Әлемдік экономикадағы жаңа құбылыстар және білім беру

Кіріспе
І.тарау
Әлемдік экономикадағы жаңа құбылыстар және білім беру.
1.1 Жаһандану және білім беру
1.2 Еуропалық білім беру жүйесінің реформалары
1.3. АҚШ . ғы 2001 жылдың 11 . қыркүйек оқиғасынан кейінгі білім беру жағдайы.
1.4. Бизнес . білім берудің мәні және функциялары
1.5. Әлемдік бизнес . білім беру және Қазақстан Республикасы
1.6. Бірыңғай білім беру кеңістігін құру қажеттілігі туралы.
1.7. Білім берудің жаңа тұжырымдамасы мен моделі қажет пе?
1.8 Экономикалық білім беруді қамтамасыз ету мен ұйымдастырудың әлемдік тәжірибесі
1.9 Білім беру реформасының ұйымдастырушылық . экономикалық компоненттері
2. Тарау
Қазіргі Заман оқыту технологиялары
2.1 Жоғарғы білім беруде ақпараттық технологияны қолданудың әлемдік тәжірибесі
2.2 Онлайндық бағдарламалар жүйесіндегі жоғарғы оқу орындары, оқытушылар және студенттер.
2.3 Виртуалдық оқыту қажеттілігі және даму тенденциялары.
2.4 Дистанциялық оқыту: мәні, даму сатылары және тәжірибе
2.5 Тренинг
2.6 Белсенді оқыту әдістері.
2.7. Студенттердің оқу қызметін өзін . өзі ұйымдастырудың мәні және қағидалары.
Әлемдік өндірісте болып жатқан әлеуметтік – экономикалық өзгерістер, дамыған елдердің постиндустриалды қоғамға өтуі жаңа жаңа экономикалық парадигманың қалыптасуын қамтамасыз етті. Ондағы экономиканың тиімді сапалы және құрылымдық өзгерістерге ( түрлендіруге) бейімділігі адам және оның қабілеттігін қалыптастыратын байлықтар мен салалардың материалды емес формалар, тікелей тәуелді болады. Бұл комплексте білім беру жүйесінің рөлі мен маңызы артады. 2015 жылға дейінгі тұжырымдамада білім беру жалпы ұлттық приоритет ретінде қарастырылатыныбелгілі. Ол адамзат капиталымен қатар елдің экономикалық қуаты мен ұлттық қауіпсіздігінің базасын құрайды. Бүкіл білім беру жүйесінің жетекші буыны педагогикалық білім беру болып табылады ([18]).
Экономикадағы трансформациялық процестер білім берудің барлық деңгейлерінің модернизациясына әкелді, бірыңғай білім беру кеңістігінің құрылу процесі жүріп жатыр. Сондықтан білім беру саласының мазмұны мен ұйымдастыруын бойынша АҚШ, дамыған Батыс елдерінің тәжірибелерін бірінші тараудың негізін құрайды.
Білім беру модернизациясының әлеуметтік құрастырушысы болып халықтың ьарлық категорияларына білім алуда теңлей мүмкіндіктерді құру табылатыны белгілі. әлемдік тенденция мынадан тұрады: білім бері адамға келе жатыр. Әртүрлі жолдармен – білім берудің дистанциялық формалары, филиалдардың ашылуы,мемлекеттік емес бағдарламалар, жеке бағдарламалар және т.б. арқылы, мұндағы өзекті бағыт - бұл білім берудің оңтайлылығын қамтамасыз ету. Осыған сәйкес екінші тарауда балалар мен ересектерді оқытудың кейбір қазіргі заман әдістерін қарастыруға тырыстық.
Бұл жұмыста шетелде білім беру проблемалары бойынша ресей авторларының ғылыми жұмыстары, заң құжаттары, статистикалық мәліметтер және т.б. пайдаланылды.
        
        Кіріспе
Әлемдік өндірісте болып жатқан әлеуметтік – экономикалық өзгерістер,
дамыған елдердің постиндустриалды қоғамға өтуі жаңа жаңа ... ... ... ... ... ... ... сапалы
және құрылымдық өзгерістерге ( түрлендіруге) ... адам және ... ... байлықтар мен салалардың материалды емес
формалар, тікелей тәуелді болады. Бұл ... ... беру ... ... ... артады. 2015 жылға дейінгі тұжырымдамада білім беру ... ... ... ... Ол адамзат капиталымен
қатар елдің экономикалық қуаты мен ұлттық қауіпсіздігінің ... ... ... беру ... жетекші буыны педагогикалық білім беру ... ... ... ... ... ... ... модернизациясына әкелді, бірыңғай білім беру кеңістігінің
құрылу процесі ... ... ... білім беру саласының мазмұны мен
ұйымдастыруын бойынша АҚШ, ... ... ... ... ... негізін құрайды.
Білім беру модернизациясының әлеуметтік құрастырушысы болып халықтың
ьарлық категорияларына білім алуда теңлей ... құру ... ... ... ... ... ... бері адамға келе ... ...... ... ... формалары, филиалдардың
ашылуы,мемлекеттік емес бағдарламалар, жеке ... және ... ... ... ... - бұл ... ... оңтайлылығын қамтамасыз
ету. Осыған сәйкес екінші тарауда балалар мен ... ... ... заман әдістерін қарастыруға тырыстық.
Бұл жұмыста шетелде білім беру проблемалары бойынша ресей
авторларының ғылыми жұмыстары, заң ... ... ... ... ... экономикадағы жаңа құбылыстар және білім беру.
1.1 Жаһандану және ... ... деп ... ... ... революция
туғызған «өнеркәсіптік төңкерістің» нәтижесін айтады. Басқа нәтижесі
ретінде өнеркәсіптік ... ... ... ... сатысына
өтуін, ал мемлекеттік саясат ... ... ... ... ... ғасырдың 70–ші жылдардағы Еуропа елдерінде байқалған экономикалық
және институционалды дағдарыстан шығу ... ... ... келумен,
бәсекелестік индивидуализмге негізделген жеке мүдде мен бастаманың қайта
өрлеуімен байланыстырылды. Ең ... ... ... ... демек өңдіріс шығындарын азайтуға қол жеткізу мүмкін еді. Бұл
елдердің жаңа ... ... ... және әлемдік нарықтағы
бәсекелестің жаңа шарттарына бейімделу процестерін күшейтер еді.
Қарқынды техниканың прогреспен ... ... ... ... ... ... қаржылар, нарықтар саласында бірыңғай
кеңістікті қалыптастырудың алғышарттарын құрды. Олардың заңдары қазіргі
кезде жеке ... ... және ... ... анықтайды.
Ақпататтық – коммуникациялық желілердің дамуы ақпараттық, және
интелектуалды кеңістіктің ... ... ... ... ... көп ... қазіргі таңда әлемдік нарықтарда өсіп
келе жатқан бәсекелестік және нарықтар ұсынатын ... ... ... ... ... ... күрес пен нарық
логикасын енгізудің әлемдік процесіне ... ... ... ... ... ... сияқты сфералар түсті, бұл сфенралар
бұрында ... ... ... ... ... бәрі бірдей қабылдамайды, себебі:
- біріншіден, кейбіреулер онда ... ... тән, ... төңетін қауіпбар деп ойлайды;
- екіншіден, және бұл батысы, бүгінгі ... ... беру - ... ... және оны ... пайдалану жеке елдердің өндірушілердің
және тұлғалардың жетістігін қамтамасыз етеді;
- үшіншіден, осының ... ... ... ... дамыту проблемаларын
талқылауға білім беру саласындағы мамандар, басқарушылар мен ата –аналар
ғана емес, сонымен қатар іскер ... ... ...... ... ... ХВҚ (МВФ) және ... қатысады;
- төртіншіден, білім беру елдердің ұлттық қауіпсіздігін, қамтамасыз ... ... ... Еуропалық білім беру жүйесінің реформалары
80 – ші жылдардың ортасында басталған реформалардың мақсаты – бұл ұлттық
білім беру жүйелерін ... жаңа ... ... ... ... - ... мен ... прогрестің ықпалындағы экономикадағы ... ... ... ([1], ... ... ... ... білім беру былайша қарастырылған:
- ол мемлекеттің айрықша ... ... ... ал ... беру ... мемлекеттің құндылықтар жүйесінің бөлігі болып табылады;
- мемлекет ... жеке ... ... ... жеке
әлеуметтік интеграциясын қамтамасыз етудің фундаменталды шарты ауқымды
оңтайлы мемлекеттік білім беру болып ... ол ... ... ... ... және ... азаматтарға мемлекетпен
кепілді минималды өнерлік стандарттардың жиынына кірді;
- еңбек ... ... ... ... ... шығындар мемлекет
есебінен жүзеге асырылды, бірақ бұл ... ... ... ... адамдарды жоғарғы біліммен қамтамасыз ету кірмеді.
Алайда 70 – ші жылдардың соңыан бастап жоғарғы білімге ... ... өсуі ... Оның ... ... ... ... ақпараттық технологияларды енгізу және техникалық
прогресс өндіріс пен өнім ... ... ... ... ... ... жүйелер, фармацевтика,
биотехнология және т.б. салаларға техникалық ... ... ... ... жылдам өтуіне әкелді.
- үшіншіден, ауқымды мектептік білім ... ... ескі ... елдің әлемдік
нарықтағы жеңілісіне әкелуі мүмкін еді; осыған байланысты ... ... ... ... кадрларды ауқымды даярлауға өтуді
ұсынды.
- төртіншіден, білім беру ... ... ... ... ... күшейту және ұлттық өндірушілер мен жалпы ... ... ... ... ... ... реформалаудағы барлық Еуропа елдеріне ортақ нәрсе – бұл
білім беру ... ... және ... оқу ... ... ... мақсатында білім беру сферасындағы бәсекелестікке
жағдай құру. Осындай жолмен білім беру жалпы ... ... ... ... ... ... орталықсыздандыру және жеке әлеуметтік
немесе ... ... ... ... ... ... негізгі бағыттары ретінде мыналар
қарастырылады:
- мемлекеттің білім бері сферасына қатысуын айтарлықтай қысқарту, себебі ... ... ... ... икемділігін жояды.
- оқу мекемелері арасындағы бәсекелестікті ынталандыру жолымен мемлекеттік
ресурстарды өте тиімді пайдалану.
- жаңа жағдайларда мемлекеттің міндеттерін ... бұл ... ... құқығының кепілі, білім алу мүмкіндіктері туралы ақпаратты ... беру ... мен ... ... ... енгізу жолымен білім
беру сапасын қамтамасыз ету.
- жоғарғы білім беруді басқарудағы бизнес тәжірибесін енгізу;
- оқытудың ... ... және ... ... ... ... ... жоғарғы оқу орындарының балама қаржы көздерін ... ... ... ... жоғарғы оқу орындарына ...... оқу үшін ... енгізу;
- жеке компаниялармен және әртүрлі деңгейдегі билік орындарымен келісім ... ... ... ... ... ... ... оқу орындарын мемлекеттік қаржыландыру
жүйесін келісім – ... ... ... ... және ... оқу ... арасында өте тығыз байланыс ... ... және ... ... жоғарғы технологиялық
зерттеулер бойынша ... ... ... ... және де жобалар егер қысқа
мерзімдік нарық қажеттіліктеріне ... ... аса ... ... жаңа жүйеде «студент - тұтынушыға, ... ... ... ... ... АҚШ – ғы 2001 жылдың 11 – қыркүйек ... ... ... беру
жағдайы.
Бұл оқиғалар американдық қоғам өмірінің көптеген жақтарына, экономикасына,
жекелей алғанда, жоғарғы білім беру жүйесіне күшті әсер етті.
Студенттер ... ... ... ... ... ... қауіпсіздік мәселесіне алаңдаушылығы
өскендіктен, олардың ... ... ... орналасқаноқу орындарын
таңдайды;
- Колледждердің 30% - ы жақын жатқан аймақтарда ... ... ... 173 жеке 63 ... колледждер жарнамалық қоғамдарда кампустардағы
қауіпсіздік пен білім беру мәселелеріне үлкен көңіл бөлді ([6] 27 б).
АҚШ – ғы ... ... ... ... қандай? – 2002 жылдың
мамыр айында АҚШ сенатымен қабылданған ... ... ... заңның
негізінде келесі шаралар қабылданды:
- туристік визаның студенттік визаға ... ... ... шетел
студенттердің тәртібі үшін жауапкершілік университеттерге артылады;
- виза алушылардан қосымша қаражаттар алынатын болды (мәліметтер базасына
кіргізу үшін) және ... алу ... ... ... оқығысы келетіндердің саны қысқарады, демек колледждердің
табыстары қысқарады, себебі шетел студенттері өз ... ... ... ... ... ... ... қатысатын шетелдіктердің саны
қысқарады. Ескеретін бір жәйт, шетел студенттерін қабылдап отырған ... ... ... ағыны жыл сайын 20 млрд. долларды құраған. АҚШ ... ... ... ағымы ел экономикасына 2002 жылы 12,3 млрд. долларды
қамтамасыз етті. 1999/2000 оқу жылында АҚШ – та 515 ... жуық ... ... ... ал ... – 180 мың ... ... – 70
мың студент. Ресей білім беру қызметімен осы қызметтерді ... ... тек 1% - ға ... ғана ... етіп отырды ([3], 16
б).
- Шетел ... мен ... ... ... ... ... ... шетелдік есебінен өмір сүретін шағын
университеттер) және мазмұнын әскери мақсатқа ... ... ... ... ... оқып үйрену ең көп зардап шегеді;
- Сонымен бірге жарты оқуын АҚШ – та ... ... ... ... өсті.Мұны АҚШ – тың сырты саясат мәселелеріне қызығушылықтың ... ... Уэйн ... (Огайо штаты) олардың саны
бір жыл ішінде 50% - ға дейін артты. ... ... ... (30% - ға), Кеннеди Менориалды трастын(12% - ға) ... саны ... ... соңғы трасттар атақты униситеттерде ,
мәселен Гарвард секілді университеттерде оқу құнын төлейді.
Оқу курстарының ... және ... ... мазмұны өзгертілді, жеке
алғанда:
- Адам іс - әрекеттеріне байланысты стихиялық апаттардың ...... ... ... қауіпінен сақтау, жалпы ... ету, ... ... ... ету жүйесіндегі бұзулардың
алдын алу, құтқару психолгиясы жәнет.с.с.
- әртүрлі катаклизмалармен байланысты тәуекелді ... ... ... ... осыған сәйкес тәуекелді басқару бойынша оқыту
бағдарламалары енді аппаттардың теорияларын зерттеуді, әсіресе ... ... және ... ... тәуекелдерін экономикалық және
техникалық шешімдерді қабылдауды, қоғамдастықтың, мемлекеттік көмектің
рөлін және т.с.с. ... ... ... Талу ... проблемаларына, исламға, араб тіліне және халықаралық
байланыстарға, сәйкесінше тиісті курстарға ... ... күрт ... 2001 ... қазан айының соңына қарай Чикаго университетіндегі
араб тілінің бастапқы курстарында ... саны 70% - ке ... ... университетінде «полестина, сионизм және арб – израиль қақтығысы »
курсында олардың саны 40 – тан 100 ... ... ... ... 95 ... ... ... өтуін талап етті және
т.б.;
-Калифорниялық университетте (Лос - Анджелес) 50 жаңа курс ... ... ... ... ... және Алжир мен Бельгиялық Конгодағы оқып
... ... ... және ... ... ... лаңкестік тарихын оқып – үйрену және т.б.
- Араб, корей және парсы тілдері бойынша ... ... ... ... бұл әлемдік нарықтағы АҚШ – тың экономикалық бәсеке
қабілеттілігінің өсуіне және басқа ... мен ... ... мүмкіндік
туғызар еді ([6], 32-33 б.б.).
11 қыркүйек оқиғасының тағы бір салдары – бұл on – line ... ... ... авиа ... мәлесі бойынша алаңдаулар
электронды білім алудың артықшылықтарын ... ... ... ... ... жоқ, ... ... басқарудың магистр деңгейлік алу
үшін.
Күйдіргі ауруының пошта арқылы тарату жағдайлары ... ... ... ... ... ... беру ... интернет –
технологияларды пайдаланудың ... ... ... ... үшін ... Йель ... және т.б. студенттерін
қабылдау қызметтері қолданылады.
1.4. ...... ... мәні және ...... беру ... білім беру жүйесінің кіші жүйесін білдіреді; ол
100 жыл ... АҚШ – та ... ... ... ... өтті. Ресей
Федерациясында және Қазақстан Республикасында бизнес – ... беру ... беру ... ... бөлігіне айналған жоқ.
Бизнес – білім берудің туындауы мен дамуына ... ... әсер ... ... өткендей, ақпараттық жүйелер саласындағы ғылыми және
техникалық білімдерінің жылдам таралуы, олардың өндіріске және ... ... енуі ... отыр. Осылайша, дамыған елдердің білім,
ақпарат, коммуникация сияқты материалдық емес ... ... ... жаңа ... өтуі ... ... жатыр.
Кәсіпорындардың бәсекеге қабілеттілігінің параметрі адам ресурсы болып
табылады.
Қазіргі ... ... ... ... ... беру мен
кадрларды даярлауды өзінің даму болашағына ... ... ... ... ... ... жағдайының маңыздылығын әзірге
түсінбей отыр және ... ... ... ... ішкі ісі ғана ... Дистанциялық білім беру, білім беру сферасына компьютерлік
технологияларды ... ... өнер ... пен ... беру ... ... күшейту қажет.
Жаһанданудың өсуі және онымен байланысты бәсекелестік жағдайында бизнес
білім беру процесіне белсенді араласа бастады және білім беру ... ... қоя ... ... ... ... өнеркәсіптік саласында дағдарыстық
жағдайларды шешу және т.б. біліммен кең ... алу ... ... ол осы білімдерін іс жүзінде қолдана алуы тиіс. Ол
еңбек нарығында қандай ... ... ... ... ... ... Осыған байланысты көптеген елдерде жастарды кәсіптік даярлау жүйесін
дамытуға күш салынып отыр.
Жоғарғы білім беру ... ... ... оқу ... ... жай ... ... Жоғарғы білікті кадрларға, олардың
үнемі қайта даярлануына деген постиндустриалды ... ... ... үшін ... ... оқу ... ... қайта құруды ұсынады.
Жеделдетілген және модельді курстар, кешкі білім беру және демалыс
уақытында сабақтар ... ... ... ... ... ... оқыту жүйесін енгізу керек.([1]29 б).
Соңғысына белгілі бір деңгейде жоғарғы оқу орынды ... ... ... ... ... ... ... кедергі болып отыр.
Компанияның өздері де жеке оқу мекемелерін - « ... құра ... айта кету ... ... ТҰК ... жұмыс істеу үшін бірыңғай корпоративті нормалар мен ережелерге
сәйкес жеке персоналын даярлай бастады. Сонымен қатар, ... ... ... ... жүйесінің бір бөлігіне ... ... ... ... өмір ... ... ... беру үшін
субъект болуы мүмкін.
Корпоративті университеттер басқа корпорацияларға оқыту бағдарламаларын
сату, оларға ... ... ... оқу ... оқу ... ... ... жолымен тұрақты өзін - өзі ... ... ... ... ... – білім беру және Қазақстан Республикасы
Әрбір бизнес – білім беру, тұтастай алғанда, ұлттық бизнеске және ... ... ... ... беру өз ... көптеген ұлттық мәдениеттердің ықпалында
болды. Мәселен, Ресейлік білім беру (және ... ... ... ... ... белгілерді өзіне сіңіреді:
- Германиялық педагогикалық, ол қоғамдық мүдеге және ... ішкі ... ... ... ... ... ... ол,
сонымен қатар білім беруге және тәрбиеге реалистік көзқарасына ие болды;
мақсаты – адамның ... ... ... ... – ақ ... қайраткер
түрі де емес, мемлекеттік адам, шенеулік, ... бұл ... ... ... бар романдық білім беру мәдениетінің;
- Прагматикалық, функционалдық, оқыту мен тәрбиеге діни ... ... бар ... ... оның ... бірге).
- Жекелікке, тұлғаның өзіне практикалық танымдық іс - әрекетті жүзеге
асыруына мүмкіндік ... осы ... ... тұлғанаң
қоғамдағы өмірге бейімделуіне жағдай жасауға басты назар қойған американдық
педагогиканың([2],37 б).
Кеңестік дәуірде білім беру жоғардан ... ... ... ... ... ... құндылықтардың жеке құндылықтардан басым келуін,
тиісті идеология мен ... ... ... ... ... ... ... мәдениет пен өмір жағдайларының ықпалында бүгінгі білім
берудің сипаттық ерекшеліктері айқындалды ([2], 37 б): ... ... ... ... ... және қаржыландырудағы мемлекеттік
анықтаушы рөлі; оқыту және тәрбиелеу мәселелерінде қалыптасқан ... жеке ... ... рухани және идеологиялық
компоненттерінің жоғарғы ... ... ... ... ... ... авторитеті, білімның қуаттылғына деген сенім; политехнизм;
тұлғаға білім беру субъектісі ... ... ... ... дәстүрлі
көзқарас; білім берудегі авторитарлық; оқыту процесінде тұлғаға ... ... ... ... адам құндылықтары әлемінде тәрбиелеу.
Көрсетілген кейбір ерекшеліктер ...... ... ... ... негізделген. Әсіресе бұл мемлекеттің білім беру
сферасындағы анықтаушы рөліне ... ... ... ... ... ... бұл мемлекеттік дипломдарды беру ... ... ... ... ... ... алуға кәсіптік қызмет
түрі ретінде емес, жалпы оқу ретінде қарайды. ... ... соң ... жоқ жұмысқа тұрады. Осыдан ... ... ... білім алғысы
келетіндер саны өсіп отыр.
Кәсіптік қайта даярлауды өтуді көбісі мансаптық өсудегі орынды нығайту
ретінде қарастырады([5],58 ...... және ... ... органдарындағы оқу
дайындығының деңгейіне және кәсіптік білімге ... ... ... ... ... ... қарқыны жеделдеп отыр. Мұның бәрі мамандарды қайта
даярлау қарқының жоғарлату ... ... ... ... экономиканың іс - әрекет етуі, екінші жағынан, бизнес – білім
берудегі жекенің қоғамдықтан басымдылығын ұйғарады. Соңғысының ... ... ... өсуге, кәсіпкерлік бағытта тәрбиеге бағытталған кадрлар
өндірісі үшін даярлау. ... ... ... ... ... істеуді,
командалық жұмысқа үйрету қажет.
Осылайша жоғарғы оқу орын білімнің кемшілігі әзәрге бизнес заңдарын
білмеуінен, ... ... ... ... ... мен ... ... отыр.
Көрсетілген кемшіліктерді толтыру – бұл бизнес – ... ... ... ... ... ... команададағы моральдік – этикалық
нормаларды сақтау үшін бизнес білім ... ... ... ... және корпоративтік мәдениет және т.б. бойынша курстарды өтеді.
Қазақстанда нарықтық экономика бойынша білім алуды және ... ... ... үшін МВА (Master of Business ... ... ... - білім беру ... ... атап ... ... кез – келген жоғарғы білімі бар тұлғаларға ... Оқу ... ... магистр қолданбалы сипаттағы диссертация жазады
- Оның тәжірибемен, бизнес – кейтермен(case study)тығыз байланысы.
- Нақты әйгілі компаниялардың қызметінен ... ...... ... кәсіби ілімдерінің сараптамалық қабілеттіктерінің
дамуына көмектеседі.
МВА бағдарламаларының бүкіл курсының құны ... ... - ... ... 100 мың ... тең, ал ... 5 – 8 мың долларға тең.
Бағдарламалардың міндетті компаненті – бұл оқу ... ... ... ... – ақ оқытушылардың шет елде сынақ өткізуі, акредитатцияның
әлемдік тәжірибесін игеру және т.с.с. болжанып отыр.
Бизнес – ... ... ... топ ... ... жоғарғы
жетекшілерімен ұсынған VIP білім алушыларды бөліп көрсету міндетті болып
табылады. Негізінен, ондағы оқу қымбат, оқытушылардың ... ... ... ... талап еттеді. Жұмыс көлемінің толықтығынан топ ... ... мен ... ... қатыса алмайды. Сондықтан
оларды оқыту қысқартылған оқыту ... ... ... ... Осы ... Executive НВА, ДВА – doctor of ... ... ... ... өнімдер
қолданылады([5],58 б).
Қазақстанда жаңа ақпараттық технологияларды ақпараттық жүйелерді, ... ... ... ету ... ақпараттық жүйелерді жасау
бойынша құрылымдарды құру қажет. Ұйымдастырушылық мүмкіндіктер математика
және ... ... және ... ... оқу орындарындағы
ақпараттық жүйелер мен информатиканың тиісті кафедраларының ... бар деп ... ... ету ... жоғарғы даму тиімділігі туралы оның
«Про – ... ... ... ... ... ... ... Ол инвестициялық жоспарлау қаржылық талдау және болжау үшін ... ... ... ... ... ... Ол ... технологияларды пайдалана отырып, коперативтік жоспарлау
жүйелерін ... ... ... ... ... бағдарламалық өнімдерді пайдаланушылар 3000 – ға жуық
ұйымдар(соның ішінде халықаралық) ... ... Оның ... жасалған жобалар бойынша жүздеген ... ... ... 60 ... ... тиімді объектісі деп интернет пен ... ... ... ... ... ... ... астам
компьютер пайдаланушыларын біріктіреді. Батыс Еуропада электрондық саудадан
түсетін жыл ... ... 300 ... ... деңгейінде, ал АҚШ – та 900
миллиард доллар деңгейінде күтілуде ([5], 14).
1.6. Бірыңғай білім беру ... құру ... ... бағалауы бойынша білім беру қызметтінің қалыптасқан әлемдік
нарығын көлемі 2005 жылы 90 млрд ... ... ... ... ... (2000 жыл ... айы ... Канада) 58 елден 458 жеке және
мемлекеттік ұйымдардан 3000 адам қатысты([1], 31б).
Алайда білім ... ... мен ... ... білім
берудің әлеуметтік және ұлттық – мәдени құрастырушыларының жол аша отырып
оның ... әрі ... ... әкеледі.
Еуропалықтарды американдық компаниялар мен ощу орындарының ... ... оқу ... ... оқу бойынша курстар еркше
аландатады.
Білім беруді жақандандыру үшін келесі шараларды жүзеге асыру ... ... 1998 ... ... ... ... ... Ұлыбритания және Италияның
білім беру министрлердің «Еуропалық жоғарғы білім беру ... ... ... ... ... қабылдауы. Онда барлық еуропа елдерін
ортақ «Еуропалық жоғарғы білім беру кеңістігін» құруға мүмкінгдік ... 1999 ... ... 30 ... ел ... ... қол ... европалық жоғарғы білім беру ... ... ... ... ... ... бөлінген. Ол декларацияда европалық
жоғарғы білім беру аймағын құру ... және ... ... жүйенің
таралуына көмектесуі бойынша шаралар белгіленген.
Француз министрі Аллерк Ванкуверлік салонда айтып өткендей: « ... ... ... ... ... ... ... либералды дамудың
логикасын тұтастай қабылдау қажеті жоқ. ... әлем ... ... жолын табу қажет » ([1], 31бет).
Сонымен, баландық декларацияға қол қою елге қандай міндет ... ... ... ... ... ... Білім берудің қос сатылы жүйесін енгізу (бакалаврият ... ... ... ... ... ... есепке алу сынақтың
бәірліктер жүйесін енгізу(модульді ... ... Оқу ... аттестанциялануы мен акредитациялауын қамтамасыз
ету.
- Оқу сағаттарын өтетін сабақтар көлдемін ... ... алу ... Аттестация және сапаның мемлекеттік бақылау жүйесін құру және т.с.с.
Баланстық ... қол ... ... үшін 2010 жылға жоғарғы мектептің
бірыңғай жүйесін құру міндетті ... ... Бұл ... Ресей мен
Қазақстан Республикасы да қосылды.
Қазақстан Республикасындағы жоғарғы оқу орындарындағы білім беру батыс
методикасы – несие ... ... ... Оған ... ... ... ... бірқатар курстар мен оқытушыларды таңдауға құқылы. Ол оқу
барысында басқа оқытушыға ауыса ... және бұл ... ... үшін ... ... ... үшін ең қызықты материалдар үшін
бәсекелестіктің негізіне айналады.
Алайда, Ресейде 2010 жылға жоғарғы білім беру қос сатылы ... ... ... ... және мемлекеттік стандрттарды қайта қарауды
енгізу жолымен халықаралық деңгейге «өз бетінше ... ... ... ... ... отыр. Күмәндердің себебі ретінде жоғарғы ... ... ... ... – ақ ... ... ... пен салыстырғанда), жоғарғы оқу ... ... және т.б. ... ... ... ... ретінде студенттердің таңдаулары
немесе қалаған модульді оқудағы еркіндігін қарастырады. Әрине бұл ... ... ... ... және оның ... үшін ... туындап отыр.
Алайда элитарлық еуропалық жоғарғы оқу орындарының барлығы баланстық
процеске ... ... ... ... ... ғылымдар институты және
т.б. мұндай жоғарғы оқу орындарына Ресейдің кейбір жоғарғы оқу орындарыда
қосыла ... ... ... ... ... оқу ... ... ұрпақтакры ақпараттық қоғам элитасын құрады деп
болжанып ... ... ... болады: жоғарғы білім алуға тең ... ...... артықшылыққа ие болса екіншілері оған ие
болмайды. Бұған Франция тәжірибесі дәлел ... ... 1950 ... ... шыққандар элитарлық жоғарғы оқу орындарында 30 % - ін
құрады, ал 1995 жылы 9% - ін құрады([4],51 б).
Бірыңғай ... беру ... құру ... оң ... ие. Оларға
жататындар:
- білім мен ақпаратты еркін алу мүмкіндіктері
- әртүрлі елдердің жинаған тәжірибелерін ілімдерін және білімдерін ... ... ... кейбір сфераларындағы өсу мүмкіндіктері.
- Әлемдік еңбек нарығын жетілдіру
- Әлемдік мәдениет пен ... ... ... ... ... ... және ... Алайда көбісі мұндай процестің кері әлеуметтік- экономикалық салдарын
көрсетеді. Жекелей алғанда бұлар:
елдер ... ... ... мен ... айырмашылықтың ұлғаюы.
- «Ақыл – ой ағымының» өсуі және адам капитилының шығуы
қоғамдағы саяси және әлеуметтік тұрақсыздық
- Ғылыми техникалық прогрес пен ... ... ... ... еңбек күшін ұдайы өндіру)
- Ұлттық білім беру жүйесінің өзіндік ерекшелігін жоғалтуы.
Жоғарыда аталғандардан шыға ... кез – ... ... ... жоғарғы білім
беру жүйесін құру проблемасы тұр. Ол білім берудің әдемдік даму деңгейімен
жеке ... ... ... ... ... ... берудің жаңа тұжырымдамасы мен моделі қажет пе?
Бұл ... ... ... ... ... ... өсуі мен ... экономикаға әсерін анықтайық. Бұл үшін келтірейік.
Әлемдік банктың бағалуы бойынша, білім ел дамуының негізгі ... ... Адам ... елдегі жалпы байлық көлемінің 64 % - ға жуығын
құрайды. АҚШ – та ЖІӨ - ң 45% - ы ... ... ... беру,
бағдарламалық қамтамасыз ету өндірісі сферасында жасалады([4], 50 б).
Ақпараттық технологиялардың ... Нью - Йорк ... ... 400 %- қа ... мүмкіндіктер берді. «Қоғамның білімін»
біа академиялық жылға арттыру ЕО ... ... ... 5 % - ке және ұзақ ... ... 2,5 % - ке өсуін
қамтамасыз етті([4],51 б).
Білім өз мәні ... ... ... білім беру сферасында
жақанды бәсекелестік болып отыр. қаржыландыру көлемі мен ... ... оқу ... ... ... нарығы мамандар арасында; еңбек
ресурстары үшін елдер арасында.
Осындай жағдайда елдің ... өсуі мен ... ... қалай
қо жеткізуге болады? Әр елдер проблемасының шешімін әр қалай табады. ... банк ... ... бері ... ... ... салынатын
инвестицияның жалпы деңгейі ЖІӨ - ң 4 - 6%- ын ... ... ... ЕО ... ЖІӨ - ң 5 % - ын, АҚШ ЖІӨ - ң 6,6 %- ын, ... -ін, ... 0,62% -ін, ҚР ЖІӨ -ң 1% -тан аз ғылымға жұмсайды.
Білім беру сферасындағы 10 жылдық нарық реформалары ... ... ... ... кері ... айқындады. Ең алдымен бұл:
- Білімге практикалық ж/е ... ... ... ... мен ... ... жою ТҰК – ... жағынан ұлттық жүйелерге қауіп төндіреді, азаматтар
мен құқықтарына, еркін білім алуға кедергі жасау;
-Білім берудегі нарықтық ... әр ... ... ... ... ... ... ал ел ішінде қоғамның күрт ... ... ... беру саласындағы мамандар мен саясаткерлер мемлекетті білім беру
саласынан шығару тенденциясына ... ... ... өзінің қоғамдық
маңыздылығынан айырылады: білім ... ... ... «еркіндік» сияқты түсініктер маңызы бола бастады;
- Білім берудің ... ... ... ... ... ... мәселен,
мектептік білім беру сферасындағы ... ... ... ... мәселелерге, білімге ж/е ептілікке шоғырлануға фундаменталды білімі
бар ерекше ... ... ... ... ... ... ... әлемдік нарықтарда қысқа мерзімдік бизнес
қажеттілктеріне сәйкес кадрларды даяларолауға ж/е ... ... ж/е де ... мен ... әрі ... дамуы үшін фундаментін
жоя отырып, табиғи ж/е ... ... ... ... зиян ... ... ... бірге білім беру бағдарламаларында әлеуметттік
негіздің болмауы, білім беруді жалпы ... да ... ... болашақта қоғамның, экономиканың проблемаларын ұзақ мерзімде ... ... ... ... жаһандану жағдайындағы қоғам дамуының ... ... ... ... технологиянгың қажеттіліктеріне
сәйкес білім берудің жаңа тұжырымдамасы мен үлгісін құру қажет.
Моделдің негізі – бұл үздік ... беру ... өмір бойы ... ... ... ... ... ұйымдастырылуы мен институтционалдық
құрылымын, мектептік, жоғары оқу орнындағы, ... оқу ... ... беруден және ересектерге білім беруден бастап радикалды қайта құру
керек.
Тұжырымдаманың жарияланған жобасында ([18]) ... ... беру ... ... берудің барлық деңгейіндегі өзара іс әрекет ететін оқу ... ... ... оқу ... ... ... дамыту, сондай педагогиклық кадрлардың біліктілігін көрсету қайта
даярлау жүйесін дамыту ... ... ж/е ... ... Тұжырымдамаларда, сонымен бірге, үздіксіз ... ... ... ... сондай – ақ буындарының жүйелілігі негізінде
білім берудің барлық 5 ... ... ... ... ... асыру сатылары мен күтілетін нәтижелері табылды.
Білім беру жүйесіне қоғамдық жоба дәрежесін қайтару қажет, онда ... ... ... ... етілер еді.
Жаңа әлеуметтік келісім шарт жасау керек, мұнда ... ... ... ... ... құқығының, сондай-ақ азаматтарадың өмір бойы
білім алуға құқығының кепілі ретінде шығады. Ал ... беру ... ... ж/е әр түрлі қажеттіліктеріне сай келуі тиіс.
Білім беру сапасын бақылауды мемлекет жүзеге асыру қажет.
Осылайша, білім беру ... жаңа ... ... игілік функциясын
өзіне қайтаруы тиіс, ал оның дамуына ұлттық әл ауқаты байланысты.
1.8 Экономикалық білім беруді қамтамасыз ету мен ... ... ... ... ... ... әсіресе соңғы 10 жылда өте жылдам.
Бұл экономистердің шешуге тиісті проблемалардың ауысуына, статистикалық
және ... ... ... ... ... экономикалық білім берудің мазмұнын ... ... ... оны ... ... ... ... реализнің болмауы айқындалып отыр.
Яғни, экономика қазіргі уақытта үстем болып ... ... ... ғана ... отыр. Ал сонымен қатар экономикалық құбылыстарға
балама, әр түрлі көз қарастар бар. ... ... ... ... ... монополиялардың ролін ескермеуге болмайды; Дамушы және дамыған
елдер арасындағы, сондай-ақ тіпті дамыған ... ... ... мен
кедейлер арасындағы алшақтық күшеюде. Халықтың жалпы әлемдік ... ... ж/е ... ... ... елдерде халықтың өмір сүру
ұзақтығының төмендесуі жалғасып отыр және т.с.с. Басқаша айтқанда, ... ... ... ... ролі ... ... Мұндағы басты
орынды мемлекет иеленеді. Сондықтан экономиканың заңдардың жүзеге асырылуы
институттердың ... ... ... ... ... ... әлеуметтік параметрлерді ескеру қажет деген тезис
белсенді ұсынылып отыр. Осының бәрі ... ... ... ж/е неомарксизм ережелерінің маңызы артып отырғандығына
дәлел болып тұр, себебі неоклассикалық ... ... ... ... ... экономикалық теорияда реализмнің болмауынан ... АҚШ – та және ... ... экономикалық мамандар бойынша
(менеджмент бойынша студенттер контингентінің өсу барысында) студенттердің
саны азайған. Мәселен, ... ... 5 ... ... 10% - ке азайды
([8], 40 бет).
Мәселенің шешілу жолы білім ... ... күші ... ... және ... ... интеллектуалды сұраныстары ойдағыдай
қанағатандырудан көрініп отыр. Экономикалық білім беру ... ... ... ... 20 ... 50 ... ... айта кеткен жөн: экономиканы оқыту нақты өимірден ... ... ... ... ... ... ... оқу орындары
студенттерді дискуссияларға қатысуға үйретуді қажет. Сабақ курстарын нақты
әлеуметтік- экономикалық ... ... ... дискуссия сондай-ақ экономикалық талдауда мамематикалық
(сандық) әдістеді пайдалану мәселесін де ... ... бұл ... ... ... модельдерді қолдану экономикалық құбылыстар арасындағы
тәуелділікті көрсетуге көмектеседі, әр түрлі гипотезаларды ... ... ... ... ... ... ... зерттеу
математикамен тығыз байланысты.
Экономикалық теорияны оқып үйрену барысында ... ... ... ... ... ойды айқын, әрі жылдам білдіруге,
әдеби тілмен баяндалатын қателерді болдырмауға болады;
2) Университеттерде ... ... ... ... кері ... ... алу қажет. Мәселе мынада, экономистерді
даялауда университеттер арасында және басқарушылады, іскер эпитаны ... ... ... ... «үлкен мектептер» (Grands ecoles)
арасында бәсекелестік бар. Математикалық әдістерді қолдану, ... де ... ... ал «үлкен мектептер» оларды оқып үйретуді
қысқартпай отыр. Салдары ретінде, экономикалық зерттеулер сферасында «үлкен
мектептердің» гег ... ... ... ... ... алуы ... сандық талдау әдістерін зерттеу негізгі теориялық курстың
мазмұнынан оңашаланған; Ол әлсіз қолданбалы сипатқа ие ... ... ... ... ... проблемаларды атап көрсетейік:
- Орта ж/е жоғарғы оқу орындарында ... ... ... өзара
қатынас: орта оқу орындарында әлеуметтік – экономикалық проблемаларға жай
ғана көңіл бөлінеді, бірақ ... оқып ... ... ... ... берілмейді; Демек, орта ж/е жоғарғы оқу ... ... ... ... ... ... мен қамтамасыз ету саласында:
лекцилардың сағаттар санын қысқартып, ... өз ... ... ... ... ... ұсынылды. Мақсаты – студенттердің базалық біліктілік
алу ж/е өз бетінше жұмыс істеуге ... ... ... оқу ... ... тұрады: 1-ші цикл (3- жыл) – лиценциатқа дайындық, университеттік
курстан өзіне 3 пән ж/е ... ... шет ... ... т.с.с. алады. 2-ші цикл (5- жыл) – магистратураға дайындық – ... ... ... ... ... оқу. 3-ші цикл – ... ... ([8], 42 бет).
1.9 Білім беру реформасының ұйымдастырушылық – экономикалық ... ... ... беру жүйесінің әлемдік білім беру
кеңісітігіне кіру мақсатында жоғарғы білім беру бойынша ... ... ... мойындау туралы Лиссабон конференциясының
ережелерін есепке ала отырып, Баланстағы европа елдерінің білім беру
Министрлер Кеңесуінің ұсыныстарын есепке ала отырып, мемлекеттік ... мен ... ҚР- ның ... ... ... ... беру туралы» ж/е «Ғылым туралы» Қазақстан
республикасының Заңдарында, Президенттік ақпараттау бағдарламасында, ҚР
білім беруді дамыту тұжырымдамасында (2003-2015 жж) негізі ... ... да ...... ... құжаттарда тіркелгендігін айта кетейік, ол құжаттардың келесі
шығады.
Біріншіден, мектептің ағымдағы ... ... ... ... ... ... ... алушыларды татушы оқу мектептері
арасында бәсекелестікті қамтамасыз ету. Ал ... ... ... ... ... анықталады.
2- Тарау
Қазіргі Заман оқыту технологиялары
2.1 Жоғарғы білім беруде ақпараттық технологияны қолданудың
әлемдік тәжірибесі
Экономикада ... ... ... оқу мекмелерінде жаңа оқыту
әдістеріне әкеледі. Экономикалық өсудің басты факторының бірі ... ... ... біліктілігі бар адам болып отыр. Адамның жағдайы
өзгеруде – инвестиция субьектісінен негізгі ... ... ... ... инвестициялау бағыттарының бірі білім беруге салымдар болып
табылады.
Жалпы иновация деп - ... ... ... ... ... жаңа өнімдермен технология түрінде көрсетілген нақтыға айналуды айтады.
Демек, инновация – бұл жаңа немесе жетілдірілген өнім ... не ... ... ... ... түрінднгі инновациялық қызметтің
соңғы нәтижесі.
Ақпараттық қоғамға өтү жалпыға бірдей жоғарғы білімді талап етеді. Аз
білікті еңбек біртіндеп ығыстырылып отыр, сол арқылы экономика ... ... ... ... ... ... деген қажеттілігі бұдан
былай жаңа ақпараттық – коммуникациялық технологияларды пайдалану және
білім беру қызметі сферасындағы онлайдық және коммерциялық ұйымдар жағынан
бәсекелестікті ... ... ... мүмкін. Бұл өзгерістер
компьютерлік желілерінің кеңейюімен және техникалық және бағдарламалық
қамтамасыз ету саласындағы ірі жетістіктіктермен қамтамыз етілген. Жеке
алғанда, ақпаратты жинайтын «бағдарламалық оқыту ... (Soft ... деп ... ... мен ... ... ... қарағанда өте қуатты түрлерінің пайда болуы күтілуде.
Бұл бағытта АҚШ үстем келетіні мәлім. Американдық ... ... ... ... ... ... және
басқару әдістері қатысында жоғарғы оқу орындарының жұмысына маңызды әсер
етеді.
Американдық тәжірибе көз ... ... on-line ... оқытудың
артықшылдығы төмендегілерден тұрады.
Жоғарғы білім алуды оңай қол жетететіндей ету, сонымен қатар
университеттер мен колледждер түнгі уақытта, демалыс күндері және ... ... ... ... ... ... аудиторияға кірмей,
сертификаттер мен дипломдаоды алуға болады. 80% - ке жуық американдық
университеттер мен колледждер онлайндық оқытудың ... ... ... үшін ... ... ... мен ... оқытуды
ұйымдастыру үшін интернетті пайдалануға мәжбүр болды. «2003 жылы 2.2 млн.
адам дистанциядан ... ... деп ... отыр (1998 жылы ... 700000 ... ... ). ( [7], 92 бет ... жоғарғы оқу орындары онлайдық оқытуды ұйымдастыруға тарту,
әдетте олар онлайндық режимде бірнеше оқу курстарын ұсынудан бастайды.
Нәтижесінде сдуденттер ... алу үшін ... ... оқумен қатар
бірнеше онлайндық оқу курстарын игереді. Толығымен онлайндық бағдарламалар
жиі ассоцицияланған дәрежелер (Associate degrees) (ол үшін колледжде екі
жыл оқу қажет). Мен ... ... ... ... береді. Мәселен,
екі жылдық жергілікті колледждерде оқуды аяқтаған соң бакалавр дәрежесін
алу үшін on-line режимінде оқуды жалғастыруға болады. Онлайдық оқу ... ... ... ... ... рет ... жұмыс орнын
ауыстырған жағдайда өте маңызды.
Қайсысы дұрыс: бетпе –бет дәстүрлі процесінде оқу жақсы ... ... ... оқу, ... ... Көптеген адамдар онлайндық оқу
дәстүрліге қарағанда оңайырақ, себебі үйден шықпай және оқу аудиторияларына
қатыспай –ақ оқуға болады деп қате ойлайды. Іс ... жаңа оқу ... өте қиын ... ... ... Оn-line ... оқу ... нақты
соңғы шешім қаблдау үшін, ең алдымен шағын ... ... ... ... ... немесе әдебиет пәнінен игеріп көрген дұрыс).
оқу мектептері арасында бәскелестікті қамтамасыз ету. Ал мектеп шыгғындары
онда оқитындардың санына сәйкес анықталады.
Екіншіден, мұғалім ... ... оның ... ақы ... ... ... ... сапасын ынталандыру және ең жақсы кадрларды тарту
мақсатында нормативтік қаржыландыру шеңберінде міндетті тариф үсті қор
құрылуы тиіс.
Үшіншіден, мектеп ... ... ... мен ... ... бірыңғай мемлекеттік емтихан ( БМЕ ) формасында жүргізу. Соның
негізінде ата-аналар өз ... оқу ... ... ( [11] ... білім беру жүйесінің реформалары халықтың барлық категорияларына
білім алуда тең мүмкіндіктер құруға ... ...... ету, мұнда басты ролге БМЕ ие.
Алайда БМЕ бойынша жылдар бойы жүргізілген тәжірибе кейбір
кемшіліктерді шығарды.
Біріншіден ... 30 – 40%-ы ... ... екен (математика
бойынша кейбір аймақтарда 70%-ке дейін « екілік » баға ... ... – да « ... » баға ... ... ... ... ол бұл
әлеуметтік дүмпуді туғызады.
Екіншіден, казірге кезде жоғарғы оқу орындары студенттердің 70 – 90%- ке
дейінге жуығын жоғарғы оқу орындарының ... ... ... ... ... «қамқорлыққа алынған» мектептерде
оқығандардан құрады. Дәл нақ осы 70 – 90% студенттер БМЕ нәтижелері
бойынша алынады деп ... ... ... ... кейбір жоғарғы оқу орындарының студенттерді алу тактикасы
өзгерді: олар түсу емтихандарынан бослған белгілі бір абитуриенттер санымен
жұмыс істейтін ... ... ... ... ... саны ... ... экономика мектебіне 19 адам, 2002 жылы 95 адам, 2003 жылы
1300 бітірушілер барлығы 845 орынды бюджет жиыны болатын аймақтардан түсті.
Әсіресе « ... » ...... Марий Эл және Якутиядан үздік
оқушылар көп келді. Сондықтан, өз ... ... ... ... ... 70 орын ... тура келді.
Басқа кемшіліктер БМЕ – ды жалған тұлғалардың тапсыруы, БМЕ – ды
тапсырушылар мен қарапайым түсу емтихандырын тапсырушылардың қарсы ... ... ... шығу жолы ... ... ... мектептер
бітірушілер үшін федералды үлгідегі БМЕ-ды тапсыруды ( аттестат алуды ... ... ... ... ... тапсыруды (елдегі жетекші оқу
орнына түскісі келетіндер) таңдау ... ... ... ... конкурстардың нәтижелерін, сонымен қатар жоғарғы оқу орындарының
мектеппен бірігіп жасаған кәсіпшілік бағытталу бағдарламаларын ... ) ... алу ... БМЕ – ды ... жеке ... ... отыр: сыныптар
мен корридорларды бөтен адамдардан оңашалай отырып, оқушыларды ... ... ... соң ... жұмыстарын ақпаратты өңдеудің
Мәскеу орталығына жіберу. Әзірге білім беру министрлігінің тест ... ... ... емтихан өткізу пунткттеріне жібереді де, 15
адамнан топтарға бөледі ([17], 32-36 б.б).
Жергілікті сіздің тұрғылықты жерініңзе жақын орналасқан оқу орындары
ұсынған on – line ... ... оқу ... ... алу қажет.
Оқытушылар мен және студенттермен «бетпе - бет» байланысу мүмкіндігі ... ... ... ... ... нақты мақсаттарын анықтап алу да қажет егер сіз өткен онлайндық
оқу курстары кейін университеттермен колледждерде дәстүрлі оқу кезіңде
ескеріңлуін қаласаңыз, онда мұндай ... сіз ... оқу ... бар ... көз ... ... Сіз таңдаған онлайндық курстарда
акредитацияның бар екендігіне көз жеткізу қажет. Кейбір онлайндық курстар
өз сайттарының алғашқы ... ... ... ... ... алайда акредитация бойынша жеке агенттіктердің заңды деп
танылуы күмән туғызады. Сонымен ... ... ... оқу ... ... – та ... ... немесе Пенсильван университеті онлайндық
курстарды ұсына отырып өз сайттарында аккредитация туралы мәліметтерді
орналастыруына да болады. Егер күмән туатын болса, білім беру министрінің
Web ... ... ... береді. Онда танылған аккредитациялық
агенттіктердің тізімі берілген, сондай – ақ «Higher Education Directory»
анықтамасына ... ... ... ... ... ... мен ... шығарды:
1) Адамдар мен білім арасында фундаментальды өзара байланыс өзгеруде.
Дистанциялық білім беруде кез- келген режимде қолдану оқытудың екі ... ...... ... ... және ... қатынаста
болудың пайдасына шешіле отырып, лекциялық сабақ формасын ж/е лекцияларды
ашық (көпшілік алдында) оқу. Сол ... ... ... ... ал бұл студенттердің интеллектуалды дамуына кері
әсер етеді. Алайда, колледждердің жұмысы ең алдымен студенттермен ... ... ... жеке ... ... мен эксперименттік
бағалау жүргізу жолымен деп санайды.
2) Жеке оқытушылармен жасаслатын жеке оқу курстары жоғарғы оқу ... ... ... ... ... ... сапасы жағынан да
бәсеке қабілетсіздікке келуі мүмкін.
3) Зерттеу университеттері коммерциялық білім беру ұйымдары жағынан
бәсекеге шыдамауы мүмкін (АҚШ- та олар ... ... ж/е ... ... ... қаржылардың алғашқы көзін көлемді лекциялар
курстары ж/е кәсіби дайындау есебінен табады. Дәл осы сфералар 2-шілердің
басып кіру обьектілері болып табылады. Шығар жол ... ... мен ... ... ... ақпараттық технологияларына
қайта оқытуға ерекше көңіл бөлу қажет, себебі студенттер жағынан сұраныс
дәл осы технологиялар бойынша оқытуға артатын болады.
4) Жоғарғы оқу орындарынан ... ... ... бірі ... ж/е ... зерттеулер үшін жоғарғы жеделдік
компьютерлік желі Интернет – 2 ... ... ... ... ... ... біріккен). Алайда оның ролі әзірше гуманитарлы колледждер
секторында шамалы ғана, өйткені Интернет – 2 қосылу көптеген колледждер
үшін, әсіресе ауылдық колледждер үшін тым ... АҚШ ... ... ... ... бағдаламары көмегімен колледжерге көмек беру қадамдарын
жасауда. Негізінен бағдарлама оқыту процесінде интернет – технологияларды
қолданатын шағын көлемді гуманитарлы ... ... ... ... ҰҒҚ бағытында грант алған колледждер арасында ақпараттық
– бағдарламалық қызметті құруда кооперациялар ... ... ... жаңа коммутырды(маршуртизатороды) орнату жыл сайын жуық шамамен
68,5 мың доллар көлімінде қосымша шығынды қажет етеді. ...... ... – ақ қолданылатын ақпараттық бағдарламалық құралдардың
белгілі бір технологиялық стандраттарды қамтамасыз етуді қажет ... ... ... ... 86 ... Колледждермен жоғарғы оқу орындарының бірінші деңгейлі маркетінгтік
құралы Web сайтар болуы қажет. Олардың функциялары толық әрі ... ... және ... ... әрі оңай алу және ... үшін ... болуы.
Алайда мұнда көптеген проблемалар кездеседі: ақпараттардың қателігін және
ескілігі жоқ Web ... ... ... ... ... электрондық
пошта адресстерінің болмауы, байланыс пернелерінің бұзылуы(көп жағдайда).
Жалпы оқытуда апараттық технологияларды пайдалану объективті процесс.
2.2 Онлайндық бағдарламалар жүйесіндегі ... оқу ... ... ... ... оқу орындары мен оқытушылардың барлығы онлайндық оқыту
бағдарламаларына өтті ме жоқ па, осы мәселе қарастырылған.
Жоқ, мұндай оқыту ... ... оқу ... ... Мысалы, Остиндегі Техас университеті, Бостон колледжі, Нью –
Хемпшир университеті бұлар студенттері өздерін ғылыми ... бір ... ... ... деп дәлелдейді. Алайда, оларда бүкіл оқыту жүйесі
толығымен дәстүрлі болып табылмайды. Мысалы, Бостон колледжі (гуманитарлы
ғылымдар) оқытушылардың жеке ... ... ... ... ... ғана ... ... Сонымен бірге мұндай курстар міндетті тәртіпте
студенттер мен оқытушылар арасындағы жеке қатынасты ... ... ... ... олардың бәрі оқылатын оқу курстарын
онлайндық форматқа ауыстыру бойынша белгілі бір қысымға түседі. АҚШ – тың
батыс ... 25 ... оқу ... 237 ... көбі
дистанциялық технологияға қарсы болды ([9],48б), олар оқыту процесінде
бастысы адам қатынасы деп санайды.
On – line режимде оқыту жаңа не ... алып ... On – line ... Курсты толығымен өндеуге мүмкіндік береді
2) Оны студенттердің көп бөлгіне жеткізуге мүмкіндік береді.
3) Материалды оқып ... ... ... әр ... ... ... элементтерді, мысалы анимацияны ұсына алады.
4) Интерактивті режимде қосымша ақпарат үшін студент оны қызықтырған ... ... ... «тышқанмен шақыра » алады, оқыту процесі одан
әрі тереңделе ... және ... бола ... ... бір ... оқу орнынан екіншісіне баруға кететін уақытты
үнемдеуге мүмкіндік береді.
Сонымен қатар оқытушылардың «ехнологиялық ... ... ... ... ... ... ... сабақтар психологиялық тұрғыдан олар үшін қиындау келеді, себебі ол
«мәдени» және «болашақ» қолайсыздыққа тап болады. Алайда оn – line ... ... ... ... ... ... ... алды, енді жаңа
технологиялар оқыту мүмкіндіктерін одан әрі кеңейте түседі деп ... ... ... ... пайдалануға келесі қалаулар
шығарылды:
- 1999 – 2001 жылдар ... ... ... ... саны 2,5 ... ... Студенттер оны көбінде оқу материалдарын
игеруге қарағанда ... ... алу ... ... және
оқытушылармен қатынасу үшін пайдаланады .
- Университет кітапханалары студенттерге мәліметтер базасы мен құжаттарға
электронды ... ... ... ... ... ... студенттерге
тиісті ақпаратты интернеттен іздеуге көп уақыт кетіргенше оған тікелей ... Ал ... ... әр ... ... ... әрі ... Алайда студенттер онлайндық технологияларды оқу материалдарын игеру ... ... ... олар СD – ROM – дағы және Web форматта келтірілген
ақпаратты оқып үйренуге ... ғана ... ... ... кітапты
компьютерлік файлдар ретінде ... ... ... ... ... оқу
курстарында тек онлайндық ақпарат ғана емес ... – ақ ... ... ... ... ... ... орындайтын тапсырманы бағалау кезіңде
аз қолданылады. Тапсырмаларды поштамен ... ... ... ... көп ... ... оқытушылардың көбісі тапсырмаларды тексеру
кезіңде дәстүрлі белгі (таңба) қоюды қалайды.
2.3 Виртуалдық оқыту қажеттілігі және даму тенденциялары.
Әлемде компьютерлік ... ... ... ... интернеттіде)
негізінде вируалдық оқыту кең қолданылуда бұған дәлел: On – line режимінде
бірнеше курстары бар жоғарғы оқу орындары санының артуы «физикалық»
компуссыз ... ... оқу ... құрылуда. Виртуалды оқытудың (ВО)
глобалды нарығы құрылуда, мұнда маңызды көп ... ... ... телекомуникациялық және мультимедиялық компаниялар атқарадыжәне
т.с.с. Мысал ретінде 17 мың студенттері мен асперанттары бар ... ... ... ... ... ... ... Ол онлайндық курстарды әлемнің әр түрлі елдеріндегі
басқа жоғарғы оқу ... ... ... әзірге бұл курстар 30
жоғарғы оқу орындарына ұсынылып отыр([12],37б).
Төменде виртуалды оқытудың жедел дамуының неігзгі себептерін атап өтейік:
- жоғарғы білдімге глобалды сұраныса ... ... ... 40 % - ін ... ... жастар құрап тұрғанда демографиялық жағдаймен байланысты.
Сондықтан дәстүрлі оқу орындарымен және дәстүрлі әдістермен қатар
компьютерлік технологиялар базасында дистанциялық ... (ДО), оn – ... ... ... ... осы ... ... маманданған
жаңақұрылымдар пайда болуда.
- Виртуалды оқтуға деген сұраныс дамушы елдерде жоғары. Ұлыбритания(6 млн
доллар) мен Еуропа елдері(7 млн доллар) демеушілік көрсеткен, ... ... ... 2000 ... ... айында ол 14 елде 25
орталығы 12 мыңнан астам студенттері бар Тәуелсіз коммерциялық емес
унститутқа өзгерді. Дистанциялық оқыту курстарын онда АҚШ – тан және ... ... ... профессорлар жүргізді. Мақсат – білімберу
саласында Африка елдерін ... ... ... ... азайту([12],38б).
- Ересектерді оқытуға,өмір бойы оқуға ... өсіп ... ... ... жылдам құнсыздануда. Мұнда да онлайндық оқыту үздіксіз ... ... рөл ... болады.
- Персоналды дайындау брһағдарлмамлары бойынша ... ... ... ... ... ... 1999 жылы АҚШ – корпорацияларда
оқытудбың 20%- ті электрондық форматта ... ... ал 2003 ... 2 есе ... ... ... оқытуға сұраныстың өсуіне 2001 жылғы 11
қыркүйек оқиғасы да ... ... ... ... ... авиа ... ... оқу орындарында онлайндық бағдарламаларда пайдаланушылардың
арасында үкіметтік ... да бар. ... АҚШ ... ... army U ... ұйымдастырды. Ол арқылы әскери қызметкерлер 23
университет және колледждер ... 90 ... ... ... кіре ... 20002 жылы бұл ... ... 12 мыңнан
астам адам, ал 2005 жылы 80 мың адам ... 5 ... ... АҚШ ... ... бағдароламаға жұмсайтын шығындары453 млн долларды
құрайды([12]39 б,).
- Оқу орындары, ірі медиакомпаниялар пайда алуға ұмтылып отыр, ... ... ... уақытта бизнестің өте преспективті бағыты ретінде
қарастырылады.
- Жоғарғы оқу ... ... ... ... жағдайында
қосымша табыс алуға қамтылады ж/е т.с.с. Дәстүрлі ж/е виртуалды оқытудың
қатынасы туралы мәселе қызықтырады.
Оқытуға ... ... ... Оқу ... тиімді пайдалану
кезінде интернет – ... ... ... дистанцияық оқытуды
ұйымдастыру студенттер санын 1/3-не дейін артырады, ал бұл оқытуға кететін
үлестік ... ... ... Жалпы, жоғарғы оқу орындағы онлайндық
курс шығындары ... ... ... 20%-ке төмен. Себебі
дәстүрлі оқыту физикалық инфрақұрылымды қолдауға шығындарды қажет ... үшін On – line ... ... ... ... ... үлкен, нәтижесінде қала сыртындағы оқу ... ... бір ... ... ... ... ... жұмсалатын шығындардың тиімділігін жоғарлату ... ... ... ... ... ... преспективасы тұрғысынан:
- Дәстүрлі жоғарғы оқу орындары онлайндық оқыту үшін нашар жабдықталған.
Олардың маркетинг ж/е онлайндық ... беру ... ... ... жоқ. Сондықтан олар ірі мультимедиялық ... ... ... ... үстем орынды иеленуге ұмытылмау керек.
- Дәстүрлі жоғарғы оқу орындары үшін жоғарғы білім берудің негізгі белгісі
оқытумен ғылыми ... ... ... білім берумен кәсіби ... ... ... ... ... ... ... беруді дамыту
жоғарғы білім берудің әр түрлі бөліктерінің үзуі мүмкін.
- Болашақта виртуалды оқыту ең алдымен ересек ... ... ... ... мен ... жоғарлатуды ең жақсы түрде қамтамасыз етеді. Ол
өз ... ... ... үшін ... ... ... ... Батыс
эксперттерінің пікірінше, оқу кезінде студенттер тұрақты ... ... ... ... ... ... алу үшін On – line режимінде
оқитындар саны дәстүрлі әдіс бойынша оқитындар мен ... көп ... ... оқыту «бетпе-бет» дәстүрлі оқытуға қосымша болады.
2.4 Дистанциялық оқыту: мәні, даму сатылары және ... Әр ... ... дистанциялық оқытудың мәні туралы.
Дистанциялық оқыту (ДО) деп оқу орындарының қабырғасынан тыс балалармен
ересектердің дәстүрлі емес оқытудың әр түрлі формаларын ... ... Оған ... ... ... мен ... бөлу
ж/е тұлғааралық коммуникациямен «бетпе бет» қатынынасының әр түрлі байланыс
ж/е ... ... ... ... ... ... ... тән.
Бүгінде ол көптеген түрлі мемлекеттік ж/е жеке оқу орындарын, жоғарғы оқу
орындары мен колледждердегі сырт ... ... ... ... ... қатар фирмалар мен корпорациялардың
дистанциялық кәсіби оқыту бөлімшелерін қамтыған.
Дистанциялық оқытуда ... ... ... да тым әр түрлі –
бұл ... ... ... ... ж/е ... ... ... пошта, видео конференциялар, интернет.
Ғылыми әдебиеттерде дистанциялық оқытудың нақты бір анықтамасы ... ... ... ... ... теориялық жалпылау әрекеті
қолданылған алғашқы жұмыстар 20ғ. 60 – ... ... ... ... ... ... О. Петтерстің білім беруді индустрализациялау
теориясы болды. Оның ойынша, ДО оқытудың жаңа формасы ретінде ... ... ... да ... ... ... бөлінісі (бағдарламалардың ж/е курстардың авторлары мен студенттердің
білімін бағалаушылар аралығындағы) ... ... ... ... ала ... инвестицилар сияқты және т.б. белгілер ортақ.
ДО дәстүрлі жүйе қоғамның білімге ... ... ... ... ұйымдастырылған. Екінші жағынан, ДО-ң ... ... бұзу ... ... жоқ ... ол ... ... механикалық субституттармен ауыстырылады.
ДО процесінің аталған кемшіліктері оқытушымен білім алушының мінез құлқының
өзгеруін ... бұл ... ... ... мен әдістерін ДО
ерекшелігіне бейімделу мәселесін шешуді талап етеді.
Жалпы алғанда, О.Петтерс ДО-д ... ... ... беру ... ... ... ... ж/е оқыту процесіндегі таңдаулылық, иерархия
персоналды коммуникация және орын, ... ... ... комуникация шеңберімен, демек орын және уақытпен байланысты емес
демократиялық, ауқымды аудиторияларға ... ... ... ... зерттеуші М.Р. Делинг До – дан ... ... ... ... ... жасанды диалогтар көреді. Негізгі
рөлді ол сабақ беруге емес студенттерді ... ... ДО – ді ... – ақ
таңдауды, дайыдықты және оқушыға оқу материалдарын ұсынуды ... ... ... ... ... арақашықтықта материалдардың игерілуіне
бақылау жүргізетін көмекші ұйым ретінде қарастырады. Сонымен ... ... үшін ... беру ... ... шығарады, себебі ол көмекші
мәнге ие.
Американдық ғалым Ч.А.Ведемиер «тәуелсіз ... ... ... деп ... және ... ... ... бұзатын білім беру
формасын түсінген , яғни білім алушы тұрған жерде және оған ... ... ... ... ... ... қажеттіліктеріне сәйкес оқыту
курстарын, форматын және ... ... ... ... ... ... жекеленіп отыр.
Басқа американдық зерттеуші М.Д.ж. Мурдың ойынша ДО телеконцеренцияларды
ұйымдастыруға мүмкіндік беретін ... ... ... пайдаланатын жүйе болып табылады. Спутниктік,
кабелдік және микротолқындық ... ... ... ... ... дейін) байланысты қамтамасыз еттетін
интерактивті ... ... ... ... және видео
желілерді пайдалану маұғалім мен ... ... ... ... – ға ... ... ... төмендегілерде атауға болады:
- білім алушының «жетекшілікке» деген қажеттілігімен емес ... ... ... ... кері ... ғалымы Б. Холмберг).
- оқу материалдарына қатысты : ... ... ... қол ... ... оны ... бойынша анық ұсыныстарды қамтуы тиіс, материалдарды
берудің диалогтік формасы және т.б.
- ... және ... жеке ... ... ... бар ... бұл хат ... бойынша боүкіл оқыту жүйесі; кері байланысының болмауына
қарай радио және телевизиалық бағдарламалар ... ... ...... жатқандар үшін(М.Д.ж. Мур)
Қалған дискуссияға қатысушыларының ДО туралы ... [13] ... айта ... Оқу ... ... ... ДО ... зерттеуші Д. Киган ДО – да жүзеге асыратын әр ... ... 2 ... бөлді: автономды оқу орындары және аралас түріндегі білім
беру мекемелері.
- Бірінші ... хат ... ... ... ... асыратын барлық
мемлекеттік және жеке мектептермен колледждер жатады. ... ... ... ... ... ... ... оқи алмайтын
оқушыларға есептелінген.
Бұған кәсіби даярлау немесе орташа техникалық білім беретін колледждерде
кіреді. ... ... ... ... ... ... ... үйден оқыту бойынша ... ... ... ... ... ... жүзеге асыратын оқу орындары(АҚШ).
Бұларға ортақ нәрсе – оқушыларға баспа оқуы және ... ал ... ... ... және видео кассеталарды жіберу
жолымен оқушылармен хат жазысу бойынша іс - әрекет.
Бұл топқа сондай – ақ ... ... ... оқу ... да ... ... Ашық ... 1969 жыл моделін қайталап отыр:
Бұл жоғароғы білімнің демократиялығың білдірді себебі оны бәрі ала – ... ... мен ... ... ... ... ... тіпті қанауда отырған тұлғаларда.
Бұл сонымен қатар До – ның дамуында жаңа кезеңіне ... Шын ... - ... оқу материалдарын радио және ... ... ... ... және де ... ... да ... оқытушы - кураторлар арасындағы жеке
байланыстары бар байланыс құралдарын ... ... оқу ... ... ... ... ДО ... біріктірілген.
Мұндағы жетекші жоғарғы оқу орны – 170 ... 350 ... ... ... ... ... университеттік білімге дейін беретін Француздық
ұлттық орталық([13],45 б).
90 – жылдардың соңына қарай ... ... ... 25 ашық ... ... ... оқу орындарына До – мен айналысатын күндізгі жоғарғы
оқу орындарының тәуелсіз ... ... ... бөлімшелердің
сипаттамасы: кураторлық университет оқытушылары мен жүзеге асырылатын ДО
курстары. Студенттерге баспа оқу ... ... ... және ... СD – ... ... ... ДО – ды ұйымдастыруда
телекомуникациялық технологиялар пайдаланылады.
Болашақта – ... оқу ... ДО – ды ... ... өз
ресурстарын арнайы концерциумға біріктіруде, оған ... ... ... ... ... агенттіктері, бизнес өкілдері,
радио және телеөнімді өндірушілер мен мультимедиалық фирмалар, сондай- ақ
ДО жүйесін ұйымдастыру үшін ... ...... оқу орындарының бірлестігі немесе студенттерді
дайындауда ынтымақтастық ... ... Оның ... оқу орны
концерциум көпшілігінің шешімі орындау міндетіне қарай, сонымен ... ... ... арқасында белгілі бір автономияны жоғалтады.
Шешім студент оқитын ... ...... н/е жеке оқу ... ... ... университет (АҚШ) 1995 жылы тыңдаушыларға
инженерлік мамандықтар бойынша 1300 курс ... ... 47 ... Ол ... дистанциядық жұмысында спутник ... ... ... ... Бразилия, Чилли және Парагвай
университеттері бағдарламаларды одан әрі сапалы және арзан қылу ... де жаңа ... ... кең ... ... ... телеоқыту «кеприкон» бағдарламасын ұйымдастырды.
Ресейде қазіргі ... ... ... (СГУ) ... ... ... үшін спутниктік білім беру теледидар
желісін ұйымдастырды. СГУ мен ... ... ... келісім
шарт негізінде әлемдегі тәуелді осы университет, профессорлары ресейдің
кейбір аймақтары үшін ... ... ... Алғашқы рет Ресей
студенттері тұрғылықты жері мен ... ... ... және ... ... ... мамандарына айналды. СГУ – да қолданылатын ДО
мен оқу процестерін ... ... ТМД ... ... тудырды.
Қазіргі уақытта СГУ Ресй – қазақ қазіргі ... ... ... ... ... және білім беру қызметі нарығының даму кезеңдері: ... ... ... ДО технологиясы өзінің бірнеше даму кзеңінен өтті. Мәселен, А.П.
Жименкова ([14] ... ДО ... ... ... ...... Оқыту «бір педагог – бір немесе біренше оқушы» системасы ... ... ... ... ... телефон, компьютерлеррі
болып табылады. Бұл формаға мамандардың ... саны ... ... ... көп ... ... оқу құралдарын пайдалануда
жүйелілікпен кешенділік жоқ.
ІІ – кезең. «Педагог – көп ... - ... ... ... ... тағы ... жақты байланыс болады, яғни кері байланыс жоқ. Мұнда видео және аудио
кассеталар компьютерлік бағдарламалар, видео ... ж/е тағы ... ... ...... 80 ... ... белгіленген интернет желісін кең
қолданумен байланысты. «Көпшілік – ... - ... ... оқыту
білімдермен алмасу жүйесі болуы мүмкін. Ақпаратты «жеткізушілердің», сондай
– ақ интернет желісін пайдаланушылар саны ... өсіп ...... қарай – 100 млн адам).
Және соңғысы бүгінде сөз ДО дамытудың 4 – ші, интеграцияланатын ... ... ... Кезеңіннің сипаттық белгілері ретінде кешенді виртуалді –
тренингтік ... ... және оған қоса жер ... кез – ... кез – ... ... жылдам жеткізу мақсатында қазіргі ... ... ... телефон, компьютерлік ... және ... ... ... ... ) ... ... негізделген барлық ДО формаларын айтуға болады.
ДО - ды ... ... ... ... әлемдік және аймақтық
технологияларды, сондай – ақ «бірыңғай ... ... ... Бұған Ұлыбритания ашық университеттінің байланыс жолдарына
кіру сәйкес ... жаңа ... ... ... Азиялық
ассоциацияға, Еуропалық ашық университеттер ассоциациясына жәнет.б.
енгізілген.
ДО инновациялық ... ... ... беру қызметтерінің бәсеке
нарығының құрылуына алып келеді. Оның міндеті ... ... ... ... ... білім алуға мүмкіндіктер құру, сондай – ең ... ... ... ... ... ... болып табылады.
ТМД елдерінде ДО ... ары ... ... үшін ... бірқатар
проблемаларды шешу қажет.
- инновациялық технологияларды қаржыландыру проблемалары әлемдік тәжірибе
көрсеткендей жаңа ақпараттық технологиялар өз ... ... ... өзін - өзі ... ... Алайда, жаңа технологияларға салынатын бастапқы капитал салындары мен
тәжірибелерді мемлекет жеңілдетілген салық салу ... және де ... ... ... ... ... білім беру орталықтан алыс жатқан аймақтарда ДО ... ... ... асыруға қабілетті оқытушылық кадрларды дайындау. Мұндай ДО –
ның дидактикалық формалары «кейстік» технологиядан бастап ... ... ... ... әр ... ... жақын шет елдердің жоғарғы және орта білім туралы
дипломдарда өзара мойындауы ... күш ... ... Оқу ... және ... – техникалық ДО қамтамасыз ету стандарттарын
лицензиялау мен ... ... ... ... беру ... ... және т.с.с.
Осы жерде – ТМД ... ... оқу ... жаңа ... формалармен алдынғы қатарлы инновациялық технологияларды
бірігіп енгізу, олардың аумақтарда оқыту тілдерінің ... шешу ... ... беру жүйесі ешқандай шектеусіз, ТМД елдерінің әр бір тұрғынына қол
жететіндей әрі ... ... ... ... Бұл ... ... ішінде
виртуалдық компьютерлік ақпараттық және өзге қазіргі заман коммуникациялық
технологияларды ... ... ... ... ... ... беру мен
тәрбиелеу процесі болуы тиіс.
г) ДО технологияларының түрлері:
Американдық 2 ж/е 4 жылдық ... ... ... ... ... ... бұларды Қазақстан Республикасындағы білім
беруді әрі қарай дамытуда ескеру қажет болады:
- ДО мектептен кейінгі білім ... ең ... ... ... ... ДО – ң әр ... ... білім алушылардың саны өсуде. Мысалы, 1997 –
1998 оқу жылы ... ... 50 мың курс ... ... ... ... ... тілін гуманитарлық ж/е қоғамдық
ғылымдардың (оқу орындарының 70%- ін), сондай – ақ ... және ... (оқу ... 55%-ін ) ... ... ... оқу орындарының көпшілігі курстарының аяқталуы мен дәреже берді(1230 курс
бағдарламалары)н/е сертификаттар берді(340 курс бағдарламалары).
До – да, әдетте технологиялардың келесі 4 тобы ... екі ... ... ... екі ... видео, екі жақты
аудио бірге бір ... ... бір ... ... тікелей берілетін) видео,
алдын – ала жасалған видео жазбалар негізіндегі бір жақты ... ... ... ұсынлатын видеопленкаға алдын – ала жазбалар,
телетрансляция ж/е кабельдік ... ... ... алдын- ала жасалған
видео жазбалар)
2) аудио ... екі ... ... ... ... ж/е бір ... аудио трансляциялар(радио ... ... ... ... – ала ... адио ... Интернет технологиялары: ... ... ... ... ... н/е видео конференциялар көмегімен on – ... ж/е ... ... ... оқыту(электрондық пошта және
т.б. көмегімен).
4) Басқа технологиялар: CD – ROM, ... ... ... ... жүйелер.
Коллеждердің технологияларды қолданудағы ... ... ... ... ... ... ... ерекшелігі сияқты
көрсеткіштермен байланысты. ... екі ... ... видео
негізінде ДО негізінен мемлекеттік (80 %- ге дейінгі оқу ... ... ... 29 %- ті) оқу ... ... асырады. Интернет
технологияларды оқу орындарының ... ... ... ... видео ж/е интернет- технологияларынын бірнеше түрін ғана
пайдпланады. Дистанциялық оқту ... ... ... ... ... ... ж.). сол кезде теледидар қабылдағыштарын негізінен
оқытушыдан студентке оқу бағдарламаларын жеткізіп тұрнды. 90 – ж. ... бар жан – ... ... компьютерлер келді. Бұл ДО- ның
мүмкіндіктерін кеңейті. ХХ – ғ. Соңындағы әлемдік қауымдастықтартың ең ... ... ... ... ДО – ның ... ... қамтыды.
- ДО - ның қолдану шектері оның ... ... ДО ... ... ... мен ... ... жабдық, оқытушылық
және әкімшілік құрам анықтайды.
- ажыратылмас элементті тиімді электрондық құрал – жабдық болып табылады;
теориялық тұрғыдан ол ... ... ... ... оның ... процесіне инвестициялар салу қажеттігі түрінде кедергі тұр.
- ДО бағасы донар елі мен реципиент арасында жаңа ... ... ... ... де ... ... сондықтан дамушы елдердегі
студенттер санының шет елдерде де ж/е өз ... ... ... ... құру ... ДО ... ... өзекті проблемасы: оқуды бітірген соң кім болатыңын
анықтау – ірі ... ... бар ... ... ... менеджер,
зерттеуші н/е клерк болама әзірге сол бір ... ... ... ... ... Тренинг
Тренинг – ағылғшын сөзінен training шығып, тәәрбиелеу,оқыту, дайындау
дегенді білдіреді. Тренинг білікті маманның жетекшілігінде жүргізіледі
және іскерлкі пен ... ... ж/е ... ... ... ... мақсатында әр түрлі жаттығулар бағдарламаларын
жоспармен жүзеге асыруды білдіреді. Тренингтер мына үшін қолданылады:
- Жаңа ... ... ... ... ... ... ұйымның
талаптарына жылдам үйрену.
- Кәсіби қиындықты және тәртіп формаларының тиімсіздігін жоюда
кемшіліктерді болдырмау.
- Жаңа технологиялар мен еңбек әдістерін оқыту.
- Жаңа, жоғары лауазымды ... ... ... ... дегенді білдіреді, яғни маманға қажетті белгілі бір
іскерлігін шынықтыру. Тренинг алғаш рет психологияда жасалынып, қолданылған
ж/е ол әлі де білім ... ... ... ... байланысты
сұранысқа ие.
Әлеуметтік психологиялық тренинг – бұл басқапру қызметінінің коммуникативті
жағының формасы. Коммуникацияның өзінде оның мазмұнды (немесе тақырыптың)
аспектісі мен өзара қатынасу ... ... ... ... Мазмұн,
әдетте белгілі бір кәсіби міндетті білдіреді, кәсіби білім мен ақпараттан
тұрады және тренинг ... ... ... ... ... ... ... құлықтың іскерлігін, ілімдерін
ж/е модельдерін іздеу мен өңдеу мақсатында зерттеу ... бола ... ... ойындарда тәжірибелік үйрену мен
теориялық (және лекциялық) дайындық арасындағы байланыстырушы буын болып
табылады. Сонымен ... даму ... ... ... ... ... мен ... арасында, қабілеттер мен іскерлікті дамыту арасында
байланыстырушы функциясын атқарады.
Тренингтік оқыту әдістерінің негізгі ... ... ... табылады:
- Студенттерді маманның кәсіби қызметі моделі мен таныстыру
- Кәсіби ойлау ... мен ... өз ... ... ... ... жеке кәсіби қызмет пен кәсіби өзін-өзі дамыту проблематизациясы
мен жобалауды ... ... ... ... ілімдерін қалыптастыру, кәсіби маңызды
қасиеттермен кәсіби іскерлікті бағалауды жоғарлату ... ж/е ... ... ... ... пікірдің деңгейі мен сипатын
анықтау).
- Кәсіби есептерді шешу ж/е оларды қолданудың құрылымдық техникалық
сызбаларын қайта құру бойынша жеке ілімдер мен іскерлікті ... ... ... ... өзі ... ... оқу процесі барысында барлық жеке педагогикалық әсер етулердің
«тұтастығын» қамтамасыз ететін ... ... ... ... – менеджерлерді дайындауда тренингті ұйымдастыру бойынша
әдістемелік ұсыныстар. Бұл ... оны ... ... ... шыға ... ... әдебиетті оқы үйрену
негізінде жалпыланған ж/е жүйеленген.
Тренингте келесі шарттарды ұстану қажет:
1) «Дамушы кеңістік» құру. Сабақ кең ... ... ... ... ... столдар, мүмкіндігінше 1-ші суреттегіндей орналасуы
тиіс.
1-ші сурет Дамушы кеңістік.
Столдардың ... ... ... ... бірі ... ... аудиториядағы оң психологиялық климат пен өзара қарым
қатынасқа әсер етеді. Тренингті бойынша сабақты табысты өткізу ... ... ... ... ... ішінде релаксация жаттығулар
жүргізілетін еденнің жұмсақ жабылуы (шаршы тәріздес маттар немесе кілем
төсеу);
- Касеталар мен ... ... ... оқу процесіне оң әсер ететіндігі,
қатысушыларды тану процесіне жинақтауға мүмкіндік беретіндігі психолгтармен
дәелелденген);
- Плакаттар мен ... ... мен ... ... яғни ... ... немесе психологтар
атайтындай, «үлкен қабылдау синдромын» сақтау. Оның мәні мынада, кез-келген
адамға өзге дыбысқа қарағанда өзінің есіміне жылдамырақ жауап қайтаруы ... адам ... ... шу мен ... әрқашанда өз есіміңді танып,
естуге болады; Бұл қатынасу дистанциясын қыысқартады; әңгімелесушімен
әңгіме кезінде, диалог барысында мұндай қатынастар көп. Оқу процесін оңай
ұйымдастыру үшін және ... ... оңай есте ... ... әр топ
мүшесіне өз киіміне өз есімі жазылған бейджикті қыстырып алуды ұсынады
- Релаксацияға (қысымнан босану) жаттығулар таңдап алу маңызыды. Оқыту
процесінде оқытушы ...... ... ... ... Санақ бойынша қай сабақ (алғашқы сабақта психикалық процестер әлі де
тежелген күйде, сонғы сабақта студенттер ... Апта күні ... және ... ... ... ... ... жұмысқа
қабілеттілік төмен болады);
- Алдағы немесе өткен мерекелер немесе демалыстар;
- Аудиоторияда студенттерді табудың аралық уақыты. Егер де студенттер
ұйымдаспаған, ... ... ... онда оқытушымен арнайы таңдаған
жаттығулар оларды оқу процесіне көңіл бөлуге көмектеседі.,
Басқарушылық кәсіптерде стресстік жағдайлар болып тұрады, ал осы ... ... ... өз ... құлқын реттеуге көмектеседі.
3. Оқытушының студенттермен таңдау байланысы үшін наушниктерді ... бұл ... ... жеке қатысушылардың тәртібін дұрыстауға мүмкіндік
береді.
2.6 Белсенді оқыту әдістері.
Іскерлік ойындар
Белсенді оқу ... (БОӘ) деп оқу ... ... ... ... ой ж/е тәжірибелік қызметке тартатын әдістеді айтады
([15]қара). ... бәрі ... ... ... функцияларына мыналарды жатқызады:
1. Олардың көмегімен студенттердің ойлау қабілетін белсендіру;
2. Олар студенттерді оқу проблемасының өз бетінше шығармашылық шешімдер
қабылдауға ... ... ... ... есебінен оқыту тиімділігі жоғарлайды ж/е т.с.с.
Оқыту ұжымдық негізде жүргізіледі.
«Педагогикалық технологияларға» біріктірлген имитациялық ж/е имитациялық
емес БОӘ ... емес БОӘ, ... ... танымдық қызметін белсендетуге
бағытталған, олардың келешегі шартты жағдайда нақты жағдайлардың эмитациясы
болмайды. Оларға проблемалық лекциялар мен семинарлар, өз ... ... ж/е ... ... әр ... ... конференциялар ж/е
т.с.с. жатады ([15]қара). Мұндай БОӘ-ң мысалы белгілі бір тақырып бойынша
жүргізетін арнайы семинар болып табылады. Студенттер сөз сөйлеу ... да оған өз ... ... ... ж/е соның негізінде дайындалады.
Әдетте әр сұрақ бойынша екі студент – доклад ... ... ... кемшілігі мынада: әдетте доклад оқушылар ғана дайындалады да
қалғандары ... ... ... ... ... ... жатпайтынын
ескерген жөн. Бұған жеке тапсырмаларды орындау бойынша өндірістік іс –
тәжірибесі кіреді ж/е т.б.
Имитациялық БОӘ (кәсіби қызмет имитациясы) ... және ... ... ... ... елес ... ... ... ; - ... ... ... ... ... талдау; ... ... ... -оқу ... ... ... ; ...
ойындары
-педагогикалық ойын; ... ... ... ... ойын ... ойындар-
проблемалық- іскерлік
ойындар;
-инновациялық ойындар;
-проблемалық-іскерлк ойындар;
-ұйымдық ... ... ...... ... ... әдістемесінің жіктемесі
Ойынсыз имитациялық БОӘ -не нақты жағдайлар әдісі, имитациялық
жаттығулар, оқытушыларға белгілі шешімдерді студенттердің табуы,
компьютерде жеке тренинг. ... ...... ... ... ж/е
ролдерді ойнамау. Мысалы, нақты жағдайлар әдісінде студенттер жағдайдың
суреттелуі мен оған бақылау сұрақтары айтылады, ... ... ... ... ж/е ... ... Мұнда қатысушыларды
қызығушылығы бойынша бөлу, оларды бір – бірімен салыстыру, бір – ... қою жоқ, яғни ойын ... ... ... БОӘ -не ... ... оқу ... ролдерді ойнау
әдісі, компьютер мен жеке ойын тренингі жатады.
Ойынды БОЭ – ң негізінде ойын байланыстары, қатынастар бар. ... ... ... ... ... ... Мысалы,
компьютермен жеке ойын тренингінде рөлдерді бөлу жоқ, ... ... ... БОЭ – рі арасында жетекші орын алуы тиіс. БОЭ
формаларының бірі «Педагогикалық іс – тәжірибесі бойынша қортынды
конференция» оқу ... ... ... ... ... қағидаларының бірі студенттердің біріккен
қызметін оптимизациялау екендігі мәлім. Кәсіби ілімдер мен іскерлікті
қалыптастыруға және ... ... оқу ... ... осы ... ... ... ойындары оқу процесін белсендіре түседіжәне келесі
артықшылықтарға ие:
- Әрбір қатысушының зерттеу проблемасын өте терең білуге ... ... ... ... қалыптастыруға және жоғарлатуға мүмкіндік
береді;
- Тәртіптілік, борыштық сезімі, ұжымда жұмыс ... білу ... ... ... ... етеді және т.с.с.
Ғылыми – педагогикалық кадрларды даярлау жүйесінде белсенді
педагогикалық практика (ПП) маңызды болып ... ... ол 5 ... ... – теористиктермен «Құқық және экономика
негіздері» магистратурасының 2 курсында жүргізіледі. Оның ... ... ... - ... және ... ... ... келесі міндеттер жүктелген:
біріншіден, студенттердің кәсіби қызметке дайындығын көрсету; ... ... ... өзі ... ... ... ... ықпал
етеді;
екіншіден, практиканы ұйымдастыруға, сондай – ақ студенттің кейінгі
қызметіне байланысты - ... ... па жоқ па, ... оқу ... алынған
білімді қалайша тиімді пайдалану қажет.
Оқу және практика процесінде кей жағдайда таңдалған кәсіптен көңілі
қалу ... Ол ... ... ... ... ... бағыттайтын «идеалды модельдерге» құрылым
мен нақтытәжірибе жағдайлары арасында алшақтықтың болуы;
2) практиканттар ... ... ... ықпалы;
3) тәжірибенің; аудиториямен кері байланыстың болмауынан,
лекцияларды жүргізу кезінде қанағаттанаарлық сезімнің
жетіспеуі ... ... ... қорытынды конференцияда жасалады.
ПП қорытындыларын жасаудың әртүрлі формасы ретінде келесі іскерлік
ойындарын пайдалануға ... ... ... студенттерді педагогикалық жағдайлардыталдауға үйрету;
- студенттерді дағдарыстық жағдайда өзінің және басқалардың іс -
әрекеттерін бағалауға үйрету;
- ... ... ... Ойын ережесі мен регламенті.
Ойын қатысушылары:
- іскерлік ойындарын жүргізу материалдарын оқып – ... ... ... және ... ... ... және басқалардың іс - әрекетін
бағалауда толық дербестік таныту қажет;
- әрбір адам топтың талқылауларына қатысуы тиіс.
Регламент:
- 1 форма ... жеке ... – 10 ... 2 форма бойынша жеке жұмыс – 15мин;
- 2 форма бойынша басқа топ ... ... ... және ... 20 ... топта талқылау – 15 мин;
- топтардың қатысушыларының құрама бағалауы – 10 мин;
- ойын ... ... сөзі – 20 ... 1
«Жоғарғы оқу орнымен кездесу»
1. Факультетті
2. Студенттің аты – жөні
3. Тобы №
Сұрақтың мазмұны ... ... ... тура ... студентердің
психологиялық ерекшеліктерімен таныссыз ба:
А) таныс емеспін
Б) қанағаттанарлықтай
В) жеткілікті деңгейде
3. Сіздің педагогикалық дайындығыңыз :
А) таныс емеспін
Б) қанағаттанарлықтай
В) жеткілікті деңгейде
4. Сіздің ... ... ... ... ... қанағаттанарлықтай
В) жеткілікті деңгейде
5.Сіздің математикалық дайындығыңыз:
А) таныс емеспін
Б) қанағаттанарлықтай
В) жеткілікті деңгейде
6. Сіздің идеялық - ... ... ... ... ... ... жеткілікті деңгейде
7. Сіздің студенттермен қарым – қатынасыңыз:
А) формальды
Б) силастық
В) достық
8. Сіздің оқытушылармен қарым – қатынасңыз:
А) формальды
Б) силастық
В) шығармашылық
9. Сіздің ... ...... формальды
Б) пайдалы
В) шығармашылық
10. Сіздің басқа адамдармен қатынасты жақсарту қабілетіңіз:
А) таныс емеспін
Б) қанағаттанарлықтай
В)
11.Сіздің қақтығыстарға бейімділігіңіз:
А) басқаның ойын мойындамаймын
Б) ... ... ... ... ... ... ойын силаймын
12. Факультеттегі өткен оқудың ішінен тәжірибеге ең қажетті болатыны:
А) мектеп кітаптарының білімі
Б) ... ... ... ... ... ... ... білімі
Д) жалпы теориялық дайындық
Е) психологиялық – педагогикалық дайындық
Ж) методикалық дайындық
З) қоғамдық ғылыми білім
И)
К)
Л)
13.Сіздің оқытушы ... ... ... қалауыңыз:
Қосымша:
1. Әр сұрақ бойынша (12 – ден басқа )ойыншы 2 және 3 жолдардағы
таңдалған көрсеткіштерге қарсы 1 немесе 0 ... ... ... жазған және оларды бағалағаны үнін ойыншы
марапатталады.
Форма 2
«Дағдарыстық жағдай»
1. Факультет
2. Студенттің аты – жөні
3. Тобы №
4. педагогикалық практика кезінде ... ... ... ... ... ата- ... ... жағдайды жәнеоның шешілуін суреттеңіз.
5. Форма 3 немесе форма 4 тиісті ... ... ... ... 1 ... ұсынылған сызбабойынша өзіңіздің немесе басқа ойыншының іс
- әрекетін бағалаңыз.
Форма 3
Рйыншылардың іс - ... ... |өте ... баға |Топ ... |Эксперттер тобының|
| | ... ... |
| |2 |3 |4 |
1. ... ... кім ... ... Екі жақта
В) Қарсы жақ
2. Шығу ... ... ... - ... ... арнайы дайындықтың жетіспеуі
Д) жалпы мәдениеттің жетіспеуі
3.Қайшылық процесінде студенттің іс - әрекеті:
А) дұрыс емес
Б) жеке алғанда дұрыс
В) көбінде ... ... ... Қайшылық шешілді:
А) шешілген жоқ
Б) формальді түрде
В) бір жақ үшін әділетті
5. Суреттелген қайшылықтың маңызы:
А) толығымен пайдалы
Б) жеке алғанда ... ... ... кері ... ... 4.
1 Форманы бағалау. «ЖОО – мен кездесу» топ ойыншысы №
|Топ ойыншының| | | | ... | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| ... ... | | | ... | | | |
Қосымша:
13 – сұрақ бағаланады: дұрыс жауап – күту кезіңде 5 балл, нақтылық
кезінде 10 балл; Кері жауапта - күту мен; ... да 0 ... күту және ... ... ... ... 5
Дағдарысты жағдайдағы ойыншының іс - әрекетін топтық бағалау.
2.7. Студенттердің оқу қызметін өзін - өзі ... мәні ... ... өзін - өзі ... мәні - ... объктісі мен
субъектісінің сәйкестігінде, жеке заңдылықтар мен қайшылықтар құрылымы бар
жоғарғы оқу орындарында әлеуметтік ұйымдатырудың жаңа деңгейін құру.
Осы қарама – ... ең ... - оқу ... ... ... ... және ... арасындағы қарама –
қайшылық. Кез – келген өзінді ... ... ... - ... бағытталған, сонымен қатар табиғи сипатта. Өзің - өзі ұйымдастыру
процестер ... ... ... ... ең ... ... тәжірибені топтау және пайдалану қәбілетінде. Демек, бірқатар
ғалымдардың жоғарғы оқу орындарындағы оқу қызметін өзін - өзі ұйымдастыруды
бақылануға ... ... ... ... ... қарастыру
нәтижесіз. Жоғарғы оқу орны өзін - өзі ұйымдастыру процесіне белгілі бір
бағытберуге мүдделі болып отыр.
Өзін - өзі ... ... ... ... ... ... ... бір шеңберге кіргізу іс - әрекеті оқыту құрылымындағы
(студенттер мен оқытушылар арасында) өзара тепе – теңдік бұзады.
Демегімен, оқу ... ... ... ... ... алдында
жүретіндей және оқудың барлық кезеңінде студенттің нақты өзіндік ... ... ... бола ... жүзеге асырылатындай құрылуы
тиіс. Оқу процесін ұйымдастырудың үйренішті схемасы ... Оған ... ... ... оқытудың соңғы сатысында ғана қаралады.
Кез – келген өзін - өзі ұйымдастырудың ... ... ... ... ... бағытау бұл ең алдымен жоғарғы оқу
орны дайындай ... ... ... ... Оны жасау үшін, ең
алдымен студенттің болашақ кәсіби қызметін ғана емес, соны мен ... 5 – ... ... оның ... өмір ... эксперттік зерттеу. Әйтпесе,
дүрліккен кәсіби – билікті сипаттамаларға ... ... ... ... ... құрылымы, оның әлеуметтік қасиеттері мен интелектуалдық
сапасы мүлдем есепке алынбайды. Дәл осы маманның моделімен оқу ... мен ... ... ... Оқу ... өзін - өзі ... ... қағидалары. Оқу
қызметінің өзін - өзі ұйымдастырудың ... ... ... ... ... ... ... – қызметінің үлгісі, қағидасы.
Мұнда белгілі бір мақсат ...... ... деңгейінен бастап
жоғарғы кәсіби – шеберлікті тәрбелеу. ... оқу ... ... ... ... ... ... тиіс. Бұл мүмкіндікті туғызады, бастысы,
студенттің нәтижелі ойлау мен шығармашылық қызметі қажеттілігін құрады,
оқытушы мен студенттің ... ... ... ... ... бұл ... оқу ... жоқ). Осы қағиданы жүзеге асыру жақсы
ұйымдастырылған, ұсақ – ... ... ... ... ... ... Ол оқыту барысында әртүрлі деңгейдегі іскерлік ойындарына бөлінеді.
Екіншіден, оқу қызметін өзін - өзі ... ... * ... ... ... және ... ... тепе –
теңдігі. Маманның қойған моделі – студенттің өзіндік рөлі . Осы қағиданы
жүзеге асыру ... ... мен ... ... белсенділік
тиімділігіне қол жеткізеді. өзін - өзі ұйымдастыруды
өмір бойына қойылған схеманы ... ... ... ... мақсаттың жүзеге асырылу деңгейін жедел түрде бағалауға
және әрбір студенттің ... ... ... бір ... сәйкес оқыту мен тәрбиелеу мақсаттарына және міндеттеріне
экспресс- түзетулер жүргізуге мүмкіндік береді. Оқу қызметін өзін - өзі
ұйымдастыру студент ... өзін - өзі іске ... ... ... қағидасынан тыс жүзеге аса алмайды.Болашақ
маманның оқу қызметін қоғамдық мойындау – оның кәсіби – потенциалының
дамуының маңызды ... ... ... өзін - өзі ұйымдастыруының әдістері мен формалары.
Педагогикалық ... ... ... үш жолы ... Оқытушы қызметі арқылы
2. Оқу құралы арқылы
3. Оқу процесін өзін - өзі ... ... (ең ... ... ... оқу орнында оқу қызметін өзін - ... ... ... ... ... ... ... аттестациялауына, оқытылатын пәндер кестесін түзетүге
қатысуы табылады. Бірақ бұл жеткіліксіз, себебі басқару объектісі мен
субъектісі сәйкес келмейді. Осылайша, өзін - өзі ... өзін - ... ... ... ... ал өзін - өзі ... ... пен
оқытушының біріккен шығармашылығына әкелер еді. Осы жерде оқытушының
өзінің кәсіби шеберлігінің деңгейі маңызды.
в) Оқу қызметін өзін өзі басқарудың ... ... ... ... ... ... мен ... бірден бағалай алмайды.
Сондықтан оқу қызметін өзін - өзі ... ... ... ... да , ... бір кезеңдерге бөлінеді.
Біріншіден (фундаменталды) кезең студенттің табысты ... ... ... ... өңдеп шығару. Бұл кезеңде көптеген пәндер
бойынша білім ... ғана ... ... – ақ , ең ... ... ... әдістемелік аспектілеріне, тиісті пәндерді оқу әдістемелеріне
қатты көңіл бөлу қажет.
Екінші кезең (арнайы) - ... ... ... қызметі үшін
қажетті арнайы пәндерді тікелей тереңдеп оқу. Бірінші кезеңде қажетті
кәсіби қызметке бейімділікті табу мақсатында тестті ұйымдастыру, ... ... және ... ... ... ... ... бейімділігіне сәйкес кәсіпті таңдайды. Бұл кезең әр
студенттің нақты мамандықтың интегралдық базасын жасау үшін ... ... ... ... ... курстар да студенттердің
теориялық немесе практикалық қызметке қабілеттіліктерін ... ... ... формасын дамытудың пайдасына дәлер болар еді.
Оқытудың үшінші кезеңі бұл практика уақыты ғана ... ... ... оқытудың бірінші кезеңінде ұластырылатын болады. Бұл
ең алдымен алынған фундаменталды және арнаулы білімді «өңдеу» кезеңі.
Мұнда ... ... ... рөлі бағаланбайды. Соңғылары
студенттердің қажеттіліктерін жақсы ескеріп, оқытушыларға практикаға
нақты шығулары болатын және кәсіби ілімдер нығайтатын ... ... ... бере ... ... ... ақпараттық, ұйымдастырушылық – бақылау және
басқарушылық функцияларын атқаратын оқу және әдістемелік құралдардың
рөлінайта кеткен жөн.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 47 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Педагогикалық зерттеулер әдістемесі» электронды оқулығын жетілдіру92 бет
ҚР білім туралы заңы жайында3 бет
"Түйсік пен қабылдаудың патологиясы."3 бет
Адамның психикалық дамуы6 бет
Егін алқабын есептеу құрлымы7 бет
Жалпы психология пәні16 бет
Картаны классификациялау4 бет
Мемлекет және құқық пәні мен әдісі4 бет
Мемлекет және құқық теориясының пәні және әдістері12 бет
Мониторинг аныктамасы жайлы ақпарат4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь