Әзірбайжан халқы туралы мәлімет


Кіріспе.

a) Әзірбайжан халқының Әнұраны.
b) Әзірбайжан халқының табиғаты
c) Әзірбайжан халқының тарихы


Негізгі бөлім.

a) Әзірбайжан халқының экономикасы.
b) Әзірбайжан халқының әдебиеті мен өнері.
c) Әзірбайжан халқының музыкасы мен киносы.
d) Әзірбайжан халқының тілі және діні.

Қорытынды.
Әзірбайжан Республикасы Кавказдың Оңтүстік Шығысында орналасқан мемлекет.
Негізгі заңы-1995 жылы 12 қарашада қабылданған. Мемлекет басшысы-президент. Заң шығарушы жоғарғы органы-министірлер кабинеті, оны премьер –министір басқарады. Әзірбайжан Солтүтігінде Ресеймен, солтүстік-батысында Грузиямен, оңтүстік-батысында Армения және Түркиямен, оңтүстігінде Иранмен, шығысында Каспий теңізі арқылы Қазақстанмен шектеседі. Аумағы-86,6 мың км2 , халқы-75,5 мил.адам (1995жылы). Астанасы-Баку (Бақы) қаласы 11,1млн.адам, халқының 83% әзірбайжандар құрайды. Мемлекеттің тілі-әзірбайжан тілі. Халқын негізінен ислам (шиит және суннит) дінін ұстанады.

Табиғыты:

Әзірбайжанның жер бедерінің 2/3 үлкен және Кіші Кавказ таулары, Қарабах жанартаулық таулы үстірті және Тальий таулары алып жатыр. Ең биік жері-Базар-Дюзю(4466м). Үлкен және Кіші Кавказ таулары аралығында Кура-Аракс аллювеиилі ойпаты орналасқан Тамыш тауының етегін бойлай Ленкоран ойпаты жатыр.
Үлкен Кавказ таулары нагізінен, мезозой тақтасынан, саздан, құмтас пен әктастардан, Кіші Кавказ таулары мен Таным таулары кайнозой эрасының жанартау текті шөгінді жыныстарынан түзілген. Климаты қоңыржай белдеу (Кура-Аракс ойпатында) мен субтропикалық белдеуден (Ленкоран ойпаты) құрайды. Қаңтар айының орташа темп-сы ойпатты аудандарда 00С-тан 30-қа дейін, шілденің орташа температурасы 25-270С. Жауын –шашынның орташа мөлшері тау етектерінде 200мм, тау беткейлерінде 1400 мм, ал Ленкоран ойпатында 1700 мм-ге жетеді. Ірі өзендері Кура және Аракс.
Ең үлкен көлдері-Гаджикабул және Беюкшор. Теңіз деңгейінен 200 м-ге дейінгі топырағы сұрғылт, одан жоғыры таулы-орманды және таулы-шалғынды. Ленкоран ойпатына сары топырақ тән. Ойпатта шөл, шөлейт және құрғақ дала өсімдіктері өседі, таулы жерлерде жалпақ жапырақты орман басым. Кен байлықтарынан мұнай мен газ, сондай-ақ алунит, полиметалл түрлері, мыс кентасы, алтын, молибден; құрылыс материалдарынан: мәрмәр, каолин, туф, доломит, т.б. өндіріледі .
1) Қазақстан Ұлттық энцеклопедиясы І-том.

2) «Парасат», «Көрші» журналдары 2006-2007

3) «Егемен Қазақстан» газеті 2008 ж.(2).

4) ҚАЗАҚША УИКИПЕДИЯНІҢ МАҒЛҰМАТЫ

Пән: Халықаралық қатынастар
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Әзірбайжан Республикасы.

Әзірбайжан Республикасы Кавказдың Оңтүстік Шығысында орналасқан
мемлекет.
Негізгі заңы-1995 жылы 12 қарашада қабылданған. Мемлекет басшысы-
президент. Заң шығарушы жоғарғы органы-министірлер кабинеті, оны премьер
–министір басқарады. Әзірбайжан Солтүтігінде Ресеймен, солтүстік-батысында
Грузиямен, оңтүстік-батысында Армения және Түркиямен, оңтүстігінде Иранмен,
шығысында Каспий теңізі арқылы Қазақстанмен шектеседі. Аумағы-86,6 мың км2
, халқы-75,5 мил.адам (1995жылы). Астанасы-Баку (Бақы) қаласы 11,1млн.адам,
халқының 83% әзірбайжандар құрайды. Мемлекеттің тілі-әзірбайжан тілі.
Халқын негізінен ислам (шиит және суннит) дінін ұстанады.

Табиғыты:

Әзірбайжанның жер бедерінің 23 үлкен және Кіші Кавказ таулары,
Қарабах жанартаулық таулы үстірті және Тальий таулары алып жатыр. Ең биік
жері-Базар-Дюзю(4466м). Үлкен және Кіші Кавказ таулары аралығында Кура-
Аракс аллювеиилі ойпаты орналасқан Тамыш тауының етегін бойлай Ленкоран
ойпаты жатыр.
Үлкен Кавказ таулары нагізінен, мезозой тақтасынан, саздан, құмтас пен
әктастардан, Кіші Кавказ таулары мен Таным таулары кайнозой эрасының
жанартау текті шөгінді жыныстарынан түзілген. Климаты қоңыржай белдеу (Кура-
Аракс ойпатында) мен субтропикалық белдеуден (Ленкоран ойпаты) құрайды.
Қаңтар айының орташа темп-сы ойпатты аудандарда 00С-тан 30-қа дейін,
шілденің орташа температурасы 25-270С. Жауын –шашынның орташа мөлшері тау
етектерінде 200мм, тау беткейлерінде 1400 мм, ал Ленкоран ойпатында 1700 мм-
ге жетеді. Ірі өзендері Кура және Аракс.
Ең үлкен көлдері-Гаджикабул және Беюкшор. Теңіз деңгейінен 200 м-ге
дейінгі топырағы сұрғылт, одан жоғыры таулы-орманды және таулы-шалғынды.
Ленкоран ойпатына сары топырақ тән. Ойпатта шөл, шөлейт және құрғақ дала
өсімдіктері өседі, таулы жерлерде жалпақ жапырақты орман басым. Кен
байлықтарынан мұнай мен газ, сондай-ақ алунит, полиметалл түрлері, мыс
кентасы, алтын, молибден; құрылыс материалдарынан: мәрмәр, каолин, туф,
доломит, т.б. өндіріледі .

Тарихы:

Әзірбайжан жеріне адамдар палеолит заманында қоныстана бастаған.
Тұңғыш мемлекеттік бірлестік Оңтүстік Әзірбайжанда өмір сүрген
манналықтардың, кейіннен осында ішінара қоныстанған лидиялықтардың тайпалық
одақтары негізінде құрылды. Б.з.б. І мың жылдықта Әзірбайжан жерінде
кадусилер, Каспийлер, албандар т.б. қоныстанады. Б.з.б. 9 ғасырда Манада
ертедегі құл иеленуші мемлекет, б.з.б. 7 ғасырдың 70 жылдары Мидия
мемлекеті құрылып, оның құрамына Оңтүстік (Ирандық) Әзірбайжанның, кейінрек
Антропатена аталған Кіші Мидия облыстарыда кірді. Бұл мемлекет 150 жылғы
дейін өмір сүрді. Кейін Антропатена сөзінен қазіргі Әзірбайджан (грек,
сөзбе-сөз аударғанда От сақтаушылар елі) деген атау шықты.
Б.з.б. ІІІ-ІІ ғасырларда Әзірбайжанның Солтүстік бөлігі мен Дағыстан
жағында Албания мемлекеті пайда болды. Б.з. ІV ғасырында Рим империясы мен
Иран арасындағы соғыстың салдарынан Албания Иранның қол астына өтеді. 5-6
ғасырларда Әзірбайжанда азаттық күрес (Сасан әулетіне қарсы көтеріліс,
Маздақ қозғалысы) өрістеді. 8 ғасырдың басында Арабтар Әзірбайжанды түгел
бағындырып, ислам дінін таратты.
9 ғасырдың басында Әзірбайжан мен Иранда арабтар мен жергілікті
билеушілерге қарсы Бабек бастаған соғыс 20 жылға созылды. 9 ғасырдың ІІ
жартысы-10 ғасырдың І жартысында халық қозғалысы арабтардың билігін
әлсіретіп, Әзірбайжанда Салари, Мазьяди, Шеддади т.б. әулеттер билеген
мемлекеттер құрылды. 11 ғасырдың ортасында Әзірбайжанды Салжұқтар басып
алды. 12 ғасырда басқыншылар елден қуылып, Шируаншаһ, Кесрани, Ильегиз
әулеттері билеген мемлекет пайда болды. Ауыл шаруашылығы, қол өнері, сауда
қайта жанданды.
Әзірбайжан халқы, негізінен, 11-13 ғасырларда түрік тайпаларының
негізінде қалыптасты. 13 ғасырдың 30 жылдарында Әзірбайжанды және оған
көрші елдерді монғолдар жаулап алып, Хулагу әулеті билеген мемлекет
құрылды. 14-15 ғасырлардың аяғында, Әзірбайжанда Шируаншаһтықтар мемлекеті
құрылып, Қарақойлы (Қара-Қоюнлу) , Аққойлы (Ақ-Қоюнлу) мемлееттеріне
қосылды. 16 ғасырдың басында Әзірбайжан жерінде Сефеви әулетінің мемлекеті
орнады.
16 ғасырдың соңына қарай Кавказда үстемдік ету үшін Иран мен Туркия
арасындағы күрес күшейіп, Әзірбайжанның Солтүтігі мен Оңтүстігіндегі едәуір
жерді түріктер жаулап алды. 17 ғасырдың 30 жылдарының аяғында Әзірбайжан
қайтадан Иранның қол астына қарады. 1723-35 жылдары Әзірбайжанның Каспий
жағалауындағы аймақтарын Ресей жаулап алды. Орыс әскерлері келісімен
Әзірбайжанға Иран билеушісі Нәдір шаһ басып кірді. Жергілікті халық
ирандықтарға қарсы талай рет көтеріліске шығып, 18 ғасырдың ІІ жартысында
бірнеше дербес хандықтарғы бөлінді.
1805-13 жылдыры 1826-28 жылдары орыс-иран соғыстары барысында Ресей
мен Ирана арасында жасалған Гүлстан (1813) , Түркменчай (1828) шарттарына
сай Солтүстік Әзірбайжан Ресейге қосылды. 1917 жылы қарашада Әзірбайжанда
Кеңес өкіметі орнады. 1918 жылы 28-мамырда Әзірбайжан демократиялық
мемлекет болып жарияланып, өкімет басына Мусафатшылар келді.
1920 жылы 28-сәуірде Мусават партиясы өкімет басынан тайдырылып,
Әзірбайжанда Кеңес өкіметі қалпына келтірілді. 1922 жылы 30-желтоқсанда.
Әзірбайжан Каказ Федеративтік Кеңес Республикасы (ЗКФСР), 1936 жылы КСРО
құрамына кірді. Кеңес одағы құрамында болған кезеңде кейбір әлеуметтік
қайшылықтарға қарамастан Әзірбайжанның экономикасы және мәдени дамуы
жүзеге асты. Халықтың ұлттық санасы өсіп, тәуелсіз елдігін қалпына
келтіруге ұмтылысы артты. Бұл процесс, әсіресе ХХ ғасырдың 70 жылдарының
соңына қарай күшейді.
1990 жылы 20-қарашада Кеңс одағының басшылығы Әзірбайжанның жоғарғы
мемлекет органдары келісімінсіз Бакуге заңсыз түрде әскер енгізді. Оның
салдарынан көптеген адам қаза тапты(Бакудегі қанды оқиға). 1991 жылдың 30-
тамызында Әзірбайжанның Жоғарғы Кеңесі 1918 жылғы Шарт негізінде
мемлекеттік тәуелсіздікті қалпына келтіру жөнінде Декларация, 1991 жылы 18-
қазанда Әзірбайжан Республикасын мемлекеттік тәуелсіздігі жөнінде
Конституциялық шарт қабылдады.
Дербес мемлекет ретінде Қазақстан Республикасымен 1992 жылы 27-
тамызда дипломатиялық қарым-қатнас орнатты. 1996 жылы 16-қыркүйекте Бакуде
Қазақстан мен Әзірбайжан арасындағы қарым-қатнастарының негіздері туралы
шарт, Каспий теңізінің мәселелері бойынша бірлескен мәләмдеме, қосарланған
салық салуға жол бермеу, инвестицияларды көтермелеу және өара қорғау, мұнай-
газ өнер-кәсібі саласында ынтымастық туралы, әуе және халықтар, автомолбиль
қатнастары туралы келісімдер жасалынды.
1997 жылы 10-маусыда Алматыда екі республика арасындағы
ынтымақтастықты одан әрі дамытып, тереңдету туралы Декларация мен мұнайды
халықтытар рыноктарға тасымалдаудағы ынтымастық туралы меморандумға,
азаматтық істер жөніндегі құқықтық көмек туралы шартқа т.б. үкіметаралақ 12
келісімге қол қойылды.

Эканомикасы.

Әзірбайжан индустриалды және ауыл шаруашылығы көп салалы ел. Жері
мұнай ментабиғи газға бай. Сапасы жоғары темір кендері, алюминий, кобальт,
алтын, күкірт колчеданы және әртүрлі құрылыс материалдары, полиметелл
кендері мен емдік минерал су көздері бар. Мұнай-газ, машина жасау және
металл өңдеу, химия және мұнай химиясы өнеркәсіптері елеулі маңыз атқарады.
Мұнайды тұтынушыларға жеткізу үшін құбыр жүргізу жөніндегі Әзірбайжанның
мүдделігі өз нәтижесін беруде. Әзірбайжанда жеңіл өнеркәсіп орындар әр
түрлі маталар, тігін және былғары бұйымдарын, аяқ ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Әзірбайжан Республикасы туралы
Әзірбайжан Республикасы туралы мағлұмат
Әзірбайжан Республикасы
Кавказ мемлекеттерінен бірі Әзірбайжан
Әзірбайжан Республикасының сыртқы саясаты
Қазақ халқы
Дін туралы мәлімет
Моңғол халқы
Қазақстан туралы жалпы мәлімет
Ес туралы туралы мәлімет
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь