Мектептің педагогикалық жүйесі және оны басқару нысаны

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..2.4 бет

1. Мектеп . әлеуметтік педагогиканың ашық педагогикалық жүйесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5.6 бет

Мектептің педагогикалық жүйесі және оны басқару нысаны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5.7 бет

Әлеуметтік педагогикадағы мектепті басқарудың негізгі функциялары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .8.11 бет

2. Қазіргі мектептегі әлеуметтік . педагогикалық жағдай және оны дамытудың басым бағыттары ... ... ... ... ... ... ... 12.13 бет

Мектептегі білім беру жүйесіне әлеуметтік . педагогикалық талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..14.15бет

Мектеп басшысының басқару мәдениеті мен функциялық міндеттері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .16.17 бет

Мектепті басқарудағы ұйымдастырушылық қызмет ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..18.19 бет

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...20.21 бет

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 22 бет
Әлеуметтік педагогика тәрбиелеу процесі және жеке адамның теориялық және қолданбалы бағыттары тұрғысынан қарастырылады. Негізінен әлеуметтік педагогика қоршаған ортадағы адамға қажетті тәлім – тәрбиені беруді басты мақсат тұтады. Бұл жеке адамның әлеуметтенуінен анықталады. Ұлы ғалымдардың ойынша әлеуметтік педагогика – педагогиканың саласы, ол әр – түрлі топтағы адамдардың әлеуметтік тәлім – тәрбиесін белгілі бір орталықтарда, кәсіпорындарда, ұйымдарда қарастырады. Әлеуметтік педагогика педагогиканың тарихына жүгінеді, ол яғни тарихи кезеңдегі оқыту мен тәрбие берудің тәжірибесі және басқа мемлекеттердегі тәжірибелік тәрбие мен оқыту болып келеді. Бұл негізінен педагогиканың басты салалары болып табылады. Сонымен бірге әлеуметтік педагогиканың салаларына: мектепке дейінгі педагогика, мектеп педагогикасы, кәсіби білім педагогикасы, қоршаған орта педагогикасы, әлеуметтік жұмыстың педагогикасы жатады. Мына айтылған әлеуметтік педагогиканың әр бір салаларының өзіндік ерекшеліктері мен әдістері бар. Әлеуметтік педагогика әлеуметтік тәрбиемен, әлеуметтік психологияның педагогикасы мен басқару психологиясымен және әлеуметтік біліммен белгілі бір маңызды бағыты ретінде өзара байланыс жасайды. Сондай – ақ әлеуметтік педагогика философия тәрбиесін, қазіргі адамдар арасындағы тәрбиелеуді қарастырып, өз іс - әрекеттерін байланыстыра отырып жүзеге асырады.
Қазіргі кезде әлеуметтік педагогиканың басты ерекшеліктеріне: гуманизмдық бағыт, ынтымақтық, достық тәрбиеның қалыптасуы жатады. Көмектесуде ең алдымен адам өз - өзіне көмектесе білу керек, яғни өзін жан – жақты көрсетіп, өзіндік ерекшеліктермен не өзгешелігімен көрініп, алдыға қойған басты мақсаттар мен міндеттерге жауапкершілікпен қарау керек. Әлеуметтік тәрбиедегі гуманизм жеке адамға көмектесуге негізделеді. Әлеуметтік тәрбиедегі гуманизмнің негізгі принципі: адам қандай да болмасын қандай бар солай қабылдау. Оның басына туған проблемалардан қашпай, керісінше бұндай қиын сәттерде көмектесу керек. Қазіргі әлеуметтік педагогиканың басты шарты – бұл өзіндік педагогика бөлімдері. Бұл бөлімдерде әлеуметтік тәрбиелеумен оқытудың әдістері қалыптасқан. Әлеуметтік педагогиканың әдісі: өзіндік тәрбие, өзіндік ұйымдасуға, өзіндік қызметтерді орындауға бағытталады. Әлеуметтік орта дегеніміз – бұл біріншіден өте кең әлеуметтік болмыс, мемлекет, халық. Ал, екіншіден адамдарды қоршап тұрған орта, әрі адамның қалыптасуына өз септігін тигіэетін орталықтар мен ұйымдар. Оларға мысал ретінде мектептегі, жоғары оқу орнындағы арнайы тәлім – тәрбие беруді де жатқыза аламыз.
1. Әбиев Ж. Ә., Бабаев С. Б., Құдиярова А. М. Педагогика.- Алматы 2004.

2. Әбенбаев С. Мектептегі тәрбие жұмысының әдістемесі.-Алматы 1999.

3. “Егемен Қазақстан” газеті. Халық тәрбиесі мен білім саласы 2006 жылы 12 сәуір.

4. “Қазақстан мектебі” журналы. Қазіргі замаңғы әлеуметтік педагогикалық жүйе 2005 жылы 15 мамыр.

5. “Егемен Қазақстан” газеті. Мектептегі педагогикалық қалыптасқан жүйе 2001 жылы 18 қыркүйек.

6. “Қазақстан мектебі” журналы Мектептегі білім беру жүйесі әлеуметтік –педагогикалық талдау 2005 жылы

7. Буева Л. П. Социология и педагогика.- Москва 1971 .

8. Мудрик А. В. Социальная педагогика.- Москва 2000.

9. Гольцова Н. В. Социальная педагогика.- Москва 2006.

10. Холостова Е. И. Социальная работа.- Москва 2004.

11. Курбатов В. И. Социальная работа.- Москва 2007.

12. А. Н. Агафонов., К. Н. Менлибаев., К. М. Туганбекова., Г. Г. Черная Социальная педагогика.- Астана 2005.
        
        ЖОСПАР
Кіріспе………………………………………………………...2-4 бет
1. Мектеп - әлеуметтік педагогиканың ашық педагогикалық
жүйесі……………………………...................................5-6 бет
1. ... ... ... және оны ... бет
2. Әлеуметтік педагогикадағы мектепті басқарудың негізгі
функциялары.........................................................
........8-11 бет
2. Қазіргі мектептегі әлеуметтік – ... ... және ... ... ... бет
1. Мектептегі білім беру жүйесіне әлеуметтік – педагогикалық
талдау..................................................14-15бет
2. Мектеп басшысының басқару мәдениеті мен функциялық
міндеттері..........................................................
...........16-17 бет
3. Мектепті басқарудағы ұйымдастырушылық
қызмет..............................................................
............18-19 ... ... ... ... ... ... ... және жеке адамның теориялық және
қолданбалы бағыттары тұрғысынан қарастырылады. ... ... ... ... ... ... ... – тәрбиені беруді басты
мақсат тұтады. Бұл жеке адамның әлеуметтенуінен анықталады. Ұлы ... ... ...... ... ол әр – ... топтағы
адамдардың әлеуметтік тәлім – тәрбиесін белгілі бір орталықтарда,
кәсіпорындарда, ... ... ... ... ... жүгінеді, ол яғни тарихи кезеңдегі ... мен ... ... және ... ... ... тәрбие мен оқыту болып
келеді. Бұл негізінен ... ... ... ... ... ... ... педагогиканың салаларына: мектепке дейінгі педагогика,
мектеп педагогикасы, кәсіби білім педагогикасы, қоршаған орта ... ... ... ... Мына ... әлеуметтік
педагогиканың әр бір салаларының өзіндік ерекшеліктері мен ... ... ... ... тәрбиемен, әлеуметтік психологияның
педагогикасы мен ... ... және ... ... ... ... бағыты ретінде өзара байланыс жасайды. Сондай – ақ әлеуметтік
педагогика философия тәрбиесін, қазіргі ... ... ... өз іс - ... ... ... жүзеге асырады.
Қазіргі кезде әлеуметтік педагогиканың басты ерекшеліктеріне: ... ... ... ... ... ... ... ең
алдымен адам өз - өзіне көмектесе білу керек, яғни өзін жан – ... ... ... не ... көрініп, алдыға қойған
басты мақсаттар мен міндеттерге жауапкершілікпен қарау керек. Әлеуметтік
тәрбиедегі гуманизм жеке ... ... ... Әлеуметтік
тәрбиедегі гуманизмнің негізгі принципі: адам қандай да болмасын қандай бар
солай қабылдау. Оның басына ... ... ... ... ... ... көмектесу керек. Қазіргі әлеуметтік педагогиканың басты шарты
– бұл өзіндік педагогика бөлімдері. Бұл бөлімдерде әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... өзіндік ұйымдасуға, өзіндік қызметтерді орындауға ... орта ... – бұл ... өте кең ... болмыс,
мемлекет, халық. Ал, екіншіден адамдарды қоршап тұрған ... әрі ... өз ... ... ... мен ... Оларға мысал
ретінде мектептегі, жоғары оқу орнындағы арнайы тәлім – тәрбие беруді де
жатқыза аламыз. Әлеуметтік ...... ... ие. Бұл ... болашақтары үшін қамқорлық, адамдардың қоғамға деген жәрдем
жасауы, яғни қиын ... ... ... ... ... ... ... Бұл адамдардағы көмек көрсету, адамның
отбасындағы, халық арасында, құқықтық нормаларда, экономикалық, ... ... ...... ... Шынайы тәрбие – табиғатты
адамның терең ... оның ... мен ... ... түсіну болып келеді. Бұл аумақта айтарлықтай жақсы ... үшін ... ... ... ... керек және оның іс ... оған ... ... әсері, оның өмір сүретін ... ... ... ... ... адамдардың өзіндік дамуын,
белгілі бір табысқа ... ... ... ... ... ... ... мектепте, жоғары оқу орнында, еңбекте беріледі. Ал,
негізгі ... ... ... ... мен ... жатады. Әлеуметтік
педагогикадағы мектептің рөлі маңызды болып келеді. Өйткені мектеп бұл
баланың басты ... ... ... – тәрбие беріп, келешекте қоғам
арасында басқа да орындарда өзін қай жақтан болса да ... ... ... ... ... ... ... да негіз
беретін басты білім ордасы болып келеді.
Мектеп – қоғамның болашақ ... ... ...... ұлы атқа ... осы ... ... Мектеп – тұлғалар тәрбиелейтін бесік. өз
ұлтымызды келешекте қандай деңгейде көргіміз келеді, мектепке ... ... ... дәуіріндегі қазақ мектептері нашар еді, не болмаса білім
деңгейі ... еді ... ... ... ... ... қоғам
қайраткерлері, ақын, жазушы, ғалымдарымыз сонда оқып ... ... ... ... басқаруда беделімен басу тәсілі үстем болды. ... ... өзі ... ... орындалмайтын елес тұлға
қалыптастыру көзделді. Мұндай ... ... елес ... ... ... ... болуы екі талай келеді. Сол себебті мектепте
жүргізілген еңбек тәрбиесі оқушылардың бойында ... ... ... ... ... оқыту процесін ұйымдастыру жұмысы
оқушылардың бойындағы барлық қабілет, ... ... ... ... ... ... ғасырдың елімізге бергені мол. Соның ең маңыздысы –
мектеп. Бір ғасыр аралығында қазақ мектебі ... ... ... Жер ... ... ... ең соңғы үлгісін сақтаған қазақ
жеріне отаршылықпен қоса ауыл – ауылдарға ... ... ... ... ... ... ... қалай ұмтылғанын, елімізде оқу –
ағарту ісінің қанатын қалай жайғанын бәрімізге мәлім. 20 ... ...... өрлеуімізге ерекше ықпал еткен, әлеуметтік айрықша жүк
атқарған, халқымыздың санасы мен ойының, ... мен ... ... ... ...... айнасы. Сапалы білім берген қазақ
мектептерінің ... ... ... мен мәдениеті, ұлт өнері мен әдебиеті
әлемге кең танылды. ... ... мен ... ... мен білігін аңғартар
тамаша тұлғалар қалыптасты. Қазақ мектебінен шыққан ұлдар мен ... ... ... ... және тағы ... ... еркін
меңгертіп, өз білімдерін дәлеледеді. Ел ... осы бір ... ... ғана ... деп танымауға әрине болмайды. ... сөз жоқ, ... ... мен оқу – ... ... ... ... жетістіктері.Әрине тек қазақ мектептері ғана емес бұндай ... ... ... ... жоқ. Қай мектеп болсын бұл нағыз білім ордасы
дей отыра, ... ... ... ... ... ... деп айта аламыз.
XXI ғасырдағы мектептін басты жетістіктері:
1. Жаппай сауат аштырып, орта білім алуға, жоғары білім алуға қол жеткізді.
2. Материалдық – ... ... ...... нығайды.
3. Жеке пәндер болмаса, негізгі пәндердің бәрінен мамандар жеткілікті, әрі
жоғары білімдері болды.
4. Орта мектептен жан – ... кең ... ... берді.
5. Ең қиын кездердің өздерінде мектеп реформалары міндетті ... ... ... ... болғаннан кейін тәжірибе жинақтау жеңіл
болды.
“XXI ғасыр – қазақ халқының гүлдену дәуірі” ,- деп ... ... ол ... ... зор ... түлеуінің дәуірі болуға
тиіс. Елімізді 2030 – шы жылы барысқа айналдыратын күш – ... ... ... ... мен 15 – 20 жас аралығындағы жастар,- деп
Елбасымыз тегіннен – тегін ... жоқ. Ал, ... күні жан – ... ... ... ... ... қалыптастыратын, бұл – мектеп. Біздің
Қазақстан Республикасында ... ... ... ... ең ... ... өз ... тарихы мен мәдениетін, тілі мен дінін қастерлейтін және оны
жалпы адамзаттық деңгейдегі рухани құндылықтарға ұштастыра ... ... ... ... ... беру мен ... жұмысын әрбір бүлдіршін
өзінің қазақстандық екенін, Қазақстанда туылғанын мақтаныш ете алатындай
жағдайда ұйымдастыра білуі қажет. ... ... ... ... білімді,
білікті басшы адамға тән парасаттылық, кемеңгерлік мінезі бар жетекші тұлға
керек. Бұдан біз әлеуметтік педагогикадағы ... өте сан ... ие ... көре ... ... - ... педагогиканың
негізгі бастамасы, яғни баланың жеті жастан бастап оның ... ... ... ... мен міндеттерін жүзеге асыруына мектеп басты
септігін тигізеді.
Мектеп – ертеңгі болашақта балалардың өсіп – ... өз ... өз ... мен ... ... асыруға басты негіз болды.
Жалпы халық мұқтажын қанағаттандыру ... ... ... ... ... ... ... басым бөлігі ғана емес, ертең ... ... де ... ... ... ... мемлекеттік мектептерге
апарары хақ. Әрине, ұлт болашағын ойлайтын білікті, білімді азаматтар
тәрбиелеу тұрғысынан ... ... ... пен ... мектеп арасында
мүдделестік сипаттың бары рас. Ал өмір ... бір ... ... ... ... ... ғой. Жақсы бәсекелестік екеніне де тиімді. ... XXI ... ... ... ... жаңалықтармен түбегейлі қаруланып,
жасақталған, компьютерленген, ұлттық ой мен ... ... ... ... ... ... ... ізгілікке, батырлыққа, адамгершілікке
баулайтын қасиетті орда, әрі әлеуметтік педагогиканың ... ... ... ... ... ... ашық педагогикалық жүйесі.
1. Мектептің педагогикалық жүйесі және оны басқару нысаны.
Педагогикалық жүйе дербес ... және ... ... ... құралады. Педагогикалық жүйені басқару бір ... ... ... сақтаса, екінші жағынан оның жекелеген компоненттеріне
ықпал жасауға, ... ... ... ... ... жүйенің
қызметі қатаң белгіленген ... ... ... тиіс қоғамның
қажеттілігін орындауға бағытталады. ... ... оның ... ол ... көп түрлі және оны іске асыру әдістері де сан ... ... ... ... ... жүйе де ... ... сипатталады.
Педагогикалық құбылыстың диалектикалық ... ... ... ... ... оның ... ... етуіне қажетті
және жеткілікті болуы тиіс. Осы ... ... жүйе ... ... ... ... Жүйені құраушы фактор ... пен ... ... ... ету ... - әлеуметтік педагогикалық және
уақытша шарттарды, ал құрылымдық компоненттер – басқарушы және ... ... ... ... ... ... мен әдістерінен
түзіледі. Қызметтік компоненттер – педагогикалық талдау, мақсат қою ... ... ... қадағалау және түзетуді құрайды.
Мектептегі педагогикалық жүйені басқару нысаны ретінде ұштастыру, білім
беруді басқару, ... ... ... ... мен ... дәрежеде мақсат қойып, нәтижеге қол ... ... және ... ... қалыптастыруға қолайлы жағдай жасайды,
оқу – тәрбие жұмыстарының түрлі құралдары мен әдістерін таңдап, ... ... ... ... жүйенің мақсаттылығын сақтауға және
оны құрайтын компоненттерді жақсартуға оң ықпал ... ... ... факторлардың бірі, педагогикалық жүйенің қызметінің
бастау көзі – ... ... ... ... оның өзін - өзі ... ... мен оқушылардың бірлескен әрекетінің мақсаты болып
табылады. Мектептің мақсаты – тұлға қасиетінің ақыл – ой, ... ... ... ... және ... да ... мәдениетін
қалыптастыру. Жалпы мақсаттар оқу тәрбие процесінің жекелеген бағыттары
бойынша нақтыланады. Басқарудың ... ... ең ... ... басшылығының, мұғалімдердің, оқушылардың өзін - өзі ... ... ... ... алуы және белгілі бір ... оны ... ... ... реттеп отыру.
Педагогикалық жүйенің қызмет етуінің әлеуметтік – педагогикалық шарттары
деп оның ахуалы мен дамуының тұрақты ... ... ... ... ... және арнайы деп екі топқа бөлінеді. ... ... ... мәдени, ұлттық, географиялық шарттарды жатқызуға
болады. Ал арнайы ...... ...... құрамы,
мектептің орналасқан жері, яғни қалалық, аудандық, ... ... ... ... тәрбиелік мүмкіндігі сияқты компоненттерден
құралады. Педагогикалық процестің тиімділігінің, маңызды ... және ... ... ... ... ... ... ата – аналарының педагогикалық деңгейі болмақ.
Педагогикалық жүйенің уақыттық сипаты балалардың дербес – ... және жас ... ... өзара тығыз байланысты үш кезеңнен
тұрады. Ол жалпы ұзақтығы он бір ... ... ... ... ... үш сатысын, яғни 1- 4 бастауыш, 5 – 9 негізгі орта, 10 – ... ... ... ... ... ... әр ... өзіндік
міндеттерді шешуге бағытталғанмен, ол бала тұлғасын дамыту – деп аталатын
ортақ міндетке ... ... бір ... екінші сатысынан өту
дербестігі тұлғалық дамуда елеулі секіріс болып ... Жүйе ... ...... және уақыттық шарттар құрылымдық
бақылау менфункциялық ... ... ... Кез ... ... ... жеке немесе ұжымдық субьектісі шешуші рөл
атқарады. Мектептің педагогикалық жүйесінің ... ... ... ... ұжым және оның ... немесе жүйені
басқарушының әрекеті болмақ. Практикалық ... ... және ... педагогикалық ұжымның алға қойған мақсатына өз функцияларын
кеңейту арқылы ғана ... ... ... ол ... мүмкіндігін сарқа
пайдаланып, оларды үйлестіру арқылы жетуге болатындығын көрсетеді. Осыдан
келіп басқару жүйесінің деңгейі проблемасы ... ... ... ... ... басқарудың төрт деңгейінен тұрады.
Бірінші деңгей – ұжым сайлаған немесе мемлекеттік ... ... ... ... кеңесі, оқушылар комитеті, қоғамдық бірлестік басшылары.
Екінші деңгей – мектеп директорының орыбасарлары, мектеп ... ... аға ... ... ... ...
шаруашылық істері бойынша көмекшісі, сонымен бірге өзін - өзі ... мен ... ...... мен ата – аналарға, балалар бірлестіктері,
сабақтан тыс үйірмелерге қатысты ... ... ... ... ... ... деңгей – сыныптық және жалпы мемлекеттік оқушылардың өзін - ... ... ... ... ... Бұл ... мұғалім мен оқушы
қарым – қатынасының сипатын ... ... ол ...... ... ... өз дамуының субьектісі болады. Бұл келтірілген
өзара қарым – қатынастар тізбегінен аңғаратымыз, әрбір ... ... ... бір ... ... жоғары деңгейдегі басқарудың
обьектісі болады. Басқару жүйесінде оқушылар ұжымы негізгі орын алады, ... ... ... ұжым және ... ұжым деп ... екі деңгейіне
топтастыруға болады. Ал көлбеу бағыттағы басқару жүйесі ... ... ... ... ... ... үйірмелер
деп жіктеледі. Басқару жүйесі оқушылар қатысатын іс - ... яғни оқу, ... ... ...... қоғамдық
пайдалы еңбек танытады. Тұтас педагогикалық процестің мекеменің, мектеп,
лицейдің алдына ... ... ... Ал ... ... ұжымының оқу – тәрбие процесі мазмұнының өзгеруі мемлекеттік білім
стандарттары негізінде реттеледі.
Қазіргі қоғамға тән білім беру процесін ... ... ... ... ... беру ... іске асыру балалар
мен жасөспірімдерді ... мен ... ... мен түрлерін
пайдаланудың ерекшеліктерін анықтайды. Бұл бағытта ... және ... ... ... ... ... ... де баса мән беріледі.
Педагогикалық әрекеттегі басқару жүйесінің ықпал жасау әдістері де ... ... Оның ... - ... ... нақты педагогикалық
жағдайға сәйкестілігіне байланысты. Тұтас ... ... ... жүйенің ұйымдық, функционалдылық және ... ... ... ... мұғалім сендіру, жаттығу, бақылау және
өзін - өзі ... ... ... ... ... ... ... және
оны талдау, дербес дамудың диагностикасын жасау, түзету және тағы басқа
сияқты әдістерді де игеруі ... ... ... ... ... ... процесті
ұйымдастырудың ішкі құрылымының өте ... ... ... ... ... ... алға ... мақсатқа, қалыптасқан нақты жағдайға
байланысты дер кезінде реттеп отыруды қажет етеді.
Аталған компоненттер өз бетінше өмір ... олар ... ... ... ... да ... жүйенің функционалдылық
компоненттерін құрайды. Функциялық комноненттердің ... ... ... ... тұрақты базалық құрылымдық компоненттер
түзеді. Ал функциялық компоненттер педагогикалық процестің ... ... оның даму ... ... педагогикалық талдаудың мектепті басқару функциясы ретіндегі
негізгі қызметі Ю. А. Копержевскийдің ... ... ... тенденциялары мен жағдайын зерттеу, оның нәтижелерін обьективті
бағалап, ... ... ... ... ... туралы ұсыныстар
дайындау болмақ. Бұл функия – басқару циклінің ... ең ... ... ... ... бөлшектеуді, оның әрқайсысының орны мен
рөлін ... жеке ... ... ... тани ... жүйе ... байланысын анықтауды қамтыды. Мектепті басқарудың қызметі
ретінде әлеуметтік талдаудың жүйелігі мектеп педагогикасы үшін өз ... әрі ... ... ... педагогикадағы мектепті басқарудың негізгі функциялары.
Әлеуметтік педагогика ғылым мен ... ... ... ... ... ... ... оған қатаң ғылыми ... ... ... ... ... ... Шындығында басқару тек техникалық және
өндірістік процестерге ғана емес, ... ... ... ... күрделі
әлеуметтік жүйе үшін де қажет.
Жалпы басқару дегенді – шешім ... ... ... мақсатқа
сәйкес басқару нысанын ұйымдастыру, қадағалау, реттеу, ... ... ... ... ... ... ... шығару әрекеті деп
түсіндіруге болады. Басқару ... ... ... ... ... ... ... жүйенің бірі ауыл, аудан, облыс, мемлекет
көлемін қамтитын білім бері жүйесі деп ... ... ... ... ҚР
Білім және Ғылым министрлігі, ... ... ... аудандық
білім бөлімдерін айтамыз. Ал орта мектеп күрделі қозғалыстағы әлеуметтік
педагогиканың ... ... ... ... ... болады. Мектепті
басқару немесе оның компоненттері туралы айтқанда олардың жалпы жүйесі ... ... ... ... ... ... Ол ... тұтас
педагогикалық, сынып сабақ жүйесі, мектеп ... ... ... ... ... кәсіптік бағдар беру жүйесі және тағы
басқалары жатады.
Мектепшілік басқару ...... ... ... барынша жоғары нәтижеге жетуге ... ... ... ... ... ... ... процеске
қатысушылардың өзара әрекеті мынадай бірізді, ... ... ... ... ... ... ... педагогикалық талдау, мақсат қою
және жоспарлау, ұйымдастыру, бақылау, реттеу және ... ... ... ... жаңа ... ... Мысалы, ықпал ету
ұғымының орнына өзара әрекеттесу, ынтымақтасу, рефлексивті басқару ұғымдары
қолданылуда. Сол сияқты мектепті ... ... ... менеджмент
теориясымен толығуда. Қазіргі заманның ... ... ... бірі – ... басқарудан мемлекеттік – қоғамдық
басқаруға өту. ... ... ...... басқарудың негізігі
идеясы – білім проблемаларын ... ... пен ... күш – ... ... ... мен ата- аналарға оқу процесінің мазмұны
мен түрін ұйымдастыру әдістерін және білім беру ... ... кең ... пен ... ... Мемлекеттік басқару органдарымен қатар
қоғамдық басқару ... да ... Оның ... мұғалімдер мен
оқушылар ұжымы, ата – аналар мен жұртшылық өкілдері ... ... ... ... ... ... ізденіс атмосферасын және
қолайлы психологиялық климат қалыптастыруға алғышарт қалайды. Білім беруді
басқарудың ... ... ... ... – мектеп кеңесі сияқты ұжымдық
басқару органдарының қызметінен танылады. Мектептің ең жоғарғы ... ... бір рет ... ... ... есептеледі. Оның
өкілеттілігі өте кең, жалпы мектептік конференция мектеп кеңесің, оның
төрағасын ... ... ... ... ... Әрбір оқу орны
конференцияда оқу орнының жарғысын қабылдап, нақты ... ... ... ... оның ... мен ... белгілейді. Сондықтан да
бір мектептің Жарғысы ... ... ... ... ... ... ... орган болғандықтан дамудың негізгі бағыттарын, оқу – тәрбие
процесінің сапасын көтеру шараларын белгілейді. ... ... ... ... ... ... бағыттары бойынша тұрақты комиссия, штаб құрып, ... мен ... ... шегін белгілейді.
Мектеп кеңесінің қызметі мынадай негізгі бағыттарда іске асады:
1. Конференция шешімдерін іске асыруды ұйымдастырады.
2. Мемлекеттік және ... ... ... мүддесіне қатысты
мәселе қарастырғанда ата – аналармен бірге оқушылардың мүддесіне
қатысты мәселе ... ата – ... ... ... ... ... ... Бірінші сыныпқа оқушылар қабылданғанда олардың жасын, оқу түрін
белгілейді.
4. Бюджет ... ... ... оқу ... жеке ... оқу ... бюджеттік және бюджеттен тыс ... ... ... ... ... ... оның ... жекелеген мұғалімдердің
есептерін тындайды.
6. Мектеп әкімшілігі және жұртшылық өкілдермен бірігіп ата – ... ... ... ... туғызады.
Білім беруді басқарудың қоғамдық сипатының арта түсуі білім жүйесін
мемлекетсіздендіру және ... ... ... ... латын тілінен аударғанда көртүрлілік, дамудың жан ... ... ... ... отырып, бір мезгілде білім беру
мекемелерінің бірнеше типтерінің қатар ... ... ... ... жекелеген пәндерді тереңдетіп оқытатын, мемлекеттік емес білім
беру мекемесінің бірқатар ... ... ... ... басқару
тікелей оның құрылтайшысы немесе сол құрылтайшы тағайындаған ... іске ... ... емес ... ... қамқоршылар
кеңесінің өкілеттілігі, басқару құрылымы, мекеменің басшысын сайлау,
тағайындау тәртібін ... өз ... ... Мектепшілік басқару ең
алдымен басшылардың, мұғалімдердің, оқушылар мен ата – ... мен ... ... ... алуын дамытуға бағытталады. Бұл
жағдай тек қана шешім ... мен ... ... ашық ... ... ... басшыларын сайлау, педагогикалық кадрларды байқау және
контракт негізінде қабылдаудың жүйесі – мектептегі демократияның бастауы,
мемлекетте әлеуметтік ... мен ... ... ... ... ... ... мектеп кеңесінің тұрақты түрде есеп беріп
отыруы оны талқылауға және шешім қабылдауға мұғалімдер мен ... ... ... ... негізін қалайды. Әлеуметтік
педагогикалық ... ... ... ... ... ... ... жасайды. Мектептегі басқаруды жүйелілік ыңғайының бірінші
белгісі – мектепті жүйе ретінде танып, оның негізгі ... ... ... ... көре ... ... белгі мектептің құрылымы болып
табылады. Жүйенің құрылымы қалай болса ... ... ... ... соған тікелей байланысты болмақ. Жүйенің ... оның ... ... мен ... туындайды. Дегенмен
олардың өзара әрекеттесуі арқылы ... жаңа ... ... ... ... ... жақындауға ұмтылуы жүйенің тұтастығын
айқындайды. Мектепті басқаруда жүйенің төртінші ерекшелігі – оның қоршаған
ортамен ... және ... ... ... шығармаған жөн. Мектеп пен
қоршаған ортаның әрекеттесуі екі формада көрінеді. Бірінші жағдайда мектеп
өз ... ... ... бейімдесе, екінші жағдайда мектеп өз мақсаттарына
жету үшін ортаны өзіне ... ... ... ... пен
тұтастық мектептің басшысы мен ұжымының басқару ... ... мен ... ... де ... Бұл ... іске
асыруда біржақтылыққа жол бермеуге ... Осы ... ... ... бірізділігін, қисындылығын, өзара пайдалылығын, оның ... де ... ... ... ... және әлеуметтік
педагогика тарихы шамадан тыс орталықтандырудың ... ... ... ... ... рет көз ... ... төмеңгі буындағы жетекшілердің, мұғалімдер мен оқушылардың
бастамалығын шектеп, оларды өздерінің қатысуынсыз қабылдаған шешімдерді жай
ғана орындаушыларға айналдырады. ... ... ... ... қосарлануы, уақыт шығыны ... мен ... ... ... ... жұмыс бастылығы орын алады. Соған сәйкес
орталықсыздандыруға шамадан тыс мән беру ... ... ... ... төмендетеді. Орталықтандыруды орталықсыздандыруға
пайдасына жығып беру тұтастай басқару мен ... ... ... талдамалық және қадағалаушылық қызметін жояды. Мектеп тәжірибесі
көрсетіп отырғандай демократиялық ойындар және ... ... ... мен ... ... ... ... ұжымда түсініспеушілік пен жанжалға негіз болып, әкімшілік
пен қоғамдық басқару ... бір – ... ... ... жол ... мектепшілік басқаруды қамтамасыз етуде ... ... ... ... және ... органдар басшыларына
бүкіл мектеп ұйымының мүддесін ескеріп, кәсіптік деңгейде шешім қабылдауға
мүмкіндік беріп, әлеуметтік педагогикалық ... ... ... қызметін жоғары деңгейге көтеруге жағдай туғызады. ... ... ... ... ... ... ... процеске
қатысушылардың өкілеттілігін айыптауды және оны қатаң сақтауды ... Егер ... ... ... ... іске ... ... белгілі
бір шешім қабылдаса, бұл өте маңызды.
Әлеуметтік педагогикалық жүйеде билеп ... ... алға ... ... бітім мен тұлғаның және әлеуметтік психологияны жете меңгеру,
оқушы, мұғалім, ата – ... ... ... ... жіті
есепке алуға негізделеді. Мектепті басқарудағы жеке мен ... ... ... Жеке ... ... ... ... алқалы билік біршама бәсеңдігімен ерекшеленеді. Сондықтан ... ... ... жеке билікке, ал стратегияны талдап
жасағанда алқалы билікке арқа сүйенген дұрыс болмақ. Бұл ... ... ... мен принциптері оқу – тәрбиесін басқаруда ... ... ... түрлі кеңестердің қызметінен көрініс табады.
Әсіресе, ұжымдық ізденіс пен қабылданған ... жеке ... ... ... ... осы ... ... басшылыққа алады. Білім
беруді басқарудың мемлекеттік – ... ... ... және жергілікті
жерлерде бұл қағиданың күнделікті практикада ... ... ... ... ... ... басқару тиімділігі едәуір дәрежеде
қажетті және толық ақпараттың болуына байланысты. ... ... ... ... ... және ... ... дерексіздікке
қарсы қойылады. Әлеуметтік педагогикалық әдебиетте ақпарат ... ... ... ... ... ... кейде жүйе мен қоршаған
орта туралы мағлұматтар жиынтығы ретінде қарастырылады. Басқаруда ақпаратты
пайдаланудың ... оның тым ... ... ... басқаруда
ақпаратты біржақты қарастыруға болмайды. Ақпараттың аздығы да, көптігі де
шешім қабылдауға, оны іске ... ... ... ... ... ... ... ақпараттың жетістіктері тәрбиелік қызмет
саласынан байқалады. Ал оқу тәрбие процесінде тұлға дамудың бағыттары, оның
оқу және ... тыс ... ... мен даму ... ... ... ... жатады. Мектеп басшысы, менеджер өз қызметіне бақылау,
анкета жүргізу, тестілеу, нұсқаулық және әдістемелік материалдармен жұмыс
жасау жиі ... ... ... және ... ... жинау, оны өңдеудің мерзімі едәуір қысқарады. Қазіргі
мектеп басшысының міндеті – мектепшілік ақпараттық басқару технологиясын
жасап, ... Ол ... ... ... ... де ... алуы
тиіс. Әлеуметтік педагогикалық жүйедегі педагогикалық басқаруда кез келген
ақпарат маңызды, әсіресе жүйенің оңтайлы жұмыс жүргізу үшін ... ... ... ... ... ... қарап басқару ақпаратын
топтастыра аламыз. Уақыты бойынша – күнделікті, айлық, тоқсандық, ... ...... баға ... конструктивті, ұйымдық. Жиналған
мәлімет көзіне қарай – мектепшілік, ведомствалық. Әрине, әлеуметтік
педагогикадағы ... ... бұл ... ... ... ... ... қалыптасу бастамасы болып табылады, әрі ... ... де ... ... ... ...... жағдай және оны
дамытудың басым бағыттары.
Бүгіңгі таңда, яғни ... ... ... – педагогикалық
жағдайларда біріншіден ауыл ... ... ... ... Ауыл мектебі дамуының стратегиялық бағыттары тіршілік ...... беру ... тарихи тәжірибелерге, ауыл мектебін
қазіргі білім беру ... ... ... ретінде тануға және
оқушылардың жеке тұлғалық дамуын қамтамасыз ететін ашық ... ... ... ортаға негізделуі қажет. Елбасының 2006 жылы ... ... ... Жолдауында “Біз қазақ халқының сан ... тілі мен ... ... ... ... ... ... және мәдениеттаралық келісімді, біртұтас Қазақстан ... ... ... етеміз” деп көрсетілген. Ауыл мектебінің білім
беру жүйесіндегі ... ... ... ... ауыл ... ... ... кейбір факторларды қазақстандық ғалымдар
өздерінің ғылыми зерттеу жұмыстарында арқау етіп ... Р. ... ... ... дайындығының үрдісін, Е. Батталханов оқушы
жастардың гуманистік дүниетанымының қалыптасу мүмкіндіктері мен жағдайларын
әлеуметтік педагогиканың ... ... ... Т. Машанбаев қызметін
жаңа бастаған ауыл мектебі мұғалімнің кәсіби бейімделуінің ... Ш. ... ... мектебіндегі оқу – тәрбие үрдісінің дамуы
мәселесімен айналысқан болатын. І. Халитова ғылыми еңбегінде “Ауыл ... ... ... ... ұлттық кадрларының білім алып,
тәрбиеленетін орталығы” деп анықтама ... ... ... берудің дамытудың 2005 – 2010 жылдарға арналған бағдарламасында”
ауылдық жерде шағын жинақталған мектептердің ... ... ...... ашу және салу ... ... осы ... бөлінген. Мектептің тұрғын жерден алыс орналасуына байланысты 37 мың
бала тасымалданатындығы да ауыл ... ... ... бірі деп ... болады. Ауылда білім берудің негізгі
мақсаты – ... ... ... және ... адамзаттық құндылықтар,
ғылым мен практика негізінде жеке адамды қалыптастыруға, дамытуға ... ... ... ... алу үшін қажетті жағдайлар жасау
қажеттігі болып табылады.
“Ауыл мектебі” бағдарламасында 2003 – 2005 ... ... ... ... ... ... қаулысымен бекітілген. Бұл
бағдарламада ауылдағы білім жүйесін модернизациялау, жаңа ... ... ... ...... қаржылық – материалдық қамтамасыз
ету, ауыл мектебін өмірдің әлеуметтік құбылыстарының ерекшеліктерін ескере
отырып, ... ... ... бөлігі ретінде дамыту қажеттігі
көрсетілген. ...... ... ауыл мектептеріндегі білім
беруді ұйымдастыру мақсаты – оқыту мен тәрбиелеу, мектеп оқытушылары ... ... ... ... ... және шағын жинақталған
мектептердің қызметтерін жетілдіру үшін жағдай жасау ... ... ... ... ... білім беретін орта мектеп – оқушыларға орта
жалпы білім беретін, қоғамдық – ... іс - ... және ... ... беретін мекеме. Сонымен бірге, жалпы білім беретін орта
мектеп бастауыш, негізгі және ... ... ... ... оқу
бағдарламаларын жүзеге асыруды да қамтамасыз ететін оқу ... ... ... білім беретін орта мектеп үздіксіз білім берудің незізгі
саласы болып табылады, әрі ... ... ... ... асырушы басты фактор болып табылады.
Жалпы білім беретін орта мектептердің 2000 – 2006 жылдардағы саны ... ... ... ... ұсынылып отыр.
|Мектептердің |2000ж. |2006ж. |2000 – 2006 ж.|2000 – 2006 ж.ж ... ... ...... ... ... |
| |саны ... ... ... ... ... ... ... ... саны ... ... |Бар-лығы
8157 |Ау-
ыл
6016 |Арт-
қан
6 |Кеміген
|Артқан |Кеміген
235 | |Бастауыш мектеп ... ... ... ... ... | |
90 | |Дамуы шектеулі балаларға арналған мектептер саны |
101 |
11 |
100 |
12 | |
1 |
1 | | |Мұғалімдер саны ... ... ... ... ... | |
6864 | | |Жеке мектеп |
153 |
7 |
136 |
2 |
|
17 | |
5
| |
ҚР 327 ... тыс ... бар, оның 227 – сі ... онда ... ... түрлі үйірмелер жұмыс істейді. Оқушыларды ... тыс ... ... 11 ... ал ауыл мектептерінде 4,1 пайызды қамтиды.
2.1 Мектептегі білім беру жүйесіне әлеуметтік педагогикалық талдау.
Әлеуметтік педагогикада білім беру мәселесіне ... мән ... ... мәдениеттің дамытушы және таратушы негізі ретінде де, материалды
өңдірістің қозғаушы күші ... де ... ... ие. ...... ... үрдістерге етене астасып, жататын құндылық. Білім әлеуметтік
педагогикада қоғамдық тіршілік әрекетінің құралы және нысаны ... ... Ал ... ... ... өз мүшелеріне белгілі көзқарастарын,
дағдыларын, ... ... мен ... ... ... ... 1997 жылы қазақ халқына арнаған жолдауында 2030 жылы
Қазақстан мемлекеті өсіп, кемелденген кезде “білім өресі ... ... ... ... жағдайында жұмыс істеуге даяр” ... ... ... ақы ... жақсы оқытып – үйретілген,
Қазақстан мен ... ... ... өздерінің жеке мүдделерінің
жоғары қоятын мамандар бола отырып” ... ... ... ... ... Жоғары жазылғанға мына қазақ мақаласы орайлас келеді. ... түбі ... ... істің түбі реніш” . Әркімнің өз ... ... ғана ... ... ... табады, бақыт сезіміне бөленеді.
Біздің қазақ мектебі ана тілімен ұлттық мәдениетпен қатар кәсіпке, еңбекке
баулуда ұлттық ... де, ... ... ... ... де
сүйенуі қажет. 2002 жылы ҚазҰМУ – де ... ... ... сөзінде Н.
Назарбаев ғаламдастыру елдерді жақындасу, жалпы адамзаттық ... ... ... ... ... болатындықтан, қуатты өмірге
белсене араласатын, әлемнің, ... және өз ... ... ... өз ... ала ... жастарды қажет ететініне баса назар
аударғаны мәлім. Сондықтан ... оқу – ... ... ... ... ...... жүзеге асырылатын бастауда. Он екі
жылдық білім беруге дайындық жүргізіліп жатыр. ... ... – 2010 ... ... ... беруді дамытудың мемлекеттік
бағдарламасы қабылданды. Әлеуметтік педагогикада ... ... ... ол – білім жүйесі, білім жүйесіндегі білім берудің ... ... ... түрде білімді берудің бастамасы мектеп,
мектептегі ұстаздар болып келеді. ... ... алу ол өте ... ... ... Өйкені мектепте берілетін білім адамды адам ретінде
қалыптастыруға, өмірдің ... мен ... ... күні ... ... ... өмір ... таңдауға өз септігін арта тигіздіреді.
Білім берудің әлеуметтік бақылау қызметін жүзеге асыратын үздіксіз білім
берудің ... ... аса ... ... ... және ... ... жеке тұлғаның толыққанды ... ... ... ... даярлайтын орындар саны 1993 жылдан ... ... 3,5 есе ... ... 127 мың 5 – 6 жасар балдырғандардың ... ғана ... ... 22 мың бала кезекте тұр. Ал Президенттің
2004 жылғы жолдауында жаңа сатыдағы ұстаздарды арнаулы ... ... ... ... да ... ... мұғалімдердің біліктілігін
неғұрлым сапалы деңгейге көтеру, оқушылардың заман талабына сай білім алуы
үшін әлі ... ... ... қажет. 8400 мектептің 2000 – ... ... ... ... тұрған ғимараттарда орналасқан, оның көбі
ауылдық. 500 мың оқушыға орын ... ... ... ... 1200 ... 2000 – ға ... сығылысып оқиды. Ал, ... ... ... 2148 ... ... ... әр үшінші мектепте, яғни 3003 мектепке –
химия, 2774 – інде – ... 3779 – ында – ... ... ... ... 904 ... оқу шеберханалары, мыңдаған мектептерде спорт
залдары жоқ. Бұл ... 2005 – 2008 ... ... шешу ... ... ... ... ата – ананың махаббатын, қоғамның,
мектептің қамқорлығын сезгісі келеді. Өсетін ортада ... ... ... есейген бозбала өзіне тірек, таяныш болатын ата анасы,
мектепке, аулада жақсы ... ... ... ... ... ... тауы, басар жері қалмай тығырыққа тіреледі. Қоғамда білім
саласындағы келеңсіздіктер ұлттың бәсекелестік қабілетін дамытуға кедергі
жасайды. ... ... 25 – 35 ... білімі қанағаттарлықсыз,
жалпы білім сапасы өте төмен. Ең бастысы, 200 – 230 мың орта ... 70 -80 ... ... жоғары білім алуға, ... ... ... ... жетпейды.
Аль – Фарабидің “Адамға ең бірінші тәрбие беру керек, тәрбиесіз берілетін
білім адамзаттың қас ... ол ... оның ... және ... үлкен
апат әкеледі” деген пайымын дүниедегі талай ой кемеңгер әр түрлі қырынан
көрсетсе, ... ... ... мен ... ... ақылға,
парасаттылыққа негізделген болатын. Ал біздің ... ... ... ... ... ... Бұл ... әлеуметтік
педагогикаға өзінің кері әсерін тизеді. Өйткені мектептегі ... ...... ... ... ... ... Ал егер
белгілі бір уақытта мұғалімдердің саны көптен азайып кетсе, ... ... ... әлеуметтік- экономикалық жағдайы не болмақ деген
сұрақтар туындайтын еді. ... ... ... алып ... ... ... ... керек және де басқа шараларды іске асыру
керек. Тұтас әлеуметтік педагогикалық ... ... ... ... Әлеуметтік педагогикалық талдау басқару циклы құрылымында
ерекше орын ... бір – ... ... ... ... кез ... ... циклы талдаудан басталып, талдаумен ... ... ... ... әлеуметтік педагогикалық талдауды алып тастау
оның күйреуіне жол береді, ... ... ... бақылау,
реттеу, функцияларына өз кезегінде талдау жасалмаса логикалық ... ... ... ... ... ... басқару
процесінде тікелей емес, оқу –тәрбие барысында іске ... ... ... ... ... ... алдында соған
тікелей қатысты болатын педагогикалық жағдайдың негізгі элементтерін
ескеруі және жан – ... ... ... ... ... басқару мәдениеті мен функциялық міндеттері.
Басқару мәдениетінің негізгі компоненттері. Білім саласында еңбек ететін
адамдардың басқару ... ... ...... мәдениетінің
құрамды бөлігі болып табылады. Дәстүрлі ұғымда кәсіптік – ... ... ... ... қызметтің нормалары, ережелері,
педагогикалық техника және шеберлікпен байланыстырылады. Ал, ... ... ... педагогикалық зерттеулер педагогикалық
мәдениет категорияларына педагогикалық құндылықтар, ... және ... ... да ... ... ... ... мәдениеті, оның тұлға ретінде мектеп басқарудың
технологиясы мен ... ... ... және оны алға ... жұмыстарда өзінің шығармашылық күш – қуатын танытуы. Бұндай
жағдайда басқару мәдениетінің компоненттері – ... ... ...... ... табылады. Қазіргі заманғы мектепті
басқарудың маңызы мен мәні ... ... ...... ... құрайды. Мектеп басшысы басқару қызметінің
процесінде басқарудың жаңа теориясы мен ... ... ... ... ... Ал ... ... барысында олардың қаншалықты
маңыздылығына баға беріледі. Қазіргі кезде басқару тиімділігін артыруда
білім, идея, ... ... ... ... ... ... ... ие болуда. Әлеуметтік педагогикалық жүйені басқарудың
құндылықтары сан алуан. ... ... ... ... ... басқарудың мәні мен маңызын ашатын құндылық – ... ... ... ... ... ... ... педагогикалық ұжымды
басқару мақсаты, тұлғаның өзін - өзі ... ... ... және ...... ... қызметіне реттеушілік сипат береді,
құндылық – білімдер ... ... ... ... мәні ... ашады, басқарудың әдістемелік негізін, мектепшілік менеджментті
білу, ауыл және қала ... ... ... ... педагогикалық процестерді басқару тиімділігін, критерийлерін ... ... ... ... мәдениетінің технологиялық компоненті
әлеуметтік педагогикалық процесті басқарудың ... мен ... ... ... ... арнайы педагогикалық
міндеттерді шешу басты – ... ... ... ... ... педагогикалық процесті бақылау және реттеуді
атқара алатын іскерлігіне байланысты. ... ... ... ... ... ... ... әдісі, тәсілдерін
қаншалықты меңгере алуына тікелей байланысты. ... ... ... ...... ... педагогикалық жүйені
басқаруды шығармашылық акт ретінде ... ... ... Мектеп
басшысының басқару қызметі өзінің табиғатында шығармашылық ... ... ... мен ... ... ... құндылықтарды
өзінше қайта құрып, талдап түсіндіруге ұмтылады. Басқару қызметінде мектеп
директоры тұлға, басшы, ұйымдастырушы және ... ... өзін - ... Оқу ... басқаруды директор және оның ... ... ал ... функциялық міндеттерін, тағайындау немесе сайлау
тәртібін жалпы білім ... ... ... ... Оқу – тәрбие
процесін басқаруды ең алдымен педагогикалық стажы үш жылдан кем емес, ... ... ... ... және ... ... ... мектеп директоры атқарады. Мектеп директорының ... ... ... және ... ... ... ... қорғау талаптарының
орындалуына жауапты, оқу – ... ... ... және
ұйымдастырады, оны орындалу барысын және сапалы жұмыс ... ... ... және ... органдар алдында мектептің мүддесін танытады.
3. Мектептен тыс және сабақтан тыс жұмыстарды ... ... ... Мектеп директорының орынбасарын таңдайды, олардың функциялық
міндеттерін белгілейді.
5. Пед. ... ата – ... және ... ... ... ... ... педагог кадрларын орналыстырады, соның жетекшілерін
тағайындайды.
6. Оқу орнының педагог, әкімшілік, оқу – ... және ... ... ... қабылдайды және босатады.
7. Белгіленген тәртіп бойынша оқу орнына бөлінген бюджет қаржысының
ұтымды жұмсалуын ұйымдастырады.
8. Оқу орны ... ... ... ... ... ... үстеме қосады.
Мектеп директорының бұл функнциялық міндеттері мектептің типіне, ... ... мен ... ... ... ата – ... мен
қоғамдық өкілдердің арасында қалыптасқан ... ... ... мектеп жарғысына одан әрі толықтыру енгізуі мүмкін. ... оқу – ... ... ... ... педогогикалық
процесті ұйымдастыруға, білім беру бағдарламалары мен ... ... ... ... ... білім саласы мен тәртібін
бақылауды іске асырады.
Өз компетенциясының ... ... ... оқу орнының атынан мүлкін
пайдалану жөнінде келісім – шарт түзіп, басқа да әрекеттерді іске ... ... ... ... ... ... ... міндеттер мен құқұқтарды айқын белгілеуге тікелей байланысты.
Қажеттілікке байланысты мектеп директоры шұғыл немесе ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік
педагогикаға да байланысты мәселелер жайында айтылады.
4. Мектепті басқарудағы ұйымдастырушылық қызметі.
Қабылданған шешімдерді іске асыруда оған қажетті ... іске ... ... ... ... тиімді әрекеттесуін қамтамасыз ету үшін
ұйымдастыру ... ... ... – ұғымы бірнеше мағынада қолданады.
Біріншіден - өткізілген сабақтың сыныптан тыс жұмыстың сапасы , ... оқу ... ... немесе оның бір бөлігінің жағдайын берілген баға ...... ... ... ... ... өзін - өзі ... органдарының белгіленген жоспарларды іске
асыруға, алға ... ... қол ... ... ... ... ... басқаруды ұйымдастыру мағынасында қолданылады.
Адамның ұйымдастырушылық қызметінің ... ... ...... білімдерді шұғыл қолдана алуға негізделген
практикалық қызмет. Әріптестермен, ... ... ... ... болу ... қызметке біршама танылмалдық бағдар
береді. Ұйымдастыру қызметін ... ... ... басшысы
тұлғаралық қатынастарды ұйымдастыру, мектеп менеджерлерін дайындау жүйесі
сияқты мектепшілік ... ... ... ... ... ... шешімдерді іске асыруға бағытталады. Ал оны нақты – мұғалімдер,
балалар, ата – аналар жұртшылдық өкілдер атқарады. Сондықтан кез – ... ... оны ... ... ... пайдалану және
іске асыру тұрғысынан бағалаған орынды. Ұйымдастырушы орындаушыларды алдын
ала ... ... ... ... ... және ... іске қатысу
реттелігімен бөлу сияқты мәселелерді шешеді. ... іс - ... түрі мен ... ... ... ... мен ... арақатынасын айқындау қажет. Бұл жерде нақты жағдай ретінде
әрекетке қажетті еңбек ... мен ... ... ... мен ... және тағы ... компоненттерді атауға болады. Басшының
ұйымдастырушылық ... ... ... ... ... ... ... орындаудың қажеттілігіне деген сенім қалыптастыру,
педагогикалық және оқушылар ұжымы ... ... ... ... ... ең ... ... таңдау маңызды орын алады. Сол
сияқты басшының ұйымдастырушылық қызметінде нақты ... ... ... ... ... ... бірі. Сонымен бірге мектеп директорының
ұйымдастырушылдық қызметі педагогикалық ... ... ... бағытталады. Бұл жұмыста басшының кәсіпқойлық, жалпы ... ... ... ... мен ... ... деген
қызығушылығы, міндет қоя білу және іске асыруға қол жеткізе алу сияқты жеке
қасиеттері маңызды рөл ... ... ... ... бір ... - өзінің және қарамағындағылардың уақыттарының
барынша тиімді етіп жоспарлау, бұл жерде ... ... ... ... белгілі бір пәннің мұғалімі ретінде педагогикалық қызметпен
де айналысатындығын ескеру керек. Директордың негізгі ... ... ... ... оның ... ... өзге ... болатындай болу керек, сонда ғана директор ұстаздардың ұстазы бола
алады. Бұл жағдайда сабақта дайындалуға, жаңа ...... ... көп ... ... ... ... Сондықтан да уақытты
мақсатты түрде пайдалана білу шеберлігі – мектеп директорының, мұғалімнің
еңбегін ... ... ... Әсіресе, мұғалімдердің де,
басшылардың да жүктемесі шамадан тыс артып ... ... бұл ... арта түседі. Мектепте ұйымдастыру қызметінің шаралары өз кезегінде
жүзеге асырылады. Мектептегі ... ... ... ... ... ретінде мектеп кеңесі, педагогикалық кеңес, мектеп ... ... ... ... ... кеңес, әдістемелік семинар,
комиссия, клуб мәжілістері, оқушылар комитетінің отырыстарын атауға болады.
Ендігі кезекте ... ... ... ... ... педагогикалық кеңесінің құрамы, құрылым және оның қызметінің
мазмұнын мектеп Жарғысы ... ... ... педагогикалық
қызметкерлер ұжымы сайлайтын төраға басқарады. Мектеп кеңесі мен педкеңес
бірін – бірі қайталамайды, олар бірін – бірі ... ...... оқу – ... және оны жетілдіру мәселелерімен
айналысатын, бір педагогикалық ұжымда жұмыс істейтін кәсіпқойлардың кеңесі.
Мектеп директоры ... ... ... басшылар үшін міндетті
болғандықтан онда оқу – ... ... ... тікелей қатысты
мәселелер талқыланды. Ондай мәселелер қатарында оқу үлгерімі ішкі тәртіптің
сақталуы, сабақтан тыс қызметті ... ... ... Директор
жаныңдағы кеңесте жекелеген мұғалімдердің білім стандартын орындауды,
оқушылардың шығармашылық белсенділігін ... ... және тағы ... ... ... Басқару қызметінің ұйымдық формаларын сабаққа
және сыныптан тыс сабаққа, спорт жарыстары, кештер мен ... ... ... ... да ... ... ... шұғыл
ұйымдастырушылық жұмыстары ата – аналар, жұртшылық, ... ... ... де қамтиды. Балалардың мектепті басқару ісіне
қатысуының тиімді формасы сайланбалы орган – ... ... ... ... ... ... комитетінің түрлі комиссияларына қатысуы
мектеп өмірінде демократиялық бастаулардың дамуына, балалардың ... пен ... ... ... ... ... іске ... жеделдігін арттырады.
Мектепті басқарудың ұйымдық формаларын тиімді пайдалану оның ... мен ... ... ... ... ... ... немесе ұйымдастырудың шұғыл формалары педагогикалық процеске
қатысушылардың ынтымақтастығы мен ... ... ... ... таңдағы Қазақстандағы мектеп білімі әлеуметтік мәдениетпен рухани
қабілеттің бірі ретінде ... мен жеке ... ... ... ... ... ... өзгеріске байланысты жаңа даму
кезенің бастады. Жаңа жолдарды іздестіру екі бағытта жүзеге ... ... да ... мәні бар ... ... ұлттық құндылықтарын
қалыптастыру жолы бойынша және адамның ...... ... ... ... жетілдіруге байланысты. Соңғы бағытқа батыс қоғамына тән,
оның өзімшілдігі мен ақыл – парасаты, оның өзімен - өзі, өз ... оның ақыл – ойды ... ... немқұрайлы қарауы сияқты
ерекшеліктер айтарлықтай ықпал жасайды. Мұндай көріністер бүгіңгі Қазақстан
болмысында да ... ... бой алып ... жаңа мүмкіндіктер мен
қатар, мысалы: ар ... ... ... ... ... ... тән жарамсыз құбылыстар да ұлғая түсуде.
Жағымсыз жағдайларға тез бой ... ... ... ... бағытының қалыптасуына байланысты нарық ықпалына, сапасы
төмен мәдениет үлгілері мен қылмыс ... әр ... діни ... түскен балалар, жеткіншектер, жастар болып ... ... ... ... ... да қолдау табылмады, яғни ... ... ... ... ... ұйымдары, заңсыз ұйымдар жатады. Олай
дейтініміз, Қазақстан қоғамы ұзақ жылдар бойы бейтарап ... ... ... идеялар толығымен жоққа шығарылды, батыстың ... ... ... ... ... ... жаңа құндылық
жүйесі әлі қалыптаса қоймады.
Жалпы адамзаттық құндылық XXI ғасырда ғана жер бетіндегі ... ... ... ... ... оның ... – Қазақстан Республикасы
Парламентінің 2000 жылғы 27 – ші маусымдағы әлем ... ... пен ... әрі ... жүз ... ... ... деген
қаулысының негізгі тұжырымдамасында жаңа ғасыр белесінде ... ... өмір ... ... құндылықтар негізінде құруы
қажеттігі атап көрсетілген.
Қоғам дамуының белгілі сатысында философиялық, ... ... ... ... педагогикалық, рухани, ғылыми ой –
пікірлер пайда ... ... ... ... бұл ... ... ойлар өмірдің белгілі бір жағдайына, тұрмыс ...... салт – ... ... ... әрі ... өз ... жүзеге асуда. Жалпы адам баласы дүниеге
келгеннен кейін бірінші көзқарас оны ... ... ата – ... ... ... ... ... ал кейін мектепке барған шағында әр бір
оқу жылында ол өзіне, оны ... ... ... білімге, достарына
байланысты көзқарастар қалыптасып, ... ... бір ... ... ата – ... ... ақтауға, әрі өзінің армандарын жүзеге
асыруға мектептегі білімнің рөлі өте кең ... әсер ... ... ... ... ... тәлім –тәрбиесін, шығармашылықтарын көрсете алуға
бастама болады. Бұдан біз мектеп – тек ... ... ... ол сонымен
қатар оқушыға қандай жақтан болса да негіз салатын, бастама беретін жан ... ... ... деп ... ... тәлім – тәрбиеден кейін,
негізігі адам баласының дамуына ... ... ... ... ... ең ірі ... ... Қазақстанда тәрбие мен білім беруде өз
азаматтарының бойында ұлтаралық қатынастың ... ... ... патриотизм, ұлттар достығы, әдеп – ... ... ... да ... мен ... халықтардың дәстүрін сыйлау қазақ
халқының рухани құндылықтарын қастерлеу ... ... ... адамзаттық
құндылықтардың бөлігі ретінде рухани құндылықтар жеке ... ...... ... оқушылардың іс – әрекетінде
білінеді. Мұғалімнің рухани құндылықтарында оның рухани мәдениетін ... ... ... беру құндылықтары жалпы адамзаттық құндылықтарға сай
жүзеге асады, әрі пайдаланылады. Ал адамзат ... ... ... беру
педагогикасы педагогика саласы ретінде ... ... әрі ... ... көрген емес. Әлеуметтік - ... ... ... мәні ... ... сай, әр – ... ... жеке
адамдардың қажетсінуінен пайда болған екені мәлім. Күнделікті қоғамдық
өмірдің күрделенуіне байланысты ондағы адамдардың, яғни ... ... ... ... ... - ... мәселесіне көп көңіл
бөлінуде. Білім берудің басты мәселесі – ... жан – ... ... ... ... ... ... бүгіңгі әлеуметтік
педагогиканың білім берудегі мақсаты мен мазмұны қазіргі заман талабына сай
жаңаша қалыптасып ... адам ... ... ... анықталуы
керек. Бұл қағиданың екінші бір қоғамдық ... адам ... ... ... ... ... өз ... озып туған
ғұлама перзенті Шоқан Шыңғыс ұлы айтқандай:
“Халықтың кемеліне ... ... ... ең ... ... пен ... ... сөзінің мағынасы бүгіңгі таңдағы Қазақстан азаматтарына,
ертеңгі ... ... ... қойған мақсаттарының жүзеге асуына дәл
айтылған нақыл сөз ... ... ... мектептегі білім саласына
айтылған нақыл сөздер мен өлеңдер ... ... ... өте көп, ... өте кең ... ... ... қорыта айтқанда Мектеп - әлеуметтік
педагогиканың ашық жүйесі болып ... ... ... мектептегі педагогикалық тенденцияларымен де, ешкімге тәуелді
емес тәрбиемен ... ... ... ... дей ... ... қандай
кезеңде болсын, қандай мемлекетте болсын, қандай жағдайда болсын мектептегі
білім мен ... ... ... ... әлеуметтік педагогиканың
принциптері мен мақсаттарын түсіне білуге, әрі оны ... ... ... болып табылады.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
1. Әбиев Ж. Ә., Бабаев С. Б., Құдиярова А. М. Педагогика.- Алматы 2004.
2. ... С. ... ... ... ... ... ... Қазақстан” газеті. Халық тәрбиесі мен білім саласы 2006 жылы
12 сәуір.
4. “Қазақстан мектебі” ... ... ... әлеуметтік педагогикалық
жүйе 2005 жылы 15 мамыр.
5. “Егемен Қазақстан” газеті. Мектептегі педагогикалық қалыптасқан ... жылы 18 ... ... ... ... ... білім беру жүйесі әлеуметтік
–педагогикалық талдау 2005 жылы
7. Буева Л. П. Социология и педагогика.- ... 1971 .
8. ... А. В. ... педагогика.- Москва 2000.
9. Гольцова Н. В. Социальная педагогика.- Москва 2006.
10. Холостова Е. И. Социальная работа.- Москва 2004.
11. ... В. И. ... ... Москва 2007.
12. А. Н. Агафонов., К. Н. Менлибаев., К. М. Туганбекова., Г. Г. Черная
Социальная педагогика.- Астана 2005.

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 29 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мектеп педагогикалық жүйе және ғылыми басқару нысаны14 бет
Мектеп педагогикалық жүйе және ғылыми басқару нысаны ретінде7 бет
Мектеп педагогикалық жүйе және ғылыми басқару нысаны ретінде ; педагогикалық менеджмент субъекті қызметінің мақсаты9 бет
Мектеп педагогикалық жүйе және ғылыми басқару нысаны ретінде.Педагогикалық менеджмент субъекті қызметінің мақсаты8 бет
Мектеп педагогикалық жүйе, ғылыми басқару нысаны ретінде8 бет
"педагогикалық психология ғылым ретінде"18 бет
Ағылшын елдерінде болашақ әлеуметтік педагогтарды кәсіби даярлау ерекшеліктері80 бет
Ақпараттық - коммуникациялық технологияны қолдануда пән мұғалімдерін дайындау36 бет
Жаңа педагогикалық технологияларды пайдалану83 бет
Жоғары мектеп оқытушысының тұлғасы4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь