Қазақстан Республикасының банк жүйесі негіздері жайлы

Кіріспе
1. Қазақстан Республикасының банк жүйесіндегі тарихи кезеңдері.

1.1. Банк жүйесінің құқықтық негіздері мен сипаты
1.2.Коммерциялық банктердің қызметтері мен операциялары

2. Қазақстан Республикаындағы банк жүйесінің реформасын жүргізу. заман туындатқан қажеттілік


Қорытынды

Қолданылған әдебиеттер тізімі
Банктер шаруашылық өмірдің орталығы, барлық экономиканың негізгі түйіні. Экономиканы басқару процесінде банктер негізінен басқарудың экономикалық қатынастарын көрсетеді, ал әр қоғамның экономикалық қатынастары ең алдымен мүдде өндірістің мақсаты, яғни оны қозғаушы фактор болып табылатын әдістемелерді пайдаланады.
Банктік жүйе - нарықтық экономиканың ең маңызды және біртұтас құрылымдарының бірі. Банк негізінен республикада нарықтық қатынастың қалыптасуына орай тәуекелге бел байлаған белсенді операциялар мөлшерін төмендету арқылы пассивтерді бір қалыпты деңгейде ұстап, түбінде әрбір кәсіпорынның , шаруашылықтың тиімділігін арттыру бағытындағы стратегиялық саясат ұстанып отыр. Банктердің экономикадағы ролі мемлекеттік меншікті реформалаудағы, инфляцияны төмендетудегі және т.б. байланысты экономиканы басқару органы ретінде көрінеді.
Казіргі кезеңдегі коммерциялық банктердің мақсаты экономика салаларын несиелендіру, қаржылық ресурстарды инвестициялау процесінде инвестициялық жобаларды қаржыландыру.
Жұмыс мақсаты қазіргі таңдағы банк жүйесін талдау, оның даму үрдістерін зерттеу болды.
Жұмыс барысы төрт бөлімнен тұрады:
- бірінші бөлім, Қазақстан Республикасының банк жүйесінің экономикалық мәні мен сипатын, мұндағы құқықтық негіздеріне арналған;
-екінші бөлім, Қазақстан Республикасындағы банк жүйесін реформалау саясаты аталады,
-үшінші бөлім, банктік қызметті ұйымдастыру мен реттеудегі тәсілдері мен құқықтық негіздеріне арналған.
Сонымен бірге жұмыс барысы кіріспе және қорытынды бөлімдерінен құралған, әдебиеттер тізімінде басты - “Қазақстан Республикасының 2006-2015 жылдарына арналған стратегиясы” , Қазақстан Республикасының банк жүйесі турасында Абдулина Н.К. “Банковская система за десять лет независимости Казахстана”, Айманова Л.Б. “Банковское дело”, Қазақстан Республикасының банктер турасындағы ақпарат мәліметтер жинағы, банктердің жылдық есеп қорытындылары қолданылды.
1. «Қазақстан Республикасындағы банктер және банктік қызмет туралы» 31 тамыз 1995 жылғы Қазақстан Республикасының Заңы.
2. ҚР статистика агенттігінің мәліметтері 2001-2008жж
3. ҚР Ұлттық банк есептемесінің жинағы 2007-2008жж
4 .Банки и банковские операции: Учебник для вузов / Под ред. Е.Ф. Жукова. – М.: Банки и биржи, ЮНИТИ, 1997. – 471 с.
5 . Деньги, кредит, банки. Лаврушин О.И жетекшілігімен оқу - М., 2002;
6. Деньги, кредит, банки. Колесникова В. жетекшілігімен оқу - Спб, Питер, 2001;
7. Деньги, кредит, банки. Сейткасимов Г.С. жетекшілігімен оқулық. –Алматы, Экономика, 1996;
8. Деньги. Кредит. Банки. Сейткасымов Г.С жетекшілігімен оқу құралы – м. ЮНИТИ, 2001;
9. Көшенова Б.А. Бағалы қағаздар нарығы. Оқу құралы/Алматы: Экономика, 1999. – 234б.
10. Көшенова Б.А. Ақша. Несие. Банктер. Валюта қатынастары. Оқу құралы / - Алматы: экономика, 2000;
11. Куанова Г. А. Депозиты в банковской системе Казахстана // Саясат (Политика). – 2000. – №6-7. – С.63 – 68.
12. Рахимбаева Л. Коммерциялық банктердегі депозиттік операциялардың қалыптасуы // Экономика негіздері=Основы экономики. – 2007. – №1. – Б.30-31
13. Лисак Б.И. Актуальные проблемы развития банковской системы Казахстана / Б.И Лисак // Банки Казахстана. – 1999. - № 1. – С. 2-6.
14. Мишкин Ф. Экономическая теория денег, банковского дела и финансовых рынков. – М. Аспект пресс, 1999;
15. Саниев М.С. – Ақша, несие, банктер. Оқу құралы. Алматы қаржы және статистика институты.
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе
1. Қазақстан Республикасының банк жүйесіндегі тарихи кезеңдері.
1.1. Банк жүйесінің құқықтық негіздері мен сипаты
1.2.Коммерциялық ... ... мен ... ... ... банк ... реформасын жүргізу- заман
туындатқан қажеттілік
Қорытынды
Қолданылған ... ... ... ... ... ... экономиканың
негізгі ... ... ... ... ... басқарудың экономикалық қатынастарын көрсетеді, ал ... ... ... ең ... ... ... яғни оны ... ... ... ... пайдаланады.
Банктік жүйе - ... ... ең ... ... ... ... Банк негізінен ... ... ... орай ... бел ... ... ... төмендету арқылы пассивтерді бір
қалыпты ... ... ... ... кәсіпорынның , шаруашылықтың
тиімділігін арттыру бағытындағы ... ... ... ... ... ролі ... ... инфляцияны төмендетудегі және т.б. ... ... ... ... ... ... коммерциялық банктердің мақсаты экономика
салаларын несиелендіру, қаржылық ... ... ... ... ... ... ... таңдағы банк жүйесін талдау, оның даму
үрдістерін зерттеу болды.
Жұмыс ... төрт ... ... ... ... Қазақстан Республикасының банк жүйесінің
экономикалық мәні мен ... ... ... ... ... ... ... Республикасындағы банк ... ... ... бөлім, банктік қызметті ұйымдастыру мен реттеудегі тәсілдері
мен құқықтық негіздеріне арналған.
Сонымен ... ... ... кіріспе және қорытынды
бөлімдерінен ... ... ... ... - ... ... жылдарына арналған стратегиясы” , Қазақстан
Республикасының банк ... ... ... Н.К. “Банковская
система за ... лет ... ... ... ... дело”, Қазақстан Республикасының банктер турасындағы
ақпарат мәліметтер ... ... ... есеп ... 1. ... ... банк ... тарихи кезеңдері.
Қазақстан Республикасының егемен мемлекет ... ... ... ... ... ... мен ... басқару органдарының, мемлекеттік үзбей және тиімді жұмыс ... ... ... бар банк жүйесінің жай-күй мен тұрақтылығына әрі
орнықтылған қамтамассыз ету мәселелеріне ... ... ... Республикасының банк жүйесі екі деңгейден жоғарғы ... ... ... ... банк ... жоғарғы
(бірінші) деңгейі егемен Қазақстанның орталық банкі болып табылатын
Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... менеджменттің басты органы ) Қазақстан Ұлттық Банкі өз
құзыреті шегінде Қазақстан Республикасының экономикалық қаржылық мүддесін
тиісінше ... ... ат ... мен ... мүддесіне сай инвестициялық-қаржылық және
кредиттік құзіреті бар Қазақстанның Даму ... ... ... құқықтық
мәртебесіне орай деңгей аралық мемлекеттік банк ретінде көрініс тапқан.
Қазақстан Республикасы банк жүесінің төменгі ... ... ... ... ... ... резидент банктері (заңды тұлғалары –
коммерциялық ұйымдар);
3. Қазақстан Республикасындағы ... емес ... ... ... бар Қазақстан Республикасының резидент банкі – аралас
капиталы бар банктер құрайды.
Қазақстан Республикасының ... ... ... банк жүйесінің
айтарлықтай қалыптасуы елімізде үзбей жүргізіліп жатқан экономикалық және
құқықтық ... ... ... ... ... ... әр алуан банктік (операциялық) қызыметтің
ұйымдастырылу ерекшелігі және ресуртық – ... ... банк ... сондай-ақ заңнамалық негізің құру процесінде айқындалады.
Қазақстан Республикасы банк жүйесінің құрылуы өзіне тән біртұтастық
және ... ... ... ... ... ... және құрлымдық сипаты-мәні банк жүйесінің тиісінше қалыптасуына
септігін тигізеді. ... ... ... ... банк жүйесі өз
ауқымындағы мемлекеттік банктік менеджмен ... ғана ... ... ... ... ... және ұйымдаструға қабілеттілігімен
ерекшеленеді.
Бүгінде нарықтық талаптарға және халықаралық банктік ... сай ... ... ... банк ... ... бірыңғай кредиттік-қаржылық механизім ауқымында өзара ... мен ... ... ... ... ... ... жүзеге асыруда.
Бүгінде мемлекетімізде жүргізіліп жатқан жан-жақты реформалар банктік
қызымет аясына да айтарлықтай ... ... Осы ... ... ... ... ... рыноктық сипат алуы
еліміздегі әлеуметтік әкономикалық және саяси ... ... ... ... қызмет қоғам мүддесі мен мемлект қажеттілігіне
байланысты күрделі мәселелерді шешуге септігін тигізетін, ... ... ... ... ... әлеуметтік-экономикалық
тұрақтылықты тиісінше қамтамасыз етуге ат салысатын, тиісті заңнамалық ... ... ... ... ... ... ... асырылатын
экономикалық сиппаты мемлекеттік қызымет, сондай-ақ жекеше, корпоративтік
экономикалық-қаржылық мүдделерді ... ... ... ... ... мен мәмілелер ретінде ... ... ... мен ... ... ... етуді көздей отырып Қазақстан Ұлттық Банкі, Қазақстанның Даму
банкі, Қазақстан Республикасының тұрғын-ұй ... ... ... ... ... Қазақстан Ұлттық Банкі ақша айналысы,валюталық реттеу,
кредиттеу және есеп ... ... ... ... саясатын
жүргізу,сондай-ақ республикалық бюджет мүдделерін және өз шығының ақша
қаражаттарымен қамтамассыз ету ... әр ... ... ... ... ... қызымет ел экономикасының банктік секторындағы барлық
банктердің қоғамдық-мемлекеттік маңызы басым және жекеше – ... ... ... мен ... ... ... жүйесін, мемлекеттік және мемлекеттік емес банктердің
қаржылық ... ... және ... басқаруға (тиімді
пайдалануға) бағдарланған, тиісті заңнамалық актіде көзделген ... ... ... ... ... негізде жүйелі әрі тұрақты жүзеге
асыруға байланысты кредиттік-қаржылық мазмұнды экономикалық ... ... Банк ... ... ... мен ... ... банк жүйесінің нормативтік ... ... ... ... актілердің, сондай-ақ банк секторына қатысы бар
өзге де заңнамалық актілердің нормаларының өзара генетикалық, ... ... ... асырылатын банктік қызымет (банктік ... ... ... ... ... ... қатынастарды жан-
жақты реттей алатының көрсетеді.
Банктік операциялар мен мәмілелерді тиісті заңнамалық актілер негізінде
және осы ... ... ... лицензияға сай жүргізетін коммерциялық
ұйым, заң жүзінде өкілеттігі белгіленген заңды ... – банк ... ... ... ... субъектісі болып табылады.
Банктік қызыметтің қоғамдық және ... ... мен ... ... әкімшілік, салықтық және банктік құқық арқылы
көрініс табады. ...... беру ... ... ... ... ... мызғымас әрі маңызды атрибуты ретінде танылады.
Банктік қызымет (операциялар) Қазақстан Ұлттық Банкі, Қазақстан
Республикасының қаржы рыногы мен ... ... ... және ... Агенттігі құзыретінің ауқымында және ... ... ... ... ... ... Республикасы бүгінгі банк жүйесінің сипаттамалық
белгілері мынандай көрініс ... ... ... банк ... ... әлеуметтік жүйе
тобына жатады;
2. Банк жүйесінің қоғам мен мемлекеттің ... сай ... оның ... ... ... ... банктік
заңнамалық актілер және заңға тәуелді нормативтік ... ... ... ... ... келісімдер мен
банктік стандар ережелері қамтамасыз етеді;
3. Қазақстан ... банк ... ... ... ( ... ... ... ауқымды жұмыс
істейді;
4. Банк жүйесі Қазақстан Республикасы қаржы-кредит ... ... бір ... ... ... ... ... банк жүйесінің екі деңгейлі иерархиялы,
біртұтас және өзіндік ұйымдастырылуға қабілетті құрылым болып
табылады;
6. жоғарғы және ... ... банк ... ... ... ... Даму банкінен, Қазақстан Республикасының
тұрғын ұй құрылысы жинақ ... ... ... ... ... инфрақұрылымнан және банктік
рыноктан тұрады;
7. Банк жүйесінің жоғарғы (бірінші) деңгейдегі Қазақстан ... ... бір ...... тиісті мемлекеттік билік
органдарының ықпалы тәуелсіз, кредиттік-қаржылық сипатты айрықша
құқықтық мәртебесі бар экономикалық ...... ... басты органы болып табылады;
8. Қазақстан Республикасы банк жүйесінің, оның ұйымдастырылу
нысандары мен ... да ... ... ... ҚР ... заңнамалық актілермен, қатысы бар
өзге де заңнамалық актілермен, сондай-ақ ... ... ... тәуелді нормативтік ... ... Банк ... ... ... ... іске асыруға
айтарлықтай септігін тигізеді және дүниежүзілік экономика
аясындағы халықаралық банк жүйесімен ... ... ... ... ... Банк ... мемлекеттік меншікті реформалауға, баға тұрақтылығын
және ұлттық валюта тұрақтылығын қамтамассыз етуге септігін
тигізеді, сондай-ақ инфляцияны ... ... Банк ... ... ... кредиттік-қаржылық қызыметтер
көрсетуді тиісінше ... ... ... ... ... ... ... органдарымен тығыз байланыс
арасында көрініс табады.
1.2 ... ... ... мен операциялары
Банктер қызметінің мәні оларды басқа ... ... ... ... ... Банктер қызметін – банктің
клиент мүддесі үшін ... бір іс- ... ... ... Кез келген банк ... ... ... ... ... ... жатады. Банктер өз ... ... осы ... ... ... ... алады. Бірақ
осы екі қызмет төңірегенде ... ... ... нысандары
жасалып шығуы мүмкін. ... ... ... ... банк
қызметтердің барлық аспектілерін ... ... ... ... ұсынады. Осы кезде басқа банктер ... ... алу және оны ... ... ... ... ... түрде белгілі бір қызметтер түрлерін ... ... ... ... желісі ақша
нарығының қалыптасуына ... ... ал ... және жеке ... ... бос ақша ... ... және оны
экономика мен ... ... ... ... ... ақша ... экономикалық негізі болып
табылады. ... ... ... өз ... ... ... ... байланысты несиелік есеп
айырысу және қаржылық операциялардың барлық ... ... ... ... және ... ... ... сәйкес банктер мынадай операцияларды ... ... ... негізінде депозиттерді тарату, клиенттер мен ... ... ... және оларға кассалық
қызмет көрсету;
- қайтарылымдық, мерзімдік және төлемділік ... ... жеке ... ... ... ... беру,
инвестицияланатын қаражаттар иелерінің немесе иемденушілердің
тапсырмалары бойынша капиталдық жұмсалымдарды қаржыландыру;
- ... ... ... өз ... ... ... құжаттарын сатып алу, сату және ... ... да ... ... ... ... орындауды қарастыратын үшінші тұлғалар үшін
кепілдеме және өзгеде міндеттемелерді беру, ... ... ету ... ... алу және ... ... осындай
талаптардың орындалуын және бұл талаптардың инкассациялық
(факторинг) тәуекелін өз ... ... ... ... ... брокерлік қызметтерді көрсету,
клиенттердің тәуекелі бойынша олардың ... ... ету, ... үшін құжаттар мен бағалылықтарды
сақтандыру бойынша ... ... ... ... ... қаржыландыру, сондай- ақ ... ... ... ... ... ... ... қарау және орналастыру,
бағалы қағаздарды басқару), банктік ... ... беру ... ... ... операцияларды жүзеге
асыру .
Осы операцияларды топтай отырып, олармен ... ... ... ... ... ... бос қаражаттарды жинақтау (депозиттік операциялар);
- экономиканы және ... ... ... ... ... есеп айырысуларды ұйымдастыру және ... ... ... клиенттерге басқа да қаржылық қызметтерді көрсету
Уақытша бос ақша ... ... , оны ... - ... ... ... ... бірі. Заңды
және жеке тұлғалардың уақытша бос ... ... ... бір
жағынын, олардың иесіне пайыз ... ... ... ал ... ... ... ... жүргізуіне негіз қалайды. Тек
банктің делдалдық етуімен ақша ... ... , ... ... ... ... банктердің атқаратын келесі қызметі
несие беруде делдал ... Бос ақша ... иесі мен ... ... ... ... ... туындауына кедергі
болатын жәйттер: ұсынатын капитал көлемінің ... ... ... ... капиталдың айналыстан босау ... ... ... сай келмеуі. Сондай- ақ қарыздардың төлем ... ... иесі мен оны ... алушының арасында ... ... ... ... Капитал иесі қарыздардың
қаржылық жағдайы туралы хабардар ... да ... ... ... ... мен қарыз алушының арасындағы қаржылық делдал
ретінде осы ... ... ... және ... ... ... жүйесінсіз тұрақты экономика болуы мүмкін ... есеп және ... ... ... ... ролі ... ... есеп айырысудың негізгі ... ... ... ... ... делдал ретінде клиенттердің ... ... ақша ... ... ... және берілуін
есептейді. Банктерде төлемді ... ... ... ал есеп айырысуды жеделдету үшін және ... ... үшін ... ... есептесудің электрондық
жүйесі ... ... ... ... ... ... ... арқылы айналымдағы ақшаны көбейту немесе артығын
жою, ақша ... ... ... ... ... ... ... депозиттік және ... ... ... ... екі ... ... клиенттің банкке ақша салуы
арқылы ... ... ... ... ... ... жүргізіледі.
Бұл операциялар айналымдағы ақша ... ... әр ... ... , ақша ... ... ақшаның бірсыпыра бөлігін “жоюмен”
де айналысады. Мұндағы ... ... ... қолма- қол ақша
алғанда және несиені ... ... ... шығарылады. Бұл
жағдайда ақша массасы кемиді. ... ... ... ... мүмкіндігін орталық банктер міндетті резервтер ... ... ... ... кеңінен пайдаланды. ... ... және ... ... ... қағаздарды шығарып
және орналыстырып эмиссиялық- ... ... ... ... жинақтарды өндірістік мақсатқа жұмсайтын ... ... ... ... ... ... жүйесін толықтырып , әрі онымен
тығыз байланыста жұмыс ... Ұзақ ... ... ... ... ... және ... шығарады. Бұл
жағдайда кәсіпорындардың ... ... ... ... ... , ... ... мен эмиссия мерзімін ... ... ... ... , ... ақ ... ... және екінші
рет айналысқа түсіру міндетін ... ... ... ... ... алуды- сатуды ұйымдастырады немесе сатып алушыларға
қарыз береді. Сол ... ... ... ... ... ... алады және оларға жазылу операцияларын
жүргізеді. ... ... ... ... ... ... де ... Жеке тұлғаларға: осы ... ... ... ... ... басқару; ізбасарларының
мүддесі үшін ... ... ... ... ... табу мақсатымен
капиталды басқару; ... ... ... және т.б. ... Ал компанияларға ... ... ... ... ... облигациялар бойынша кепілші ... ... ... және ... ... үшін (яғни
атаулы ... ... ... ... ... беру) өкіл болуы;
корпорацияның зейнетақы қорының ... ... ... және ... ... мүмкін. Банк бұл ... ... ... ретінде атқарғанмен , шын мәнінде ... ... ... ол ... ... ... экономикалық хабарларды өзіне жинақтауға мүмкіндік ... ... ... ... банктердің клиенттерге
кеңес ... ... ... ... кәсіпорынның қаржылық
қызметіне, бухгалтерлік есебіне талдау ... , ... ... және табысты ұлғайту ... ... ... ... кеңес береді: шот ашу, ... және ... ... ... ... , ақша және ... операциялар жүргізуге дейін нұсқау береді. Қосымша А
және Б ... ... ... ... салымдар,
несиелендіру үлесін, капитал қорын және микронесиелендіру үлесін көруге
болады.
Коммерциялық банктердің ... беру ... ... ... ... және есеп ... ісі бойынша – ақша нарығындағы
конъюнктура, пайыздық ... ... ... ... ... ... хабар, несие- есептік қызмет көрсету үшін әр ... ... ... ... ... қол ақшасыз есептесуді талдау,
оны жетілдіру ... ... ... ... ... және олармен операция жүргізу бойынша -
бағалы ... ... ... олардың бағасының өзгеруі,
бағалы қағаздардың эмитенттері, ... ... ... және ... ... хабар;
3. Күрделі қаржы беру ... ... ... бағасы мен
әр түрлі құрылыс- монтаж жұмыстарын тарифтері, күрделі ... ... ... ... ... ... коммерциялық банктермен басқа несие мекемелерінің
арасындағы ... ... ... ... ... жаңа ... ... және қызмет көрсетету сапасын жақсартуға
ынталандырады. ... ... ... өз ... ... ... банктерге тән емес операцияларды батыл меңгеріп , қаржылық
кәсіпкерлікте кең ... ... ... ... ... зор ... Қазақстан Республикаcындағы банк жүйесінің реформасын жүргізу- заман
туындатқан ... ... ... нарықтық қатынасқа өту кезеңінде
несиені басқарудың жүйесі мен шаруашылық қызметке банктік қызмет көрсетудің
тетігіне көшудің, ... мен ... ... ... ... ... ... ауысудың мүлдем жаңа тәсілдері
қажет болды; банктердің арасындағы және банктер мен клиенттердің арасындағы
өзара қарым-қатынас ... ... банк ... өз ... -
олардың жекелеген буындарының арасындағы өзара қарым-қатынасты қайта құру
керек, яғни, банк жүйесін жаңа ... мен ... ... ... қажет.
Қазақстан Республикасында банк жүйесінің реформасын жүргізудің
қажеттілігін ... ... ... ... ... асуына кедергі келтіретін ... ... ... ... ... ... Бірінші категорияға орталықтандырылған
экономикадан мұраға қалған банктің іс-тәжірибесі мен мақсатты несиелерді
мемлекеттік тұрғыдан бөлудің ескі жүйесінің толық ... ... ... дүрыс орналастырмау проблемасы жатады. Проблеманың екінші
категориясы: банктер «сапасыз» (мерзімі өтіп кеткен) ... ... ... мемлекеттік кәсіпорындарды мұраға алады. Бұл проблемалар
тіршілікке икемді (немесе несиені өтеу ... бар) ... мен жеке ... ... ресурстарға апаратын жолын
жауып тастады, ... ... ... ... (немесе залалды)
кәсіпорындардың пайдасына бұрып жіберді.
Оның үстіне, бұрынғы ескі жүйе кәсіпорындар мен ұйымдардың ... мен есеп ... ... ... ... ... ішінде Қазақстан экономикасына салынатын несие салымдары
артты. Жалпы ... өнім ... ... 1992 ... I ... 11,3%-
ды құрады, IV тоқсанда -29,8%. Бұл негізінен өз кезегінде ... ... ... ... қаржыландырылған Ұлттық банктің
несиесі арқылы қайта қаржыландырудың есебінен жүзеге асырылды. Мұны ... ... 1992 ... I ... ... ... коммерциялық
банктерге берген несие сомасы Жалпы ұлттық өнімде 6,7%-ды құрады, ал ... IV ... - 17,8%, ... ... ... ... ... орталықтандырылған әкімшілік жолмен болу тіршілікке
икемсіз, залалды ... ... ... ... жол ... өз ... ... несиелердің қалыптасуына, яғни банктерде нашар несие
портфелінің пайда болуына әкеп соқтырды. 1993 жылы ... банк 7,5 ... ... ... ... оның 5,6 млрд теңге - үкіметтік, яғни, олардың
үлесі 7,6%-ды құрады, ол ... ... ... сома 138,5 млн ... ... ... қалған бөлігінің мерзімі ұзартылды.
Ұлттық банк несиесімен қайта қаржыландыру іс-тәжірибесіндегі кемшілік
мынада, банктер ... ... ... қол ... ... ресурстарды дербес жұмылдыруға ынталы болмайды. Оның үстіне, бұл
несиені субъективті негізде орналастырған кезде банктердің жұмыс тиімділігі
ескеріле ... ... ... ... ... ... ... тиімді орналастыруға кедергі келтіретін фактілердің біріне
пайыздық мөлшерлеменің ... ... ... Пайыздық мөлшерлемелер
деңгейінің төмен болуы ссудаға қажеттілікті арттырып, ... ... ... ... ... ... ... тәртібін әлсіретіп тастады.
Мемлекеттік кәсіпорындар бұл арзан несиені негізінен инвестиция үшін
емес, еңбекақы төлемдеріне және ... ... ... ... ... мен Ұлттық банктің атаулы ... ... да ... ... соңғысы 500%-дан да асып түсетін
бөлшек сауда бағасының ... ... - 1992 ... ... ... ... 25%-ды құрады. 1992 жылдың қараша айында атаулы пайыздық мөлшерлеме
65%-ға дейін артты, ал инфляция -1000%. Сол ... ... ... ... кәсіпорындар өз жағдайларын түзеуге асықпады.
Осылайша, қолдау көрсетілетін мемлекеттік кәсіпорындарды тікелей
несиелеудің саясатын төмен пайыздық мөлшерлеме ... ... ... ... ... әкеп ... қәсіпорындарының өтеу қабілетін салмақтап жатпастан оларға несиені
тікелей беретін мамандандырылған банктердің бұл ... ... ... ... әкеп ... ал ... ... кәсіпорындар
банктерден несие ала алмады.
Пайыздық мөлшерлеменің төмен болуы банктерге өз ... ... ... ... ... ... мен ... өз жинақ ақшасын
нақты ақтивтерге орналастыруды ... ... ... ұзақ пайдалануға
жарайтын тауарларды және жылжымайтын мүлікті сатып ... ... ... ... ... яғни кәсіпорындар тауар
қорын өсірумен ғана шектелді. Нақты ... ... ... ... қорғанатын бірден-бір жол болды. ... ... ... ... ... инфляцияның салдарына болған ысыраптың
орнын ... ... ... жоқ. ... мен ... тиесілі жинақ
ақшаның жеткілікті дәрежеде жұмылдырылмауынан орын ... ... ... ... ... кәсіпорындарды несиелеуіне
мүмкіндік бермеді.
Несие ресурстарының ... ... ... ... ... ... мен жеңілдікті несиелердің іс-тәжірибесі жағымсыз
әсерін тигізді. Кәсіпорындардың өзіндік ерекшелігі бар шығынының, мәселен,
халықты әлеуметтік ... ... ... ... ... тиімсіз жұмыс істеуіне ... ... ... ... ... демеу қаржы несиесі деп аталды. Ол (демеу ... ... ... ... ... несиесінің мөлшерлемесіне қарағанда темен
пайыздық мөлшерлемемен берілді (1992 жылдың IV тоқсанында 65% тө мен).
Демеу қаржылық ... ... жай ... мен ... ... ... айырмашылықты жойды. Бұл ссуданы кәсіпорындар ... ... де ... Ауыл шарушылық кәсіпорындарына есеп айырысудағы өзара
шегерімдерді жүргізуге жеңілдікті несиелерді ... ... ... 1992 жылы ... ... жеңілдікті несие үлесі барлық қайта
қаржыландыру ... ... 70%-ын ... ... ... ... ... құрады. Жеңілдікті несиенің көп бөлігін ауыл шаруашылығы мен дайындаушы
ұйымдар алды.
Мақсатты үкіметтік бағдарламаларға ... ... 1993 ... ... ... ... (3%, 253 жэне 65%) бойынша берілді
7,5 млрд сомасында банк ... ... 7,6%-ы ... үлесіне тиді,
өйткені 1992 жылы пайыз ... ... ... ... алынғаннан кейін Ұлттық банктің орталықтандырылған несие
ресурстарының есебінен банктердің ... ... ... ... ... ... орталықтандырылған несиенің орташы пайыздық
мөлшерлемесі тұтас республика бойынша 1993 жылы ... ... Сол ... ... индексі 2269,8% деңгейінде анықталды.
Кәсіпорын борышының жаппай клирингісін жүргізу барысында Ұлттық банк
борышқор кәсіпорындарға жеңілдікті - демеуқаржы несиесін берді. 1992 ... ... ... ... үлесі барлық жеңілдікті несиелердің шамамен
30%-ын құрайды. Несиенің көп бөлігі өтелмей ... ... ... ... өз ... ... алуы үшін берілсе де, олар оның ... ... ... Оның үстіне, демеуқаржы және жеңілдікті ... ... ... ... мен инфляция деңгейінің арасындағы үлкен айырмашылық
қаржылық алып-сатарлыққа жол берді.
Несие салымдарының жалпы сомасында үкіметке мемлекеттік емес ... ... жабу үшін ... ... үлес ... ... 1992
жылдың 1 каңтарында ол 13,7 және 11%-ды құраса, 1993 ... 1 ... ... және 2%, ал, 1993 жылы ... ... жабуға 877 млн теңге
мөлшерінде немесе барлық ... ... ... ... несие сомасы
берілді.
Нәтижесінде несие салымдарының құрылымы айтарлықтай нашарлап, жарамсыз
(мерзімі өткен) несиенің үлесі артты. Пайыздық мөлшерлеменің ... ... ... ... ... ... және ... ысырабы орасан зор сомада
болды.
1992 жылы ... ... ... дағдарысы
кәсіпорындардың және тұтас экономиканың қаржылық ... кері ... ... кәсіпорындар өнім өндірісін күрт төмендетуге мәжбүр болса,
кейбіреулері өндірісті мүлдем тоқтатып тастады. Есеп ... ... ... ... ала төлеу қолданылады.
1991 жылдың 1 каңтарында мерзімінде төленбеген есеп айырысу құжаттары
5 млн теңгені құрады, 1992 жылдың 1 ... - 11,2 млн ... ... маусымында - 384 млн теңге немесе ... ... ... ... ... 12,3% - ын несиенің жалпы сомасының 84,1 %-ын құрады. 1993
жылы мерзімі өткен төлем 91,5 млн теңгеден 5,5 млрд теңгеге ... ... ... өсті. Банк ссудасы бойынша мерзімі өткен берешек 12,6 млн теңгеден
1,7 млрд ... ... ... 135 ... өсті.
Мұндай құбылыс көптеген себептермен, ең алдымен төлем жүйесінің
тиімсіздігімен, сондай-ақ ... ... ... ... бұлар 1992 жылдың басында Ұлттық банк кәсіпорындарга ... ... ... ... ... ... кәсіпорындардан жөнелтілген
жүктің төлемін ала алмайтын жағдайға ұшырады, төлемдер жарты жылға немесе
одан да көп ... ... ... ... ... ішінде, төлем
қабілеті бар кәсіпорындар да қиын жағдайда қалды.
Несие нарығының ... ... ... есеп айырысу жүйесі және
есеп айырысу құжатымен несиелеу жүйесі жойылғанда ... ... ... ... ... оның ... ... тексеріп жатпастан, жоспар мен
келісім-шартқа сәйкес жөнелтетін. Егер ... ... ... ... оған банк ... ... ... аударатын, төлемсіздік қатері нөлге
тең болды. Бұл жүйе ... ... ... ... ... жоқ
кәсіпорындарға несие бермейтін болды) төлемсіздік ... ... ... ... ... ... ... төлемсіздіктің
тізбекті реакциясын тудырды.
Оның үстіне, төлемдердің кешіктірілуі құрал-саймандардың тозуымен және
банктердің артта қалған техникалык жарақтандырылуымен (ЭЕМ желілерінің ... ... ... ... ... ... ... арасындағы төлемсіздік дағдарысын жою үшін үкімет үш
шараны жүзеге асырды. Біріншіден, тіршілікке икемді кәсіпорындардың ... ... ... тіршілікке икемді немесе тиімді кәсіпорындарды
басқа кәсіпорындармен ... ... ... банк бұрынға
мамандандырылған банктер арқылы қайта қаржыландыруға 245,36 млн теңге
сомасында ... ... ... ... жана төлем аспаптарын енгізді.
Мемлекеттік кәсіпорындарға төлем тапсырмасы немесе чек бойынша ... ... ... ... төлем аспаптарын пайдалануды тапсырды. Үшіншіден,
бұрынғы кеңестік республика аралық есеп айырысу банкісіне ... ... ... 1992 ... ... ... мен Ресей 1992 жылдың
соңында 80 млн теңгені құраған екі ел ... ... ... ... екі ... келісімге кол қойды.
Аталмыш шаралар төлемсіздік дағдарысын жоя алмады, өйткені көптеген
маңызды мәселелер сол күйі өз ... ... ... ... мен ... тиімсіздігі де толык жойылған жоқ бұл кәсіпорындардың өзара
берешегінің пайда ... әкеп ... ... бұл ... ... және ... қаржылық тәртіптің болмауын айтуға
болады. Төлемсіздік ... 1992 ... ... ... үкімет
жеңілдікті пайыз мөлшерлемесі (жылдық 25%) бойынша 1993 жылдың I тоқсанында
600 млн теңгені ... ... 800 млн ... ... ... ... толықтыруға беруге мәжбүр болды.
1993 жылдың қараша айында ұлттық валютаның ... ... банк ... ... ... істеуіне, оның бюджетпен және
банкпен өзара қарым-қатынасының классикалық принциптерін ... ... ... ... ... толық жауапты болды.
Ұлттық валютаның енгізілген сәтінен бастап 1995 жылга дейін орталық
банктің қызметін орындауда, жүйелердің қызметін ... ... ... мен ... дәстүрі мен тәжірибесі жоқ Ұлттық банқ
ақша-несие саясатын дербес жүргізудің тәжірибесін ... Бұл ... ... ... валютаның бағаны ырықтандыруды көздейтін факторларына
және ақша-несие аспаптарының әрекетіне бейімделу кезеңі болды. Бір мезгілде
Қазақстан Республикасы Президентінің 1995 жылдың ... ... 1995 жылы ... Банк жүйесін реформалаудың алғашқы
бағдарламасы әзірленді.
ҚОРЫТЫНДЫ
Экономиканың басқару ... ... ... ... өзінің ... ... ... және ... ... ... принциптерді сақтауда ... ... ... ... банкттер негізінен
басқарудың экономикалық қатынастарын көрсетеді, ал әр ... ... ең ... мүдде ... яғни оны ... ... ... ... ... Мүддені осылай деп ... ... яғни ... ... қанағаттандыру
арқылы әсер ... ... ... ... ... мәселен,
несиелеу ... ... әр ... буындарының қарыз
қаражаттындағы ... әр ... ... ... есеп ... арқылы экономиканың үздіксіз ... ... ... қоғамдық ... ... ... ... ... ... ТМД елдерімен салыстырғында
алдыңғы ... ... ие деп, ... айта аламыз.
Банктік жүйеміз әлемдік ... ... ... 2008 ... ... капитал жиынтығы 1,4 ... ... ... ал жиынтық ... - 10,5 ... ... 60 ... жуық банк ... ... ... жұмсалған. [3.,5б.]
Қазіргі ... ... банк ... ... ... саны 33-ке ... ... ... ... ... ... (мемлекеттің 100% қатысуымен
құрылған) саны – 2, оның бірі ... Даму ... ... үй ... құрылыс банкі”. Екінші деңгейлі ... ... - 355, ... 12 ... шет елдердің банктері.
2007 жылдың ... ... ... ... ... ... теңгені құрады, сонымен ... ... ... ... 63% ... [3., ... ... және несиелік ... ... жылы ... резиденттердің депозит салымының мөлшері 5
миллиард ... ... ... 2,13 ... ... ... ... сараптауы бойынша 2007 ... банк ... ... 61 –ші ... ... ... даму жолындағы үрдіс ... ... ... ... ... ... ... -
Қазақстан экономикасының қарқынды дамуына ... ... оны ... ... ... , талдау жасай отырып
әлемдік стандарттарға қол ... ... ... ... ... ... және ... қызмет
туралы» 31 тамыз 1995 жылғы Қазақстан Республикасының Заңы.
2. ҚР статистика агенттігінің ... ... ҚР ... банк ... ... 2007-2008жж
4 .Банки и банковские операции: Учебник для вузов / Под ред. Е.Ф. Жукова. –
М.: Банки и биржи, ЮНИТИ, 1997. – 471 ... . ... ... ... ... О.И жетекшілігімен оқу - М.,
2002;
6. Деньги, кредит, банки. ... В. ... оқу - ... 2001;
7. Деньги, кредит, банки. Сейткасимов Г.С. ... ... ... ... ... ... Банки. Сейткасымов Г.С жетекшілігімен оқу құралы –
м. ЮНИТИ, 2001;
9. Көшенова Б.А. ... ... ... Оқу құралы/Алматы:
Экономика, 1999. – 234б.
10. Көшенова Б.А. Ақша. Несие. Банктер. Валюта қатынастары. Оқу құралы / ... ... ... ... Г. А. ... в ... ... Казахстана // Саясат
(Политика). – 2000. – №6-7. – С.63 – 68.
12. Рахимбаева Л. ... ... ... операциялардың
қалыптасуы // Экономика негіздері=Основы экономики. – 2007. – №1. – Б.30-31
13. Лисак Б.И. Актуальные ... ... ... ... ... /
Б.И Лисак // Банки Казахстана. – 1999. - № 1. – С. 2-6.
14. Мишкин Ф. Экономическая теория денег, банковского дела и ... – М. ... ... ... Саниев М.С. – Ақша, несие, банктер. Оқу ... ... ... ... институты.

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 18 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазіргі кездегі Қазақстан Республикасының банк жүйесі36 бет
Қазақстан Республикасының банк жүйесі41 бет
Қазақстан Республикасының банк жүйесінің дамуы22 бет
Қазақстан Республикасының банк реформасы34 бет
Қазақстан Республикасының банктiк жүйесiнiң даму тенденциясы26 бет
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі»23 бет
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінің ақша-несие саясатының ерекшеліктері және оның нарық кезеңіңде тауарлар мен ақша нарығындағы тепе-теңдікке әсері28 бет
Қазақстан Республикасының ұлттық банкіндегі ақша-несие саясатының даму жолдары84 бет
Қазақстанн Республикасының коммерциялық банктерінің өтімділігі мен бәсекеге қабілеттілігін талдау мен бағалау43 бет
Қазақстан Республикасында банк жүйесінің қазіргі жағдайын талдау25 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь