Дұрыс тамақтанудың принциптері

Ұтымды тамақтанудың ғылыми негіздері
Дұрыс тамақтанудың бірінші
принципі.энергия теңдестігі
Дұрыс тамақтанудың екінші
принципі.негізгі қоректік заттарға деген қажеттілікті қанағаттандыру.
Дұрыс тамақтанудың үшінші
принципі. тамақтану режимі
Адам өмір сүрү процесінде үнемі жұмыс істейді . Ол үйлер мен заводтар салады , станоктар мен машиналарды басқарады , жер жыртып , егін егеді , Өнім жинайды , ғылыми еңбектер мен романдар жазады , басқа да пайдалы мыңдаған істерді атқарады . Тіпті тып-тыныш дем алып , бей-жай жатқанның өзінде адам өзі де аңғармай , жұмыс істей береді , өйткені оның жүрегі соғып тұрады , тыныс алады , оның организмнің әрбір клеткасында зат алмасып жатады .
Организмнің жұмыс істеуіне байланысты жұмсалған энергияның тамақтану мен тыныс алу арқасында ғана , яғни тамақ пен оттегін қабылдау және пайдалану арқылы ғана есесі толады .
Адам организмі жұмыс істеп қана қоймайды , онда дененің клеткалары мен тканьдерінің , сондай-ақ клетка ішіндегі әр түрлі компоненттердің құралу хәне жаңару процесі үздіксіз жүріп жатады . Бір клеткалар өліп , олардың орнына жаңалары пайда болады . Клеткалар өмір сүретін уақыттың ішінде оларда , әдетте , көптеген ішкі клеткалық құрылымдар талай рет алмасады . Осы “жөндеу” жұмыстарының бәрі үшін адам организіміне “құрылыс материалы” керек , ал оны тамақтану арқылы алуға ғана болады .
Ақырында адам организмінде кейбір биологиялық активті қосындылар , атап айтқанда белгілі бір гормондар мен коферменттер (белок-ферменттердің қажетті төмен молекулалық құрамдас бөліктері) тамақ өнімдерінде ғана болатын және “витаминдер” деп аталатын ерекше заттардан түзіледі, ал “витаминдер” деген сөз латыншадан аударғанда “өмір үшін қажет аминдер” дегенді білдіреді, шын мәнінде, алғашқы ашылған витаминдерде аминдік топ болады және олар аминдер болып табылады,сондықтан неғұрлым кейінгі витаминдердің кейбіреулері аминдер болмай, басқа химиялық табиғаттың қосындылары болып шыққанына қарамастан, ”витаминдер” деген атау ғылыми әдебиетке де, әдеттегі өмірге де берік еніп алды.
Сөйтіп, тамақтану организмге оның жұмсаған энергиясының орнын толтыру үшін, дененің клеткалары мен ткандерінің түзіліп, жаңаруы үшін және организм функцияларының атқарылуы үшін қажет болатын қоректік заттар түсуінің, қорытылуының, сіңуінің және ассимиляциялануының күрделі процесі болып табылады.
Тамақтану процесінде сыртқы ортаның қоректік заттар түріндегі факторлары ас қорыту органдарымен тығыз әрекетке түседі, ас қорытатын ферменттердің әсерінен қажетті өзгерістерге ұшырайды, лимфа мен қанға түседі, сөйтіп, организмнің ішкі ортасының факторларына айналады.
        
        Ұтымды тамақтанудың ғылыми негіздері.
Адам өмір сүрү процесінде үнемі жұмыс істейді . Ол үйлер мен ... , ... мен ... ... , жер ... , егін егеді ,
Өнім жинайды , ... ... мен ... ... , басқа да пайдалы
мыңдаған істерді атқарады . ... ... дем алып , ... ... адам өзі де ... , ... істей береді , өйткені оның жүрегі
соғып ... , ... ... , оның организмнің әрбір клеткасында зат ... ... ... ... ... жұмсалған энергияның тамақтану
мен тыныс алу арқасында ғана , яғни тамақ пен ... ... ... ... ғана ... ... ... организмі жұмыс істеп қана қоймайды , онда дененің клеткалары мен
тканьдерінің , сондай-ақ клетка ішіндегі әр ... ... ... жаңару процесі үздіксіз жүріп жатады . Бір клеткалар өліп , ... ... ... ... . ... өмір ... уақыттың ішінде
оларда , әдетте , көптеген ішкі клеткалық құрылымдар талай рет ... ... ... ... бәрі үшін адам ... “құрылыс материалы”
керек , ал оны тамақтану ... ... ғана ... ... адам ... ... ... активті қосындылар ,
атап айтқанда белгілі бір гормондар мен коферменттер ... ... ... ... бөліктері) тамақ өнімдерінде ғана
болатын және “витаминдер” деп ... ... ... ... ал
“витаминдер” деген сөз латыншадан аударғанда “өмір үшін ... ... ... шын ... ... ашылған витаминдерде аминдік топ
болады және олар ... ... ... неғұрлым кейінгі
витаминдердің кейбіреулері аминдер болмай, ... ... ... болып шыққанына қарамастан, ”витаминдер” деген атау ғылыми
әдебиетке де, әдеттегі өмірге де берік еніп ... ... ... оның ... ... орнын толтыру
үшін, дененің клеткалары мен ткандерінің ... ... үшін ... ... атқарылуы үшін қажет болатын қоректік заттар
түсуінің, қорытылуының, сіңуінің және ассимиляциялануының ... ... ... процесінде сыртқы ортаның ... ... ... ас ... ... ... әрекетке түседі, ас қорытатын
ферменттердің әсерінен қажетті өзгерістерге ұшырайды, лимфа мен ... ... ... ішкі ортасының факторларына айналады.
Организмге қажетті қоректік заттардың тиімді мөлшерде және ... ... ... ету өте ... ... ... тамақтану
дегеннің өзі не?
Шын мәнінде, мұның өзі тамақтанудың ... ... үш ... ... ... энергия мен адамның тіршілік ету кезінде
жұмсайтын ... ... ... ... заттардың белгілі бір мөлшерде және
арақатынасында қанағаттандырылуы.
3.Тамақтану режимінің сақталуы (тамақты белгілі бір уақытта ішу ... ... ... ... бір ... тамақ ішу).
Осы принциптердің әрқайсысын толығырақ қарастырып көрейік.
Дұрыс тамақтанудың бірінші
принципі-энергия теңдестігі
Адам организміне қажетті бүкіл ... ... ... Тамақтың
организмге сіңіп, пайдаланылу процесі жануға ... ... ... ... ... соның ішінде углеводтар мен майлар жылуға , көмір ... ... суға ... Тек ... қана ... ... ... бөлініп
шығатын онша қышқылданбаған бірқатар өнімдер береді. Сондықтан әуел баста
калориялықты (яғни ... ... ... ... ... ... ... анықтайтын болған, онда қанша жылу бөлініп шығатынын ... ... ... ... ... 1 ... ... жанған
кезде орта есеппен 4,3 килокалория, 1 грамм май ... ... ... , 1 ... ... ... кезде 5,65 килокалория бөлініп шығады.
Алайда кейіннен қоректік заттардың бір бөлігін организм сіңірмейтіні
және белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... жоғарыда атап айтылғандай, белоктар организмде түгел жанбайды.
Қазіргі ... бір ... ... ... 4 ... , 1 ... май – 9
, ал 1 ... углевод 4 килокалория береді деп есептеледі.
Энергияның сақталу заңы – аболютті заң, ол тірі организмде де, ... адам ... ... да ... ... ... тамақтану қалыпты тіршілікті қамтамасыз ... ... мен ... ... энергияның шамамен алғанда тепе-тең
болуын көздейді.
Калориялы ... ... ... жетіспеген жағдайда организм өз қорындағы
заттарды , негізінен май мен ... ... ... Тамақ аздаған
уақыт көп ішілген жағдайда оның сіңірілуі мен оның ... ... ... ... мен ... шығару артады. Энергиялық тұрғыдан бағалы
тамақ ұзақ уақыт жетіспеген жағдайда организм резервтегі углевод пен ... қана ... ... ... ... да ... мұның өзі ең
алдымен сүйек бұлшық еттері массасының ... ... ... ... ... жалпы әлсірейді.
Екінші жағынан, калориялы тамақты ұзақ уақыт шамадан тыс ішкен жағдайда
май мен углеводтардың бір ... ... ... ... да, ... ... тері астындағы май түрінде жиналады. Соның салдарынан
дененің салмағы артып, адам ... ... ... ” керек екенін көріп отырмыз. Ол шаманы қалай табуға
болады? Тамақпен қанша ... ... біз ... те ... Енді оның
қалай жұмсалатынын анықтап алу керек.
Мамандар ... ... 3 ... ... ... ... негізгі алмасу деп аталатын жол; екіншіден, тамақтың
өзіне тән динамикалық әрекеті және үшіншіден, ... ет ... . ... осы ... талай рет бетпе-бет келетіндеіктен, оларды айқындап
алайық.
Негізгі ... ...... ... ... ... тіршілік етуге
қажетті энергияның ең аз мөлшері. Мүндай ... ... ... жатып
ұйықтаған кезде өтеді. Ол әдетте күшке тимейтін дене еңбегімен шұғылданатын
“стандартты” еркекке (жасы 30- да, ... ... 65 кг) ... ... ( жасы 30-да, ... ... 55 кг) орайлас алынып
есептеледі. Негізгі алмасу ... ... орта ... ... әйелде 1400 килокалорияға тең. Ол адамның жасына ... ол ... бір ... ... ... ... 1,3-1,5 ... дененің жалпы салмағына (осы себепті ... ... ... 1
сағатта 1 килокалория жұмсалады деп ұйғарып, дене массасының 1 килограмына
шағып есептейді), ... ... ... мне ... ... байланысты. Үнемі күшке түсетін дене еңбегімен шұғылданаты
адамдарда негізгі алмасу әдетте ... ... ... тән ... ... ... ... бұлшық ет
белсенделігі болмағанның өзінде тамақты қорытуға ... ... Бұл ... ... қорытуға энергия бәрінен көп жұмсалады,
белоктар асқорыту жолына түскен кезде негігі алмасуды белгілі бір ... % -ке ... ... Май ... ... ... 4,14 % ... келіп түскенде 4- 7 % артады. Тіпті шай мен ... өзі ... ... (8 % - ке ... ... ... ... әртүрлі болғанда
және сонымен бірге қабылданатын қоректік ... ең ... ... негізгі алмасу орта есеппен 10-15 % артады деп есептеледі.
Бұлшық ет қызметіне энергияның ... Дене ... ... ... өте елеулі ықпал жасайды. Ал ой еңбегін алсақ, онымен
айналысқанда энергияның ... ... аз ... артады. 1937 жылдың
өзінде – ақ ... ... ... М.Н. ... ... ... ... негізгі алмасу не ары 16 % артатынын ... ... ... ... ... ... шұғылданғанда негізгі алмасудың
шамасы бірнеше есе ... ... ... ... ... ... тамақтың өзіндік
динамикалық әрекетіне, жұмыстаға және үйдегі бұлшықет қызметіне) ... ... ... былай болып шығады: энергия көп жұмсалмайтын дене
еңбегімен шұғылданатын еркектерде (мысалы, қызмет ... ... ... тәуліктік энергия алмасу 2750 – 3000 ... нақ осы ... ... ... ... тең. Ой еңбегі адамдары
үшін (қызметкерлер, операторлар) энергияның жұмсалуы біршама ... үшін ... ... ... үшін 2200-2400 килокалория
болады. Екінші жағынан ауыр дене еңбегімен шұғылданатын ... ... ағаш ... және т.б.) ... ... ... ... Демек олардың ішетін тамағы да осы шығындардың есесін толтыруды
қамтамасыз ететіндей ... , яғни ... ... ... ... ... тіршілік етуі үшін ... ... ... ... бір ... ... тамақтың
микрокомпоненттерінің – витаминдер мен минералды заттардың ... ... ... Осы ... біз ... ... ... принципіне –
организмнің тамақтық заттарды қажет етуіне келеміз.
Дұрыс тамақтанудың екінші
принципі-негізгі қоректік заттарға деген қажеттілікті қанағаттандыру.
Жер шарының халқы ... ... ... ... ... ... ... ал
бұл өнімдерден жасалатын тағамдар олардан да бетер алуан түрлі болады. ... ... ... ... ... ... ... : белоктардың,
майлардың, углеводтардың, витаминдердің, минералды заттар мен судың әртүрлі
мөлшерде құралуынан қалыптасады. Адам ... ... құны ... ... ... майларға, углеводтарға байланысты екенін
білеміз. Углеводтар көбінесе энергия беруші ролін атқарады, ал ... ... ... ... ... ... бірге пластикалық
масақтар үшін, яғни клеткалық және субклеткалық құрылымдардың ... ... ... ... үшін ... материалдар болып табылады.
Қаңқаның бұлшықеттері мен нерв жүйесі ... өз ... ... көзі ... көбінесе углеводтар құрамына кіретін глюкозаны
пайдаланатыны белгілі, ал жүрек ... ... ... үшін едәуір
мөлшерде май қышқылдары керек, ал бұлар майлардың ... ... ... ... ... ... организм үшін өте тиімсіз,
біріншіден, белоктар аса тапшы және ... ... ... екіншіден,
белоктар энергия бөліп шығарып, қышқылданған кезде, едәуір улы әрекет
жасайтын заттар түзіледі.
Қазіргі уақытта іс ... дені сау ... ... ... мен ... ... ... 1:1, 2:4 болуы барынша қолайлы
екені анықталды. Бұл арақатынас – адам организмінің пластикалық қажеттерін
де, энергиялық қажеттерін де ... ... үшін ең ... ... ... жалпы калориялылықтың белоктар 12% -ті ,
майлар 30 – 35 % - ті ... ... ... ... 1 г. ... жылуы белоктардың немесе углеводтардың сол мөлшерінің ... ... көп. Дене ... ... және ... деген қажеттілік
едәуір артқан жағдайда ғана рациондағы белоктың мөлшерін рационның жалпы
калориялылығының 11 ... ... ... ... ... ... ... арттыра отырып) дейін төмендетуге болады. Жеңіл желпі
дене еңбегімен шұғылданатын ересек адам шамамен ... ... ... ... ... ... ... 80-90 грамм белокты,
100-105 грамм майды 360-400 грамм углеводты қажет етеді.
Рациондағы ... ... ең ... ара қатынасы. Тамақ
өнімдерінің белоктары адам үшін алмастырылмайтын 8 және ... ... ... ... ... ... үшін амин қышқылдарының
алмастылымайтындары да, алмастырылатындары да ... бір ... ... ... және ... амин ... қандай ара
қатынаста керек болатыны адамның жасына байланысты .
Алмастырылмайтын амин ... ... ... ... ... амин ... ... шамамен 40%, мектеп оқушыларының
тамағында – 16% болуға тиіс. Кейбір деректерге ... ... ... ара ... да ... ... , ол онша ... емес.
Рациондағы май компоненттерінің ең қолайлы ара қатынасы .
Өсімдік ... ... өте зор , ... ... ... қанықпаған
май қышқылдары (Алмастырылмайтын қоректік заттар) , сондай-ақ клеткалар мен
клетка ішіндегі ... ... ... ... көп
болады.Адамның тамақ рационындағы ... ... ... ... ... ... ... болғаны жөн .
Тамақ рационында май қышқылдарының мынадай ара ... ең ... ... : ... май ... – 30 процент, моноқанықпаған (олеин
қышқылы сияқты) май қышқылдары – 60 процент, полиқанықпаған май ... 10 ... ... ... ... ... тамақ рационынның
углевод бөлігі (365-400гр) көбінесе крахмалдан тұрады, бірақ сонымен қатар
целлюлозаны, ... ... ... мен моносахаридтерді
(сахарозаны, лактозаны, глюкозаны, фруктозаны және басқаларын) қамтиды.
Қант (сахароза) пен ... ... ... көп мөлшерде болатын)
тұтынудың үздіксіз көбейгені сонша, мұның өзі енді денсаулыққа ... ... ... ... ... ... ішек жолында глюкоза мен фруктоза
молекулаларына тез ыдырайды, ал глюкоза қанға оңай сіңіп, ... ... ... ... ... туғызады. Қанға түсетін ... тым ... ... ... секрециясы күшейіп, мұның өзі, ... ... ... және ... ... күрт ... жасайды,
ал екінші жағынан, толып жатқан басқа да гомандардың синтезі мен секциясына
елеулі “әсер етеді, яғни адам ... ... ... ... ... енгізе алады. Сондықтан да тәуліктік тамақ рационында
моносахаридтер мен ... ... 50-100 ... ... ... дене ... шұғылданатындарға, 100-ауыр дене еңбегін атқарып
жүргендерге), осының өзінде бұл мөлшердің әр ... ... ... ... ... ... ... тұтыну мен тіс жегісі пайда болуының арасында ... ... ... анықталды. Қантты шамадан тыс көп жеу қант ... ... ... ... ... ... ... деген қажеттілік. Бұрынғы уақытта және тіпті осы таяу
араның ... гипо және ... ... ... ... ... ... жұрт зардап шегіп келді. ... ... ... (“бери-бери” ауруы), анемия (қаныаздық) мен
гемофилияның (қан ... ... ... түрлері секілді ауыр кеселдер,
сондай-ақ басқа да көптеген аурулар тамақта қайсыбір ... ... ... ... ... Қазіргі уақытта медициналық білімдерді
кеңінен насихаттаудың және денсаулық сақтау органдарының тиісті ... ... бұл ... сирек кездеседі.
Минералды заттарға деген қажеттілік. Құрамында жеткілікті мөлшерде
жеміс-жидек, нан, сүт бар ... ... ... адам ... ... ... қажеттілігін қанағаттандырады.
1-кесте
Ересек адамның (18-29 жас) тәуліктік қажеттері
|Негізгі қоректік |Ересек адам-ның |Негізгі қоректік ... ... |(18-29 жас ... |(18-29 жас |
| ... | ... |
| ... | ... ... г. |85 ... | ... г. |102 |В1 ... мг |1,7 ... ... | |В2 ... мг |2,0 ... |382 |РР ... мг |19 ... ішінде моно | |В6 мг |2,0 ... ... |50-100 |В12 ... мкг|3 ... ... | |ВQ ... мкг |200 ... мг |800 |С ( ... | ... мг |1200 ... мг |70 ... мг |400 ... | ... мг |14 ... | ... ... мг |10 |шақ-қанда), мкг |1000 ... мкг |2,5 ... | |
| | ... ккал |2775 ... әр ... ...... кепілі.
Адамға қажетті компоненттердің бәрі бірдей болатын өнім табиғатта жоқ.
Сондықтан әр түрлі өнімдердің қосындысы организмге ... ... ... ... заттардың жеткізілуін бәрінен де жақсы қамтамасыз етеді.
Өнімдер алуан ... ... ... организмнің барынша дұрыс қызмет істеу
үшін қажетті заттарды іріктеп алуы оңай. ... ... гөрі ... ... витаминдер мен микроэлементтер сияқты ... ... бар. ... ... және ... ... ... қректік заттар, кейде бірнеше зат қатысқан жағдайда күрт
күшейеді. Мұның бәрі ... ... ... ... әр түрлі
болуының пайдалы екенін көрсетеді.
Сондықтан да тамақтың алуан түрлі болуы қоректік құндылыққа игі ... қана ... ... ... ... ... кездейсоқ қосылып
кеткен зиянды заттардан неғұрлым қауіпсіз болуды да қамтамасыз етеді. Адам
организмі біркелкі тамақтан “қорғанатын ” әрекетті де ... ...... ... ... оған ... ... болады. Екінші жағынан, әр
түрлі тамақ көбіне адамның ... ... ас ... ... ... ... ... тез сіңеді. Адам организмі осынысымен әр түрлі
тамақ ішудің физиологияға неғұрлым сай , неғұрлым дұрыс ... ... ... әр ... болу ... ... ... үшін де өз
маңызын сақтайды. Әр тағаммен бөлектеп тамақтану физиологияға сай келмейді.
Бірақ ... ... әр ... ... ... ? ... өзі жыл маусымына,
қолда бар мүмкіндіктерге байланысты. Әсілінде, бір күнде ішілетін тамақ та
, апта ... ... ... та әр ... ... ... Санаторийлерде ,
демалыс үйлерінде, балалар комбинаттарында және т.б. тиісінше ... ... ... ... ... да ... ... “көкөніс”
күндері және басқа да осындай күндер жасауға ... ... ... ... ... неғұрлым көбірек тапқырлық танытсаңыз, соғұрлым
жақсы.
Сонымен, мүмкіндігінше әр түрлі тамақтаныңыздар!
Дұрыс тамақтанудың үшінші
принципі- тамақтану режимі.
Көптеген адамдар ... ... ... ... қарай белгілейді.
Тәбет деген не және оған қалай қарай керек ? Қарыны ашу сезімі ... ... оның өзі адам ... ... ... ету үшін тамақтың жаңа
бір ... ... ... ... береді, зат алмасу процестерінде
жұмсалған энергияның , пластикалық заттардың , витаминдер мен ... осы ... ... ... Бұл сезімнің физиологиялық-
биологиялық мәні толық ... жоқ. ... ... ... ... қабығнда
әр түрлі импульстерден: қанда глюкозаның (қанттың) мөлшері кемігендігінен,
асқазанның бос қалғандығын және ... ... ... ... ... деп ... Тәбеттің өзі тамақ орталығының қозуынан ... ... ... ... тамақ орталығының қаншалықты қозуына байланысты.
Алайда тамақ орталығы ... ... ... тамақ ішкеннен кейін
де тәбет біраз ... ... ... ... өзі ... заттардың
қорытылып, сіңірілуі 15 – 20 минутқа созылатындығына байланысты. Олар қанға
келіп түсе бастағаннан кейін ғана ... ... ... ... ... ... ... әрқашан жақсы. Тәбетің тарту үшін уақыт
керек. Тамақтың арасында үзіліс әбден қажет. Бала кезде бұл ... ... гөрі ... ... тиіс.
Мұндай үзілістер қандай болуға тиіс ? Тамақтанған уақытта қанша ... ... ... ішу ... ? ... ... дені сау ересек адамның
тамақтану ... ... ... тиіс ... ... ... 4 ... сай құрылуы керек.
Тамақтанудың дұрыс режимінің бірінші ... ... ... ... белгілі бір уақытында тамақтанып отыру. Әрбір тамақтанған
кезде организмнің белгілі бір реакциясы ... ... ... ... ... ... безінің сөлі және т.б. бөлінеді, осының өзінде бұлардың
бәрі қажет уақытында ... ... ... , ... және ... ... ... мен асқазан сөлінің бөлінуі сияқты шартты рефлексті
реакциялар асқорыту процесінде зор роль ... ... ... ... уақыт факторының, яғни адамның тәуліктік белгілі бір
уақытында тамақ ішуге дағдылануының ... зор. ... ... ... қалыптасуы организмді тамақ ішу мен ас ... ... ... ... үшін зор ... бар.
Тамақтанудың дұрыс режимінің екінші принципі тәулік ішінде тамақты
мезгіл-мезгіл бөліп ішу. Тамақты тәулігіне бір рет ... екі рет ... ... емес әрі ... зиян. Тәулігіне екі рет тамақтанған кезде
миокард инфаркті мен асқынған ... ... үш ... төрт ... ... анағұрлым жиі кездесетінін және тәулігіне екі рет
тамақтанған кезде бірден тамақты көп ... ... ... көрсетіп
отыр.
Іс жүзінде дені сау адам тәулігіне тамақты үш не төрт рет ... ... ас пен ... ... ас және ... ... бір ... айран ішу
керек. Егер жағдай болса, тамақтану режиміне таңертеңгі ас пен ... ... пен ... ... ... бір ... екі рет ... енгізуге болады.
Тамақтанудың дұрыс режимінің үшінші принципі - әрбір тамақ ішкен ... ... ... ... ... өзі әр тамақ ішкен сайын (таңертеңгі,
түскі, кешкі ас ) тағамдардың түр- түрі адам ... ... ... ... мен ... заттардың неғұрлым
қолайлы арақатынасты түсуі жағынан ойластыруға тиіс деген сөз.
Тамақтанудың ... ... ... ... тамақ мөлшерінің бір
күнде тамақтану мезгілдері бойынша физиологиялық тұрғыдан неғұрлым дұрыс
бөлінуі. Көптеген бақылаулар адам ... ас пен ... ... ... ... ... ... екісінен астамын , ал кешкі
аста үштен бірінен кемірегін алатын болса, осы режимнің адамға ... ... ... отыр.
Тәулік ішінде таңертеңгі, түскі, ... ас ... ... адамның
өндірістік қызметіне бацланысты, әлбетте мейлінше ... ... ... таңертеңгі ас пен түстіктің арасындағы уақыт 5 – 6 ... және ... ... ... ... ... 5-6 ... болғаны дұрыс. Жүргізілген
зерттеулер негізінде кешкі ас пен ұйықтар арасында 3-4 сағат өтуі ... ... ... ... ... реттері , ал кейде әжептәуір ... өте жиі ... ... ... ... ... режимді бұзудың жиі
кездесетін түрі ... ... ... ... ... ... тамақ мүлдем
аз ішіледі (не мүлдем ішілмейді – бір стакан шай не кофе ғана ... ... ... ... болмайды, кейде бутербродпен шектеледі, жұмыстан
келгеннен кейін үйде кешкі тамақты тым көп ... Іс ... ... екі рет ... ... ... денсаулыққа едәуір зиянын тигізуі
мүмкін. Біріншіден, кешкі тамақты тым көп ішу ... ... жіті ... жара ... өршу ... ... Тамақ неғұрлым көп ішілсе адамның қанында ... ... ... және ұзақ ... ... ал мұның өзі, көптеген
зерттеулердің көрсеткеніндей, организмде атерсклероздың асқынуына ... ... ... болуымен белгілі бір байланыста болады. Шамадан
тыс ішкен тамақ асқазан мен ұйқы ... ас ... ... ... әкеп ... Бірқатар жағдайларда мұның өзі біртіндеп асқазан
қызметінің ... ... ... мүмкін, ол екінің бірінде гастрит түрінде
немесе асқазанның (не ұлтабардың), немесе ұйқы безінің жара ауруы ... ... ... ... ... ... ... әдебиетте
тамақтану рәсімін ғана сақтайтын адамдарда ... ... мен ... ... ... едәуір көбейіп кететіні жазылған.
Еңбек күні аяқталғаннан кейін ... ... ... ... аз
жұмсайды. Түнде ұйықтаған кезде оның ... одан да ... ... ... көп ... ... ішке ... углеводтардың дені толық
қорытылмай, май ... ... ... ... ... ... негізгі бөлігін кешке ішіп, тамақтану режимінің бұзылуы адамның
семіріп кетуіне себепші болады.

Пән: Валеология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Диеталар сипаттамасы19 бет
Мектеп оқушыларын тамақтандырудағы қызмет көрсетуді ұйымдастыру35 бет
Денсаулық үшін ұтымды тамақтанудың маңызы11 бет
Тамақтану гигиенасы туралы ақпарат6 бет
Тамақтану гигиенасы. балалардаың тамақтану рационын құру. қазақ халқының ұлттық тағамдары және пайдасы9 бет
Тамақтану туралы9 бет
Тамақтану тәртібі мен гигиенасы7 бет
Қоғамдық тамақтану орындарындағы сауда бөлмелері7 бет
Бұрғылау сұйығын дұрыс пайдаланбаудан немесе технологиялық қасиеттерді бұзудан пайда болатын қиындықтар35 бет
Дұрыс тамақтану жайлы мағлұмат5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь