Жануарларды қорғаудағы «Қызыл кітаптың» маңызы

Жоспар

1. Кіріспе

2. Жануарлар санының азаюына адамдардың тигізетін әсері

3. Жануарларды қорғаудағы «Қызыл кітаптың» маңызы

4.1. Насекомдарды қорғау
4.2. Балықтарды қорғау
4.3. Қосмекенділерді қорғау
4.4. Бауырмен жорғалаушыларды қорғау
4.5. Құстарды қорғау
4.6. Сүтқоректілерді қорғау

5. Жануарлар дүниесін қорғау заңдылығы

6. Қолданылған әдебиеттер
Кіріспе
Табиғатта жануарлар мен өсімдіктер бір-бірімен тығыз байланысты болады. Жануарлар тек өсімдіктермен қоректеніп қана қоймайды, сонымен қатар оларға пайда да келтіреді. Олар атмосфераны көмірқышқыл газымен байытады, топырақты қиларымен тыңайтады, өсімдіктерді тозаңдандырады (насекомдар, кейбір құстар) және өсімдіктердің бір ауданнан екінші ауданға таралуына көмектеседі.
Жер бетінде және суда өмір сүретін хайуанаттар адам баласына тамақ, бағалы аң терілерін және тағы басқа да шикізаттар береді. Бүгінде дүниежүзі халықтарының жартысына жуығына белоктік заттар жетіспейді. Оның ішінде хайуанаттардан алынатын белокты заттардың жетіспеуі, 3 млн. тоннаға жетеді. Бұл 15 млн. тонна ет деген сөз. Сондықтан да мал шаруашылығын ғана дамытып қойымай, сонымен қатар балық және аңшылық шаруашылықтарын жедел жолға қоюдың да үлкен маңызы бар, оны Қазақстан мысалынан айқын көруге болады.
Біздің еліміз табиғат байлықтарының бірі-жануарлар дүниесі. Жалпы көлемі 2754 мың шаршы километр жерді алып жатқан Қазақстан территориясының кең байтақ жазық даласында, өзен-көлдерінде құнды тері, дәмді тамақ, дәрі-дәрмектік шикізат беретін жан-жануарлардың көптеген түрлері тіршілік етеді. Оған Қазақстанда балықтың 104 түрі, құстың 488 түрі және сүтқоректілердің 175 түрі өмір сүретіндігі айтсақ та жеткілікті. Елімізде осындай табиғат байлықтары қорғауға алынып, олардың қорының молайуына мүмкіндік жасау нәтижесінде аң-құстардың бірнеше түрінің саны айтарлықтай өсіп, халық шаруашылығына пайдаланып отыр. Бұл ретте Қазақстан бағалы аң терісін дайындау жөнінен балық республикалар ішінен екінші орын алады.
Сонымен қатар, Қазақстанда аса құнды кейбір аңдарды фермаларда өсіру кең стек жайып келеді. Қазір күміс-қара түлкі, көгілдір түлкі (песец), су күзені және саз камшаты қолда бағылады. Аң фермалары мемлекетке үлкен табыс береді. Сондықтан да аң фермаларының сонын өсіру-келешекте бағалы теріні көп алудың бірден-бір жолы.
Қолданылған әдебиеттер

1. Қазақстанның «Қызыл кітабы» 1991ж. Алматы (Шеврон)
2. Науммов, Карташов, «зоология позвоночных»
3. Определитил позвоночных Казахстана
4. Табиғатты қорғау. 75-101бет. Алматы 1997ж.
5. өсімдік және топырақ экологиясы. Мамышев М. Алматы 1997ж.
6. Наука казахстана газет. 1997ж. 6-сентябрь.
        
        Жоспар
1. Кіріспе
2. Жануарлар санының азаюына ... ... ... ... ... ... ... маңызы
4.1. Насекомдарды қорғау
4.2. Балықтарды қорғау
4.3. Қосмекенділерді қорғау
4.4. Бауырмен ... ... ... ... ... қорғау
5. Жануарлар дүниесін қорғау заңдылығы
6. ... ... ... мен ... бір-бірімен тығыз байланысты болады.
Жануарлар тек өсімдіктермен қоректеніп қана қоймайды, сонымен ... ... да ... Олар атмосфераны көмірқышқыл газымен байытады,
топырақты қиларымен ... ... ... ... ... және өсімдіктердің бір ауданнан екінші ауданға таралуына
көмектеседі.
Жер бетінде және суда өмір сүретін ... адам ... ... аң ... және тағы ... да ... ... Бүгінде дүниежүзі
халықтарының жартысына жуығына белоктік заттар жетіспейді. Оның ... ... ... ... ... 3 млн. тоннаға жетеді.
Бұл 15 млн. тонна ет ... сөз. ... да мал ... ғана ... сонымен қатар балық және аңшылық шаруашылықтарын жедел жолға
қоюдың да үлкен маңызы бар, оны ... ... ... ... ... ... табиғат байлықтарының бірі-жануарлар дүниесі. Жалпы
көлемі 2754 мың шаршы километр жерді алып жатқан Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... дәмді тамақ, дәрі-
дәрмектік шикізат беретін жан-жануарлардың көптеген түрлері тіршілік ... ... ... 104 түрі, құстың 488 түрі және ... түрі өмір ... ... та жеткілікті. Елімізде осындай табиғат
байлықтары ... ... ... ... ... мүмкіндік жасау
нәтижесінде аң-құстардың бірнеше түрінің саны айтарлықтай өсіп, халық
шаруашылығына пайдаланып ... Бұл ... ... ... аң ... ... балық республикалар ішінен екінші орын алады.
Сонымен қатар, Қазақстанда аса құнды кейбір ... ... ... стек ... ... ... ... түлкі, көгілдір түлкі (песец), ... және саз ... ... ... Аң фермалары мемлекетке үлкен табыс
береді. Сондықтан да аң ... ... ... ... ... алудың бірден-бір жолы.
Жануарлар санының азаюына адамдардың тигізетін әсері
Табиғатта жануарлардың белгілі бір түрінінің жойылып ... және ... ... ... ... ... ... адам көптеген түрлердің жойылып
кетуіне себепкер болған бұл процесті де ... Бұл әсер ... 250 ... бұрын басталған. Европпада осыдан 100 мың жыл бұрын адамдар ... ... ... алып ... мамонттың құрып кетуіне тікелей
қатынасты.
Қазіргі адамның жер бетінде өмір сүріп келе жатқанына 40 мыңдай ... Ол мал ... және ... осыдан тек 10 мың жыл шамасында
ғана шұғылдана бастаған.сондықтан да қалған 30 мың жыл ... ... ... көзі тек ... қана ... ... ... қоректенетін ең ірі
аңдар – мамонттар, алып ... ... ... кейін, олармен
қоректенетін – үңгір арыстаны, үңгір аюы да жойылып кетті.
Бұрын Қазақстандла мекендеген жабайы ... ... ... ... ... ... аңдарды бұл күндері кездестіру қиын. Оған
мынадай деректі ... ... ... ... екі мың жыл ... жер
бетінен жануарлардың 110 түрі жойылып кетті. Енді осы ... ... ... ... салыстырып, қай кезеңде қалай өткендігін айта
кетейік. 110 түрдің үштен бір (38) ХVІІІ ... ... ... ... ... үштен бірі (36)тек өткен бір ғасырда ғана жойылып кеткен. Ал ... бір (36) ... 50 жыл ... құрып отыр.
Адамдардың шаруашылық қызметі жануарлар дүниесіне күшті әсер тигізеді.
Соның нітижесінде хайуанаттардың біреулерінің саны ... ... ... ал ... ... ... та кетеді.
Адамдардың жануарларға тигіззетін әсерін тікелей және жанама деп екіге
бөлуге болады.
Тікелей әсер етуге жануарларды қуалау, құртып жою және бір ... ... ... ... ... ... ... азап шегетіндер
кәсіптік маңызы үшін ауланатындары. Олардың терісі, еті, майы ... үшін ... ... ... саны ... ... ... жойылып та кетеді.
Жануарларды есепсіз қалай болса солай аулаудың нәтижесінде саны күрт
азайып кеткенін әңгіме ... ... ... алады. Африкаға ең
бірінші Европалықтар келгенде оңтүстік Африканың ірі ... атып ... Жаңа ... ... ... өте аз, сондықтан Европадан,
Азиядан, Австралиядан, Америкадан құстың 31 ... ... ... ... ... түрін әкеліп жіберген. Олардың бәрі де сол жерге
жақсы көндігіп кеткен. Адамдар жануарларға тікелей әсіресе арам шөптер ... ... ... ... ... заттардан өсетін
жануарларды да жатқызуға болады. Химиялық заттармен ... ... ... адамдарға пайдасы көп жануарлар өлімге ұшырайды. Сол
сияқты өндіріс қалдықтарын, улы ... ағын ... ... ... бағалы
балықтарды су жануарларын уландырып өлтіру де жатады.
Адамдардың жануарға тигізетін жанама әсері техникалық процесске тікелей
байланысты, өзендерде тоғандардың салынуы, ... ... тың ... ... ... қалаларды, жолдардысалу, ауаны, топырақты, ... т.б. міне ... ... бәрі ... ... ... ... жағдайын өзгертеді.
Қаланың өсуі жануарлар өмірін түбімен өзгертеді, ... ... ... кетеді.
Жануарлардың көптеген түрлері өзгерген орта жадайына төзе алмай басқа
жерлерге көшуге мәжбұр болады немесе көндіге алмай ... Адам ... ... өмір сүру ... нашарлағанда жануарлардың сан мөлшері
азаяды. Мысалы: Қазақстанда тың және ... ... ... тың ... ... саны ... азая бастады.. далалы жерге тіршілік етуге
бейімделген дуадақ пен безгелдек де ұя ... ... жер ... ... ... ... ... Қазір Қазақстанда олардың саны өте аз.
Жануарлардың кейбір түрлері өзгерген ортаға бейімделіп саны ... ... ... ... қала торғайы, ала қарға және тағы
басқалар.
Жануарлар қорғаудағы “Қызыл кітаптың” маңызы.
Біздің ... ... ... ұйымдастыру негізгі екі бағытта
жүргізіледі. Оның ірі қорықтар ... да, ... ... ... ... пайдалану барысында сақтайтын қорық. Бұл екі ... та ... олар ... толықтырып отырады.
Жануарларды қорғау-ең алдымен олардың тіршілік ететін жерлерін қорғау
деген сөз.
Айгаладағы ортаның ... ... ... өте ... ... ... олардың кейбіреуінің саны бірте-бірте ... ... ... ... барады. Мәселен, сыр және Іле өзендерінің қамысты ... ... ... ... ... ... жылдарға дейін
даламызда құланның үйір-үйірімен жосып жүргендігі ... ... ... ... ... република территориясынан кездестіру ... да ... ... қорғап, олардың қорын ... ... ... ... ең ... ... бірі. Енді барлық сирек
және жойылып кету қаупіндегі ... осы Одақ ... ... ... ... ... “Қызыл кітапқа” сүтқоректі жануарлардың 292
түрі, ... 287 ... ... 36 түрі және бауырмен
жорғалаушылардың 119 түрі ... ... ... ... КСРО
территориясын мекендеген аң-құстың 24 түрі. Олардың құрамында Қазақстан
жерінде тіршілік ететін құлан, ... ... ... ... ... көк ... камшат, ақ тырна мен елікті шағала сияқты жануарлар бар.
Осы “Қызыл кітапқа” тізімі тіркелген хайуанаттарды ... ... ... жауапкершілігі сол аң-құс мекендейтін жерге жүктелді.
“Қызыл кітапті” жарыққа шықанмен оған байланысты жүргізілетін жұмыстар
аяқталмай, керісінше, жаңадан қолға алынып отыр десе де ... ... ... аса қамқорлықты қажет ететін жануарлар ... ... ... ... жәй ... не ... қана емес, ол-сол аң-құстарды қорғап,
қорғап қорын молайту мәселесін шешуге, жүзеге асыруға көмектесетін маңызды
құрал. Ол ... ... ... ... ісін ғылыми негізге
жүргізуге жол ... ... ... ... ... ... мемлекеттік және
Қазақстан Ленин комсомолы сыйлықтарының лаурияты Қадір ... ... атты ... ... ойға алады.
Отыра алмас ұл шыдап
Қызың шыдап
Жоғалғандар тізімі – ұзын шұбақ
Қызыл кітап –
Мезгілсіз кеткендердің
Бастарына қойылған қызыл ... ... ... 16-да ... ... Кеңесі Қазақстанда
сирек кездесетін және жойылып кету қаупіндегі өсімдіктер мен хайуанаттардың
“Қызыл кітабы” бекіту ... ... ... Бұл кітапқа республика
болымдары кең-байтақ даламызда мекендейтін, саны сирек, жойылып ... ... ... 31 ... құстық 43 түрін, балықтың 4
түрін, баурмен жорғалаушылардың 8 ... және ... 1 ... ... еласы буынақтылардың ішінде ең көп жануарлар тобы. Шын
мәнінде насекомдардың табиғаттағы және адам ... ... зор. ... ... ... ... ... адам мен жануарлардың
паразиттері бар. Десе де олардың ішінде зиянкестерді ... ... ... әр ... ... зат беретін (бал, прополюс, жібек, лак бояулары) ... ... ... ... ... ... ... омарталарда өсіреді. Омарта мен ... ... ... ... ... ... жыртқыш насекомдар көп кездеседі. әрине паразиттер
де кездеседі. Ағаштардың зиянкестерін көп мөлшерде құртатын насекомдардың
бірі ... ... ... ... ортаның ластануынан, сол ... ... ... ... ... жылдары бұл пайдалы
насекомдардың саны күрт ... Рас, ... ... көп ... соңғы кездерде құмысқа саны өсті. Олардың неігізгі жаулары
тоқылдақ, ... ... ... аю және ... ... жүзінде балықтардың 20 мыңға жуық түрі бар. ТМД суларында балық
түрі 1500-дей деп саналса, ... ... ... ... бар.
Қазіргі кезде дүние жүзінде жылына 70 млн. тонна балық ауланса, соның ... ... ... ... аулау-бұл құбылыс көпшілік теңіздер мен ішкі су ... ... ... ... салдарынан есймеген жас балықтарды аулап
олардың ... ... ... ... ... ... жасап,
тіпті сол түрдің құрып кетуіне себепші болды. Балық шаруашылығының ең басты
міндеті есепсіз аулау мен күрес жүргізу.
Суды ... мен ... да ... ... ... ... ... және тұұщы сулырының әртүрлі заттар мен ластануы қазіргі
жағдайжа кең өріс алып келеді. әсіресе өндіріс орындарының ... ... ... ... жуу құралы радиоктивті және ... таза ... ... онда ... ... балықтар үшін өте
қауіпті. Кейінгі жылдары ағын ... ... ... бағытында көптеген
жұмыстар жасалуда, бірақ алдағы уақыттарда бұл бағытта істейтің ... ... ... ... көне ... ... ... Олар жер
бетінде осыдан 300 мың жыл бұрын шыққан. Қосмекенділердің құрлыққа шығуын
жануарлар дүниесінің дамуындағы ... ... деп ... ... ... олар өте аз ... ТМД қосмекенділердің 33 түрі кездессе, оның
12 түрі Қазақстанда ... ал ... жер ... ... 2500 түрі ... ішінде құйрықсыз, құйрықты және аяқсыз қосмекенділер кездеседі.
Қосмекенділер ... ... ... үлкен зиянын тигізетін
насекомдармен және басқа да омыртқасыздармен қоректеніп, олардың санын
тежепреттеп отырады, ... ... ... жорғалаушыларға, құстарға,
сүтқоректілерге таптырмайтын тамақ. Сондай-ақ басқалар ... ... ... ... ... ... қмыты және олардың личинкаларын
азық етіп, оларды құртуға себін тигізеді. Мәселен, ... ... ... 1 ... ... маса ... 50 процентін жем етеді. Бір ғажабы
бақалар көбіне ... ... ... ... ... жойып
отырады. Қосмекенділердің адамдар үшін тағы бір маңызы, олардың кей ... көл ... ... ... т.б.) ... ... пайдаланады.
Бауырмен жорғалаушыларды қорғау
Қазіргі кезде жер жүзінде бауырмен жорғалаушылардың шамамен 6000 ... ... ... 125 түрі ... болса, оның 49 түрі Қазақстанда
таралған. Денесінің сыртқы көрінісіне қарай олар: ... ... ... ... болып көрінеді. Жыланның жер жүзінде 2500-дей түрі бар.
ТМД-да 56, ... 18 түрі ... ... 4 улы, ... ... Улы ... ... сұр жылан, дала сұр жыланы, боз жылан, қара
жылан. Усыз жыландарға: оқ жылан, қара ... ... су ... құм ... заманан бері жылан адам баласы үшін өте қауіпті де ... ... ... ... ... кез-келген адам оны көрген бетте
сескеніп қалады да, дереу өлтіруді ойлайды. Сонымен ... олар ... ... құрғаннан, өсімдіктердің өзгеруінен жыландардың негізгі
қорегі ұсақ кеміргіштерді улы химикаттармен өлтіруінен көп азап ... саны ... ... ... ... ... бойынша, жылан
уының медецина үшін пайдасы зор екені анықталды. Олардан бірнеше рет у ... ... ... ... (питомниктерде) ұстайды.
Құстарды қорғау
Құстардың адамның рухани өмірінде алатын орны зор. Адам құстарды
клеткаларда ұстап өзіне ... ... ... есте ... үшін ... жүргенде өзімен бірге ала кетеді. Алайда адамдар ең алдымен құстардың
шаруашылық және практикалық ... мән ... ... ауыл және орман
шаруашылығы үшін ... ... мен ... жеп соны ... ... ... пайдаланған ең көне әдіс аңшылық. Құс салып аңға
шығу ел арасында кең тараған. ... ... ... ... Орта ... ... ... кейбір Европа жерлерінде аң
аулау күні бүгінге дейін маңызын ... жоқ ... ... ... маңызы бар құстарды қорғау шараларын қолдауда.
Сирек түрлерін аулауға тиым ... ату ... ... ... рқстат қағазынсыз ататындармен (броконер) күрес, аңшылық өңірдің
өнімділігін арттыру үүшін биотехникалық шараларды іске асыру, ... ... ... ... ... ... қорғау және тағы басқа да
шараларды ұйымдастыру жұмыстары жолға қойылды. Аңшылық құстардың санын
арттыруда тек ... ... ... бірнеше жыл қатарынан аң аулауды
тоқтатқан заказчиктер ұйымдастырылып аңшылық реттеліп ... реті ... ... ... ... ... аймағында саны кеміп бара жатқан сирек кездесетін түр.
Қазақстанда Еділдің атырауы мен Жайықтың төменгі ағысында ... ... ... ... ... Солтүстік Каспийдегі жалпы саны 2
мыңдай. Өзендер мен көлдердегі қамысты қопаларды ... ... әсер ... ... - су ... ... аңшылық, ұяны
жыртқыш құстардың бұзуы, мекенін адамдардың мазалауы. Бұл түрдің ұялайтын
аймақтарын маусымдық қорыққа ... ... ақ ... ... аймағына сирек ездесетін түр. Қазақстанда Еділдің атырауы
мен ЖАйықтың сағасында ... ... ... ... тал ... қалың көлдері мен өзендерді, оның тармақтарын және теңіз жағалауын
мекендейді. ... ... саны ... кетті. Бұл Солтүстік Каспий
аймағында небәрі 1 ... ... кіші ... ... етеді. Олардың
Еділ атырауы мен жайық жағасындағы мекенінде қорықтар ашу қажет.
Ақ ләйлік
Аз санды түрше. Қазақстанда жойылап бара жатса, ... ... саны ... ... Ақ ... ұясы ... оңтүстігінде
ғана сақталған, қазір мұнда 15-30-дай ұясы бар. ... саны ... Елді ... жақын орналасады, содықтан ... ... ... көп әсер ... Тайаз сулардың азаюынан азық қорының кемуі,
улы химиялық заттарды пайдалну дегелектердің ... ... ... ... Бұл құстың әрбір ұясын қорғауға алу қажет.
Қара ләйлік
Саны тұрақты ... ... түр. ... ... таулы
аймақтарда таралған, кейде тіпті ағашы жоқ жартасты таулы да, ... ... ... ... саны ... ... мекендейтін жерлері-
Алтай, Жоңғар Алатауы, Тянь-Шань таулары, ұя ... ... ... Бұл ... ... үшін ұяның айналаынан радиусы 0,5 шақырымнан ем
емес тыныштық аймағын ұйымдастыру қажет.
Қалбағай
Саны тез азайып бара ... құс, бір ... ... ... мекендейді. Бұрын қазақстанда кең таралған еді, қазір оның
жекелеген ... ... мен ... сағасында; Шығыс, Оңтүстік-Шығыс,
Батыс қазақстанда ғана ұшырасатын болды. Қалбағай, басқа құтармен қатар,
қамысты ... ... ... ... саны ... ... азаюына әсер ететін негізгі ... - өзен ... ... ... ... ... пен тұрақты жауып алу және онда ... өрт, ... ... ... мазасыздық. Қорықшалар құру қажет.
Сүтқоректілерді қорғау
Сүтқоректілер класының өкілдері адамдар өміріне өте ... ... ... ... ... ... түрі ... маңызды
ауланып, халық шаруашылығында айтарлықтай үлес қосуда.
Тиімді аңшылық шаруашылығы тек кәсіптік маңызы бар аңдарды аулаумен
шектелмейді. ... ... ... ... ... ... және ... тиетін өсімдіктерді отырғызу, қосымша ... ... ... ... да табиғатың дүлей апатынан құтқару, жерсіндіру және
қайта ... ... ... және ... ... Осы
аталған жұмыстады жүргізуді дұрыс ұйыдастырғанда ғана ... ... алға ... ет беретін ақбөкен, таутеке, бұлан, елік, қарақұйрық, марал және
жабайы шошқа сияқты жануарлар кәсіптік мақсатта ауланып тиісті ... ... 1981 ... 1 ... ... енген «Жануарлар
дүниесін қорғау мен пайдалану туралы» заңы қабылданған.
Үстірт ... мен ... ... ... ... пен Маңғыстаудың таулары мен
қырларында ... ... ... саны 5,5-6,5 мың бас; ... ... ...... және арқарлар мекендейтін жерлерді
шаруашылық жүргізу үшін ... ... ... 1978 жылы бұларды Ашхабат
және Харьковтің хайуанаттар парктерінде ... ... ... олар
ойдағыдай өсіп-өнеді. Үстрт қорығы мен екі қорықшада қорғалады. Маңғыстау
облысында қорғалатын территориялар жүйесін құруды реттеу ... ... ... ... ... ... Сырдария мен Қуаңдария
өзендерінің сағаларының аралығында мекендеген. Көршілес Өзбекстанда ... ... ... ... ... паркінде өсіру, сонымен
қатар Оңтүстің Қазақстанда оларды кейінен табиғи ортаға қайта ... ... ... ... ... ... сирек Қазақстанда жойылып бара жатқан түр. Үстіртте таралған;
ертеде Маңғыстау мен Қызылқұмда тіршілік еткен; шөлді тау ... ... мен ... мекендейді. Таралу аймағының тарылып санының
кемуінің негізгі себептері шаруашылықты дұрыс жүргізбеу, басты қоректік
объектілердің ... ... мен ... ... ... ... ... Алматы қорығында ойдағыдай көбеюде.
Қарақұйрық
Сирек, кейбір аудандарда саны ... ... ... ... Қызылқұмда, Тауқұм мен Іле ойпатында таралған, сексеуіл ... ... ... ... саны 30-50 мың бас, ... кемуінің
негізгі себептері – шөлдерді қарқынды түрде игеру және қосақылық. Өзбекстан
мен ... ... ... Үстірт пен Барсакелмес
қорықтарында, «Алты ұлттық ... мен ... ... ... мен ... ... және біршама қорықшалар
ұйымдастыру қажет.
Тянь-шань қоңыр ... ... ... ... саны ... ... және Жоңғар
Алатауында тарлған орманды және бұтасы қалың таулардың Альпі ... ... ... жалпы саны 500 бастан аспайды. ... ... ...... және ... дұрыс жүргізбеу.
Аламты қорығында ойдағыдай өсіп-өніп екі ... және төрт ... ... ... ... қорышаларды қорғауды жақсарту
қажет.
Қызыл қасқыр
Қазақстанда жойылып кетуі мүмкін. Тянь-шань мен ... ... ... ... ... ... ... үстірті тәрізді және
орманды учаскелерін мекендейді. Қазақстанда тыс ... ... ... ... – тау ... санының кемуі, айдан анық болғанымен
түрдің Қазақстанда жойылып ... ... ... ... ... ... өсіп-өнеді. Қазақстанның хайуанаттар паркінде өсіру
қажет.
Жануарлар дүниесін қорғау заңдылығы
Жануарлардың белгілі бір тобын ... ... ... ... ... ... сәйкес жануарлар дүниесі мемлекеттік меншікке
жатады-бүкіл халықтың игілігі.
Жануарларды қорғау және тиімді пайдалану жөнінде заңдылықтары ... ... ... Солардың ішіндегі ең негізгілері: жануарлар
дүниесін қорғау мен пайдалану туралы. 1981ж. Қазақстан ... ... ... мен пайдалану туралы заңның ... бар. ... ... ... ... жануарлар дүниесін
қорғау; жануарлардың мемлекеттік есебі және жануарлар дүниесінің ... ... ... мен ... ... бұзғаны үшін жауапкершілік
халықаралық шарттар.
Қазақстан «Табиғатты қорғау туралы заңы» аңшылық шаруашылықтың қоры-
жануарлардың санын реттеп отыруды және ... ... ... ... да ... маңызы бар аңдар мен құстарды қолға үйрету мақсатында
үй ... жаңа ... ... түз ... ... ... ... және құрып бара жатқан жануарлардың түрлері атып ... ... ... ... Егер ... ауылшаруашылығында зиянын тигізбесе
немесе х/д-на әсер тигізбесе, онда олардың ... ... ... ... ... заң ... сәйкес түз жануарлары мемлекеттік меншікке
жатады, соған сәйкес оларға ... ... ... ... пайдалануы қажет.
Саны сирап бара жатқан аңдар мен құстарды, сол сияқты кәсіптік ... ... ... ... тиым салынған.
Кімде-кім аулау ережесін бұзатын болса, ондай адамды броконерлер деп,
оларға ... ... ... ... ... ... үй-мүлкін мемлекет
есебіне алады (конфискация).
Аңдардың барлығын делік ... ... ... ... ... ... ... шаруашылықтары жүргізеді.
Қолданылған әдебиеттер
1. Қазақстанның «Қызыл кітабы» 1991ж. Алматы (Шеврон)
2. Науммов, Карташов, «зоология позвоночных»
3. Определитил позвоночных Казахстана
4. Табиғатты ... ... ... ... ... және ... ... Мамышев М. Алматы 1997ж.
6. Наука казахстана газет. 1997ж. 6-сентябрь.

Пән: Биология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 13 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Өсімдіктер мен жануарлар дүниесінің экологиялық жағдайы35 бет
Ойынның психологиялық ерекшелігі7 бет
«Үш қиян» баспасынан жарық көрген атақты адамдар хақындағы кітаптар ерекшелігі51 бет
Баспа ісіндегі бәсекеге қабілеттілікті арттыру жолдары43 бет
Ж.Аймауытовтың психологиялық еңбектерінің мәні13 бет
Кітап және халық10 бет
Кітап саудасындағы баға саясаты42 бет
Кітап шығару, сату процестері12 бет
Кітапқа қойылатын техникалық талаптар52 бет
Сәбит Мұқанов 10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь