Нарықтағы маркетингтік зерттеулер теориясы

Кіріспе
І.Бөлім Нарықтағы маркетингтік зерттеулер теориясы
1.1Маркетингтік зерттеулердің мәні
1.2 Маркетингтік зерттеулердің процесі
1.3. Маркетингтік зерттеулердің әдістері


ІІ.Бөлім АҚ “ҚҰЛСАРЫМҰНАЙГАЗ” маркетингтік қызметін талдау
2.1 Мұнай саласындағы маркетинг қызметінің дамуы мен қалыптасуы
2.2 АҚ “ҚұлсарыМұнайГаз”.дың экономикалық әлеуетін талдау

2.3 “ҚұлсарыМұнайГаз” басқармасының маркетинг қызметін ұйымдастыру
ІІІ Бөлім Нарық экономикасы жағдайында өндірістік кәсіпорындардың маркетинг қызметін басқаруды жетілдіру
3.1 Мұнай саласында маркетингті басқарудың шетелдік тәжірибесін қолдану
Адамзаттың бүкіл тарихында әрбір қоғам ресурстары шектеулі бола тұрып, не және кім үшін өндіру керек деген негізгі экономикалық проблеманы шешуге тиіс болды. Нарықтық экономиканың тума табиғатына тән ерекшеліктер: ол бір орталыққа бағынбайды, икемді, қолайлы және құбылмалы болып келеді. Нарықтық экономиканың ең басты факторы ¬¬¬¬– оның орталығы болмайды. Нарықтық экономика жеке адам бостандығының мынадай принциптеріне негізделеді: тұтынушының тауарлар мен қызметтер арасынан керегін таңдап алу бостандығы, өндірушінің өз бизнесін бастау және оны көбейту, кәсіподақтарға кіру немесе жұмыс берушілерді өзгерту бостандығы.
Нарықтық қатынастар толыққанды болу үшін міндетті түрде бәсеке болуы шарт.Сондықтан осы бәсекеде жеңіп шығу үшін ақпараттың жеткілікті болуы өте маңызды.Бүгінгі күні әрбір компания өз ісін бастамас бұрын маркетингтік зерттеулерге жүгінеді.Яғни, тұтынушылардың қажеттіліктерін зерттеп, тауарға деген сұранысты анықтай бастайды.Соңғы он жылда Қазақстан нарықтық қатынастарға бет бұрып,экономикасы дамыған алдыңғы саптағы елу елдің қатарына қосылуды жоспарлап отыр.Қойылған мақсатқа жету үшін республикамыз ішкі және сыртқы рынокты білуі шарт.Бұл жерде маркетингтік зерттеу әдістерінің атқаратын ролі зор.Қазір маркетинг ақпаратты өз бизнесінде дұрыс пайдалана білген нәтижесінде үлкен табыстарға қол жеткізіп нарықтық ортада лидерлық позицияға шығады,Қазақстан экономикасының ілгері жылжуына өз үлесін қосады. Сондықтан сөз етіп отырған тақырыбымның өзектілігі осыған саяды.
Мен өз жұмысымды маркетингтік зерттеулер әдістемелерінің қолдану аясын белгілеп, осы тәсілдердің тиімді жақтарын анықтауды мақсат еттім. Бүгін маркетингтік зерттеулердің әдістерін-жүргізу мен ақпарат алу техникасы бойынша сандық және сапалық болып бөлінеді. Сандық әдістің ерекшелігі жабық түрдегі сауалнама жүргізу болып табылса, сапалық – сауалнаманың бірнеше түрлерін қолдануды қажет етеді. Атап айтсақ, бүгін оның – бақылау, тереңдетілген сұхбат,фокус топтар және тағы басқа түрлері кеңінен пайдаланылады.
Маркетингтік зерттеулер – компанияның рыноктағы мүмкіндіктерін әділ бағалау және алдына қойған мақсатына минималды қауіп-қатерсіз жетудің тиімді бағыттарын белгілеу мүмкіндігін жасайды.
1. «Қазақстан Республикасының 2003 – 2015 жылдарға арналған Индустриялық – инновациялық стратегиясы»;
2. Назарбаев Н.А. «Қазақстан-2030» Елбасының қазақстан халқына жолдауы.
3. “Бәсеке және монопольдік қызметті шектеу туралы” Заң// Егемен Қазақстан, жыл,  қаңтар.
4. «Қазахстан өз дамуындағы жаңа серпіліс жасау қарсаңында». Қазахстанның әлемдегі бәсекене барынша қабілетті 50 елдің қатарына кіру стратегиясы. Қазақстан Республикасының Президентінің жолдауы. Астана, 2006 жыл.
5. Қазақстан Республикасының Президенті Нұрсылтан Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдауы «Жаңа кезең – жаңа экономика», 2003 ж
6. «Закон о нефти» - 2003, ст. 5.6 – 1;
7. «Таможенный кодекс РК» - 2003, 5 апрель;
8. Котлер Ф. «Маркетинг негіздері» – Прогресс, Мәскеу, 2001 ж.
9. Котлер Ф. «Маркетинг менеджмент - Питер, 2000ж
10. Афанасьев М. “Маркетинг: стратегия и практика фирмы” - Москва,
11. Финстатинформ, 1998 г.
12. Божук С. Г «Маркетинговые исследования» - Питер, 2003;
13. Мэскон «Менеджмент» - Экономикс, 2002;
14. Ильющенко Е. В «Маркетинг на предприятии» - Минск, 2000;
15. Малхотра Н «Маркетинговые исследования и эффективный анализ» - Питер, 2002;
16. Данько «Управление маркетингом» - Минск – 1999;
17. Диксон П. «Управление маркетингом» Москва, 1998;
18. Бун Л. Куртц. Д «Современный маркетинг» - Юнити Дана, 2005;
19. Есимжанава С.Р. “Маркетинг в Казахстане”-Экономика, Алматы, 2003 ж.
20. Есімжанова С.Р. “Маркетинг негіздері” – Экономика, Алматы, 2003
21. Савицкая «Анализ хозяйственной деятельности», Москва 2003 г.
22. Ковалев В.В.”Финансовый анализ” – Финансы и статистика, Москва,2000
23. Алтынбаев Б.А «Основы маркетинга» - Экономика, Алматы, 2003ж.
24. Алтынбаев Б.А « Организация службы маркетинга» - Экономика, Алматы, 2000 ж
25. Ассэль Г. «Маркетинг: принципы и стратегии: Учебник для вузов.-М.: ИНФРА-М, 2002г.
26. Ман И. «Маркетинг на 100 %» - Питер, 2003;
27. Юлдашева О.У «Промышленный маркетинг» - Экономикс, 2002г;
28. Зайцев Н. Л «Экономика промышленного предприятия» - Москва, 2001;
29. Тоқсанбай Р. К «Русско – казахский словарь» - Алматы, 1999
30. Пасс А. « Экономический словарь» - Санкт – Питербург, 1998;
31. Қазақстан – 2004, 26 ақпан;
32. Нефть и газ – 2005, 2;
33. Нефть и газ – 2004, 5;
34. Нефть и газ - 2005, 3
35. Нефть и Газ – 2005, 5
36. Егемен Қазақстан – 2005, 7 қазан;
37. Транзитная экономика - 2002, 2;
38. Транзитная экономика – 2004, 6;
39. Промышленность Қазахстана - 2005, 6
40. КазЭУ хабаршысы – 2004, 4;
41. КазЭУ хабаршысы – 2005, 6;
42. Маркетинг – 2004, 1;
43. Маркетинг товаров и услуг – 2003, 8;
44. Экономика и статистика №5, Алматы, 2000 г.
45. Қаржы –Қаражат №3 – 4, Алматы, 2003 ж.
46. Өмір №4, Алматы, 2005 ж
47. Егемен Қазақстан – 11 мамыр, 2001 ж.
48. Саясат – 2002, 1
49. Заң газеті – 7 сәуір, 2001 ж.
50. Алматы ақшамы – 3 маусым, 2003 ж.
51. Астана ақшамы – 1 қараша, 2003 ж.
52. Мир качечтва - 2005, сентябрь;
53. Маркетинг в России и за рубежом - №3, Финпресс – Москва, 2003 г.
54. Маркетинг в России и за рубежом - №5, Финпресс – Москва, 2004 г.
55. Маркетинг - №2, - Москва 2003 г.
56. Маркетинг товаров и услуг - № 5, Алматы, 2002 г.
57. Маркетинг товаров и услуг - № 2, Алматы, 2003 г.
        
        |                                                                     |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| ... А З М Ұ Н Ы |
| ... ... ... ... ... теориясы ... ... мәні ... ... ... ... ... Маркетингтік зерттеулердің әдістері |
| ... АҚ ... ... ... ... ... ... саласындағы маркетинг қызметінің дамуы мен қалыптасуы |
|2.2 АҚ “ҚұлсарыМұнайГаз”-дың экономикалық әлеуетін ... ... ... ... ... ... ... |
ІІІ Бөлім Нарық экономикасы жағдайында өндірістік кәсіпорындардың маркетинг
қызметін басқаруды жетілдіру
3.1 Мұнай ... ... ... ... ... бүкіл тарихында әрбір қоғам ресурстары шектеулі бола
тұрып, не және кім үшін ... ... ... ... ... шешуге тиіс болды. Нарықтық экономиканың тума табиғатына
тән ерекшеліктер: ол бір ... ... ... ... және
құбылмалы болып келеді. Нарықтық экономиканың ең басты факторы – оның
орталығы болмайды. ... ... жеке адам ... ... ... тұтынушының тауарлар мен қызметтер арасынан
керегін таңдап алу ... ... өз ... ... ... ... ... кіру немесе жұмыс берушілерді өзгерту
бостандығы.
Нарықтық қатынастар толыққанды болу үшін ... ... ... шарт.Сондықтан осы бәсекеде жеңіп шығу үшін ... ... өте ... күні ... ... өз ... ... маркетингтік зерттеулерге жүгінеді.Яғни, тұтынушылардың
қажеттіліктерін зерттеп, ... ... ... анықтай бастайды.Соңғы он
жылда Қазақстан нарықтық қатынастарға бет ... ... ... елу ... ... ... ... отыр.Қойылған
мақсатқа жету үшін республикамыз ішкі және сыртқы рынокты білуі шарт.Бұл
жерде маркетингтік ... ... ... ролі ... ... өз бизнесінде дұрыс пайдалана ... ... ... қол ... ... ... ... позицияға шығады,Қазақстан
экономикасының ілгері жылжуына өз үлесін қосады. Сондықтан сөз ... ... ... ... ... өз ... маркетингтік зерттеулер әдістемелерінің қолдану аясын
белгілеп, осы ... ... ... ... ... ... ... зерттеулердің әдістерін-жүргізу мен ақпарат алу техникасы
бойынша ... және ... ... ... ... ... ... түрдегі сауалнама жүргізу болып ... ...... ... ... қажет етеді. Атап айтсақ, бүгін оның ... ... ... ... және тағы ... түрлері
кеңінен пайдаланылады.
Маркетингтік зерттеулер – компанияның рыноктағы мүмкіндіктерін әділ
бағалау және ... ... ... минималды қауіп-қатерсіз
жетудің тиімді ... ... ... ... ... ... ... дамуының бірінші кезеңі Америкада массалық
стандартты ... ... сату ... ... ... делдалдар (супермаркеттер, көтерме дүкендер) арқылы сатып
алушылармен тікелей байланысы ... ... ... ... құралы ретінде қарастырылды. Бұл рыноктық
зерттеулердің ... ... ... ал ... ... ... бір ... болды, жақсы ... ... ... дәрежесін табу арқылы оны ... ... ... Осы үшін ... келесі типтерде болды: тауар
және жарнаманы ... ... ... ... эксперименттер;
массалық ақпараттар құралдары ... ... ... ... ... ... қабылдау мақсатымен алдына қойған маркетингтік міндеттерге сәйкес
ақпаратты жинау, өңдеу және мәліметтерді талдау мен қорытындыларды ... ... ... ... жатады: фирманың
нарықтағы бәсекелестік позициясын анықтау оның өткізу және баға ... ... ... ... ... ... мінез-құлқын
зерттеу, сатып алушылардың жаңа тауарға деген әсерін, бәсекелестер ... ... ... ... ... мен талаптарын
зерттеуге бағытталған фирманың маркетингтік әрекетінің маңызды түрінің
бірі.Мұндай ... ... ... және ... тапсырыс жасау арқылы немесе өзінің маркентингтік бөлімдерінің
күшімен өткізеді. АҚШ компанияларының ... ... ... бар, ... статистер, бағдарламашылар, әлеуметтанушылар, психологтар
жұмыс істейді.
Қазақстанда маркентингтік зерттеулерді көптеген ... ... ... ... БРИФ ... және ... ... «Gallup Media Asia», ... Resarch, IGM, ... ... ... ... және тағы
басқа компаниялары.Бұл ұйымдарға қаржылық мүмкіндіктері бар қазақстандық
кәсіпорындар тапсырыс жасайды. Мысалы, ... ... ... 9 ... ... ... ... Қазақстандағы маркетингтік
зерттеулерді жүргізетін компаниялардың біржылғы айналымы-700-800 ... ... ... ... ... ... ... бермейді.Сондықтан Қазақстаннарығында осындай тапсырыстардың 80%-
і шетелдік компаниялар үлесіне тиіп отыр .Солай бола тұса да, ... ... ... ... 1,5-2,0есе, ал Еуропадағыдан
5-10 есе төмен. Соған қарамастан, кәсіпорындар мен ... ... ... ... ... жоқ. Мысалы, Жапонияда шоколадты
тұтыну ... ... ... ... зерттеу (750 адамға 40 ... ... ... 63 мың ... ... мың, Батыс Еуропада-36 мың,
Орталық Еуропада-14 мың доллар, Қазақстанда-10 мың доллар тұрады.
Екінші ретті ақпаратты жинап, ... ... ... ... шешу
мүмкіндігі болса да міндетті түрде жүргізіледі. ... ... ... ... ... үшін оның ... жақтары мен кемшіліктері
анықталады.
Екінші ретті ... көп түлі ... ... ... оларды екі
түрге бөлуге болады: ішкі және сыртқы ақпарат. Біріншісі фирманың өзінен
алынады. ... ... ... ... өтімі туралы мәліметтері,
кірісі мен ... ... ... ... ... ... одан ... зерттеулердің нәтижелері.Екіншісі сырттан ... ... Олар ... мәліметтері және де басқа ... ... ... ... ... ... статистикалық орындары
арқылы кең көлемде тегін немесе номиналды бағамен таратылады. ... ... ... ... ... басқа мәліметтер негізінде мерзімді басылымдар арқылы түседі.Олар
кітаптар, монографиялар,журналдар, газеттер, жеке ... ... ... ... ... ... «БРИФ»маркетинг
агенттігі) тағы басқалар.
Екінші ретті ақпараттың ұтымды жақтары мен кемшіліктері
Ұтымдысы:
Арзан түсуі, тез арада жиналуы бірнеше ... ... ... ... ... мәліметтердің болуы, тәуелсіз көздерінен алынған, дәлелді
мәліметтердің болуы, зерттеу барысында ... ... ... ала ... ... ... ескі ... мүмкін, өйткені ол басқа мақсат
үшін жиналған.
2.Ақпарат жалпы сипатта болғандықтан жүргізіліп отырған ... ... ... ... ретті ақпарат негізінде жүргізілетін зерттеулер «кабинеттік» деп
аталады.
Екінші ретті ақпарат фирманың ішкі құжаттамаларында және ... ... ... ... ішкі ... туралы
есептер, бухгалтерия және қаржы қызметінің есеп берулері, ... ... ... ... ... ... жатады.Сыртқы ақпарат көздері-мемлекеттік мекемелердің
басылымдары, стастистикалық ... ... мен ... ... фирмалардың, жарнама агенттіктерінің есеп
берулері мен шолулары.
Бірақ ... ... ... ... ... ... олар әр
түрлі мақсаттар мен әр түрлі жағдайларда жинақталғандықтан, ескіріп кетуі
мүмкін. Сондықтан қайталама ақпараттардықолдану ... ... ... және ... ... ... керек.
Егер зерттеуші өзіне қажетті ақпаратты сыртқы көздерден ... онда ... ... ... ... нақты зерттелетін мәселені шешу үшін жаңа ғана
жиналған ақпарат.Мұндай зерттеулер «далалық» декп аталады.
Бастапқы ақпарат ... үшін көп ... ... және уақыт
керек.Сондықтан бастапқы ақпаратты жинаудың арнайы жоспарын дайындау
кжет.
Бастапқы ақпараттардың артықшылықтары:
1. ... ... ... ... ... ... ... әдістемесі бақыланады және белгілі болады.
Кемшіліктері:
1. Көп уақыт және қаражт керек (сыпамалы маркетингтің нақты нәтижесін алу
үшін 6 ... ... ... кажет).
2. Кейбір мәліметтер алынбауы мүмкін.
Бастапқы және екінші ретті ақпараттарды кешенді пайдалану ... ... ... ... ... ... түрлері |Зерттеуші компаниялар |Зерттеу нәтижелері |
| ... ... | |
|1 |2 |3 ... |Bisam central Asia ... ... ... IGM ... |жасау, фирманың нарықтық|
|зерттеу.Нарықтық және |Еуразия ... ... ... ... ... ... |мақсатты нарықтарды, ... | ... ... |
| | ... ... ... түрлері |“Gallup Media Asia” |Жарнама компаниясының ... ... ... ... |жоспары және стра- ... ... ... Central ... ... БАҚ |
|оқырмандар ... ... ... ... ... ... тиімді|
|тиімділігін мөлшерлеу | ... ... |
| | ... ... |
| | ... анықтау. |
|Өнімді зерттеу, сауда |Bisam Central Asia ... ... ... ... ... ... ... |
|ораманы тестілеу, |IGM ... ... ... жасау, |Комкон-2 Еуразия ... ... ... ... ... ... |ассортименттік саясатты |
| ... ... |, ... және ... |
| ... ... ... | ... ... ... ... |BISAM Central Asia |Компанияның ... ... ... ... Amer-Nielsen |орны, бәсекелестер ... | ... ... |
| | ... ... |
| | ... ... | ... ... даму |BISAM Central Asia |Нарықтың ... және ... ... ... ... ... | ... ... |
| | ... |
| | ... |
| | ... ... |IGM ... бизнесті кеңейту|
|консалтинг және ... ... ... ... құру |
|маркетинг, | ... | |лық ... және ... ... ... |
| | ... жасау. |
|Директ маркетингін, |“Азия Директ” ... ... ... ... ... ... жаңа ... ... | ... ... ... ынталандыру | ... ... ... ... ... ... |
|және жүргізу. | ... ... |
| | ... орындарындағы |
| | ... |
| | ... ... Маркетингтік зерттеулердің процесі
Маркетингтік зерттеулерді бес кезеңмен өткізуге болады:
Зерттеудің мәселесі мен мақсаттарын айқындау.
1.Зерттеу жоспарын құру.
2.Ақпарат жинау.
3.Жиналған ақпаратты талдау.
4.Зерттеу қорытындылары ... ... ... ... ... ... ... мақсаттарын айқын белгілеу,жұмыс жорамалын жасау.
Егер азық-түлік өндіруші компания ... ... ... ... ... ... мәселесі—тұрақты сатып алушыларды ... ... ... ... ... ... үшін ... басталмастан бұрын мынадай сұрақтарға жауап алу ... деп ... ... ... Әр ... ... тұрақты деп
санауға бола ма? Тұрақты сатып алушылар отбасы негізіндегі статистикалық
бірлік деп ... тиіс ... жеке ... ... ... жөн ... ... алушылардың қандай сипаттамалары (жынысы,жасы,табысы,мекен-
жайы) зерттелуге тиіс? Олар дүкеннің пайда болуы ... ... ... Сатып алушылармен қай кезде пікір сұрау ... ... ... ... ме немесе одан кейін бе?Пікір сұрауды қай жерде жүргізген ... ме, ... ... ма немесе үйде ме ? Зерттеу ... ... ашу ... ... ... қолдануға бола ма? Тұтынушыларды
қалай зерттеу керек: анкеталық сауалнама қолдану арқылы ма ... ... ... ... алу кезінде бақылау қажет пе? Егер пікір сұрау
жүргізілсе, анкетаның түрі қандай болу керек: ... ... ... түрде ме ? Пікір сұрау телефон не пошта ... ... ме ... сұхбат алу түрінде өткізіле ме?
Маркетингтік зерттеулердің бірінші кезеңінде оны әзірлеу талаптарын
қалыптастыру және зерттеу мәселесін анықтау қажет.Мәселені анық ... ... ... мәселе дұрыс тұжырымдалса,ол аздап шешілді
деуге болады.Мақсаттар мен мәселелер неғұрлым анық және түсінікті
белгіленсе,маркетингтік зерттеулер соғұрлым тиімді болады.Ақпарат ... ... ... ... ... ... дұрыс
белгіленбесе,қажетсіз шығындарға ұшыратады.Мәселелерді айқындау
процедурасына мәселелер каталогын құру да кіреді.
Әдетте,мәселелер өндірістік-өткізу қызметін талдау нәтижесінде және
басшылар мен ... ... ... ... ... арқылы
анықталады.
Мәселелер анықталғаннан кейін мақсаттар қойылады.Егер мәселе (объект)-бұл
міндеттердің жалпы қойылымы болса,онда мақсаттар-зерттеу объектісінен
шығатын жеке ... ... ... ... ... сандық өлшемі болуы қажет.Мысалы,тауар өлшемінің өткізу
көлемі төмендей бастады.Осы құбылыстың себептері мен факторларын анықтау
зерттеудің мәселесі ... ... ... ... ... ... мынадай мақсаттар (міндеттер) қойылады: өнімге ... ... ... осы ... сату ... ... тигізетін әсерін талдау; тауар өніміне нақты сұранысы бар
сатып алушылардың демографиялық ... ... және ... ... үшін ”неге” деген сұрақ қойылады.Егер зерттелінетін
мәселе туралы ешбір мәлімет болмаса немесе ол шамалы ... ғана ... ... ... ... ... мәселені нақты
анықтауға немесе болжамды тексеру үшін ақпаратты алдын ала жинау ... егер ... ... ... болса,бұл кезде сипаттаушы және
казуалды зерттеулерді ... ... ... ... талап ететін мәселеге өзгерту қажет,яғни оны зерттеу
мақсатына сәйкес құрастыру ... ... ... ... байланысты маркетинг маманының алдында оны қалай
жоғарылату керек деген ... ... ... ... алып ... ... маманы оның себебі тарату арналарының тиімсіздігінен болды деп
есептесе,бұл болжау зерттеуді талап ететін ... ... бола ... ... жаңа ... ... ... деп есептейді.Бұл
жағдайда зерттеу мәселесі ретінде жаңа тауарды ... ... ... оған ... тұтынушының әсерін анықтау керек.
Шешуді талап ететін мәселені “шешімдер ағашы” ... ... ... ... ... ... орналасады,одан әр түрлі
шешу тәсілдерін көрсететін бұтақтар тарайды.
Маркетингтік зерттеулердің екінші кезеңі –маркетингтік зерттеулер
жоспарын ... ... ... ... көздерін
айқындау,оларды жинау және ... ... ... ... ... әзірлеудің бірыңғай
реттемесі және оны орындаудың стандартты әдісі жоқ.Үшінші кезеңде ақпарат
алу көздері ... ... ... ... ... ... кейін ғана бастапқы ақпаратты жинауға көшу
керек.Екінші ретті ... мән ... ... ... алынған қайталама ақпарат кейде зерттеу мақсаты
үщін жеткілікті болады. Екінші ретті ақпараттарды ... ... ... зерттеу ұйымдарының есеп берулері, ... ... ... ” (сатып алушылардың ай сайынғы тауар түрлерін ... ... ... ... ... ... зерттеуді өткізу үшін бастапқы ақпараттар
қажет болады.Оларды жинақтаудың үш әдісі бар.
1.Бақылау-бұл ... ... ... ... ... ... болып
жатқан жағдайларды бақылау жолымен бастапқы ақпаратты жинау ... және ... ... ... жүргізілуі мүмкін.Бұл әдістің артықшылығы объективтілігі
жоғары,тұтынушы тілегіне ... ... ... бақылау
мүмкіндігі.Кемщіліктері қабылдау субъективтілігі,көп еңбек сіңіру
керектігі,тұтынушының ... ... және ... туралы ақпарат алынбайтындығы.
2.Эксперимент-мұнда бір немесе бірнеше айнымалы ... ... ... ... ... айнымалыларға ықпалы анықталады.Эксперименттер
далалық және зертханалық болып бөлінеді.Зертханалық ... ... ... ... ... ... ... асырылады
және бақыланбайтын факторлардың әсері болуын теріске шығармайды.Бұл
нарықтың шектелген, бірақ мұқият ... ... ... жүргізілеттін,
бақыланатын эксперимент.Оның мақсаты-бір немесе бірнеше факторлардың
өзгеруі нәтижесінде болатын сату ... ... ... ... жаңа ... жаңғыртып, жетілдірілген өнімді енгізу ... ... ... ... алуды жүзеге асыру мақсатымен
респонденттермен (пікір сұраушылармен) жеке ... ... ... ... кең таралған түрі.Маркетингтік зерттеулердің 90%-і
пікір сұрауға негізделген.Ол өнеркәсіптік кәсіпорындарда ... де ... ... ... ... және ... ... болады.Құрылымдық сауалнамада барлық сауалдамаға қатысатындар
бірдей сұраққа жауап береді.Құрылымдық емес ... ... ... ... ... сұрақтар қояды.Сұхбатты осы әдіспен мынадай
түрлерде жүргізуге болады:
• Сұралушылардың арасында(студенттер,зейнеткерлер);
• Бір уақытта ... саны ... ... ... ... ... ... бойынша (еркін немесе құрылымдық схема);
• Пікір сұрау жиілігі бойынша(бір немесе ... рет ... ... ... ... зерттеулерде бақылау ... ... ... ... тиімді.Зерттеуші ақпарат
жинауға кіріспей тұрып,зерттелетін өзгермелілерді анықтау ... ... ... анкетаға кіргізілетін айнмлы ... ... ... жиынтығы дайындалуы керек.Ақпарат жинауға дейін
зерттеуге қажетті ... ... ... ... ... ... ... мәліметтер мен
нәтижелерді көбірек алу мақсатымен ... ... ... ... талдаған кезде тиісті орта шамалар алынады,ең елеулі
өзара байланыстарды анықтау үшін қисындасқан кестелер жасалынады,корреляция
(ара ... ... ... ... ... ... ... мен есеп беру дайындалады.Ол ... ... ... ... ... беру ... ... болып үш бөліктен тұрады.Алғы сөз титул парағы,мазмұны,меморандум
және қысқаша аннотациядан ... ... ... қарай зерттеу қажеттілігі туралы
ұсыныстар ... ... ... мен ... берудің негізгі бөлімінде қолданылатын әдістеме және
ұсыныстар сипатталады.Есеп беруде зерттеу ... ... ... ... ... қосымшаларда беріледі.Жалпы есеп беру фирма
және маркетинг қызметінің қызметкерлігі үшін ... және осы ... ... ... ... ... беретіндей болып жазылуы керек.
Фирманың клиенттерін,оның бәсекелестерін, дилерлерді, т.б. түсіну үшін
қайраткерлері маркетингілік зерттеулер жүргізу ... ... Энд ... ... ... маркалы тауар басшылары жылына осындай үш-төрт
жүргізуге тапсырыс береді.Майдарақ фирмалардың маркетингтік басшылары
мұндай жұмыстарды сиректеу орындайды.Коммерциямен айналыспайтын мекемелерде
де ... ... ... қажеттігін байқай бастаған.Аурухана
өзінің қызмет атқаратын зонасындағы адамдардың өзіне деген көзқарасын
білгісі келеді.колледж мектептердегі мамандық таңдау консультанттарының
көзқарастарының ... ... ... ... мекеме өзінің
кандидаттары туралы сайлаушылардыңойын анықтағысы келеді.
Маркетингілік зерттеуді көңілге алған басшылар өздеріне керекті
ақпаратты қажетті баға шамасында ұйымдастыру үшін, ондай зерттеулердің
ерекшеліктерімен жете ... ... ... ... ... олар ... ... өте жоғары бағамен ұйымдастыруы мүмкін және алынған
нәтижелерден дұрыс ұйғарым шығара алмауы мүмкін.
Дұрыс шешім қабылдауға қажетті сипалы ақпарат алу ... ... ... жоғары дәрежелі мамандарды тартуы қажет. Оның үстіне ,
басшылардың маркетингілік зертеу технологиясын жете білуі және жоспарлап
алынған ақпаратты интерпретациялай ... ... ... ... ... ... айтылады. Мысалы,
| ... табу және ... мақ ... тұжы ... |
| ... ... таңдау |
| ... ... ... |
| ... ... ... |
| ... нәтижелерді ұсыну |
| |
| ... ... ... ... жыл ... ... Эйрлайнс» фирмасының АҚШ-тың шығыс
аудандарында жергілікті қызмет атқаратын авиакомпаниясы болатын. ... ... ... 70 ... басында фирма өз маршруттарын кеңейте
бастады. Екі кішігірім авиакомпаниялармен қосылу және әуә тасмалын
мемлекеттік жүйелеуінің тоғарылуына байланысты «Аллегениге» 25 ... ... және ... ... ... ... ... берді. Дегенімен оның «Юнайтед Эйрланс», «Трансоурлд Эйрланс»
және «Американ ... ... ... ... ... ... ... «Аллегениге»
Фирманың тез өсіп келе жатқанын көпшілікке көрсету үшін, жаңа жарнама
науқаны қажет болды. Бірақ фирманың маркетинг бөліміне тиімді ... үшін ... » әуә ... ... ... неғұрлым көбірек білу
үшін кеңейтілген зерттеулер жүргізу керек.
1.3. Маркетингтік зерттеулердің әдістері
Маркетингтік зерттеулердің әдістері оны ... мен ... ... ... ... және сапалық болып бөлінеді.
Сандық әдістер деп- жабық типті құрылымдық сұрақтарды пайдалану арқылы
сауалнамаларды жүргізуді айтады.
Сапалық ... ... ... және оны ... емес түрде жинау
арқылы жүргізіледі.Бұл әдіс бақылау, тереңдетілген ... ... т.б. ... ... ... ... сәйкес зерттеудәң
мынадай түрлері бар:
1.Барлау(іздеу) зерттеулері – мәселелер мен болжамдарды дәлірек анықтау
үшін ... ... ала алу ... ... маркетингтік
зерттеулер. Бұл зерттеулер мәселені нақтылауға, ... ... ... ... бағытталған. Мысалы, сату көлемінің төмендігі жарнаманың
нашарлығына ... ... ... бар, ... барлау зерттеуінің
нәтижесінде басты себеп өткізу жүйесінің олқылығында екендігі анықталды.
Барлау зерттеулерін ... ... ... – екінші ретті
мәліметтерді қолдану, әдебиеттермен жұмыс істеу, сарапшылардан және ... ... ... алу, таңдалған оқиғаларды талдау.Барлау зерттеулерде
анкеталық пікір сұрау қолданылмайды, оларды жүргізудің ... ... ... ... ...... мәселелерді, әр түрлі
жағдайларды, нарықтарды, тұтынушының өнімге қатысын сипаттауға бағытталған
маркетингтік ... ... не, кім, ... және ... ... қалай сатып алады деген сұрақтарға жауап ізделеді.Мұндай
мәлімет қайталама ақпаратта бар, сонымен қатар оны ... ... мен ... ... да ... ...... байланысына қатысты ғылыми
болжамдарды тексеру үшін жүргізілетін маркетингтік ... ... ... ... ... жауап алуға болады, «Егер Х
факторының мәнін өзгертсек, онда У-тің белгілі бір ... ала ... ... «Эйр ... әуә компаниясы билеттерінің бағасы 10%-ке төмендесе,
онда жолаушылар саны 7%-ке ... ... бе? ... ... ... ... ... арқылы жүзеге асырылады.
Маркетингтік зерттеулер барлаушы зерттеуден басталып, сипаттаушы
зерттеуге көшеді,одан соң ... ... ... ... ... ... қолданатын сипаттаушы
зерттеулер,бірақ олар себеп-салдар байланысын ... онша ... ... кең ... ... мыналар жатады:
1. Құжаттарды талдау әдісі ;
2. Тұтынушылардан ... ... ... әдісі;
3. Сарапшылар бағалауы.
1.Құжаттарды талдау әдісі: ... және ... ... ... бөлінеді.
Дәстүрлі талдау дегеніміз- талданатын материалдың мәнін негіздеу қисыны
және ... ... ... ... басты кемшілігі-
субъективтілігі(өз пікірінде болу,басқаның пікірімен ... ... ... ... және ... параметрлер қолданылады.
Пікір сұрау әдістерінің барлық жиынтығын әлеуметтік әдістер деп атауға
болады, ... ... ең ... ... танушылар пайдаланды.Пікір сұрау
әдістерінің мынадай түрлері бар:
1.Сауалнамалар(анкеталар) ... ... ... ... ... және жеке ... арқылы жүргізіледі.Жеке
әңгімелесу(сұхбат)-пікір сұрау жүргізуддің ең ... ... ... ... да басқа сауалдар қойып,зерттеу
нәтижелерін толықтыруы мүмкін.Бұл тәсіл-мұқиат дайындықты,әңгіме ... және ... ... ... талап ететін қымбат
әдіс.Пікір сұрау жүргізудің мынадай әдістерін атап ... ... Жеке ... ... ... ... ... орнында,үйде және
далада жүргізілуі мүмкін.Ол сұрақтарына,сұрақ санына және уақытына
байланысты бірнеше минуттан бір ... ... ... ... кеткен уақыт үшін сұхбат беру тиіс шағын сыйлық,не ақшалай
өтемақы беріледі.Жеке сұхбат-мәлімет жинаудың ең ... ... ... ... ... ішінде сұхбат жүргізіледі.Әңгімені
жүргізуші жоғары білікті,объективті болуы,тақырыпты білуі және топтар
мен ... ... ... қажет.
• Ірі дүкендерге келушілерден сұхбат( ... ... ... ... ... сұхбат.Әдетте мұндай сұхбат өдірістік-
техникалық мақсатқа ... өні ... ... жинау кезінде
пайдаланады.Мұндай әдістің білікті мамандар жүргізуіне байланысты
бағасы жоғары ... ... ... ... ... ең ... ... болып
табылады.Артықшылықтары: көп респондерттерді қамтиды, салыстырмалы
түрде бағасытөмен болады.Кемшіліктері:тек телефоны барлардан ... ... және ... ... ... ... өткізіледі, жауап алу
және оның сапасын тексеру қиынға соғады.
• Компьютерленген сұхбат.Интернет көмегімен ... ... ең ... ... ... ... ... берушіні
білмеу,көзбе-көз көрмеу.
• Респонденттердің қалдырылған анкетаны өздері ... ... ... ... және арзан өткізу үшін қолданылады.Қатысушылар
ретінде бір ... ... ... үй ... бола ... ... ... респонденттерге ықпалының аздығымен және салыстырмалы
түрде арзандығымен сипатталады.
• Пошталық сауалдама-сауалнамаларды (анкета)пошта арқылы ... ... ... және ... мазмұндалған сұрақтарды талап
етеді.Ал жауап қайтару дәрежесі төмен және баяу ... ... ... ... Сұрақтарды стандарттаудың (бірдей ... ... ... әдістермен салыстырғанда жүзеге асырылуы қарапайым;
3. Терең талдау жүргізу мүмкіндігі.
Кемшіліктері:
1. Жауаптарды хаттамалау;
2. Ақпаратты өңдеу қиындылығы;
3. Уақыт пен қаражат көп кетеді
Сауалдама ... ... ... үш әдіспен жиналады:
1. Бірінші жағдайда сұхбат ... ... ... ... ... ... өз бетінше жауап толтырады.
3. Сұрақтар компьютер көмегімен қойылады.
2.Фокус-топ—құрылымдық емес ... ... алу ... ... ... респонденттердің кішігірім тобы.Бұл әдістің мәні әр
түрлі тұтынушылар тобының ойларын айқындау.
Фокус-топ талғамдары,қажеттіліктері,ойлары әр ... ... ... тұрады.Топпен жұмыс ұзақтығы 1.5-2 сағатқа созылады.Топ 8-
12 адамнан тұрады.Топтың жұмысын басқарушы модератор қатысушылардың назарын
нақты ... ... ... ... ... ... болатын болжамдарды анықтау және жаңа тауар тұжырымдамасын
тексеру үшін пайдалану тиімді.АҚШ-та телефон арқылы бір ... ... 25 ... тұрса,фокус –топқа жұмыс істеу 30 доллар шамасында
болады.Ал модератордың бір сессиядағы нңбек ... ... ... ... ... кететін және техникалық құралдарды пайдалануға
керек ... да ... ... ... ... АҚ ... ... әлеуетін талдау
Қазақстан Республикасы егемендігін жариялаған кезден бастап, мұнайгаз
саласында мемлекеттік басқару жүйесі ... ... 1991 жылы ... ... ... құрылды, ал 1992 жылы қаңтарда аты
өзгеріліп “Қазақстанмұнайгаз” ... ... ... ... ... ... ... холдинктік компания “Мұнайгаз” болып өзгертілді.
1992 жылдан бастап Қазақстан ... ... ... ... ... ... Осы ... аралығында шетелдіктердің қатысуымен
көптеген кәсіпорындар ашылды. Ең ... ... ... Интегрейтед Оперейтинг, Қазақстанкаспийшельф, Аджип ККО ( ОКИОК
) және т.б. Он жылдың ішінде көптеген жобалар жүзеге асырылды:
... ... ... теңізі шельфіндегі
геофизикалық зертеулер. Осының арқасында жүз перспективті мұнай
және газ ... ... ( 1997 жылы ... ... КТК ...... ... құбыры құрылысының аяқталуы
(2001 жыл );
▪ Қашаған мұнай орнының коммерциялық ашылуы ( 2002 жыл ... ... ... ... ... ... компаниясы болып табылады. Қазіргі кезде ... ... ең ірі, тез өсу ... ең жас ... ... ... “ҚазМұнайГаз” жабық акционерлік қоғам ретінде “Қазақойл”
ЖАҚ мен ... және Газ ... ЖАҚ ... ... 2002 жылы ... Қазақстан Республикасы Президентінің №811 жарлығымен құрылды.
2004 жылдың 16 наурызында компания АҚ ... ... ... ... тіркеуден өтті. Құрылтайшысы – Қазақстан Республикасының
Үкіметі.
АҚ ...... ... ... ... ... барлаумен, мұнай қорларын қазбалаумен. Мұнай мен оның ілеспе
өнімдерін өндірумен және сатумен ... және өз ... ... мен ... ортаны қорғаудың ең жоғарғы стандарттарға сай жүзеге
асыратын кәсіпорын.
Компания – Қазақстанның әлеуметтік-экономикалық дамуына және ... ... ... ... қостайтын энергетикалық ресурстарды
рационалды және тиімді пайдалануды қамтамасыз ететін ... ... ... ... ... ... 2004 жылы “ҚұлсарыМұнайГаз”
мұнайгаз өндіру басқармасымен сегіз ... кен ... ... ... ... ... Ақінген, Терең-Өзек, Қаратон + ... ... Осы ... ... өндіруге байланысты 3 цех құрылған:
▪ Қосшағыл (Қосшағыл, Құлсары, Ақінген, Тұлұс)
▪ Терең-Өзек (Терең-Өзек, ... + ... ... ... ... жылы 7 ... Тажиғали мұнай кен орынын ... ... ... қалып, экологиялық ластанудың алдын алу себебімен 1989 ... ... ... мұнай кен орыны: Атырау облысы, Ембі ауданы, Атырау қаласынан
онтүстік шығысында 160 км шақырым жерде ... ... ... жылы ... Бұл ... мұнай өндіру негізі 1989 жылы
“КазНИПИнефть”-пен жасалынған ... ... ... 2005 ... 6404,198 мың ... ... және ... мың тонна су алынған.
Ағымдағы мұнай қайтарымдылық коэффициенті 0,48 ал ... ... ... ... 2764 тонна мұнай және 143225 тонна су алынды. Бір скважинаға
келетін орташа дебит 0,45 ... ... және 23,5 ... су. ... тығыздығы –
785 - 919 кг/м3.
Тұлұс мұнай кен орыны: Тұлұс мұнай ... ... ... ... 12 ... ... Бұл ... мұнай өндіру негізі 1989 жылы
“ТеңізМұнайГаз” өндірістік ... ... ... ... 2004 жылы бұл жерден 2627 тонна мұнай және 69637 тонна су
алынды. Бір скважинаға ... ... ... 1,01 тонна мұнай және ... ... ... ... – Атырау облысының ембі ауданында, Атырау
қаласынан оңтүстік батыста 210 км жерде орналасқан. Оның ... ... ... және ... ... ... анықталған.
Бұрғылау ізденісі 1976 жылы басталды. Мұнай кенорыны 1978 жылы ... ... 871 - 881 ... газ ... ... – 68 - 72, этан 5 - ... – 0,09 - 4,38. Ал азот – 12,17 пайызды құрайды.
Терең - Өзек мұнай кен орыны: Терең-Өзек ... ... ... 1956 жылы басталды. Мұнай кенорынында екі мұнай алаңы бар: негізгі
және ... ... ... ... жеті ... ... Ал солтүстік-батыс алаңында сегіз кеңістігі құрылған. Жалпы
мұнайдың ... ... ... – 36414 мың ... ...... басынан бері – 12875 мың тонна мұнай және 254287,063 мың ... ... ... ... табиғат ресурстарын рационалды пайдалану,
еңбек жағдайын қауіпсіздендіру, компания ... ... ... ... және ... ... ... қоршаған ортаға өз
қызметінің әсерін төмендету деген сияқты бірқатар жауапкершілікке ... ... ... ортаны қорғау, еңбекті ... ... ... ... ... ... ... болады:
▪ Қабылданатын шешімдердің сапасын және басқарудың тиімділігін
көтеру;
▪ Қауіпсіз еңбек жағдайларымен қамтамасыз ету және ... ... ... ... ... және ... ... Өндірістік қызметтің қоршаған ортаға әсерін төмендету.
Осы мақсаттарға жетудің бірден бір шешімі болып – компанияға халықаралық
ISO 9001, ISO 14001 ... ... ... ... ... ... қорғауды басқару және еңбектің қауіпсіздігін басқару жүйелерін құру
және енгізу болып табылады.
2.2.Мұнай саласындағы маркетинг қызметінің дамуы мен ... және газ ... ... ... ... ... бір жоғарғы
табыс әкелетін және ең маңызды сала болып келеді. Қазақстан Республикасында
60-қа жуығы құрылып жатырған ... ... ... кен орындары бар.
Қазақстанның мұнайгаз ... ... ... өте жоғарғы
деңгейде. ... ... ... 2,2 ... құрайтын
күкіртсутегі, 0,7 млрд.тонна газ конденсаты, 2,7 млр.куб метр газ және 12
млрд.тонна ... ... ... ... ... үлкен бөлігін
құрайтын мұнайгаз саласы экономиканың көптеген саласын дамытуға өз ... ... ... ... жағдайында мұнайды өнідіру, өңдеу және
оны тасымалдау ұлттық энергетикалық, транспорттық машина жасау, ... ... ... ... және де ... ... алғы ... жасайды. Ал бұл өз кезегінде сол ... ... ... ... ... әсерін тигізеді [36, 39].
Ішкі және әлемдік нарықтың жаңа тауашаларын біз ... ... газ және ... салаларда терең өңдеуді дамыту есебінен
игеруіміз керек.
әрбір мұнайгаз кеніші кәсіпкерлікті дамытудың осы заманғы тұрмыстық ... ... ... ең озық ... және ... ... саласына дейінгі ауқымды қамтитын өзіндік ... ... ... ... ... ... сенімді өнім берушінің ... ... ... ... ішінде Үкімет Қазақстанда мұнай-химия өнркәсібін дамытудың
таяудағы он жылға арналған кешенді бас ... ... ... кіріседі
деген ойдамын [4]
2 кесте – Негізгі ... ... ... ... ... құбыры |Жұмыс ... ... |НПС саны |
| ... жыл ... | | |
| | | | | ...... |1966 |142 |500 | |
| | | | |4 ... – Атырау |1970 |683 |1000 | |
| | | | |6 ... - |1979 |62 |500 |4 ...... | | | | ... - Грозный |1988-1990 |678 |1000 |3 ... - ... |1986 |103 |500 |2 ... ... құбырлары|1977-1983 |4156 |200-500 |10 ... - ... ... |1646 |800 |12 ... - Қарақойын |1990 |400 |500-700 |1 ... – Орск |1968 |400 |300 |4 ... ... ... үшін ... көрсеткіштер ескерілуі тиіс:
• маршруттың ұзындығы және оның ... ... ... да транспорт түрлерін қолдану мүмкіндігі;
• шикі мұнайға деген сұраныс;
• мүмкін болатын тариф ... ... ... ... алу;
• жобаның
• таритердің бәсеке қабілеттілігі;
• параллельді тасымалдау мүмкіндіктерінің болуы.
Қазіргі кезде қазақстандық мұнайдың тұтынушыларға тасымалдануы үш
тәуелсіз ... ... ... ... жүзеге асады:
1. Батыс Қазақстан мұнай құбырлары жүйесі. ... ... ... ... ... өңдеу
зауытына, содан соң экспортқа жіберіледі.
2. АҚ “Ақтөбемұнайгаз”, мұнайын Орск мұнай өңдеу ... ... ... ... ... және Орта Азия мұнай құбырлары жүйесі арқылы
батыс сібір ... ... және ... ... ... ... сонымен қатар бұл құбырмен Құмкөл
мұнайы Шымкент зауытына бағытталады.
Егер де тауар және оның ассортименттеріне келетін ... ... ... яғни ... өнімдерін мұнайды өңдеу арқылы аламыз. Қазіргі
кезде Қазақстанда ... ... үш ... атап өтуге болады: Атырау,
Шымкент және ... ... ... ... ...... ... мұнай өңдеу зауыттарымен негізгі мұнай
өнімдерінің түрлерін ... өнім |2002 |2003 |2004 |2005 ... ... көлемі, барлығы|5712 |8433,3 |9253,6 |11127,1 ... |640,3 |2078,2 |1669,7 |2932,3 ... |3187,4 |3654,2 |3475,3 |3743,9 ... |1884,3 |2700,9 |4108,6 |4450,9 ... ... |1297,7 |1665,5 |1857,7 |2274,6 ... |240,2 |504,7 |483,7 |928 ... |796,7 |836,7 |872,3 |956,3 ... |260,8 |324,1 |501,7 |490,3 ... |71,1 |2387,9 |256,8 |268,6 ... |41 |62,2 |57,8 |119,6 ... |13,6 |146,4 |147,6 |128,8 |
| 3 ... ... ... |16,7 |29,3 |51,4 |20,2 ... ... |1829,3 |2488,5 |2783,2 |3319,6 ... |216,2 |640,9 |470,1 |817,3 ... |961,4 |1013,1 |988,2 |1096,1 ... |651,7 |834,5 |1324,6 |1406,2 ... ... |2129,5 |2821,2 |3147 |3750,2 ... |142,9 |364,9 |405,9 |581 ... |1334,2 |1398,2 |1194,6 |1478,9 ... |652,4 |1058,1 |1545,5 |1690,3 ...... ... ... бойынша
3-ші кестеде көріп отырғанымыздай жыл сайын мұнай өнімдерін өндіру
ұлғайғанын ... ... Бұл ... ... ... ... зауытың қуатты пайдалану коэффициенті басқаларға қарағанда төмен
болып келеді, өйткені ол 100 ... ... ... ... тәуелді болып
келеді. “Шымкентнефтеоргсинтез” батыс сібір мұнайына тәуелді екінші зауыт.
Ол құмкөл мұнай кен ... ... ... және темір жол жүйесіне шыға
алады. Сондықтан, тұрақты түрде шикізатпен қамтамасыз ете алады. ... ... ... ... ... ... шектеулер өндірушілерді
мұнай игеруді тоқтатуға мәжбүр етеді. Атырау мұнай өңдеу зауыты мұнайды
терең емес ... ... ескі ... ... процесті
басқарудың автоматтандырылмаған жүйесі себеп бола алады. Қазіргі күнде үш
мұнай өңдеу зауттары өнім сапасын көтеру үшін ... ... ... әр ... деңгейде инвестицияны қажет етеді.
Енді мұнайды экспорттауды заң жағынан қарастырсақ. Қазіргі кезде мұнай
тасымалдау екі ... ... ... ... ... яғни темір жол және мұнай
құбырлары арқылы тасымалданады. Бұл екі ... ... ... жолы ... ... ... қарамағында. Жалпы әрбір мұнай
компаниялары Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... ресурстар министрлігіне хабарлауы тиіс.
Қазақстан заңдары бойынша ... ... ... – шарт бойынша
мұнай өндіруді және оны экспорттауға құқылы және ... ... ... ... ... Ал ... кодексінде Қазақстан Республикасы территориясынан
басқа елдерге экспорттауға құқылы делінген. Бірақ мұнда Қазақстан Үкіметі
экспортталған мұнайға тарифті және ... ... ... отырады.
Квотаны қарастыратын тарифсіз реттеу үкімет қаулысымен қабылданады.
2.3 “ҚұлсарыМұнайГаз” ... ... ... ... кездегі өндіріс дамуында маркетинг, тек қана нарықтық саясатты
ғана емес, сонымен қатар ... ... ... анықтайтын,
басқарудың негізгі функциясы ретінде қарастырылады. Маркетинг принциптеріне
негізделген басқарудың кешенді жүйесінің ...... бар ... ... ... ... және т.б.) ... алдына
қойылған мақсаттардың шешілуін қамтамасыз ету (ғылыми – техникалық,
өндірістік, коммерциялық және ... ... ... ... және ... ... ретінде макетинг келесілерді қамтамасыз ету керек:
- нарық туралы ... және ... ... ... ... ... тұтынушылардың қалауымен, яғни кәсіпорын қызметінің
сыртқы жағдайлары туралы ақпаратпен қамтамасыз ... ... ... ... ... қанағаттандыратын,
бәсекелестер тауарынан жақсы, нарық стандарттарына сай келетін ... ... ... өндіріс сферасына максималды мүмкін болатын ... ... ... ... сұранысқа және тұтынушыға қажетті түрде ... ... ... ... маркетингтік қызметін басқарады, яғни
өнімді ... ... және тағы да ... ... ... ұйымдастырады және бақылайды. Оған барлық маркетингтік қызметпен
айналысатын қызметкерлер бағынады, ал ол өз ... ... ... есеп ... ... қызметті ұйымдастыру және бақылау тобы ағымдағы және
стратегиялық маркетингтік жоспарларына жауапты. Бұл топтың ... ... кен ... ... ... бақылау жүргізіп отырады.
Марктингт зерттеу тобы жоғарыдан, яғни ... ... ... ... ... маркетингтік ақпаратты жинау,
жоспарлау және ұйымдастырумен айналысады. Бұл жердегі ақпарат ... және ... ... ... ... ... қатар бәсекелес
компанияларының қызметімен байланысты.
Баға саясаты және экономикалық талдау тобы ... ... және ... талдап отырады. Бірақ бұл топтың қызметіне
қаржылық талдау және компанияның қызметін жоспарлау кірмейді. Топ ... баға ... ... ... тобы ... ... – шарттарын құрып, сатып алушылармен
келісім сөздер жүргізеді және мұнайдың қай маршрутпен ... ... ... үнемі байланыста болады. Бірақ
шешімді компания басшысы қабылдайды.
Мұнай тасымалдау тобы ... ішкі ... ... Мұнайды мұнай өңдеу
зауыттарына өткізу, ал содан кейін әртүрлі бензин колонкаларына тасымалдау.
Өнім ассортиментін басқару тобы мұнайды жер ... алу және ... ... ... Бұл билікті олар геология бөлімімен бөлісіп
алады.
“ҚұлсарыМұнайГаз” АҚ – ның тағы бір қызметі – ... және ... ... және ... ... сату ... табылады. Негізгі мақсаты – ... ... ... дамуының максималды стратегиялық
көрсеткіштеріне жеткізу, мұнайгаз саласында сауда операцияларының жоғарғы
тиімділігін қамтамасыз ету. ... ... және ... ... ... мен міндеттері:
1) Әлемдік бағамен неғұрлым көп мұнайды сату, өткізу.
2) Максималды таза табысты және ... ... ... АҚ ... ... рационалды қолдану және
персоналды дайындау мен оқытуды қамтамасыз ету.
4) Сатудың және ... ... тым ... ... ... Транспорттық шығындарды максималды азайту және ... ... ... ... арқылы теңіз шикі мұнайының құнын
максималды көбейту.
Маркетинг бөліміне ... ... ... ... ... ... ... тобы кіреді. Бұл топтың негізгі мақсаты болып: өндірісті тиімді
ұйымдастыру және оптималды пайда табу үшін ... ... ... ... ... ... компанияның негізгі шарттарына сәйкес
экспортты жоғарылату.
Компанияның мұнайды өткізуге байланысты негізгі бағыттары:
▪ Мұнай және газ ... ... ... және ... ... ... ... экспортқа шығуын қамтамасыз ету;
▪ Транспорттық – экспедициялық, жүк бағыттау қызметтерін
жүргізу
АҚ “ҚұлсарыМұнайГаз” шет елге шикі ... ... ... ... магистральдық құбырлар жүйесі арқылы жеткізу болып табылады.
Бұл маршрут келесі бағыт бойынша жүреді: ... ... ... ... мен ... ... ... Одесса портына жеткізіледі.
Содан соң Қара теңізі мен Жерорта теңізінің ... ... ... су
жолы арқылы жеткізіледі. Компанияның маркетинг бөлімі өндірілетін ... үшін ... ... ... ... Бұл ... ие ... “НКТН КазТрансОйл” компаниясы. Компания - мұнай
және мұнай өнімдерін ... ... және ... ... ... құбырлар жүйесін пайдаланушылар үшін бір ... ... ... ... ... құбырлары транспортының
стратегиялық дамуы ҚР президентінің ... 2030” ... ... яғни бұл – энергетикалық тәуелсіздік, экономикалық
потенциалының нығаюы, мемлекет ... ... ... ... ... ... және Қазақстанда өндірілетін мұнайдың
90 пайызын мұнайгаз компаниялары осы “ҚазТрансОйл” компаниясының қызметін
пайдалануда. ... ... 54 ... ... ... ... үлесіне тиеді. “КазТрансОйл” компаниясының мұнай мен ... ... ... ... ... ...... мұнай құбырларын, технологиялық және арнайы транспорттарды
ремонттау және эксплуатациялау, сонымен ... ...... ...... ... ... ЭКОНОМИКАСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ӨНДІРІСТІК КӘСІПОРЫНДАРДЫҢ МАРКЕТИНГ
ҚЫЗМЕТІН БАСҚАРУДЫ ЖЕТІЛДІРУ
3.1 Мұнай саласында маркетингті басқарудың шетелдік тәжірибесін
қолдану
Қазақстан экономикасының ... ... ... ... мен ... және ... ... қоршаған орта
факторларының қағидаларын пайдалану барысында ықпал ету ... ... ... ... орай ... ... ... Қазақстанның мұнайгаз
саласының ірі инвесторлары АҚШ, Франция, Ұлыбритания, Италия, Норвегия,
Германия т.б болып табылады. ... ... ... ... ... кен ... 40 жылға созылған 25 – 30 млрд. АҚШ долларын
салуды көздеуде.
Қазіргі ... ... ... ... ... және экспортты келесі
кесте бойынша көре аламыз.
|16 кесте – Әлемнің негізгі мұнай нарықтарының сипаттамасы | |
| ... (-), ... (+) млн. ... ... ... | |
| |1995 |2000 |2005 |2010 ...... ... |-174 |-167 |-210 |-280 ... және ... ... |-53 |-63 |-74 |-80 ... |-247 |-214 |-234 |-234 ...... ... |-420 |-582 |-748 |-911 ... ... |+660 |+720 |+872 |+1053 ... бассейн |-363 |-341 |-368 |-431 ...... ... ... ... ... ... отырғанымыздай мұнайға бай, тек қана экспорты
басқа елдерді асып ... жер бұл – ... ... 2010 ... ... ... мұнайын экспорттау жылына 1053 млн тоннаны құрамақ. Басқа елдерде
біз мұнайдың тапшылығын байқаймық. Мұнайды тым қажет ... Азия – ... ... кесте – Әртүрлі елдердегі ұлттық мұнайгаз компанияларын ... ... орны ... ... |Құрылған |Мемлекетпен қарым |
|компаниясы | | ... ... |
| | | ... | |
| | | ... | ... ... |1. Саладағы ... ... ... |компаниялар |мемлекеттік | ... |
| ... ... | ... тәуелді |
| | ... | | |
| | |ету; | | |
| | ... | |
| | ... | | ... ... |1. ... |  |1. Компания ... | ... | ... ... |
| | ... | ... |
| | ... | ... |
| | |ету; | ... |
| | ... ... |
| | ... | ... ... |
| | | | ... ... |
| | | | ... ... |
| | | | ... үлес ... | | | |- 80 ... ... ... |1. Саладағы |Төмен |1. ... бас ... | ... | ... ... | ... | ... |
| | ... | ... |
| | |ету; 2. | |2. ... |
| | ... | ... ... |
| | ... | ... болмайды. |
| | |3. Ішкі | | |
| | ... | | |
| | ... | |
| | |. ... | | ... |40 ... ... ... ... |1. ... ... |өндіріс |мемлекеттік | ... 9 |
| | ... | ... 6 |
| | ... | ... ... |
| | |ету; | ... ... |
| | ... ... ... |
| | ... | ... |
| | |3. ... | ... табысының |
| | | | |бір ... |
| | | | ... ... |
| | | | ... бір |
| | | | ... ... ... |  |1. Ішкі | |1. ... ... | ... | ... органы, |
| | ... |JNOS ... |
| | |. ... | ... |
| | |3. ... бір| |2. ... қор |
| | ... банк | ... |
| | ... | ... және |
| | ... ... ... ... |
| | |60 ... | | |
| | ... | | |
| | ... | | ... ... ... ... маркетингті басқару мен ұйымдастыру
біздің елге қарағанда ерекше болып келеді. Шетелдік мұнай ... ... ... ... ... үкіметтің кепілдігі арқылы
жеңілдіктер алып ... ... ... ... ... ... ең жақын норвеждік және латиноамерикандық
мемлекеттерді ... ... ... ... ... ... қызметін қарастырып кетсек.
Енді Малайзия тәжірибесіне келсек, PETRONAS негізгі қызметі – ... Бұл ... ... ... ... ... ... мұнай және газ өндіру, оларды өңдеу, маркетинг, дистрибуция,
нефтехимиялық ... және т.б. ... ... ... негізгі қызметтің
стратегиясының дамуына мүмкіндік беретін мұнай ... ... ... да ... ... негізгі мақсаты:
▪ Жаңа өнім шығару;
▪ Материалдар және коррозия;
▪ Табиғатты пайдалануды реттеу;
▪ Ғылыми қызметтер;
▪ Цифрлік ақпарат қызметтері.
“Statoil” – Норвегия, 18 ... ... және 17 ... су ... бар 20 ... ... және газ кен орындарын
иемденеді. Мұнай кен ... ... ... Норвегияның
өндіру және барлау басқармасы өткізеді. Басқарудың негізгі қызметі:
▪ Мұнай және газ кен ... ... және ... ... ... Барлау аумақтарына кіруді қамтамасыз ету;
▪ Тиімді мұнайгаз кен орындарына кіруді қамтамасыз ету;
▪ Жаңа құрылыстарды салу және инжиниринг;
Компанияның ... ... ... Еуропаға газды өңдеу, ... ... ... ... ... Норвегия газының үштен бірін
тасымалдайды. Норвегия газы ... ... ... ... ... Австрияға, Польшаға, Чехияға және Ұлыбританияға
экспортталады. Маркетинг және өңдеу ... ... ... ... және ... өнімдерін сату мен таратуға, сонымен қатар,
электр ... және ... да ... ... ... ... елінде қазіргі кездегі маркетинг 50 жылдарда пайда болды.
Жапониядағы маркетинг ... ... ... қарағанда жоғарырақ дамыған
және әртүрлі елдің құрылымдық, геогрфиялық, ... ... ... ... ... ... Жапониядағы маркетинг
қызметіне тікелей және жанама әсер етеді:
1. ... мен ... ... ...... Өндірістік атмосфера;
3. Әлемдік нарыққа арналған өнім.
Жапония үкіметі 40–50 жылдардан бастап ... ... ... ... Сол ... ... ... өндірісін
дамытуда стратегиялық рөлді атқаратын жаңа технологиялар елге импортталды.
Жапония үкіметі технология саласында негізгі алты “стратегиялық маңызы“ ... атап ... ... ... қарулану, жарылғыш заттар, ядролық
энергетика, космос, есептеуіш құралдар).
ҚОРЫТЫНДЫ
Нарықтық қатынастардың дамуына орай, ... ... ... ... тұжырымдамасы негізінде маркетингті қолданудың
объективтік қажеттілігі туындады.
Қазақстан Республикасындағы кейбір мекемелердің маркетинг ерекшеліктері
қазіргі заманға беймәлім. ... ... ... дамуына
кедергі болып тұрған негізінен макроэкономикалық факторлар, атап айтқанда:
1. Қаржы немесе ... ... ... ... ... ... тұрғыдан алғандағы қатаң жобасы, жұмыссыздықтың
жоғары деңгейі,өнімді өткізу ... ... өсу ... ... ... ... ... Салық жүйесінің жетілмегендігі атап көрсетіледі.
Шетелдік деректерге сүйенсек, олар нақты бір ... ... ... ... ... ... негіздемесі болған жағдайда ғана, маркетингті
табысты түрде қолдануға болады деп, тұжырым жасайды. Өткізіліп ... бір ... ... болмауынан, нарыққа өту кезеңінде
маркетинг қызметімен айналысу ... ... ... ... ... ... іс ... ұйымдастыру және оның тиімділігі
мен сапалылығын көтеру маңызды мәселе болып табылады.
Қазіргі кездегі қазақстандық компаниялар маркетингілік қызметін дәрежелі
түрде іске ... ... ... себеп қаржының жетіспеушілігі. Дамушы
елдердің ... ... ... ... ... ... 25 ... құрайды, ал оны әрине қазақстандық ... ... ... компания мүмкіншілігінше маркетинг шығындарын
жоғарылатуы керек, өйткені экономикалық дағдарыс жағдайында тек ... ... ... ... ... ... ... Ф.Котлер 1998
жылы қыркүйек айында өткен ... ... ... ... ... ... ... жағдайында компания
дамуы үшін шығындарды төмендету керек. Бірақ маркетингке кеткен шығындарды
не болса да азайтудық ... жоқ. ... тек қана ... ғана жаңа
резервтерді таба алады. Егер ... ... ... ... өнуі үшін ... ... ал кризис жағдайында фирманың өмір сүруін
қамтамасыз ететін ... ғана ... ... және ... ... ... ... байланысты екендігін де ескірген жөн. Шетелдік маркетинг жолдарын
қазіргі Қазақстан экономикасына енгізуді қолға алған жөн. Оның арасындағы
біздің ... ... ... және ... ... ... ... еліміздің экономикасын нығайту жолында
маркетингті тек қана ... ... ... ... тиіспіз.
Мұнай өнімдердің маркетингтік қызметтерінің негізгі – маркетингтік
саясаттың дұрыс жүргізілуі болып табылады, соның ішінде ... ... ... ... орынға ие.
Маркетинг қызметін басқару басқа да басқару қызметі сияқты оны құраушы
негізгі элементтерден тұрады:
• Маркетингтік талдау және аудит;
... және ... ... ... ... басқаруды ұйымдастыру.
Маркетингтік талдау және аудит – компанияның ішкі және сыртқы ортасын,
яғни оның күшті және ... ... ... және ... ... қамтамасыз ететін маркетингті басқару қызметін құрайтын негізгі
элемент. Маркетингтік анализ бен ... ... ... технико-
экономикалық көрсеткіштерін талдау, макро және микро ортасын талдау, SWOT
- талдау, нарықты маркетингтік зертеу.
ПАЙДАЛАНҒАН ... ... ... ... 2003 – 2015 жылдарға арналған Индустриялық
– инновациялық стратегиясы»;
2. Назарбаев Н.А. ... ... ... халқына
жолдауы.
3. “Бәсеке және монопольдік қызметті шектеу туралы” Заң// ... ... (( ... ... өз дамуындағы жаңа серпіліс жасау қарсаңында». Қазахстанның
әлемдегі бәсекене барынша қабілетті 50 ... ... ... Қазақстан Республикасының Президентінің жолдауы. Астана,
2006 жыл.
5. Қазақстан Республикасының Президенті Нұрсылтан Назарбаевтың Қазақстан
халқына ... ... ... – жаңа ... 2003 ... ... о ... - 2003, ст. 5.6 – 1;
7. «Таможенный кодекс РК» - 2003, 5 ... ... Ф. ... ...... ... 2001 ... Котлер Ф. «Маркетинг менеджмент - Питер, 2000ж
10. Афанасьев М. “Маркетинг: стратегия и ... ... - ... ... 1998 ... Божук С. Г «Маркетинговые исследования» - Питер, 2003;
13. Мэскон «Менеджмент» - ... ... ... Е. В ... на ... - ... ... Малхотра Н «Маркетинговые исследования и эффективный анализ» - ... ... ... ... - Минск – 1999;
17. Диксон П. «Управление маркетингом» Москва, 1998;
18. Бун Л. Куртц. Д «Современный маркетинг» - ... ... ... ... С.Р. ... в ... Алматы, 2003 ж.
20. Есімжанова С.Р. “Маркетинг негіздері” – Экономика, Алматы, 2003
21. ... ... ... ... Москва 2003 г.
22. Ковалев В.В.”Финансовый анализ” – Финансы и статистика, Москва,2000
23. Алтынбаев Б.А ... ... - ... ... 2003ж.
24. Алтынбаев Б.А « Организация службы маркетинга» - Экономика, Алматы,
2000 ж
25. Ассэль Г. «Маркетинг: принципы и стратегии: Учебник для ... ... Ман И. ... на 100 %» - Питер, 2003;
27. Юлдашева О.У «Промышленный маркетинг» - Экономикс, 2002г;
28. Зайцев Н. Л ... ... ... - Москва, 2001;
29. Тоқсанбай Р. К «Русско – казахский словарь» - Алматы, 1999
30. Пасс А. « ... ... - ...... ... ... – 2004, 26 ақпан;
32. Нефть и газ – 2005, 2;
33. Нефть и газ – 2004, 5;
34. ... и газ - 2005, ... ... и Газ – 2005, ... ... ... – 2005, 7 ... Транзитная экономика - 2002, 2;
38. Транзитная экономика – 2004, 6;
39. Промышленность Қазахстана - 2005, ... ... ... – 2004, ... ... хабаршысы – 2005, 6;
42. Маркетинг – 2004, 1;
43. Маркетинг ... и ... – 2003, ... ... и статистика №5, Алматы, 2000 г.
45. ... ... №3 – 4, ... 2003 ... Өмір №4, ... 2005 ж
47. Егемен Қазақстан – 11 мамыр, 2001 ж.
48. Саясат – 2002, 1
49. Заң газеті – 7 сәуір, 2001 ... ... ... – 3 ... 2003 ... Астана ақшамы – 1 қараша, 2003 ж.
52. Мир ... - 2005, ... ... в России и за рубежом - №3, ...... 2003 ... ... в России и за рубежом - №5, ...... 2004 ... ... - №2, - ... 2003 г.
56. Маркетинг товаров и услуг - № 5, Алматы, 2002 г.
57. Маркетинг товаров и ... - № 2, ... 2003 г.

Пән: Маркетинг
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 30 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Инвестициялық қызметтің экономикалық мәні мен мазмұны."38 бет
5в050700 «Менеджмент» мамандығы 1-курс студенттері үшін іс-тәжірибеден өту туралы есебі12 бет
Complete-service негізгі қызметтері17 бет
HTML – базалық технологиясы5 бет
Token Ring желілік технологиясы2 бет
«DreamPro» компаниясының даму стратегиясы93 бет
«Алатау» ЖШС өнімінің бәсеке қабілеттілігіне баға беру33 бет
«ТеңізҚұрылыс» ЖШС-нің маркетингтік қызметін талдау52 бет
Ішкі маркетингтік ақпарат жүйесі26 бет
ААҚ «LG Elektronics Almaty Kazakstan» компаниясының өндірістік және маркетингтік іс-әрекеттері13 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь