«ормандарға антропогенді әсер»

1. Ормандардың экологиялық маңызы
2. Антропогенді қысым жағдайында ормандардың тұрақтылығын сақтау мәселесі
3. Ормандарға рекреациялық қысымның әсері
Ормандардың экологиялық қызметін бағалауда олардың қоршаған ортаға әсерінің екі түрін атап көрсетуге болады: биогеохимиялық (Вернадский бойынша, тірі заттың бірінші ретті қызметі) және механикалық немесе физикалық (тірі заттың екінші ретті қызметі). Биогеохимиялық қызмет әр түрлі физиологиялық процестердің (фотосинтез, минералдық қоректену, транспирация, қоршаған ортаға әр түрлі ұшқыш заттарды бөліп шығару және т.б.) жүзеге асуы арқылы көрінеді. Механикалық қызметі биомасса, оның көлемі арқылы, сонымен қатар алып жатқан ауданы және негізінен бірлестіктің іші мен одан тыс территорияда арнайы экоклиматты түзу, ауадағы заттарды тұндыру қызметі арқылы көрінеді.
Бірінші қызметі органикалық заттың түзілу жылдамдығына (өнімділік) байланысты. Ұзақ өмір сүретін ағашты өсімдіктер көп мөлшердегі бимассаны түзуге қабілеттілігіне байланысты, ортаға әсер ететін фактор болып табылады.
1. Сағымбаев Ғ. Экология негіздері. Оқулық. – Алматы: Республикалық баспа кабинеті, 1995 ж.
2. Оспанова Г.С., Бозшошаева Г.Т. Экология. Оқулық. – Алматы: Экономика, 2002 ж.
3. ҚР Заңы «Қоршаған ортаны қорғау» туралы. //Егемен Қазақстан, 05.08.1997 ж.
4. ҚР Заңы «Атмосфераны қорғау туралы //Егемен Қазақстан, 12.06.1981 ж.
5. Конвенция о сохранение биоразообразия – М: 1993 г.
        
        Лекция тақырыбы: «Ормандарға антропогенді әсер»
Сұрақтар:
1. Ормандардың экологиялық маңызы
2. Антропогенді қысым жағдайында ормандардың ... ... ... ... қысымның әсері
Әдебиеттер
1. Сағымбаев Ғ. Экология негіздері. Оқулық. – Алматы: Республикалық баспа
кабинеті, 1995 ж.
2. Оспанова Г.С., Бозшошаева Г.Т. ... ...... Экономика,
2002 ж.
3. ҚР Заңы «Қоршаған ортаны ... ... ... ... ... ҚР Заңы «Атмосфераны қорғау туралы ... ... ... ... о ... ... – М: 1993 ... Ормандардың экологиялық маңызы.
Ормандардың экологиялық қызметін бағалауда олардың қоршаған ... екі ... атап ... ... ... ... тірі ... бірінші ретті қызметі) және механикалық немесе
физикалық (тірі заттың екінші ретті ... ... ... ... ... ... ... минералдық қоректену,
транспирация, қоршаған ортаға әр түрлі ... ... ... ... және
т.б.) жүзеге асуы арқылы ... ... ... ... ... арқылы, сонымен қатар алып жатқан ауданы және негізінен бірлестіктің
іші мен одан тыс территорияда ... ... ... ... ... қызметі арқылы көрінеді.
Бірінші қызметі органикалық ... ... ... (өнімділік)
байланысты. Ұзақ өмір сүретін ағашты өсімдіктер көп мөлшердегі ... ... ... ... әсер ... фактор болып
табылады.
Ормандардың көміртегіне қатысты қызметі. ... ... ... ... ... парниктік эффект мәселесін шешуде адамдар
орман экожүйелерінен үміттенеді. 1 т ... ... ... ... ... үшін 1,5 - 1,8 т ... газы сіңіріліп, 1,1 - 1,3 ... ... ... белгілі. Өнімділігі орташа орманға есептесек, 1
га орман жылына 6 - 7 т көмірқышқыл газын сіңіріп, 5 - 6 т ... ... ... ... орасан көп мөлшерінің концентрациясы
ағаштардың биомассаның үлкен болуына байланысты. Жер шарының өсімдіктерінде
жиналған көміртегінің бүкіл массасының 92% ... ... ... ... жүйелерінде көміртегінің тек ... 7%, ал ... ... - ... кемі ... ... көп мөлшері
ормандардың өлі органикалық затында (детрит), топырақ гумусында және орман
батпақтарының торфтық ... ... ... ... ... жылдамдату үшін ормандардың ауданын кеңейту ... ... ... ... алуы ... орай ... жер шарында ормандардың ауданы мен биомассасының
кемуі адамзатты толғандырып отыр. Бұл олардың тек ... ... ... ... да көптеген функцияларының орындалуына әсер етеді.
Ормандардың ауа тазартудағы қызметі. Атмосферадағы ... ... ... ... ... ... басқа да бөгде заттарды жоюға
қабілетті. Ауаны ... ... ... ... сіңіру арқылы да
(бірінші ретті), физикалық тұндыру (екінші ретті) арқылы да ... ... ... қызметі ластаушы заттарды, соның ішінде улы
заттарды (күкіртті ангидрид (SO2)) денесінде жинауы арқылы көрінеді. ... ... ... түскен жапырақтармен немесе басқа жолмен ағзадан
шығарылады. Мәліметтер бойынша 1 кг жапырақ ... 50 - 70 г ... 40 - 50 гш хлор жэне 15 - 20 мг ... ... ... ... ... жэне аммоний тұздары түріндегі қосылыстары аз мөлшерде ... ... тыс ... ... ... ... ... болып
табылады. Бірақ бұл заттардың артық мөлшері, басқа да ластаушы заттар
тэрізді өсімдіктердің ... ... ... уландырады.
Екінші ретті қызметімен негізінен ауадағы бөлшектерді ... Бұл ... ... күйде де (ауырлық күшінің әсерінен), ылғылды
атмосфералық жауын-шашында немесе су буында еріген күйде де ... ... ... орманды емес жермен салыстырғанда ауаны тазарту
интенсивтілігі 20-30 есе ... ... Ауа ... ... ... 1 га ... жылына 50-60 т шаңды сіңіріп, тұнбаға түсіре алады. Танап
қорғайтын орман ... ... ... жел ... ... осы ... қолданылады.
Орман шуды кемітеді, дыбыстың таралу қашықтығын төмендетеді.
Өсімдіктердің ластаушыларды нейтралдауы мен ... ... ... ... әсер етуі ... жүреді.
Ормандардың климаттық және метеорологиялық қызметі. Ормандар
метеорологиялық факторларға да әсер ... Олар ... ... ете ... өзіне тән ерекше ... ... ... ... ... тыс ... де ... Осы қасиетіне
байланысты ормандарды топырақты, егіс танабын, жолдарды, ... ... ... мен ашық ... ... ... мен ... арасында
айтарлықтай айырмашылықтар жоқ. Тек жазда ашық ауа райы кезінде ... 2-5 С ... ... ... ... ... ... орманда 1-20С ғана
салқын. Қыста орманда едәуір жылы болады.
Ормандар күн радиациясына көп әсер етеді. Ашық жердегі күн ... деп ... онда ... ... сүйгіш өсімдіктер (қарағай, қайың және
т.б.) белдеуіне 10-15%, ал көлеңке сүйгіш ағаш ... ... ... ... ... тек 3-5% ғана ... түседі.
Орманда ауа мен топырақтың жоғары қабатында ылғалдылық ... ... ... ... ... қабаттары болса, шөптесін өсімдіктер
бірлестігімен салыстырғанда құрғақ.
Орман өзінен алшақ жатқан жерлерге де әсер ... ... ... ... ... әсер ету ... ... биіктігіне,
тығыздығына байланысты.
Адамдар ерте кездердің өзінде өзен ... және ... ... ... ... ... екенін байқаған. Әсіресе, XIX
ғасырдың аяғы мен XX ғасырдың басында ормандар мен су ... көп ... ... ... ... ... қоректендіреді. Олар беттік су ағысының
көп мөлшерін жер астына ... ... ... өзендерді қоректендіре
отырып, олардағы су деңгейінің қыс пен жазда ... ... ... ... және ... ... кезінде өзендерге су ормансыз жерлерден
беттік ағыс бойынша келеді. Бұл судың топырақ ... ... мен ... ... ластануына әкеледі.
Ормандардың грунт суларын арттырып, беттік ... ... ... ... ... су өткізгіштігінің жақсы болуына (жабын
қабатымен, тамырларымен қопсытылған) және оның ... ... ... ... ... ... ретінде өздігінен тазару мен техногенездің
бұзушы күштеріне қарсы түру қабілетінің жоғары болуымен сипатталады.
Орман экожүйелерін ластанған суларды ... үшін де ... ... м орман белдеуі арқылы өткен суда аммоний тұздарының мөлшері 5 есе ... - 6 ... ... ... мен ... 10 есе ... экожүйелері судың бактериалдық және физикалық қасиеттеріне
қолайлы әсер етеді. Егіс ... ... ... ... коли-индексі (1л
судағы ішек таяқшасының саны) 18-ге тең, ал 45 метрлік орман белдеуі арқылы
өткенде 9-ға ... ... ... ... 5 есе ... кесілгенде, оның су қорғау және басқа да ... ... ... ... нәтижесінде орман қалпына келсе, бұл қасиет те
қалпына келеді.
Өсімдіктердің тікелей су қоймасындағы суды ... ... ... осы ... ... бір түрі ... ... шахталар
мен шайынды суларды тазалауда қамыс, регоза пайдаланылады.
2. Антропогенді ... ... ... ... ... ... ... ортаны тазарту функциясы, олардың
зақымдануымен, тұрақтылығының төмендеуімен, ... ... ... жалпы заңдылықтары мен одан ... ... ... ... ... ... пен оның ... триоксиді, күкірт қышқылы) ластанудан болады. Сонымен қатар азот
тотықтары, фтор, ... ... смог ... де айтарлықтай зиянды
әсер етеді.
2. Улы заттар өсімдіктерге не құрғақ тұнбалар түрінде, не ... ... әсер ... Ең ... ... ... (жабын ұлпалары, хлорофилл, клеткалық құрылымдарға әсер етеді).
Сонымен қатар токсиканттар, әсіресе қышқылдық жауын түрінде, ... ... ... биогендік және басқа да ... ... ... тамыр жүйесінің улануы мен бұзылуы арқылы әсер
етеді. Жер асты ... ... мен ... ... әсерінен бөлініп шығатын алюминий күшті уландырушылық әсер
етеді. (Альцгеймер ауыруы).
3. Улы заттардың өсімдіктерге әсері баяу (созылмалы) улану ... ... ... ... түрінде болуы мүмкін. Ормандардың жойылуы да
баяу (сиректену және толық ыдырау) немесе бірден ... ... ... Улануға және жойылуға көбіне қылқан жапырақты ормандар ұшырайды. Бұл
құбылыстың себебі - ұзақ өмір ... (5-7 жыл) ... ... ... ... ... бірінші белгілеріне
қылқанның өмір сүруі уақытының кемуі мен ... ... ... ... ... ... көгілдір шырша жатады. Сондықтан бұл ағашты
қалаларда жиі өсіреді.
5. Жалпақ жапырақты ... улы ... ... ... бук және
басқа қатты сүректі ағаштар тез ... ... ... ... ... Сондықтан қалаларда, ... ... олар ... ... ... Өте ... ластанған
жерлерде жапырақты ағаштарды жағдай ... ... ... Улы ... ... ... ... Оларды ластанудың
индикаторы ретінде пайдаланылады. Токсиканттар мен көптеген мәдени ... ... ... ... гладиолустар).
7. Ластанған атмосферада ағашты және көптеген көпжылдық өсімдіктердің
өмір сүру жасы қысқарады. Бұл ... ... ... және ... токсиканттарға деген сезімталдықтың артуына да байланысты.
8. Адам үшін жасалған ... ... ... ... ... (ЗЖЖК) көптеген өсімдіктерге қолдануға болмайды. Себебі,
өсімдік ағзасының сезімталдығы жоғары.
9. Атмосфераның ... ... ... ... әсерін
кеміту үшін орманда - ... ... ... Оларға:
өсімдіктердің анағұрлым тұрақты ... мен ... ... мен ... ... ... арттыру (тыңайтқыштар,
суару), фитоценоздарды жылдам жаңарту, жаңа ... ... және ... ... ... қысымның әсері.
«Рекреация» ұғымы үйден тыс жерде адамдардың денсаулығы мен еңбекке
жарамдылығын ... ... ... Рекреациялық обьект ретінде
ормандар мен ормандық ландшафттар кеңінен ... ... ... ... күшін қалпына келтіру үшін қала не тығыз
қоныстанған басқа да жерлермен салыстырғанда 4-5 есе аз уақыт ... ... ... ... артуы мен стрестік құбылыстардың артуы әсерінен
адамдар табиғатқа жақын болуға талпынады. Осыған ... ... ... ормандардың көлемі де, оларға жасалатын қысым да
артып отыр. Орман өсіру ... жеке ... ... орман
шаруашылығы қалыптасқан. Оның міндеті - жекелеген ... ... ... бағасын анықтау, қысымды реттеу іс-
шараларын ... ... мен ... ... ... ... жасалатын зақымдануларды кеміту үшін арнаулы іс-
шаралар жүргізіледі:
1) қысымды реттеу. Орманға келетін адамдардың белгілі бір саны арқылы
жүзеге асырылады;
2) ... ... ... ... ... ... ... тұратын
жер, демалатын орындарды белгілеу;
3) демалушылар арасында тәрбиелік және түсіндіру жұмыстарын жүргізу.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Антропогендік фактор4 бет
Екпе ормандарға топырақ өңдеу5 бет
Орман ресурстары және мәселелері5 бет
«АХҚЗ» АҚ өндірістік қалдықтарының және шығарындыларының аймақтың қоршаған орта компоненттеріне тигізетін антропогендік әсері53 бет
Адамның шаруашылық әрекетінен табиғатта болған антропогендік өзгерістер14 бет
Антропогендік және экологиялық апаттар11 бет
Антропогендік ландшафт туралы түсінік6 бет
Антропогендік ландшафттардың дамуының алғышарттары55 бет
Антропогендік ластанудың негізгі көздері15 бет
Антропогендік стрессордың әсері12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь