Ветеринариялық-санитариялық гигиена

Ветеринариялық-санитария жануарлар мен адамдардың жұқпалы (инфекциялық) және инвазиялық ауруларды алдын-алу және жоғары санитариялық сапалы, жануар тектес азықтардың жолдарын оқытатын ғылым. Оның негізгі мақсатына адамдар мен жануарларды қоршаған патогенді микроорганизмдерді жою, ауру қоздырғыштарын тасымалдайтын және тарататын насекомдар мен кеміргіштерді жою, қоршаған ортаны гельминттердің жұмыртқасы мен балаң құрттарынан тазарту, органикалық заттардың ыдырауы салдарынан пайда болған жағымсыз иістерді жою сияқты денсаулық сақтау кешенінен тұрады. Осыған байланысты ветеринариялық-санитария төмендегідей бөлімдерден тұрады: дезинфекция, дезинсекция, дератизация, дезинвазия және дезодорация.
Азық-түлік мекемелерінде Ветеринариялық-санитариялық шаралардың ең бастысы дезинфекция болып табылады.
        
        Ветеринариялық-санитария жануарлар мен адамдардың жұқпалы
(инфекциялық) және инвазиялық ауруларды алдын-алу және ... ... ... ... ... ... оқытатын ғылым. Оның негізгі
мақсатына адамдар мен жануарларды ... ... ... ауру ... ... және ... ... мен
кеміргіштерді жою, қоршаған ортаны гельминттердің жұмыртқасы мен балаң
құрттарынан тазарту, органикалық заттардың ... ... ... болған
жағымсыз иістерді жою сияқты денсаулық сақтау кешенінен тұрады. Осыған
байланысты ветеринариялық-санитария төмендегідей ... ... ... ... дезинвазия және дезодорация.
Азық-түлік мекемелерінде Ветеринариялық-санитариялық шаралардың ең
бастысы дезинфекция болып табылады.
Дезинфекция
Дезинфекция ... ... ... des-жою,
қазақша аудармасы зарарсыздандыру)-патогенді ... ... ... бактериялық торшаларға әсерін білу үшін оның әсер
ету механизмін білу қажет.
Қоршаған ортадағы қандайда болмасын затты зарасыздандыру-ол ... ... ғана ... ... ... ... мен ... жануарлардың өміріне қауіпті химиялық заттарды жою.
Дезинфекцияның мақсаты. ... ... тек қана ... жою, ... және спораларын жою болып табылады
Пастерилизациялау - сүт, ет және басқада өнімдерді, сонымен қатар
100С және одан ... ... ... ... залалсыздандыру және
сақтау үшін қолданылады. Бактериялардың вегетативті түрін жою мақсатында
сұйықтың қыздыру температурасын 50-80-нен 95С-қа ... 30 ... ... ... ... ... 55-60С дейін қайталап
қыздыру арқылы пастерлейді. ... ... ... ... ... мен
стерилизация кезіндегідей өзгермейді. ... ... ... саны 90-95% ... ... ... ... споралар, бактериялар,
саңылауқұлақтар, вирустар жойылады.
Қоршаған ортаға ауру малдан және ... ... ... өңдеу
кезіндегі бөлінген микробтар көбінесе тіршілігін жояды, бірақ быразы ұзақ
уақыт тіршілігін сақтап ... ... ... ... ... мақсатымыз
ауру малдарды оқшаулау ғана емес, сонымен қатар олардан ... ... ... ... да жою боп ... төмендегідей мекемелерде жүргізеді: ет, сүт өндіріс
орындарында, ... ... су, ауа ... ... ... ... ... тері, жүн т.б. өнімдерді өндіретін
мекемелерде және ... ... таза емес ... ... ... ... ... бактериоцидтік қасиетіне
және инфекция қоздырушыларының төзімділігіне тікелей ... ... өлуі оған ... ... удың ... ... сатысына
және оның микроорганизмдерге әсер етуіне байланыты. Химиялық заттардың өсіп-
өнуін тежеп, оларды жоймайтын қасиетін бактериостатика д.а. Бірақ химиялық
заттардың ... ... ... ... ... ... жібереді, яғни оған бактериоцидтік әсер етеді.
Дезинфекциялық заттар микроптармен байланысқа түскенде, ... не оған ... ене ... оның торша элементтерімен
байланысқа түседі. Химиялық дезинфекциялайтын заттардың микроп ... ету ... ... ... ... байланысты болып
келеді.
Химиялық зат неғұрлым үлкен жылдамдықпен диссоцияланатын болса, ол
соғұрлым ... ... ... ... оның ... бұзу ... ... түрлі дезинфекциялаушы химиялық заттардың топтары микроб
клеткасына әсер еткенде де ... ... ... ... Хлор мен ... О, ... ... саңылауларынан
немесе пораларынан оңай өтіп кетеді. Микроп клеткасына хлор әсер еткенде
нуклеоид өзгеріске ұшырайды, бұл ... жұқа ... мен доға ... ... ... Оң Н-ионы бар қышқылдар өте уытты болып саналады.
Өйткені оларклетканың цитоплазмасы мен ... ... ... ... ... мен ... қышқылдың ағаш әсер ету
нүктесі ... ... ... ... ... клетканың ішіне
енгеннен кейін, оның қабырғасына жабысып, ондағы майды ерітіп жібереді.
Дезинфекцияның ... ... ... ... ... ... ... Төменгі температура
кезінде көптеген ерітінділердің диссоциляциялану дәрежесі ... ... ... микроп клеткасына ену қабілеті төмендейді деген сөз. Ыстық
күйде ... ... ... 70-80С дейін қыздыру керек.
Дезинфекциялық заттардың концентрациясын, ғалымдар ... ... ... ... ... ... ... қоздырушысы 5%
белсенді хлоры бар, хлорлы әктің әсерінен ғана ... ... ... ... өздігімізден төмендетуге болмайды. Себебі дезинфекцияның
күтіліп отырған нәтижесіне жете алмаймыз.
Ертіндінің аудан бірлігіне ... ... ... ... ықпалынтигізеді, Сібір жарасы кезінде 1кг құрғақ
кептірілген ... ... үшін 2,5% тұз ... 10л жұмсалса, ал
ылғалды тұздалған тері үшін 4л жұмсалады. Ет-сүт комбинаттарының қабырғасы
жылтыр плиткамен немесе ... ... ... ... оған ... ... мөлшерін 0,5л/см2-қа дейін төмендетуге
болады. Ошақты инфекция кезінде ағаштан жасалынған еденді, қабырғалар мен
төбенің 1м2 ...... ... жұмсалуы қажет.
Химиялық дезинфекцияланушы заттардың әсер ету ... ... мен ... ... ... ... ол ... 3 сағат аралығында болады. Кейде экспозицияны төмендетеді, ... ... ... ... ... ... ... немесе ұсақ
тамшыны шашырату және қатты қысымды ағынмен жіберу арқылы жүргізіледі.
Шаруашылықтарда ... ... ... ... шаралар,
қоршаған ортадағы көптеген микроптардың жол ... ауру ... ... инфекция кезінде ауаны дезинфекциялау малдардың қайтадан ауруына
жол бермейді.
Формалинді-формальдегидтің (35-40%) сулы ... ... ... ... ... ... иісті, көздің
кілегейлі қабығы мен жоғарғы тыныс алу ... ... ... және ... ... ... үшін ... белгілі бір формальдегид мөлшері
дайындалады. Формальдегидтің формалин құрамындағы ... ... ... ... ... ... ... алуымыз қажет.
Формальдегидті, спороцидті, және бактериоцидті ... ... оның ... ... ... ... ... белокпен). Осының салдарынан
белоктар денатурацияға ұшырап, нәтижесінде өзге ... ... ... мал ... мен құстардың әр түрлі
аурулар кезінде қолданылатын (әр түрлі ... ... және ... ... бірі болып саналады, оны сулы ... ... ... ... дезинфекция үшін) немесе таза аэрозольді күйде, не
басқа да химиялық заттармен араластырып қолдануға болады.
Басқа да газ ... ... ... күкіртті ангидрид, бром және
т.б.) салыстырғанда оның дезинфекциялық ... ... ... ... болып саналады.
Формалинмен дезинфекциялау кезінде бөлменің саңылаусыз (герметикалы)
болуы маңызды рөл атқарады.
Қоражайды ... ... болу үшін ... ... бір ... су буын жіберген жөн. Бұл кезде формальдегид су
тамшыларында еріп, микропқа газ ... ... сулы ... ... ... ... әлсіз иісті сұйық зат. Бұл
препарат диальдегид тобына ... және оның ... 20% әсер ... зат
кіреді. Ол сиымдылығы 40-200кг-ға дейін болатын, металлдан ... Бұл ... ... ... ... дезинфекцияланатын заттардың түсіне әсер ... ... ... болуымен ерекшеленеді.
Жылы қоймаларда сақталу мерзімі 1жыл. Бір рет мұздатқаннан глутар-
альдегид дезинфекциялаушы қасиетін жоғалтпайды.
Бұл ... мал, құс ... ... ... үшін ... ... ... аурулар кезінде
залалсыздандыру қолданады: ... ... ... ... ... ... африкалық обасы, құстардың шешегі мен обасы, сібір жарасы.
Спора түзбейтін микрофлораны жою үшін 0,5% белсенді әсер ету заты ... ... ... кезінде 1%; Сібір жарасы кезінде
құрамында 2% глутар-альдегиді бар ерітінді қолданылады.
Арнайы ... ... ... үшін оларды 0,5% глутар-
альдегидінің ертіндісіне салып қояды.
Ет өндіретін кәсіпорындарда зең саңылауқұлаұтармен ... ... ... ... ... бөлмелер мен шикілей ыстайтын цехтарда.
Зең саңылауқұлақтарының споралары өте тез ... ... ... мен
тағамдық қасиетін нашарлатады. Зеңденуге қарсы қолданылатын препараттардың
әсері өте төмен немесе қысқа мерзімді. ... ... зат ... ... ... ... тұр. Ет ... объектілерде
микробтардың өсіп-өнуін төмендететін және ұзақ әсер ететін (1ж, одан ... ... мен жаңа ... ... қажет. Бұндай препараттар
Ресей мен Шет елдерде ойластырылып табылған.
Сонымен қатар шет елдерде азық өндіретін мекемелердің ... ... ... ... ... ... ... шығарылған.
Ресейде ұзақ әсер ететін бояғыш, сырлағыш заттар құрамына ... ... бар ... Д-52 ... ... ... дезинфекциялайтын препараттар
Микроорганизмдердің өмір сүруіне жарық, температура және иондаушы
сәулелер әсер етеді.
Жарық. Оның дезинфекцияда маңызы бар 2-кі түрі ... ... (күн ... ... ... ... ... жарығы)
Күн сәулесі энергиясының патогенді микроорганизмдерге әсері өте жоғары.
Жасанды дезинфекциялаушы ... ... ... ... төмен қысымды сынапты кварцты шамдар қолдануда.
Ветеринарияда бактериоцидті лампалар (БУВ) мынадай ... Құс ... сою ... ... ... қасапханаларда, шұжық, ... және т.б. ... ... ... жүргізілетін бөлмелерде ,
бактериологиялық лабораторияларда, ... тері ... ... ет және сүт тағамдарын тексеретін станциялардағы қондырғылар
мен бөлмелерде, тағамдық ... ... ... және ... зең ... ... мен микробтардың өсуін тоқтатады.
Бактероцидтік лампаларды мұздатқыштар мен ауа ... ... ... ... ... ... орта ... басқа, қалыпты жылу ... ... ... температура
микроорганизмдердің тіршілігіне кері әсерін тигізеді. Құрғақ және ... өте ... ... жатқан су. Қайнату ұзақтығына байланысты спора түзетін және
спора түзбейтін микроорганизмдердің өліміне әкеп соғады. ... ... ... ... ... ... мен ... қабына
байланысты, қайнату арқылы шартты жарамды еттерді залалсыздандырады.
Су буы- сенімді және ең ... ... ... 3 ... ... ... қыздырылған
3) құрғақ
От- микроорганизмдермен ластанған азық қалдықтарын, мал ... ... және қиын ... үшін ... ... ... оны
белгілі бір ауру кезінде өлексені залалсыздандыру үшін қолданылады.
Иондаушы сәулелер. Иондаушы сәулелерді дезинфекциялық мақсатта кең
көлемде қолданылады. Олар ... ... ... мен ... әсер етеді. Бұл кезде олардың нуклеоидтары зақымдалып, жүқа
ДНҚ жіпшелерінің Алгомерияға ұшырауы байқалады.Гамма сәулесі арқылы ... ... ... ... ... және т.б. ... болады.
Сұйық нәжісті гамма сәулесі арқылы залалсыздандыру олардың ауыл
шаруашылық суаттарда пайдалану мүмкіншілігін ... ... ... ... ішек ... мен ... сияқты,
санитариялық көрсеткіштері ретінде кеңінен тараған микроорганизмдердің ... ... ... ... жасалған кейін олардың өсіп-
өнуі бав
йқалмауы керек.
Ішек таяқшасы басқа КОКК емес және ... ... ... қарағанда химиялық дезинфекциялаушы заттарға тұрақтылығы
жоғары болып ... ... ... ішек ... ... ... онда
бруцеллез, сальмонеллез, ... ... ... ... да ... байқалады. Бірақ туберкулез қоздырушысы,
сақау және спора түзгіш микрофлора жойылмайды, ... ... ... ... ... әлде ... жоғары болады.
Туберкулез және т.б. аурулар кезінде дезинфекция ... ... ... ... ... ол мал қорасынан 100% ... ... ... ... алдын-алу және лажсыз дезинфекция кезінде әсіресе
паротифті инфекцияда, шошқа тілмесінде, аусылда ... ... ... ішек ... бар жоқтығына қарап бақылайды, ол
туберкулез, ... ... ... ... мен қой ... және үйрек балапанының гепатиті кезінде ... ... ... ... дезинфекциялауға дайындығымен,
сонымен қатар дезинфекциялаушы заттарды дұрыс таңдап, ... ... ... ... ... дезинфекция,
дезинвазия және дератизация кезінде дұрыс әсер тигізетін препараттармен
мекеменің механикалық тазалануын ...... ... ... және ... әр ... ... жәндіктер мен кенелерді жою болып табылады.
Жәндіктер мен кенелер ... ... ... жануарларға шабуыл
жасағанда әр түрлі адам мен ... ... ... ас қорыту аурулары көбінесе шыбын арқылы көбейіп ... ал ... ... ... ... сона және т.б. ... таралады.
Жәндіктердің азық кәсіпорындарында пайда болуына бірнеше себеп бар.
Олардың біреуі сол азық немесе ет комбинатының ... ... ... лас ... болуы, ашық конолизациялық құбырлардың болуы ... ... ... тоғандардың болуы әсер етеді. Олардың ... жері ... су ... ... ... жерлерінде, еден мен азықта
эксперементті дақтар қалдырады. Ақ кенелер ірмшіктің бетінде бұрғыланған із
қалдырады, ... ... түрі ... ... ... ... ... Тұрақты құрғатқыш қондырғылар олардың көбейуіне өте қолайлы
орта туғызады.
Кәсіп орындарда жәндіктер мен ... жою ... ... шараларын жүргізіледі. Ол шаралар алдын-алу және жою ... ... ... ... өсіп ... ... жағдай
туғызады. Сонымен қатар малдарға буынаяқтылардың шабуылына жол бермеу
керек. Терезе арқылы ... ұшып ... үшін ... бетіне дәке
немесе темір тор тартып қояды.
Кенелер мен жәндіктерді жою үшін әр ... ... ... мен ... қолданылады.
Насекомдардың организмге ену жолдарына байданысты оларды 4 топқа
бөледі:
1-Контактілі ... олар ... ... ... ... арқылы енеді.
2-ішектік дезинфекциялық заттар, ішекке азықпен су арқылы түседі.
3-фумигантты дезинфекциялық ... ... алу ... ... енеді.
4-репелентті препараттар, үркіткіш әсері бар заттар хлорофос,
гексохлоран және ... ... ... әр қилы ... және сүт кәсіп орындарында шыбындар, ... және ірі ... ... үлкен зардабын тигізеді.
Шыбындар – белсенді, ал қараңғыда қимылсыз ... Өте ... ... өмір сүру барысында қолайлы t (16-35С) болғанда ... ... ... ... жұмыртқаларын көңге (жылқы, ... ... ... ... етке ... ... 1 қалдықтар
тастайтын қораптан әр түрлі сатыдағы 80000 шыбын табылады.
Шыбындардың энзоотиялық және эпидемиологиялық маңызы өте зор. ... мен ... ... жей ... олар ... ... патогенді микроорганизмдерді жинақтап, сақтайды.
Зерттеулер ... ... ... ... 6млн ... ... ал ас ... жолдарын 28млн-ға дейін табылды. Азықтарға шыбындар
қонып әр түрлі микроорганизмдермен ... ... 63 ... ... ... ... ... тополаң
қоздырушысы, Аусыл, туберкулез, туляремия, сальмонеллез, эшерихия, Морган
таяқшасы және т.б. кіреді.
Осы ... ... ет және сүт ... ... күрес
шараларын ұйымдастырудың басты себебі болып табылады. Шыбындардың көбейуіне
қолайсыз жағдай жасау, жұмыртқалаған жерлер және одан ... ... ... ... ... ... ... жазда мал қоражайларындағы көңді және басқада лас
заттарды әр 5 ... 1 рет ... ... ... Бұл ... ... ... Мүмкін болғанша өндіріс территориясы маңайындағы тұрғын үй
аулалары лас қоқыстардан тазаланып отыруы керек. Ет ... ... ... ... ... дейін оны 10-20 см
торфор және топырақпен жауып тастау керек, ол шыбындардың ... ... Ет мен сүт ... шыбын етке тиіспеу үшін ... ... тор ... дәке ... қояды. Оның жан-жағына жабысқақ
лента іліп қояды.
Балаңқұрттардың пайда болуын болдырмау мақсатында көң ... көң ... ... қоқыс сақтайтын бақырларды 3
трихлорометафоспен немесе ... ... ... ... ... ... ... мен нафтализолдың 1:1
қатынасындағы ертіндімен өңдеп, ... ... ... ... ... ... балаң құртын жою үшін
қолданылады. Жәндіктердің ересек формасын жою үшін корбофос ... ... ... қолданылады.
Дезинвазия
Дезинвазия- қоршаған ортадағы паразит ... ... мен ... жою, сонымен қатар малдарда инвазиялық ауру
тудыратын аскаридоз, параскаридоз, кокцидоз, ... ... ... ... ... болып табылады.
Паразит гельминттерімен күресу кезінде өте төмен (t – 0 дан ... ... (50 С ... температуралар, күн сәулесі, кептіру, әр түрлі
химиялық заттар немесе олардың басқа заттармен қосындылары ... t ... ... мен балаң құрт гельминттердіңқоршаған
ортада дамуы тоқтайды, егер ... ... ұзақ ... әсер ... олар ... температуралар кезінде балаңқұрттардың белогы ұйып, ... ... су ... ... зат ... табылады.
Мысалы: аскорида жұмыртқасы 70 С суда 1 мин. ... ... ... мен ... ... ... қайнаған
суға салғанда олар 5 мин. ішінде залалсыздандырылады.
Күн ... ... ... мен ... ... мол, ... жаз айларында, ауаның жоғары температурасы мен төменгі
ылғалдылығы болғанда. Аскорида жұмыртқалары ауаның ылғалды-құрғақтылығына
қарамастан 1 күн ... ... ... ... ... ... ПРК және ПРК-2 ... қондырғылары шошқа аскаридасын біртіндеп өлтіреді.
Мекеменің айналасындағы барлық территорияны ... ... үшін ... ... кейін хлорлы әкпен сеуіп
тастаймыз (0,5кг-1м2). Топырақты күрекпен аударамыз. Бұл әдіс ... ... ... ... ... ... ... құстарды өлтіріп, құс
тұрған қоражай мен құрал жабдықтарды аммиак ертіндісімен, ... ... ... ... ... механикалық ортохлор эмульсиясымен, ... ... ... зарарсыздандырамыз. Қоражайды, науаларды, суаттарды
күнделікті механикалық және санитариялық ... ол үшін 80С ... ... ... ... ... дезинфекциялау үшін биотермиялық
зарарсыздандыру ... ... Егер мал ... ... ... ... онда осы процесті оны залалсыздандыру мақсатында қолдануға
болады. Көңнің қатты бөлшектерін ... үшін ... ... ол ... мен ... ... және ... өлімге ұшыратады.
Дератизация
Дератизация (латын des-жоямын, ratus егеуқұйрық) егеуқұйрық пен тышқан
тәрізді кемірушілерді жою.
Тышқан тәрізді кемірушілерді ... ... ... азық көп ... ... 25 күндік егеуқұйрықтар жыныстық жетіліп, ... 7-8 ... әр ... 6-12 ден, ал тышқан жылына 10 рет туады да, әр туғанда 8-
10 тышқаннан туады. Олар ... және ... ... ... ... ... ет және ет өнімдерін, жұмыртқаны, балапанды, жаңа
туған торайларды жеп ... ... ... ... немесе малды
күтуге қолданылатын құрал-жабдықтарды, электр және басқа байланыс жерлерін
кеміріп тастайды.
Ауру кеміркшілер, қоршаған ... ... ауру ... ... ... ... олар мал ... суды ластайды. Шошқалар
кемірушілердің өлекселерін жей ... әр ... ... ... ... пен ... ... лестериоз және т.б.
көптеген ауру қоздырушыларың қоры екені ... Мал ... ... ... ... ... микроппен ластайтын, бактерия алып
жүруші егеуқұйрықтар мен тышқандар алып келеді. Сонымен қатар кемірушілер
сібір ... ... ... ... ... трихофития, трихинеллез
сияқты аурулардың тасымалдаушысы болып табылады.
Кемірушілердің тез көбейетіндігіне ... ... ... жоспарлы
және жүйелі түрде жүргізіп отыру қажет.
Санитариялық профилактикалық шараларға мыналар жатады: кемірушілердің
үңгірлерін, суын, азығын жою, қоражай ... ... ... таза ... ... ... тазалап отыру қажет.
Ет комбинаттарында кеміргіштерді жою үшін тұзақтар мен ... ... ... ... төмендегілер жатады: зоокумарин,
зоокумариннің натрий тұзы, фентолацин, дифенацин (ратиндан), крысид, мырыш
фосфиді, теңіз ... ... ... натрий және борий фторацетаты
және т.б. Бірақ ет және сүт ... ... бұл ... ... ... ... барысында жануарлардың улану мүмкіндігі төмен зоокумарин,
ратидан және фентолоцин препараттарымен уланғанда, у қайтарғыш зат ретінде
малдарға К витаминін ... ... ... жататын интерферентті негізді улар
құрамасы. Соңғысы ... ... ... ... ... және ... болады. Дайын препаратты 1% құрылым (смесь) ретінде шығарады.
Сыртқы тұрпаты жағынан, препарат ақ ... сұр ... ... суда ... ... ... мал ... протромбиннің түзілуін
тежейді, сонымен қатар перифериялық қан трамырлардың қабырғасын ... ... ... ... ... ... геморагиялық
диатезден өледі.
Зоокумариннің натрий тұзы-суда жақсы еритін, сары түсті ұнтақ. Оны
құрғақ, ауасы тазартылып тұратын ... бар ... «А» ... ... ... ... тұзы кемірушілердің организмін дәл
зоокумарин ... ... Уды ... мал, 3-15 ... ... ... сары ... улы кристалды зат. Препараттың
жоғары ретицидті және кумулятивті антикоогулянтты қасиеті бар.
Дератизациялау ... ... ... ... бар ... ... ұны) техникалық фентолациннің ұнтақ түріндегі қоспасын
қолданады.
Егеуқұйрықтар тышқанға ... ... ... ... олар алғашқы 3-10 тәулік ішінде, ... ... ... ...... ... ... бар, суда
ерімейтін сары түсті кристалды зат.
Дифеноцинді, бір рет қолданылатын жайлап әсер ететін және ... бар у ... ... ... летольдық доза, бір реттік
дозаға қарағанда ... есе ... ... ... Оның ... ... тәрізді.
Қазіргі кездегі нормативтік құжат ... ... ... ... міндетті түрде Қазақстан ... ... өтуі ... ... ... ... ... соңғы
жылдары жиі өзгеруде. Өйткені кейбір ... ... ... ... ал ... ... алынып тасталып жатады. 2002
жылдың 1 қаңтардағы ... ... ... және ... ... үшін ... препараттар, 9 препаратпен шектелген.
Олар: ... ... ... ... Протект Б, бараки, ланират,
мырыш фосфиді жатады. Азық өндіретін кәсіпорындарда ... ... - ... 0,75% концентрациялы куматераилы бар көгілдір
түсті ұнтақ. Егеуқұйрықтарға улы ... ... ... ... ... мен ... ... төмен болып келеді.
Азықтық еліктіргіштер – құрамында улы химикаттары бар ... ... ... ... Оларды даярлау үшін нан,
әр түрлі ботқалар, қайнатылған картоп, еттен және ... ... ... ... ... зат пен ... мол ... заттар қолданылады.
Улы еліктіргіш заттардың нәтижелігі олардың тағамдық қасиетінің жоғары
болуына байланысты. Кеміргіштерді еліктіргіш азықтарға ... ... ... бұл ... ... Ол үшін 3-5 ... бойы арнайы жерлерге у
қосылмаған еліктіргіш азықтарды орналастырып ... ... ... бұндай азықты күдіктеніп жейді. Біраздан соң олар осы азыққа үйрене
бастағаннан кейін оларға у қосылған ... ... ... ... ... улы ... мен
суаттарды бірге қолдану арқылы үлкен нәтиже береді.
Профилактикалық дератизация ... ... ... ... жою
үшін қолданылады. Егеуқұйрықтарды ұзақ уақыт аштық жағдайда ұстау, оларға
улы заттардың тиімді әсер етуіне ... ... ... ... ... қалдықтарын уақытында тазалап отыру кемірушілермен күресте ... ... ... ... ... ... тұрғызған жөн.
Керамикалық плиталар мен тот ... ... ... ... ... тығыздап қаланады.
ДЕЗОДОРАЦИЯ
Дезодорация – жағымсыз иістерді жою. Бұл мәселе малдар ... ... ... ... ал құс ... қидың
шамадан көп жиналуынан туындайды.
Егер қидың ыдырауы оттегінің ... ... ... онда жағымсыз
иістер аса көбейеді. Ал егер қиды ауасы бағасыз жерде ұстайтын болса, ... ... ... ... ... ... скатол, аммиак
сияқты газдар түзіледі. Ірі қара мал мен ... ... ... ... ... ... емес. Сол себепті құс және ... ... ... өте ... иісі ... ... сол жануарларды күтетін жұмысшыларға
және жергілікті тұрғын үй адамдарына зиян болып келеді.
Мал астында төсеніші жоқ қоражайларда, ... ... ... ... ... ... ... Уланған малдарда ... ... ... ... ауа ... ... мөлшеріне өте сезімтал болып келеді.
Ол көздің қасан қабығын қабындырып, көзді жасауратып, құста ... ... ... ... ... сойып қарағанда, ода жоғары тыныс жолдарының
қанталауы мен кілегей қабықтың қалыңдағанын байқауға болады.
Жағымсыз иісті ... ... ... ең негізгі
мәселелердің бірі ... ... ... сол газбен күрескеннен гөрі, сол
газдың шығу ... ... ... Ол үшін ... ... жерлерді, әсіресе
шошқа, тауық қиын жинағанда сабан ... ... жөн. Қиды ... ... жаңа сөндірілген әкпен залалсыздандыруға болады.
Қиды қордағы жинағанда оған 2:1 немесе 5:1 қатынасында, ал ... ... 15:1 ... ... қосады. Торфты көңнің 5:1немесе 3:1
қатынасында қолдануға болады.
Мал ... ет ... ... ұсақ мал ... қиды әр ... ... қи арықтары мұқият қи қалдықтарынан
тазартылуы тиіс.
Қидан немесе басқа лас заттардан тазаланған ... ... ... иіс ... оны жою мақсатында химиялық заттарды
қолданған жөн.
Мал тұратын ... ... ... жол ... ветеринариялық
санитариялық утилизациялық ғимараттарын ең алдымен қысымы ... ... ... ... кейін оларды химиялық дезинфекциялаушы заттармен өңдейміз
(хлор препараты, формальдегид, ... ... ... ... ... өңдегеннен кейін оны 1 сағатқа жауып, бөлме ішіндегі
заттарды улы қалдықтардан тазарту мақсатында, оларды жақсылап сумен ... ... ... ... ... марганац қышқылды калий
немесе хлорлы препараттар қолданылады. Шошқаны тасымалдағаннан ... ... ... ... ... оны 2% ... ертіндісімен өңдейді.
1сағат тұрғаннан кейін, вагондағы химиялық заттар қалдығынан тазарту
мақсатында, оны ... ... ... котлет цехтарын дезодорациялау үшін ағымды-шығымды
вентиляциялар қолданылады. Ал ... ... ... ... 0,1-0,2% ... хлоры бар тұндырылған хлорлы әк ерітіндісі ... ... ... жабдықтар
Ет және сүт өндіріс орындарында, ... ... ... дезинфекциялық жұмыстарды әр түрлі техникалық
қондырғылардың ... ... Ет ... сүт өндірісінде ЛСД, УДП, УДС
пен ветгидропульт және т.б. қондырғылар кеңінен қолданылады.
ЛСД-3 дезинфекциялық қондырғы – ол ЗПД-4,5 бензоқозғалтқышы бар ... ... ... ... Автотіркемеде дезинфекциялық
ерітіндіні қайнататын көлемі 0,36м3 болатын қазан және сиымдылығы 0,02м3
болатын ... ... ... ... ... ... ... тудырған
қысымы (0,4-0,6Мпа) арқасында ... ... 2-3 ... ... береді.
Жұмыс істердің алдында сақтандырғыш клапанның реттілігін тексереді, ал
жұмыс жасау барысында қысымды 0,4 Мпа ... ... ... ... ... ... жасайды. Қондырғының өнімділігі бір шлангамен жұмыс
жасағанда 1,5 мың м3, ал 2 шлангамен 4 мың м3 ... ... ... ... соң отты ыстық ерітіндімен сөндіріп, қазанмен иректелген түтікті
(змеевик) ертіндіден босатамыз. Осы ... ... ... ... ... ... және ... әр қолданған сайын
таза сумен шайып отырамыз.
Газ 704 автотіркемелі ЛСД-ЭП дезинфекциялық қондырғысы. Ол ... ... Ол ... 0,4-0,6 Мпа қысыммен
қамтамасыз етеді. Қондырғының электрқозғалтқышы арқасында оны ет ... ... ... ... ... ... ... болады. Қондырғыны
союға арналған ауылшаруашылық малдардың терілерін өңдеуге ... ... бір ... ... ... барысында 2-5м3, ал екі
шлангпен 4 мың м3 көлем жерді бір сменада ... ... ... ... ... ЛСД-3 сияқты жүргізіледі.
Өзі жүргіш дезинфекциялық қондырғы (УДС) ол ... ... ... Ол ... 0,9м3 ... арналған резервуардан
және сиымдылығы 0,05м3 ... ... ... ... 2-і ... Сонымен бірге қондырғыда қуаты 4 квт болатын электрқозғалтқыштан,
УН-4100 насосынан тұрады. Қондырғының отыны солярка қолданылады. Ең ... шегі 85С. ... ... құбырлы шашыратқыштар ерітінді шлангасына
жалғасқан.
Қозғалмалы дезинфекциялық қондырғы ... бұл 3 ... ... ... оны оңай ... ... ... Ол сиымдылығы 0,2м3
резервуардан және жұмыс өнімділігі 0,014 м/с болатын поршенді насостан
тұрады (максималды қысымы 2 ... ... ... , ... ... ... ... жақсылап сумен жуып аламыз. Қондырғыда қазан жылытқышы ... оны ет ... сүт ... су ... ... ... бұл үлкен ет комбинаттарында, мал соятын
қасаптарда, сүт зауытында және т.б. жерлерде қолданылатын дезинфекциялағыш
қондырғы. Оны ... ... ... ... ... Қондырғының
соратын (ұзындығы 3м) және айдағыш (ұзындығы 5м) шлангадан тұрады. Соңғысы
брандспойтпен бітеді.
Аэрозольді генератор АГ-Л6 және ... ... ... ПВАН – оны ... және дезинсекциялау үшін қолданады.
Саптамалар дезинсекциялық аэрозольді механикалық жолмен алуға ... ... – оны ет, сүт ... ... ... ... бекеттерде, мал шаруашылық кешендерде кең көлемде
қолданылады.
Камералардың булы, булы формалинді, вакуум-булы ... ... және ... ... ... ... тағы ... түрлерге
бөлінеді: стационарлы, фундаментте тұрақты орнатылған, қозғалмалы,
автокөлікке ... және ... да ... орналастылғандар болып
бөлінеді.
Барлық камераларға қойылатын талаптар келесідей болады: дезинфекциялық
әсер жоғары болу керек, ... ... ... өндірісте жеңіл және
қауіпсіз болуы тиіс. Олардың түріне қарамастан ... ... ... ... ... жұмыс істеп тұрғанын тексереміз. ... ... ... ... ... ... ... тікелей
байланысты болып келеді. Осыдан кейін камераны қыздырып, заттармен
толтырады. ... ... бұл ... ... ... аламыз. Сосын
камераға температураны белгілі бір мөлшерге жеткізіп, газ күйіндегі, ... ... ... ... Формальдегид ерітіндісін (параформалинді камераға) немесе
бактериоцидті аэрозольдарды белгілі бір уақыт ұстағаннан ... ... ... ... жағдайда дезинфекциялық ерітінділерді бейтараптайды,
кейін камера ішіндегі заттарды ... ... ... ... ... ... ... салады. Осы
кезде таза бөлменің есігі мен ауа ... ... ... ... ... ... ... немесе тері ... ... ... ... ... ... лас камераны бөліп тұратын есікті жауып, иілімді
түтіктерге буды жібереді. ... ... 40-50С ... ... ... бурандаларын қатайтып, ашық кран арқылы ... ... ... ... ... кейін камераны салқындату
үшін, камераның ауа кіретін және ... ... ... ... 5-15 минут. Заттарды камераның таза жағынан шығарамыз.
Қозғалмалы параформалинді камера АПК автокөлікке орналастырылған,
тері, ... ... ... ... және т.б. ... ... қондырғы. Камера су қайнатқыш құбырмен қамтамасыз
етілген. Ол ... ... ... ... 0,2Мпа жеткізеді. Камера ішінде
орналасқан булы эжектор оны желдетуге арналған.
Зарарсыздандырғыш формалинді камераға, құбырға жалғанған ... ... ... ... ... барысында температураны 60-62С
ұстап отыруымыз керек. Камераның ішіндегі заттардың күйіп немесе өртеніп
кетпеуі үшін ... ... ... ... ... ... ... залалсыздандырудың алғашқы сатысы болып табылады.
Дезинфекциялық ... ... ... камера ішіндегі формальдегидті
бейтараптау үшін форсунка арқылы ... ... ... ... ... ... тең). 300 с өткеннен кейін шығарып
тастаймыз. Егер ... зат тез ... ... ... етпейтін
болса, онда оларды бейтараптамай шығара беруге болады.
Ет және сүт өндірісінің санитариясы және гигиенасы
Гигиена (грек. Hygienos – денсаулық ... – ол ... ... адам
денсаулығына әсер етуін зерттейтін ғылым. Ол денсаулық сақтау үшін қолайлы
жағдай туғызып, ауруларды жоюға бағытталған ... ... ... ... ... Гигиенаның негізгі ұсынысы бойынша,
санитария қоршаған ортаны сауықтыру шараларын, тәсілдерін ... ... ... ... ... ... бар: тағамдық, өндірістік, жеке, жалпы,
мкетептік, тұрмыстық, транспорттық және т.б. Азықтық гигиена ... ... ... ... ... ... ... немесе
тасымалдануын зерттейді. Өндірістік гигиена өндіріс ортасын (жұмыс орнының
микроклиматын, жұмыс орындағы ауаның шаңмен, газбен ластануын, ... ... ... ... ... ... ... жұмыстың
және демалыстың ұзақтылығы) еңбектің ұйымдастырылуын және оның ... ... ... Ет ... ... мекеменің, құрал-
саймандардың және т.б. объектілердің санитариялық гигиеналық жағдайын және
азық түліктерді микроорганизмдердің ... ... ... ... өндірісте санитариялық нормалар мен ережелер түріндегі
жүзінде бекітіледі.
Ет және ет өнімдерінің микроорганизмдермен ... ... ... және ет ... ... ... көздеріне: көбеюге
жағдай туғызатын объектілер жатады. Ет және ет өнімдерді өңдеу және ... олар ... ... және ... ластанады.
Эндогенді ластану – патогенді микроорганизмдердің ... ет ... ... ... ... ... ... зақымдануынан туындайды.
Еттің апотогенді және шартты патогенді ... ... бұл ... ас ... ... лимфа қан тамырлар
жүйесіне өтуі арқылы болу ... Бұл ... ... ... ... ... ... малды, гастроэнтерит, эндомеринт және
т.б. аурулармен ауырған малды сойғанда болады.
Экзогенді ластану – ет және ет ... әр ... ... ... ... ... ... және ет өнімдерінің микробтармен ластанудың көздері.
Ет пен ет ... ... ... көзі ретінде мал, ... қи, су т.б. ... ... аурулармен ауыратын малдар қимен, нәжісімен, сілекеймен
қоршаған ... ... ... ... оны ... ... етін ... түрде термиялық өңдейді. Инфекциялық аурудың адам
мен малдардың ... ... ... үшін ... ... ... ... алдын алу шаралары жүргізіледі.
Малдарды сою және ұшаны өңдеу кезінде ет микроорганизмдермен тері ... ... ... ... ... Теріде және оның
туындыларында бактериялар, актиномиценттер, зең саңылауқұлақтар және ... ... ... Олар ... ... ... ауадан,
топырақтан келіп түседі. Микроорганизмдердің басым бөлігі жүнде жиналады.
Ірі ... 1 ... ... 1.65 млрд ... ... ... ... кокк тәрізді микроорганизмдермен (стафилакокк,
стрептококк, сорцина, деплококк) сонымен ... ішек ... ... түзгіш және басқа микроорганизмдермен ластанады. Түк ... және тер ... әр ... ақ және сары ... ... Тері немесе май арқылы стафилакокк терінің бетіне шығады.
Шошқаның 1 см2 ... 35,5 ... ... әр түрлі микроорганизмдер
болады.
Малдардың тыныс жолдарындағы микроорганизмдердің түрлік және ... дем ... ... ... ... байланысты болып келеді.
Мұрынның кілегей қабығына көбінесе стафилакокктар, актиномицеттер, зең
саңылауқұлақтар, ... және ... ... ... ... – дезинтериямен, сальмонелезбен және басқа инфекциялық
аурулармен ауырғанда, сонымен қатар қолдың терісінде ірінді ... ... ет және ет ... ... ... ... Сондықтан ет өндірісіндегі жұмысшылар ... ... ... ... өтіп ... ...... микроорганизмдердің мекендейтін ортасы болып
табылады. Онда әсіресе анаэропты ... кең ... Осы және ... да
микроорганизмдер топырақтан малдардың ас қорыту жолдарына ... ... ... ... ал теріге тікелей топырақпен жанасқанда келіп түседі.
Көң – малдардың нәжісі, ... және ... ... төсейтін төсеніш
(опилка, сабан, торф) заттардан тұрады. ... ... ... ... және ... температураның (20-25С) болуы
микроорганизмдердің көбеюіне қолайлы жағдай туғызады.
Қидың құрамында анотогенді және ... ... ... ... сальмонеллез, бруцеллез, дерматомикоз, шошқа тілмесі,
обасы және т.б. инфекциялық арулардың ... ... ... ... ... ... ... болса, ондағы микроорганизмдер
малды сою барысында етке түсуі мүмкін.
Мал тұратын ... ... ... ... ... ... ... жуып отырса, ет және ет ... ... ... ... ... және ет өнімдерінің микроптармен ластану жолдары.
Ет және ет өнімдері микроптармен ауа, жабдықтар, су (жуу процесінде),
жұмысшылардың қолдары, құралдар және т.б. ... ... ... ... үшін ... орта болып табылады,
алайда олар онда уақытша сақталады. Микрофлора ауаға топырақтың ... ... ... және ... ... ... Атмосфераның
беткі қабатында көбіне зең саңылауқұлақтардың споралары ... ... Mucor) ... ал ... жақын ауада –
бактериалды түрлері (Bac. subtilis, Bac. megatherium, Bac. ... ... ... ... және т.б.) ... ... орындарындағы ауаға микроорганизмдер топырақ шаңтозаңы арқылы
және малдарды конвейрге іліп, ... ... ... ... ... ... жағдайында 1м3 ауада 1 млн. астам микроорганизмдер
болуы мүмкін. Шаңтозаң ... ... ... ... ... Ауа ... ауа ... жолмен келесідей инфекциялық аурулардың
қоздырушылары беріледі: орнитоз, туберкуллез, микоплазмоз, ... және ... ... және ... ... ... ... жүйені құрайды, бұл кезде ауа дисперсионды орта болып табылса,
ал дисперсті фаза болып ... ... және ... ... ... өмір сүру ... ондағы органикалық шаңтозаңның
және ылғалдылықтың мөлшеріне тікелей байланысты болып келеді.
Өндіріс орындарындағы ... ... ... ... саны жұмыс күнінің соңына таман көбейіп, өзінің
максимальды деңгейіне жетеді. Ет және ет ... ... ... алдын алу үшін, кәсіпорындарда әр түрлі жүйелердегі ағымды-сорғыш
вентиляцияларды және ... ... ... ... суды әр ... ... ... құралдарды,
өндіріс орындарын және жұмысшылардың қолын жуу үшін пайдаланады. ... ... және ... ... ... суы» деген нормасына сәйкес болуы керек. Судың қимен ластану
дәрежесі, яғни ... ... ... ... ... ... санымен, яғни коли-титр немесе коли-индекс арқылы анықтайды.
Жабдықтар, инвентарь, құралдар, ... ... ... аяқ ... өндірістегі жұмысшылардың қолдары, ет және ет өнімдері үшін қосымша
микроорганизмдермен ластаушы ... ... ... егерде «Ет және құс
өнімдерін өндіретін өндірістегі санитарлық ... және «Ет және ... ... ... жуу ... және профилактикалық
дезинфекциялық шаралар» дұрыс орындалмаса.
Ет комбинатындағы малдарды сою және өңдеу ... ... аяқ ... ... киімдері, құралдар, инвентарь,
техникалық жабдықтар ... және ... ... микроорганизмдермен,
ішек-қарын жолдарындағы азықтық массамен және қанмен әр ... ... ... ... ішек ... ... ... зең
саңылауқұлақтары мен ашытқы ... ... (Bac. ... Bac. ... Bac.
Coagulans) және т.б. бөліп алуға болады. Салмонеллалар ... ... тірі ... ... ... ... ... объектілердің ластануының түрлік және сандық құрамына байланысты
болып келеді.
Көптеген сапрофитті және ... ... ... ... және ... да органикалық субстрактарда (4-40С) тек тіршілігін ғана
сақтамай сонымен ... ... ... ... ... тірі
қалуы, олардың морфологиясына, қоршаған ортаның рН-на, температурасына,
ылғалдылығына, органикалық заттарға болуына және басқа факторлардың ... ... ... tetani) қоздырушысының спорасы топырақты
бірнеше жыл, туберкулездің микробактериялары 7-15 айға ... ал ... ... – 9 айға ... ... ... ... дерматомициттердің споралары 10 жылға ... ... ... ал ... ғимараттың әр түрлі объектілерінде 159-
күнге дейін тіршілігін сақтайды.
Санитарлы-гигиеналық ... ... ... негіздеу үшін және олардың
орындалуын қадағалау үшін ... ... ... ... өндіріс орындарына, қолдардың бетіне, санитарлық және арнайы
киімдерге, етке, ... ет және сүт ... ... және ... санитарлық-гигиеналық зерттеулер жүргізіледі.
Санитарлы-гигиеналық зерттеулерді ағымды санитарлық бақылаудың жоспары
және арнайы келесі әдістер ... ... ... ... ... ... ... микроскопиялық,
биологиялық, серологиялық, гельминтологиялық, микологиялық, ... ... және ... әдіс - ... цехтардың және тұрмыстық
орындарының санитарлық жағдайын және ... ... ... ... ... зерттелетін объектілердің физикалық көрсеткіштерін
температураны, ылғалдылықты, ультракүлгін ... ... ... ... әр ... ... радиоактивтілігін, мөлдірлігін,
сұйықтың боялуын, өндіріс орындарының ... газ ... ... сонымен бірге азықтардың консистенциясын зерттеу үшін
қолданылады.
Физико-химиялық әдістермен әр ... ... ... ... ... заттардың қатуын, олардың тұтқырлығын, беттік
ширығуын және электроөткізгіштігін анықтайды.
Химиялық әдістерді атмосферадағы және ... ... ... ... ... ... үшін және ... зиянды заттарды табу
мақсатында қолданылады.
Микроскопиялық әдістермен ... ... ... ... көлемін) сонымен бірге олардың ... ... ... және ... микроскоптың көмегімен біліп
үйренеді.
Бактериологиялық әдістермен микроорганизмдер колониясының пішінін,
көлемін, ... және ... ... ... және басқа
объектілердегі санын анықтайды.
Биологиялық әдістер, лабораториялық және ауыл ... ... қою ... ... ... және ... ... уыттылығын
анықтауға негізделеген.
Серологиялық әдістерді антигендерді оған сәйкес ... ... ... ... ... ... агглютинация, препицитация, комплемент байланыстыру және
т.б. реакциялар жатады.
Гельминтологиялық әдістерін ... ... ... және
балаң құрттарын әр түрлі объектілерде анықтау үшін қолданылады. Етті
зерттеу ... ... ... ... ... іздейді. Сонымен
бірге ауыз су, суларды, ашық су қоймаларын және топырақты зерттейді.
Микологиялық әдістерді ... және ... да ... және ... ... ... үшін ... әдісті азықтардың биологиялық толық құндылығына және
сапасына баға беру үшін қолданылады.
Физиологиялық әдістермен мал және адам ... ... ... ... зерттейді.
Статистикалық әдістерді бактериялардың өлу себебін және заңдылығын
анықтау үшін және ... ... және ... ... ... ... ... анықтау үшін қолданылады.
Санитарлы-гигиеналық зерттеулердің нәтижесіне негізделе отырып, ет
және ет өнімдеріне сыртқы ортаның зиянды ... ... және оны ... ... микроорганизмдердің түсу жолдары және оны алдын-алу.
Сүтті алу кезінде оның микроптармен ластану көздері болып, жануардың
желіні және ... ... ... ... ауа, су, насекомдар, сүт
фермасының жұмысшылары, сүт ыдыстары және қоражай болуы мүмкін. ... ... ... және ... жолдармен енеді.
Экзогенді жолмен олар жануар желінінің емшектері ... және ... ... ... ... Желін емшегінің ... ... ... ... немесе белсенсіз
(қозғалыссыз бактериялар) түрмен желіннің сүтті және емізікті қуысына ... ... ... ... ... ... ұлпасындағы лизоцим,
лактенин 1 және ... 2 ... ... ... ... Бірақ микрококктар, споралар және стрептококктар бұл заттардың
әсеріне төзімді келеді.
Желін ластануы мен ... ... ... азайту мақсатында,
сиырды сауар алдында желінді және емшекті жылы ағынды сумен жуып, таза
сүлгімен ... ... 0,5%-і ... ... және ... ... ... құрғақ, жарықтың пайда болуын алдын-алу үшін исі жоқ және
сүтке түскенде зияны ... ... ... антисептикалық эмульсия)
вазелин немесе дезинфекциялық маймен майлап қояды. Азықтандыру және сауудың
барлық ережелерін сақтағанда ... ... саны бар ... алуға
болады (бірнеше жүзден 5 мың бактерияларға дейін 1 мл-де). Сүттің алғашқы
порциясын жеке ыдысқа ... ... онда ... ең көп ... (16 мың 1 ... және одан да көп). ... ... микроорганизмдер
сүтке, инфекциялық аурумен ауыратын малдың қантамыр және лимфа жүйелері
арқылы енеді (топалаң, аусыл, бруцеллез және т.б.). ... ... ... ... салдарынан, гастроэнтерит және эндометрит сияқты
аурулар кезінде сүтке енеді. Ауру малдың сүтін зарарсыздайды. Малдың терісі
нәжіспен және топырақ ... ... ... сауу ... ... ... ... әсіресе қолмен сауғанда. Жануар
терісінде санитарлық көрсеткіш болып саналатын ішек таяқшасы тобына жататын
бактериялар көмеп ... ... coli, ... ... ... ... E ... саны, сүттегі
балауса нәжістің мөлшеріне байланысты ... ... Бұл ... ... мутанттар түзеді, сондықтан шартты-патогенді болып саналады.
Топырақта, өсімдіктерде, су қоймасында кездесетін бактериялар, Citrobacter
және Enterobacter сапрофиттер ... ... сүт және сүт ... ... ... көрсеткіші болып саналады. Малды сауу кезінде теріден
сүтке зең саңылауқұлақтар, ... ... және ... ... сүт және сүт ... ... ... мүмкін.
Күнделікті сиыр сауу алдында 1 сағат бұрын, ... әр ... ... жай ... ... өзі, ... микроорганизмдермен ластануын
едәуір төмендетеді.
Төсеніш заттарда (сабан, ағаш үгіндісі және т.б.) зеңді, спорагенді,
шіріткіш, майқышқылды және басқа бактериялар көптеп ... ... ... сауын сиырдың төсеніш материалын таза ұстау керек болса,
ал байлаулы тұрған сиырдың төсенішін күнделікті ауыстырып отыру қажет.
Малдың азығы ... ... көзі ... мүмкін. Шөпте негізінен
сүтқышқылды бактериялар кездессе, ал сүрлемде сүтқышқылды, майқышқылды
бактериялар және аз ... ... ... ... мен ... және ... кездеседі. Сабанда – сабан таяқшасы
және аэробтық бактериялар мен зең саңылауқұлақтардың споралары ... бұл ... ... ... ... ... ... сапалы
азықпен азықтандырғанда күрт төмендейді. Барлық азықтар ... ... ... ... таза болу ... Сиыр ... сауу ... ыдыстарын, сүтті сүзетін материалды және сүт фермасындағы жұмысшылаодың
қолын жуатын су Мем. СТ-ң ... су» ... ... болу ... Мем. ... ауытқулар болған жағдайда, суды механикалық ластанудан тазартып, кейін
хлорлау арқылы дезинфекциялайды.
Насекомдардың ішінде ... жиі ... ... ... Ол ... ондағы микроорганизмдерді сүтке және сүт ыдыстарына тасымалдайды.
Уақытылы көңді мал ... ... ... сүт ... тор ... барлық жерлерде тазалық сақтап ... ... ... ... ... нәтиже береді.
Сүт фермасының жұмысшылары сүтті жеке бас ... ... ... ... өтпеген кезде ластауы мүмкін.
«Өндірістік негізіндегі сүт өндірісінде санитариялық ... ... және ... және ... сүт ... ... ветеринариялық ережелерге» сәйкес ферма жұмысшылары
және ... ... ... ... міндетті түрде ... ... жеке бас ... ... бар ... ... бойынша оқып, үйрену керек. Медициналық ... ... ... рентгенологиялық зертеулер, ішек
инфекциясы және гельминттерге зертеу жатады.
Сауын аппараттары және ... ... және ... ... ... ... бактериялар, ішек таяқшасы, Bac. Subtilis және басқа
микрорганизмдер өсіп көбейеді. ... ... ... және
микроорганизмдерді жою үшін сауын аппараттарды және сүт ... ... бас ... бас гигиенасы, адамдардың ластанған сыртқы ортаға әсері және
сыртқы факторлардың адамдардың денсаулығына әсерін ... Жеке ... ... жұқпалы аурулардың берілу тізбегін үзу ... және ... ... ... ... ... ... зиянды әсерін алдың-алу болып саналады.
Ет және ет өнімдерінің және басқа объектілердің бөгде заттармен ... ... ... ... ... үшін барлық
жұмысшылар жеке бас ... ... ... ... ... Тағам
өндірісінің жұмысшылары арасында жұқпалы аурулармен ауыратын және қоршаған
ортаға қауіпті ... ... үшін ... ... ... ... ... ауруларға, ішек инфекциясының қоздырушыларына, ... ... ... Медициналық зертеулердің нәтижелерін
санитарлық кітапшаға жазады. Жануар өңдеу мекемелеріне ... ... ... ... ... ауыратындарды, іш ... ... ... және басқа инфекциялық аурулардың
қоздырушыларын тасымалдаушы адамдарды ... ... ... ... ... түрде медициналық тексерулер алғаш
жұмысқа кірер кезінде, шикізаттармен, жартылайфабрикаттар және ... ... ... және сақтау кезінде олармен жанасатын
жұмысшыларға, сонымен бірге өндіріс қондырғыларын, ... мен ... ... ... жұмысшылар өтеді.
Медициналық тексерулерден басқа, тағамдық өндіріс орындарында жұмысқа
кірер кезінде барлық ... ... ... ... мен
құрттасымалдаушылыққа арнайы тексерулерден ... Ішек ... ... ... ... ... ... түрде жұмыстан
босатады. Құрт табылған жұмысшыларды арнай емдік курстан ... ... үшін ... ... ... жиілігі ауданның эпидемиялық
жағдайына байланысты жергілікті санитариялық қадағалау органдар ... ... ... дизентерияға сонымен бірге бруцеллез және сібір жарасы
сияқты ... ... ... ... ... үшін оларды бұл
ауруларға қарсы егеміз. Сақтандыру ... және ... ... ... ... ... әкімшілігі медициналық тексеруден өтпеген
жұмысшыларды жұмысқа жібергені үшін ... ... ... ... ... мекеменің санитарлық білімінің
жүйесіндегі санитарлық инструктаж және ... ... ... ... ... және ет өнімдерін шығаруда санитарлы ережелері мен
жеке бас гигиенасын санаулы түрде орындау үшін ... ... ... ... ... ... ... санитарлық инсртуктаж және
гигиеналық білімді оқыту жатады.
Санитарлық инструктаж жұмысқа қайта қабылданған жұмысшылар үшін жеке
бас ... ... және ... ... оның ... ... табылады. Инструктажды санитарлық немесе ветеринарлы-санитарлық
дәрігер немесе инженерлі-техникалық персонал жүргізеді.
Санитарлық ... 10 ... ... 20 ... ... бойынша
жүргізіледі. Онда санитарлы және арнайы ... ... және ... ... қойылатын негізгі санитарлы және
гигиеналық талаптар, сонымен бірге жұмыс және ... ... ... ет ... ... сақтау және ет, ет өнімдерін тасымалдау және
тезникалық ... ... ... ... шығару кезіндегі
жұмысшылардың жеке бас гигиенасы көрсетіледі.
Бұл бағдарламаға микробиологиялық негіздері және тағамдық улануларды
алдын-алу шаралары ... ... ... ... ... ... ... дәрежесін жоғарлату үшін жүргізіледі.
Оның басты мақсаты: ет және ет ... ... ... ... жұмысшылардың зооантропоноздармен, ... ... ... және ... аурулардың мекеме шекарасынан
өтуін алдын-алу жатады.
Жеке бас гигиенасының ережелері.
Ет және ет өнімдерінің патогенді және апотогенді ... ... үшін ... ... ... таза киім мен ... мен ... жұмыс алдында қолын сабынмен жуып, оны 0,2%-ті тұндырылған
хлорлы әк немесе ... ... таза ... ... ... кию ... ... цехының және медициналық препарат цехтарының
жұмысшылары, жұмыс алдында душқа түседі. Етке, ет ... шикі ... ... ... заттардың түсуін алдын-алу мақсатында
жұмысшылар ... ... ... ... киіп, шаштарын жинайды.
Санитарлық және ... ... ... ... ... түйреуге, сағат
тағуға, айна ұстауға, киім қалтасында ұсақ заттарды ұстауға болмайды.
Қол тырнақтары қысқартылған болу тиіс. ... ... ... ... цехының жұмысшылары тырнақтарын лакпен бояуына ... ... ... жұмысшылар өздерінің санитарлық киімдерін шешіп
кіреді, ал одан шыққаннан кейін міндетті түрде ... ... ... ... ... ... немесе хлораминмен дезинфекциялайды. Аяқ киім
табанын, құрамында 1%-тік белсенді ... бар ... әк ... ... ... ... барар алдында жұмысшылар өздерінің
санитарлық және арнайы киімдерін киім ілетін жерге шешіп, қолдарын тамақ
алдында және ... ... ... тек темекі шегуге арналған жерде шегуі
тиіс.
Жұмыс орнын жұмыс ... таза ... ... және ... ... ... мастерге өткізуі керек. Жұмыс соңында арнайы санитарлық киімді,
киім ілетін жерге ... сол ... ... ... және ... ... адамға тапсырады. Санитарлық киіммен цехтан бөлек жерге баруға
болмайды.
Санитарлық және арнайы ... киім – бұл ... ... жеке ... етжәне ет
өнімдерінің микробпен ластануынан қорғайтын киім. Санитарлық киімге
халаттар, ... ... ... Олар ... ... ... ақ
түсті болу керек. Етті штабельден ... салу ... ... тиеу ... жүк ... адамдар аяқ киім ... ... ... ... ... ... санитарлық киімін
орталықтандырылған жерде жуады және басқа цехтың жұмысшыларының ... ... ... ... ... санитарлық қасапхананың, жем ... ... ... ... ... ... ... бөлек жуып, дезинфекциялайды. Санитарлық киімді алдымен жылы
(35-40С) суда ... ... 2% ... сода ... 30 минут бойы
қайнатып, дезинфекциялайды.
Арнайы киім және аяқ-киім – бұл ... ... ... ... ... қорғайтын зат. Арнайы киімге жылы ... ... жең ... және ... қолғаптар жатса; ал
аяқ киімге: етіктер, бәтенкелер, аяқ киімге кидірілетін ... ... ... ... және жіті респираторлы аурулардан қорғау үшін,
мұздатқышпен жұмыс ... ... жылы ... киімдер мен аяқ
киімдермен қамтамасыз етеді. Химиялық ... ... ... қорғану мақсатында дезинфекция жүргізетін ... ... ... ... ... және қолғаптар беріледі. ... ... таза ... ... жұмыстан кейін бұл киімдерді жұмыс
киімі ... ... ... ... ... киім ілетін орын, душ қабылдайтын жер, санитарлық
орындар ... және ... ... жеке бас ... ... ... баланы емізетін жер, темекі шегетін орын, ... ... кір ... ... киім ... орын, таза және кір
киімдерді ... ... ... Цехта жұмысшылар инфекциялық
матералдармен жұмыс жасаса душ қабылдап, жуынуы тиіс. Бұл ... ... ... жуып, дезинфекциялайды. Арнайы киім мен аяқ киімдерді ... ... ... Егер ... ... ... ... онда олардың шкафтарына арнайы ... ... ... ... Ет және құс ... ... ... бар жұмысшылар үшін әрдайым жеке киім ілетін жер, жуынатын жер, душ,
манекюр жасайтын жер, аяқ ... және ... ... Жем және
техникалық өнімдер цехының шикізаттық бөлміндегі тұрмыстық орындардың бөлек
көшеге шығатын есіктері болу керек. Қасапханада зарарсызданған етті ... құс ... ... ... санитарлық және үй киімдеріне
арналған бөлек ... ... ... Жуынатын жерлер мен әжетханаларды
тағамдық цехпен, сақтау орындарымен бірге болмайтындай етіп ... ... ... ... ... ... ... жұмыс аяқталған
соң шаңнан тазартып, еден мен мүліктерді сабын сілтілі ... ... ... ... ... Дезинфекцияны аптасына 1 рет ... ... ... ... ... күн және ... ... (орындар).
Мұқият тазалық жүргізу үшін және ... ... ... ... жөндеуді жүргізу үшін, жұмыс аптасы аяғында 14, 21 немесе 28
күннен кейін санитарлық күн ... Бұл күні ... ... және ... ... қабырғаларды сырлап, ақтап,
терезелерді жуып, еден тесіктерін бітеп, жылытқыш ... ... ... ... ... ... дезинфекциялап, қажет жағдайда
дезинсекция және дератизацияны ... ... жеке ... ... қадағалау мақсатында өндірістік ветеренариялық
қадағалау бөлімдерінің және медициналық мекеме ... ... ... зооантропоноздармен ауырмау үшін бағытталған жеке алдын
алу шаралары.
Зооантропоноздарға жануарлардан адамға тікелей жанасудан, тамақ арқылы
немесе жануар текті шикізаттар арқылы және тағы ... ... ... ... ... маңқа, орнитоз, эризипелоид, құтырық, Қу
қызбасы, аусыл, ... ... ... ... ... т.б.) ... ауруларды айтады. Жұмысшылардың ет және құс ... ... ... ... тек жеке бас тазалығын қатаң
сақтағанда және ... ... ... ... шараларын
дұрыс ұйымдастырылғанда орындалады.
Сібір жарасы – бұл аурумен ... және оған ... ... ... кәсіпорындарына жіберуге болмайды. Адамдар бұл аурумен ауру малдың
сойыс өнімдері, терісі, сүйегі, өлігі арқылы жанасу, ... ... ... ... бірге ет және тезникалық өнімдермен жұмыс істеу
кезінде жұқтыруы мүмкін. Адамдарда бұл ауру терілік, ... және ... ... ... мал сою ... сібір жарасымен ауыратын мал
ұшасы ... ... онда ... ... ең ... ... қорғайтын шаралар жүргізіледі. Аурудың алдын-алу үшін денсаулық
сақтау органдары жұмысшыларды арнайы осы ауруға қарсы егіп, ауруды анықтап,
паспорттап, ... ... ... инфекция ошағын
зарарсыздап, ауру адамдарды емдеп, өндірістегі жұмысшыларға ... ... ... ... ... ... ауруға қарсы
сарысу (сыворотка) егеді.
Туберкулез. Туберкулезге оң реакция беретін жануарлар мен құстарды
күтуге, союға, етін ... және ... ... ... өңдеуге, тек
туберкулезге диспансерлік тексерулерден өткен, туберкулезге жүргізілетін
Терке және Манту реакциялары оң нәтиже көрсеткен және жеке бас ... ... ... ... білетін, санитарлық киімі, аяқ киімі, жеке
қорғаныс заттары барадамдарды жұмысқа жібереді. Туберкулинге оң ... мен ... ... етін ... 18 ... ... жүкті және емізетін әйелдер, ... ... ... немесе туберкулездің алдын-алу үшін ... ... ... ... ... Өндіріс орындарының
жұмысшылары міндетті түрде ... ... ... ... ... ... ... қолын міндетті түрде жуып, санитарлық
киімді, аяқ киімді және санитарлық қорғанысты ... ... Ет ... орындарында жұмысшылардың бруцеллезден
қорғануына арналған шараларды жүргізуге ерекше көңіл аударады. Бруцеллезге
оң реакция берген ... ... етін және ... ... ... ... ... бруцеллезге қарсы егілген, жеке бас
тазалығы мен бруцеллездің алдын-алу ... ... ... ... оң ... бар ... ... ауырып
жазылған адамдар) санитарлық киімдермен, резенкелі қолғаптар, аяқ киімдер
және т.б. қорғаныс заттармен қамтамасыз етіледі. Егер ... ... ... ... ... және тағы ... тері зақымдары кездессе
олардың қолы йод тұнбасымен өңделіп немесе БФ-6 желімімен жабылып, сыртынан
рәзенкелі қолғап кидіріліп жұмысқа жіберіледі. ... етін және ... ... және ... ... оң реакция бергендер 18 жасқа
толмаған жасөспірімдер, жүкті немесе емізетін ... және ... ... ... ... 3 апта өту ... ... жіберілмейді.
Сонымен бірге жұмысқа жүрегінің декомперсирленген ақаулары бар, бүйректің
жіті және ... ... бар, ... ... ... санитарлық
минимумнан өтпеген адамдар жіберілмейді. Бруцеллезге оң ... ... ... ... және еті мен ... ... жіберілетін
жұмысшылар бруцеллезді жұқтырудан алдын-алу ережелерімен таныс болу керек.
Жұмыс алдында жұмысшылар қолдарын ... ... ... және арнайы
киімдерді кию керек. Санитарлық киіммен цехтан шығуға болмайды.
Жұмыстан кейін ... ... ... мен аяқ ... беріп, қолын дезинфекциялап, душ қабылдайды.
Ағын суды тазарту және зарарсыздау.
Ағын су – бұл ... ... ... өндіріс орындары мен тұрғын
жерлердің лас қалдықтарымен ластанған суды айтамыз.
Ет өндіру кәсіпорындарының ағын ... ... ет ... ... ... ... мал ... ішкі мүшелерді, ішектерді, санитарлық киімді, аяқ
киімді, автомашинаны және т.б. ... ... ... болады.
Ағын сулардың құрамында көптеген органикалық заттар (қан, нәжіс,
асқазан-ішектегі азықтық ... және т.б.) ... Олар ... ... ... ... ... өсіп өнуіне жағдай туғызады.
Бұл суларда патогенді микрофлораларда болуы ... Ет ... ағын суда 1500 ... жуық ... ... ... аса
майлар, азотқұрамды заттар (белокқа есептегенде)-1000мг/л-ге жуық заттар
кездеседі. Ағын сулардың ... (МПК) ... ... – 2000 мг/л-ге
дейін болады. Бұндай суларды дұрыс ... ... ... және жасанды су қоймаларын ластап, адамдар мен жануарларда жұқпалы
ауруларды тудырады. Ет өндіру кәсіпорындарында ағын судың төрт ... олар ... ... ... ... ... ... 1)
құрамында майы бар өндірістік ластанған ағынды су;
2) құрамында майы жоқ ... ... ... ... ... ... ... су;
4) тұрмыстық ағынды су;
Құрамында майы бар ластанған өндірістік ағынды суға, малды ... ... іш ... және ішектерді жууға қолданған сулар жатады.
Субөнімдер мен ет бөлшектерін қайнатқаннан кейінгі суды ең ... ... ... айырып алып, кейін ғана канализацияға жібереді. Май
және консерва цехынан шыққан ағын суларды, ... ... ... ... ... алдымен цехтық, кейін өндірістік май ... ... ... ... иістің пайда болуын және машина
аппараттармен, күбінің ішкі бетінде микроорганизмдердің өсіп-өнуін алдын-
алу үшін ... ... ... канализациялық тормен байланыстырып,
жалғаймыз. Құрамында майы жоқ ластанған өндірістік ... ... ... ... ... және ... жануарлар
тұратын орыннан және басқа цехтардан келетін сулар жатады. ... ... ... ... ... ... ... ағатын сулар жатады. Олар органикалық ластанудан таза
болғандықтан ... ... ... ... және өндіріс орынның
еденін жууға пайдаланады. ... ... ... душтан, кір жуатын
жерден, санитарлық ... ... ... ... ... сулары
жатады. Мұндай сулар азғана мөлдір болып, азғана иісі ... ... ... ... ... ... заттары болады, сондықтан тез
шіриді. 1мл ағынды суда ондаған және ... ... ... ... ішек ... ... мен гельминттердің жұмыртқалары
кездеседі. ... ... ... ... өте жоғары, себебі суда
еріген оттегі органикалық заттармен және аэробты микрофлоралармен ... ... ... ... микрофлора дамып, органикалық заттардың
ыдырауынан жағымсыз иістер және ... ... ... пайда
болады. Ағынды суларды ішкі және сыртқы канализация арқылы ағызады. Едендер
және қабарғаларды, құралдарды және т.б. ... ... ... өндіріс
цехтағы ағынды сулар диаметрі 100 мм болатын траптарға ... (150 ... 1 ... ... ... ашық және ... науалар арқылы (ені 15-
20 см.) ... ... ... ... ... науаларды
және ілмелі құбырларды жұмыс орны мен тағам өнімдерінің құралдарының үстіне
орнатуға болмайды. Сыртқы канализациялық ... ... ... ... ... ... ... майұстағыш,
көңұстағыш, майбензоұстағыш, сонымен бірге санитарлық сою аймағы ... және ... ... суларын тазартатын, ... ... ... ... ... ... келесідей
тазартқыш құрылғылар болады: ... ... ... ... және ... суды ... ... ағызар алдында дезинфекциялаушы құралдары жатады.
Ет өндіру кәсіпорындарының ағынды сулары жергілікті және ... ... ... және ... ... ... суларды механикалық тазалау.
Ағынды суларды механикалық тазарту әдісіне фильтрация, тұнбаға ... ... ... Канализацияның бітелуін ... және ... алу ... ағынды суларды механикалық тазалап, ондағы 60% тен
жоғары суда ... ... ... және ... қалқып жүретін
ластануларды алып тастайды. Бұл кезде ағын сулардың ... ... (БПК) ... ... Ағынды судың механикалық тазартуын
темір торда, құмұстағыштарда, майұстағышта, көңалушыда, ... ...... ... ... ... ... ірі
ластаушы заттардың түспеуін қамтамасыз ... ... ... ... тазарту құрылғылардың алдында орналастырады. Ірі ластағыш заттарды
тордан қолмен алып тастайды. ... ... ... ... 16-20
мм болу керек.
Қиұстағыш – бұл ағынды суда құм, ... ... және т.б. ... ... суда ... заттарды жинауға арналған темір бетонды
резервуар. Сұйықтық құмұстағышта аз жылдамдықпен (0,15-0,3м/с) ағады, ... ... ... ... ал органикалық заттар су ... ... екі ... тұрады. Құмұстағыш тұнбаға толғаннан
кейін секцияны жауып, оны құмды насоспен немесе гидроэлеватромен тазартады.
Құмұстағыштың ... оның ... ... ...... және тікбұрышты екі темір бетонды резервуардан
тұратын қондырғы (ұзындығы 5 м, ені 2,5 м, тереңдігі 0,85м, ... ... ... ... ... ... ... м/сек. Жылдамдықпен өткенде,
ондағы майлы шикізаттар су ... ... ... ... ... ... ... майды ерітуге жібереді. Майұстағыштардың конструкциясы
әр түрлі болады. Ауа өтіп тұратын призмалық май ұстағыштар болады. Ондағы
резервуар 3 ... ... ... ... орта бөлігінде ауа
шығатын тесігі бар, ауа өткізгіштер орналасады. Ауа көпіргіштері су ... ... ... ... майұстағыштың бүйір бөлімдеріндегі
қабырғалардың тесіктері арқылы май флотациясын күшейтеді.
Майұстағыштағы май массаларын шелек немсе басқа ыдыстар ... ... ірі ет ... ... ... Ағын суды тазартқаннан кейін,
ондағы майдың мөлшері 100 мг/л жоғары болмау ... – бұл ... ... бар темір бетондық резервуар.
Оған көң мен жем қалдықтары араласқан ағынды су түседі. ... ... ... кәрзеңкеде ұсталады. Кәрзеңке толғаннан кейін оны су
бетіне шығарып ... ... орын ... – бұл ... ... жасалған
цилиндрлік немесе тікбұрышты формадағы резервуар. Вертикальды тұнбаға
түсіргіш, бұл өнімділігі 50 мың м3/тәулігіне ... ... 7,25 м ... 10 м ... конус тәрізді түбі бар ... ... ... ағын су ... органикалық заттарды және өлшенген
заттармен ... ... ... алу үшін ... ... ... ... ағу жылдамдығы 0,0005-0,0007 м/с. болады, ал тұндырғышқа
орталық құбырдан келетін ағынды су жылдамдығы 0,03 м/с болады. ... және ... ... арқылы құмұстағыштан, майұстағыштан және
көңұстағыштан өткен су келеді. Тұнбаның шайылып ... үшін ... ... ... ... бөлшектер тұндырғыштың түбіне тұнып,
судың гравитациялық қысым арқылы батпақты құбырға ... ... ... ... ... ... сақиналы суқұйғыш сайшаға құйылып,
онда ауадағы оттегіні ... ... ... арқылы әрі қарай майда
өлшенген бөлшектерден ... және ... ... ... үшін
жіберіледі.
Ағынды суды биологиялық тазарту.
Ағынды суды биологиялық тазартуы, судың ... ... ... ... ... органикалық заттардың бұзылуы
мен минерализациясына негізделген. Бұл ... ... ... тотығып,
нәтижесінде аэробты микрофлораның дамуына қолайлы ... ... ... өсуі ... суды ... ... – үшін ... жоғарғы деңгейде
нығыздалған биологиялық фильтрлер, аэротенктер, ... ... ... ... және т.б. құрылғылар қолданылады. Айналымды ... ету және суды ... ... ... судың шығынын азайту үшін,
ет комбинаттарында жергілікті тазарту қондырғыларын салу ұсынған ... ... ... ету жүйесі және оны қайта қолдану ... ... ... ... үнемдеуге болады. Осы мақсатта көптеген жаңа
проектілер жетілдіріліп ... ... ... ... ағынды
сулар тордан, құмұстағыгтан, флотомашиналардан, горизантальды тұнбаға
түсіргіштерден, 30-40 минут бойы ... ... ... ... ... және ... ... тығыздап-
өңдейтін құрылғылардан өтеді.
Ағынды суларды зарарсыздандыру.
Карантиннен, изолятордан, ... ... ... суларды,
сыртқы канализациялық торға жіберер алдында, тазалау ... ... ... ... ... ... хлоратор – қондырғысы арқылы мөлшерленетін ерітілген
хлор қолданылады. Жақсы тазартылған ... ... ... ... споралы емес патогенді микрофлора ... ... ... 35 мг/л. ... оның ... 1 ... болу
керек. Егер ағынды сулар тек тормен құм, майұстағыштан өтіп тазартылған
болса, онда хлор мөлшері мен ... 3 есе ... болу ... ... ... 5:1 ... араластырып, арнайы жерге апарып, жерге көмеді.
Сібір жарасының қоздырғышы бар сарқынды суды ... және ... ... оны ... 2 г/л ... 6 ... бойы ... Тұнбаны хлорлы әкпен 4:1 қатынаста араластырып, арнайы жерде
өртейді.
Сүт өндіріс орындарының ағынды сулары.
Сүт өндіріс орындағы ... ... ...... немесе
биологиялық әдістермен тазартады. Ағынды суды шыныдан механикалық тазарту
үшін, торы бар тұндырғыш қондырғылар ... ... ... ... сұйықтың шығынына, тазалау құрылғысының мөлшеріне, тұнбаға
түсу жылдамдығы мен ... ... су ... шығу ... болады. Механика – химиялық әдісте органикалық ... ... ... ... ... ... ... жер балшық
(алюмини гидрототығы) қолданылады.
Ағынды сулардың биологиялық тазартуын аэротенктерде, ... және ... ... ... суларды санитарлық – эпидемиологиялық станцияның рұқсатымен,
қалалық ... ... ... ... ... ... жіберіледі. Ағынды суларды су қоймаларына оттегінің биологиялық
қажеттілігі 5 күн бойы 6 мг/ л ... және ... ... ... ... ... 1000 аспаған жағдайда жіберіледі. Дезинфекциядан
кейін қалдық хлордың мөлшері 1,5 ... ... ... ал ... қалдықтар
мөлшері 1000 мг/л аспау керек.
Көңнің санитарлық бағасы және оны ... - ... ... ... үшін ... орта болып
табылады. Ірі қара малдың жалпы эксперементінің 14,7-18,7%-ін бактериялар
құрайды. 1 мг көңдегі ... саны 20-165 ... ... жетеді. Инфекциялық
аурумен ауырған малдардың көңде, сібір жарасының, туберкулездің, шошқа
тілмесінің, бруцеллездің, қылау ... ... және ... ... табылған.
Көңнің сұйық және қатты түрлері болады. Сұйық көң, ірі қара мал мен
шошқаны ... ... ... ... ... ... пайда
болады.
Қатты көң – бұл арасына су ... ... ... ... ... болып табылады. Сумен араласқан көңде ауру қоздырушылардың
тірі қалу ұзақтығы қатты көңмен салыстырғанда 3 есе ... ... ... ... ... тұрақты температура 8С болғанда, ондағы ауру
қоздырушыларының өмір сүру ұзақтығы, температурасы нәжісте 18С ... ... ... ... ... көңді зарарсыздау. Сұйық көңді бірнеше әдістермен зарарсыздайды.
Ет өндіріс орындарында ... ... және бу ... әдіс ... ... дезинфекция жасау үшін, гемогенизаторлық құралдарды
қолдана отырып сұйық көңге химиялық заттарды қосамыз.
Гемогенизация ... ... ... массаларының бөлшектері
ұсақталып, ериді, ... ауру ... ... ... ... босайды. Осыған байланысты қоздырғышпен химиялық
дезинфекциялық ... ... ... ұлғаяды. Сонымен бірге
гемогенизация процесінде тотығу ... ... ... ... ... күшейе түседі. Алдын-ала фракцияланбаған ... ... үшін ... ... ... ... тиазон, сөндірілмеген әк жатады. Инструкцияға ... ... ... ... толық зарарсыздануын және қоршаған
ортаға зиянын келтірмейтінтыңайтқыш ретінде қолдануға ... ... әдіс ... ... гемогенизацияланған ағынды суды
және сұйық көңді 130 С-ге ... екі ... ... ... ... ауру ... мен олардың спораларын жоятын сенімді әдіс болып
табылады. Бу ағынды әдіспен зарарсыздау мақсатында, 100 ... ... ... және ... ... ... ... Ағынды
су алғашқы өңдеу кезінде, бу ағынды аппараттың бірінші қадамында бу арқылы
өңделеді. Кейін олар жылу ... ... ... ... ... ... суды ... 120-130 С дейін қыздырады. Бу ағын
аппаратты қыздырғанда, онда ағынды ... ... ... ... ондағы ағынды су 10 минуттың ішінде толық зарарсызданып,
мөлдірленеді. ... су ... ... ... ... ... айтылған ағынды суларды зарарсыздандыру әдістері ... ... және мал ... ... ... ... ... Қатты көңді биотермиялық әдіспен және
арнайы пештерде ... ... ... ... ... ... ... әр түрлі инфекциялық және
инвазиялық аурулардың қоздырушыларына жоғары температурамен әсер ... ... ... негізделген. Жоғары температураны, нәжіс
үйіндісінде малдың, қолайлы ылғалдылық және жеткілікті болғанда көбейетін,
термогенді микроорганизмдер қалыптастырады.
Термогенді ... ... ... ... ... ... ... 75 С, қойдың қиында 65 С, сиырдікінде ... ... ... немесе сиыр (7 сағатта) және жылқының (3 сағатта) араласқан
қиларында 66 С-қа дейін, құс саңғырығында төсенішсіз 30-50 С, ... ... ... ... ... ... ... (құс) инфекциялық
аурулардың спора түзбейтін қоздырушыларына, гельминттердің балаңқұрттары
мен ... және ... ... әсер етеді. Спора түзгіш
қоздырғыштармен ластанған қиды өртейді.
Қиды биотермиялық зарарсыздандыру үшін, қиды қи сақтайтын ... ... ... жинайды.
Жаз мезгілінде үйілген қи тез кебеді. Сондықтан онда ... ... қи ... ... Сол ... қиды ... ... немесе зарарсызданған көңмен жабады. Мұндай үйіндіде
биотермиялық процестер қалыпты жүріп, азот және органикалық ... ... ... ... ... 40 см қалыңдықта жабылғанқи үйіндісі
қатпайды.
Қи жинайтын орынды таңдағанда ... ... ... ... еске ... ... ... жинау өңдеуді жеңілдетіп, ... ... тік ... ... ... жұқа болады да, жоғары
температураны алу қиындайды. Сондықтан үйінді қабырғасының ... ... ... (70 С). Бұл ... ... жоғарғы температура болып,
жұмсалатын жабынды материал шығыны азаяды.
Үйіндідегі қидың жеткіліксіз ... ... ... биотермиялық
процестердің өтуіне кері әсер етеді. Құрғақ қиды сумен ылғалдайды, ал өте
ылғалды қиды құрғақ қи,торф ... ... т.б. ... ... ... ... ... жинайды. Биотермиялық процестердің дұрыс жүруі
үшін қидың ең жоғары ылғалдылығы 50-70% ... болу ... ... ... тек жазда ғана емес, сонымен бірге
қыста да жүргізуге болады. Сыртқы ортаның температурасы 15-30 С ... ... ... 60 С ... ... мезгілде қидың өздігінен қызу процестері тек жаңа жиналып
қатпаған қи ... ғана ... ... жөн. ... ... ... бөлетін микроорганизмдердің тіршілік әрекеті тоқтап, тек көктемде ғана
қайта қалпына келеді. Осыған байланысты күн жылына бастағанда, ... ... ... ... ... ... қида биотермиялық процестердің
ерте басталуына қолайлы жағдай да пайда болады.
Қиды ... ... – бұл қида ... төзімді инфекция
қоздырушыларымен күресудің бірден-бір тиімді әдісі болып ... ... қида ауру ... да ... ... кәсіпорындарының санитариясы.
Ет өндіру кәсіпорындарындағы жұмысшыларға қолайлы саниарлық –
гигиеналық ... ... ... көгалдандыруға, ғимараттарға және
құрал жабдықтарға қойылатын ... және ... ... ... ... болады.
Территория. Ет өндіру кәсіпорындары салынатын территорияны тағдағанда,
оны сол жердің жерасты су деңгейіне, ... ... ... кәсіпорындарға
және мал шаруашылық қоражайларға дейінгі арақашықтықты ескере отырып
саламыз.
Ғимараттарда және олардың подвалдарында ... ... ... ... асты ... ... ... 1 м тереңдіктен жоғары болмауы қажет.
Басқа кәсіпорындары мен мал шаруашылық ғимараттарының лас ... ... ... үшін, санитарлық қорғаныс аймақтары қойылады.
Олардың ені, ет өндіру ... ... ... мен ... ... 100 м-ден кем болмауы тиіс.
Сояр алдында малды күтіп бағу орны жоқ ет ... және ... үшін ... ... аймақ 50 м-ден кем боллмауы
тиіс. Ет өндіру кәсіпорындарынан құс және мал ... ... ... қорғаныс аймақтары 1000 м-ден кем болмауы керек.
Ет өңдеу кәсіпорындарын қалалардың немесе елді мекендердің айналасына,
тұрғын үй ғимараттарының ық ... ... ... ... және ... ... ... көзі болып табылатын
технологиялық процестерді жүзеге ... ... ... ... ... жел бағытына салады. Тағамдық цехтарға зиянды әсерін
болдырмас үшін, изолятордан, карантиннен және санитарлық ... ... ... және ... ... ... ... аймағы 100 м.
Малды сояр алдындағы ұстау орнынан, құстарды қабылдау орнынан, суда
жүзетін ... ... ашық ... және ... ... 50 м, ... сояр
алдындағы ұстайтын жабық орнынан және отын қоймасынан 25 м-ден кем болмауы
қажет. Ет ... ... өзен ... ... қоғамдық су қоймалары
жағасына орналастырғанда, оларды елді ... ... ағыс ... ... ескі ... қоқыс орындар немесе мал ... ... ... ... ... ... қауіпті
болғандықтан, ондай жерлерге кәсіпорындарсалуға тиым салынады. Кәсіпорын
территориясына адамдардың және жануарлардың бақылаусыз ... ... ... ... ... айналасына биіктігі 2 м болатын қоршау қоямыз.
Аяқкиім табанын зарарсыздандыру үшін, кәсіпорынға кіре ... ... ... Ол ... жасалынып, биіктігі 5 см,
ұзындығы 1,5 м және ені есікпен бірдей болады. Бұл кілемшенің түбіне жұмсақ
резинаны ... ағаш ... ... ... ... торды орналастырып,
дезинфекциялық ерітіндіні құяды.
Территорияны жобалау кезінде ... сояр ... ... ... ... ... және ... сақтайтын қоймалардан
еріген, ағын және атмосфералық суларды бұрып әкету жұмыстарын ескерген жөн.
Инфекцияны таратпау және ластамау үшін, бұл ... ... ... ... ... Тиеп – ... алаңдардың, өткелдердің, темір
жол және автомобиль платформалардың, ашық қашаларндың және ... ... мен мал ... ... ... – бетонды жабындысы, тегіс
және су өтпейтіндей болуы тиіс.
Ластану дәрежесіне байланысты оларды ... ... ... ... электр шамые жағып қояды.
Көгалдандыру. Кәсіпорын ... ағаш ... ... гүлдермен көгалдандырады. Бұлар ... ... ... ... оны дезодорациялайды.
Ғимараттар, құрылыстар, қора – жайлар. ... ... мен ... ... ... мен ... ... тасымалдау
барысында жүк ағыны бір – бірімен жанаспауын, ... ... ... және қи ... ... бірге сау малдар мен инфекциялық
ауру малдардың ... ... ету ... ... сояр ... ... кәсіпорын территориясының төменгі жағына салып, басқа бөлімдерден
қоршаулап, айналасына көшеттер отырғызады. ... мен ... ... ... ... және ... термометрия жасау үшін,
автомашина мен темір жол ... ... ... ... үсті ... орнатылады. Автомобиль немесе темір жол эстакадаларында ас тұзын
түсіру үшін ... ... ... ал оны ... үшін су ... бар ... қоймалар жасалынады. Жабық және ашық малды сояр алдындағы
базарларды, қоймаларды, құрылыс материалдарды, отын, ... ... ... ... және ... ... цехын және санитарлық
қасапхананы өндірістік ғимараттарының ық бетіне орналастырады. Бұл ... ... ... ... ... бөшкелерді, қақпағы бар бетон жәшіктерді және ... ... ... ... ... орнатады. Сол
арқылы топыраққа шыбын-шіркей личинкаларының түсіп ... ... ... ... дезинфекция және дезодорациялау жұмыстарын
жеңілдетеміз. Бөшкелер мен жәшіктердегі қалдықтарды ... ... хлор ... ... дезодорациялаймыз.
Қалдықтарды тастайтын орындарды су өтпейтін еденнен жасап, өндіріс орындары
мен қоймалардан 25 м-ден кем емес ... ... ... ... ұстап, күнделікті дезинфекциялап отырады.
Тағамдық өнім өндіру орындары, техникалық өнім өндіру орындарынан
оқшауланып жеке болуы ... ... ... ... ... ... ... етіп, дайын өнім мен шикізаттың бір-бірімен
байланыспайтындай етіп орналастырады. Өндіріс ғимараттарында ветеринарлы-
санитариялық ... ... ... цех ... және
жұмысшылардың демалуына арналған орындар қарастырылуы тиіс.
Тағамдық өнім қоймаларын және ... ... ... ... ... және шығу ... ... етіп, бөлек
орналастырылады. Жылу көп ... ... ... және техникалық
өнім бөлімінің ... ... ... және ... майларды еріту
бөлімдері, шұжық өнімдерін термикалық ... ... т.б.) ... ... ... орналастырады. Егер мұндай мүмкіндік болмаса,
онда басқа варианттар ұсынылады. Бірақ сырттан, таза ауа ... ... ... ... ... тұруы қажет.
Өндіріс орындарындағы желдету жүйесінің барлығына қарамастан,
(кондиционерленген ауасы бар бөлімдерден ... ... ... ... Жылдың суық мезгілінде сырттан келген ауа жоғары
қарай, ал жылы мезгілде ... ... ... сою, ... бөлшектеу, субөнім, май, ішек, шикізат өңдеу, шұжық,
тағамдық альбумин және ... ... ... ... ... ... ... немесе майлы бояулармен бояйды. Ал
еденге металл плиткаларын төсейді. ... ... ... ... асфальттап, қабырғаларын цементпен сылап, әкпен
ақтайды. Қабырға панельдерінің биіктігі 1,8 м., ал медициналық ... ... ... мен ... ... орындарының қабырғалары
түгелдей жылтыр плиткамен қапталады.
Едендерді қатаң орталарға ... ... ... ... ... ... ылғал және салқынболатын жұмыс
орындарының еденіне (ет ... мен ішек ... ... ... және ... жуылып, дезинфекцияланатын материялдан жасалынған, тор, тұғырық, және
едендтерді ... ... ... ... ... үшін, еден
үсті транспорттың жүретін жерлерді ... 1 м; ал ... ... ... ... 2 м ... ... қаптайды.
Жұмыс түріне байланысты, өндіріс және қосымша ғимараттардағы ... ... ... ... ... ең ... ... сыртқы аладарда, бөлмелерде,
тиеп-түсіру платформаларында тексеру бөлмесінің еденінде – 150 лк.; болуы
тиіс. Малды сояр ... ... ... ... ... және мал ... табиғи жарық коэфициенті 0,8 лк.; қыздыру лампаларының ... лк.; ... ... 0,8 м ... – 150-200 лк.; болу керек.
Ет өнімдеріне күн сәулесінің тіке ... және ... ... кетуінен сақтау үшін, терезелерге күн ... ... ... козырьки) немесе терезе жақтауларының бедерлі
әйнекпен қаптайды. ... ... ... ... етжәне
шикізаттарды салқындатып, мұздатып, тұздап, табиғи жарық ... ... ... ... 10 С кем емес ... ... толық жарықтандыру үшін жырық көзін биік ... ... ... ... ... ... люминесцептік
лампалары түсіп кетпеу үшін оларды тормен қаптап қояды. ... ... ... жоқ ... (адамдар үнемі болатын ... ... ... ... ... ... ... ғана қолданады.
Суыту және тоңазыту камераларында тек авариялық жарық көзін ... ... ... ... ең кем жарықтылығы жалпы жарықтан 5%-
ін құрауы ғимарат ішінде 2 лк. кем ... ал ... ... 1 лк ... ... ... ... камераларына және басқа да орындардың кіре
берісінде ауаны зарарсыздандыратын бактериоцидтік ... ... ... ... ол ... ... ... қарамастан,
сәулелендіргішпен бірге қосылады.
Сүт өндіру кәсіпорындарының санитариясы.
Сүт өндіру кәсіпорынның салғанда, шикізат базасының жағдайын, келіп-
кету ... ... ... ... басқа кәсіпорындарға байланысты үстем
желдің бағытына, ауыз судың, жеткілікті мөлшерде болуына назар ... сүт ... ... су құбырына және канализация көзіне
қосылады. Су қоймаларының бүлінуінен ... ... ... тазарту
құрылыстарын, жергілікті скважина және ауызсуды тазартып, дезинфекциялайтын
нысандарын салады.
Сүт өндіру кәсіпорындарын, санитарлық – техникалық құрылыстарға ... ... ... ... шығаратын кәсіпорындардың жел соғатын
жағына, ал ... және ... ... ық ... ... ... аймақ, сүт заводтары үшін 50 м., шикізат өндірісі
үшін 100 м-ден кем болмауы ... ... ... ... қар, ... су ... өткелдерді, жолдарды жуған судың ағуын есепке алып жоспарлайды.
Тегіс жердегі жер асты ... ... ... ... ... 0,5 ... төмен болмауы қажет.
Ғимараттар, құрылыстар, және басқа қондырғылардың кәсіпорын
территориясында орналасуы, ... ... ... ... ... ... қоқыс пен қалдықтарды шығаратын жолдармен ... ... ... ... ... кәсіпорын қақпасының
алдында дезинфекциялық тосқауыл ... оны 2% ... ... ... ... кіре ... аяқкиімді батпақтан
тазарту үшін, қырғыш металл ... және ... ... ... жолдарды, тиеп-түсіру алаңдарын таза ұстап, түнгі уақытта
оларды электр шамдармен ... ... ... ... материялдарды және т.б. қоймаларда немесе өндіріс
бөлімінен 25 м қашықтықта орналасқан ... ... ... ... және ... жоқ тазартқыштарды, өндіріс және қойма
ғимараттарынан арақашықтығы 25 м ... ... ... ... ... қалдық пен қоқыстарды күнделікті ... ... ... ... ... тұрады. Қыс
айларында жаяу жүретін жлдар мен көлік ... ... қар мен ... ал жаз ... ... және ... ... күніне 2 рет
суғарып отырады.
Көгалдандыру. Кәсіпорынның бос жерлеріне ағаш, бұта, шөп, гүл егеді.
Сору ... ... таза ... ауа, ... өндіріс цехтарына
қажет. Шаруашылық бөлімін өндіріс бөлімін өндіріс бөлімінен ені 3 м-ден кем
болмайтын жасыл көшеттермен бөледі.
Ғимараттар мен ... ... ... мен ... ... технологиялық процестің өту ағымына, ... өнім ... ыдыс пен ... ыдыс жолының қиылыспайтындай етіп орналастырылады.
Өндіріс ... ... сүт ... ... ... Ет, ет және техникалық өнімдерді, емдік препараттарды
өндірудің және ... ... ... ... ... ... және ... шарттарға сәйкес ет, ет және техникалық
өнімдерді, емдік препараттарды өндіру үшін, сонымен ... ... ... ... ... жұмысшыларын зооантропоноз ауруларынан сақтандыру
үшін, ет өндіру кәсіпорындарында санитарлық гигиеналық шаралар жүргізеді.
Малды сояр алдындағы бағып-күту және союға дайындау.
Малды сояр ... ... ... малды союға дайындау
жұмыстары, негізінен еттің механикалық және микроптың ластануын азайту үшін
жасалынады.
Малды сояр алдындағы ... ... ... ашық және ашық
жайларда ұстайды. Қоражайларды және саймандарды ... ... ... жуылып,
дезинфекцияланатын материалдардан дайындалады. ... ... ... болу ... ... ... темірбетон, кірпіш немесе ... ... мен ... ... ... ... су траптың сайына ағуы
үшін ... ... ... 2 С болу ... ... ... термометрия жүргізетін қондырғылары бар
қалқалары болуы қажет. Тұрмыстық, ... және ... ... ... ... ... орнатылады. Еткомбинатынан тыс жерде,
қиды биотермиялық ... ... ... оқшауланған алаң
жасалынады.
Малдарды союға дайындау. Оған ... ... ала ... ... ... партияны жинақтау, дем алдыру, сояр ... ... ... ... өңдеу жатады.
Малдарды алдын ала ветеринариялық тексеруді, малды қабылдау өткізу
кезінде, ал термометрияны ет комбинатына ... ... 1,5 ... ... ... ... ... санын, түрін, жынысын,
қондылық категориясының жалпы жай-күйін және ветеринарлық ... пен ... ... ... ... ... жоғары және
жұқпалы емес аурулар (желінсау, эндометрит, және т.б.) ... ... ... ... жібереді.
Сойылатын малдарды ұзақ тасымалдау дан кейін, жүйке жүйесінің қозуына
(стресс) және ... ... ... Мұндай малдарды
организмнің резистенттілігі мен қанның ... ... ... тұз ... ... микроорганизмдер ішектен
қан жүйесі арқылы бұлшықеттерге және паренхиматозды ағзаларға өтеді. ... ... ... ең аз мөлшері, 2-3 күн дем алғаннан
кейін байқалған. Бұл кезде ... ... 2 рет ... ... сояр ... аш ... асқорыту жолдарын азықтан тазарту үшін
және ұшадан ішкі ... алу ... етті ... үшін ... ірі қара және ұсақ ... сояр ... 18-24 ... бұрын,
шошқаны 8-12 сағат бұрын азық беруін тоқтатады, ал суаруды (қуықтың зәрмен
толуынан сақтау үшін) соярдан 3 ... ... ... ... оларды
ветеринариялық санитариялық қараудан, термометриядан, санитарлық өңдеуден
өткізеді.
Малдың тері ... ... ... ... ... саны ... бүлінулерді азайту үшін жүргізіледі. Малдың тері жабындысы
қимен, нәжіспен, топырақпен, сумен, ... ... ... ... жүн және тері жабындысында микроорганизмдердің
көбейуіне қолайлы жағдайлар болады. Ірі қара ... тері ... саны 1 ... 54 ... тері – жүн ... ластанудан және микроорганизмдерден
тазарту үшін көп мөлшерде су және ... ... ... ... ... үшін фермаларда және сояр алдындағы бағып-күту
цехтарындағы малдардың санитариялық ... ... ... Қоршауды
темір сымнан немесе жуан темірлерден жасайды. Олардың бір ... ... ... ... ... Қатарлас қоршаулардң ортақ
қабырғаларын каркасқа берік бекіту арқылы толық оқшауланады. Қоршаудың жаңа
конструкциясы ... ... ... шарнирге бекітілген есіктер
сияқты мал партиясының санына ... ... ... ... ... ... ашып тазалағанда ұзынан орналасқан кең коридор пайда
болып, ондағы қиды ... үшін Т – 40, ... ... ... және С-ЧМ қартазалағыш машиналарын ... ... ... ... үшін УДП, УДС, ЛСД, ДУК, ... ... ... сояр алдындағы бағып-күту қора жайларын және құрал саймандарын
санитариялық ... ... сау ... ... ... ... және ... мал болуы мүмкін (сальмонеллалар,
тілме қоздырғышы және т.б.). Малдың тері жамылғысын ластанудан және жұқпалы
ауру қоздырушыларының ... ... алу ... ... ... ... кейін аптасына бір рет дезинфекциялап айына бір ... күн ... ... ... үшін арзан
дезинфекциялық заттарды ертінділері қолданылады. ... ... ... әк, т.б. ... ерітіндісімен ашық мал қоршауларын, ... ... ... ... ... және басқа дезинфектанттар
болмаған жағдайда ғана дезинфециялайды. 3 ... ... ... ... ... ... ... Дезинфекциялық заттардың
қалдықтарын зарарсыздандырылған нысандарды желдету және сумен жуу ... қора ... және ... ... ... 15% ... бар 2%-тік күйдіргіш натрий ертіндісімен ... ... ... ... мен 15% натрий хлориді бар хлорлы әктің мөлдір ерітіндісімен
дезинфекциялайды. Ерітінділердің қату ... ... ... ... ... ... тазартып 15% натрий хлоридінің
ерітіндісімен (75-80С) жуады.
Ғимараттарды және жабдықтарды санитариялық өңдеу.
Өңдірісі және ... ... ... ... ... санитариялық өңдеуге механикалық тазарту, жуу,
майсыздандыру, және профилактикалық дезинфекция жатады.
Нысандарды ... ... ... ... бойынша жүйелі
түрде,кәсіпорының санитариялық қызметі мен өңдірістік-ветеринариялық
бақылау ... ... ... ... ... және дезинфекциялаудан бұрын және жуудың
алдында оларды ет кесінділерінен, ... ... ... жыннан
механикалық тазартады. Бұл мақсатта ... ... ... ... ... ... щетка, мочалка, сүлгі, резина түтігі және ... ... ... ... ... ... бір ... бекітіп басқа
мақсатқа пайдаланбайды. Санитариялық жүйені тазартуға арналған мүліктерді
бөлек ... ... ... ... ... ... мүліктерді жне ғимараттарды жұмыс күнінің
соңында жылы (40-45С), ыстық (55-60С) сумен немесе ыстық (60-70С) ... ... - ... ертіндімен жуады. Ал еден мен қабырғаны
жұмыс күнінің соңында, ластану дәрежесіне қарай, жұмыс ... ... ... Нысандарды майсыздандыру және жуу үшін кристалды көмірқышқылды
натрий (кальцинированная ... ... ... ... ... фосфаты,
каспос және синтамид-5, ыстық ерітінділерін қолданады. Ерітіндіні өңделетін
нысан бетіне 1м2 ... 2л. ... ... Бұл ... ... (бөлшектерінің диаметрі 500 мкм.) қолданады. Ірі бөлшектер
ауада майда бөлшектерге қарағанда баяу ... ... ... ... ... ... ... май еріп, дисперстеніп,
ылди бойымен канализацияға ағып ... және ... ... 5 ... бір рет ... ... ... шикі заттан және дайын өнімдерден босатып,
механикалық тазалап, ... ал ... ... ... майсыздандырады.
Дезинфекциялау үшін нысандарға 0,5-1% ... ... бар ... әктің
мөлдір ерітіндісін немесе 0,05-0,07% трихлоризоцианур қышқылдың ерітіндісін
немесе 0,1% натрий дихлоризоцианурат ерітіндісін (1м2 жерге 0,5 л.) ... ... ... бір ... шашу ... бөлшектердің
диаметрі 125-250 мкм болу керек. Дезинфекцияны белгіленген тәртіп ... Ең ... ... ... 1,8 м ... ... ... Дезинфекциялық ерітінді 30-40 минут әсер еткеннен кейін,
зарарсыздандырылған нысанды дезинфектант толық кеткенше жуады.
Кәсіпорын цехтарындағы барлық ... ... ... ... ... ... ... т.б.) ақтап, бояп және ластануына
байланысты дезинфекциялайды. Оны 6 айда кем дегенде 1 рет ... ... ішкі ... краскопульт немесе басқа да ... ... ... ... ... ... ... кейін, ұзын
сабы бар щеткамен тазалайды.
Жайларды тазартуға арналған мүліктерді ыстық сумен жуады да, 30 минут
2% активті хлор бар ... ... ... ... батырып қояды,
сосын сумен шайып кептіреді.
Союға арналған пышақ, шанышқыны, ірі қара ... ... ... ... ... пышақ пен тілімдеуішті механикалық
ластанудан кейін жуғыш ... ... жай жылы ... ... ... жабысқан ұлпалардан тазартып, дезинфекциялайды.
Зарарсыздандыру үшін 2% кальций тұзының ыстық (95-100С) ерітіндісін, ыстық
су (95-100С) ... ... осы ... арналған, өңдіріс цехтарында
орнатылған стерилизатор буын қолданады.
Ет өнімдерін, емдік ... ... ... ... және техникалық өнімдерді ... ... ... ... жайларын, мүліктер мен құрал-саймандарды санитариялық
өңдеу ерекшеліктері тиісті бөлімдерде жазылған.
Жуу сапасын өңдеген нысан ... ... саны ... Егер ... ... ... 1см2 бетінде микроорганизм саны 1000-
нан аз болса онда жуу сапасын қанағаттанарлық деп ... ... ... ... ішіе ... ... мен протейдің (қарапайымдылар) бар ... ... Егер ... ... ... ... микроорганизмдер немесе 1см2 жерде 1000-ға жуық басқа микробтар
табылатын болса, онда бұл ... ... ... ... жүргізіледі.
Нысандағы санитариялық өңдеу сапасын 15 күнде бір реттен кем емес бақылап
отырады.
Пастерленген ет ... ... ... ... ... санитариялық өңдеуден кейін ішек таяқшаларының, протей
және термфильді микробтардың бар-жоқтынан анықтайды. Бұл ... ... ... 1см2 ... ... ... микроб табылса, онда дезинфекция
сапасын қанағаттандырарлық деп есептейді.
Малды сою және ұшаны мүшелеу.
Санитариялық-гигиеналық шаралар, сою технологиясымен, тері сыпырумен,
ұшаны ... ішкі ... ... алумен, ұшаны, технологиядық
жабдықтарды және басқа да ... ... ... ... сояр ... 2 ... цех ... уақытын үнемдеу үшін
қораға қамайды. Оқшауланған орындарда малды сойып, ұшасын мүшелейді. Басқа
бөлімдерде қан алатын шелектер мен ... ... ... ... тексеру ... ... ... ... ... ... ... мақсатында троллейлерді майлап,
оқшауланған бөлмелердегі ілгіштермен ... ... ... мен құрал-саймандарды, цехты санитариялық өңдегеннен кейін арнайы
орындарға ... ... сою және ... ... цехтарын жақсы жарықпен (мысалы
ветеринариялы-санитариялық ... ... ... ... лампаларының
жарығы 150 лк кем емес, ал люминесцентті лампа 300 лк болу ... ... ... ... ... бір жұмысшыға 13м2 кем емес ... 4м2 ... ... бөлінуі қажет. Ауаның келуі, бөлмедегі ылғалдылық
микроорганизм, шаң, зиянды газдарды (аммиак, көмірқышқыл газы және ... ... үшін ... ... ... және ... ... орнатылады. Сорғыш электро-вентиляцияны малды конвейірге ілетін,
ұшадан теріні сыпыратын, ішкі ағзаларды шығаратын, ұшаны ... ... ... ... ... ... ... жұмыс орнына қол, құрал-сайман, жабдықтарды, мүліктерді, ... мен мал ... еден мен ... қабырғаларын жуатын, суық және ыстық
су құбырын жүргізеді. Жұмыс орнын әр уақытта таза ... ... және ... ... ... ... ... жұқпалы аурулары табылғанда жүргізілетін ветеринариялық-
санитариялық шаралар.
Ет комбинаттарына топалан, қарасан және басқа да ... ... ... ... ... ... жібермейді. Агония күйіндегі,
сонымен бірге ... ... ... ... ... және ... қан сарысуы егілген малдарды 14 күн өтпей союға ... ... ... аурулармен ауыратын мал немесе ... ... онда ... ... бойынша ветеринариялы-санитариялық шаралар
жүргізіледі. Бұл шаралар сыртқы ортадағы, малды ет комбинаттарына әкелген
транспорттағы, жайлардағы, ... ... ... ... ... және санитариялық киімдеріндегі, мал күтушілерінің
киімдеріндегі инфекциялық ауру қоздырушыларын жоюға бағытталған. Жұқпалы
ауру ... ... ағын ... қиды және ... да ... Аса қауіпті инфекциялық ауруларға топалаң, қарасаң,
маңқа және т.б. жатады.
Топалаң. Топалаңға күдік туған ... ... мал сою және ... цехтарының жұмысын тоқтатып, басқа көршілес цехтарға хабарлайды.
Кейін «Сойыс малдарын ветеринариялық тексеру және ет және ет ... ... ... ... ... ... мал ұшасынан көкбауыр, өзгерген ұлпа ... және ... ... ... мен ... алып лабораторияға
микроскопиялық, биологиялық және бактериологиялық тексеруге ... ... ... ... ... және ішкі ... ... алып,
қолды, құрал-саймандарды, аяқ киімді және киімдерді дезинфекциялайды.
Микроскопиялық зерттеу кезінде топалаң қоздырғышы табылса, ұшаны ... және ... ... ... ... ... ... өртеу
үшін ветеринариялық-санитариялық өтелзауыттарына немесе арнайы бөлінген
жерлерге жіберіледі. Барлық түрсізденген өнімдерді ... ... ... және т.б.) ... ... мал өнімімен аралсқан болса, оларды
техникалық ... ... ... ... ... сақтап,
азықтық ұн өңдіруге) жібереді немесе өртейді. Топалаңмен ... ... ... ... сау мал ... ... Топалаңмен
ауырған мал тұрған қораны дезинфекциялық ерітіндімен ылғалдап, қидан мұқият
тазалап, 20% хлорлы әк ерітіндісімен (5% ... хлор бар), және ... ... ... хлоры бар хлорлы әктің мөлдір ерітіндісімен
немесе 10% ... ... ... ... ... ... 3 ... болатын, арасы бір-бір сағаттан 3 мәрте
жүргізеді. Сонымен қатар малды сою және ұшаны ... ... ... мен ішкі ... ... кейін ондағы құрал-жабдық, мүлік
және ғимараттың өзі өңделіп, дезинфекциялайды. Бұл цехтардағы ...... ... ... және ... киімдерді 2%-тік кальций тұзының
ерітіндісінде, жабық ыдыста қайнатып немесе автоклавта 90 минут бойы ... ... ... ... одан ... ... жұмыс істеген
барлық жұмысшыларды топалаң ауруындағы профилактикалық ережелерімен
таныстырып, санитариялық ... ... ... өткзіледі.
Топалаңмен ауырған мал немесе өлексе табылған базадағы қимен араласқан
төсеніштерді және азық пен жем қалдықтарын ... Ет ... ... ... ... ... ... өңдеу арқылы
зарарсыздандырады. Ауырған малмен бірге ұсталған малдарды термометриялайды.
Клиникалық сау ... ... ... да, ... ... қан сары ... күнделікті термометриялайды. Малдың температурасы бір қалыпты болса,
оны 4 күннен ... ... ... сояды, ал қызуы көтерілген
малдарды оқшауханада емдеп, жазылғаннан кейін 14 күннен кейін санитариялық
қасапханада сояды.
Топалаң қоздырушысын ... ... жою үшін ағын ... ... және ... ... топалаң кезінде 5% белсенді хлоры бар
хлорлы әктің мөлдір ертіндісімен ... 4%-ті ... ... 10% ... бір ... ертіндісімен дезинфекциялайды. Клиникалық сау
малды союға, барлық шаралар жүргізіліп, ... ... ... ... рұқсат етіледі.
Қарасаң. Қарасаң қоздырушысы қан араласқан қида 6 айға дейін
сақталады. ... ... ... ... ... мен рн-қа
байланысты 9 айдан 18 айға дейін сақталады. Ауру малды оқшаулап ... ... ... 14 күн ... соң ... ... ... және
басқада нысандарды топалаңдағыдай дезинфекциялайды.
Бруцеллез. Ауру қоздырушысының көзі болып бруцеллезбен ауырған малдар
болып табылады. Адамға бруцеллез ет және сүт ... ... және ... ... ... ... жұғуының алдын-алу ережелерін»
сақтамаудан жұғады.
Бруцелла инфекциялық плацентада 4 айға дейін, ал ... 1 ... ... ... 80С ... таза суда олар 2 ... өледі.
Өңдіріс орындарын, технологиялық жабдықтарды және ... үшін 4% ... ... (70-80С) ерітіндісі, 3% каспос
ерітіндісі, 5% кальцийленген сода ертіндісі, 2,5% белсенді хлоры бар хлорлы
әктің ... ... және 20% ... әк ... ... ... 1л.). ... киімді 2% кальциленген сода ертіндісінде 30 ... ... ... ... ... 1% ... ерітіндісінде 3
сағат бойы немесе дезинфекциялық ... буға ... ал ... ... бу ... ... қораларында және оқшауханада дезинфекцияны әрбір ауру мал шыққанда
және іш тастағанда жүргізеді. Іш тастағанда түсікті су ... ... ет ... ұнын ... жібереді. Түсік жатқан жерге хлорлы әк
сеуіп, қораны дезинфекциялайды.
Бруцеллезге оң нәтиже ... ... ... ... сақтау ережелерін орындаған жағдайда ғана жіберіледі.
Туберкуллез. Ыстық ауа (70С) микробактерияның таза өсіндісін ... ал ... ... ... ... тепературалар туберкуллез
таяқшасына әсер етпейді. Туберкулинге оң нәтиже берген малдарды ... және ... ... ... ... ... ... қарсы шаралар жүргізіледі.
Құрал-жабдықтарды, мүліктерді және жұмыс ... ... ... хлоры бар хлорлы әктің ақшыл ерітіндісімен немесе құрамында 3%-ті
күйдіргіш натрий ерітіндісі және 8%-ті формальдегиді бар ... ... ... ... ... сода ... қайнатып, ал
құрал-жабдықтарды ыстық бу немесе 90С ... суда ... ... ... арқылы, көңді ... ... ал ... сілітілі ерітіндісімен зарарсыздандырады.
Сальмонеллез. Сальмонеллезбен ауыратын және сальмонелла алып жүруші
малдарды өңдеу кезінде, ет, техникалық құрал-жабдықтар, ... ... және ... ... ... ластануы мүмкін.
Инфекция қоздырушысының көзі адам, кеміргіш тышқандар және жануарлар болуы
мүмкін.
Техникалық құрал-жабдықтарды, ... және ... ... 3%-ті ... ... бар ... әк ерітіндісімен, 4%-ті күйдіргіш
натрийдің ыстық ерітіндісімен және 4%-ті ... ... ... ... 1%-ті ... ... қайнатып, ал құрал-саймандарды стерилизатордың (95С) ыстық
суда қайнатады, суында ... ... ... ... ... белсенді
хлоры бар хлорамин ерітіндісінде, көңді ... ... ... күдікті малды тезарада санитарлық союға жібереді. Сау
және ауруға күдікті малды сою, ... ... сою және ... ... ... қора-жайларын күн сайын дезинфекциялайды. Еден, жем және көң
жолдарын және ағынды сайшаларға күнделікті жаңа сөндірілген әк ... ал ... 20%-ті жаңа ... әк ... ақтап,
дезинфекциялайды. Науаларды 2% күйдіргіш натрий ... ... ... 2% ... хлоры бар хлорлы әктің ақшыл ерітіндісімен
дезинфекциялайды.
Жұмысшылардың аяқ-киімдерін дезинфекциялау үшін ... ... ... ... 3% ... ... ерітіндісімен ылғалдандырылған
кілемшелер төселеді. Арнайы киімдерді, құрал-саймандарды және жұмысшылардың
қолдарын, хлораминмен немесе құрамында ... ... ... бар хлорлы
әктің ақшыл ерітіндісімен зарарсыздандырады. Мал қора-жайларын және құрал-
жабдықтардың кезекті дезинфекциясы ... бір рет ... ... ...... бір сағат болатын етіп екі рет жүргізіледі.
Бұл кезде 1%-ті күйдіргіш натрий ... ... 2% ... ... ... 5% ... йод ... бар хлорлы әктің ақшыл ерітіндісі
және 3% каспос ерітіндісі ... ... ... ... етті өңдеу.
Шартты жарамды етті – бұл еттің қауіпсіздігі мен адам организіміне
зиянсыздығын ... ету ... ... және термиялық өңдеуден
өткізілген, ауру малдың еті және ... ... ... ... ... жарамды етке қойылатын негізгі санитариялық талаптарға,
еттің термиялық өңдеуден кейін ... ... ... ... ... ... қоздырушыларының таралуын алдын-алу болып табылады.
Мүліктердің, технологиялық құрал-жабдықтардың және өндіріс орындарының
санитариялық өңделуі. Күнделікті жұмыс біткен соң, ... ... ... ... ... ... арбалар, ковейір,
еден және малды сою және ... ... ... қабырғалары механикалық
түрде қаннан, шырыштап және т.б. ластанулардан тазартылып, жылы су (40С)
және ... ... ... ... ... дезинфекциялық заттардың
қалдықтарын кетіру үшін тағы жылы сумен шаяды.
Дезинфекцияны ... ... ... және ... ... ... ... ала отырып
жүргізеді. Қоздырушысының ... ... ... 2 - 3% ... хлоры бар хлорлы әктің ақшыл ерітіндісін, 2 - 10%
(80С) күйдіргіш ... ... 3 - 15% ... ерітіндісін қолданады.
Сілті ерітінділер - тот баспайтын болатты, темірді, ... ... ... плиткаларды зақымдамайды және нысандардың сыртқы
түрін өзгертпейтін, иісі жоқ ... ... ... ... ... микроорганизмдермен ластанған нысандарды зарарсыздандыруға
пайдаланады. Қайшыларды, пышақтарды, ... ... ... сол ... ... ... жуғыш ерітінділермен жуып болған ... ... ... ... ... бумен зарарсыздандырып, 2%
кальциленген сода ерітіндісінде қайнатады. Күн сайын жұмыс кезегі біткен
соң, ... ... ... ... және ... ... ... құрал-жабдықтарды және ғимараттың
өзі механикалық тазаланып, ... ... ... Жүк ... ... ғимаратын, құрал-жабдықтарын
және мүліктерін майсыздандыру үшін кальциленген сода мен ... ... ... ... Бұл ... ... ... 5 күнде бір рет жүргізілу тиіс.
Санитарлық сою орындарының жұмысшылары жеке бас гигиенасын қатаң түрде
сақтап, қолдарын ... 0,2% ... ... бар ... ... ... ... хлораминмен дезинфекциялайды.
Санитарлы және арнайы киімдерді жұмыс біткен соң зарасыздандырады.
Құрал-саймандарды стерилизатордың ... ... (95С) ... ... Ағын суды ... ал ... ... Инфекциялық ауру қоздырушыларының таралуын алдын-алу
үшін жүйелі түрде деротизация немесе дезинфекция жүргізіледі.
Суб ... ... ... ... ... мен ... микробтық ластану дәрежесі,
өңдеудің санитарлық гигиеналық шарттарын орындалуына байланысты ... ... ... кейін ондағы микроорганизмдердің ... ал ... ... бактериялардың көбеюі тоқтайды. Бірақ
олардың температурасы 15С жоғары жерде ұзақ уақыт сақтау ... ... зең ... дамиды. Жұмыс орындарын, құрал-жабдықтарды,
мүліктерді және қолды ластаған ... жылы ... жуып ... ... ... мен ... санитарлық өңдеу.
Күнделікті жұмыс уақытының аяқталуымен, субөнімді өңдеу цехындағы
құрал-жабдықтар, мүліктер мен ыдыстарды 2% ... сода ... 4%-і демп және 2%-і ... ... ... ... заттар қалдығын алдымен ыстық, артынан суық сумен шаяды. Майлы
бояумен сырланған қабырғалар мен ... ... 1%-і ... ... ... ... ожаулар мен едендік арбаларды әр қолданғаннан
кейін жылы сумен, ал қатты ластанса ... ... ... ... Көлденең барабандарды, үстелдер мен ағаш тақтайларды жұмыс
кезегі ... жылы ... ... ... жуғыш заттармен
майсыздандырылып, ыстық сумен шайылады.
Ет және ... ... ... ... майлы бояумен
сырланбаған құрал-жабдықтар мен мүліктерді (алюминийден ... ... және ... ... мен ... тазалағаннан
кейін, оларды 2% күйдіргіш натрий (60-70С) ертіндісімен, 4% демптің жылы
(65-70С) ертіндісімен, ... ... ... 0,1% ... ... 0,8-1,5% ... ... 1-2% белсенді
хлоры бар хлорлы әктің ақшыл (65-70С) ерітіндісімен немесе құрамында 0,03-
0,07% белсенді хлоры бар ... ... ... ... ... өңделген объектілерді 30 минуттан кейін
суық сумен жуады. Ал сілтілер қолданғанда, 45 ... ... ... ... ... ... ... соңында жасаса, онда келесі күні, жұмыс барысында
технологиялық құралдарды екінші рет ... ... мен ... ... ... ... ... қайрақты) ыстық 2% кальциленген сода ерітіндісімен немесе 2%
депты ерітіндісімен жуып, шайғаннан кейін оларды температурасы 100С ... ... ... 60 ... бойы ... ... ... 111С) болатын автоклавта 30 ... бойы ... ... ... ... кальциленген сода
ертіндісімен жуады немесе бір мезгілде 4% ... демп ... ... Бұл ... ... бар ... щеткалы
құралымен немесе ортадан тепкіш форсункалар арқылы шашады. 1 сағаттан кейін
құбырдағы сілтіні толық кетіргенше ыстық сумен шаяды. Бұл үшін ... ... ... ішіне 3 реттен кем емес болатындай түсіреді. Санитарлық-
гигиеналық шаралар ... ... ... ... өндіріс орындарының
дезинфекциясы және деротизациясы жатады.
Ішекті фабрикаттардың өндірісі.
Ішекті фабрикаттар белгілі бір санитарлық-гигиеналық ... ... ... ... өнімнің ластануына, зеңденуіне, шіруіне
және жәндіктермен зақымдануына әкеп соғады.
Цехтарға қойылатын саитарлы-гигиеналық талаптар.
Сапалы және ... ішек ... алу ... ... сою және ... цехтарында сойылатын малдан ішекті шығарғаннан кейін оны бірден
өңдеуден өткізу қажет. Ішектің ... сәл ... оның ... ... ... қабықтағы ферментативтік ... ... ... ... цехы малды сою және ұшаны мүшелеу цехтарының қасында
орналасуы керек. Шикі заттарды ішекті өңдеу ... ... ... ... ... сайшалармен (спуск) жеткізіледі.
Ішек пен қуықты тазарту кезінде, ... ... ... ... ... ... ылғалдылығы жоғарлап, құрал-жабдықтар, мүліктер
және жұмысшылардың қолдары жын және микроорганизмдермен ластанады. Цехтағы
жұмыс ... ... ... ... құбырлар орнатуына тиіс.
Ішекті цехындағы шикізатты алғашқы ... үшін ... ... ... ... және канализациялық судың бұрғыштары цехта
ішектің жыны мен ... ... ... ... ... ... ... көптеген патогенді және шартты ... ... ... ... қатаң түрде жеке бас ... ... ... ... ... ... технологиялық құрал-жабдықтар мен мүліктердің
санитарлық өңдеудің ерекшелігі, бұнда ... және жуу үшін ... ... ... ... ... мен майлы бояумен
сырланған қабырғаны ыстық сабын-содалы ерітіндімен жуады.
Алюминий мен оның қоспаларынан ... ... ... ... ... ... ... 4% натрийдің
метилсиликатты ертіндісін қолданылады. Басқа материалдардан жасалынған
құрал-жабдықтарды, едендерді және еден мен ... ... ... натрий, 4% демп және 3% каспос ерітіндісімен зарарсыздандырады.
Сілтілі ерітінділер тек ... ғана ... ... ... Мүліктерді (пышақ) ыстық 2% кальцилі сода ерітіндісімен
немесе 2% демп ертіндісімен жуып, ... ... ... ... ... немесе автоклавта 120С-та 30 минут ұсталынып зарарсыздандырады.
Тағамдық майлардың өндірісі.
Балқытылған санитарлық сапасы ... ... ... тек тағамдық
майлар цехына, май шикізатына, технологиясына, ... және ... ... санитарлық талаптар орындауға кезде
ғана алуға болады.
Цехқа қойылатын санитарлық гигиеналық талаптар.
Тағамдық майлар цехына қойылатын санитарлық ... ... ет ... ... ... та ... тән ерекшеліктері де болады. Жекелеген
орындарда сүйекті ұндақтап, ... ... ... ... ... алдын алу мақсатында, тағамдық майларды тиеу
бөлімдерін оларды орау және ... ... ... жеке ... ... ... ... ветеринарлық-санитариялық талаптар.
Тағамдық майлары еті жеуге жарамды жануарлардың май ... Егер май, ауру ... ... ... паратуберкулезге, қу
қызбасына, шошқа тілмесі мен обасына, ... ... ... ... ... күдікті малдардан алынатын болса, сонымен ... ішкі ... ... ... ... ондай малдардың
майларын бөлек жинап, 100С 20 ... бойы ... ... ... ... ... ... әкелінген май шикізаттарын балауса күйінде
бірден май өңдеу цехтарына жіберілуі тиіс. Май ... ... ішек ... ... зеңденбеген және жағымсыз иіссіз болуы керек.
Құрал-жабдықтарды санитарлық өңдеу.
Ашық қазандардың ішкі ... ... ... ... екі ... бір рет,
қабылдағыш ыдыстарды және тұндырғыштарды аптасына бір рет, ... ... ... ... ... ... айына бір рет жуу
керек. Май жинағыштарды майдан тазартып, жұмыс ... ... ... ... вакуумды қазандарды аптасына бір рет, 2/3 бөлігіне дейін
қақпақпен жауып, ... ... ... будың қысымын 0,2-0,25 МПА-ға
дейін ... екі ... бойы ... ... ... ... ... дейін
төмендетіп суды канализацияға цехтың май ұстағыштары арқылы жібереді. Бұдан
кейін ... ... су ... ... ... шаяды. Қазанды майсыздандыру
үшін оларды 2-3% кальцийленген сода ертіндісімен немесе 0,2-0,3% күйдіргіш
натрийдің ыстық ертіндісімен майсыздандырылып, ... ... ... шаяды. Май құятын ыдыстар буландырғыш немесе арнайы стерилизаторларда
температурасы 100С болатын ыстық бумен дезинфекецияланады.
Мүше препараттарының өндіріс.
Жоғары активті мүше препараттарын өндіру үшін ... ... ... ... ... ... түрде орындау қажет.
Шикізатқа қойылатын ветеринарлық-санитариялық талаптар.
Эндокринді ферментті және арнайы шикізаттар ... ... ... ... кесінділері жоқ, сау ... ... мен ... алынуы тиіс.
Балауса шикізаттардың биологиялық белсенділігі жоғары болады.
Сондықтан алғашқұы өңдеу ұзақтығы (консервілеуге ... 1 ... ... ал ... ... ... безі, қалқанша безі т.б.) үшін 15-30 минуттан
аспауы керек.
Ластану дәрежесіне байланысты ... ... ... ... ... ... хлор ... препараттардың (хлорамин, дихлоризацинитрат
натрий, ДТСГК және т.б.) ертінділермен дезинфекциялап, кейін ... ... суық ... ... Сонымен бірге эмальданған ... ... де ... ... ... өңдеуден өткізеді. Мүліктер мен
құрал-жабдықтарды дезинфекциялау үшін ... ... ... ... бу және ... су қолданылады.
Құрал-жабдықтарды, мүліктерді және ыдыстарды санитарлық өңдеу.
Шикізатпен дайын өнімнің түріне және ... ... ... ... ... ... ... жуу және
дезинфекциялау үшін әр түрлі заттар мен әдістер ... ... ... ... олар мөлшерлеп құятын автомат арқылы
флаконға құйылып, автомсат арқылы қыртысты тығынмен жабылып, пергамент
қағазға ... ... өт және суық ... ... ... ... ал түтікті құбырларды және мөлшерлеп
құятын ... өт және ... ... тазарту үшін құрамында
0,15% кальцийленген сода күйдіргіш натрий және натрий метасиликаты (0,075%)
бар жуғыш ... ... ... ... ... ... және шикізатты түсіргеннен кейін реакторды сумен жуып, капронды
щеткамен тазалап, суық ... ... ... және ... ... ... жылы сумен жуады. Сосын реакторды, құбырларды ... ... ... жуғыш дезинфекциялайтын ерітіндімен толтырады. 3
сағаттан кейін ... ... ... ... (фенолфталеин) пайда
болмағанша сумен жаяды.
Құрал-жабдықтардың санитарлық өңдеуін бу арқылы ... ... ... ... ... ... ... ағытып, ысқыш
арқылы сабынды ерітіндімен жуып, жылы сумен шайғаннан кейін ыстық бумен
дезинфекциялайды. Тығындаушы автоматтарға мүше ... құю ... ... ... ыстық сумен жуып, кейін ыстық бумен
дезинфекциялайды. ... ... ... реакторларды, қарын сөлін
өндіру кезінде, әрбір автолизат партиясы түсірілгеннен кейін, ... ... ... 0,5% ... сода ... ... ... шайылады.
Друк фильтрлерді ағытып-бөлшектегеннен кейін 14 күнде бір рет, немесе
ластанғанда сумен ... ... ... қарын сөлін ... ... ... ... ... күн сайын, жұмыс
аяқталғаннан кейін ... ... ... ... Шикізатты
майсыздандыруға арналған ыдыстарды, панкреотинді өндіру кезінде, жұмыстан
кейін ... ... ... ... жылы ... ... Белоктарды
гидротациялау үшін, бұл ... ... ... ... ... 0,15% кальциленген сода, күйдіргіш натрий
және натрий ... (0,075%) ... бар, жылы ... ... ... келесі күнге дейін сол қалпында
қалдырады. ... ... ... ... құбырларды жылы сумен
шаяды. Суперцентрифугалардың санитарлық өңделуін жұмыстан кейін, ... ... бір рет ... Бұл үшін оның тарелкаларын,
роторды және қанатшаларын шешіп алып, оларды жылы сумен жуып, ... ... және ... ... заттарды капронды щеткамен тазалап
болған соң дезинфекциялап, оларды ...... ... шаяды.
Мүше препараттарына арналған флакондарды 1-2 сағат жылы суға ... да, ... ... ... ... жуып суық ... шайып, темірден
жасалған дорбаға, суы толық аққанша төменге қаратып ... ... ... 30 минут бойы ұстап ... ... ... ... жылы ... ... ... стерилизациялайды.
Қанды өңдеу.
Қаннан емдік препараттарды жасау ... ... ... ... ... ластану көздерін азайтуға бағытталады.
Сау малдардың қаны стерильді (таза) болады. Бірақ инфекциялық ауруда
және ... ... ... ... ... табуға болады.
Плюстік температура жағдайында сақталынатын қанда ... ... ... және ... ... қан тез ... ... немесе
консервіленуі тиіс.
Жұмыс кезегі аяқталған соң, жұмыс орындары ... ... және ... ... ... ... ертінділірмен
дезинфекцияланады.
Құрал-жабдықтар мен саймандарды және мүліктерді санитарлық өңдеу.
Шлангасы бар қуысты пышақтарды ұзын сабы бар ысқыштар ... ... ... ... қуысты пышақты стерилизатордың ыстық суы немесе ... ... ... Ал ... ... ... құрамында
0,3-0,5% белсенді хлоры бар ... ... ... ... ... пышақтар мен шлангаларды жылы ағынды сумен
дезинфекциялаушы заттар толық кеткенше жуып, кептіреді.
Мүліктерді ... ... ... ... ... ... ... кейін суық сумен қалдықтары толық кеткенше щеткамен
жуып, ... ... буда 3-5 ... ... немесе хлорактивті препараттар
арқылы дезинфекциялацды.
Тағамдық альбумин өндіретін құрылғыны жуғаннан кейін оны ... ... 0,3% ... ... бар ... ... ... қалдықтары толық кеткенше сумен шаяды.
Қан жинайтын В2-ФСК құрылғысының санитарлық өңделуі жұмыс алдында және
әр бактың қаннан ... ... ... ... үшін
құрамында 0,2-0,3% белсенді хлоры бар, екі қабат дәкеден ... ... ашық ... ... Егер ... ... инфекциялық
аурумен ауырған малдың қаны шықса, оны сол ... ... ... ... ... ... ... және қанды жинау жүйелерімен
бактардың ішкі беті санитарлық өңделгеннен кейін, шлангалардың сыртқы беті
тұқа мен ... ... ... жылы су ... ... ... жуылады. Нысандағы жуғыш заттардың қалдықтары жылы сумен
шайылады.
Ет және ет өнімдерін ... және ет ... ... ... ... кезде ондағы
микроорганизмдердің көбеюі, бұлшық еттердің, ... ... және ... ұлпалардың автолизі баяулайды.
Етті сақтаудың санитарлық-гигиеналық шарттары.
Мұздатылған етті – 12С ... ... ... ... ... 2-0 С-та, психрофилдер – 5-10 С-та, зең саңырауқұлақтардың
споралары – 12-15 С-та ... ... Бұл ... белсенділігі мен биохимиялық реакциялардың жылдамдылығының
төмендеуіне байланысты.
Микроорганизмдердің ... ... ... ... тудырмайды.
Психрофильді микроорганизмдер мұздатылған етте 15-25 С-та 6-9 айда және
одан да ұзақ ... ... өз ... ... ұшаларды, жартылай ұшаларды тоңазыту қондырғылары бар
камера, арасын 30-50 см етіп ... ... ... ... ... оның ... ... қояды.
Камерадағы температура (90-98% ылғалдылықта) етті орналастырмас бұрын
– 5-10С, ... ... 10 ... – 2,5-1С, ал процестің аяғында
– 3-1С болу керек. ... ... 18-24 ... ал ... ... – сағатына 30 көлем болуы керек. Ауаның салыстырмалы ылғалдылығы төмен
болғанда ет сусызданады. Ауа ... ... ... ... ... ... тоңазытылуның интенсивті түрінде, камерадағы ауа айналымының
саны сағатына 100 көменге ... ... ... келесідей орындар
болуы керек: ет өнімдерін термиялық өңдеу камерасы, ет ... ... ... ... ... ... ... өңдеу камералары,
экспедиция, тұрмыстық заттар орны, тазалайтын мүліктерді сақтайтын орын
(шкаф), ... ... ... ... ... Термиялық өңдеу
камараларының микробтық және механикалық ластануын алдын алу үшін, ... ... жер, ... ... және ... жері ... ... керек. Шартты жарамды етті, яғни қолданылуы
шектеулі рұқсат етілген етті оқшаулы камерада жеке ... ... ... кейін дезинфекциялайды. Қолданылуы шектеулі мұздатылған
етті темір тормен қоршаған, ... ... ... арнаулы
бөлімінде сақталады. Финозды етті температурасы қалың ет ... – 13 ... ... болмайтындай етіп жалпы камералардың жеке ... ... ... ... жеке ... (штабель) жалпы етті тоңазыту
камераларында сақтайды.
Өндіріс орындарын, ... ... және ... ... ... ... сәйкес дезинфекциялайды.
Тоңазытқыш батареяларындағы қарды, тоңазыту қондырғыларында ... ... ... ... тұздық арқылы ерітіп, не камераларды жүктен
босатқаннан кейін щеткамен, қырғышпен немесе сыпырғышпен тазартуға ... ... ... ... ... әдіспен тазалау, тек
жақын орналасқан жүктердің брезентпен ... ... ... кейін
ғана жүргізіледі. Тазалап болғаннан кейін қарды тез арада сыртқа шығарады.
Тоңазытқыш камераларының едендерін, тиеу және түсіру ... ... ... ... ... ... ... (жұмыс кезінде бір
реттен кем ... Ал егер ... ... жүргізілмейтін болса, онда
ластанған сайын, немесе аптасына бір рет тазалап отыру керек.
Тұрғын ғимараттардың едендері мен ... ... ... ... жұмыстары аяқталған кейін мүліктерді сумен жуып, 2% хлорлы
әктің ... ... ... ... ... аяқталуын және
сырлануын 6 айда бір реттен кем емес ... ... ... ... жүктен босатылған кезде, тоңазытқышқа көп көлемде ет және ет
өнімдері түсерде, жүргізілетін дайындық ... ... ... ... зең ... ... ... болғанда, және сақталынатын
етте немесе басқа жүкте зең және мицелий саңылау құлақтары ... ... ... ... алдында камера барлық өнімдерден
және мүліктерден босатылады. Кейін ... ... ... ... оның қабырғаларын, еденін және тоңазыту қондырғыларын
әр ... ... мен әк ... ... ... ... мен ... мицелий не зең саңылау құлақтары
анықталған кезде, ... ... ... ... таралуын алдын-алу
үшін, қабарғалар мен құрал-жабдықтарды тазалаудың алдында дезинфекциялық
ерітіндімен өңдейді. Саңылау құлақтардың ... ... ... ауа каналдарын, үлдіріктерді (стеллаж) және басқа нысандарды
дезинфекциялау үшін сумен 1:1 қатынаста орналасқан ... ... ... 0,5-1% белсенді хлоры бар хлорлы әктің ашық
ерітіндісі немесе 1-1,5% ... ... (Ф-5 ... ... ... ... оларды ақтаға арналған қоспамен
ақтайды.
Ақтауға арналған дезинфекциялық қоспаны, 1 ... бор ... әкке 4 ... 2% ... оксидифеноляк ерітіндісін, не құрамында
0,6% белсенді хлоры бар хлорлы әк ... ... ... ... алады. Ақтауға арналған дезинфекциялық қоспаны, нысандарға екі рет
бояу пульті немесе ЛСД дезинфекциялық қондырғысы арқылы шашамыз.
Тоңазытқыш ... ... ... ... дәрежесі
жоғары болған кезде, дезинфекция үшін құрамында 2% натрий оксидифеноляк
ерітіндісі бар ... ... ... қолданылады. Зең
саңырауқұлақтардың споралармен ластану дәрежесі ... ... ... пен ... ... зарарсыздандыру үшін антисептол
ерітіндісі немесе құрамына дезинфекциялық ... ... ... ... ... мен ... 28-29С температурасы зең саңырауқұлақтардың өсіп
көбеюі үшін автимальды болып табылады. Зең саңырақұлақтардың ... ... ... ... ... және ... ... дұрыс
орындалуын қадағалап ауадағы зең саңырауқұлақтардың спораларының санын
анықтап ... ... ... ... Penicillium, Clodosporium
herbatium,Thamhidium elegans тұқымдасына жататын зең ... ... мен ... ... ... мен ... фабрикаттарды белгілі бір санитарлық жағдайларда
өңдіреді.
Шикізат цехтардың етті сүйектен ажырату,майды бөліп алу, ... ... ... ... ... қолды жылыту үшін, қондырғылар
орнатылады. Шұжықтарды тұндыру, ... ... ... ... және
жинақталуы, жеке орналасқан ғимараттарда жүргізіледі.
Ливерден жасалынған шұжықтаржы өндіру кезінде, субөнімдердің ерітіліп,
жуылуы, сонымен ... ... мен ... ... ... ... ... жүргізіледі. Шарты жарамды еттен жасалынған, ... ... ... ... тек онда ... ет ... ... ғана жүргізіледі. Ондай етті өңдегеннен кейін барлық
құрал-жабдықтарды, мүліктер және ... орны ... пен ... ... ... ... дайын шұжықтар
мен ысталған өнімдер тасымалдайтын жолмен қиылыспауы қажет. Цехтарда
міндетті түрде ... ... ... ... қондырғылар
мен орындар, тұзды, специяларды және ... ... ... ... бірге тазалауға арналған ... ... ... ... ұстайтын жерлер мен ... ... ... орындары құрыстырылуы тиіс.
Шикізатқа қойылытын ветеринариялық-санитариялық талаптар. Өңдеуге
тек ветеринарялық-санитариялық сараптамадан өткен, яғни ... және ... ... ... шикізаттар ғана
жіберіледі.
Шикізат қалдықтарында микроорганизмедрдің көбеюін алдын-алу үшін,
құрал-жабдықтар мен ... ... және ... еден ... ... өңдеуден өткізіледі.
Құрал-жадбықтардың санитарлық өңделуі. Ашық құрал-жабдықтар жуылып,
майсыздандырылғаннан ... 1-2% ... сода ... ерітіндісімен,
0,2% күйдіргіш натрий ерітіндісімен немесе 0,3% каспос ерітіндісін ... ... ... ... ішкі бетін (құбырлар
мен резервуарлар) жуып, майсыздандырылып, циркуляциялық әдіспен құрамында
0,5% кальциленген сода 0,3% ... ... ... 0,075% күйдіргіш
натрий, 0,075 натрий метаселикаты және 0,15% ... сода ... ... ... ... ... ... майсыздандырғыш ерітіндіде жуып, жеке-жеке қозғалмалы
ванналар мен арбаларды ... ... ... ... ... ... ... сумен шайып, ал өткір
кескіш бөлшектерді коррозияға ұшырамау үшін ... ... ... ... күбірлерді ет пен тұздықтан босатқаннан кейін, оны
тұз қалдықтары және ... ... жылы су не ... ... ... сумен жуып, хлорамин, натрий дихлоризоцианурат немесе трихлоризоцианур
қышқылды ерітіндімен дезинфекциялайды. Дезинфекциялық заттардың қалдықтарын
суық ауыз сумен шаяды.
Алмалы-салмалы құбырларды ... жылы ... ... ... ... ... ... ұзын сабы бар щеткамен ішкі ... ... ... ... жуады. Бұндай өңдеуден кейін құбырларды
сумен шайып, құрамында 0,02% белсенді ... бар ... ... ерітіндісіне
батырамыз. Жуылып, майсыздандырылған құбырларды ыстық буда (150С) 15-20
минут бойы ... ... ... ... алдымен
сумен шаю арқылы шикізат ... ... ... ... ... құйып, 2-4 сағат бойы ұстайды. Кейін сілтілі ерітіндіні төгіп,
ыстық сумен ... ... бу ... ... ... мусат, шанышқы) жұмыстың әрбір ... ... ... ... ... (95С) немесе буында (100С)
дезинфекцияланады.
Етті бөлшектеуге, сүйектеп ажыратуға және ... ... ... ... ... дайындалған тақтайлар жуғыш ... ... ... ... булы ... немесе хлор белсенді
препараттарының ақшыл ерітінділерінде дезинфекцияланады.
Котлетке арналған науалар ... ... ... және ... ... Қозғалып тұратын науаларды жан-жағынан жуу ... ... ... ... ... ... ... 0,25% натрийдің метасиликаты ертіндісімен
жуылады, ал шайғыш камерада ... ... ... ... ... ... ... Булағыш камерада ыстық бумен
(150С) дезинфекцияланып, кейін одан ары ... ... ... ... онда температурасы 60С болатын ... ... ... ... дезинфекцияланған, құрғақ науалар транспортерлер арқылы котлет
цехына түседі.
Котлеттерге арналған жәшіктердің санитарлық өңделу реті және принципі,
дезинфекцияның ... ... ... ... ... ... болып
келеді. Олардың дезинфекциясы транспортерлердің үстіне орналасқан ... ... 1% ... ... ... ... кейін ыстық сумен шайылып, кептіргіш камерада кептіріледі.
Консерва өндірісі.
Термиялық өңдеуден өтіп, ... ... ... ауа өтпейтін
қаптаулардағы өнімдерді консерва деп атайды. Бұл кезде микроорганизмдер
қырылып, шикізаттың ... ... ... консервіленген өнімдердің
бұзылу процестері аяқталады.
Пастерленген консервалар – бұл вегетативті микрофлораны жою үшін 100С
дейін ... ... және ... ... иісі және ... ... ыдыстағы өнім. Оларды сақтау кезіндегі төзімділігі,
консерваға қарағанда төмен болады, өйткені оларда тек споралар ғана ... ... ... ... өз ... сақтайды.
Цехқа қойылатын санитарлық – гигиеналық талаптар. Консерва цехтарын
(бөлім) ... ... жеке ... ... ... ... ... тұрады: шикізат қорламасы, тұздаушы,
стерилизациялаушы, ... ... ... мен ... ... орындары,
консерва сақтау орындары. Сонымен қатар цехта ... ... ... сақтау орындары, мүлік пен ыдысты жуатын және оларды
кептіретін орындар болу керек. Және де цехта дезинфекциялық ... ... ... ... ... ... ... қарастырылуы тиіс.
Микробтық ластану мүмкінділігінше аз болу үшін ... ... ... ... ... ... шошқа етінен
жасалған косервалары үшін арналған темір қалбырларына шикі затты салмас
бұрын, ... ... ... әсер ... машиналарда дезинфекциялайды.
Консерва қалбырларының қалпақтары автоклавта стерилизацияланады. Шыныдан
жасалған ыдыстарды сақтау қоймаларынан транспортерлер арқылы ... ... ... ... ... цехының басқа ғимараттарынан айнала өтіп,
порциондық бөлімге ... мен ... ... ... ... ... ... ыдыстарды, құрал-саймандардың санитарлық жағдайын
жақсарту, сонымен бірге сапалы шикізат қолданып ... ... ... консевілердің сапасын жақсартып, сақтай мерзімін ... мен ... ... ... ... ... тазартудан басталады. Кейін олар сумен (45С) шайылып, 0,5-2%
кальциленген сода (60-70С) ерітіндісі, 0,1-0,2% ... ... ... ... кальциленген сода (0,6%) және күйдіргіш натрий
(0,05%) қосылған натридің ... (0,4%) ... ... мен ... ... ... ... ыстық сумен май қалдықтары мен сілті ... ... ... нысан беткейіндегі сілтінің бар ... ... ... ... ... ... (табақ, шелектер, науалар, машиналардың жеңіл бөлшектері)
және құрал-жабдықтардың бөлектенген бөлшектердің ішінде жылы суы ... ... ... ... ... щеткамен жуылып, кейі тағы
да жуғыш ерітінділермен жуып, сумен шайылады.
Құрал-жадбықтар мен мүліктерді санитарлық өңдегеннен ... ... ... (еденнен 2м биіктікке дейін) және едені жуылып,
дезинфекцияланады. Пастерленген шошқа етінің ... ... ... мен ... аралар әрбір 30 минут ... және де ... ... ... кейін жұмысшылар
міндетті түрде өздерінің қолдарын және пышақтарын жуу тиіс.
Бөлшектенетін ... ... жылы ... ... тазартып,
бөлшектеп, ішін ұзын сабы бар щеткамен тазартып, ыстық сілтілі ерітіндісі
бар ваннада ... ... ... және ... 0,2% белсенді хлоры бар
ерітіндімен шаяды. Құбырларды біріктіріп жинағаннан кейін ыстық буда 15-20
минут бойы ... ... ... ... ... ... ... ваннаға салып 15-20 минут ұстайды, ал қиын бөлшектенетін
машиналарға (куттер араластырғыш) ... ... ... ... 5-7 ... бойы іске ... ... қүрделі машиналарды
дезинфекциялық ерітіндіге малынған, алдын ала қайнатылған ... ... ... ... сүртіп дезинфекциялайды. Машиналарды
дезинфекциялағаннан кейін, олардың жеке ... таза ... ... ... тат ... үшін ... сырлап қояды. Бұл майды жұмыс
басталар кезде температурасы 65-75С болатын ... ... ... ... болғаннан кейін салфетка мен сүлгілерді хлорбелсенді препараттар
ерітіндісінде немесе қайнату арқылы дезинфекциялап, ... ... ... ... химиялық және бактериологиялық
әдістермен, 15 күнде 1 рет жуудың және ... ... ... ... барысында, технологиялық ... ... ... ... және жұмысшылардың
қолдарынан санитарлық-бактериологиялық жұғынды алады. ... бұл ... ... ... ... ... ... немесе
микробтың ластану дәрежесі жоғары болғанда, (1см2 – 300-ден көп) оларды
қайта өңдеуден өткізеді. Сонымен ... ... ...... ... (қолайландыру), санитарлық-гигиеналық жағдайын
жақсарту және шикізат сапасының бақылауын күшейту шаралары ... ... ... тезникалық шикізатын өңдеу.
Жануардың техникалық шикізатына; тері, техникалық қан, ... ... ... және тұяқ жатады. Жануарлар ... құс және мал сою ... ... мал шикізаттарын дайындау пункттерінде және хайуан, бұғы
шаруашылықтарында дайындалады. Жануарлар шикізаты шығу ... ... және ... емес ... ... Соңғысы адамдар мен
жануарлардың инфекциялық ... ... көзі ... ... ... емес ... терілерін сібір жарасына тексеріп,
ал далада жиналған сүйектерді дезинфекциялайды. Шығу тегі қасапханалық емес
малдардың шикізатын, тек ... ... таза ... ... ... ... ... келесідей өндірістік ғимараттар
кіреді: теріні өңдеу және ... ... ... меншаштарды өңдеп-
кептіруге арналған орындар, тұздықты дайындау және ... ... ... ... терілерді сақтау орындары.
Тері шикізатын өңдеу.
Тері өңдеудің қалдықтарын ... ... тері ... болған тұз) және техникалық шел қабаттарды уақтылы контейнерге
жинап, күнделікті ... ... ... ... ... ... ... механикалық тазалануы мен жуылуын жұмыс барысында және жұмыс
аяғында жүргізеді, ал ... ... ... ... ... нұсқауы бойынша жүргізіледі. Нысандардың профилактикалық
дезинфекциясын ... 2% ... ... бар ... ... ... ... 2% ыстық күйдіргіш натрий ерітіндісін шашырату арқылы
жүргізеді.
Теріні, малды сою және ... ... ... ... ... ... құбырлады шашыратқышы бар резинадан жасалған шланга
арқылы дезинфекциялайды. Инфекциялық ... ... ... ... ... ... немесе аурудың түріне байланысты
теріні жояды.
Өлген малдардың терісін немесе инфекциялық аурулармен, яғни ... мен ... қой ... ... ... ... инфекциялық
энцефаломиелит; контагиозды плевропневмания, бруцеллез, некробактериоз
сияқты аурулар кезінде терілер ... ... ... ... ... ... эпизотиялық лимфангит, эмкар (қарасан) және іқм-ң
обасынан өлген малдардың ... ... ... ... сібір
жарасына оң нәтиже берген терілерді өртейді, ал сібір жарасымен ауырған
малдардың ... ... ... ... дезинфекциялайды, өйткені
олардың беткейі ғана сібір жарасы қоздырушысымен ... ... және ... арналған барабандарда
немесе құрамында 2% хлорлы-сутекті қышқыл және 15% натрий хлориді бар
ерітіндіде 40 ... ... ... 0,7% ... қышқылы, 1% кремнифторлы
натрий және 10% натрий хлориді бар ерітіндіде (35С) 48 ... ... ... ... дезинфекциялық ерітіндіге түсірер алдында ...... ... керек, ал қышқылдардың концентрациясы – 0,5%-
ға, бұл қышқылдардың терінің органикалық заттармен байланыс ... ... ... ... отырады. Терілерді дезинфекциялап
болғаннан кейін ... ... ... ... сода
ерітіндісінде бейтараптап, кейін ас тұзында консервілейді. Дезинфекциялық
ерітінділердің мөлшері, тұщылы-құрғақ ... ... 10 есе ... шарт ... ... ... ауыратын малдардың терісінің ... ... ... ... 100 ... ... хлориді және 7 ... ... бар ... ... немесе 5% кальциленген
сода, 0,5% ... ... ... 0,1-0,2% ... натрий
ерітінділерінде дезинфекциялайды. ... ... ... ... ... ... ... қатысты коэффициенті 1:4 тең. Терілерді су өтпейтін еденге қатарға
(штабель) орналастырмас бұрын, олардың ... ... 2 см ... ... ... Температурасы 10С-тан жоғары емес жерлердегі
терілер, 12 күн ішінде зарарсыздандырылады.
Бруцеллезбен ауыратын ... ... ... 16-23С ... 74л су, 0,3кг кремнийфторлы натрий, 0,05кг мыс купорасы және ... ... бар ... 20 ... бойы ұсталып зарарсыздандырылады.
Кремнийфторлы натрий бруцеллаларды өлтіретін болса, ал мыс купорасы илеуші
зат ... ... ... ... ... хлориді болса шіріткіш
микрпофлораның көбеюін тежейді. Дезинфекциядан кейін терілерді ... ас ... (Na Cl) ... терісімен қаракөл елтірісін, құрамында 90л су, 2кг алюмокалийлі
квасцы, 0,1кг кремнийфторлы натрий, 0,05кг ... ... мыс, ... ... және 10кг ... хлориді қосылған ерітіндіде (16-20С)
22 сағат бойы ұстап зарасыздандырады. Дезинфекциядан кейін ... ... ... ... ... терілі-жүнді шикізатты дезинфекциялау үшін гамма –
сәулелері қолданылуда.
Құс өңдеу кәсіпорындардағы ... ... ... ... ... процессі барысында құстардың
ішегін ақтару ... мен ... ... үнемі жуылып отырады.
Зақымданған ағзаларды немесе ішектерді ... ... не ... ... ... көп ұзамай міндетті түрде қолын ... ... ... хлоры бар хлорлы әктің ақшыл ерітіндісімен зарарсыздандырады.
Жұмыс орындары мен құрал-жабдықтарды санитарлық өңдеу.
Құсты сою цехының технологиялық құрал-жабдықтарын, ... ... ... ... ... – бұл ... және ... сапасы жоғары
құс етін өңдеуге, адамдар мен құстардың жұқпалы ауруларын алдын-алу және
жоюға ... ... ... бірі ... ... Құс ... санитарлық шаралар жұмыс кезектері арасында, жұмыс кезегі
аяғында және сойыстың аяғында ... ... ... ... ... ... құрал-жабдықтар, еден, қабырғалар және
канализациялық науалар жартылай механикалық тазалаудан өтіп, ... ... ... ... ... ... ... азайту
үшін, желдетіп отырады. Бактериологияық ластануын азайту үшін ... ТАН және ПВАН ... ... ... ... суды
немесе глицерин қосылған 2% сүт қышқылы ерітіндісімен тозаңдандырамыз (10мл
– 1м3 есебімен). Сүт ... ... ... ылғалдылығына байланысты,
әртүрлі сұйылту дәрежесінде тозаңдандырған жөн. ... ... 30-80% ... ... сүт қышқылының белсенділігі жоғары
болады.
Қазіргі ереже бойынша құс өңдеу ... ... және ... күн ... ... ... кейін келесідей кезек бойынша
тазаланып, жуылады: қан және басқа былғаныштарды жылы сумен (32С-тан ... ... ... ... ... ... ... толық кеткенше сумен шаяды.
Жуу үшін әртүрлі заттар қолданылады. Азықтыұ шикізатпен тікелей
жанасатын ... үшін 0,5-2% ... ... 0,1-0,2% ... ... ... ... ыстық (60-70С) ерітінділері қолданылады. Технологиялық
құрал-жабдықтар мен мүліктердің профилактикалық дезинфекциясын аптасына ... ... ... малдәрігердің нұсқауы бойынша жүргізіледі. Бұл
нысандардың ... ... ... ... 0,5-1% ... бар ... әктің ақшыл ерітіндісі, 0,07% белсенді ... ... ... ерітіндісі, металлдан жасалған құралдарды өңдеу
үшін 0,8-1% ... ... және ... ... құралдар мен беткейі
мраморлы (мәрмәрлі) столдарды ... үшін 4% демп ... ... ... ... шелек және басқа мүліктерді, жоғарыда
айтылған ерітінділері бар ванналарға ... 3-5 ... ... ... ... ... қалдықтарын кептіру үшін
өңделген құрал-жабдықтар мен мүліктерді 20-30 минуттан кейін сумен жақсылап
шаяды.
Жұмыс орындарының ... ... ... ... ... ... ... (50С-тан жоғары) жоғары болатын
сілтілі ерітінділермен майсыздандырады. Ерігеннен ... май ... ... ... ... ... жүйеге шайылады.
Сойыс цехтарының және басқа қосалқы бөлмелердің қабырғалары мен
төбелерін 6 айда 1 рет ... ... ... ... сырлау қажет. Зеңдену
пайда болғанда қабырғалар мен төбені ақтамас ... ... ... ... 1:1 ... ... және ... 0,5-
1% белсенді хлоры бар хлорлы әктің ақшыл ерітіндісі сияқты антисептиктермен
өңдеп алады. Ақтау кезінде 2% ... ... ... ... қосылады.
Плиткалармен әшекейленген (әйнектелген) немесе майлы бояумен сырланған
қабырғалармен мен панельдерді күн сайын сабынды ... ... ... ... ... және ... кем ... бір рет сабын, ыстық
сумен шайылып, ... ... ... ... ... түрде дератизация және
дезинсекция жүргізілуі тиіс. Бұл мақсатта көбіне ... ... үшін 0,2%-і, ... ... үшін 1-2%-і, ... 0,01-0,02%-і хлорофос ерітінділері қолданылады. ... ... ... мен ... ... ... ... орындарын өңдегеннен
кейін оларды желдетіп, қабырғалар мен еден ... 0,5-1% ... ... ... ... ... ... және төбесін, мүліктер ... ... ... және ... ... ... мекемесінің қадағалауымен, бекітілген ... ... ... ... ... соған сәйкес,
тиімділігі мен зиянсыздығын ескере отырып химиялық заттар таңдап алынады.
Жуу және ... үшін жеке ... және ... ... ... ... ... ішіне көбіне, бу,
қайнаған және ыстық (70С) су, ультрадыбыс, ультракүлгін сәуле және ... ... ... ... ... ... ... аммоний қосылыстары
қолданылады.
Профилактикалық дезинфекцияның жүргізілу мерзімі, цехтың түріне, оның
санитарлық ... және жыл ... ... болады. Мысалы: щұжық
цехының өндіріс орындарында ... ...... қыста –
аптасына 2-і рет, термиялық өңдеу цехтарының өндіріс орындары айына 1-2рет,
ал шұжық цехының ... ... ... ... бір рет жүргізеді.
Жоғарыда айтылған құрал-жабдықтарды жуу және ... ... ... жуу ... ... және суық су ... ... стеризациялау үшін, цехтарда стерилизаторлар орнатылады.
Мүліктер мен ыдыстардың ... ... ... ... ... немесе
арнайы жуғыш машиналарды пайдаланып жүргізеді.
Санитарлық өңделу келесідей реттілік бойынша жүргізіледі. Ең алдымен
механикалық тазаланып, ... ... ... ... ... үшін ұсақ мүліктер мен ыдыстарды сілтілі ерітіндісі бар ваннаға түсіру
арқылы, ал ірі ... ... ... малынған щетка және шүберек
арқылы жуады. Үлкен ыдыстарға ¼ бөлігіне дейін сілтілі ерітіндіні ... ... ... оның ... май және ақзат қалдықтарын кетіреді.
Майсыздандыру үшін, 0,5-2% ... сода ... ... сода ... ... бірге құрамында 0,4% ... 0,6% ... сода ... бар ... ... ... майсыздандыру мақсатында ыстық ерітінділер өте жиі
қолданылады. (75-80С). ... ... ... мен
мүліктерді ыстық сумен, май және сілті қалдықтары толық кеткенше ... ... ... ... мүліктер мен ыдыстардың профилактикалық дезинфекциясын, оларды
дезинфекциялық ерітіндіге түсіріп, 3-5 ... ... ... жүргізіледі. Ірі
мүліктер мен құрал-жабдықтарды, гидропульт, сонымен бірге ЛСД, ДУК, УДП,
УДС сияқты ... ... ... ... 30-45 ... жүргізіп, кейін барлық құрал-жабдықтар мен мүліктерді сумен шаяды.
Профилактикалық дезинфекция үшін, құрамында 0,5-1% белсенді хлоры бар
хлорлы әктің ... ... ... ... хлор ... қышқылы және 0,1% ... ... ... ... ... құралдарды немесе мәрмәр ұнтақтарымен
қапталған стөлдерді ... үшін 0,8-1% ... ... ... ... бу ... ... ал полиэтиленді
ыдыстар мен науаларды дезинфекциялық ерітіндіге түсіріп, 15-20 минут ... ... ... ... кейін оларды сумен шаяды.
Кері қайтатын ... жеке ... ... ... Ыдыстарды машинада
жуған кезде, оларды алдын-ала ... суда (50С) 7 ... ... арқылы
ылғалдандырады, кейін щеткамен ысқылап, ... су (80С) ... ... соң ыдыстарды ыстық ауада кептіреді.
Мүліктердің, ыдыстардың және құрал-жабдықтардың ... ... ... 15 ... бір рет ... санитарлық дәрігердің талабы
бойынша, барлық мүліктерден, ыдыстардан, құрал-жабдықтардан, ... ... ... ... ... оған микробиологиялық
зерттеулер жүргізіледі.
Егерде алынған жұғындыларда ішек ... ... ... ... ... ... ... аса сапрофиттер
табылатын болса, онда айтылған нысандар қайта жуылып дезинфекцияланады.
Сүт және сүт ... ... ... ... және
гигиенасы.
Сүт және сүт өнімдерінің ... сүт ... ... санитарлық шараларға және сүт ... ... мен ... ... ... ... сүт фермаларында және әртүрлі шаруашылық нысан ... ... алу ... бұл кәсіпорындарда микробтық ластануын ... ... ... ... ... ... ... санитарляқ өңдеу. Сүт фермаларында және сүт өндіру
кәсіпорындарында, малдарды ұстайтын, ... ... ... ... ... ... ... карантин, оқшаухана және ветеринарлы-
санитариялық нысандар (санитарлық өткел) болады. Малдарды ұстайтын орындар
нәжіспен және азық қалдықтарымен ластануына ... ... ... мен ... жаңа ... әкпен ақтап отырады. өндіріс
орындарының едені мен қабырғаларының профилактикалық ... ... рет ... ветеринарлық қызметкерлердің нұсқауы бойынша, құрамында 2%
белсенді хлоры бар ... ... ... ... ... 2-3% ыстық
күйдіргіш натрий ерітіндісімен жүргізеді.
Сүт сауу орындары үнемі таза күйінде ... ... ... ... ... плиткамен қаптап немсе ашық түсті ... ... Төбе мен ... жаңа ... ... ... ... болғаннан кейін, сүт сауу орындарынан азық ... ... ... Ауру ... ... ... ғимараттарды
дезинфекциялайды.
Сүт қоймасы – бұл ... ... ... ... ... және оны сүт ... ... дейінгі сақтайтын орын. Жұмыс
орындарының жоғары санитарлық жағдайына вентиляцияны жақсарту, сүтті суыту
қондырғыларын ... ... және еден мен ... ... ... ... ерітінділермен жууарқылы жетеді.
Сүт сауу қондырғыларын, құрылғыларын және ыдыстарын санитарлық өңдеу.
Сиырды әрбір сауып болғаннан кейін немесе сүт сауу қондырғылары ... ... сүт сауу ... ... және ... сумен
(25-30С) жуу қажет.
«Елочка», «Тандем», «Карусель» сияқты сауын аппараттарыайналмалы жуғыш
және дезинфекциялағыш құрылғыларымен комплект түзеді. Сүт сауу ... ... 0,5% А,Б ... В ... ұнтақтардың ерітіндісін (55-65С)
15 минут бойы циркуляциясынан кейін, толық ... А ... ... суы ... ... және ... тұзы ... Б – ... суы ... ... (4-8мг-экв/кг), ал В –
ұнтағын суы жұмсақ шаруашылықтарда (4мг-экв/кг-нан төмен) ... ... ... ... ... алдында, жуғыш
ерітінділердің температурасы 70-75С болуы қажет, ... ... ... ... байланысты ертіндінің температурасы 55-60С-қа дейін
төмендейді. Жуғыш заттарды қолданып болғаннан кейін, олардың ... үшін ... жылы ... ... ... ... сүт ... аппаратарын, құрамында 0,02% белсенді хлоры бар хлорлы
әктің ақшыл ерітіндісімен, натрий гипохлорит немесе гипохлор ерітіндісімен
дезинфекциялайды. Бұл ... әрі ... әрі ... ... 0,5% ... және ... ... бар жуғыш-дезинфекциялағыш
заттар қолданылады. Сүт сауын аппаратарының санитарлық өңделуі, олардағы
дезинфекциялық заттар ... ... ... аяқталады.
Сиырды сауып болғаннан кейін, сүт сауын аппараттары, сүт тоңазытатын
және оны сақтайтын ыдыстар жылы сумен ... Сүт ... ... ... ... ... ... Ваннаның бір секциясын сумен
толтырады (50-60С), ал екіншісін 0,5% дезмол ... ... ... ... ... А,Б,В жуғыш ұнтақтарының бірімен хлор белсенді
препараттардың қоспасымен толтырамыз. Кейін сауын ... ... ... ... ... жылы ... ... Сүт дөңдердің
(фляга) фонтанды буландырғыштардың (БФ) буында 5-7 минут ұстау арқылы, ... ... ... және сүт ... 3-5 минут ұстау арқылы
дезинфекциялайды. Жуу және ... «Сүт ... ... және сүт ... ... ... ережесіне» сәйкес
жүргізеді. Дезинфекция сапасы, 1см2 зерттелетін жерге 100-ге ... ... ... ішек таяқшасы табылмаған жағдайда,
қанағаттандырарлық болып саналады. Өңдеуге ... сүт, ... ... шикізаттар, сонымен бірге материалдар МемСТ және ТШ-ң талаптарына
толық жауап беруі тиіс. Қабылдаған сүтті және кілегейді тез ... ... ... ... ... жібереді. Сүт, сүзбе ... ... ... пастерленгеннен кейін ғана жіберіледі.шикі және
пастерленген сүттерді жеке ыдыстарда сақтап, жеке сүт ... ... ... ... және ... ... ... бақылауыш мекемесімен бақыланады.
Физикалық факторлар әсеріне, құрамында ақзат, ... және сүт ... мол шикі сүт және сүт ... ... жоғары болады. Бұл қасиетті, сүтті термиялық ... ... мен ... ... ескереді. Физикалық
факторларға, жоғары және төмен температура, ультрадыбыс, ... ... ... ... осмостық қысым, кептіру, беттік керіліс
және ... ... ... сүт және сүт ... сүт ... ... ... және әртүрлі материалдардағы
микроорганизмдердің санын азайту немесе толық жою үшін ... ... ... ... ... ... және
оның әсер ету уақытына байланысты болады. Микроорганизмдердің жоғары
температураға төзімділігі ... ... ... ... ... ... мөлшеріне, кейбір ... ... ... (термофил) бейімделуіне байланысты болады, сонымен бірге
ортаның РН-а байланысты болады. Температурасы ... ... ... ... ... ортада микроорганизмдер бейтарап РН-қа қарағанда тез
өледі.
Бір түрге ... ... ... жоғары
температураға байланысты төзімділігі әртүрлі болады.
Бұл жас бактерия торшаларының жетілген бактерия торшасына қарағанда
жоғары ... ... ... ... ... және микобактериялардың жоғары температураға төзімділігі,
микроорганизмдердің вегетативті формасына қарағанда ... ... ... ... ... ... әсер ... олар бір жерге
шоғырланып үйлеме түзеді. Үйлеменің ішіндегі ... ... ... ... ... болады. Микроорганизмдердің
жоғары температураға төзімділігі қышқылды және сілтілі ортада ... ... май мен ... суға ... ... ... ... өңдеу арқылы (пастерилизация, стерилизация) ондағы
микроорганизмдердің түрлік және сандық ... ... ... ... және ... ... санын азайту үшін, оның сақталу
мерзімін ұзарту үшін және ... ... ... ... және
тағамдық құндылығын сақтау үшін, сүтті пастерлейді.
Сүтті пастерлеу кезінде ондағы психрофильді (төмен температураға
төзімді) микроорганизмдер ... ... ... ұзақ ... бойы ... ал ... ... температураға төзімді) микроорганизмдер
саны тек екі есе ғана азаяды. Егерде бактериялардың ... ... онда ... ... температуралардан сүт көп ұзамай бұзылады. Сүтті
пастерлеу кезінде, бактериялардың споралары, ішекпен шыққан сүт ... ... және ... ... ... ... онда ішек таяқшасынан кейбір штаммдарын арамат түзгіш
мамакокктарды, сүт қышқылды ... және ... ... ... болады. E. coli энтеропатогенді штаммпы өте сирек
кездеседі.
Жұқалы аурулардан таза емес ... ... ... ... ... үшін, сүтті тек пастерленген (75-80С)
күйінде ғана жібереді. Пастерленнен ... сүт ... мен ... арқылы ластанады. 72С-де 15-20 секунд бойы жүргізілетін ... ... ұзақ ... ... (30 ... ... жоғары
болады, өйткені термофильді стрептококктар 72С-де өлетін болса, ал ... ... ... ... ... ... (1мл-ондағы миллион
бактерия) шикі сүті қысқа уақытты пастерилизациядан өткізгенде, ол ... ... ... 20-30 ... ... бірнеше секунд
ұстау арқылы стерилизациялайды ... ... ... ... Бірақ та стерильденген сүтте аз ғана мөлшерде
бактериялардың споралары сақталып, оны бұзуы мүмкін. Сүтті қысқа ... ... онда ... ... өледі, бірақ та бұл
кезде сүттің ақзаты ұйып кетеді.
Төменгі температуралар (0-4С) микрорганизмдердің ақзат алмасуы мен
биохимиялық ... ... ... ал ... ... ... ... толығымен аяқталады. Төменгі температуралардағы ұсталған ... ... саны аз ғана ... ... температура
жағдайы микроорганизмдердің негізінен судың кристаллдануына байланысты,
торшаның бүтіндігінің бұзылуынан ... ... ... байланысты, сүтті ультрадыбысты өңдеу,
жиілігі 1600 Гц-н жоғары ... ... әсер ... ... ... ... әдіс. Бірақ та бұл әдіс сүтте бірқатар
өзгерістер тудыруына (тұтқырлығы, ... ... ... ... ... ... ... Ультрадыбысты негізінен
санитарлық өңдеуде кеңінен ... бұл ... ... ... және ... құрылу көрсеткіші 99% дейін жетеді.
Ультракүлгін сәулелердің толқын ... 2697А ... ... ... ... ... ... сәулелерді
негізінен сүт кораптарын дайындайтын қағазды, өндіріс орындарының ауасын
дезинфекциялауда, сонымен бірге май, ... ... ... ... және аз ғана мөлшерде сүтті пастерилизациялау үшін қолданылады.
Ультракүлгін сәулелердің бактериоцидтік ... ... ... ... ыдыратып, оларды денатурацияға
негізделген. УКС сүттің 0,05мм тереңдігіне ... ... оның тек ... ... ... кезде тағамдық өнеркәсібінде радиоактивті сәулелер қолдану
мүмкіндігі зертелуде. ... ... жою үшін ... ... ... ... ... қолдану кезінде сүттің
органолептикалық қасиеті өзгеріп, оның тағамдық ... ... ... ... ... кезінде оның сапасы
нашарламайды.
Сүтті сепаратордан ... ... ... ... ... зең ... және ... түзгіш бактериялар
санын 73-99%-ке дейін төмендетуге болады, бірақ та ондағы ішек таяқшасының
саны азаймайды.
Қазіргі кезде екі ... ... ... ... ... ... сүт ... 1 тәулік бойы ешбір өзгеріссіз сақталады.
Микроорганизмдердің көбеюін тежеу және сүзбеге, ірімшікке және майға
өзіне тән ... беру ... оған ас ... ... Натрий хлоридінің
гипертониялық ерітінділерінде микроорганизмдер ... ... ... ... еріген амин ... ... өсуі және ... ... ... стафилококктар және тағы
бір микрорганизмдер сусызданбайды.
Қоюланған сүт және шоколадты май өндірісінде, қантты тек тағамдық және
дәмдік қасиеттерін ... үшін ғана ... ... бірге
микроорганизмдердің өсуін тежеу үшін ғана ... ... ... ... ... ұшыратады (әсіресе жас торша),
яғни бұл кезде бактериялар сусызданып ... ... ... төмен ылғалдылық жағдайында микроорганизмдердің
қырылуы, осмостық қысымның ... ... ... ... өсуімен, торша ішілік су ... ... ... ... жүреді) түсіндіріледі. Бактериялардың, ашытқы және
зең ... ... ... ... 15-30% болғанда
аяқталады. Сүтті, ұйындыны және ... ... ... ... ... Бұндай құрғақ өнімдерді ылғалдандырмаған жағдайда, сақтау
барасында ондағы микроорганиздер тек ... ғана ... ... ... ... қысымы немесе 0,4-0,6 МПа дейін ... ... ... тежелмейді.
Өнімдерге механикалық қоспалардың алдын-алу үшін, өндірістік цехтарға
металлдан және шыныдан жасалған құралдарды, айналарды, ароматтық ... ... алып ... тиым ... ... ... қорғаныс
плафондармен бекітеді. Ұнды және қантты механикалық қоспалардан ... жеке ... ... ... ... ... олардың микробтық
ластануын азайту мақсатында май-ірімшік сақтау камераларын айына бір рет
жүктен босатып, ... және ... Ауа ... ... ... және ауа құбырларындағы зең ... жою ... ... ең ... ... ... ... алады, ал жұмыс орындардың қалған бөлігін натрий диоксофенолят
ерітіндісімен дезинфекциялайды.
Цехқа қойылатын ... ... ... кіре берісіне биіктігі 2см, ұзындығы 1,5м және ... ... тең ... ... ... ... ... резинадан
жасалған кілемше орналастырады. Кілемшенің бетін металлдық тормен жауып,
дезинфекциялық ... ... ... ... және ... ... сыланған төбелері мен
қабырғаларын ластану дәрежесіне қарай ... 4 айда бір ... ... ... ақтап және бояумен сырлап отырады. Ақтаумен қатар
дезинфекцияны да қоса ... ... ... ... және ... ... ... ертіндіге малынған таза шүберек немесе
щеткамен тазалап-сүртіп отырады және ... бір рет ... ... бар ... ... шайып, хлорбелсенді препараттардың ерітіндісімен
дезинфекцияланады. Барлық жұмыс ... ... ... ... ... және ... айына бір рет өткізілетін
күнде жүргізіледі. Барлық жұмыс ... ... мен ... бір рет ... ... ... ал онда былғаныштар болса оны
ақтайды.
Өндірістік жұмыс орындары едені су өтпейтін, қышқылға төзімді ... емес ... ... ... ... қаптайды. Және
едендер сұйықтар ағып отыру үшін жол өтпесіне немесе ... ... ... ... жұмыс барысында және жұмыстан ... ... ... ... ... ... құрамында 1% сабын және 2%
кальциленген ... бар ... ... (65-70С) жуып, соңынан
жуғыш заттар толық кеткенше ыстық сумен шаяды. Кейін едендерді ... ... ... ... ... ... арқылы кептіреміз.
Техникалық құрал-жабдықтарға, мүліктерге ыдыстарға қойылатын талаптар.
Құрал-жабдықтар, мүліктер және ыдыстар сүт және сүт өнімдерінің иісі
мен дәміне ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік
санитариялық қадағалау мекеменің рұқсаты бойынша, тат баспайтын болат,
шыны, беткейі эмальденген ... ... ... ... ... ... ... Құрал-жабдықтар мен ... ... ... ... ... ... су
өткізбейтін, тегіс, коррозияға ұшырамайтын және былғаныштардан оңай
тазаланып, дезинфекцияланатын болуы ... ... ... ... орындардағы тазалау және
дезинфекциялауға кедергі ... етіп ... ... Сүт және ... жанасқан құрал-жабдықтардың, аппараттардың және ... ... ... ... болуы қажет.
Канализациялық құбырлардан жағымсыз иістер мен микроорганизмдердің
енуін алдын-алу үшін, сүт ... ... ... ... және ... ... жалғастырамыз.
Құрал-жабдықтарды, мүліктерді және сүт өткізгіштерін мұқият тазалап,
жуғыш ертінділермен жуып, дезинфекциялайды. Мүліктер мен ... ... ... бар, ... бу, ... және суық су ... және ағынды
суларды сыртқы ағызатын құбырғылары бар арнайы бөлмелерде, жуып және
дезинфекциялайды.
Құрал-жабдықтарды, ... және ... ... өңдеу.
Нашар санитарлық өңделген технологиялық құрал-жабдықтар, мүліктер және
ыдыстар, сүт және сүт өнімдерінің микробтық ластануының ... көзі ... ... ... ... ... ... материалына, конструкциясы және қолданылу ... ... және ... әртүрлі әдістері қолданылады. Құрал-жабдықтар
мен мүліктердің санитарлық өңделуі қолмен немесе механикалық ... ... жуу ... ҚР-ң денсаулық ... ... ... ... ... ... ... үшнатрий фосфат, күйдіргіш натрий, азот қышқылы, синтетикалық және
басқа жуғыш заттар. Жуғыш және ... ... ... ... шаю үшін ... су, Мем ... сай болуы тиіс.
Жуғыш ертінділер иіссіз, көп көбік түзбейтін, ... ... із ... ... ... ұшыратпайтын, сонымен
бірге жақсы ылғалдандырғыш, эмульдеуші және дисперстеуші қасиеті болуы
қажет. Қазіргі кезде ... ... ... ... жоғарыда айтылған барлық
қасиеттер болмайды. Сондықтанда ... ... ... ... бір уақытта кальциленген сода, үшнатрий фосфат, сұйық
шыны, күйдіргіш натрий немесе әртүрлі ... ... ... ... ... ... ... әрбір компоненттің мөлшері,
олардың бағасына, химиялық және жуғыш қасиеттеріне, сонымен бірге өңделетін
нысанның ... және ... ... байланысты болады.
Кальциленген сода – бұл ең арзан және кеңінен қолданылатын препарат.
Аллюминий және оның ... ... ... ... және кальциленген сода ерітінділерімен жуу кезінде, олардың әсерін
төмендету ... оған ... ... ... ... шыны) қосады.
Сүт өндіру кәсіпорындарында жуғыш заттардың химиялық және ... ... ... әр түрлі композициялары (қоспалары)
қолданылады. (таблицада көрсетілген).
|№ |Қоспалардың құрамы |
| ... ... ... шыны |
| ... ... |т | |
|1 |- |50 |40 |10 |
|2 |- |18,5 |18,5 |63 |
|3 |10 |50 |35 |5 |
|4 |62 |- |30 |5 |
1 - 4-ші ... ... ... ... сай және ... болып келеді. №1-ші қоспаны – ыстық ... ... ... ... ... ... жуу үшін ... №2-
ші қоспаны – аллюминийден жасалған құрал-жадбықтар үшін; №3-ші қоспаны ... ... ... құрал-жадықтарды сүт тастарынан тазарту ... ... ... ... ...... және фарфордан
жасалған құрал-жадықтарды жуу үшін қолданады. Қазіргі кезде ... ... ... ... ... қоспалар қолдануда. Олардың
құрамына беттік керілісі төмен, жақсы ылғалдандырғыш және ... бар ... ... ... ... қосылады (Б.Б.З немесе
ПАВ).
Сүт өндірісінде келесідей синтетикалық ... ... ... ... ... ... ... Бұл заттардың құрамына 50% кальциленген сода,
13-20% натрий ... 10-15% ... ... ... ... ... екі препараттың құрамына 10-12% сусыз ... ... Бұл ... ... бір-бірінен құрамындағы компоненттердің сандық
қатынасымен және түрлі болуымен ерекшеленеді. Триас-А басқа ... ... ... және ... ... ерекшеленеді.
Олардың жоғарғы жуғыш және көп мөлшерде көбік түзгіш қасиеті болады.
Вимолдың ... 2,8% ... ДС-10 ... Оны ... ... немесе
механикалық әдіспен, шыныдан жасалған ыдыстарды жуу үшін қолданады.
Азот қышқылын жуғыш зат ретінде, сүт тастарын кетіру үшін қолданады.
Пастерилизаторларды сүт ... ... үшін 4% ... (75С) ... ... заттармен жуып, сумен шайғаннан кейін, құрал-жадықтарды ... және ... ... ... ... жұмыс орындарын (еден, қабырғалар), құрал-
жабдықтарын және ыдыстарын профилактикалық дезинфекциялау үшін, хлорлы ... оның ... ... ... жаңа ... ... ... дихлоризоциянураты, үшхлоризоцианур қышқылы, қолданылады. Шыныдан
жасалынған ыдыстарды және жұмысшылардың қолдарын дезинфекциялау үшін 0,01%
белсенді хлоры бар ... ... ... ... ұсақ ... ... – құрамында 0,015% белсенді хлоры бар хлорлы әктің ақшыл ерітіндісі,
ірі металды аппараттар үшін (цистерна, ванна) – ... 0,02% ... бар ... еден мен ... үшін ... 0,022% ... хлоры
бар хлорлы әкті, ағаштан жасалған ... мен ... үшін ... 0,04% ... ... бар хлорлы әкті қолданылады.
Белсенді хлордың консентрациясы ... ... ... байланысты болады. Үлкен саңылаулардан органикалық
заттардың қалдықтарын тазарту ... олар ... ... ... ... жаңа сөндірілген әктің тұнбасымен өндірістік және тұрмыстық
орындардың қабырғалары мен төбесін дезинфекциялау және ... ... үшін ... ... ... ... оны ... жасалған құрал-
жабдықтарды зарасыздандыру үшін қолданады.
Химиялық ... ... ... ... ... ... байланыс түзе алмайтынында және
дезинфекциялық ... ... ... шаю ... ... ... мұндай кемшіліктер болмайды.
Құрал-жабдықтар мен мүліктерді, ыстық сумен ... ... ... 10-
20 минут ұстау арқылы, кейде ыстық ауада ... 20 ... ... ... ... ... әсерінен микроорганизмдердің ақзаты
ұйып, олар өлімге ұшырайды. Бумен дезинфекциялаудың негізгі 2-і ... Бұл ... ... ... ... ... ... нәтижесінде құрал-
жабдықтардың барлық бөлшегі толығымен қыздырылады.
2) Бұл әдіспен эмальденген ыдысты дезинфекциялауға болмайды, өйткені
жоғары ... ... ... мен ... ... ... ... эмаль жарылады.
Сүтті өңдеуге арналған құрал-жабдықтардағы сүт тастарын, оларды 1-1,5%
каустикалық сода ертіндісімен немесе 0,5-1% азот қышқылды ертіндісімен (65-
80С) ... ... ... ... ... оның ... қабырғаларындағы тастарын щеткамен, ал құбыр ішіндегілерді ысқышпен
(ерш) кетіреді. Тасты кетіріп ... ... ... кейін,
оларды дезинфекциялайды.
Сүт тастарының түзілмеуі үшін, қышқылдығы ... ... ... ... ... ... ... немесе ұзақ жұмыс уақытынан
кейін жуып отыру қажет. Пастерилизация ... ... ... ... ... ... көп ... будың берілуін тоқтатып,
пастерилизатордың ішкі қабырғаларын салқындатады, кейі ... аз ... ... ... ... ... ішіне суық суды толтырады.
Қондырғыдағы жаңа түзілген тастарды мұқият тазалап, кейін оның жуылу және
тазалау ... ... ... ... ... (6-8 ... ... жұмыс кезінде 1 реттен кем ... ... ... ... ... бөлшектенбейтін жуу жүйесіне немесе алмастырғыш
(балансировочный) ... ... ... бөлшектері арасындағы
резинада артық қысым ... үшін және оның ... ... қалу ... ... ... заттардың өткізгіштігін арттыру мақсатында, жуудың
алдында табақшалардың қысылыуын ... ... ... ... мен ... ... ... сүттің бағытымен бірдей болады.
Табақшалы пастерилизаторларды жуу үшін, олардың жүйесі арқылы су
құбырларындағы суды 10-15 ... бойы ... бір ... қондырғының
тұздық тұратын секциясына бу ... ... ... 2-3 минут бойы
құбырдағы суды жібереді. Кейін сілтілі ерітіндісін (75-80С) 30-40 минут
бойы ұстап, ... соң оны ... ... ... ... ... (40-50С)
шаяды. (Лакмус қағазымен тексереді). Кейін оны күкірт немесе ... ... 30-40 ... ... ... қалдықтары толық кеткенше
жылы сумен шаяды (лакмус қағазымен тексереді).
Бөлшек арасындағы ... ... ... және серпімділігін қалпына
келтіру үшін, табақшаларды ажыратады. Күйген жерлерді щетканың көмегімен
тазалап, табақшаларды жуады. Кейін қондырғыларды ... ... суда ... ... бойы ... ... пастерилизаторларды жуу үшін, одан өнім қалдықтарын алып
тастап, сілтілі ерітіндімен жуып, жылы ... ... ... табақшалы
пастерилизаторлардың санитарлық ... ... ... ... ... жылы ... ... Соңынан қарап тексеру үшін
қақпағын ашады. Егер де түтікшелерде ... ... ... ... ... ... басталар алдында қондырғыны жинап, ыстық суда (90-
95С) 10-15 минут бойы ұстау арқылы ... сүт ... ... және ... пастеризаторлар сияқты жуылады.
Қайнату аяқталып, өнім шығарылғыннан кейін (6 реттен көп ... ... ... ... ... ... аппараттан алып тастап, су құбырындағы ... ... ... сумен толтырып, ішіне сұйық әйнек пен кальциленген сода
қосады да, люктар мен крандарын жауып, ... ... ... қондырғының айналмалы қозғалысты жуылуы үшін қосады.
Жуғыш ерітінді айнала бастап, қыздыратын бөліктері құбырларды жуа
бастағанда, бұл ... ... ... ... ... бу ... ... ұзақтығы (30-60 минут) аппаратта жүргізілген
қайнату санына және күйген жердің көлеміне байланысты болады. Жуғыш ... ... соң, ... ... ... да, 0,5%-ке дейін азот қышқылын
қосады, айналым ұзақтығы 20-60 минутқа созылады.
Аппараттан қышқылды төгіп ... соң, оны ... ... ... ашып, күйген жерлерді щетканың көмегімен тазалайды.
Соңынан аппаратты сумен шаяды. ... ... ... оны тағы да бір ... ... 0,05-0,1 МПа қысымда бумен өңдейді.
Сироп қайнатқан қазанды әр ... ... ... ... ... қабырғаларынан қантты қабыршағы бар щетка арқылы тазартады,
қазанға су (55С) толтырып, оның ішкі ... ... ... су ... ... ... да, кептіреді.
Құрғақ сүт өндіруге арналған кептіргіш мұнараны ... ... соң ... ... егер ... ... жүргізілсе 15 күнде 1 рет
дезинфекциялайды. Бұл үшін тозаңдандыратын дискіні ... ... ... ... ... ... қалдығын тазалап тастайды.
Сүзгіні қағу арқылы құрғақ сүт қалдықтарынан ... ... ... ... ... ... құрғақ сүттен тазартып, (50-55С) жуғыш
ертіндіде жуып, 3 рет ыстық сумен шаяды. Мұнараның ішкі беті мен ... 3-5 ... ... әктің (54-55С) ертіндісімен ... ... ... иісі ... ... ... да
стерильді марлямен сүртіп, кептіреді.
Кристаллизаторлар мен ... ... ... қолданғаннан
кейін, ал құйғыш машиналарды екі кезек бойы үздіксіз жұмыс істегенде ... ... ... ... ... ... жуады. Бұл қондырғыны
қоюланған сүттің қалдығы толық кеткенше жуғыш ертіндімен жуып, жылы ... ... су ... ... ... ... қалдықтары толық
кеткенше шайып, 3-5 минут (50С) хлорлы әктің ертіндісімен дезинфекциялайды
да, су құбырындағы ... ... иісі ... ... ... жуып және ... арналған қондырғыларды; ашытқылардың,
кілегейлі және балқытылған сырлардың, майлардың, сырдың ірімшік өнімдерінің
өндірісін санитарлық ... ... ... ... ... аталған
тәсілдердің бірін қолданған соң жүргізіледі.
Шикі және пастерленген сүтке арналған сүт құбырларын тәулігіне бір рет
немесе оған қатысы бар ... ... ... әр ... күнінің соңында
жуып, дезинфекциялайды. Сүт құбырларын бөлшектеп алып жуады (жуу бөлімінде
сумен шаяды да, құбырдың ішкі ... ... ... ал сыртқы жағын
щетканың көмегімен, жуғыш ертіндімен (50-55С) ... ... ... ... ... ... ... ертіндімен дезинфекциялайды. Сумен шайып,
орнына жеткізіп, қайтадан жинайды) және ... ... ... ... ... ... ... бөлігін ажыратып, басқа
қондырғылардан өнімге жуғыш заттардың түсуін болдырмау үшін ... ... ... пен ... ... ... ... Сүт құбырларын,
сүт қалдығынан сүт сорғыштың көмегімен (35-40С) су арқылы шайып, кейін ішкі
крандарды, бітеуіштерді және таза суда ... ... ... ... ... ... ... дезинфекциялағаннан кейін оны жинаудан
бұрын ... ... ... ... ертіндісі бар бакқа жалғап, 10-15 минут
бойы (67-70С) жуғыш ертіндіні өткізеді. Шыны құбырлардағы ... ... ... ... ... Соңында сүт құбырларын жылы сумен шайып,
дезинфекциялайды да суық сумен шаяды.
Жуудың механикалық ... ... ... ... ... мен дезинфекциялық ертінді және су жіберетін жерге қосады, ыдыстың
ішінде орналасқан тесіктер ... ішкі ... 10-15 ... бойы ... және жылы ... ... Ыдыстың ішкі жағымен арматураны
дезинфекциялайды, құбырдағы сумен шайып, ... ... ... ... да, ыдыстың сыртқы жағын сумен шайып, құрғақ болғанша сүртеді.
Сүтті тасмалдауға арналған теміржол және ... ... ... ... ... немесе механикалых тәсілмен жуады. Қолмен өңдеу
кезінде, цистернаны сыртынан және ішінен ... ... сүт ... ... ... ... ... жағын щетканың көмегмен сабынды
немесе сілтілі сумен жуады және ... ... ... ... шаяды.
Цистернаның қақпағын, мойнын, ағызатын құбырын, ... ... ... ... ... жуады. Қабырғаның ішкі жағын, цистернаның бұрышы
мен ... ... ... Жуғыш ерітіндінің қалдықтарын кетіру үшін
цистернаның ішкі ... жылы ... ... ... ... ... өңдеп, сумен шаяды.
Цистернаны жуудың механикалық тәсілі төмендегідей жүргізіледі. ... ... ... ... ... ... көмегімен жуып, шлангадан
құбырдағы ... ... ... қақпағын ішкі жағынан жуғыш сілтілі
ерітіндімен, щеткалардың көмегімен ... ... ... ... бар ... ... цистернаның ішкі жағын сүттің қалдығы
толық кеткенше құбырдағы сумен ... да, ... ... ... ... ... ... цистерналарын 5-10 ... 2-3 ... бойы ... ... өңдейді. Цистернаны
құбырдағы сумен, ... ... ... ... ... дезинфекциялап,
соңынан құбырдағы сумен шаяды. ... ... ... ... лшюктарды жауып, пломбылайды. Ағызатын құбырларға
қайталап ластанудың алдын-алатын бітегіш заттарды кигізеді.
Сүттен босатылған ... ... ... ... ... құбырдағы
сумен, кілегейден босатылған дөңдерді (флягаларды) жылы сумен ... ... ... ... ... Бөлшек арасындағы резиналарды жеке жуады,
соңынан сумен шаяды. Дөңдерді дөң ... 10-15С бойы ... ... бойы 90-95С ыстық сумен немесе құрамында 150-200мг/л белсенді хлоры
бар хлорлы әктің ертіндісіне батыру ... ... ... өңдеуден өткізгеннен кейін қақпағын ашып, түбін үстіне қаратып,
арнайы үлдіріктерге кептіру үшін ... ... және ... фляга жуатын машиналарда, флягаларды сумен шаяды, ... ... ... шайып, бумен булайды.
Шыныларды шыны жуатын машиналарда жуады. Жуғыш ... ... ... ... ... ... және ... қадағалайды. Жуылған шынылардың сапасын ... ... ... мен ... ... ... жуып, соңынан 1-2 тәулікке
суға салып қояды. Оның ішкі ... жаңа ... ... дайындалған
тұнбасымен жағып тастап, 3-4 ... ... да ... ... ... ішіне өнімдерді толтырар алдында, оларға ыстық суды құйып құбырдағы
сумен салқындатады.
Бұрын қолдануда ... ... мен ... әр ... ... алдымен 10-12 сағатқа суық суға салып қояды, соңынан суық (35С)
сумен, ... ... (4045С) ... ... ... шайып, 3-5 минут ішкі
жағын сүрте отырып, хлорлы ... ... ... ... ... иісі ... ... шаяды. Ағаштан жасалған күбілерді өніммен
толтырар ... ... ... сумен буландырады. Ағаш араластырғыштар
мен ұсақ мүліктерді әрбір қолданған соң ... 50-55С ... ... 10 ... сілтіл ертіндіде ұстайды, құбырдағы сумен шаяды, 3-5 минут хлорлы әк
ертіндісінде ... және ... ... ... ... шаяды.
Сүзуге арналған маталарды (серпянка, марля, фланель, байка және т.б.)
сонымен қатар сүзбе ... әр ... ... ... ... ... маталарды сумен шайып, 50-55С сілтілі ертіндіде жуып,
таза сумен мұқият шайып, 20-30 минут бойы суда ... ... ... ... ... ... камераларда кептіреді.
Синтетикалық маталарды өнімнен тазарту үшін 35С суда шайып, жуғыш
заттар қолданбай, 50-55С ... ... және ... 2 рет ... ... ... ... ыстық синтетикалық ұнтақтар ертіндісінде
жуады.
Қондырғылардың, сүт құбырлардың, ... ... ... ... ... ... 10 ... 1 рет осы объектілерден ... ... ... ... қадағалайды және санитарлық
дәрігердің талабы, ... ... ... өнімнің қанағаттандырарсыз
бактериологиялық көрсеткіштерді болған кезде ... ... ішек ... ... ... оны екінші рет жуып,
дезинфекциялайды. Соңынан қайтадан жұғынды алады. Сол бір ... ... рет ішек ... табылған жағдайда, цех жұмысы уақытша
тоқтатылып, олар жалпы тазаланып, жуылып, ... ... ... ... құбырларын бөлшектеп тазалайды. Осындай санитарлық
өңдеуден кейін, зертхана бактериологиялық зерттеуді қайта ... ... ... жұмысшыларының жеке басының тазалығын ... ... сүт ... ... қайталап ластанбауын
қамтамасыз етеді. Жұмыс басталар алдында және цехтан әр ... ... ... ... ... сайын қолды құрамында 0,01% белсенді хлоры бар хлорлы
әктің ақшыл ертіндісімен жуып, дезинфекциялайды. Егер ... ... ... ... онда ... ... ... шынтаққа дейін щеткамен сабындап жылы сумен жуады. Кейіннен
сумен ... ... ... ... да ... ... ... әктің
түссізденген ерітіндісімен жуады.

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 98 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Балапандарға арналған қора-жайларға қойылатын ветеринариялық-санитариялық және гигиеналық талаптар, балапандарды күтіп-бағу жағдайлары және оларды жақсарту шаралары тақырыбында жазылған30 бет
Биелерге арналған қора-жайларға қойылатын ветеринариялық- санитариялық және гигиеналық талаптар, малдарды күтіп-бағу жағдайлары жәнеоларды жақсарту шаралары тақырыбында жазылған17 бет
Мал шаруашылығындағы жүргізілетін ветеринариялық – санитариялық іс-шаралар32 бет
Мал қоралары мен шаруашылық аумағын ветеринариялық-санитариялық ережеге сай тәртіпке келтіру30 бет
Судың санитариялық-гигиеналық маңызы13 бет
Қабандар (шошқа)26 бет
Ауылшаруашылығы құстарының гигиенасы туралы10 бет
Бұғы шаруашылығы35 бет
Ветеринарлық санитарлық объектілерге қойылатын ветеринарлық санитарлық талаптар28 бет
Ауылшаруашылық малды азықта және мал азығына қойылаты санитариялық – гигиеналық талаптар10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь