Жекешелендірудің кезеңдері мен түрлері

Жоспар:

1. Кіріспе

2. Жекешелендірудің кезеңдері мен түрлері
а) Меншік субъектілері
ә) Меншік құралы
б) Меншік құқығы
в) Қоғамдық меншік

3. Жекешелендірудің мақсаты мен нәтижесі
Экономикалық қатынастарды қазір жүзеге асырып жатқалы өтпелі рыноктық кезеңде өндіріс құрал-жабдықтары нарықты экономикаға өту кезеңінде нарықтық қатынастардың барлық әлеуметтік-экономикалық жүйесінің басты негізі экономикадағы меншіктің әр түрлі пішіндері болып табылады. Рыноктық экономика – бұл ең алдымен рыноктық, экономикалық өндірістік қатынастар. Мұндағы басты мәселе – меншіктілік. Меншіктің әрбір қоғам мүшесінің, тауар өндірушінің қолында болуы экономика тұрақтылығының кепілдігі. Өндіріс бұл қоғамдық процесс. Оның факторлары өзімен-өзі, өз бетімен қимыл жасамайды. Олардың әрқайсысын меншіктей адамдар жүзеге асырады. Олар өндіріс факторларын қозғалысқа келтіру арқылы өндіріс процесін жасайды. Өндіріс факторлары ең алдымен меншік иелерінің қолында болады. Берілген объектілерінің кімге тәуелді екендігіне байланысты, меншік "жеке", "топтық" және "мемлекеттік" болып бөлінеді. Өйткені меншік деген ұғым адамның белгілі бір затты жеке меншік ретінде иеленуінен шыққан. Өндіріс меншіксіз болмайды. Меншіктілік өндірістің қажетті шарты болып табылады. Бірақ, өндіріс факторларына "меншік иесі" болу мен өндіріс процесіне "қатысушы" болу бірдей ұғым емес. Бұл - әр түрлі қоғамдық рөлдер. Бұл рөлдер тек бір жағдайда ғана сәйкес келеді – еңбек өндіріс факторына айналғанда. Еңбекке бейімділікті, қабілеттілікті басқа біреуге бере салуға болмайды. Ол меншік қатынастарының құралы бола алмайды. Сондықтан, ол меншік иесі болып табылмайды. Ол тек "жалдамалы жұмысшы" ретінде өндіріске қатысады. Бірақ жұмысшылар басқа өндіріс факторларында меншіктің қандай да бір бөлігін иемденеді.
Капитал меншігі жер меншігі сияқты өндіріске қатыса алады. Оның бұл әрекеті кәсіпкерлік, ал капитал иесі – кәсіпкер деп аталады.
Меншік деген терминнің экономикалық мағынасы адамдар арасындағы барлық мүлікті шаруашылықты пайдалану және иемдену жөніндегі қатынастар. Меншіктің экономикалық мазмұны иемдену-шектетілу қатынастарын көрсетеді. Меншік құқығы – бұл иеліктерге ерекше жеке тұрғыдан бақылау орнату құқығы өзі үшін игіліктердің пайдалы қасиеттерін пайдалану құқығы: пайдаланған игіліктер нәтижесін иелену құқығы. Өндірістік құрал-жабдықтарға қатысты жеке меншіктің күшінде болған кезеңі – бұл капиталистік, феодалдық және құл иеленушілік құрылыстары. Құл иеленушілік қозғалысындағы ерекшелік - өндіріс заттарына және адамдарға қатысты жеке меншіктің болғаны. Классикалық феодалдық құрылымның ерекшелігі: жеке билеушілер өктемдігі, ру-тайпалық қоғам, жерге жеке меншік, басыбайлық шаруалар. Бүгінгі таңда дамыған елдерге экономиканың саналы түрде реттелетін үлгісі тән. Көп типті экономика иеленудің жеке, жалпы бөлінбейтін, бірлескен үлес типтерінен құралады. Бүгінгі таңда дамыған елдердегі өндірістік құрал-жабдықтарға көп түрлі меншіктену тәртібі орнаған.
Қолданылған әдебиеттер:
1. Т. Әбдіразақов "Орталықтанған жоспарлы экономикадан нарықтық қатынастарға өтудің негізгі мәселелері"
Қарағанды; ҚарМУ, 1994
2. В. Крымва "Экономикалық теория"
Алматы «Аркаим», 2003
3. А.Д. Дүйсенбаев "Нарықтық экономикадағы өндіріс құрылымының дамуы"
Қарағанды; ҚарМУ, 1993
        
        Жоспар:
1. Кіріспе
2. Жекешелендірудің кезеңдері мен түрлері
а) Меншік субъектілері
ә) Меншік құралы
б) Меншік құқығы
в) Қоғамдық меншік
3. Жекешелендірудің ... мен ... ... қатынастарының құрылуы
Экономикалық қатынастарды қазір жүзеге асырып жатқалы ... ... ... құрал-жабдықтары нарықты экономикаға өту кезеңінде нарықтық
қатынастардың ... ... ... ... негізі
экономикадағы меншіктің әр ... ... ... табылады. Рыноктық
экономика – бұл ең ... ... ... ... ... басты мәселе – меншіктілік. Меншіктің әрбір қоғам мүшесінің, тауар
өндірушінің қолында болуы экономика тұрақтылығының ... ... ... ... Оның факторлары өзімен-өзі, өз бетімен қимыл жасамайды.
Олардың әрқайсысын меншіктей адамдар жүзеге ... Олар ... ... келтіру арқылы өндіріс процесін жасайды. ... ең ... ... ... ... ... ... кімге тәуелді екендігіне байланысты, меншік "жеке", "топтық"
және "мемлекеттік" болып бөлінеді. ... ... ... ұғым ... бір ... жеке ... ретінде иеленуінен шыққан. Өндіріс меншіксіз
болмайды. ... ... ... ... ... табылады. Бірақ,
өндіріс факторларына "меншік иесі" болу мен ... ... ... ... ұғым емес. Бұл - әр түрлі қоғамдық рөлдер. Бұл рөлдер тек бір
жағдайда ғана сәйкес келеді – ... ... ... ... ... ... басқа біреуге бере салуға болмайды. Ол меншік
қатынастарының құралы бола ... ... ол ... иесі болып
табылмайды. Ол тек "жалдамалы жұмысшы" ... ... ... ... басқа өндіріс факторларында меншіктің ... да бір ... ... жер ... сияқты өндіріске қатыса алады. Оның бұл
әрекеті кәсіпкерлік, ал капитал иесі – ... деп ... ... ... ... ... ... арасындағы барлық
мүлікті шаруашылықты пайдалану және иемдену жөніндегі қатынастар. ... ... ... ... көрсетеді. Меншік
құқығы – бұл иеліктерге ерекше жеке тұрғыдан бақылау орнату құқығы өзі үшін
игіліктердің пайдалы қасиеттерін ... ... ... ... ... ... ... құрал-жабдықтарға қатысты жеке
меншіктің ... ... ... – бұл ... ... және ... құрылыстары. Құл иеленушілік қозғалысындағы ерекшелік - өндіріс
заттарына және адамдарға қатысты жеке меншіктің болғаны. ... ... ... жеке ... өктемдігі, ру-тайпалық
қоғам, жерге жеке меншік, басыбайлық шаруалар. Бүгінгі таңда ... ... ... түрде реттелетін үлгісі тән. Көп ... ... ... ... ... бірлескен үлес типтерінен
құралады. Бүгінгі таңда дамыған елдердегі өндірістік ... ... ... ... орнаған.
Жекешелендірудің кезеңдері мен түрлері
1991 жылдан бастап ... ... ... ... жеке меншік құқыңын анықтады, осы кезден жекешелендіру ... ... ... ... ... ... ... және "Мемлекетсіздендіру және жекешелендіру ... ... ... және ... ... ... алғашқы ұлттық бағдарламасы 1991 ... ... ... мақсаты – мемлекеттік меншікті басқа ... ... ... ... кәсіпорындарының
мүліктерін (бағалы қағаздарын) сатып алуы болатын.
1993-1995 ... ... ... ... ... 1993 ... ... кіші, жаппайды ғана емес, сонымен ... ... ... ... де ... Осы кезеңнің
негізгі мақсаты – нарықтық экономикаға көшуге жағдай ... ... ... құрылымдау және жекешелендірудің ... ... ... ... ... ... негізінен
жекешелендіру үрдісін ... ... ... жеке сектордың
басымдылығына жетіп, оны ... ... ... ... ... жж) сауда, қызмет көрсету аясындағы
кіші және орта кәсіпорындардың 50%-ы, ... ... ... ... және ірі ... ... ... кезеңде (1997-
2000 жж) ... ... ... ... ... мемлекеттік меншікті жекешелендірудің
негізгі үш бағыты болды:
1. Кіші ... ... 200 ... ... ... ... (200-500 қызметкерлер) – жекешелендіру
купондарын қолдану арқылы ... орта және ... Жеке ... ... ... (5000-нан астам
қызметкерлер) – ірі ... ... ... ... ... алу және ... ... экономикалық
мазмұны – жеке меншіктің дамуы, мемлекеттік меншік үлесінің қысқаруы,
бәсекеге ... ... ... көп ... ... рентабелсіз
салалардың пайдалану қажеттілігі, екіншіден, халықтың өмір сүру деңгейіне
жалпы ұлттық және ... ... ... ... ... ... ... даму қажеттілігі нарықтағы бәсекенің
қажеттілігінен анықталады. ... ... ... ... ... ... ... пішіндерде байқалады. Меншіктің
субъектілері: жеке тұлға, отбасы, әлеуметтік топ, өндірістік ... ... ... ... ... ... ... құралдары, мүлік,
құнды қағаздар, ақпарат, жұмыс күші табылады. Меншік – ... ... ... ... қатысты өндірістік қатынастар өзгешелігіне сәйкес
ерекше белгілер жиынтығы бар меншіктің тарихи ... ... ... ... ... ... әр түрлі дәреже пішіндерін немесе
меншік пішіндерін ... ... ... жеке ... ... ... пішіндері жатады. Меншік пішіндерінің әрқайсысының төмендегідей
түрлері бар: жеке меншік: жеке ... жеке ... ... ... серіктестік, кооперативті, акционерлік бірлескен
өндіріс болып бөлінеді.
- Қоғамдық меншік: жалпы мемлекеттік және муниципиалды жергілікті
болып ... ... ... ... ... ... мемлекеттік меншік жағдайында,
өндірістік қор түрінде экономикалық пішінге ие ... ал ... ... жеке ... ... жағдайда негізгі
капитал түрінде экономикалық пішінге ие ... ... ... ... құралдарының экономикалық пішінінің жай ... ... ... ... ... жай ғана емес ... емес, адамдардың экономикалық және ... ... ... ... ... Қазақстанда
қазір рыноктық экономика орнаған, мұнда жеке меншік пішіндері
басым, сондықтан да өндіріс құрал-жабдығы, ... ... ... ... деп ... ... капиталы деп
аталады.
Меншік құралы
Меншік туралы, ... ... ... ... және жалдамалы
қатынастар туралы, ... жеке ... ... ... ... жеке
меншіктіліктің маңыздылығын күшейтуге ... Жеке ... ... ... ... ... ... әр қилы үлгілері мен
түрлерін қолдану міндетті күн тәртібіне осы заңдарға сәйкес қойылып ... ... ... ... ... ... ... мен тиісті
теориясы бар. Экономикалық теорияда ұзақ уақыт бойы ... ... ... ... ... ... Бұл адамдардың затқа деген қатынасы, затқа даамның
билік ... оны ... өмір ... негізінде материалдық шарттарын
иемдену, пайдалану, ... ... Бұл ... адамдардың заттарды
иеленуге ұмтылысы, табиғи ажыратылмайтын ... ... ... Бірақ
та, қоғамның даму заңдары туралы білімнің тереңдеуі мен ... ... ... ... өзгеріп, зерттеу жұмыстары оның
әлеуметтік негізіне қарай ауыса бастады. Меншікті ... ... ... ... ... ... ілімдер. Ұсақ буржуазия социализмінің
идеологі П.Ж.Пруданның көзқарасы бойынша: "Меншік дегеніміз – бұл ... ... ... ... шықпай үлкен сынға ұшырады, бірақ
мұнда Пруданның өте ... ... бар: егер бір ... затты иеленсе, онда
басқа тұлғалардың сол затты ... ... жоқ, ... ... меншіктің негізінде қоғамдық қатынастар жатыр.
Меншік құқығы
Меншік құқықтық мағынада мүліктік қатынастарды білдіреді. Меншік иесіне
заңмен алдын-ала белгіленген мүлік тән. Меншіктің ... ... ... ... Қазақстан Республикасының "Меншік туралы" заңында
көрсетілген (1991ж). Меншік туралы заң ... ... ... ... ... тиесілі мүліктерін иелену, билік жасау, пайдалануға ... және ... ... ... ... иесі ... ... актілеріне сәйкес азаматтармен олардың ... ... ... ... құқығы бар. Сонымен қатар меншік ... ... ... ету, ... ... өз ... құқығын
басқа тұлғаға беруге, мүліктерін меншікке және басқаруға беруі мүмкін.
Қоғамдық меншік
Қоғамдық меншік жекелеген адамдарға ... ... ... топтарға
тиесілі. Демек, жұмыс күші өндіріс құрал-жабдығымен тікелей қосылған, ... ... ... ... ... ... ... Қазақстанда заңға
сәйкес жеке ұжымдық, мемлекеттік муниципиалды және басқа да меншік түрлері
бар. ... ... – бұл ... ... ... ... билік
өнімдерінің басқаруымен кәдеге жаратуын жүзеге асыратын қатынастар жүйесін
білдіреді. Ұжымдық меншік – бұл ... ... ... ... мен ... иемденіп, пайдаланып және кәдеге жарататын экономикалық ... ... ... ... ... ... ... түрлеріне
кооперативтік, акционерлік, қоғамдық ұйымдар жатады. Қазақстанда 1990 жылы
меншік туралы заң қабылданған. Бұл заң ... ... ... – субъектінің
өзіне тиесілі мүлікті өз қалауынша иеленуге, пайдалануға және оған ... ... ... және ... құқығы болып саналады. ... ... ... ... бұл заң ... ... иесі ... пайдалану және оған билік ету жөніндегі өз өкілдігін басқа адамға
бере алады. Ол мүлікті ... ... ... ... ... алады. Осындай меншік қатынастарының ... ... ... ... ... ... бүкіл жүйесін түбегейлі
қайта құру нарықты қалыптастырудың ... ... ... ... ... ... ... шын иесі жағдайын қамтамасыз ету -
өндірістің ерекше ... ... ... ... сөзсіз шарты.
Қазақстан Республикасының нарықтық экономикаға өту ... ... ... өзгеріс әкелді. Бұл өзгерістер мемлекетсіздендіру және
жекешелендіру процестерімен байланысты.
Жекешелендірудің мақсаты
Қазақстан Республикасының ұлттық ... ... ... ... ... ... ... экономикаға өтуге арналған қажетті жағдайларды қалыптастыру ... Бұл ... ... ... үшін ... басты міндеттер
белгіленді:
- көптеген мемлекеттік ... ... ... ... ... белсенді қатысуына жағдай
жасалуы, нарыққа бейімделген кәсіпорындарын, ... ... ... жеке ... ... ... ... жүргізуші
субъектілер ретінде қалыптастыру;
- шағын және орта бизнесті дамыту;
- жеке жобаларды насихаттау, ірі және ... ... ... ... ... шаруашылық – ұйымдық құрылымын құру ... және жеке ... ... ... қағаз нарықтың субъекті ретінде инвестициялық құрылым
жүйесін дамыту. Жекешелендіру және ... ... ... ... ... ұжымдық еңбек меншігіне тапсыру;
- лизинг.
Жалпы әлемдік тәжірибе бойынша мемлекеттік меншікті жеке ... 22 түрі бар. ... ... ... иелігінен алу
және жекешелендіру туралы" заңында мемлекет иелігінен алу ... ... ... ... ... ... ... мүлкін жалға беру;
- мемлекеттік кәсіпорынның мүлкін ұжымдық мүшелеріне төлем алу;
- мемлекеттік меншік объектілерін ... ... ... ... мемлекеттік кәсіпорынның мүлкін заңды тұлғаларға, мемлекеттік
меншікке жатпайтын мүліктерді жеке ... ... ... ... ... және ... ... шараларын жүзеге асыру және экономикалық реформалар
жөніндегі ... ... ... ... ... ... ... инфроқұрылымды белсенді қалыптасу мақсаты
мен экономиканы реттеудің жаңа ... ... ... ... ... ... және ... инвестициялық, құрылымдық, ғылыми-
техникалық, экологиялық ... ... ... ... іске ... қарастырылды. Түбегейлі ... ... ... ... ... ... ере ... нәтижесі
Жекешелендіру-инвестициялық купондарын (ЖИК) қолданысқа енгізу
жаппай жекешелендіруге барлық ... ... ... ... ... ... ... сатуға болмайтын (Ресейдегі сияқты)
және тек инвестициялық ... ... салу ... 100 ... (ауыл тұрғынына 120 купоннан) алды.
Бірінші кезеңнің іске асуы ... 6198 ... ... ... ... 4160-ы кіші
жекешелендіру ... ... – 1834, ... ...... ... ... – 1596, коммуналды шаруашылық – 195) ... 2038 ... ... ... ... ауыл шаруашылығы
салаларының үлесіне тиді. Жекешелендіру үрдісі ... де ... ... ... ... саласында белсенді жүргізілді, олардың
үлес салмағы тиісінше жекешелендірілген ... ... ... және ... құрады. ... ... ... – 8,8%, ауыл ... – 10,1%, ...... ... 23,6%-ы азаматтардың жеке ... ... ... ... ... ... екінші кезеңі кіші жекешелендіру бағдарламасының
аяқталуын, жаппай жекешелендіру және жеке ... ... ... іске ... ... 1997 жылы ... ... кәсіпорындарды жекешелендіру кезінде 47 ... ... ... және ... кешендері өткізілді, соның
нәтижесінде мұнай, газ ... ... – 21, ... – 10, көмір өнеркәсібі бойынша – 4, ... ... ... ... ... ... бойынша – 3, телекоммуникациялар бойынша – 1 және
т.б. 1997 жылы осы ... ... ... сомасы
мемлекеттік бюджетке 51 млрд. теңге ... ... ... ... 1997 ж. – 6777 кәсіпорын,
1998 ж. – 3073, 1999 ж – 2318, 2000 ж. – 1724, 2001 ж. 1- ... ... ... ... ... ... ақша
қаражаттары: 1997 ж. – 56,5 ... ... 1998 ж. – 67,1 ... ... ж. – 36,6 млрд. теңге, 2000 ж. – 22 ... ... 2001 ж. ... – 1,1 ... ... жүйе – ... кәсіпкерліктің жүйесі. Кәсіпкерлік – ... ... үшін ... ... ... мен ... алу
мақсатындағы жеке, заемдік және басқа да ... мен ... ... ... ... ... ... Республикасының Азаматтық кодексіне сәйкес кәсіпкерлік
қызметтің ұйымдастырушылық-құқықтық нысандары анықталған.
Қолданылған әдебиеттер:
1. Т. ... ... ... ... ... ... ... мәселелері"
Қарағанды; ҚарМУ, 1994
2. В. Крымва "Экономикалық теория"
Алматы «Аркаим», 2003
3. А.Д. ... ... ... өндіріс құрылымының
дамуы"
Қарағанды; ҚарМУ, 1993

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жекешелендіру21 бет
Қазақстан экономикасының нарықтық қатынастарға өтуі122 бет
Қазақстандағы жекешелендіру: заңдық-нормативтік негіздері, кезеңдері, нәтижелері24 бет
Қазақстандағы жекешелендірудің негізгі түрлері, әдістері, қорытындысы және қайшылықтары22 бет
ҚР жекешелендіру мәні, кезеңдері5 бет
Нотариаттың пайда болу негіздері.нотариаттың даму кезеңдері: нотариат туралы заңдардың реформасы. нотариаттың ұйымдастырылуы мен қызметтік реттейтін заңнама. Жеке және заңды тұлғалардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғауды нотариаттық заңнама негізінде жүзеге асыру9 бет
Ғылыми-таным кезеңдері мен деңгейлері – схема акселерация және жеке тұлғаның әлеуметтік жетілу мәселесі – сараптама6 бет
Жеке кәсіпкерлік: тірлік, табыс, тәуекел20 бет
Өндірісті ұйымдастыру түрлері мен нысандары4 бет
Жекешелендіру жайлы4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь