Қр-ның экономикалық өсіміне экспортты-импорттық операциялардың әсері туралы

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...6

1 ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ЖОБАЛАРДЫ ЭКОНОМИКАЛЫҚ БАҒАЛАУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ ЖӘНЕ ӘДІСТЕМЕЛІК НЕГІЗДЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .9
1.1 Қазіргі экономикада инвестициялық қызметті атқарудың теориялық
негіздері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..9
1.2 Кәсіпорынның инвестициялық саясаты және инвестициялық ресурстарын
қаржыландыру көздері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 15
1.3 Инвестициялық жобаларды экономикалық бағалаудың теориялық және
әдістемелік негізі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .21

2 КӘСІПОРЫНДАҒЫ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ЖОБАЛАРДЫ ЭКОНОМИКА.ЛЫҚ БАҒАЛАУДЫ «ЖОЛДАС.2000» ЖШС.І МЫСАЛЫНДА ТАЛДАУ ... ..42
2.1. «Жолдас.2000» ЖШС.нің жалпы инвестициялық тартымдылығын
бағалаудың қаржы.экономикалық сипаттамасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .42
2.2 «Жолдас.2000» ЖШС.нің инвестициялық жобасының жалпы
сипаттамасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .55
2.3 Кәсіпорынның полипропиленді қап өндіруге арналған инвестициялық
жобасын экономикалық бағалау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 63

3 КӘСІПОРЫНДАҒЫ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ЖОБАЛАРДЫ ЭКОНОМИКА.ЛЫҚ БАҒАЛАУ МЕХАНИЗМІН ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ... 66
3.1 Кәсіпорынның инвестициялық жобаны тиімді басқару механизмін
қалыптастыру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...66
3.2 Кәсіпорынның инвестициялық тартымдылығын арттыру жолдары ... ... ... ..69
3.3 Мемлекет тұрғысынан инвестициялық процестерді қолдау
шаралары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...75

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...83

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .85
Кәсіпорындардың экономикалық және қаржылық тұрақтылығын және әрі қарай өсуін анықтайтын шешуші факторлардың бірі – бұл оның инвестициялық белсенділігі. Қазақстан Республикасында нарықтық қатынастарға көшкелі бері жүргізілген экономикалық бетбұрыстар халық шаруашылығының негізгі буыны болып саналатын кәсіпорындардың құқықтық, қаржылық-экономикалық және әлеуметтік жағдайын, олардың шаруашылық және азаматтық жүйелердегі дәрежесін айтарлықтай өзгерістерге ұшыраттты. Жеке меншікте, аралас, акционерлік меншікте құрылған миллиондаған кәсіпорындар пайда болды және қазіргі таңда қызмет етуде, көбею үстінде, даму барысында. Осылардың барлығы кәсіпорындардың инвестициялық қызметін ұйымдастыру және басқару механизмінің өзгеруіне себеп болды. Кәсіпорындардың инвестициялық қызметі олардың экономикалық өсуінің, ішкі және сыртқы нарықтарда бәсекелестікке қабілетті болуының алғы шарттарының бірі болып табылатындығы сөзсіз.
Қазақстан экономикасының қазіргі жағдайы негізгі капиталды қайта құру процесінің төменгі деңгейімен сипатталады. Негізгі капиталдың істен шығуы инвестициялық ресурстар ағымымен толықтырылмай, ал өндірістік аппараттардың жаңаруы техникалық-технологиялық және құрылымдық өзгерістерді қамтамасыз етпеуде.
Ал отандық коммерциялық банктердің несиелік портфеліндегі экономиканы несиелеуге бағытталған несиелерінің шамамен 20-30%-ы орта және ұзақ мерзімді несиелер үлесіне тиетін болса, ал қалған 70-80%-ы қысқа мерзімді несиелерді құрайды. Мұнда әлі де болса өз шешімін таппаған мәселелер аз емес. Банктердің қысқа мерзімді несиеге көп көңіл бөлуі, біріншіден, ондағы жинақталатын ресурстардың басым бөлігінің қысқа мерзімде тартылуы; екіншіден, ұзақ мерзімді несиелеудегі орын алар несиелік тәуекелдің болуы және т.б. байланысты. Банктердің ұзақ мерзімді несиелеуге ынталы болмауы банктік несиенің маңызы жоғары. Бұл айтылғандар да бүгінгі күні өз шешімін таба алмай отырған өзекті мәселелерді қозғайды.
Қазіргі таңда экономикалық өсуге қол жеткізу үшін шикізатты пайдалану мен бәсекеге қабілетті өнімдер шығару арасындағы бой алған терең техникалық-технологиялық алшақтықты жоюға ықпал ететін жобаларды іске асыруға бағытталған инаестициялар көлемін ұлғайту қажет. Экономикаға инвестиция тарту өнеркәсіп , ауыл шаруашылығы және өзге де салалардағы инвестициялық жобаларды несиелеудің маңызды көздерінің бірі болып табылады.
Алайда, осы көп қатпарлы мәселенің бірқатар сұрақтары өз шешімін таппады. Инвестициялық жобаларды бағалау және олардың ең тиімдісін таңдау әдістерін Қазақстан экономикасының жағдайына сәйкестендіру, жобаларды қаржыландыру үшін ашылған халықаралық несиелік желілердің қызмет етуін және несиелеу механизімін жетілдіру бүгінгікүннің талабы.
1. Н.Ә. Назарбаев Қазақстан 2030. Барлық Қазақстандықтардың өсіп өркендеуі, қауіпсіздігі мен әл-ауқатының артуы. Ел Президентінің Қазақстан халқына жолдауы.- Алматы: Білім, 1998.
2. Қазақстан өз дамуындағы жаңа серпіліс жасау қарсаңында. Қазақстан Республикасының Президенті Н. Ә. Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдауы.- Егемен Қазақстан, - 2006 жыл, 1-наурыз.
3. Қазақстан экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында. Қазақстан Республикасының Президенті Н. Ә. Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдауы.- Егемен Қазақстан, - 2005жыл, 18-ақпан.
4. Богатов В.В. Инвестиции: Инвестиционный портфель. Источник финансирования. Выбор стратегии. СПБ: Питер 2003г.
5. Беренс В., Хавранек П.М. Руководство по оценке эффективности инвестиций. Пер.с анг.М. Юнити 2000г
6. Вахрин П.И. Инвестиции: Учебник. М: Дашков и К 2003г
7. Липсис И.В. и др. Инвестиционный проект: методы подготовки проекта. Москва, 1998г
8. Ефимов Б.И. Инвестиционный комплекс технического процесса. М: Наука 1996г
9. Ендовицский Б.И. и др. Практикум поинвестиционному анализу. Уч. пособие М: Финансы и статистика ,2001г
10.Косолапов Г.В. Анализ финансовой устойчивости предприятия // Бизнес и будущее. Вектор развития. Алматы.2005,-том1 124-127б.
11. Кульман Анри О современных методах финансового анализа // Бизнес
и банки.-2002.-№68-9б.
12.Экономика предприятия. Учебник для Ву3зов. В.Я. Горфинкеля,проф.В.А. Швандара.-2-е изд.,перераб и доп.-М.Банки и биржы.ЮНИТИ,2003-630б.
13. Кэмпбелл Р. Макконел, Стэнли Л., Брю Экономикс. Т.2. –М: Республика. 1992. С.204.
14. Савицкая Г.В Анализ хозяйственной деятельности предприятия. Минск,2004-530б.
15. Маркарьян Н.А Герасименко Г.П Финансовый анализ-М: «ПРИОР,1999-360б.
16.Торговое дело: экономика и организация. Под.ред. Л.А Брагина :ИНФРА-М,2001.-320б.
17. Павлова Л.Н. Финансовый менеджмент. Управление денежным оборотом предприятий: Учебник для вузов.-М:Банки и биржы. ЮНИТИ: 1999.406б
18. Стоянова Е.С Финансовый менеджмент в условиях инфляции.-М.Перспектива,2003-360б.
19. Грузинов В.П Экономика предприятия. М ЮНИТИ. 2003-450б.
20. Ковалев В.В. Финансовый анализ. Управление капиталом. Выбор инвестиции. Анализ отчетности.-М.Финансы и статистика,2000-360б.
21. Финансовое управление компании.Под.ред.Е.В Кузнецовой.-М Фонд «Правовая культура»,1999-450б.
22. Крейнина М.Н. Финансовое состояние предприятий. Методы оценки.-М.Издательство «ДИС»,1999-280б.
23. Маркетинг.Учебное пособие/ Под ред. Д.э.н., профессора Мамырова Н.К.-Алматы.Экономика,1999-450б
24. Давильбекова Ж. Роль иностранных инвестиций в экономике Казахстана // Аль-Пари. –2001. N1-1. -.73-77.
25. Еспенбетова Б. Обоснование инвестиционной политики накопительных пенсионных фондов // Банки Казахстана. – 2002. N11.–с.56-63.
26 Мухетдинова Н. Инвестиции и государственная инвес¬ти¬ци¬оная политика // Российский экономический журнал. -–2002. N8. –с.50-
27. Колтынюк Б.А. Инвестиционные проекты. Учебник , ИНФРА-М,2001.
28. Валдайцев С.В. и др. Инвестиции: учеб. Москва: «Проспект» 2004г
29. Ихданов Ж., Орманбеков Ә. Экономиканы мемлекеттiк реттеудiң мәселелерi. Алматы: Экономика, 2002 ж.
30. Идрисов А.Б. “Cтратегическое планирования и анализ эффективности инвестиций” М:1998 г.
31. Инвестиций в Казахстане: Материалы научно-практи¬чес¬кой конференций // Под.ред. Н.К. Мамырова – Алматы: Экономика, 1997 г.
32. Инвестиционная деятельность в Республике Казахстан: Статистический сборник // Под.ред.А.А. Смаилова. –Алматы: Агенство РК по статистике, 2004 г.
33 Инвестиционная привликательност: Южно-Казахстан¬ская область – Investment Attractiveness: Soutth Kazakhstan oblast; Информационный справочник. Алматы: Нурлы алем, 2000 г.
34 Карамендин Т. Роль иностранных инвестиций в экономике Казахстана // Евразийское сообщество. 2002. –N2. с.56-74.
35 Кирюхин Ю. Инвестиционная политика в области, Анализ и предложения // Южный Казахстан. –2000. –7июля. –с.1,3.
36 Кирин А.В. Регулирование иностранных инвестиций в экономический развитых странах. М:Изд-во МГУ, 2001. –72 с.
37 Концепция государственной политики РК (проект). –Алматы. –2003.
38 Кочуров Н.И. Государственное регулирование инвес¬ти¬ци¬он¬ной деятельности в условиях рынка. //Пи¬щевая про¬мыш¬ленность. –2002. –N12. –с.10-11.
39 Мамырова М.К. Эффективность инвестиций в промыш¬ленном производстве: Монография. –Алматы: Экономика, 2001. –230 с.
40 Майлин Б. Иностранные инвестиции в экономике Казахстана: анализ, объемы, структура // Казахстанская правда. –2002. –29 дек. –с.3.
41 Мухетдинова Н. Инвестиции и государственная инвес¬ти¬ци¬онная политика // Российский экономический журнал. -–2002. N8. –с.50-60.
42 Назарбеков К. Особенности инвсетиционного рынка в Казахстане// Аль-Пари. –2001. N5-6. с.32-37.
43 Назарбеков К. Имидж уже создан. Инвесторы проявляют интерес // Южный Казахстан. –2001. N10, 26 января. –с.4.
44 Омаров А.Д. Инвестиционные целевые концепции развития и совершенствования государственной и общественоой политики Казахстана // Вестник Казахской Академии транспорта и коммуникаций. –2002. –N6. –с.3-6.
45 Шалгимбаев К. Релизуя государственную инвестицион¬ную политику //Казахстанская правда. –2002. –6 дек. –с.4.
46. Статистический ежегодник Казахстана, 2003. Алматы: Агенство Республики Казахстан по статистике, 2004.
47.Региональный статистический ежегодник Казахстана. Статистический сборник // Под.ред. Смаилова А.А. Алматы:2001.
48. Минин Б.А. Уровень качества. Социально- экономические вопросы оценки качества и защита потребителя.-М.: Изд-во стандартов, 2002.
49.Каренов Р.С. Терминология рыночной экономики и бизнеса. Алматы: Гылым, 1994
50.Турсумбаев Б.М., Петренко И.Я., Исмуратов С.Б. Основы организа-ции бизнеса. Учебник. Челябинск, Южно-Уральское кн. изд-во, 2001
51.Трубилин А. Конкурентоспособность – главный фактор эффектив-ности производства // АПК: экономика, управление, 2002.
52.Белый Е., Барашков С. Конкурентоспособность и качество продукции: два уровня управления // Маркетинг, 2003, №4.
53.Мамыров Н.К., Саханова А.Н. и др. Государство и бизнес. Менеджмент государственного сектора. Книга 1-4. Учебник. Алматы: Экономика, 2002.
54."О вступлении Казахстана в ВТО" С.Туржанов - директор Департамента малого бизнеса Аппарата Акима г.Алматы. «Казахстанская правда» // №29, 2004, 23 июль.
55.«Взгляд Президента» // «Казахстанская правда» // №13, 2004, 31 марта.
        
        Дипломдық жұмыс
тақырыбы: ҚР-ның экономикалық өсіміне экспортты-импорттық операциялардың әсері
5В050600- мамандығы бойынша
Орындаған:
Ғылыми жетекшісі
э.ғ.к., доцент:
Астана ... ... ... ... экономикалық бағалаудың теориялық және әдістемелік негіздері.................................................9
+ Қазіргі экономикада инвестициялық қызметті атқарудың теориялық ... ... ... ... және инвестициялық ресурстарын
қаржыландыру көздері........................................................................................15
1.3 Инвестициялық жобаларды экономикалық бағалаудың теориялық және
әдістемелік негізі.................................................................................................21
2 Кәсіпорындағы инвестициялық жобаларды экономика-лық бағалауды ... ... ... ... ... инвестициялық тартымдылығын
бағалаудың қаржы-экономикалық сипаттамасы.............................................42
2.2 ЖШС-нің инвестициялық жобасының жалпы
сипаттамасы.........................................................................................................55
2.3 ... ... қап ... арналған инвестициялық
жобасын экономикалық бағалау........................................................................63
3 Кәсіпорындағы инвестициялық жобаларды экономика-лық бағалау механизмін жетілдіру жолдары................................66
3.1 Кәсіпорынның инвестициялық жобаны ... ... ... ... ... ... инвестициялық тартымдылығын арттыру жолдары..............69
3.3 Мемлекет тұрғысынан инвестициялық процестерді қолдау
шаралары...............................................................................................75
Қорытынды...........................................................................................................83
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.........................................................85
Кіріспе
Кәсіпорындардың экономикалық және қаржылық тұрақтылығын және әрі ... ... ... ... факторлардың бірі - бұл оның инвестициялық белсенділігі. ... ... ... ... ... бері ... экономикалық бетбұрыстар халық шаруашылығының негізгі буыны болып саналатын кәсіпорындардың құқықтық, қаржылық-экономикалық және әлеуметтік жағдайын, олардың шаруашылық және азаматтық ... ... ... ... ... Жеке ... ... акционерлік меншікте құрылған миллиондаған кәсіпорындар пайда болды және қазіргі ... ... ... ... ... даму барысында. Осылардың барлығы кәсіпорындардың инвестициялық қызметін ұйымдастыру және басқару механизмінің өзгеруіне себеп болды. Кәсіпорындардың инвестициялық қызметі олардың экономикалық өсуінің, ішкі және ... ... ... ... ... алғы ... бірі болып табылатындығы сөзсіз.
Қазақстан экономикасының қазіргі жағдайы негізгі капиталды қайта құру ... ... ... ... ... ... ... шығуы инвестициялық ресурстар ағымымен толықтырылмай, ал өндірістік аппараттардың жаңаруы техникалық-технологиялық және құрылымдық өзгерістерді қамтамасыз ... ... ... банктердің несиелік портфеліндегі экономиканы несиелеуге бағытталған несиелерінің шамамен 20-30%-ы орта және ұзақ мерзімді несиелер ... ... ... ал ... ... ... ... несиелерді құрайды. Мұнда әлі де болса өз шешімін таппаған мәселелер аз емес. ... ... ... ... көп ... ... біріншіден, ондағы жинақталатын ресурстардың басым бөлігінің қысқа мерзімде тартылуы; екіншіден, ұзақ ... ... орын алар ... тәуекелдің болуы және т.б. байланысты. Банктердің ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... ... ... Бұл айтылғандар да бүгінгі күні өз шешімін таба алмай отырған ... ... ... ... ... ... қол ... үшін шикізатты пайдалану мен бәсекеге қабілетті өнімдер шығару арасындағы бой алған терең техникалық-технологиялық алшақтықты жоюға ықпал ететін жобаларды іске ... ... ... ... ұлғайту қажет. ... ... ... ... , ауыл шаруашылығы және өзге де салалардағы инвестициялық жобаларды несиелеудің маңызды көздерінің бірі ... ... осы көп ... ... бірқатар сұрақтары өз шешімін таппады. Инвестициялық жобаларды бағалау және олардың ең тиімдісін таңдау әдістерін Қазақстан ... ... ... ... ... үшін ашылған халықаралық несиелік желілердің қызмет етуін және несиелеу механизімін жетілдіру бүгінгікүннің ... ... ... ... ... ... ... жерін өз дипломдық жұмысымда ашып көрсетуге тырыстым.
Дипломдық ... ... ... ... ... ... ... арқылы кәсіпорынды инвестициялық жоба ретінде қарастырып оның тиімділігіне ... ... ... ... ... Қазақстандық кәсіпорын жағдайына сәйкестендіру болып табылады.
Көзделген мақсатқа жету мынадай міндеттерді шешуді ... ... ... ... ғылымда орын алған экономикалық өсу қарқынының инвестициялық қызмет белсенділігіне тәуелділігі теориясына баға беру;
- Кәсіпорынның экономикасының өсуіне инвестициялық ... және ... ... пен ... ... ... ... әсер етуін анықтау;
-Тиімді жобаларды таңдауда жобалық талдау жүргізіудің маңыздылығын анықтау.
Зерттеу объектісіне кәсіпорынның ... ... ... ... және ... ... ... мен көлемі Жалпылама бағыттар мен зерттеу логикасы ... ішкі ... мен ... анықтайды.Осы диплом жұмысым 60 бет көлемінде баяндалған және ол ... үш ... ... ... ... 5 кесте, 15 суреттен тұрады.
Жұмыстың кіріспесінде тақырыптың өзектілігі, мақсаты мен міндеттері, зерттеу ... мен ... ... ... ... маңызы берілген.
1-тарауда - инвестицияның нарықтық экономикадағы қызмет етуінуң теориялық-әдістемелік ... ... ... көрсетіледі.
2-тарауда - инвестициялық жобалардың тиімділігін, олардың табыстылығын, өзектілігін баяндайды. Сонымен ... ... ... жоба ... ... , оның ... саясаты сипатталады.
3-тарауда- Қазақстан мысалындағы полипропиленді қап өндіріетін ЖШС `ИТЕКОПЛЮС' компаниясын инвестициялық жоба ... ... оған ... ... ... дмплом жұмысының түйіні көрініс табады.
1 инвестициялық жобаларды экономикалық бағалаудың теориялық және әдістемелік негіздері
1.1 Қазіргі экономикада инвестициялық ... ... ... ... ... to invest ... етістігінен шығады, қайсысы салу дегенді білдіреді. Инвестициялар - бұл капиталды оның кейін өсуі мақсатында салу. ... ... ... капиталдың өсімі инвесторға ағымдағы кезеңде бар қаражаттардың ... бас ... өтеу ... оған тәуекел үшін сыйақы беру және болашақ кезеңде инфляция салдарынан ... ... үшін ... болу ... ... - бұл ... алу немесе өзге пайдалы эффектісіне жету мақсатында кәсіпкерлік қызметтің объектілеріне салынатын мүліктік және интеллектуалдық құндылықтар.
Экономикалық категория ретінде инвестициялар ... ... ... авансталған құнның (табыс түрінде) өсімі мақасатында кәсіпкерлік қызметтің объектілеріне салымдар;
* инвестициялық жобаларды жүзеге ... ... ... ... ... ... (құрылысшылар, мердігерлер, банктер, мемлекет және т.б.) пайда болатын ақшалай (қаржылық) қатынастар;
* инвестициялық қызметтің ... ... ... ... ... ... ... келуін және кетуін) бақылау.
Инвестициялық қызмет - инвестицияларды салу және пайданы немесе өзге пайдалы эффектіні алу үшін ... ... ... ... цикл - ... ... субъектінің (кәсіпорынның, шаруашылық серіктестіктің немесе қоғамдастықтың) шегінде авансталған капиталдың жылжуы, қайсысы оның инвестициялау ... ... ... ... ... құрылысы және оның кейінгі эксплуатациясы) тікелей қатысуын болжайды.
Инвестициялық процесс - ішінде тапсырыс берушімен қатар басқа шаруашылық ... ... ... ... ... үшін ... ... жабдықтаушылар және т.б.) бірге қатысатын ашық жүйе.
Инвестициялық портфель - бұл жүзеге асыруға жарамды инвестициялық жобалардың және түрлі ... ... ... қағаздардың) жиыны.
Экономикалық категория ретінде инвестициялар маңызды функицялардың ... ... ... ... да ... ... дұрыс дамуы мәнсіз болады.
Макродәрежедегі инвестициялардың негізі келесілер болып табылады:
* кеңейтілген өндірістің саясатын жүзеге асыру ... ... ... ... ... бәсекеқабілеттілігін қамтамасыз ету және сапасын жақсарту үшін;
* қоғамдық өндірістің құрылымдық қайта құрылуы және ұлттық ... ... ... ... ... ... ... қажетті шикізат базасын құру үшін;
* табиғи ортаны қорғау және басқа ... ... шешу ... ... де ... роль ... Бұл ... олар, біріншіден, келесі мақсаттарға жету үшін қажет:
* өндірістің кеңейтілуі және дамуы;
* негізгі қорлардың тым моральді және физикалық ... ... ... ... деңгейін жоғарлату;
* сапаеың жоғарлауы және нақты кәпорын өнімінің бәсекеқабілеттілігін қамтамасыз ету;
* табиғи қорғаныс шаралардың жүзеге асырылуы;
* бағалы қағаздарды сатып алу және ... ... ... ... ... нәтижеде олар болашақта кәсіпорындардың нормальді қызмет етуін қамтамасыз ету, пайданың максимизациясы және ... ... ... үшін ... ... ... ... экономикалық категория болып табылады және макродәрежеде сияқты, микродәрежеде де, біріншіден, ... және ... ... ... құрылымдық қайта пайда болулар, пайданы максимизациялау және осы негізде көптеген әлеуметтік мәселелерді шешу үшін маңызды роль атқарады.
Инвестицияға анықтама берген кезде оның тек ... ... ғана ... ... ... түрде бағытталуын да көрсету маңызды. Осы тұрғыдан қарағанда, инвестициялар жалпы ұлттық өнiм ... ... ... ... бөлiгiн құрайтын жаңа технологияны, материалдарды және басқа да еңбек кұралдарын енгiзумен байланысты өндiрiстi кеңейту және жұмыс ... ... ... ... ... активтерге салынуы болып табылады.
Бiрақ осы кезге дейiн экономикалық тақырыптағы әдебиеттерде инвестиция деген ұғымға алуан-түрлi түсiнiктер беру орын алып келдi. ... ... ... ... мен ... бiр-бiрiнен айырмашылығы жоқ деп көрсетсе, ал кейбiреулерi инвестицияны мақсатты бағытталуына ... ... ... салымыньң кезкелген түрi деп есептейдi.
Мәселен, Ресей ғалымдары Г.П. Журавлева, И.Ю. Малышева инвестицияны жаңа технологияларды, материалдарды және басқа да ... ... ... ... өндiрiстi кеңейту және жаңарту iсiне жұмсалатын шығындар деп есептейдi /2, 64 6/. Бұл ... ... және ... қорлары аралығындағы айырмашылықтар, сондай-ақ, ғылыми-техникалық прогресс, еңбек ресурстары тағы да басқа факторлар есепке алынбады. Осыған дейін белгілі ... ... ... ... ... кәсіпкерлік құрамында маңызды рөл атқарады. Тікелей инвестицияның ерекшелігі болып оның басқа кәсіпорындық әдістерге қарағанда өзіндік тұрақтылығында болмақ. ... ... ... экономикалық реформаға әсер етуде экономикалық басқа ... ... ... ... ... бар: тауар өндіру мен қызметтер атқаруға, күрделі қаржы тауып салудың қайнар көзі, жаңа ... ... ... ... ... ... ... әдістері және маркетингті дамытуға қолайлы. Онымен бірге қарызды өтеуде қаржы жинақтауда керек.
Кәсіпорынның капиталы - қосылған құнның бөлігі ... ... ... ... Ол екіге бөлінеді: тікелей инвестициялар - елдің экономикасына инвестордың жеке тәуекелімен салынған шетел капиталы. Портфельдік инвестиция - ... ... ... ... ... ... ... акция және облигация сол сияқты бағалы қағаздар. ... М.Т және ... Т.И ... ... ... деп ... Шетелден келетін капитал ағымы 3 канал бойынша жүзеге асырылады: Дамуға ресми көмек; экспорттық ... ... ... ... ... ... ол мемлекеттің құзырына тиелі және 2-ге бөлінеді: техникалық және қаржылық, ... ... бір ... ... жобалармен байланысты. Бұл тауарды немесе қызметті экспорттаушы елден сатып алу ... ... ... ... ... - өз ... әртүрлі формада бір мемлекеттен екінші мемлекет территориясындағы кәсіпорынға салынған шетел капиталы. Қарастырылған инвестициялардың барлық түрлерiн ... 1- ... ... ... топтастырып көрсетуге болады.
Инвестициялау объектісіне әсер ету дәрежесіне байланысты
Мақсатты бағытталуына байланысты
Негізгі капиталды жаңартудағы рөліне байланысты
Меншік ... ... ... ... ... ... активтерге жұмсалған инвестициялар
Қаржылық активтерге жұмсалған инвестициялар
Материалдық емес активтерге жұмсалған инвестициялар
Жалпы инвестициялар
Таза инвестициялар
Жарамсыздық-тың орнын толтыратын инвестициялар
Мемлекеттік инвестициялар
Жеке инвестициялар
Шетелдік инвестициялар
Инвестицияның түрлері
Сурет 1. ... ... ... инвестицияларды меншiк нысанына байланысты келесiдей түрде бөлiп қарайды:
- Мемлекеттiк меншiк нысанындағы инвестициялар мемлекеттiк ... ... ... ... оның жұмсалу бағыты әлеуметтiк сала ... ... ... ... нысанындағы инвестициялар кәсiпкерлiк қызметпен айналысатын ұлттық шаруашылық субъектiлерiнiң өз қаражаттары мен тартылған қаражаттарының жиынтығын сипаттайды.
Инвестициялық қызметтiң ... ... ... ... деп ... ... қазақстандық экономистер де осыған ұқсас пiкiрдi қабылдайды /3, 27 ... ... ... ... ... басты айырмашылығы инвестицияларды қамту негiзгi капиталға салынған ... ... ... айналым қаражаттарын толықтыруға бағытталғандығында деп есептейдi.
Инвестициялық қызмет объектілері
Негізгі қорлар және айналым қаражаттары
Бағалы қағаздар (акциялар, вексельдер, облигациялар)
Несие беру және қаржыландыру
Ғылыми ... ... ... ... ... аясы
Инновациялық орта
Заңды тұлғалар
Резидент еместер
Жеке тұлғалар
Кәсіпорындар
Банктер
Сақтандыру орындары
Зейнетақы қоры
Инвестициялық қорлар
Сурет 2. ... ... ... және инвестициялаудың түрлерi
ҚР-ның "Шетел инвестициялары туралы" Заңында "инвестиция" деген ұғымға жаңа әрi кең мағыналы түсiнiктеме беру ... ... және ... ... ... ұғымдардың арасына шектеу қоюға деген талпыныс әрекеттерi қолданылған. Бұл Заңда "Инвестициялар дегенiмiз табыс табу мақсатында кәiпкерлiк қызметтiң объектiлерiне ... ... ... интеллектуалдық қундылықтар және оныиемдену құқы" деп жазылған /4/. ... бұл ... өте ... ... оның мазмұны бiр мағыналы түрде ашылмауы мүмкiн.
Оның үстiне, анықтама пайда табуға мүмкiндiк беретiн кәсiпкерлiк объектiлерге бағытталған салымдарды ғана ... қоса ... ... ... ... қатынастарға өтуімен шаруашылық субъектілердің қызмет етуінің институционалды шарттарының өзгеруі бақыланады. Институционалдық ортаның трансформация процесі нарықтық экономикаға тән ескі институттар рөлінің ... және ... ... ... сипатталады. Ұлттық экономиканың қайта қалыптастыру шарттарында инвестициялық қызметтің белсендірілуі және дағдарыстан өту және ... ... ... ... ... реттеуінің жаңа экономикалық механизмінің жасалуы қажет. Бұл ... ... ... ... ... ... және трансформациялық дағдарыстың шарттарында нақты секторының мәселелеріне арналған отандық және ресей ғалымдарының ... ... ... ... ... ... сату механизмін білдіреді. Осыған сәйкес ол нарықтың негізгі қатысушылары (мемлекет, тұтынушы-кәсіпорындар, инвестициялық және қаржылық делдалдар, тұрғындар және т.б.) жағынан сұраныс пен ... әсер ... ... ... ... және нақты емес нормалар мен ережелер жүйесі арқылы көрсетілетін нарық субъектілерінің қызығушылығын келістіру негізінде оның қызметін реттеу тәсілдері ... ... ... несиелік және қор нарығының құрылымын және элементтерін қосатын кіші жүйе ретінде қалыптасады.
Инвестициялық нарықтың негізгі функциялары ретінде келесілерді көрсетуге ... ... ... ... оларды қажет ететіндерге - инвестициялардың рецепиенттеріне бер. Д. Стиглицтің ... бұл ... ... да ... болмайды. Берілген функция дамыған нарықтық экономикада капиталдар нарығының негізгі функциясы болып табылады және жинақтарды аккумуляциялайтын және оларды соңғы қарыз алушыларға-кәсіпорындарға және ... ... ... ... ... ... іске асырылады.
Капиталдардың бірігуі: көптеген жобалар инвесторлардың бөлек немесе кішігірім саны ұсына алатын капиталдан көбірек талап етеді. Егер ... ... ... ... орталықта ресурстардың бірігу мүмкіндігі болса, онда дамыған ... ... бұл ... ... инвестициялық ресурстарға қатынасы бойынша бәсекелестері болатын инвестициялық делдалдармен жүзеге асырылады.
Жобаларды іріктеу: ... ... ... . Әрқашан да ресурстарды пайдаланғысы келетіндер, қолда бар ресурстардан көп болады. Инвестицияларды бағалау және жобаларды іріктеуінің ... ... ... ... ... ... ... құрудың жеделдетушісі ретінде болды.
Мониторинг. Ресурстарды дұрыс пайдаланудың бекітіліуі, яғни олардың инвестициялық мақсаттармен ... ... ... ... күштеу: қарыз алғандар қарызды төлеуінің бекітілуі. Жоғарыда ... екі ... ... және нақты емес институттармен және нормалармен нығайтылатын өтімділік нарықтардың және инвестициялардың жүзеге асырылуының көптеген таңдауларының болуы ... ... ... жүйеде іске асырылады.
Тәуекелдерді беру, бөлу және біріктіру: инвестициялау институттарының және құралдарының әртүрлілігі салымдардың, кепілдіктердің және ... ... ... үшін ... базаны құрады. Реттеу және өзін-өзі реттеу жүйелерінің дамыған нарықтарында қатысушылар арасында тәуекелдерді бөлуін анықтайтын нормалар мен ... ... ... ... мен ... ... функцияларды орындауын бекітудің құрылымдық әртүрлілігі, олардың жүзеге асырылуының орталықтануы және орталықтанбауы, сонымен бірге функциялардың даму деңгейі ... ... ... және ... ... ... ... пікірі бойынша Қазақстанда инвестициялық дағдарыс, біріншіден, , екіншіден, жинақтар деңгейінің және көлемінің төмендігінен пайда болды. Қазақстанның инвестициялық сферасы жалпы трансформациялық ... ... әсер ... ... бұнымен қоса инвестициялардың қысқаруы ЖІӨ динамикасымен салыстырғанда алдыңғы темппен жүрді, нәтижесінде ұлттық экономиканың сипаты ұлттық шаруашылықтың жалпы жағдайымен салыстырғанда аса ... ... ... ... Бұл ... дәлелдеу үшін ТМД елдерінің арасында инвестициялардың динамикасы бойынша салыстырмалы статистикалық мәліметтер автормен келтірілген, онда Қазақстан басқа тәуелсіз мемлекеттермен салыстырғанда ... ... ... дейін инвестициялар көлемінің терең құлдырауымен ерекшеленеді. Жаңа институционалдық шарттарда инвестициялық дағдарыс сипатталатындығымен ... Бұл:
* жаңа ... ... таза инвестициялар үлесінің төмендеуі;
* негізгі қорлардың қайта құрылуына және жаңартылуына инвестициялардың ... ... ... яғни ... мен ... үлесінің төмендеу жағына инвестициялаудың технологиялық құрылымының өзгеруі;
* негізгі қорлардың, оның ... ... мен ... тозу ... ... ... саясат - бұл инвестициялық қызметті жандандыру мақсатында барлық шаруашылық объектілер үшін ... ... ... ... мемлекет жүргізетін мақсатты Бағытталған шаралар кешені.
Жалпы жоспарда мемлекет инвестициялық белсенділікке әртүрлі ... ... әсер ете ... ... және ... саясат;
* инвестициялық өндірістің және техникалық қайта қаруланудың дамуына салатын кәсіпорынға әртүрлі салықтық жеңілдіктерді беру;
* амортизациялық саясат;
* шетел инвестициясын тарту үшін ... ... ... жолымен;
* ғылыми-техникалық саясат және т.б.;
Инвестициялық саясаттың мақсаты болып инвестициялық қызметті жандандыруға, сонымен қатар отандық экономиканы көтеруге және қоғамдық ... ... ... Қазақстан Республикасының экономикалық және әлеуметтік дамуының стратегиялық жоспарын жүзеге асыру табылады.
Жалпы ... ... ... ... салалық, аймақтық және жеке шаруашылық субъектілерін инвестициялық саясатын ерекшелейді. Олардың барлығы өзара тығыз байланысты, ... ... ... жалпы мемлекеттік инвестициялық саясат табылады.
Әлемдік қауымдастық кейінгі кезде Қазақстанға үлкен сенімділікпен қарайды. Бұл заңдық ... ... ... және ... ... ... және бұл экономиканың ерекше салаларына көп инвестицияның құйылуына және оның экономикалық потенциалының ... ... ... ... ... ж. 30 шілдеде Қазақстан Республикасының Президентінің жарлығымен қалыптасты - ... ... ... ... ... ... Ол инвестициялық климатты жақсарту, Қазақстан Республикасы экономикасына шетел инвесторларын тарту стратегиясы бойынша ұсынысты жетілдіруге құрылған. Бұл кезде инвестициялық жобаларды таңдауды ... ... және ... мемлекеттік инвестициялар бағдарламасына енгізуге қаржы Министрлігі, экономика ... ... ... ... ... ... Агенттігі маңызды рөл атқарады.
Астана қаласында қабылданған №3834 1998ж28 қаңтардан бастап Қазақстан Республикасы Президентінің ... ҚР-ң ... ... жалпы мәселелерінен басқа, экономикалық өсу стратегиясының принциптері анықталған
Тікелей инвестицияларды мемлекеттік қолдаудың мақсаты ҚР-ң ... ... ... ... ... қызмет көрсетуді, жұмыс және тауарлар өндірісінің тез дамуын қамтамасыз ету үшін жағымды инвестициялық ... ... ... ... жету ... ... ... келесі мәселелерді шешді:
* жаңа технологияларды, озат техниканы және НОУ-ХАУды енгізу;
* ішкі нарықтың жоғары сапалы ... мен ... ... ... ... ... мемлекеттік қолдау және ынталандыру;
* экспортты бағдарланған және ... ... ... ... ҚР-ң шикізат базасын рационалды және кешенді қолдану;
* менеджмент пен ... жаңа ... ... жаңа ... ... құру;
* жергілікті кадрларды үздіксіз оқыту жүйесін енгізу, олардың квалификация деңгейін жоғарылату;
* өндірістің интенсификациясын қамтамасыз ету;
* қоршаған ... ... ... позициядағы инвестициялық қызметті мемлекеттік реттеу капитал салымы нысанында жүзеге асырылады және ҚР-ң мемлекеттік билік органымен жүргізіледі, бұл ... - ... ... - ... құру ... ... ... машинаны және жабдықтарды жөндеуге сатып алулар; салынатын кәсіпорын дирекциясының мазмұны; кадрларды дайындау және қайта дайындау және т.б.
1.2 ... ... ... және ... ... қаржыландыру көздері  Кәсіпорынның инвестициялық саясаты - оның шаруашылық іс-әрекетінің маңызды бөлігі. Кәсіпорын ... ... ... ... ... ... ... заманғы өндірістің сипаты ол - үнемі өсіп отыратын капитал сыйымдылығы мен ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... ... үшін шығындарын төмендету, өндіріс күштерін ұлғайту, бәсекелестік ... ... өз ... табу үшін ... ... ... отыруы тиіс.Сондықтан да оған үнемі өте жақсы жасалған инвестициялық стратегия жасап, оған жету үшін қолдан келгеннің бәрін ... ... ... ... ... үшін фирма басшылығы инвестициялаудың принциптерін есепке алады. Инвестициялық тиімділіктің шекті принципі - ... ... ... ... ... шығынды азайтып, мол пайда табу мақсатымен жұмыс жүргізеді. Кәсіпорын өзінің ... ... ... оның ... шығынды арттырған күннің өзінде ол жұмысын жалғастыра бермек. Ал егер ... ... ... ... ... өндіріс шығындарын жоғарылатпайтын болса, онда ол өндірісті тоқтатады. Егер бір тауар бірлігінен табыс түсіп және ол шығындарды ... ... ... оны ... үшін ... ол өнімнің көлемін арттыру керек. Соңғы өнім бірлігін өткізуден түскен пайда ... ... тең ... кәсіпорын өндіріс көлемін ұлғайтпайды. Егер кәсіпорын қандай жағдай болмасын өндірісті жалғастыруға ұмтылса, онда ол ... ... ... ... тең болатындай өнім көлемін шығаруы тиіс. Бұл екі шарт жан-жақты сиптта және рыноктың кез-келген құрылымында, меншіктің кез ... ... ... ... ... салымдары процесімен оның көрсеткіштерінің арасындағы тиімділігінің салдарын қарастырамыз.Инвестициялық тиімділіктің шектілігі 2 факторға тәуелді екенін ... ... ... өсу ... ... ... ... принципі- бұл принцип инвестициялық тиімділікті бағалаудың жаңа бір тәсілін ... ... ... Көз ... ... ... ... Біз оған қолымызды тигізбестен бұрын максималды таңдау жасауға мүмкіндігіміз болады. Қолды тигізсем бе? Қай жеріне? Қандай мақсатпен? Қаншалықты ... ... ... біз қалай замазкамен байланысқа түстік, солай бәрі басталады. Еркіндік енді жоқ. ... да тура ... ... ... ... ... ... сатып алу керек, әлде арендаға алу керек пе, осы жұмыс барысында ... ... ... алу керек, қанша уақытқа, қандай пайызбен, еркін яғни ... ... ... ... ... Егер осы іс-әрекеттің бәрін жасап қойған болсаңыз артқа шегінуге жол жоқ, яғни, ... жоқ ... ... ... ... тең деп ... болмайды әрине. Сіз сатып алған станогыңызды немесе акцияыңызды қайта сатуыңызға болады. Бірақ оған көп ... күш ... ... ... ... ... ... келеді. Бұған бір кірсеңіз шығыуыңыз өте қиын болмақ, әсіресе кәсіпорын 3-4 инвестициялық жобасымен ... ... ... ... да ... ... ... үшін оның тиімділігін бірнеше рет есептеп алу ... ... ... ... ... және қаржылық байланысының принципіТиімділікті бағалаудың 3 тәсілі бар:-Салыстырмалы шығындармен шығарылым ... ... ... ... ... ... ... тәжірибе бойынша инвестициялау тиімділігін бағалауда қаржылық жағдайды ғана ... ... ... ... болжанбаған инфляция жағдайы орын алса құрдымға алып келеді.-Тиімділікті қаржылық-техникалық критериі ... да ... ... ... ... ... жобаға салынған салымдар сол технологияның өзіне тәуелді.Технология арқылы біз кәсіпорынның күштілігін байқаймыз және ... ... ... қол ... тікелей әсер етеді.-Тиімділікті бағалаудың техникалық әдісі.Адаптациялық шығындар принципі- адаптациялық ... бұл жаңа ... ... ... барлық шығындар. Бұл жерде уақытты жоғалту пайданы жоғалтумен тең. Жаңа инвестициялаумен оны жүзеге асыру кезінде уақыт бойынша үлгермеушілік үнемі орын алып ... ... ... ... ... ... Жаңа мәліметтер, жаңа технология кадрларды дайындауға барлығына шығындар жұмсалып отыр. ... үшін ... ... ... ... ... Уақытты оздыру капиталдың жансыздығына және оның пайдалылығына әкеледі. Адаптациялық шығынды кәсіпорынның шығарған өнімінің бағасын белгілер ... ... ... ... Осы баға ... ... технологияның сұранысының бағасын жоғарылатпайтын болса, капитал салымдары осы жағдайда ыңғайлы болмақ. Тәжірибе көрсеткендей сұраныс бағасы ұсныс бағасын ... және осы ... ... орын ... ... ... ... шығындарына қарамастан тиімдірек болады.Экономиканы реформалаудың қазіргі кезеңі отандық экономиканың тиімді қызмет етуін жоғарылату үшін басқаруды мемлекеттік органдарының және кәсіпорынның ... ... ... тереңдесуінің қажеттілігін шарттайды. Аймақтық дамуы көбінде өндірістік және ... ... бар ... ... ... тиімді инвестициялық саясаттан тәуелді. Аймақтық инвестициялық саясат аймақтық инвестиуияның ... және ... ... мониторинг сияқты түсініктермен тығыз байланысты, оны біз баяндаманың көлемі шектелген болғандықтан қарастырмаймыз. Аймақтағы ... ... ... жүзеге асырылуы мүмкін, егер әкімшіліктің қол астындағы және бақылаудағы бюджет қаражаттарын бөлу болса және оны ... ... ... тыс ... жіберуге болады. Схема түрінде аймақтық инвестициялық саясатты жүзеге асыру мүмкіндіктер және олардың ... ... ... ... ... схема сәйкес инвестициялық потенциал, яғни инвестициалаудың бар мүмкіндіктері және инвестициялық ағымдар жалпы келесілерден тұрады: * бюджет қаражатарынан;* бюжетен тыс қаражатардан - * ... ... ... ... ... шетел капитал;* демеушілік салымдардан.Алдын-ала бекітілген бағыт бойынша жүзеге асырылатын инвистициялық ағым ... ... ... ... даму ... ... инвистициялар келесілер бойынша қолданылуы мүмкін:* экономикалық дамыту керек салалары;* кәсіпорынды қайта өндіру типтері;* өзінің дамуында қалып қойған аудан және ... ... ... нәтижелер (ғылыми зертеулер, өнімнің жаңа өндірістік үлгілерін меңгеру, оның сапасын жоғарлату, өндірістік ресурстарды үнемдеу, ... ... ... және ... инвистициялық тиімділік деңгейінің сатып алыну мерзімі (қысқа мерзімді, орта мерзімді және ұзақ мерзімді сатып алыну).Инвистицияны қолдану бағытын таңдау және ... ... ... бұл ... ... анықтаумен аяқталады. Ол экономикалық тиімділік және оның белгілі бір ... ... ... ... ... болып табылатын нақты экономикалық тиімділікті және әлеуметті тиімділікті алу жағынан қарастырады. Жалпы ... ... ... де ... дамуы және инвестициялық потенциалдың жоғарлауы үшін нақты жағдайлар туындатады.Аймақтатық әкімшілігі кәсіпкерлік құрылымға берілген бағытта ... ... ... ... көлемде әртүрлі құралдарды, тетіктерді, қаражаттарды қолданып камандалы-әкімшілік шараларды қолданбай әсер етеді. Олардың ... және ... 2 ... ... тетіктердің және құралдардың көлемін шартты түрде 2 бөлікке бөлуге ... - ... ... және ... әрекетегі. Бұл басқарудың республикалық органы арқылы жүзеге асырылады.Тікелей әрекет құралдарына келесілер жатады:* қажетті өнімді өндіруге аймақтық (облыстың және ... ... ... ... өнімді өндіруге салық салуды жеңілдету;* аймаққа қажетті ... ... үшін ... ссуда және несиелендіруді жеңілдету;* инвесторларға берілген несиені қайтару бойынша несиелі ұйымдарға аймақ әкімшілігінің кепілдігі;* ... ... ... ... ... ... болуына байланысты инвесторларға дотация;* инвесторға баланстың пайдасына салықты төмендетуді қамтамасыз ететін негізгі өндірістік қорлардың амортизациясын тездету.* аймақ әкімшілігі қызыққан ... ... ... және ... ... ... өнімді өндіру құқығы үшін жоба және сауда байқауларын жүргізу;* аймаққа қажетті өнімді ... ... ... беретін, монополияның дамуын тежеу және кәсіпкерлікке жағымды жағдай тудыратын антимонопольды саясат;* техникалық күрделі өнімді өндіруді инвестициялау үшін жағымды шарт ... ... ... ... ... қажетті өнімді өндіру үшін және кәсіпорынға өзінің қызметін жалғастыру үшін, төлемдерді және қаражаттардың қайта құрылымы, инвестицияларды үнемдеу және оларды жаңа ... ... ... ... консалтингтік қызметті дамыту және кеңейту және кәсіпорын жұмыскерлерінің квалификациясын жоғарылату мақсатында оқыту және инвестициялық ресурстарды рационалды қолдану;* кәсіпорын қызметін жақсарту үшін және ... ... ... ... ... ... ақылды жүргізу және қолдану;* аймаққа қажетті өнімді өндіру және инвестициялық үшін ... ... ... ... ... ... заң. Кәсіпорынның инвестициялық ресурстарын қаржыландыру көздері. Кәсіпорынның инвестициялық қызметі экономикалық, соның ішінде ингвистициялық саясатқа тікелей тәуелді. Оның ... ... ... ... ... ҒТП ... ... өндірістік құрылымын өзгертуге және әлеуметтік мәселелерді шешуге тікелей әсер ете ... ... ... оның бизнес-жоспарының стратегиялық мақсаттарынан шығуы керек. Егер бұл жоспар жоқ болса, онда ... ... ... сөз ... тиіс ... инвестицияның саясаттың ең маңызды принципі болып келесілер табылады:- кәсіпорынның стратегиялық жоспарға жетуге және оның қаржылық тұрақтылығына инвестициялық ... ... ... және ... факторларын есепке алу;- инвестициялық (бизнес-жоспардың) экономикалық негізделуі;- сенімді және ең арзан көздерін және инвестициялық қаржыландыру әдісін таңдау және ... ... ... ... ... ... нақты инвестицияларының келесі кезеңдерін айқындауға болады:- инвестициялық қызметті ынталандыру;- инвестицияларды бағдарламалау (кәсіпорынның даму бағдарламасы);- таңдалған инвестициялық бағдарламаны жүзеге асырудың мақсатты ... ... ... ресурстық қамтамасыз етуді және т.б. бағалау);- нақты инвестицияларды сақтандыру;- инвестициялық процесті реттеу;- инвестицияларды жоспарлау;- инвестициялық қызметті ... ... ету ... ... ... жобалау (жеке объектілер бойынша жобалы құжаттарды жетілдіру);- нақты инвестицияларды қамтамасыз ету;- нақты инвестицияларды меңгеру процесінің мониторингі (құрылыстың циклді жылдам ... ... ... ... ... ... күштерді меңгеру;- инвестицияның нәтижелерін бағалау (жүзеге асыру инвестициялық жобалардың тиімділігі).Кәсіпорынның мнвестициялық қызметін басқару процесінде келесі мәселелер шешіледі:1. Инвестициялық қызметті тиімді ... ... ... ... дамуының жоғары темптерін қамтамасыз ету. Инвестициялық қызметтің сәттілігі және кәсіпорынның экономикалық даму темпі өзара байланысты, себебі сату және пайда көлемі ... ... ... ... қаражат қалады.2. Инвестициялық қызметтен түсетін пайданы максималдау. Кәсіпорынның ... ... үшін ... емес, салықтан кейін қалатын таза пайда маңызды. Сондықтан бар бірнеше инвестициялық жобаларда салынған ... көп ... ... ... ... 3. ... ... минимализациялау. Бұл тәуекелдер көп жақты және инвестициялық қызметтің барлық түріне сәйкес. Жағымсыз жағдайда инвестициялық тәуекелдер тек ... ... ... қатар авансталған капиталдың бір бөлігін жоғалтуға әкеледі. Сондықтан жобаларды ... ... ... ... шешімдерді қабылдау процесінде жобалық тәуекелдердімаксималды шектеу қажет.4. Инвестициялық қызметті жүзеге асыру процесінде кәсіпорынның төлемқабілеттілігін және ... ... ... ету. Бұл ... ... ресурстарын үлкен көлемде алумен байланысты және ағымдағы шаруашылық операциялар ... ... ... ... ... ... ұзақ мерзім. Сонымен қатар, баланстың пассивіндегі қарыз құралдардың көбеюі (50% жоғары) кәсіпорынның ұзақ мерзімде қаржылық ... ... ... инвестициялық ресурстарды қалыптастыру кезінде олардың қаржылық тұрақтылыққа және шаруашылық субъектінің төлемқабілеттілікке қалай әсер ететінін есепке алу ... 5. ... ... ... ... тездету жолдарын табу, себебі:- әрбір жобаны жүзеге асыру жоғары темпі кәсіпорынның өндірістік және ғылыми-техникалық ... ... ... ... ... ... жоба ерту жүзеге асыруға байланысты пайда және ... ... ... ... ақша ... ... ... жүзеге асыру тездету несие оесурстарын қолдану мерзімін қысқартады, бұл өз ... ... ... пайыз төлеуден үнемдейді;- жобаны жылдам жүзеге асыру инвестициялық тауар нарығындағы конъюнктураның жағымсыз өзгеруіне байланысты инвестициялық тәуекелдердің төмен әрекет етеді.Инвестициялық портфельді ... ... ... ... ... және ... инвестициялық стратегия қалыптастырғанда есепке алынады. Сондықтан басқарудың ерекше мақсаты болып пайданы максимилизациялау емес, ал қажетті қаржылық тұрақтылық кезіндегі ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету табылады. 1.3 Инвестициялық жобаларды экономикалық бағалаудың теориялық және ... ... Жоба (лат. ... - брошенный вперед) - техникалық құжаттар - жаңадан құрылатын ғимараттардын, құрылыстардын, машиналардын, цехтердің, зауыттардын, ... ... ... ... және ... ... мен ... пен әкімшілік құрылыстарының орналасу генералдық жоспары. Басқаша жобаны техникалық - ... ... ... ... деп ... ... Инвестициялық жоба ұғымын екі жақты қарастыруға болады: 1) қойылған нәтижеге жету мақсатында әзірленген кез келген іс, ... ... ... 2) ... нәтижеге жету мақсатында әзірленген есептік - қаржылық және құқықтық - ұйымдастырушылық жүйесі. Сондықтан, инвестициялық жоба деп ... ... ... ... ... ... яғни онда жобаның сипаттамасы, қаржы көрсеткіштері беріледі. Инвестициялық жобаны дайындау, әзірлеу, іске асыру мәнінде және оларды ... ... ... ... ... бірнеше этаптардан өту керек: - инвестициялық идеяның тууы;- инвестициялық мүмкіншілікті зерттеу; - құрылыстың, объектіні қайта құру, ... ... ... ... ... - экономикалық негіздемесің құрастыру; - келісім шарт құжаттарын әзірлеу; - құрылыстық- монтаждық жұмыстар; - объектіні эксплуатациялау және ... ... ... ... ... тууы дегеңіміз: - идеяны тандау және алдын ала бағалау; - ... ... ... ресурстар мен қызметтер объектілерің) инновациялық, патенттік, экологиялық талдау; - сертификациялық талаптардың орындалу қажеттілігін тексеру; - инвестициялық ... ... ала ... - ... іске асыралатын кәсіпорында, мекемені алдын ала таңдау; - рецепиенттің ақпараттық меморандумын дайындау. Рецепиент - инвестицияның субъектісі - ... ... ... мекеме. Нақты инвестициялаудын барлық формалары негізгі үш этаптардан тұрады, олардын жиыны инвестициялық циклы деп аталады:1) инвестициялаудын алдындағы стадия, ... ... ... ... ... ... баға беріліп, іске қосылуға нақты бір нұсқа қабылданады; 2) инвестициялық стадия - ... ... іске ... 3) ... ... кейн - ... эксплуатациялау процессін бақылау. Инвестициялаудын алдындағы стадиясы дегеніміз инвестициялық ... ... яғни ... - ... ... - экономикалық незідемесін әзірлеуден тұрады. Инвестициялық жобаның жіктелу. Инвестициялық жобаларды бірнеше белгілерімен жіктеуге болады: 1) ... ... ... ... өндіру көлемін ұлғайтуға арналған инвестициялық жоба;- өнім ассортиментің кеңейтуге (жаңартуға) арналған инвестициялық жоба;- өнім ... ... ... инвестициялық жоба;- өнімнің өзіндік құнын төмендетуге арналған инвестициялық жоба;- ... ... және ... да тапсырмаларды шешуге арналған инвестициялық жоба.2) іске асыру автономиясы бойынша- кәсіпорынның басқада жобаларын іске асырудан тәуелсіз ... ... - ... ... ... іске ... ... инвестициялық жобалар.3) іске асыру уақыты бойынша- қысқамерзімді - 1 жылға ... ... - бір ... үш жылға дейін;- ұзақмерзімді - үш жыл және жоғары.4) инвестициялық ресурстарының қажетті көлемі бойынша- үлкен емес ... ... - 1000 ... ... ... ... ... - 1000 доллардаң 100 000 долларға дейін.;- үлкен - 100 000 доллардаң жоғары.5) ... ... ... ... ... қаржыландырылатын инвестициялық жобалар;- акционерлеу арқылы қаржыландырылатын инвестициялық жобалар;- несие ... ... ... жобалар;-қаржыландырудын аралас формаларымен қаржыландырылатын инвестициялық жобалар. Инвестициялық жобалауды ұйымдастыру инвестициялық іс әрекетті жүзеге асыру ... ... әдіс ... ... қатар бұл инвестицияның нақты бір түрін таңдамайды, яғни бұл ... ... ... ... ... болуы да мүмкін.Жобалау әдісі әлемдік тәжірибеде инвестициялау процесінің жақсартылған түрі болмақ.Инвестициялық жобаның рөлі өте ... ... ... ... есептелініп жасалған жоба салынған капиталдың тиімділігін білдіреді. Қолданылатын ресурстарының көлеміне байланыстыЖүзеге асу мерзіміне ... ... ... ... ... формасы бойыншаШағынОртаМега жобаларҚысқа мерзімдіОрта мерзімдіҰзақ мерзімдіҰлттықХалықаралықТөмен тәуекелменОрта тәуекелменЖоғарылатылған тәуекелМульти жобаларМодульдыАрнайы Сурет 3. Жобаның түрлері, олардың жіктелуіЖобалау әдісінің негізгі ... ... ... ... стратегиясын жасау* Инвестицияның уақыттық шегін қою* Инвестицияның приоритетін ... ... ... ... ... іске ... жоспарын жасау.Орта жобалау ыңғайлылығымен және тез қайтарымдылығымен ерекшеленеді.Орта ... ... ... өте нақтылығын қажет етеді. Мега жобалар басқалардан жоғары құндылығымен ... яғни ... ... ... ... ... қаржыландырудың бірнеше көзі қажет болмақ. Мұндай масштабтағы жобалардығ жүзеге асуы сол регионның экономикасына кейде ... ... ... ... ... (Организации Объединенных Нации по Промышленному развитию) ұсыныстарына сәйкес ... ... ... ... ... ... жобаларды қаржыландыру нұсқалары. Инвестициялық жобаларды қаржыландыру схемасын әзірлеу кезінде оның бес ... ... ... 1) толығымен өзін өзі қаржыландыру - ... ... емес ... ... ... ... ... акционерлеу - үлкен инвестициялық жобаларды қаржыландыру кезінде ... ... ... - ... емес қысқа мерзімді және рентабелділік нормасы жоғары инвестициялық жобаларды қаржыландыру кезінде қолданылады. Рентабелділік нормасының деңгейі ұзақ ... ... ... ... ... ... тиіс. 4) лизинг немесе селенг - меншікті қаржы қаражаттары жетіспеушілік ... ... ... ... құны ... ... ... қолданылады. Кәсіпорынды қайта құру немесе жаңарту мен модернизациялауға ивестициялық жобаларды қаржыландыру кезінде қолданылады. 5) үлестік қаржыландыру - ... ... ... ... қолданылады - жоғарыда аталып кеткен нұсқалардын комбинациясы. Аталып кеткен қаржыландыру схемасын есепке ала ... ... ... көздерінің құрамында пропорциялар белгіленеді. Енді инвестициялық жобалардың экономикалық тиімділігін бағалаудың негізгі принциптерін қарастырамыз.Тиімділік дегеніміз нәтижені ... ... ... көз ... тиімділік туралы анықтамаға бұл сұрақтын күрделілігін көрсетпейді. Капиталдық салымдардың және жаңа техниканың экономикалық тиімділігін анықтау кезінде шығындарды дұрыс есептеу мен ... ... ... анықтау дұрыс есептеудің нәтижесіне жету жслдары болады. Капиталдық салымдардың және жаңа техниканың экономикалық тиімділігінін мәні қоғамдық еңбек өнімділігін ... ... яғни ... құңын төмеңдетуде. Кәзіргі қоғамда капиталдық салымдардын тиімділігі екі аспектіден тұрады - экономикалық және ... ... ... экономикалық тиімділігінің аспектісін анықтау кезінде шығындар (негізгі және қосымша) толығымен ... де ... да ... ... тиіс. Жалпы экономикалық тиімділік тиімділіктін (эффект) ... ... ... ... көрсеткіштерге келесі көрсеткіштерді жатқызуға болады: капиталдық салымдардын өтелу көрсеткіші, яғни салынған қаражаттардын өтелу (қайтарылу) мерзімін білдіреді, және ... ... ... яғни ... ... білдіреді ( өнімнің, қызметтің, жұмыстын бір тенгесіне келетін ресурс мөлшері). Аталып ... ... ... бағалау көрсеткіштер жиынына келесілер жатады: * еңбек өнімділігі; * қор қайтарылымы; * өнімнің өзіндік құны; * өнімнің сапасы мен техникалық ... * ... ... ... ... және энерго сиымдылығы; * жоба қуатын игеру ұзақтылығы; * әлеуметтік тиімділігің әлеуметтік нормалармен салыстырудағы көрсеткіштер; * ... ... ... және ... ... ... ... көрсеткіштер. Капиталдық салымдардың тиімділігін есептеуде инвестициялық емес факторлаға байланысты тиімділіктерді (эффект) шегеру керек. Мысалы, бұрындағы жобалардын өндіріс қуаты немесе ... ... ... ... ... кәсіпорынның сменалығын жоғарлату, өндіріс пен еңбекті прогрессивті басқару және ұйымдастыру формаларын игеру, сонымен қатар капиталдық ... ... ... ... ... ... нәтижесін бағалау дегеңіміз адамнын құқығын, әлеуметтік жағдай нормасын, стандартын ... ... ... ... еңбек ету мен дем алу жағдайларын жасау жөнінде, оларды азық түлікпен, тұрғын үймен және әлеуметтік инфрақұрылым объектілерімен қамтамасыз ету ... ... ... болғанымен жеке бағалануға жатпайды. Жобаларда орын ... тиіс ... ... ... ... ... - аумақта жұмыскерлер орнының өзгеруі;- жұмыскерлердің тұрғындық және мәдениет - тұрмыстық жағдайларының ... ... ... ... жақсаруы;- өндірістік персонал құрылымының өзгеруі;- халықтын тауралармен жабдықталуы (отын - ... ... ... үшін - отын мен ... ... ... мен азық түлік кәсіби жобалары үшін - азық түлікпен және т.б.);- жұмыскерлер мен ... ... ... ... бос уақытысының экономиясы. Әлеуметтік нәтижелердің құңдылығын бағалауда олардын жеке маныздылығы есептеледі. Жобаның әлеуметтік нәтижесіне жетуге керекті шығындар (мысалы, ... ... ... ... ... ... ... төленетін пособия шығыны), тиімділікті есептеуде жалпы қолданылады және әлеуметтік нәтижеге құндылық баға беруде қолданылмайды. Жұмыскерлердің еңбек жағдайымен ... ... үшін ... ... ... ... мүмкін. Жобаны іске асыру кезінде жұмыскрелердін тұрғын және мәдениеттік - тұрмыстық жағдайларын жақсартумен ... ... ... ... болуы мүмкін. Мысалы, оларға төлемсіз негізінде немесе ... ... ... ... ... - тұрмыстық манызы бар объектілер салу. Осы объектілерді салуға кеткен, сатып алуға жұмсалған шығындар жоба ... ... ... ... және ... есептеуде қолданыладыОсы объектілерден түскен кірістер (тұрмыстық қызметтен түскен кіріс, жалға беруден түскен кіріс және т.б.) жобаның нәтижесінде есептеледі. Сонымен ... ... ... ... ... өзгерістері де есепке алынуы тиіс. Өнідіріс саласына тиімді инвестицияларын анықтау ... ... мен ... ... ... ... тиімділігің бағалауда есептеу мерзімімен шектеледі, оның ұзақтылығы (есептеу горизонты) есепке келесі жағдайларға сәйкес алынады:- объектіні құру, эксплуатациялау және ... ... жою ... ... ... ... ... нормативтік мерзімі;- көздеген пайда мөлшері (кіріс нормасы, пайда массасы және т.б);- инвестордын талабы. Есептеу горизонты ... ... ... ... Есептеу шагы ай, тоқсан және жыл болады. Инвестициялық жобаларды экономикалық бағалау әдістері. Инвестициялық жобалардын әр түрлі нұсқаларын салыстыру және олардын ... ең ... ... әр ... ... ... ұсынылады, оларға келесі түрлері жатады: - Өтелу мерзімі- Кірістік нормасы- Таза ... құн - ... ішкі ... ... ... ... ... бағалау- Инвестициялық тәуекелді бағалауОптималдық инвестициялық бюджетін қалыптастыру жүргізіледі. Жобанын таза ағымды құны (тақа ... ... (NPV) - ... іске ... ... алатын пайдасы, яғни сомаланған дисконттық оң ақшалар ағымынын сомаланған дисконттық кері ақшалар ағымына ... Таза ... құн = Таза ... ... ... құны - ... инвестициялар.NPV= немесе NPV= ... СFn - n ... ... ... ... - капитал құны немесе қаржыландыру ставкасы;I0 - бастапқы инвестициялар;- CFn - n ... ... кері ... ... CFn - n мерзімінің яағындағы оң ... ... NPV>0, ... ... керек;Егер NPVk, жобаны қабылдау керек, Егер IRR 1, жобаны қабылдау керек,Егер РI < 1, ... ... ... РI = 1, ... жобаны қабылдауға да қабылдамауға да болады.Инвестициялау туралы шешім аталып кеткен ... ... ... қарай және инвестициялық жобаға қатысушылардын қызығушылықтарына қарай есепке алынуы тиіс. Сонымен қатар маңызды ролін капиталдын құрамы және ... ... ... ... ... ... ... құнына әсерін тигізуші факторлар. Ақша қаражаттары кез келген тауар сияқты өзінің ... ... ... өзгеріп отыратын ие болады. Ақша құны арнайы нарықтарындағы сұраныс пен ұсыныс балансымен беріледі және онымен таба алатын пайызға байланысты болады. ... ... ... бір ... ... ... ... пайыз төлемдерінің сол мерзімнің басында кепілге берілген ... ... ... ... ... білдіреді. Пайыздар не үшін керек екенін түсіну үшін, несие берушінің позициясына тұру керек:- ... ... ... ... ... қарызды қайтару қабілетінің жоқтығына дұшар болуы мүмкін;- инфляция, болашақта қайтарылатын ақша өзінің құнын жоғалтады;- келісімдерді ... ... - ... шартты бекітумен байланысты, төлемдерді тіркеу, қарыздарды жинау, әкімшілік тапсырмаларды шешуге жұмсалатын шығындар; - шанстың бағасы, бір қарыз ... ... ... ... ... беруші оданда пайдалы мүмкіндігің жоғалтады (яғни, несие беруші басқа альтернативті инвестиция ... ... ... алуы ... ... ... ... пайыздар - номиналдық пайыздық қойылым (жылдық ағымды пайыздық қойылым). ... ... - бұл ... ... ... Егер ... ... бір шылға есептелсе, онда номиналдық r және нақты i пайыздар қойылымдарының айырмашылығы болмайды. Егер ... ... ... ... бір ... артық мерзімге есептелсе, онда нақты жылдық қойылым номиналдықтан әрдайым жоғары болмақ. Нақты пайыздық қойылым i келесі теңсіздіктен есептеледі:Р(1+ni) = P (1+r)n. ... ... ... уақытта бағалауға алты негізгі формулалар қолданылады. Осы формулалар бес ауыспалы белгілерінен тұрады: F - ... ... ... - ... ... (келтірілген) құны;A - жылдық ақша ағымы;n - пайыздар есептелетін мерзім саны;i - ... ... ... ... ... 1 Ақшанын болашық құны келесі формуламен есептеледі:F=P(1+i)n. (6)2 ... ... ... құны ... ... ... (7)3 Жыл ... ақша ... ... құны ... ... ... (8)4 Ақша ... n ... ... i ... ... жыл ... ... (А) келесі формуламен есептеледі:А= (9)5 Ақша ... n ... ... i ... ... ... жыл ... ақша ағымының А бүгінгі (келтірілген) құны келесі формуламен есептеледі:Р= ... ... ... ... ... ... ... кезінде, бүгінгі уақытта салынған шығындар болашақта жыл сайын дивиденттерді әкелуін қамтамасыз ету мақсатында ... 6 Жыл ... ақша ... А ... егер олардын бүгінгі (келтірілген) құны Р, мерзімі n және пайыздық қойылымы i белгілі болса. Мұндай тапсырма ... ... ... ... өтеу кезінде қолданылады, формуласы келесі: А= ... ақша ... таза ... ... және инвестициялық жобаның шегін анықтау. Ақша ағымыны экономикалық табиғаты және жіктелуі. Ақша ... ... ... ) - ... ... бір ... ... ақша қозғалысын білдіретін нәтиже. Ақша ағымына нақты баға беру үшін ... ... ... ... және олардын уақыт мерзімінлегі қозғалысы туралы, яғни ақша ағымы бойынша ақпарат қажет. Инвестициялық жобаларды құндылық бағалауда ақша ... ... ... ... ... (АА) = Таза кіріс + Амортизациялық аударымдар - инвестициялық шығындар +/- таза айналым капиталының өзгерісі.Таза айналым капиталы = ... ... ... - ... ... міндеттемелерЕгер АА>0 инвестициялық жоба инвесторға пайдалы. Егер АА = 1 болғандықтан, 2-ден асуы ... өз ... ... ... ... /!/. ... - ... запастарының үлесі жоғары кәсіпорын ТМЗ-ның есептік құны ағымдағы құнмен қаншалықты алшақтайтынын есептеу қажет. Ол дегеніміз ... ... ... ... ... бағаланатынын анықтау. ЖШС-ның тауарлы-материалдық запастарды ЛИФО ... яғни ... ... ... сатып алу бағасымен есептелуі мүмкін.Кәсіпорынның инвестициялық тартымдылығының жауапты кезеңі инвестициялық жобаны экономикалық негіздеу болып табылады. ... ... ... ... ететін субъектілердің ерекшілігі олардың мақсаттарының айырмашылығынан көрінеді. Жобаның қаржылық негіздеушісі белгілі бір табыстылық мөлшерімен оның ... ... ... ... ... жобаның тиімділігін негіздеуде ең жоғары табыстылық, ең төменгі ... ... ... ... ... өнім сапасы, нарықтағы үлесі сияқты тағы да басқа көрсеткіштер болуы мүмкін. Жобаны іске ... ... ... ... өте ... сондай-ақ инфляция мен тәуекелділікті мөлшерін жіте бақылау алға шығады. Ұзақ мерзімдегі инвестиция салуда өнімнің өміршеңділігі есепке ... ... ... инвестициялық жобалар оң сипаты болса да қоғам үшін экономикалық және ... ... ... қажет. Тиімділігін бағалауда көбіне өтелу мерзімін қамтамасыз етуде табыс және инвестициялық ... ... ... ... көрсеткіштерінің құрамына:* құрылыс алаңын дайындау, жобалық-зерттеу және жобалық-конструкторлық жұмыстар, технологиялық құрал-жабдықтар алу оны ... ... бір ... ... ... іске асыру кезеңіндегі ақша қаражаттарының түсу көлемі мен мерзімдері енген;* негізгі экономикалық көрсеткіштер;* инвестициялық шығындар және қаржыландырудың жоспары;* өндіру мен ... ... ... ... мен жөнделуі;* әкімшілік және үстеме шығындар;* айналым капиталдың қажеттілігі;* амортизациялық аударымдар;* ақша қаражаттарының қозғалысы; ЖШС-ның қызметкерлері кеңсе жиһаз шығарудағы қызметінен жаңа өнім ... ... ... Осы мақсатта 50000 мың теңге көлемінде жаңа технология жемісін Италиядан сатып алуды қарастырған. Осы жоба бойынша банктер 2 ... 25 ... ... үш жылы 18,4, төрт жылы 12,6, ... жылы 6,2 ... ... алу қажет. Сонымен бірге айналым капиталын 10000 мың тенгеге ... ... ... жылы ... ... ақысы 20000 мың теңгеге қарастырылса, ол келесі жылдарға 100 мың теңгеге көтеріледі. Жаңа өнімді өндіруге қажетті ... ... алу құны ... жылы ... ... ол ... ... шығындар жылында 2500 мың теңгеге өсіп отырады. Сондай-ақ басқа да шығында ... 1000 мың ... ... ... ... 5 - ... ... инвестицияны динамикалық бағалау әдістері келтірілген. Инвестициялаудың сомасын банкке қайтару екінші жылдан бірдей үлесте қайтару көзделген. Кәсіпорынның табыс салығы 30 ... ... 4 ... ... ... ... желістің құны, мың теңге50000----2Айналым капиталынының өсімі, мың теңге10000----3Инвестицияның барлығы, мың теңге60000----4 - ... ... ... қызметіне барлығы 60000 мың теңге қаражат жұмсайтынын көреміз. Технологияны 50000 мың теңгеге ... ... ... 10000 мың ... ... ... ... ЖШС-ны негізгі құралдарын жаңарту мақсатында кәсіпорын акционерлернің шешімі бойынша жаңа өнім ... ... ... ... ... бойынша жаңа технологины игеруді шешті.Кесте 5 ЖШС-ның операциялық қызметі.№КөрсеткіштерЖылдар1-ші2-ші3-ші4-ші5-ші1Өнімді өткізуден түскен ... мың тг. ... ... ... ақысы, мың тг.20000210002200023000240003Шикізат, материалдар құны, мың тг.25000275003000032500350004Тұрақты шығындар, мың тг.100010001000100010005Амортизациялық ... мың ... ... ... мың ... ... ... табыс, мың тг.6500160002960034200319008Табыс салығы (30%), мың тг.1950480088801026095709Жобаланған таза табыс, мың.тг45501120020720239402233010Операциялық қызметтен ... таза ... мың ... ... көптеген мағлұмат алуға болады. Соның ішінде жобалық таза табысты атап өтетін болсақ бірінші жылы 4550 мың теңгеден жоспарланған таза ... ... жылы 22330 мың ... ... өсетінін көреміз. 17780 мың теңге өсіп, пайыздық көрсеткіште 490-ға бес жыл ішінде жоспарланып отыр. Бұл жоспарланған жоба әрине, Қазақстан Республикасының ішкі және ... ... ... ... ... ... белгілі.Кесте 6 ЖШС-ның қаржылық қызметі№Көрсеткіштер Жылдар 1-ші2-ші3-ші4-ші5-ші1Меншікті капитал, мың тг.10000----2Ұзақ мерзімді қарыздар, мың тг.50000----3Қарызды ... мың тг.-- 12500- 12500- 12500- ... ... сольдосы, мың тг.60000- 12500- 12500- 12500- 125005Нақты қаражаттар түсімі, мың тг.- 45450212003072033940323306Нақты ... ... мың ... ... ... ... мың тг.14550232504147062910412706-кестенің нақты инвесторлардың зерделеп, қарастыратын позициясы. Нақты қаражаттар түсімі сәйкесінше алғашқы жылы ... мән ... Ал ... ... ... 21200 мың ... ... бесінші жылы 32330 мың теңгеге өседі. Бұл 11130 мың теңге айырмашылығы. "Атамекен" АҚ-ның есебі бойынша ... ... ... 14550 мың теңгеден 41270 мың теңгесі, банк несиесін қайтаруға сатылып алынатын жиһазды шығарушы технологияның бір қалыпты ... ... ... ... қоса ... ... ... бұл бап әр жылы 10000 мың теңгені құрайды. "Атамекен" басшылығының есептік саясаты бойынша бұл ... ... ... ... ... қабілетін талдау жасай отыра, инвестицияның несиелік жүйесін таңдағандылығын көреміз.Жобаның тиімділігінің негізгі көрсеткіштерін 7-кестеден көруімізге болады.Соңғы бесінші жылы есептелінген нақты қаражаттарды ... ... ... 32330 - 12500 = 1380 + 3275 = 4655 мың ... ... технологияның қалдық құны 3275 мың теңге болып отыр. Бұл ... құн ... ... ... яғни бес жылда 10% құрауы мүмкін деген есептен шығады. Ал қалдық құн шығындары 5% ... ... мың. ... ... табыс 5000-250=4750 мың теңге, бұдан алынатын кәсіпорын салығы кодекс бойынша 30%. 4750*0,30=1425 мың ... Таза ... ... жою құны 500-1425 = 3575 мың ... ... ... отыр. Бұл дегеніміз инвестиция әсері (эффектісі) 3575 мың теңгені құрайтынын көрсетеді.Кесте ... ... ... көрсеткіштері№КөрсеткіштерЖылдар1-ші2-ші3-ші4-ші5-ші1Инвестициялық қызметтің әсері (тиімділігі) мың тг.- 60000---35752Нақты ақшалай қаражаттардың түсімі, мың тг.- ... ... ... ... мың ... ... ... жобасын талдау барысы кәсіпорынның инвестициялық қаржыландырудың несиелік немесе қарыздық кәсіпорын мүлкін кепілге беру саясаты басшылықтың үлкен жауапкершілікке баратындығын көрсетудегі әдіс - ... ... ... ... ... қаржылық тұрақтылығының төмендігіне байланысты шетелдік тікелей инвестицияны, яғни ... ... ... ... ... ... нәтижесінде АҚ-ның инвестициялық түсімі инвестициялық жобаға байланысты табыс табуға бағытталған. Қазақстан Республикасының инвестициялың ... ... ... инвестицяға емес, ішкі инвестициялауға бағытталуы қажет. Қазіргі жағдайда шаруашылық жүргізіп отырған субъектілерде негізгі қорлардың тозу коэффиценті жоғары. Оның себебі ... ... ... қаржыландыру көздерінің мүмкіншілігінің төмендігіне байланысты. Осы мақсатта ЖШС-ы өндірістік негізгі қорларын жандандыру ... ... ... ... ... ... ... инвестициялық жобасының жалпы сипаттамасы Бұл бөлімнің негізгі мақсаты берілген компанияның инвестицияларды немесе несиелік құралдарды қолданыла алатындығын, төлеу қабілеттілігінің бар ... мен осы ... ... ... ... ... үшін қажет, яғни оның несиелік тарихы кәсіпорынның сенімділігін көрсетеді.Ол үшін жоба ... ... даму ... ... оның ... ... ... жағдайын талдау қажет. Көбінесе жобаның бұл бөлімі банк немесе потенциалды инвестор үшін жасалады.Жоба бойынша негізгі қарыз алушы ЖШС ... ... ... ... ... ... қаласы, Промышленная көшесі, 100.ЖШС - директоры: Имажанов М.Е.Жарғылық қоры - 5 000 000 ... ... ЖШС ... ... ... ... полипропиленді қаптар өндіру үшін 1500000 АҚШ доллары мөлшерінде несие ресурстарын тарту мақсатымен ұсынып отыр.Қазақстанда орау материалы-полипропиленді (ПП) қаптарға ... ... ... да, өзіміздің ірі өндірісіміз жоқ.Қант, жарма, құрылыс материалдарын, ұн және басқа да ... ... ... орау ... туып ... қажеттілікті өз зауытымызды соғу арқылы қанағаттандыруға болады. Қазіргі қаптардың 100% шамасындағы мөлшері Қытайдан импортталады. Статистика ... ... ... жылы ... ... ... орау үшін 10 млн. АҚШ ... 55 млн. полипропиленді қаптар сатылып алынды. Осы сандарды көріп келесідей қорытынды жасауға болады, ... ... да ... ескергенде осы орау түрін өндірудің болашағы бар екеніндігі. Рынокты талдау нәтижесінде полипропиленді қаптарға ... жыл ... он ... өсіп ... ... ал ... осы пайыз өседі деп күтілуде. Жұт ... орау ... өсіп ... ... ... алмауына байланысты сапалы және арзан орау материалдарының ... ... ... ... үшін ... ... қаптары айқын таңдау болып табылады. Қазіргі кезде сол қаптарға қажеттілік жылына 58 млн. құрайды. Болашақта полипропиленді тоқылған қаптарға ... ... 100 млн. ... қапты құрайды.Ауылшаруашылық саласының және рыноктарының дамуына қойылатын негізгі талап, ауылшаруашылық тауарларын сенімді сақтау және басқа рыноктарға бұзбай жеткізу мақсатымен тиімді ... ... ... және ... өнеркәсіп өнімдерін ораудың әйгілі әдісі 50 кг қаптарға орау болып табылады және көптеген сусымалық материалдар осы әдіспен оралады. ААҚ-да қап ... ... ... болатын барлық коммуникация түрлерімен жабдықталған өндіріс орыны бар. Осы ... ... ... " Жолдас-2000"ААҚ несие ресурстарының және меншік құралдары арқылы өз полипропиленді қаптарын ... ... ... ... ... үшін ... жүзеге асыратын ЖШС еншілес компаниясы құрылды. Полипропиленді қаптар өндіру бойынша ... ... 25 ... ... ... ... алу ... шешім қабылданды. Өндірісті жібергеннен кейін, жыл сайынғы 5-8 млн.данаға рынок өсімін ескергендегі жоба өнімі алатын ... ... 25-30% ... Бұл жаңа рынокты меңгеру мен өндірістің дамуы үшін тиімді мөлшер болып табылады.Кесте 8Полипропиленді қаптар өндірісін ... ... ... құны ... мың ... қап ... үшін ... құрал-жабдық1 050Құрал-жабдыққа ҚҚС (НДС)210Құрылыс-монтаж жұмыстары103,1Айналым капиталы136,9Барлығы:1 500Полипропиленді қаптарын өндіру бойынша зауыт құрамына кіреді: қима таспасын өндіретін құрал; ... ... ... жасалатын үрленетін пленканы өндіру учаскесі; тігін учаскесі; баспа учаскесі(қаптарға түсті баспа түсіру); қаптау учаскесі ... ... ... ... өңдеу учаскесі. Барлық учаскелер дәйекті түрде қызмет етеді.Бұл ... ... ... ғимаратында негізгі және көмекші қызметтер бар. Жабдықтарды ... іске қосу ... жыл ... жоспарланады. Өндіріс іске қосылғаннан кейінгі бірінші жылда қап өндіріс көлемінің 45% шығарылады, яғни жылына 25 ... ... қап ... ... ... ... ... ұйымдастыру мүмкіндігінің болуы ААҚ үшін жақсы вариант болып табылады. Себебі қазіргі уақытта Қазақстан полипропиленді қаптарын шетелден ... ... ал ... ... ұйымдастыру өзінің импорт алмастыру өнімдерін шығаруға мүмкіндік береді.Нәтижесінде ЖШС-нің айналым капиталын қаржыландыру, жабдықтар сатып алумен монтажды-құрылыс жұмыстары үшін 1500000 АҚШ ... ... ... қажет. Берілген жобада ақша құралдарының ағымы жобаның 5 жыл өмір сүру цикіліне ... ... бұл сома 5 ... 12%-бен ұзақ мерзімге алынған. Барлық негізгі есептеулер мен бағалар 2001жылдың ... ... курс 145 ... АҚШ долларында берілген. Жобаның технологиялық бөлімі.* Өндіріс технологиясын және негізгі құралдарды сипаттау.Бұл бөлімде жаңа таңдалған немесе өздерінің құралдары жөнінде ақпарат ... ... яғни оның ... ... ... ... ... немесе ауылшаруашылық өндірісінің технологиясы сипатталуы тиіс.Бұл бөлімнің мәні келесіде, неге сол құралды сатып ... ... оның ... айтылады. + Құралдың таңдалуыӘр түрлі ақпарат көздері арқылы, соның ішінде Интернет арқылы полипропиленді қаптар өндірісі үшін қажетті құралдар рыногы ... осы ... түрі ... Бұл ... ... негізінен Тайваньда, Оңтүстік Кореяда, Қытайда орналасқан. Ресейде сәйкес құралдар сататын бірнеше ірі фирмалар бар: , АҚҰ (Мәскеу), (Ростов-на-Дону), , олар ... ... және ... ... ... ... ... Ресей дилерлерінің және сондай-ақ корей, қытай, тайвань өндірушілерінің бір қатар ұсыныстары зерттелді. Талдау бойынша ... ... ... ең арзан болып табылады, ал Тайвань және Кореяның құралдары шамамен 30-40% қымбатырақ. Сәйкес құралдарға орташа баға келесідей:Қуаттылығы ... 10 млн. қап ... ... ... 350 мың доллардан 495 мың долларға дейін, жылына 20 млн. қап-993 мың доллардан 1 096 мың долларға дейін, 25 млн. қап- 1100 мың ... 1 350 мың ... ... ... ... екі ... да ... келісім қабылданды, 1 050 мың долларға қуаттылығы жылына 25 млн. қап құрайтын құралды сатып алды. + ... ... қап ... ... келесі сатылардан тұрады: полипропиленді түйіршіктерінен полипропиленді таспа өндіру; полипропиленді таспаларды қолдану арқылы ... тоқу ... ... ... мата ... түтікше тәрізді матаның төмен жағын автомат арқылы тігіп, оны қапқа ... ... ... қосымша қап кигізу; қаптарға мөр басу; 500/1000 данадан теңдерге орау.1.3.Технология, қуаттылық және ... ... ... ... қап ... ... жобаны жүзеге асыру үшін зауыт таңдаған өндіріс процесінің технологиясы мен құралдары бүгінгі күні бүкіл ... ... ең ... ... ... ... ... өндіру учаскесінде экструзионды-құйма технологиясы қолданылады, ол таспаның қалындығының дәлдігін бақылап отырады, яғни шикізаттың үнемдеуіне мүмкіндік ... ... ... ... ... ... ... себептері:* Қазақстандағы қант және минералды тыңайтқыштар өндіретін өнеркәсіп салаларының қажеттіліктерін қанағаттандыру.* Полипропиленді қаптар өндіру үшін ... ... ... алтын ғимараттар мен өндіріс базасының болуы.* Импорталмасатын өнім шығару.1.4. Зауыт қуаттылығы Қуаттылығы жылына 25 млн. қап құрайтын өндіріс ... ... ... ... мүмкіндігін және басқа да факторларды ескеру арқылы анықталған. Халықаралық тәжірибеде полипропиленді тоқылған қаптарды өндіру ... ... 25 млн. қап ... оптимальді болып табылады.1.5. Технология және өнім стандарттары.Қажетті технология мен ... өнім ... ... стандарттарға сай және лицензиясы мен кепілдемесі бар.Кесте 9Жобаны жүзеге асыру жылдары ... ... ... ... ... аты1 жыл2 жыл3 жыл4 жыл5 ... ... данамың данамың данамың данақосымшасыз қап 50 кг2 2503 7504 2504 5004 500қосымшасы барқап 50 кг 7 87513 12514 87515 75015 ... бар қап 50 кг1 1251 8752 1252 2502 250 Жоба ... жылы ... өнім ... 11,25 млн. дана ... ... құралды орналастыруға, монтаж және іске асыру үшін 6 ай қажет, ... да ... ... 45% ... Кесте 10Өздерінде бар құрал-жабдықпен шығарылатын өнім түрлеріҚаптардың арналу мақсатыМөлшері, смҚаптың бағасы, теңгеТыңайтқыштарға арналған целлофан өндірмесі және ... бар қап55 х ... ... бар ұн және ... ... қап55 х ... жоқ жармаға арналған қап55 х 9520,3Жобаның коммерциялық бөлімі.* Рынокты шолуҚазақстан ... ... және ... ... ... және өнімділігінің өсуіне байланысты ПП тоқылған қаптарға сұраныс өседі. Қазіргі уақытта қаптардың 100% Қытайдан импортталады, түрік өндірушілерінің қаптарына бағасы 30 ... 35 ... ... ... отыр. Жыл сайынғы сұраныс 10% өсіп отыр. Зауыттың құрылуына байланысты импортқа қажеттілік тумайды. * Бұйымдарды қолдану саласы ... ... ... қолдану саласы зор. Келесі кестеден полипропиленді қаптарға орауға болатын тауарлар тізімін көруге болады.Кесте 11Полипропиленді қаптарға орауға болатын тауарлар ... ... ... ... ... ... және 259. Өзегі және сүйегі (жеміс-жидек)812.Пластмасса түйіршіктері2510. Майлы тұқымдар* не503.Астық:- күріш- бидай-жарма100, 50 ... және 45100 ... ... ... ... ... Крахмал50 және255.Мал азығы50 және2513. Цемент506.Ұн50,25 және514. Құм507. Какао:- бұршақ- порошок62,55015. Мрамор ұнтағы50 және258.Химикаттар:- түйіршік- порошок50 және2550 және 2516. Тұз50 және25Жұт және ... да орау ... ... полипропиленді тоқылған қаптарының артықшылығы:* Полипропиленді қаптар химикаттар әсеріне өте берік және сондықтан да зиянды ... ... және ... ... бар ... да заттарды орауға өте ыңғайлы.* Жұт және басқа маталарға қарағанда берік ... ... және ... ... ... ... ... су кірмейтін қосымшасы бар, бұл ашық жерде сақталатын астық және ... орау үшін өте ... ... ... ... қаптары жұт және қағаз қаптарына қарағанда жеңіл болып келеді.* Полипропиленді қаптарының бағасы жұт қаптарына қарағанда арзан.* Тоқылған қаптардың иісі ... ... ... ... әр ... ... мүмкін және оған басылған мөрдің сапасы жақсы ... ... ... полипропиленді тоқылған қаптар бүгінгі күні ең үнемді және ыңғайлы болып табылады.* Шикізат және ... ... ... 12 ЖШС - нің ... ... ... атыӨлш.бірл.Нысаналы құн, $Болжамданған жабдықтаушылар1ПолипропиленТ800Ресей-Томск, "Нефтехим"2ПолиэтиленТ600 Ресей-Томск, "Нефтехим"3МастербэтчКг700Қазақстан4Тігетін жіпТ2 000Қазақстан5Мөрге қажет сияТ100ҚазақстанРыноктағы полипропилен (тоннасына 800 доллардан) мен полиэтилен ... ... ... ал ... ... ... мен ... Қазақстанның өзінде бар. Жобаның экологиялық бөлімі.Қандай өндіріс болмасын өзінің шығаратын қалдықтары болады, ол өз кезегінде қоршаған ортаға кері ... ... ... ... жылдары қалдықсыз өндіріске көп көңіл бөлініп отыр. Талданып отырған жобада бұл ... ... яғни ПП қап ... ... қалдықты өңдейтін қондырғы орнатылған.Атмосфераға шығарылатын қалдықтар үшін негізгі өндірістен төленетін экологиялық төлемдер келесіні құрайды:170 т х 400 тг = 68 000 ... ... ... ... ... құны ... т х 470 тг = 141 000 ... 13Автомобиль двигателінде бензин жаққаны үшін экологиялық төлемдер есебі АтыСаныЖылына 1машинаға кететін бензин, лЖылдық ... ... ... 00036 ... 3807 380ГАЗ-3102917 8007 800РАФ110 80010 800Барлығы:61 980Төлемдерді есептеу үшін шартты түрде 62 000 литр ... ... ол 46 ... ... құралдарының двигателінде бензин жаққаны үшін экологиялық төлемдер келесіні құрайды:46 тонна х 644 тг = 29 624 ... ... ... төлемдер келесідей:68 000 тг +141 000 тг + 29 624 тг = 238 624 тг.Қорытындылай келсек, жобаны экологиялық тұрғысынан ... оның ... ... әсерін көрдік. Сол әсерді азайту үшін экологиялық төлемдер төленеді, егер қарап отырсақ ол жағдайды өзгертпейтін сияқты, бірақ та одан ... ... ... ... ... ... мысалы ауаны тазартатын фильтрлер орнатылуы мүмкін, сол объект территориясына жас көшеттер отырғызылуы мүмкін. Ең басты критериі қалдықсыз өндіріс орнатылуы, яғни ... өзі ... ... ... әсерін төмендетеді.Кесте 14Өндірістік, көмекші және әкімшілік персоналға кететін шығындар ... ... ... жалақы, $Жылдық жалақы қоры, $Өндіріс жұмысшылары1Таспа өндіретін линия2015036 0002Тоқыма станоктары1515027 0003Қосымшалар ... ... ... ... және мата тігу ... ... машиналары1517531 5007Қосымшалар термосваркасы615010 8008Баспа станоктары815014 4009Орау пресі41507 20010Инженер сеті41507 20011Тех.қызмет және шеберхана1015018 000Барлығы1071 675197 100ИТР1Өндіріс бастығы13003 6002Техникалық ... ... ... ... ... сменалық контролерлері31505 4005Тех.қызмет бойынша инженерлер335012 6006Қойма және жіберу контролерлері12002 4007Секретарь21002 400Барлығы1740 800Әкімшілік1Президент17008 4002Қаржы директоры16007 2003Бас бухгалтер15006 ... ... ... ... ... ... ... директоры16007 2002Маркетинг менеджері15006 0003Өтім қызметкері24009 6004Коммерция қызметкері14004 ... ... ... ірі ... және ... құрылып отырғандықтан жобаны жүзеге асыруға қажетті жалпы персонал саны 139 адам құрайды, ал оларға кететін жалпы жалақы мөлшері 351 900 ... ... ... ... ... ... ауыр тақырып болып отыр. Оңтүстік Қазақстанның көптеген халқы Алматы қаласында шоғырланған деп айтсақ қателеспейміз, себебі жұмыс берушілердің көбісі ... ... ... ... ... дегендей келген адамдардың барлығына жұмыс табыла бермейді. Осы жөнінен халық үшін жобаның осындай артықшылығы бар, яғни аймақ халқы үшін ... ... бар. ... ... үшін салық төлемдері арқылы бюджетке қосымша түсімдер түсуі жобаның артықшылығы болып табылады. 2.3 Кәсіпорынның полипропиленді қап өндіруге ... ... ... ... ... және шығындар туралы есеп беру. Бұл есеп беру арқылы компанияның операциялық қызметін көруге болады және сәйкесінше тиімділігін ... ... ... ... ... ... береді. Бұл көрсеткіштер, тікелей шығындарды өнімді сатудан түскен табыс қаншалықты ... ... ... ... ... ... ... екенін айтуға болады, себебі түскен табыс шығындарды жауып отыр және несиені ... ... ... жыл сайын өсіп отыр.Баланстық есеп беру Баланстық ... ... ... бір ... ... ... активтерін, міндеттемелерін және акционерлік капиталын универсалды бухгалтерлаік өрнек арқылы көрсетеді:Активтер = Міндеттемелер + Меншік капиталыКәсіпорын балансы бухгалтерлік ... ІSA ... ... жүйесіне сәйкес құрылған. Берілген болжам 5 жылға ... ... ... ... ... есеп беруАқша қаражаттарының қозғалысы туралы есеп беру ... - ... ... ... ... ақша қаражаттарының қозғалысын көрсетеді.Ақша қаражаттарының қозғалысы туралы есеп компанияның ақша қаражаттарында өзгеріс туғызған құралдар қозғалысы және ... да ... ... ... ... ... және ... ақша құралдарын алу көздері мен қолдану жолдарын көрсету үшін баланстық есеп пен пайда мен шығын ... есеп ... ... Осы есеп беру негізінде бізге қажетті жобаның тиімділік көрсеткіштерін есептеуге болады (3-қосымша). Жобаның 5 жылғы өмірлік ... ... ... ... ... ... долларлық эквивалентінде 16 612,75 мың долларды құрайды. Өнімді өндіру үшін кететін операциялық шығындар (жеке тұлғалардың салықтарын қоса) - 11 154,48 мың ... ... ... ... ... ... қоспағанда) - 2 008,07 мың доллар, яғни ақша қаражаттарының таза ағымы келесі соманы құрайды: 16 612,75 - 11 154,48 - 2 080,07=3 ... ... ... ... 2 130,0 мың ... тең және ... ... бойынша төлемдер төленгеннен кейінгі жобаның таза пайдасы 1 248,2 мың долларды ... ... ... ... ... келесідей:* (r=12%) NPV = -1500 + 282,5 + 358,65 + 404,42 + 407,55 + 378,59 = 331,7;* ... NPV1 = -1500 + ... + 332,2 + 314,1 + 273,6 = - 0,69;- ІRR= 12% ... * (19,54%- 12%)= 19,5% * PP = ... ... РР - 3 жыл 3 айға тең болады. Барлық есептелген коэффициенттер мәні оң ... ... яғни жоба ... деген қорытындыға келеміз және сәйкесінше халықаралық қаржы институттарының талаптарын қанағаттандырады.Бұл көрсеткіштерден басқа жобаның қаржылық көрсеткіштерін есептелік. Салыстырмалы көрсеткіштер* Пайызды жабу ... (ПЖК) (1 ... (2 ... ПЖК (3 ... (4 жыл)=(829,0+84,2)/78,7=10,15ПЖК (5 жыл)=(854,5+75,8)/39,4=20,67* Несиені жабу коэффициенті (НЖК) (1жыл)- бірінші жылы сома ... НЖК (2 ... (3 ... (4 ... (5 ... Заем ... меншік құралдарына қатынасы1 жыл =(1500/202,7)x100=740,1* жыл=(1125/621)x100=181,2* жыл=(750/1115,4)x100=67,2* жыл=(375/1684,5)x100=22,3* жыл=0Пайдалылық көрсеткіші: Сауда ... 1 ... ... ... ... жыл=(592,5/3883,5)*100=15,26Кесте 15Көрсеткіштер кестесіПозиция атыЖоспарлау интервалы12345Салыстырмалы көрсеткіштер1. Пайызды жабу көэффициенті 2,424,086,1010,1520,672. Несиені жабу коэффициенті-1,391,571,741,783. Заем құралдарының меншік құралдарына қатынасы, ... ... ... ... ... ... неғұрлым жоғары болған сайын, соғұрлым нәтиже жақсы болады.Жоғарыдағы көрсеткіштерді көре отырып, нәтижесінің жақсы екенін айта аламыз. Ал, заем құралдарының меншік ... ... ... ... онда бес ... заем ... ... меншік капиталы арта түседі. Сондай - ақ, сауда тиімділігіне рентабельді екенін көріп отырмыз. ... ... ... банктер жобаны инвестициялағанда, тек осы көрсеткіштер арқылы талдайды. Ал тек осы осы коэффициенттер жобаны талдауға жеткіліксіз. Олар кәсіпорынның ... ... ... бағалап, несие қабілетті ме, жоқ әлде қабілетсіз бе деген сауалға жауап береді. Ал жоба тиімді ме, жоқ па деген ... NPV, ІRR және ... ... бойынша анықталады. Қорыта келгенде, барлық көрсеткіштер оң болғандықтан жоба тиімді болып ... 3 ... ... ... ... ... механизмін жетілдіру жолдары 3.1 Кәсіпорынның инвестициялық жобаны тиімді басқару механизмін қалыптастыру жолдарыИнвестицияларды дұрыс басқара білу кәсіпорынның экономикалық тиімділігіне, ... ... оның өз ... саласындағы өміршеңдігіне айтарлықтай әсер ететіні сөзсіз. Сондықтан да, инвестициялық қызметті басқару кәсіпорындағы қаржы менеджментінің маңызды да жауапты міндеттерінің бірі болып ... ... ... ... келесілер кіреді:- инвестицияларды мемлекеттік деңгейде басқару - бұл инвестициялық қызметті заңды түрде реттеуді, бақылауды және ... ... ... жеке инвестициялық жобаларды басқару - бұл қазіргі заман ... сай ... мен ... ... ... ... инвестициялық жобаны жүзеге асыру барысын жоспарлауды, ұйымдастыруды және ... ... жеке ... ... ... ... - бұл ... тарапынан инвестициялау объектілерін таңдаумен және инвестиция барысын бақылаумен сипатталады.Кәсіпорын ... ... ... ... ... ең ... ... жүзеге асыруға бағытталады. Осы орайда кәсіпорындардың инвестицияларды басқару ... ... ... ... ... ... ... басқарудың бірінші кезеңі - бұл елдегі инвестициялық жағдайды (климатты) талдау. Ол келесідей көрсеткіштерді ... ... ішкі ... ... ... ... және өнеркәсіптік тауарлардың өндіріс көлемінің динамикасы;- ұлттық табысты бөлудің динамикасы;- мемлекеттің инвестициялық қызметті заңды түрде реттеуі, бақылауы және ... ... ... ... ... несие нарығы мен құнды қағаздар нарығының, даму деңгейі.Келесі кезең - кәсіпорынның экономикалық даму стратегиясын ескере отырып, оның ... ... ... ... анықтау. Бұл кезеңде кәсіпорын инвестициялық қызметінің салалық бағытын, сонымен қатар өз қызметінің жекелеген кезеңдеріндегі инвестициялаудың негізгі нысандарын ... Бұл үшін ... ... салаларының инвестициялық тартымдылығы, яғни олардың конъюнктурасы, осы салалардың өнімдеріне деген сұраныстың динамикасы мен болашағы ... ... ... ... зерттеу барысында жүргізілген талдау жұмыстары келесідей маңызды сұрақтарға жауап табуға мүмкіндік береді:- осы саланың елдегі және әлемдегі ... ... ... бәсекелестік шарттары - салаға кіру кезіндегі бөгеттердің болуы, саладағы бәсеклестердің ... ... ... ... ... ... ... болу мүмкіндігі;- өндірушілердің өндірістік қабілеті мен сатып алушылардың төлем қабілеттілігі;- осы салаға байланысты қолданыстағы заңнаманың негіздері.Аталған мәліметтер бойынша осы саладағы ... ... ... ... мен ... ... қорытындылар қалыптасады.Келесі кезең, яғни инвестициялар салудың нақты объектілерін таңдау, инвестициялық нарықтағы ұсынысты ... ... ... кейін кәсіпорынның инвестициялық қызметінің негізгі бағыттарына және экономикалық стратегиясына сәйкес келетін жекелеген инвестициялық жобалар таңдап алынады. Барлық таңдап алынған инвестициялық ... ... ... тиімділігі жағынан талдауға алынады. Осы талдаудың қорытындысы бойынша инвестициялық жобалар экономикалық тиімділігі (табыстылығы) ... ... ... ... неғұрлым үлкен табыс алып келетін жобалар таңдап алынады.Инвестицияларды басқарудың келесі кезеңі - инвестициялардың өтімділігін анықтау. Инвестициялық қызметті жүзеге ... ... ... ... ... объектілер бойынша инвестициялық жағдайдың өзгеруі нәтижесінде болжамдалған табыс мөлшері күрт төмендеп кетуі мүмкін екендігін ескерулері қажет. Сондықтан да барлық ... ... ... инвестициялық бағдарламадан шығып кету және капиталды қайта инвестициялау туралы шешімдерді қажет уақытында қабылдай білу керек. Осындай ... ... болу ... ескере отырып, әрбір инвестициялық объект бойынша алдын-ала инвестициялардың өтімділігін бағалап, ... ... ... ... ... бағаланатын инвестицияларды жүзеге асырған абзал.Инвестицияларды басқарудың тағы да бір өте ... ... - ... ресурстардың қажетті көлемін анықтау және оларды қаржыландыру көздерін іздестіру болып табылады. Бұл кезеңде ... ... ... ... ... ... жүзеге асыруға қажетті қаржылық ресурстардың жалпы көлемі анықталады. Инвестициялық ресурстарға деген мұқтаждықтарға сүйене ... ... ... ... ... ... ... қаражаттары жетіспейтін жағдайда шеттен қаражаттар тарту туралы шешім қабылданады.Жоғарыда аталған шаралардың ... ... ... соң ... ... ... қалыптасады. Инвестициялық қоржын кәсіпорынның барлық инвестициялық жобаларының жиынтығы болып табылады.Инвестицияларды басқарудың қорытынды кезеңі - инвестициялық тәуекелдерді басқару болып ... Бұл ... ... кәсіпорын барлық инвестициялық объектілер бойынша кездесуі мүмкін тәуекелдерді анықтап алып, содан кейін осы ... ... ... ... ... қолданылады.Бүкіл инвестициялық қызметті басқару жүйесі кәсіпорынның инвестициялық саясатымен ... ... ... әзірлеу барысына кәсіпорынның басқару аппараты мен қаржы бөлімінің қызметкерлері, сондай-ақ маркетингтік, өндірістік және басқа да бөлімшелердің ... ... Бұл өз ... ... ... ... ... бағытының келешекте дұрыс сарында жұмыс істеуіне септігін тигізеді. Кәсіпорындар өзінің инвестициялық қызметі барысында белгілі бір инвестициялық саясатты бетке алады. ... ... ... ... - бұл кәсіпорынның өз инвестициялық қызметін ... ... ... арқылы табыс табуға немесе өндіріс көлемін кеңейтуге бағытталған шараларының жиынтығы болып табылады.Кәсіпорынның инвестициялық саясаты ... ... ... ... ... ... өндіріс барысын сенімді ақша ағындарымен қамтамасыз етуге, нәтижесінде кәсіпорынның жалпы экономикалық қызметінің тиімділігін қамтамасыз етуге арналған. Демек, ... ... өз ... ... ... ... құрамдас бөлігі болып табылады.Нарықтық қатынастардың дамуы және сонымен байланысты макроэкономикалық саясаттағы өзгерістер ... ... ... ... ... береді. Айталық, кәсіпорындардың инвестициялық қызмет жөніндегі міндеттері келесідей болуы ... ... даму ... ... ... ... бағдарламасын жасақтау және өзекті инвестициялық жобаларды анықтау;- инвестициялық ... ... ... қамтамасыз ету;- кәсіпорын экономикасына капитал ағындарын және олардың қажетті объектілерге салынуын қамтамасыз ететін қолайлы ... ... ... ... міндеттерін жүзеге асыру үшін өзінің инвестициялық саясатын белгілі принциптерге сүйене отырып жүргізу керек. Кәсіпорынның инвестициялық саясатының әлемдік тәжірибеде қалыптасқан принциптері ... ... ... ... ... ... ... болуы;- іріктеушілік және ұқыптылық - инвестициялық жобаларды жан-жақты талдау нәтижесінде ... ... алу;- ... - ... бағдарламаның түпкі қажетті нәтижелерді қамтамасыз ету мақсатында ... ... - ... ... ... ... қажетті шаралардың жиынтығын жалпы ұлттық экономиканың даму деңгейімен байланыстыра отырып қалыптастыру;- қамтамасыз етушілік - ... ... жоба ... ... ... ... ... еңбектік, ақпараттық, материалдық)және қажетті мөлшерде қамтамасыз етілуі тиіс;- ... - ... ... ... ... өсіммен қайтарылуы;- инвестициялық белсенділікке ықпал ету мақсатында экономикалық және ұйымдастырушылық құралдарды қолдану.Инвестициялық саясаттың ... және ... ... ... асыру кәсіпорынның экономикалық өсіміне және жандана түсуіне септігін тигізетін инвестициялық ... ... ... таңдай білуді қажет етеді. Кез-келген кәсіпорын үшін инвестициялық саясатты жүзеге асыру және ... ... ... ... ... ... етуі керек:- өзге кәсіпорындарға немесе жаңа өнімдерге қаражаттар салу мақсатында өзінің өндірістік әлуетін ... ... ... ... өміршеңдігін қамтамасыз ету мақсатында мемлекет тарапынан үлкен қолдау көрсетілетін салаларға капитал салу;- бәсекелестік қабілеті ... ішкі және ... ... ... ... ие болатын өнімдер мен салаларға инвестициялар салу.Қаражаттарды қолайлы экономикалық және техникалық жағдайлар жасай алатын өндірістерге немесе ... ... ... жөн. 3.2 Кәсіпорынның инвестициялық тартымдылығын арттыру жолдары ... ... қоры ... ... ... даму ... бірі ... табылады. Қордың қызметі 2003 жылдың 11-маусымында басталғанды. Инвестициялық жобалардың табысты іске асу мақсатында жобаның орындалуына ... ... ... ... ... ... техникалық-технологиялық жақтарын жүзеге асыру үшін маркетингтік және технологиялық ... ... бар және ... 50 пайыздан астамын бақылайтын стратегиялық инвесторлары бар, кәсіпорындардың жарғылық капиталына қатысқанды неғұрлым ... ... деп ... ... және ... басқа елдеріндегі салаларды дамыту беталысын талдау негізінде бәсекеге қабілетті салалар мен кластерлерді құру мақсатындағы ... ... ... анықталды, атап айтқанда: * ауыл шаруашылық өнімдерін қайта өңдеу (консервілік, ... және ... ... ... ... мен ... салаларды есептегенде агроөнеркәсіптік кешен);* құрылыс материалдарының өндірісі (алғашқысынан бастап құрылыс материалдарының әрлеу мен қапталына дейінгі өндірісіне шейін);* әйнек өнеркәсібі;* ... және ... ... өнеркәсібі;* металлургия;* машина жасау;* орман және ағаш өңдеу өнекәсібі;* балық өнеркәсібі;* инфрқұрылым (энергетика және ... ... қор ... түйіні құрылымды құрайтын мәні бар және экономикалық кластерлерді жаңадан құру мен құрастырылғандарын толықтыруға жағдай жасайтын ірі және келешегі бар ... ... ... ... ауыстырылды. Құрылғанына көп уақыт өтпеседе, ел экономикасына өзіндік бедері мен еніп, бүгінгі айшықты орын қалыптастыра бастаған ... ... ... даму ... бірі ... ... Н. Ә. Назарбаевтің тікелей қозғау салып ықпал ... ... ... ... ... бұл игі шараның негізі Қазақстан Республикасының индустриялдық инновациялық дамуының 2003-2015 жылдарға арналған стратегиясында салынды. Әр саладағы көптеген кәсіпорындарға инвестиция салып, ... ... ... ... ... ... ... біріктіруші холдингтік құрылым депте қарауға болмайды, өйткені акцинерленген кез - келген кәсіпорынның ... ... ... ... ... ... ол әрбір жобаның бастамашыларына тиесілі. Мұнда қор оларға бизнесті жолға қою ... ... ... ... ... орнатуға, салықтық басымдықтар алуға, инвестиция тарту үшін, шикізат алу үшін ұзақ мезімдік келісім шарттар жасасуға, ... ... шешу ... және ... да ... бойынша әдістемелік көмек көрсетеді. Қазақстанның инвестициялық қорының құрылу арқылы елімізде қазір үлкен бір жаңаша іс қолға алынып отыр. Өйткені ... ... ... ... ... ... сол ... ірі жобаларды жүзеге асыру саясаты Қазақстанда дами қоймаған. Бұл бизнес жүргізудің бұрыннан қалыптасып қалған салдары. Жалпы, инвестициялық жобалардың жемісті ... асу ... ... ... ... қоры ... ... инвестиция салатын кәсіпорынның үлкен үұлесі кәсіпорын акциясының бақылаушы пакетін ұстайтын әрі жобаның техникалық-технологиялық жағын іске асыратын тиісті ... жіне ... ... бар ... ... (бір инвестор немесе инвесторлар тобы) қолында болғаны тиімді деп есептеледі. Статистикалық деректерге қарасақ соңғы бірнеше жылдың ішінде ішкі инвестицияның үлес ... ... ... ... ... ... ішкі ... орасан бөлігін шетелдің бақылауындағы кәсіпорындар көтеріп отыр. отандық бизнеске тиесілі ... ... ... төмен. Сондықтанда экономиканың бұл бағыттағы қадамын алға бастыру үшін бүгінгі ең маңызды мақсат- ішкі мүмкіндіктерді барынша іске қосып, таразы ... оңға ... күш ... ішкі сапалы өндіріске жан бітіру қажет. Инвестициялық қордың қолға ... ... жоба ... тек қана ... нәтижеге қол жеткізуі де осыдан.Қазіргі кездегі инвестициялық саясаттын ерекшелігі техникалық ... ... және ... ... ... ... ... базалық машина жасау саласына , ауыл шаруашылық саласына жіберу, ... ... , ... және ... ... бағыттау.Кәсіпорында инвестициялық тартымдылықты арттыру саясатын жүргізген кезде мыналарды ескеру керек:* өндіріс орынның қаржылық ахуалы;* ... ... ... ... ... ... арқылы құрал-жабдыктарды алу мүмкіншілігі;* меншікті қаржының жеткіліктілігі;* капитал нарығының конъюктурасы;* ... ... ... ... бағдарламаның коммерциялық және бюджеттік тиімділігі;* сақтандыру қызметі;* салық;* маркетингтік зерттеу;* өнімнің сату бағасы;* өнімді ... ... ... ... ... өнімнің мөлшері;* инвестициялық саясат жүргізетін уақытта тұтынушылардың сұранысының динамикасы;* нарықтағы бәсекелестік дәрежесі;* техникалық мүмкіншілігі және дамыту мүмкіншлігі. ... ... ... ... ... үшін ... шараларды қолдану керек:* инвестиция кызметінің қажеттілігін табу;* инвестициялық табыстың үлес салмағын преферениялау болып табылады, яғни ... ... ... ... ... ... үш түрде болып келеді:* инвестициялық салыктық преференциялар;* кеден ... ... ... ... заттай гранттар. Инвестициялық преференцияларды беру талаптары:* көздетілген қызметтердің басым түрлерінің ... ... болу ... осы ... сай ... ... отырып жаңа өндірістер құру, жұмыс істеп тұрған өндірістік кәсіпорындарды кеңейту. ... ... ... ... және ... ... ... келсiмдердiң барлық шарттарын iс жүзiнде сақтаудың- кәсіпорындарға маңызы үлкен. ... ... ... ... ... ... жоба ... Бұл жобаны жасаудың негізделуі: * отандық және шетел нарығында мақтаға сұраныстың әрдайым болуына;* жобаны іске асырудың ... ... күші ... ... мақтаға ішкі нарықтың және алдын-ала жасалынған келісім шарт бойынша батыс Еуропаға жеткізулер;* ... іске ... үшін ... ... ... ... ... жұмыс істей алатын өндірістік және жоғары маманданған мамандардың құрамына иелік етеді;* осы алғашқы жобаны іске асырғаннан ... ... ... ... ... ... ... көздейді. Ол - соңғы жаңа технико-технологиямен қаруланып тазаланған мақтадан, жіа еру үрдісіне көшу;Жобаны іске асырудың негізгі мақсаты ... ... ... ... ... ... келісім бойынша жеткізу, соның нәтижесінде кәсіпорынды әрі қарай дамытып, тартылған қаражаттарды тарту ұдайы өндіріс ... ... ... ету. ... ... көрсеткіштерінің құрамына:* Құрылыс алаңын дайындау, жобалық-зерттеу және жобалық-конструторлық жұмыстар, технологилық ... алу оны ... ... бір кезеңдік шығындары;* Жобаны іске асыру кезеңіндегі ақша қаражаттарының түсу көлемі мен мерзімдері ... ... ... көрсеткіштер;* Инвестициялық шығындар және қаржыландырудың жоспары;* Өндіру мен өткізудің бағдарламасы;* Жабдықтардың күтілуі мен ... ... және ... ... ... ... ... Амортизациялық аударымдар;* Ақша қаражаттарының қозғалысы;Жоғарыдағы шарттарды орындау өнімінің бәсеке қабілеттілігін жоғарылатып оған ішкі және сыртқы нарықта ... ... ... ... ... ... ... алмасу, жекелеген елдердегi инвеститциялық ахуал мен заңдардың ерекшелiктерiн, сондай-ақ шетелдiк инвесторлардың iскерлiк белсендiлiгiнiң өзiндiк белгiлерiн зерделеу мақсатында инвестицияларды қолдау және ... ... ... ... ... ... ... шетелдiк агенттiктермен ынтымақтастықты жандандыру керек. Елеулi инвестициялық ресурстарға ие немесе әлеуеттi инвесторлардың мейлiнше кең шеңберiне шығудың арналары болуға ... ... және ... ... ... трасттармен, сақтандыру компанияларымен, инвестициялық банктермен және басқа да ұйымдармен ынтымақтастықты жолға қою ... ... ие ... тiкелей шетелдiк инвестицияларды тарту бойынша елшiлiктермен және дипломатиялық миссиялармен жұмыстың тиiмдiлiгiн арттыру ... ... ... ... (Дүниежүзiлiк банк, Халықаралық валюта қоры, Еуропа Қайта жаңарту және Бамубанкi, Азия Даму банкi, Ислам Даму Банкi және басқалар), ... ... ... ... ... дамып отыр. Қазақстан - олардың әлменiң көптеген аймағын қамтыған қаржы дағдарысының жағдайында сенiмiн сақтап дамып келе жатқан ... ... ... ... ... ... келе ... елдерге жеке капиталдың құйылуына жәрдемдесудiң өзiндiк тәжiрибесi жинақталған, бұл ... ... ... ... ... ... ... кезiнде пайдалы болуы мүмкiн.Атап айтқанда, дамып келе жатқан елдердi жеке ... ... үшiн ... банк ... ... өзiнiң кепiлдiк құралдарының екi түрiн: несие тәуекелiне iшiнара кепiлдiк берудi және саяси тәуекелдi реттеудiң iшiнара ... ... ... бастады.Қазақстанның жеке меншiк секторын, инфроқұрылымдары мен әлеуметтiк саласын ... ... ... ... ... ... және iске ... бойынша халықаралық қаржы ұйымдарымен және донор елдерiмен ынтымақтастықты одан әрi ... ... ... кепiлдiктерiн тарту және инвестициялық жобаларды әзiрлеу мен iске асыру ерекше мәнге ие, бұл үшiн тиiстi ... ... ... құру ... ... ... ... әлсiз жер инвестициялық тәуекелдердi сақтандыру жүйесiнiң дамымағандығы болып қалып отыр. Отандық сақтандыру ұйымдарды ұсынатын сақтандыру қызмет көрсетулерi шетелдiк ... ... ... ... ... бұл тиiсiнше олардың инвестициялық белсiндiлiгiн тежейдi.Инвестициялау практикасындағы болған өзгерiстер, сондай-ақ әлемдiк экономикадағы елеулi ... ... ... ... жүйесiн құру мен дамытудың қажеттiгiн көрсетедi. Атап айтқанда "Тiкелей ... ... ... ... ... ... және ... тәуекел кепiлдiктерiн берудi заңды қамтамасыз ету және мұндай кепiлдiктердi бергенi үшiн жауапты уәкiлеттi органды айқындауды енгiзу көзделiп ... ... ... ... қазақстандық сақтандыру ұйымдарына халықаралық ынтымақтастықты дамытуды және жетекшi шетелдiк сақандыру өтеулерiн беру ... ... ... қолдау көрсету үлкен мәнге ие болады. Сондай-ақ тiкелей шетелдiк инвестициялардың ... емес ... ... мен ... консультативтiк қызмет көрсетулердi беруден инвестицияларды сақтандыру жолымен елдердiң арасындағы қозғалысына жәрдемдесу қажет. Инвестицияларды ... ... ... ... шетелдiк инвесторларды инвестицияларды экспроприациялауға, национализациялауға және басқа да осы ... ... ... ... жою ... табылады.Алайда Қазақстанда мұндай инфрақұрылым орасан үлкен аумақта жеткiлiксiз күйде, ал кейбiр аймақтарда бұл тiптi әлсiз күйде, бұл, ... ... ... ... шектейдi. Инфрақұрлымды дамыту үшiн елеулi қаржы қаражат салу керек, ал бұған жекеменшiк сектор сол мемлекеттiң өзiнiң жеткшi және ... ... бара ... ... ... ... агенттiгiнiң институционалдық дамуы үшiн инвесторлармен өзара iс-қимылды жолға қою мен оның түрлi нысандарын өркендетудiң үлкен мәнi бар Әрбiр ... пен ... ... ... ... ... құра отырып, арнаулы талдау және маркетинг қызметтер жүргiзу, сондай-ақ Қазақстан Республикасына осы елдерден тiкелей шетелдiк инвестициялардың құйылуын молайту бойынша ... ... және ... ... ... ... бойынша шолулар дайындау қажет. Дания, Венгрия және Польша тәжiрибесi бойынша Қазақстан Республикасының шетелдегi елшiлерi мен дипломатиялық өкiлдiктерiнiң мүмкiншiлiктерiн пайдалана отырып ... ... ... ... агенттiгiнiң шетелдiк өкiлдердiң кеңейтiлген және тиiмдi желiсiн құру iсi алда ... ... ... түрi мен ... деңгейiнiң арасындағы мұндай тәуекелдiлiк логикасы айқын: ол инвестициялау аяқталғаннан кейiн фирма жұмысының нәтижелерiнiң өзгеруiне нарықтың ... ... ... болжай алмау қаупi деңгейiмен анықталмайды. Мақсаты нарыққа белгiсiз өнiм ... ... ... жаңа ... ... ... дәрежелi белгiсiздiкпен байланысты, ал нарықпен қабылдалынған тауар өндiрiсiнiң тиiмдiлiгiн жоғарылату (шыныдарды төмендету), инвестициялау нәтижесiнiң ми - ни - малды қауiп ... ... Осы ... ... ... меке - ме - лерiнiң талаптарын қанағаттандыру мақсатымен жасалған инвести - ция - лар да тәуекелдiлiктiң төмен деңгейiмен ... ... ... ... және ... - өнеркәсіптік кәсiп - орын - ның өндiрiстiк - ... ... ... ... ... табы - ... ... кәсiп - орын - ның инвестициялық тартымдылығын арттыруда көптеген ... әсер ... ... ... ішкі ... ... ... үлкен мән беріледі. Ол инвестордың қаржыландыру қиылысты түрде болуына әкеледі. Бұл құбылыс көптеген шетелдік корпарацияларда ... 3.3 ... ... ... процестерді қолдау шаралары 2013 - 2014 жылдары экономиканың басым секторларына отандық және тікелей шетелдік инвестициялардың ... ... ... ... пайдаланудың тиімділігін ұтымды ету және арттыру саясаты мен ішкі жинақ ... ... ... ... ... инвестициялық тартымдылығын арттыру және инвестициялық климатты жақсарту үшін қолданыстағы нормативтік құқықтық базаны жетілдіру жөнінде жұмыс жалғасатын болады. ... ... ... тартымдылығын арттыру шеңберінде мемлекет іске асыратын одан арғы шаралар мыналарға:* ... ... ... ... ... кәсіпорындарды тіркеудің жеңілдетілген жүйесін енгізуге;* қызмет түрлерін ... ... ... ... қаржы есептілігінің халықаралық стандарттарына кәсіпорындардың өтуін жылдамдатуға (ISO-9000, ISO-14000);* Ұлттық инновациялық жүйенің экономикалық дамуын басқарудың жаңа ... ... ... ... ... ... даму ... жұмысын үйлестіруді күшейту жөніндегі іс-әрекетті, олардың қызметінің ашықтығын арттыруды жандандыруға;* инвестицияларға жәрдемдесу және шетелдегі инвестициялық сауда өкілеттіктерінің желісімен бірге экспорттың ... ... ... ... ... отандық бизнестің, әсіресе экспорттаушылардың мүддесін ескере отырып, ірі халықаралық жобаларды синдицирленген қаржыландыруда қазақстанның ... ... ету ... ... қаржы институттарымен бірге жұмысты жандандыру;* Қазақстанның инвестициялық мүмкіндіктерінің тұсаукесері және шетелдік, оның ішінде трансұлттық компанияларды іздеу жөнінде жұмыстарды жалғастыруға бағытталады.Алдағы ... ... ... басымдықтары мыналар:* мемлекеттік басқарудың функцияларын тиімді іске асыруды қамтамасыз ету;* әлеуметтік секторды дамыту;* базалық инфрақұрылымды дамыту;* ... ... ... ... ... ... ... болып қалуда.Сондай-ақ, экономиканың басым секторларында және инновациялық жүйенің дамуында қосылған құны жоғары жобаларды ... үшін даму ... ... ... болады.Жалпы алғанда, бюджеттік инвестициялардың көлемін бөлу 2013-2014 жылдарға арналған мемлекеттік және салалық ... ... ... ... ... ... инвестициялық процестерді ынталандыру мақсатында Қазақстанның инвестициялық қоры құрылған. Қазақстанның инвестициялық қорының мақсаты ... ... ... ... ... ... және ... емес түрде қатысып,экономиканың шикізаттық емес салаларында жеке сектор инициативаларына қаржылық көмек көрсету.Қаржылық көмек көрсету жайлы шешім қосымша құн ... ... ... ... және тізбектің маңызды элементтерін анықтағаннан кейін қабылданады. Бұл талдау технологияда және басқа да ... ... ... жүргізілу керек. Мұндағы бағалаудың басты критерийлердің бірі болып коммерциялық қайтарымдылық болып табылады.Басқа да бағалау критерийлері экспорттық бейімделушілік ... ... ... ... импорты толықтыруға бағытталғандығы. Талдау пәні экономиканың шикізаттық емес саласына жататын жеке сектордың барлық инициативалары болып табылады. Жеке ... ... ... ... жобаны қаржыландыруды жеңілдету үшін Қазақстанның инвестициялық қоры қосымша қаржыландыруды жүзеге асырады. Жоба жүзеге асқаннан кейін мемлекеттік пакет ... ... ... ... керек.Бұл Қазақстанның инвестициялық қорына тек жаңа өндіріс, соның ішінде жоғары технологияның, құрылуына ғана көмектесіп қоймай, сонымен қатар бағалы қағаздар ... ... ... ... және орта ... перспективада Қазақстанның инвестициялық қорының қызметіне шетелдің арнайы қаржы ұйымдарын тарту жайлы сұрақтар қарастырылады. Серіктестік ... ... ... ... және ... ... қорының жарғылық капиталына қатысуында жүзеге асады.Жалпы алғанда Даму Институттары децентрализация, специализация, конкуренция және транспаренттік қағидаларына негізделіп тұрақты ... ... бір жүйе құру ... ... ... тоқтала кетсек:Қазақстанның Инвестициялық қоры Қазақстан Республикасының мемлекеттік даму институттарының бірі болып ... ... ... - жарғылық капиталына мемлекеттің жүз пайыздық қатысуы бар акционерлік қоғам. Жарғылық капиталының мөлшері - 28,9 миллиард теңге, немесе 220 ... ... АҚШ ... ... оны ... ... ... мақсаты және негізгі міндеттері: Қордың мақсаты - экономиканың шикізаттық емес секторында бәсекеге қабілетті өндіріс орындарын құру жөніндегі жеке сектордың бастамаларына ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорындардың жарғылық капиталдарына қатысу жолымен қаржылық көмек көрсету. Мақсаттары:* шикізат пен материалдарды түпкілікті өңдеуден өткізетін, жаңа технологияларды қолданып ... ... ... ... ... келешегі бар ұйымдарға өндірістік қызмет көрсететін, өзінің қызметін өнеркәсіпте жүзеге асыратын жаңадан құрылған, сондай-ақ жұмыс істеп тұрған ұйымдардың ... ... ... жүзеге асыру; * инвестициялық жобаларды Қазақстанның Инвестициялық қорының қосымша қаржыландыруы арқылы экономиканың шикізаттық емес секторындағы жеке ... ... ... ... капиталына инвестицияны жүзеге асыру) және осы жобаларды басқаруға қатысу; * қосымша, ... ... ... ... және ... ... арасындағы өндірістік кооперацияны қамтамасыз ететін, Қазақстан Республикасынан тыс ... ... ... ... ... арқылы қазақстандық ұйымдардың инвестициялық белсенділіктерінің шетелдерде көтерілуіне ықпал ету.Қор қызметінің тұжырымдамалық ережелері: Қор акциялардың 49 пайызға дейінгі бөлігін сатып ... ... ... ... ... ... жобалардың табысты іске асуы мақсатында Біз жобаның ... ... ... ... ... ... жобаның техникалық-технологиялық жақтарын жүзеге асыру үшін маркетингілік және ... ... ... бар және ... 50 ... астамын бақылайтын стратегиялық инвесторлары (бір инвестор немесе инвесторлар тобы) бар, кәсіпорындардың жарғылық капиталына қатысқанды неғұрлым тиімді болады санаймыз.Қор және ... ... ... ... ... капиталына салынатын инвестиция Жобаны іске асырудың түрлі сатыларында қаржыландырудың басқа көздерімен де ұштастырылуы мүмкін, соның ... ... ... ... ... ... ... лизингілер және мерзімі ұзартылған төлеммен сатып алу, экспорттық несие агенттіктерінің қатысуымен алынатын несиелер. Қор инвестор ретінде кәсіпорынның ... ... ... отырып, жобаны іске асыру барысындағы, қатерлер мен тиімділіктерге ... Қор ... ... ... ... ете ... осы ... мемлекеттік мекемелермен және басқа да инвестицияға қатысушыларымен өзара қызметті үйлестіреді. Жоба іске асырылу сатысынан өтіп, ... мен ... ... ... жеткен кезде Қор өзінің үлесін стратегиялық серіктестеріне, басқа акционерлерге және портфельдік ... сату ... ... ... ... басымдықтары:Қазақстанда және дүние жүзінің басқа елдеріндегі салаларды дамыту беталысын талдау негізінде, ... ... ... мен ... құру мақсатындағы инвестициялаудың басымды бағыттары анықталды, атап айтқанда:* Ауыл шаруашылық өнімдерін қайта өңдеу (консервілік, жүнді және мақтаны қайта ... ... мен ... ... ... ... ... * Құрылыс материалдарының өндірісі (алғашқысынан бастап құрылыс материалдарының әрлеу мен қаптауына дейінгі өндірісіне шейін); * ... ... * ... және ... химия өнеркәсібі; * Металлургия; * Машина жасау; * Орман және ағаш ... ... * ... ... * Инфрақұрылым (энергетика және көлік).Қазіргі уақытта Қор қызметінің түйіні құрылымды құрайтын мәні бар және ... ... ... құру мен ... ... ... жасайтын ірі және келешегі бар маңызды жобаларды кезеңмен қаржыландыруға ауыстырылды.Қазақстан Республикасының Индустриалды-инновациялық даму стратегиясын іске ... ... ... Инвестициялық қоры шикізат емес салаларында бәсекеге қабілетті, жоғары технологиялық, соның ішінде экспортты бағдарланған өнеркәсіптерді құруды және ... ... Қор ... ... анықтауда мыналарды есепке алады:· біріншіден, саланың ел экономикасына әсер ету ... ... ... ... ... құны ... өндірілген өнімнің салым ақшасының мөлшерін;· екіншіден, дайын өнімнің дүние жүзілік нарыққа перспективалы шығуын есепке алып, ішкі және ... ... ... ... ... институтционалды инвесторлардан жеке меншік инвестицияларының (жинақтаушы зейнетақы қорларының ... ... ... ... ... дамуда мультипликативті тиімділікті құратын шетел, ірі масштабты перспективалы жобалардың ағынын ынталандыру ... ... ... ... (ең алдымен құрылыс материалдарын, металлургия, химия, жеңіл және тамақ өнімдерін өндіру) орнықтыру және дамыту үшін жобалар ... ... ... ... ... жаңа темір жол желісі құрылысының жобасы Қордың қызметінде бірден бір басымды жүйені құратын бағыт болып ... Осы ... ... маңызды факты, бұл Қазақстанда, және бүкіл кеңес аймағы аясындағы жол құрылысы кезінде, ең алғаш рет ... ... ... жеке ... инвесторлардың қаражатын тартуымен, дүние жүзілік тәжірибені пайдалану болып табылады. Темір жол құрылысын ... ... ... ... ... ... ... қаражаты пайдаланылады. Концессия негізінде темір жолды қаржыландыру және ... ... мен ... ... оң тәжірибе одан әрі басқа инфрақұрылымдық жобаларда пайдаланылуы мүмкін.2. Дүние жүзілік стандарт ... сай ... ... ... ... ... өндіруді ұйымдастыру. Өндірістің бұл әдісі жоғары сапалы әйнекті алуға жағдай жасайды. Одан басқа мұндай әдіс, өндіретін өнімнің жуандығы ... ... ... ... ... ... үшін ... кең диапазонын алуға жағдай жасайды. Осы жобаны іске асырудың мультипликативті тиімділігі шикізатты, материалдарды, электр ... газ және ... да ... мен ... жеткізетін салалардың даму көзқарасымен қарағанда да, сонымен бірге табақты әйнекті ... ... даму ... ... да ... жоғары.
Офистік және тұрғын үй ғимараттарын, сондай-ақ өндірістік үй-жайларды қаптау үшін, ... ... ... ... зауыттардың (қабырғалық пен едендік декаративті, керамикалық гранит) құрылысын қарастыратын жоба. Шекаралас мемлекеттерге: Өзбекстан, Қырғызстан, Түркменстан, Батыс Қытайға өнімдерді ... ... ... ... ... ... ... өртке қарсы қауыпсіздігі және экологиялық тазалығымен барлық талаптарды қанағаттандыратын, ... ... ... шығаруды кеңейту, бұл қазіргі заманғы технология бойынша жүзеге асырылатын болады. Кеуекті бетонның артықшылығы, оны құрылыста тұрғын үй құндылығының ... әсер ... ... пен ... ... қолдануды қарастырады, Қазақстанда қабырғалық материалдардың импорттануын төмендету және оларды шекаралас мемлекеттерге экспорттауын көтеру үшін алғы шартын құрайды.
Жаңа технология (құрғақ тәсілді ... ... ... өндіру зауытының құрылысы электр қуаты мен отынның шығындарын үнемдеу есебінен цемент өндірудің өзіндік құнын айырықша төмендетуіне көмектеседі. Жобада портландцементтің ... ... тез ... ... ... ... газ секторында жоғары агрессивті ортадағы құрылыс ғимараттары үшін қолданылатын гидрофобты цементтерді шығару көзделіп отыр.
3. ... ... ... ... ... Қазіргі кезде еліміздің экономикасы көкейтесті қажеттілікті қажет етеді:
- сұрыптап темір ... ... ... орта ... және ұсақ ... ... қақтау) жаңарту және
- коммуналдық шаруашылық пен мұнай газ секторының қажеттілігін қанағаттандыру үшін тік ... ... ... ... ... өндірісін ұйымдастыру.
4. Негізгі және тұрмыстық химия:
- Әйнек, металлургия, мұнай химиялық және химиялық өнеркәсіптерін өндіруде қолданылатын кальций содасын өндіруді ... Жоба ... ... қосалқы қорларды есептеу мен бекітуден бастап, комбинат құрылысы, тиісті инфрақұрылымды құрастыруға дейінгі толық циклды құруды ... бұл ... ... ... ... ... ... импорттың орнын басуын жүзеге асырып қана қоймай, және сонымен бірге кальций содасын айырықша көлемде ... ... Жеке ... ... және ... құралдарын шығару бойынша жобалар импорттың орнын басатын ... ... ... ... және ... ... қазақстандық маркасын бәсекеге қабілеттілігін жылжытуын ұйымдастыруды жүзеге асырады
5. Агроөнеркәсіптік, балық және ... ... мен ... ... тері мен аң ... ... өндіру үшін жоғары сапалы, заттай жартылай фабрикаттар өндірісі
экспорттық бағдарланудың түрлі сатыдағы ... ... ... ... ... сапалы, экологиялық таза өнідірісі;
жеміс-жидек консерві өнеркәсібінің қуатын кеңейту және техникалық ... және ... ... ... негізінде жоғары технологиялық орман материалдарының өнеркәсібін дамыту;
Мемлекет бойынша қызмет негізгі аспект болатын, аумақтардағы ... ... ... саясаттың құқықтық негізі 2003 жылы 8 қаңтарда қабылданған заң болып табылады. Инвестициялық потенциал географиясы Қазақстанның барлық облыстармен көрсетілгеніне қарамастан, ... ... ... ... назары инфрақұрылымы дамыған аумақтарға аударылған.
Осыған байланысты, аумақаралық айырмашылықтарға, әлеуметтік - экономикалық даму мен аумақтардыңөндірістік потенциалына сәйкес аумақтық ... ... құру ... ... ... ... ... органдармен біріккен жұмыс жалғастыру.
Даму аумағында сол мемлекеттің приоритетті міндеттерін ескеретін, территориалдық комплекс және қызмет ... ... ... ... орналастыру үшін инвесторлардың спецификалық қажеттіліктерін қанағаттандыру заңына сала және фирма деңгейінде шетел инвесторларын таңдау.
Қазақстанда қалыптасқан экономикалық ... әлі ... ... өзін өзі ... үшін ... ... ... Өндірістік потенциалдың дамуына тұрақты экономикалық механизм құрылмаған, өндірістік сектор үшін инвестицицялық ресурстарды шоғырлаудың механизмі жоқ, ... ... ... пен ... капитал құрылымын ұйымдастыруға қабілетті инвестициялық ресурстар толық қалыптаспаған.
Осының бәрі ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асырудың механизмін жасау қажеттілігін тудырады. Инвестициялық белсенділікті ынталандыру ... ... ... ... және ... ... құралдарының барлық жиынтығын қамту керек, экономиканы инвестициялау үшін қажетті қаржы қаражаттарының ... ... ... керек.
Рыноктық қатынастардың қалыптасу жағдайында бұл механизм бірнеше төмендегідей ... ... ... ... ... ... (мемлекеттік және жергілікті бюджеттен) рационалды бөлуге және тиімді пайдалануға жағдай жасайтын эконмикалық рычагтар мен ... ... ... мен ... ... қорлануларының өсуіне жағдай жасайтын экономикалық әдістер;
* жеке кәсіпкерлердің инвестициялық белсенділігін ынталандырудың экономикалық механизмі;
* тұрғындар жинақтарын экономиканы инвестициялау мақсаттарына бағыттайтын құралдар;
* ... және ... ... ... тарту шаралары;
Ең алдымен капитал қозғалысын тікелей реттеу ... ... ... ... капиталды салымдарды бөлудің негізгі критериі болып инвестициялық жобалардың тиімділігі және олардың құрылымдық саясаттың басымдықтарына сәйкестілігі табылу керек. Орталықтанған инвестицияларды жоғарыда ... ... ... ... ... ... ... шешімдері негізінде жұмсау мемлекеттік қаражаттардың тиімсіз бөлінуіне және сәйкесінше аяқталмаған өндірістің өсуіне әкелуі мүмкін.
Инвестициялық ... ... ... басым болуы тек келесідей жағдайларда мүмкін:
* орталықтанған капиталды салымдардың пайдалану ... ... ... ... және ... ашық пен жабық типі жүйелерін қолдану арқылы инвестицияны бөлудің конкурстық ... ... ... ... ... ... кепіл арқылы жанама қаржыландыруды кеңейту есебі арқылы тікелей ... ... ... ... ... ... мемлекеттік емес инвесторлармен бірге өндірістік мемлекеттік-жеке меншікті жобаларды қаржыландыруға пайдаланғанда.
Рыноктық қатынастар жағдайында ... ... әсер ... ... экономикалық рычагы несиелік жүйе болып табылады. Оның механизмінің ықпалы несиелік ставкалардың дифференциациясы, ... ... мен қол ... өзгеруі, оларды конкурстық негізде беру жүйесі арқылы көрінеді. ... ... ... және ... ... ... ... реттеу инфляция деңгейіне, баға динамикасына, ұлттық валюта бағамына, капитал және өнімдердің экспорты мен ... ... ... ... ... ... ... ссудалық процентті реттеу және жеңілдігі бар несиелерді беру жолы арқылы басымды салалар мен ... ... ... осы ... экономиканың реструктуризациясы қамтамасыз етіледі. Қысқа мерзімді банктік несиелер өндірісті инвестициялаудың проблемаларын шеше алмайтындықтан, сауда-делдалдық сферадан материалдық өндіріс ... ... ... ... ету үшін ... ... несиелер проценттік ставкасын жоғарылату және оларды ұзақ ... ... ... ... Ұзақ мерзімді несиелерді дамыту үшін оның жаңа формасы - залогтық несиелеуді енгізіп, кеңінен қолданған дұрыс.
Қорытынды
Инвестициялар - бұл, ... ... өту ... ... ... ... ... үшIн бIршама жаңа термин. Орталықтандырылған жоспарлы жүйеде негIзгI қорларды ... ... ... жөндеуге жұмсалатын шығыстардың барлығын қосатын "жалпы күрделI салымдар" түсIнIгI қолданылады.
Инвестициялық iс-әрекет еліміздің экономикасын дамытудың ма - ... ... бiрi ... табылады. Сондықтан да инвес - ти - циялық iс-әрекеттi жандандыру әрдайым өзекті мәселе - лер - дiң бiрi ... ... ... өсуiнiң орнықты қарқынына қол жеткiзу үшiн тiкелей инвестициялардың қуатты құйылуын қалыптастыру қажет. Бұл үшiн мына негiзгi мiндеттер орындалуы тиiс:
а) ... ... ... ... Жаңа ... ... жандандыру;
б) Инвестицияларды мемлекеттiк қолдаудың жүйесiн одан әрi жетiлдiру.
Инвестициялық ахуалды жақсарту инвестицияларды шетел - ... ғана ... ... инвесторлардың да экономиканың нақты секторына салуын тиiмдi ететiндей, шетелдiк капиталдың құйылуына да, ... iшкi ... ... ... ... да ... тигiзетiндей iскер ортаны қалыптастыруды талап етедi. Бұл үшiн нормативтiк ... ... ... және ... ... ... күшi ... жер және жылжымайтын мүлiк рыногын, көлiк және коммуникациялық қызмет ... ... банк және ... ... ... ... одан әрi ... қажет.
Жаңа инвестицияларды тартуды жандандыру мақсатында ха - лық - ... ... және ... ... мен ... ... күшейту, жарнамалық-ақпараттық тетiктердi пайдалану, инвестициялардың сыртқы рыногында жарнамалық-ақпараттық қызметтiң тұрақты жұмыс iстеуi мен жандандырылуы тиiс.
Тiкелей инвестицияларды мемлекеттiк қолдаудың жүйесiн ... ... ... ... ... ... жақсартуға, тiкелей инвестицияларды фискальдық ынталандырудың жүйесiн жетiлдiруге, мемлекеттiң инвестициялық тәуекелдердi сақтандыру жүйесiн құруға және ... ... ... тиiдi ... бағытталуы тиiс.
Инвестициялық тартымдылықты арттыру iс-әрекеті еліміміздің экономикасын дамытудың ма - ңызды факторларының бiрi болып табылады. Сондықтан да инвес - ти - ... ... ... ... ... ... - лер - дiң бiрi болуы тиiс.
Бірінші бөлімде кәсіпорыннның инвестициялық ... ... ... негіздері қарастырылған.
Екінші бөлімде ЖШС-нің нарықтағы сипаттамасы, сондай-ақ экономикалық, қаржылық жағдайы талданады. Кәсіпорынның инвестициялық тартымдылығын арттыру мақсатында жасаған инвестициялық ... ... ... ... ... инвестициялық тартымдылығын жетілдіру және кәсіпорынның инвестициялық тартымдылығын күшейту жолдары ұсынылған.
Міне осыншалықты тәжірибеден кейін барып кәсіпорында ... жүйе ... ... ... ... да ... көтерілу үшін, мамандалған менеджментке ие болу керек. Дағдарыс кезінде басшы көптеген баламалы шешімдерді қарастыру керек. Қазіргі кезде білімді басқарумен өз ... ... білу ... осы ... жаңалық енгізуге қандай мүмкіншілігі барын түсіну керек, болашақта қандай өзгертулер болатынын болжай білу керек.
Кәсіпорынның бәсекегеқабілеттілігін сақтау үшін, жұмыс бір ... өнім мен ... ... ... Ұйым құрылымы-фирма бөлімдері жақсы байланыста болуын, жауапкершілік пен құқықтардың дұрыс бөлінуін қалайды. Алайда бұл мақсаттар кәсіпорынның ... ... ... да ... ... ... нәтижелерге қол жеткізу үшін тұтынушыларды зерттей білу керек, бәсекенің әр жақтарын білу керек және өндірістің құрылымын ... ... ... ... әр ... ... деген байланысын қамтамасыз етеді және алға қойған мақсаттарына жету үшін, жауапкершілікті бөліп береді. Ұйымдастырушылар фирмалардың ... ... да ... ... алға ... үшін ... жақсы білу керек, ең басты мақсаты басқарудың тиімділігін жоғарылату қажет.
Ұйымдастырушы структура ең бастысы фирманың барлық бөлімдерінде жақсы байланыс болғанын ... ... әр ... ... және ... ... береді.
Сонымен алға қойылған мақсаттар мен оның орындалу мүмкінділігі өте жоғары, елдің жоғарығы шикізат қорларымен территориясының әлемдегі тоғызыншы орында және орналасқан жері ... ... ... және екі жағындағы көршілерін ескерсек Еуропа мен Азияны қосатын ірі экономикалық аймаққа айналады ... ... ... жағдайда біз 2005 жылға дейін индустриалды экономикаға жетуіміз қажеттігін президентіміз Н.Ә.Назарбаев Қазақстан 2015 жылға дейінгі ... ... даму ... ... ... ... Ол үшін тек ... пен үкімет ойланып қана қоймай, бүкіл халық өз ... қосу ... ... жеке ... ... жөн. ... осындай байлықтарымен территориясының кеңдігімен, адам ресурстарының жоғарғы білімділігімен XXI ғасырда дүние жүзінде өзінің ... ... ... ... ... тізімі
1. Н.Ә. Назарбаев Қазақстан 2030. Барлық Қазақстандықтардың өсіп өркендеуі, қауіпсіздігі мен әл-ауқатының артуы. Ел ... ... ... ... ... Білім, 1998.
2. Қазақстан өз дамуындағы жаңа серпіліс жасау қарсаңында. Қазақстан Республикасының Президенті Н. Ә. Назарбаевтың ... ... ... ... ... - 2006 жыл, ... ... экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында. Қазақстан Республикасының ... Н. Ә. ... ... ... ... ... ... - 2005жыл, 18-ақпан.
4. Богатов В.В. Инвестиции: Инвестиционный портфель. Источник финансирования. Выбор стратегии. СПБ: Питер 2003г.
5. Беренс В., Хавранек П.М. ... по ... ... ... ... ... ... 2000г
6. Вахрин П.И. Инвестиции: Учебник. М: Дашков и К 2003г
7. Липсис И.В. и др. Инвестиционный проект: ... ... ... ... ... ... Б.И. Инвестиционный комплекс технического процесса. М: Наука 1996г
9. Ендовицский Б.И. и др. Практикум ... ... Уч. ... М: ... и ... ... Г.В. ... финансовой устойчивости предприятия // Бизнес и будущее. Вектор развития. Алматы.2005,-том1 124-127б.
11. Кульман Анри О ... ... ... ... // ...
и ... предприятия. Учебник для Ву3зов. В.Я. Горфинкеля,проф.В.А. Швандара.-2-е изд.,перераб и доп.-М.Банки и биржы.ЮНИТИ,2003-630б.
13. Кэмпбелл Р. Макконел, Стэнли Л., Брю ... Т.2. - М: ... 1992. ... ... Г.В Анализ хозяйственной деятельности предприятия. Минск,2004-530б.
15. Маркарьян Н.А Герасименко Г.П Финансовый анализ-М:

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 90 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
ҚР-ның экономикалық өсіміне экспортты-импорттық операциялардың әсері104 бет
Кедендік-тарифтік саясат40 бет
Тауарлар импорты және экспорты кезіндегі валюталық бақылау10 бет
Халықаралық және сыртқы сауда саясаты8 бет
Қазақстан Республикасының төлем балансындағы капитал қозғалысының есебі5 бет
Банк мекемесіндегі кассалық операциялардың есебі мен ұйымдастырылуы13 бет
Банк мекемесіндегі кассалық операциялардың есебі мен ұйымдастырылуы туралы18 бет
Банктік операциялардың мәліметтер қорын құруды теориялық негіздеу19 бет
Бюджетпен есеп айырысу операциялардың есебі14 бет
Валюталық операциялардың есебі28 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь