Мүгедектік жеке мәселе ретінде

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 2.3 бет

1. Мүгедектік жеке мәселе ретінде ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3.4 бет

1.1 Мүгедектің ұғымы және оның топтары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...4.5 бет

1.2 Мүгедектік әлеуметтік мәселе ретінде ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .6.8 бет

1.3 Жас мүгедектермен жүргізілетін әлеуметтік жұмыстардың ерекшеліктері мен негіздері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .9.13 бет

2. Мүгедектік мәселесін шешу аспектілері мен жолдары ... ... ... ... ... ... ...14 бет

2.1 ҚР мүгедектерді әлеуметтік қорғаудың мемлекеттік саясаты ... ... 15.16 бет

2.2 Мүгедектерді әлеуметтік оңалту ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 17.20 бет

2.3 Мүгедектіктің алдын алу және медициналық . әлеуметтік сараптаманы жетілдіру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..21 бет

2.4 Мүгедектерді әлеуметтік тұрғыдан жұмыспен қамту ... ... ... ... ... ..22.23 бет

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .24.25 бет

Қосымша ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .26.27 бет

Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 28 бет
Мүгедектердің жағдайын жақсарту Қазақстандағы әлеуметтік саясаттың басымды бағыттарының бірі болып табылады.
Мүгедектігі бар азаматтар қоғам өмірінің барлық аспектілеріне қатысуға бірдей құқығы бар. Бірдей құқықтар табиғи, психологиялық, сенсорлық, мәдениеттік, заңдылық және басқа да тосқауылдарға байланысты шектелген мүмкіндіктерді түзететін әлеуметтік қызметтің жүйесімен қамтамасыз етілуі керек. Осы тосқауылдар қоғамның басқа да мүшелері сияқты негіздермен мүгедектің қоғамға интеграциялануына мүмкіндік бермейді. Мүгедектік – бұл тек қана медициналық мәселе емес, бәрінен бұрын ол – бірдей емес мүмкіндіктер қорытылған әлеуметтік мәселе.
Қоғам олардың тәуелсіз өмір сүру үшін, қоғам өмірінің ажырамас бөлігі болуға адамның табиғи құқына ие болуға және тұрғын және қоғамдық ғимараттарға, көлікке, коммуникация құралдарына, еңбекке және білім беруге қол жеткізу еркіндігі мен таңдау еркіндігі бар стандарттарды өте мұқтажды мүгедектігі бар адамдарға икемдеуге міндетті.
Қазақстанда мүгедектік мәселелерін халықаралық нормаларға сәйкес айқындау және шешу тәсілдерінде түбегейлі өзгерістер жүрып жатыр. Қазіргі кезде еңбек ету қабілеті төмендеген немесе жоғалған адамдар ғана емес, сонымен қатар тіршілік әрекетінің басқа да шектелулері (өзіне өзі қызмет ету, жүріп-тұру, адамдармен қарым-қатынас жасау, бағдарлану, өзінің мінез-құлқын бақылау, оқыту) бар адамдар да мүгедек деп танылады.
Тәжірибе көрсетіп отырғанындай, мүгедектерді оңалту мәселелерін тиімді шешу мемлекеттің белгілі бір уақыт кезеңіне қабылданатын кешенді нысаналы бағдарламалар шеңберіндегі белсенді қолдауын талап етеді. Ағымдағы жылы осындай бағдарламаның біреуін - Мүгедектерді оңалтудың 2002-2005 жылдарға арналған бағдарламасын іске асыру аяқталды, оның барысында тиісті органдарда мүгедектерді әдеттегідей күтуден мүгедек-балалардың аса сапалы білім алуға және жасы ұлғайған мүгедектерді оңалтуға дейін өтіп, мүгедектер мәселесі шешілді. Білім мен оңалтудың арқасында мүгедектер қоғамдық бірлестіктер арқылы мүгедектерге қарасты саясатты әрі қарай дамытуға аса тиімділік танытты.
Мүгедектерге қатысты мемлекеттік саясаттағы оң өзгерістер 2005 жылы қабылданған заң жобаларының қатарында орын алды («Қазақстан Республикасында мүгедектерді әлеуметтік қорғау туралы» Қазақстан Республикасының 2005 жылғы 13 сәуірдегі Заңы; «Мемлекеттік әлеуметтік тапсырыс туралы» Қазақстан Республикасының 2005 жылғы 12 сәуірдегі Заңы; «Мүгедектерді оңалтудың кейбір мәселелері туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 20 шілдедегі № 754 Қаулысы; «Медициналық әлеуметтік сараптама жүргізу ережесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 20 шілдедегі № 750 Қаулысы және т.б.).
Қарағанды облысында мүгедектерді оңалтудың қалыптасқан жүйесі жоғары сапалы деңгейге көшу үшін шарттар мен мүмкіндіктер бар. Осыған байланысты, жақын арадағы болашақта жаңадан мүгедектерді әлеуметтік оңалту бағдарлама әзірлеу қажет.
1. Агафонов А.Н., Меңлібаев К.Н. Жастармен әлеуметтік жұмыстар Астана, 2005 жыл
2. “Экономика ж әне статистика” журналы 2007 жылы
3. Рахметов Қ.Ж., Болатова А.Н., Исмағанбетова З.Н. Социология. Алматы: “Өлке” баспасы, 2005 жыл
4. Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 17 шілдедегі «Мемлекеттік атаулы әлеуметтік көмегі туралы» №246-II ҚР3 Заңы
5. Сансызбаева Г.Н. Халықты әлеуметтік қорғау жүйесі және оның проблемалары/ Оқу құралы.-Алматы: Экономика,1998
6. Жұмағұлов Ғ.Б. Ахметов А. Ахметова г. «Әлеуметтік қамсыздандыру құқығы» Алматы,2005
7. Қазақстан Республикасында « Мүгедектігі бойынша, Асыраушысынан айырылу жағдайы бойынша және жасына байланысты берілетін мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақылар туралы» Қазақстан Республикасының 1997 жылғы 16 маусымдағы №126-1
8. Курбатов В. И. Социальная работа Москва, 2007
9. Тетерский С. В. Введение в социальную работу Москва, 2004
10. Холостова Е. И. Социальная работа: теория и практика Москва, 2004
11. Агафонов А. Н., Менлибаев К. Н., Туганбекова К. М.., Черная Г. Г. Социальная работа: теория и технология Астана, 2005
12. “Егемен Қазақстан” газеті 2007 жылы 29 қыркүйек
13. “Алматы ақшамы” газеті 2006 жылы 12 сәуір
14. Сұлтанов Б. Т. Қазақстан тәуелсіздік жылдарында Алматы, 2006
15. «Русско-казахский словарь». Издание третье, переработанное и дополненное. 7000 слов. Алматы, Дайк-Пресс. 2005.
16. Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан. Қазақстан Республикасы Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы. Астана, 2007 жылғы 28 ақпан. Алматы, Жеті Жарғы, 2007.
17. “Егемен Қазақстан” газеті 2008 жылы 11 қаңтар
18. Интернет көздері www.google.kz
19. www.rambler.ru
        
        Жоспар
Кіріспе.....................................................................
.......................................2-3 бет
1. Мүгедектік жеке ... ... ... ... ... және ... ... ... ... ... бет
1.3 Жас мүгедектермен жүргізілетін әлеуметтік жұмыстардың ерекшеліктері ... ... ... ... шешу ... ... ... ҚР мүгедектерді әлеуметтік қорғаудың мемлекеттік саясаты........15-16
бет
2.2 ... ... ... ... ... алу және ... - әлеуметтік сараптаманы
жетілдіру...................................................................
.......................................21 бет
2.4 Мүгедектерді әлеуметтік тұрғыдан жұмыспен қамту......................22-
23 бет
Қорытынды...................................................................
..............................24-25 бет
Қосымша.....................................................................
................................26-27 бет
Пайдаланылған
әдебиеттер..................................................................
..........28 бет
Кіріспе
Мүгедектердің жағдайын жақсарту ... ... ... ... бірі ... табылады.
Мүгедектігі бар азаматтар қоғам өмірінің барлық аспектілеріне қатысуға
бірдей құқығы бар. ... ... ... ... сенсорлық,
мәдениеттік, заңдылық және басқа да ... ... ... ... ... ... жүйесімен қамтамасыз етілуі
керек. Осы тосқауылдар қоғамның басқа да ... ... ... қоғамға интеграциялануына мүмкіндік бермейді. Мүгедектік – бұл
тек қана медициналық ... ... ... бұрын ол – бірдей емес
мүмкіндіктер қорытылған ... ... ... ... өмір сүру ... ... ... ажырамас бөлігі
болуға адамның табиғи құқына ие болуға және ... және ... ... ... ... ... және ... беруге
қол жеткізу еркіндігі мен таңдау еркіндігі бар стандарттарды өте мұқтажды
мүгедектігі бар адамдарға икемдеуге міндетті.
Қазақстанда ... ... ... ... сәйкес
айқындау және шешу тәсілдерінде түбегейлі өзгерістер жүрып жатыр. Қазіргі
кезде еңбек ету қабілеті ... ... ... ... ғана ... ... тіршілік әрекетінің басқа да шектелулері (өзіне өзі қызмет
ету, жүріп-тұру, адамдармен қарым-қатынас ... ... ... ... ... оқыту) бар адамдар да мүгедек деп танылады.
Тәжірибе көрсетіп ... ... ... ... шешу ... ... бір ... кезеңіне қабылданатын кешенді
нысаналы бағдарламалар шеңберіндегі белсенді қолдауын талап етеді. Ағымдағы
жылы ... ... ... - ... ... ... ... бағдарламасын іске асыру аяқталды, оның барысында тиісті
органдарда мүгедектерді әдеттегідей күтуден мүгедек-балалардың аса ... ... және жасы ... ... ... ... ... мүгедектер
мәселесі шешілді. Білім мен оңалтудың арқасында мүгедектер ... ... ... ... ... әрі қарай дамытуға аса
тиімділік танытты.
Мүгедектерге қатысты мемлекеттік саясаттағы оң өзгерістер 2005 ... заң ... ... орын алды ... ... ... қорғау туралы» Қазақстан Республикасының 2005 жылғы
13 сәуірдегі Заңы; «Мемлекеттік әлеуметтік тапсырыс ... ... 2005 ... 12 ... Заңы; «Мүгедектерді оңалтудың
кейбір мәселелері туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 ... ... № 754 ... ... ... ... ... ережесін
бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 20 шілдедегі №
750 Қаулысы және т.б.).
Қарағанды облысында мүгедектерді ... ... ... жоғары
сапалы деңгейге көшу үшін шарттар мен мүмкіндіктер бар. Осыған байланысты,
жақын арадағы болашақта ... ... ... ... бағдарлама
әзірлеу қажет.
Бағдарламаны әзірлеу үшін ... ... ... ... туралы» Қазақстан Республикасының 2005 жылғы 13 сәуірдегі
Заңының 10 бабы негіз болып табылады.
Мүгедектердің жағдайын жақсарту ... ... ... ... бірі ... ... бар ... қоғам өмірінің барлық аспектілеріне қатысуға
бірдей құқығы бар. Бірдей құқықтар табиғи, психологиялық, ... ... және ... да тосқауылдарға байланысты шектелген
мүмкіндіктерді түзететін әлеуметтік қызметтің ... ... ... Осы тосқауылдар қоғамның басқа да мүшелері сияқты ... ... ... ... ... ... – бұл
тек қана медициналық мәселе емес, бәрінен бұрын ол – ... ... ... ... мәселе.
Қоғам олардың тәуелсіз өмір сүру үшін, қоғам өмірінің ажырамас ... ... ... ... ие ... және ... және ... көлікке, коммуникация құралдарына, еңбекке және білім беруге
қол жеткізу еркіндігі мен таңдау еркіндігі бар стандарттарды өте ... бар ... ... міндетті.
Қазақстанда мүгедектік мәселелерін халықаралық ... ... және шешу ... ... ... жүрып жатыр. Қазіргі
кезде еңбек ету қабілеті төмендеген ... ... ... ғана емес,
сонымен қатар тіршілік әрекетінің ... да ... ... өзі ... ... адамдармен қарым-қатынас жасау, бағдарлану, өзінің мінез-
құлқын ... ... бар ... да ... деп ... ... ... мүгедектерді оңалту мәселелерін
тиімді шешу мемлекеттің белгілі бір уақыт кезеңіне қабылданатын ... ... ... белсенді қолдауын талап етеді. Ағымдағы
жылы осындай бағдарламаның біреуін - ... ... ... ... бағдарламасын іске асыру аяқталады, оның ... ... ... әдеттегідей күтуден мүгедек-балалардың аса
сапалы білім алуға және жасы ұлғайған мүгедектерді оңалтуға ... ... ... ... Білім мен оңалтудың арқасында мүгедектер
қоғамдық бірлестіктер ... ... ... ... әрі ... аса ... ... қатысты мемлекеттік саясаттағы оң өзгерістер 2005 жылы
қабылданған заң жобаларының қатарында орын алды ... ... ... ... ... ... Республикасының 2005 жылғы
13 сәуірдегі Заңы; ... ... ... туралы» Қазақстан
Республикасының 2005 жылғы 12 сәуірдегі Заңы; «Мүгедектерді ... ... ... Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 20
шілдедегі № 754 ... ... ... Мүгедектің ұғымы және оның топтары
Мүгедек - бұл өмірлік қызметіне шек келтіріп, оның әлеуметтік ... ... ағза ... ... ... ... ... болған дефектілері бар денсаулығы бұзылған тұлға.
Мүгедектік мәселесі, ол ... ұғым ... және ... ... ... және ... тақырыбы болып табылады. Мүгедектік
сырқатпен, зақымданумен, жарақатпен ... ... ... Бұл – ... танылған адамның қабілітсіздігін түсіндіреді. Осыған байланысты қандай
да бір жалпы қабылданған әрекеттер ... ... яғни ... ... ... ... және ... емес ұйымдар мен мекемелер
тарапынан мүгедек деп танылған балалар мен ... ... ... - ... Республикасының “Мүгедектердің әлеуметтік
қорғалғандығы туралы” заңында ...... ... зақымдану
салдарынан пайда болған, өмір сүру ... ... ... оны
әлеуметтік қорғау қажеттілігін туындататын ағза қызметінің күшті ... ... сүру ... – бұл ... өзіне - өзі қызмет көрсету, өзіндік
қозғалу, бағдарлау, басқалармен қатынасу, өз ... ... ... ... ... ... ... қабілеттілігімен мүмкіндігін жартылай немесе
толық жоғалтуы.
Соқыр, саңылау, мылқау, қозғалу координациясы бұзылған жартылай ... сал ... ... ... ... физикалық жағдайымен күшті
ауытқуымен айқындау ... ... ... ... ... ... ... кәдімгі адамнан сыртқы келбетімен айырмасы жоқ, ... ... ... әр ... салада еңбек етуге мүмкіндік бермейтін сырқаты бар
адамдар да ... ... ... ... ... адам ауыр ... ... алмайды, бірақ ми қызметі жақсы жұмыс істейді.
Өркениетті ... ... ... мүгедектік ұғымы айрықша өзгереді,
яғни экономикалық дамуы және тарихи ұлттық ... ... ... ... мен ұғымдарында әр түрлі болуы жалғасып келеді.
Алайда бір ұғым ... елде және ... ... ... яғни ... ... назарды қажет ететін азамат.
Егер мүгедекті барлық көзқарастар тұрғысынан ... онда оның ... – бұл ... бар ... ... көмек көрсету қажеттілігі.
Мүгедектер және мүгедектік мәселесінің практикалық жағын ... ... ... ...... қатынастарда қабылданған
түсінік болып табылатының еске алу қажет. ... ... ... бекітілген, оның заңдық анықтамасы берілген, және оны ... ... көз ... алғанда сыпайылыққа жатпайды.
Барлық мүгедектер әр түрлі ... ... ... топқа бөлінеді: жасы
бойынша мүгедек ... ... ... пайда болуы бойынша: бала кезінен мүгедек, соғыс мүгедегі,
еңбек ... ... ... ... қабілеттілігі деңгейі бойынша: еңбеке жарамды және жарамды емес
мүгедектер, 1 – ші топ мүгедектері, 2 – ші топ ... яғни ... ... ... ... сфераларда еңбекке жарамды, 3 – ші ... яғни ... ... ... ... жарамсыз.
Сырқат сипаты бойынша: қозғала алатын, аз қозғала алатын және қозғала
алмайтын ... ... ... ... өмір сүру ... ... үш
топқа бөледі:
• 1 – ші топ мүгедектігі ағза қызметінің және өмір сүру ... ... ... анықталған тұлғаларға беріледі;
• 2 – ші топ мүгедектігі ағза ... және өмір сүрі ... ... ... беріледі;
• 3 – ші топ мүгедектігі жеңіл шектеулер анықталғанда беріледі;
Топтардың сандық анықтамаларының әлеуметтік рөлі ... ... ... қажеттілік деңгейінде тұрады. Топтардың анықтамасына
сәйкес мүгедектерге жеңілдіктер ... және ... ... ... ... көлемімен, мүгедектіктің ауыр тобындағы
мүгедектерге жоғары ... ... ... ... ... Реформалық кезеңге дейін “еңбекке қабілетті”
және “еңбекке қабілетсіз деген” түрлерге де бөлінген.
Мүгедектік ... ... ... ... ... ... және оның
қаржылану көзін анықтау үшін өмір сүру шектеулігінің көріну дәрежесімен
қатар мүгедектікке ... ... де ... орын ... Мүгедектік
себебтері жағдайдың тууына негізгі жауапкершілікпен кім ... ... мұны ... жауапкершілік деп атауға болмайды.
Әлеуметтік қорғау органдары мүгедектіктің тобын ғана ... ... ... ... де тіркейді. Мемлекеттік қайнар ... ... ... үшін көп ... негіз болатын статистикалық формаларда
мүгедектер саны туралы ... ... ... ... ... барлық мүгедектер келесі түрлерге бөлінеді:
• еңбектік міндеттерді орындау барысында ... ... ... ... кәсіби ауру мүгедектері;
• туылғанда және 18 жасқа дейін мүгедектік алған бала кезінен болған
мүгедек;
• әскери ... және ... ... ... ... мүгедектік алған
әскери қызмет мүгедектігі;
• жалпы аурудан ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік мәселе ретінде
Жас мүгедектер мәселесі - қазіргі заманның өткір мәселелерінің бірі. ... ... ... ... ... ... ... 500 миллионнан астам адам, яғни жер жүзіндегі халықтардың 10
пайызы қандай да бір ... ... ие ... ... елдерде ең аз
дегенде он адамның біреуі физикалық, ақыл – ой ... ... ... шегеді екен. Қазақстанда еңбек және халықты әлеуметтік қорғау
Министрлігінің мәліметтері бойынша 2001 ... 370 ... ... оның
50 мыңы – жасы 16 – ға ... ... ... 60 мың ... туа ... екен. Ал республикалық медико - ... ... ... ... ... саны бұдан да көп.
Қазақстандағы жыл ... ... ... өсуі ... өсу ... да
асып кетеді: жыл сайын 50 мың астам адам мүгедек болса, олардың еңбекке
қабілетті жастағылары – 30 ... ... ... ... халқының жас
мүгедектерінің жасару процесі байқалып отыр.
Жас мүгедектер ... ... ... ... ... ... ... орташа есеппен әлдеқайда төмен де, медициналық және
әлеуметтік қызметке деген қажеттіліктері ... ... Жас ... ... дене дамуы жағынан толыққанды адамдармен теңбе – ... түсу ... ... ... өсіп тұрған кезде олардың қоғамдық
өндіріске қатысуы ... ... ... жас ... бар
отбасылары мен туыстары әдетте барынша ... және ... ... ... ... ... ... мүгедектерді, оның
ішінде жастарды әлеуметтік жұмыстың обьектісіне ... ... және ... ... “мүгедектік” деген түсініктерге
әртүрлі нұсқада анықтамалар берілген. Әлеуметтік қызметкер үшін ... ... ... ... Ең ... рет ... түсінігіне
жалпылама халықаралық – құқықтық анықтама 1975 жылы БҰҰ ... ... ... ... Онда ... ... жеке және
әлеуметтік қажеттіліктерін туа біткен немесе жүре ... ... ... ... ақыл – ой қабілеттерінің кемшіліктеріне байланысты толықтай немесе
жартылай қамтамасыз ете алмайтын кез – келген ... ... ... жылы ... ... ... ... қабылдаған
реабилитациялық бағдарламасының Нұсқауларында мынадай анықтамалар бар:
“Мүгедектік – ... ... ... әлеуметтік, мәдени,
заңды және де басқа да кедергілер негізінде мүмкіндіктердің ... ... ... ... сияқты мүгедек адамға қоғамға кірігуіне, отбасы
немесе ... ... ... кедергі жасайды”.
Тұлғаның тіршілік әрекетінің шектелуінің толықтай немесе жартылай өзіне
қызмет көрсетуге, қозғалуға, ... ...... өз ... ... бақылау жасауға, сондай – ақ ... ... ... ... ... көрінеді. Тұлғаны мүгедек деп мойындау
заңда көрсетілген, оны ... ... ... ... ... жүзеге асырады.
Жас мүгедектігі бар тұлғалармен жүзеге асырылатын әлеметтік ... ... ... ішінде БҰҰ мен оның ... ... ... ... ... ТМД ...... парламент
аралық Ассамблеясының заң актілерін, Қазақстан Республикасының заңдары мен
заңдық күші бар актілерін ... ала ... және ... негізінде жүзеге
асады.
Мүгедектердің құқығын қорғау, мүгедектіктің алдын алу және мүгедектерге
олардың әрекеттіктің кез – ... ... ... ... ... қоғамдық өмірге қатысуына көмектесу салаларының жалпы негізі мен
басшылық ... БҰҰ ... ... ... ... ... сонда
көрсетілгендей мұгедектер шыққан тегіне, ... мен ... ... ... ... сол ... ... сияқты
адамдық абыройымен құрметтелуіне құқығы бар, яғни бірінші кезекте қалыпты
және ... ... тиіс өз ... ... құқығы бар.
Әлеуметтік қызметкер үшін ... 5 – ші ... ... ... онда
мүгедектер үлкен дербестікке жетуге мүмкіндіктерді беретін ... ... ... ... ... қазақстандық заңдылықтарға жоғарыда
аталған “Қазақстан Республикасындағы мүгедектерді әлеуметтік қорғау ... ... 1997 ... 16 ... ... ... мүгедектігіне, асыраушысынан айырылуына байланысты және
жасына қарай берілетін мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақылар ... ... ... Президентінің 1995 жылы 28 сәуірде шыққан, заңдық
күші бар, ... Отан ... ... мүгедектеріне және оларға
теңестірілген тұлғаларға жеңілдіктер беру және әлеуметтік қорғау туралы”
Жарлығы 1996 ... 23 ... ... ... ... бойынша шаралар туралы”, 1992 ... 27 ... ... ... құралдармен қамтамасыз ету туралы” Қаулысы, 1993 жылғы
17 наурыздағы ... жеке ... ... ... мен ... ... ... байланысты зақым келтіру немесе басқа да
денсаулығына ... ... ... ... ережелері”, 1999 жылғы
22 шілдедегі “адрестік әлеуметтік көмек көрсетудің ... ... ... ... жатады.
Жас мүгедектермен жүргізілетін әлеуметтік жұмыстардың ... ... және ... ... “мүгедектік моделі” жатады. Бұл
модельдердің бірнеше түрлері бар, дегенмен оларды шартты түрде екі топқа
бөлуге ... ... ... мүгедектік жеке бастың мәселесі деп
түсіндіріледі, яғни мүгедектіктің дәрігерлік немесе ... ... ... ... ... және оның ... ... өзара
байланыс контексінде қарастырылады: мүгедектік – бұл медициналық патология
және осынысымен мүгедектер “қалыпты” адамдардан ... ... ... осы ... ... сәйкес - осы патологияның нәтижесі.
Ол “қалыпты” ... ... ... ... ал ... ... – мүгедекке оның бейімделуіне көмектесу болса, жұмысының ... ... ... ... ... ... бұл тобы
мүгедектерге кемтар адамдар ретінде қараудың жасырын қарым – ... ... ... бұл жерде оның қоғамға “пайдасы бар” деген
көзқараста ... ... ... ... түсіну қоғамдық
санада 20 ... ... ... ... ... және саяси режиміне
қарамастан өндірісті қоғамға тән болып қалыптасты.
Мүгедектіктің ... ... ол ... ... ... ретінде
қарастырылады. Мұнда адам мен оның ... ... мен ... ... ... ... Шектеулі мүмкіндіктер әлеуметтік жағдайлардың, яғни
қоғамдық мораль, психологиялық климат, әлеуметтік ұйым, инфра құрылым және
тағы басқалары мүгедектердің өз - ... ... ... мүмкіндіктерін
тарылтады, яғни мүгедектер ауытқу емес ... ... топ ... ... тәсілдегі әлеуметтік жұмыстың мазмұнына мүмкіндіктері
шектеулі адамдарды әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... оны жүзеге асыруға көмектесу.
Мүгедек әлеуметтік жұмыстың обьектісі ғана емес, қоғамдық өмірдің белсенді
субьектісі және өз тағдырын жасаушы. Бұны ...... және ... жас ... ... ... ... қызметкер есте
сақтауы керек, себебі дәл осы жаста ... ... ... Мүгедектікті осылайша қабылдау, соған сәйкес мүгедектермен
әлеуметтік жұмыс жүргізу дамыған ... ... ... ... келеді. Ол
Қазақстан Республикасының әлеуметтік саясатында да, ... ... ... ... ... ... республикада жүзеге асырылып отырған
әлеуметтік саясаттың өзекті мәселелеріне ... ... ... ... мен ... жүзеге асыруды қамтамасыз ету, оны өмірлік
маңызды әрекеттеріндегі ... ... ғана ... ... толықтай өмір
сүруге, қоғамның экономикалық, әлеуметтік және саяси өміріне белсенді
қатысуына жағдай ... ... ... қоғамдағы жағдайын сипаттайтын негізгі әлеуметтік –
экономикалық және ...... ... ... ... ... және ... өмірге қатысу, еңбек ақысы мен зейнет
ақысының мөлшері, тұрғын – үй жағдайы, отбасылық мәртебесі, ... Жас ... ... ... ... ... негіздері
Жас мүгедектермен жүргізілетін әлеуметтік жұмыстардың ... кез – ... жас ... ... жұмыс үшін қолданыла
береді. Сонымен бірге, әлеуметтік қызметкер мүгедектердің әлеуметтік –
психологиялық ...... ... ...... ... да бір әрекет түрлерінің ... әсер ... ... ... алуы ... Олар ... ... жас мүгедектерге
және егде тартқан мүгедектерде ... ... ... істей отырып оларда мүгедектік жағдайда өсір ... өз ... ... ... егде жастағы мүгедектермен
салыстырғанда жоқ екенін естен шығармау керек. Жастық шақ – психиканың,
құндылықтардың, ... ... ...... ... кезеңі. Жас
мүгедектерде бұл процесстер дені сау құрбыларына қарағанда басқаша ... ... үшін ... – қатынасқа түсінудің маңыздылығы мен мен оны
басиан кешірудің сипаты ересек жастағы мүгедектерге ... ... ... ... ...... өз - өзіне баға беруі тұрақты
емес. ... ... ... ... ... Осыған
байланысты жастайынан мүгедек болған дар барлық адамдарды мейірімсіз орта
ретінде қабылдайды. Көптеген жасөспірім – ... мен жас ... ... сау ... ... ... ... өзі
толыққанды түсу уәжі мен дағдылары қалыптаспайды да, оларда тұйықтық, басқа
адамдардан оқшаулану пайда болады. Жас мүгедектер ұшін ...... ... маңызды бағытына оларды оқыту, білім алу болып
табылады.
Жас мүгедектерге жалпы білім беру мен ... ... ... ... ... ... ... білім беру жүйесіндегі құқықтарын жүзеге асыруға
құқықтық және ұйымдастырылған кепілдерінің кеңеюімен, сондай – ақ ... беру ... ... ... ... жас ... ... – еңбек
реабилитациясының осы ... ... ... ... ... оқу
орындарының жүйесі арқылы жүзеге асырылады, оларға мыналар жатады:
1. Мүгедек балалардың мектеп жасына ... ... ... ... ... мектеп жасына дейінгі балалар мекемелерінде;
• Арнаулы мектеп жасына дейінгі ... ... ... ... ... типтегі оқу орындары.
3. Мүгедектерге арналған арнаулы оқу орындар:
• Қазақстан республикасының еңбек және халықты ... ... ... оқу ... Қазақстандық соқырлар қоғамының жүйесінде оқыту;
• Қазақстандық саңыраулар қоғамының жүйесінде оқыту;
4. Өндірісте оқыту:
• Еңбеке қабілетті азаматтармен бірге ешқандай арнайы жағдайлар ... ... ... ... жағдайлар негізінде оқыту.
Жас мүгедектерді оқытуда маңызды рөлді жалпы типтік оқу ... Бұл ... ... ең ... Қазақстан
Республикасының Конституциясында, “Білім туралы”, ... ... ... ... ... ... ... туралы”
Заңдарында қаралған. Жоғарыда аталғандардың соңғысына сәйкес 1- ші және 2 ... топ ... мен жас ... ... болғандарға медико - әлеуметтік
эксперттік комиссияның шешімі бойынша жоғарғы және орта ... ... ... рұқсат берсе, олар байқаудан тыс қабылданады.
Жас мүгедектерді оқыту жүйесінде ... оқу ... да ... орын ... ... еңбек және халықты әлеуметтік ... оқу ... ... әр ... ... ... ... оқитын екі кәсіптік – техникалық училище кіреді. Оқуға жолдаманы
халықты әлеуметтік қорғау бөлімдері береді және олар ... ... ... жол ... төлейді. Оқыту кезіңде барлық оқушылар толықтай
мемлекеттің қамқорлығында болады. Арнаулы оқу орындарының ... ... ... ... ... жас ... ... өмір мен
еңбеке даярлау. Жас мүгедектердің белгілі категориясын арнаулы жағдайларда
оқыту республикалық мылқаулар мен соқырлар ... ... ... ... ... оқу ... ... мысалы ретынде Солтүстік
– Қазақстан облысындағы ...... ... ... және ... ... ... мектеп – интернатын алуға болады. Оның
әректенідегі басты мақсат мүгедек балаларды арнайы ... ... ... ... реабилитацияға және жұмысқа орналасуына
жағдай жасау. Мүгедек балалар жалпы ... ... ... ... бару ... жабдықталған автобустармен жүзеге асырылады, онда
мүгедектерге арналған арба,
Жадағай орындықтыр тұратын бөлігі бар, өтетені жері кең, ... ... ... ... ... бар. Мектепке мүгедек балалар арнайы
жалғанған бөлме арқылы ... де, ... өз ... ... бір адамға ғана шақталған парталар бар, оларға арбамен кез –
келген жақтан келуге борлады.
Инклюзивті оқыту өзін ... ... ... ... ... мектептерде оқуға
бейімделген, үлгерімдері жақсарған, ашық, көпшіл, жарқын ... ... ... ... ... және мектеп оқушыларын
біріктірген “Рука в ... атты ... ұйым ... ... ... мектеп оқушыларына да игі әсер еткен, олар мектептерінде оқитын
мүгедектерді дұрыс қабылдап, өздеріне тең адамдай қабылдаған.
Мектеп интернсттың өзі ... ... мен ... ... бар жататын
бөлмелермен, соңғы “Пентиум” модельдерімен қамтылған компьютерлік сыныппен
қамтамасыз етілген. Мүгедек балаларға ыңғайлы әрі жайлы болу үшін ... ... ... ... ... – орнын өздері жинайды, асханада
өздері кезекші болады, ... ... ... ... ... Бұл
мектеп интернатты құруға басшы болып жүрген, оның директоры Ш.Т. Шақшақбаев
және педагогтері мүгедек ... өзін - өзі ... ... өзіне
сенімді болуға және адамдарға пайдалы болуға үйретеді.
Қазақстандағы бұл алғашқы тәжірибе түрі ... ... ... ... ... ... ... мектептер кешенін құру жобасын
ұсынып отыр, ол мыналардан тұрар еді:
1. мүгедек ... ... ... ... ... беру ұйымдары;
2. кәсіби даярлығы басым жалпы білім беретін мектептер;
3. мүгедек балалар қандай да бір кәсіпке үйрететін оқу - ... ... ... мүмкіндіктері ескерілуге бағытталған ... ... ... ... ... территориясының жанында орналасқан қосымша шаруашылық орындары.
Орта мекмепті бітіргеннен ... жас ... ... ... ішінде
мүгедектің алдына әрі қарайға кәсіптік ... алуы ... ... ... орта оқу орнының мүгедек – түлегі мыналарды игеруі керек:
... ... ... ... оның ... ... материалдық жеткіліктікке және тағы
басқа жағынан пайдалы ... ... ... кәсіпті таңдаудың қоғамдық және жеке басына маңыздылығын саналы
түрде сезіну, өзі үшін қол жетерлік кәсіптік әрекеттер ... ... алу ... ... ... хабардар болу.
Осы жағдайда мүгедектерді еңбекпен қамту қызметтерінің әлеуметтік
қызметкерлері ... ... ... Осы ... ... мүгедектермен
әңгіме мен тестілеу өткізіп, соның негізде мүгедектер өздерінің ... ... ... біле ... ... ... қызметтері мынадай
жағдайларды шешуге көмектеседі:
• кәсіп таңдау мәселесін, сондай – ақ ... ... ... ... ... ... таңдаған мамандықтың оның жеке басына қоятын талаптарымен
танысуына;
• білім ... ... және ... ... ... қолданыста жүрген
заңдылықтарды түсіндіруде;
• психологиялық қолдау алуда.
Тірек – қозғалысы жүйесі зақымдалған мүгедектерге ... ...... ... ммандардың зерттеулері срңғы жылдары орта
оқу орындарының мүгедек – түлектерінің өздерінің ... ... ... ... аса ... ... мән ... байқаған. Оларды мұндай
шешімге қоғамдағы нарықтық ... ... ... ... қатты әсер етіп отырған жағдайлары мен еңбек ... ... ... ... ... ... отыр ... болады.
Қоғамда мүгедектердің толықтай интеграциясы кәсіптік білімсіз, әсіресе
жоғары білімсіз мүмкін емес. Мүгедектерге ... ... әрі ... жұмысқа
орналасу үшін барлық жағдайлар жасалуы керек. Бұл ... ... іс – ... ... ... 1990 жылы ... – қозғалыс жүйесі зақымданған мүгедектерге арналған институт ... ... ... студенттер ақысыз оқумен, тұрумен, тамақтану және
медициналық қызмет көрсетумен қамтамасыз етілген. ... ... ... ... ... ... беру саласындағы алғашқы оқу
орны болды. Одан ... ... ... өнер ... Новосибирск
мемлекеттік техникалық университетінің әлеуметтік ... ... ... және ... ... ... институты құрылды. Арнайы жоғарғы оқу орындарынан ... ... ... оқу – ... ... ... ... топтар,
бөлімшелер, орталықтар бар.
Мүгедектерді арнаулы жоғарғы оқу орындарында оқыту олардың қалыпты жоғарғы
оқу орындарында оқуын алмастыра алмайды. Бұл ... тек ... ... ... ... ... ... жоғарғы оқу орындарындағы
қолданыста жүретін кіріктірілен оқыту мобильділігі аз мүгедектердің жоғарғы
білім алу ... ... ... ... ... ... оқу
орындарында оқыту мақсаттарын ғана шешіп қоймайды, сондай – ақ ... ... ...... және ...... да ... етеді. Оқыту және реабилитациялау процесінде
мүгедек – студентте ішкі ... ... яғни оның ... ... мен өз ... ... ... жеткізетін білімді, іскерлік пен
дағдыларды алуға қажеттілігі ... ... ... әр кездегі
жағымды сенім мүгедеке өз күшіне сенуді, өзінде ... ... ... ... ал оқу ... ... оның тұрмысында
және қоршағандарымен қарым – қатынаста тәуелсіз болуын қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... – еңбектік реабилитация жағынан алғанда жас мүгедектерді ... ... ... ... маңызды болып табылады, ол өізндік
мынадай артықшылықтарға ие: өнеркәсіптердің ... ... ... орындарына қарағанда кеңірек оқу, мамандықтар шеңберін ... ... ... ... ... ...... қарым – қатынасқа түсуін қамтамасыз етеді.
Сонымен қатар, өндірісте мамандыққа даярлауды ұйымдастыру оны ... ... ... ... бір ... ... ... еңбек
әрекетін жалғастыруға мүмкіндік жасайды.
Жас мүгедектер үшін әлеуметтік – еңбектік реабилитация бағытындағы тағы бір
аса ... ... ету ... ... ... Бұл өзінің материалдық
жағдайын ғана жақсарту емес, өзін - өзі ... және ішкі ... ... ... ... ... ... жұмыс
критерийлері бойынша төрт санатқа бөлуге болады:
1. жұмыс істемейді, бірақ жұмыс істегісі келетіндер;
2. жұмыс істегісі келмейді, бірақ жұмыс істеуге ... ... ... және ... ... келмейтіндер;
4. жұмыс істейтіндер және жұмыс істегісі келетіндер.
Зерттеулер көрсетіп отырғандай, үшінші және төртінші санаттағылар өмірге
риза болса, ... екі ... ... ... сезәнеді, апатияға
бейім. Еңбеке ... ... ... жасалған әлеуметтік
сауалнамалар олардың арасында еңбек еткісі көп ... ... ... ... ... ... ... екенін тек 1,8
пайыз ғана атаған, ал экономикалық енжар мүгедектер жыл сайын жас ... ... ... ... ... ... жұмыс орнын табуға мектепті
немесе арнаулы ... ... ... ... өткен 1- шы және
2 – ші топтағы мүгедек жастар ұмтылады.
Респондент мүгедектердің еңбек мотивациясы көбінесе ... ... ... ... ... және басқа ауру адамдарға көмек
көрсету еңбек ... ең ... ... дап 42,8 ... есептейі.
Шығармашылығын таныту себебті еңбек ететіндер 31,2 пайызды ... ... ... үшін ... деп 26,0 ... ... ... себебтер көбінесе жастарға тән, бірақ жас ұлғая ... ... 7,5 ... құраған болатын. Еңбек ету мотивациясы
басым типті мүгедектердің ... ... ... келетіндіктерін
көрсетеді. Қазір қазақстан басынан өткеріп отырған өзгермелі қоғамда ... ... ... аса ... ... отыр. Мүгедектердің еңбек
нарығы жалпы еңбек нарығының ... ... ... да, ... ие ... Мүгедектердің дені сау жұмысшылармен бәсекеге
түсе аламайтының еспке алу керек. Мүгедектердің еңбек ... ... түсу ... олар үшін арнайы жағдай жасалған жұмыс орнын даярлау
ьқажеттігін тудырады, яғни еңбекті ұйымдастырудың басқа нормалары, мүгедек
үшін жұмыс ... ... ... ... оған жете алмағандар үшін
жағдай туғызатын арнаулы құрылғылар сатып ... ... ... ... және
демалу режимін құру және тағы басқалары жатады. Бұл ... ... ... ... ... жоқ жас мүгедектерді жұмысқа алуды
қолдамайтынын, олардан ... ... туа ... ... ... ... қарамастан, мүгедектердің өмір сүру жағдайларының төмендеуі олардың
еңбек нарығына қарай ... ... ... ... ... ... ... үлесі аз болғанымен, орта
есеппен халыққа шаққанда жұмыссыздық деңгейі ... ... ... шешу ... мен ... таңда мүгедектер мәселесін қай тұрғыдан алсақ та ең бір ... бірі ... ... ... ... ... Президентіміздің қай
жылғы жоладуын алсақ та көбі ... әл ... ... ... отырмыз. Мысалы Президенттің 2006 жылғы жолдауының үшінші басымдығы
дәл “әлжуаз” топтарды қорғау мен ... ... ... ... Мүгедектерге қатысты заңдылық ... ... және ... Республикасы мүгедектернің әлеуметтік
қорғалғандығы туралы” базалық ... ... ... Мүгедектер
өмір сүруінің әртүрлі саласындағы қоғамдық қатынастарды басқару үшін сәйкес
арнайы заңдылық актілер қабылданған, сонымен қатар ... ... ... ... көрсетілген.
Заңға сүйене отырып, мүгедектердің әлеуметтік қорғалуы ... ... ... ... мен ... жүзеге асырылу
жолдарын қарастырамыз.
Заңның бір бөлігін ... ... ... ... мен ... мүгедек азаматтардың құқықтарын анықтау сұрақтарына арналған.
Мемлекет әлеуметтік ... ... ... азаматтардың білім алу кезеңінде
кеткен шығындарды толығымен немесе жартылай мойнына ... ... ... ... ... ... ... ата – анасының қамқорлығынсыз қалған балалар;
• мүмкіншілігі шектеулі балалар, мүгедектер, бала кезден мүгедектер;
• көп балалы отбасындағы балалар;
... да ... ... ... ... ... Республикасының мүгедектерінің әлеуметтік қорғалғандығы туралы”
Заңға сәйкес Қазақстан Республикасы мүгедектерге ... ... ... ... үйде, білім алу мен кәсіби дайындалу үшін
қажетті ... ... ... ... ... өкілетті мемлекеттік
органдарымен белгіленген тәртәпке сәйкес ... ... ... ...... ... және ... қамтамасыз
етіледі. Мүгедек азаматтарға медициналық көмек төменлегідей болып бөлінеді:
... ...... көмек;
• мамандандырылған медициналық көмек;
• медико - әлеуметтік өкмек;
• реабилитациялық көмек.
Мамандандырылған медициналық ... ... ... емді ... ... ... қолдануды талап ететін мүгедек
азаматтарға беріледі. ... ... ... да бір ... ... мүгедек
болған азаматтарға емделуші – профилактикалық мекемелерде медициналық,
физикалық, психологиялық реабилитация көрсетіледі.
2.1 ҚР ... ... ... ... ... ... ... халықтың әл – ахуалын жақсартуға ... ... ... ... ... деп ... көрсеткіштерге
бөлінген болатын:
• әлеуметтік қатынастарды тұрақтандыру;
• әлеуметтік теңдестіру;
• көмек көрсету, әлеуметтік қамсыздандыру;
• әлеуметтік серіктестік, тұрақтандыру
Әлеуметтік – экономикалық мәселелер ... ... яғни ... ... тұрғын – үй, жұмыс орны, және тағы ... ... ... ... яғни ... ... әлеуметтік топтар, еңбек
нарығыжәне тағы басқаларымен байланысты сұрақтарды қамтиды.
Мүгедек адам бар отбасымен бар ... ... ... мемлекеттің
әлеуметтік бөлімдері берілген отьасының әлеуметтік ... ... ... ... ... ... Көрсетілген факторлар мағынасы белгілі,
олармен отбасымен жұмыстың әдістемесі ... ... ... ... ... ... зерттелген отбасынан 4505 пайыз толық, 28,5 пайыз толық ... 26 ... оның ... әйел ... ғана 84,6 ... ... ... отбасылары үшін мемлекеттің ұйымдастырушы, орындаушы ретінде рөлі
өте маңызды, мысалы: рухани – ... ... ... ... – тұрмыстық қызмет көрсету.
Мүгедек адам бар отбасыларында келіспеушілік жағдайларды қысқартуды және
психологты – педагогикалық қолдау қажет ... ... ... көрсету
ұйымын қажет ету талдауы кезінде 71 пайыз мүгедектеркезекші дәрігердің
бақылауын 49,5 ... ... ... ... беруін, 17,5 пайызы
диспансерлік бақылауды қажет етеді. Мүгедектерді әлеумттік – тұрмыстық
қамтамасыз ... ... ... ... көрініс тапты.
Зерттелген мүгедектердің көбі кір ... 88,5 ... ... ... 82,5
пайыз, аяқ – киім жөндеуге 64,6 ... ... ... ... ... 27 пайыз, тұрғын үйді жөндеу 24,5 пайыз, тең деңгейде ... – азық – ... және дәрі – ... ... қажеттілік танытты.
Мүгедектік халықтың әлеуметтік игіліксіздігінің маңызыд ... ... ... әлеуметтік көргенділікті, экономикалық ауқаттылықты,
қоғамның өнегелі толық мәнділігін шектейді, мүгедек – адам және ... өзар ... ... сипаттайды. Мүгедектер мәселесі тек
олардың жеке қызығушылықтарын ғана емес, қандай да бір ... ... да ... ... халық және басқа да әлеуметтік факторлардың
өмір деңгейіне тәуелді ... ... ... ... ... ... ... жазықтықта жатыр және көп жағдайда мемлекеттің әлеуметтік
саясатының келбетін анықтайды деп белгілеуге болады.
Мүгедектік ... ... ... келесі көлемдерде тағайындалады:
• 1 – ші топ мүгедектеріне 6 айлық есептік көрсеткіш;
• 2 – ші топ мүгедегіне 4 ... ... ... 3 – ші мүгедектеріне және мүгедек балаларға 3 айлық есептік көрсеткіш.
Алматы ... ... 115,8 мың ... ... ... 0,5 айлық
көрсеткіш мөлшерінде 460 теңге жәрдемақы алады. Алты ай бойына ... 318,1 млн, ... ... ... ... ... бөлігіне жататындар :
• Ұлы отан соғысы ардагерлері мен мүгедектері;
• 1 –ші және 2 – ші топ ... яғни өз ... ... ... ... ... бала ... отбасылар;
• кейбір заңдылықпен белгіленген қайталанба ... ауыр ... ... ... ... ... емес отбысылары.
Мүгедектермен жұмыс үлкен күш салу мен ерекше назарды қажет етеді. Осындай
азаматтарға әлеуметтік ... ... үшін ... және ... ... және үйде ... ... көрсету бөлімдері бар, қазір оларда
3900 адам қызмет қабылдайды. Олардың ішінде 1087 – сі мүгедектер.
Қазақстанның мүгедек азаматтарына ...... ... ... ... көрсетіледі. Осы мақсатпен жергілікті бюджеттерден жыл
сайын мәнді ... ... ... ... Мысалы: Алматы қаласы
бойынша 2005 жылдың 1 ... ... үй ... 50,5 млн. Теңге
көлемінде орташа 3498 мүгедекке төленді. Төленген жәрдемақының ... 2405 ... ... ... ... ... елед мүгедектерге
әлеуметтік көмек көрсетуду жүзеге асыратын, нормативті ... ... ... ... ... ... алу ... мүгедектер үшін
жеңілдіктер көрсетілген, осы жеңілдіктерді ... ... ... ... ... асу жолдары анықталған. Жас мүгедек бала
құқықтары:
1. Мүгедек ... оның ... ... ететін, қоғам өміріне
белсенді қатысуын ... ... ... ... өмірге дені сау
балалармен тең құқығы бар.
2. Мүгедек баланың, оның физикалық, ақыл – ой ... және ... білі ... ... және кәсіп таңдауға, шығармашылық және
қоғамдық қызметтерге қатысуға құқықығы бар.
3. Мүгедек балалар, ақыл – ой және ... ... бар ... арнайы балалар ұйымдарында медициналық - әлеуметтік көмек
алуға ... ... ... бағыттары мен заңды құқықтары халық үшін ең
маңызды категория болып табылады және ол ... ... ... ... іс - ... ... жүзеге асуы керек.
2.2 Мүгедектерді әлеуметтік оңалту
Мүгедектерді әлеуметтік оңалту мүгедектердің әлеуметтік мәртебесін,
олардың ... және ... ... ... ... Ол ... ... қамсыздандыруды, оларға
қажетті әлеуметтік қызметтер көрсетуді, оларды көмекші (компенсаторлық)
техникалық құралдармен қамтамасыз етуді, ... ... ... ... инфрақұрылым нысандарына қол жеткізуін қамтамасыз
етуге, ақпараттық ... ... ... мүмкіндіктер туғызуды,
материалдық және әлеуметтік-психологиялық ... ... және ... күні ... мүгедектер табысы негізінен алынатын жеңілдік
орнындағы арнаулы мемлекеттік ... және ... ... ... және ... ... мемлекеттік әлеуметтік ... ... ... ... және ... ... ... қолдау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес, ... ... үйде ... көмек көрсету бөлімшелері жұмыс
істейді. Бұл бөлімшелердің негізгі міндеттері бөгде адамның күтіміне мұқтаж
мүгедек-балаларды анықтау, ... ... ... ... өзі ... дағдыларына үйрету, демалысын ұйымдастыру, ата-аналар мен ... ... ... ... және оларды күтуге үйрету,
медициналық және құқықтық ... ... ... ... ... ... ... жылдарға арналған Қарағанды облысы
бойынша мүгедектерді оңалту бағдарламасын» іске ... ... ... ... ... ... қаласында мүгедек-балаларды және
оларды тәрбиелеп жатқан отбасыларын қолдау ... ... ... ... ... ... ауру түрлерімен, оның ішінде ДЦП, ... ... ... ... ... есту ... бұзылуы және
басқа да аурулармен ауыратын мүгедек-балаларды әлеуметтік, ... ... ... ... ... істейді. Орталықта мүгедек балалармен
педагог-психологтар, логопедтер, дефектологтар, дене ... ... ... ... ... ... ... негізде жүргізіледі, осыған
байланысты, қазіргі уақытта және бұдан әрі де аз қамтылған отбасылардың
мүмкіндігі шектеулі мүгедек-балалары, ... қоса дене ... ... шығу ... жоқ ... үйде ... ... көрсету
бөлімшесінде көмек көрсетіледі, ал баланың ... мен ... ... бар ... ... ... ... бірлестігінің әлеуметтік,
шығармашылық және еңбектік оңалту орталығының қызметін пайдаланады.
Мүгедектерді оңалту ... ... ... ... ... қол жетерлік
болуын қамтамасыз етуге және оңалту қызметтерінің сапасын ... ... ... ... айналысатын ұйымдар мен
мекемелердің қызметін үйлестіруге, медициналық, әлеуметтік және ... ... ... ... ... оңалту мақсатына сәйкес – пайда болған ауру және/немесе зақым
салдарын жеңу, ол ағза ... ... ... ... ... мәртебесін қалпына келтіруге бағытталатын болады.Ол үшін:
1)ұрықтағы туа біткен және ... ... ... сапалы және
уақытылы скрингпен қамтамасыз ету
2)фертивті жастағы әйелдердегі гинекологиялық және жұқпалы ауруларды
анықтау және емдеуді қамтамасыз ету
3)ерте ... ... ... ... ... ... ... Республикасының Үкіметінің қаулысына ... ... ... ... ... ... шеңберінде
әлеуметтік оңалту бөлігінде де жеке бағдарламаларды іске ... ... ... алдын алу және жоғалтқан функцияларды қалпына келтіру
мақсатында мүгедектердің, сонымен қоса жеке оңалту ... ... ... ... ... ... санаторлық-курорттық емделуін ұйымдастыру.
Мүгедектерді кәсіптік оңалту үшін қазіргі ... ... ... ... ... рыногындағы жағдай тұрақтанды, жалпы облыста жұмыссыздық деңгейі
1% дейін төмендеген.
Бағдарлама кәсіптік оңалтудың нәтижелілігін ... ... ... ... ... ... ... шешуде жеке тәсілді;
2) жалпы білім беру жүйесінде және үйде ... ... ... Қолданыстағы заңнамады бірінші және екінші топтағы мүгедектер үшін
жоғары оқу орындарына түсу ... ... ... оқып ... ... арнайы қосымша ақылар көзделді.Осы мәселе
Қарағанды облысының аумағында ... ... ... оқу ... ... ... жұмыспен қамтылуына және жұмысқа орналасуына
жәрдемдесуді ... ... ... ... ... ... топтарға мүмкіндігі
шектеулі тұлғаларды жатқызған.Осыған байланысты ... ... ... даярлауды ұйымдастырғанда мүгедектерге ерекше көңіл
бөлінетін болады.
Мүгедектерді жұмысқа орналастыруға жәрдемдесу саясатын ... ... ... ... ... ... еңбек рыногына тарту әжептәуір күш-жігерді қажет етеді.
Әлеуметтік оңалтудің нәтижелілігін арттыру мақсатында ... ... ... ... ... ... көрсетудің стандарттарына ұсыныстар
әзірленетін болады:
мүгедектерге көрсетілетін әлеуметтік қызметтердің тізбесін кеңейтуді;
әлеуметтік және ... ... ... мен ... ... ... тұратын адамдарға медициналық-
әлеуметтік, білім беру және түзету қызметтерін ұсынуды;
оңалту мекемелерде күндіз болатын барлық жас ... ... беру және ... ... және басқа көмек алуды қарастыратын үйдегі әлеуметтік
көмекті, шығындарды басқаруды, ... ... және ... көрсетуді, әлеуметтік қарым-қатынасқа жәрдемдесуді;
барлық жас топтарындағы мүгедектерге ... ... ... Ол үшін жүріп-тұруда қиындық көретін І топ мүгедектеріне көмекші
және ... ... ... ... ... маманын беру
республикамызда алғаш рет заңмен бекітілді.
Мемлекеттік әлеуметтік қызметтер медициналық-әлеуметтік мекемелерде,
аумақтық орталықтарда үйде ... ... ... ... тегін, ал қосымша қызмет көрсетулер- жартылай және толық төлеу
жағдайында ... ... ... ... ... құралдарға, протездік-
ортопедиялық, сурдо-және тифло көмектерге ... ... ... ... ... ... ... етуді
жақсарту стратегиясы келесі бағыттарда жүзеге асырылатын болады:
Еңбек және халықты ... ... ... ... ... электрондық мәліметтер базасын құру, оның негізгі
міндеті мүгедектердің қажеттіліктерінің ... ... ... ... ... құралдарды, протез-ортопедиялық, сурдо- және
тифлокөмектің қажеттілігін тиімді жоспарлауын ... ... ... ... және ... жөніндегі
шағын зауыттар мен шеберханалар құру және оларды дамыту мүмкіндіктерін
қарау;
аудандық, ... ... ... ... ... ... мұқтаж, нашар еститін балаларды есепке алуды
және оларды динамикалық бақылауды жетілдіруді;
мүгедектердің қажеттіліктеріне ... ... ... және ... ... сатып алуға бюджет қаражаттарын
арттыруды қарастырады.
3) Әлеуметтік, көлік және рекреациялық ... ... ... қамтамасыз ету.
Мүгедектердің қолы жетерліктей тіршілік ортасын құру жөніндегі іс-
шаралар ... ... ... ... ... бағытталатын
болады.
Мүгедектерді әлеуметтік қорғау, сәулет, қала құрылысы және құрылыс
қызметі, автомобиль ... ... ... ... ... тұруына және тіршілік әрекетіне қолайлы, қауіпсіз және
басқа да қажетті жағдайларды қамтамасыз ететін ... қала ... ... ... әзірленген мемлекеттік стандарттарды іске асыру;
жобаларды сараптау сатысында мүгедектер мен ... ... ... көрсетілген нысандарға қол жеткізу жөніндегі құрылым нормалары
мен ережелерінің сақталуын қамтамасыз ету үшін;
нысандар салу ... және ... ... мен ... ... және қоғамдық бақылауды күшейту үшін. Осы мақсатта
пайдалануға берілетін ғимараттар мен ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік қорғау
мәселелері жөніндегі уәкілетті мемлекеттік органдар ... ... ... енгізу көзделіп отыр.
жұмыс істеп тұрған әлеуметтік, көлік және ... ... ... ... қайта жаңартуды талап ететін нысандар
тізбесін жасау. Әлеуметтік, көлік және рекреациялық инфрақұрылым ... қол ... үшін ... ... ... жоспарын жасау және
оны іске асыру.
мүгедектерді әлеуметтік қорғау саласындағы ... ... ... мәселесі бойынша ұйымдар мен кәсіпорындарды тексеру
жұмыстарын ... жол ... ... жер асты ... ... ... ай ... мониторинг жүргізу
мүгедектік күймелерге жер асты жабдықтарымен автобус маршруттарын
жабдықтау мәселесін шешу ... ... ... қаласына 33 автобус
маршруттары; облыс қалаларының автокөліктік кәсіпорындарына 33 автобус
маршруттары).
Мүгедектердің ... ... ... жағдайларын
жақсарту заңнамада белгіленген тәртіппен жүзеге асырылады.
Жалпы ... ... ... тегін көлік қызметтерін көрсету үшін ... ... ... ... ... қарастыру,осы тәжірибені
облыстың ірі қалаларының жұмысына енгізу
халыққа қызметтер көрсетудің мүгедектердің жалпы пайдаланудағы көлік
құралдарына еркін қол жеткізуін қамтамасыз ... ... ... ... ... өзгерістер енгізу;
2.3 Мүгедектіктің алдын алу және медициналық - ... ... ... алу ... ... психикалық және сенсорлық
кемістіктердің туындауын болдырмауға (бірінші деңгейдегі ... алу) ... ... ... шектелуге немесе мүгедектікке ұласуының
алдын алуға бағытталған (екінші деңгейдегі ... алу) ... ... ... ... консультациялары мен босанатын мекемелерде әйелдерге; жас
балаларға ... ... ... жүргізуді және оның ... ... ... ... оның ... даму кезеңінде
анықтауға мүмкіндік береді;
2) жұмыс орындарына аттестаттау жүргізуді, еңбек ... ... және ... ... мүгедектігі бар адамдардың ... ... ... ... ... ... ... көрсетілетін
сараптамалық қызметтердің сапасын арттыруға бағытталатын болады.
Кәсіптік еңбек ету ... ... ... ... жөніндегі
әдістемелік ұйғарымдар әзірлеуге ұсыныстар енгізілетін болады.
Куәландыру мен оңалту ... ... ... (құжаттарды, сараптамалық-оңалту диагностикасын талдауға,
сараптамалық қорытынды қабылдауға және ... ... ... медициналық-әлеуметтік сараптаманың сапасы мен оңалтуды
жүргізудің тиімділігін ... ... ... ... ... қызметінің, тіршілік әрекетінің шектелулері мен денсаулығының
халықаралық жіктемесін Оныншы рет қайта қаралған аурулардың ... ... ... жөніндегі жұмыс жалғастырылатын болады,
бұл өзіне өзі қызмет етудің, жүріп-тұрудың, ... ... ... және еңбек қызметімен айналысудың төмендеуіне әкеп
соғатын ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Қойылған мақсаттарды іске асыру үшін МӘС қызметін алдын алу, емдеу,
мүгедектерді куәландыру және ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік қорғау саласындағы орталық атқарушы органның
аумақтық бөлімшелерінің қызметкерлері тіршілік әрекетінің ... ... ... ... ... ... мүгедек үшін медициналық,
әлеуметтік және кәсіптік оңалтуды қамтитын оңалтудың жеке ... әрі - ОЖБ) ... ... ... ... ... ... жұмыспен қамту, соның ішнде жастарды, ... ... ... ... ... ... Қолданыста жүрген заңдылықтар
мүгедектерді жұмысқа орналастырудың келесі түрлерін ұсынады:
• Қалыпты типтегі ...... ... 3 – ші ... ... ... Арнаулы кәсіпорындар – оларды жұмыс пен еңбек ақысын ... ... ... ... ... жүргізілмейді;
• Арнаулы цех – кәдімгі кәсіпорынның, өндірістік базасында
ұйымдастырылған, ... ... ол ... түрлеріне
қарай ұйымдастырылады. Арнаулы цехтағы жұмыс күнінің ұзақтығын
медико - әлеуметтік эксперттік комиссияның нұсқауымен ... ... ... 2005 ... 9 айында жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар
бөлімдеріне келген ... ... ... 35% ... ... ... Жұмысқа орналасқан- 44 адам, оның ішінде әйелдер- 17 адам.
Жыл басынан бастап қоғамдық ... ... ... 53 ... ... 20 адам әйелдер (қоғамдық жұмыстарға қатысқандардың жалпы
санынан 37%). Қоғамдық жұмыстардан ... ... ... 6 ... ... ... қатысқандардың жалпы санынан 11%.
2005 жылдың қаңтардан қазан айы аралығында кәсіптік оқыту мен қайта
даярлауға 7 адам ... оның ... ... 5 ... ... ... адам аяқтады, оның - 7 жұмысқа орналастырылған.
Өзін-өзі жұмыспен қамтамасыз ету және жеке ісін ... ... 6 адам алды ... ... ... 9 ... ... мүгедектерді әлеуметтік қорғау шараларын
қамту пайызы 60% құрады.
1.10.2005 жылғы жағдайы бойынша мүгедектер санынан 36 адам есепте ... ... ... - 27 адам ... ... және әлеуметтік бағдарламалар
бөлімдерінде есепте тұрған жұмыссыздардың жалпы санынан ... ... ... ... қоғамының (Қарағанды, Балқаш,
Теміртау, Сәтбаев қалаларында) 4 оқу-өндірістік ... (ОӨК) ... ... ... 1 ... бар. Бұл ... негізгі түрлері тігін өнімдерін, тоқыма, ... ... ... жиҺаз жасау, баспахана өнімдерін
шығару мен жөндеу-құрылыс жұмыстарымен айналысу ... ... ... ... ... бар, ... қазіргі уақытта ескірген құрал-
жабдықтарды пайдалану мен сауатты және қазіргі ... ... ... ... отыр.
Мүгедектерді, оның ішінде мүгедек-балаларды белсенді өмір ... ... ... суреттер, қолдан жасалған бұйымдар
және басқа да шығармашылық түрлерінің облыстық, республикалық ... ... ... ... ... шығаратын
өнімдердің сату-көрмелері, Қазақ зағиптар қоғамының және ... ... ... ... және ... ... ... да кәсіпорындар өнімдерінің көрме-жәрмеңкелері өткізілетін болады.
|Түрлері ... |2005 жыл |2006 жыл |2007 ... |
| | | | |жыл | |
| | | | | |2008 ... ... |158 |82 |145 |152 |156 ... келгендер| | | | | ... |86 |44 |90 |94 |97 ... | | | | | ... ... |53 |58 |61 |63 ... | | | | | ... даярлау |13 |7 |13 |14 |16 ... ... ... | | | | ... | | | | | ... бюджет |8 |6 |7 |9 |9 ... ... | | | | ... өзі ... | | | | | ... ... | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... ... ... 2004,2005, 2006, 2007, 2008 жылы ... ... ... жіне ... ... ... жіберетіні
туралы өткен жылғы мәліметтермен болашақ алдағы жылғы ... ... ... ... ... ... ... отырсақ 2008
жылғы көрсеткіштер соңғы 2007 жылға қарағанда аз да ... ... ... ... ... ... 388700 мүгедектер
есепте тұр екен, олардың 49100 – і 16 ... ... ...... ... дәрігерлік әлеуметтік көмек беретін 73 интернат үйі бар,
онда 16500 жалғызбасты қарт пен еңбеке қабілетсіз ... және ... – бала өмір ... 3160 бала ... ... өз ... ... Бұл мәліметтерді Пекин қаласында БҰҰ – ның мүгедектер құқығы жөнінде
ұйымдасқан ... ... ... және ... ... қорғау
министрлігінің Халықтар байланыстар бөлімінің бастығы Б. ... ... ... Оның ... ... ... жалғыз
басты қарттар мен еңбекке жарамсыз азаматтарға әлеуметтік қолдау көрсететін
32700 адамға әлеуметтік ... ... ... мен ... ... республикалық бюджеттен арнайы бөлініп отырады. Елімізде оларға емдеу
– сауықтыру қызметін “Ардагер” пансионаты, Павлодар облысындағы “Мойылды”
санаторийі, ... ... ... ... демалыс үйі және Бурабай
демалыс аймағындағы “Жеке батыр” демалыс орны көрсетеді. Қазір ... ... ... “2002 – 2005 ... ... ... жан
– жақты қамқорлыққа алу бағдарламасы” жұмыс істеп жатыр. ... ... ... түрлі қолдауларға қарамастан, мүгедектердің жағдайы ауырлау.
Өйткені, елімізде мүгедектердің еңбегің пайдаланатын көптеген кәсіпорындар
жабылып қалды. Оларды жұмыспен қамту тым ... ... ... Нәтижесінде,
олардың қоғам сұраныстарын өтей алмайтын, қауқарсыз топқа айналғаны шындық.
Мәселен, соқырлар қоғамының ... ... ... отырған 30 кәсіпорын
жабылса, саңыраулар қоғамына тиеселі 16 кәсіпорынның жұмысы тоқтап қалған.
XX ғасыр көрсеткендей, кез – ... ішкі ... ... ... халықты әлеуметтік қорғау жүйесі болып табылады.
Халықты әлеуметтік қорғау жүйесі шешілетін мәселенің үйлемісділігі
мен бірдейлігіне қарамастан, ... ... ... мен ... әр ... әр – ... ... Мұндай айырмашылықтар әсіресе,
Европа мен Американдық елдерде байқалады. Европаның басым елдерінде халықты
әлеуметтік ... ... ... ... әлеуметтік
саясаттың жүргізілетін бағытын анықтау, жоспарлау, қаржыландыру мемлекеттің
жоғарғы деңгейде қатысатындығымен сипатталады. Халықты әлеуметтік қорғаудың
европалық моделі соғыстан ... күні ... ... ... ... ... Оның ... табиғи құқықтары, концепциясы
жатыр.
Ал, халыққа әлеуметтік көмек беруде американдық жүйесінде ... ... ... болу және ... арқа ... ... есебімен емес,
керісінше өзін - өзі ... жеке ... қол ... ... ... ... ... – тұлғаның, мемлекеттің,
қоғамның моральдік және материалдық жағдайының өлшеушісі. ... ... ... яғни ... ... ... ... қажет ететін топтар мыналар:
• Зейнеткерлер
• Соғыс ардагерлері
• Мүгедек адамдар
• Жалғыз басты ... ... ... Көп ... ... ... жастар
Осы аталған топтарға өзіндік ерекшелігі бар жеке – жеке ... ... ... және ... ... ... мағлұматтар алдық.
Әлеуметтік көмекті қажет ететін топтарға әлеуметтік көмектің қандай
түрлері бар екендігін ғана және оның даму ... мен ... ... ... ... Енді сөз ... ... әлеуметтік
жұмыстың қазіргі жағдайына қысқаша тоқталып өтейік. Қазіргі кезде елімізде
осы соңғы он жыл ішінде әр – ... ... ... ... ... іс ... негізгі бағыттары бойынша ... ... ... жалғызбасты қарттарды қорғау және зейнеткерлер мен ... және тағы ... да ... ... ... ... ... келіп жатқан әлеуметтік жұмыстың Қазақстандағы ... ... ... жағдайындағыдай болады деп үміт артамыз.
Қорыта айтқанда әлеуметтік жұмыс ... ... ... қандай кезеңдерде
болсын негізінен әлеуметтік жұмыстың негізгі принциптеріне: халықты қорғау,
халыққа көмек ... қиын ... ... ... қамтамасыз етуді
жатқызамыз. Бүгіңгі таңда әлеуметтік қызметкерлердің жұмысы ... ие ... ... Өйткені әлеуметпен байланысты мәселелер
күннен – күнге өршуде, қаншама бағдарламалық стратегиялар ... ... ... ... ... ... проблемалар азайды деп айта
алмаймыз. Бірақ, ... ... ... даму сатысында әлеуметтік
жұмыстарға байланысты мәселелер кеңінен талқыланып, аз да болса өз септігін
тигізуде. ... 2030 ... ... даму ... біздің елімізде алдына қойған мақсаттарына жетуді қамтамасыз
етуді міндеті мен жауапкершілігі бүгіңгі ... ... ... ... ... күшін біріктіру біздің өмірімізді демократияландырудың
негізгі факторы азаматтары, жастары ... өз ... ... ата – ... ... ... етуді жүзеге асыруға болатын ... ... ... ... ... ... ... көрсету төмеңдегі іс - әрекеттер арқылы жүзеге асыруға
болады.Үйде әлеуметтік қызмет көрсету мынадай әлеуметтік – тұрмыстық қызмет
көрсетумен ... ... Үйге ... ... күнделікті тұрмысқа қажетті тауарларды, дәрі –
дәрмектерді әкеп беру.
• Тұрғын үйінің және ... ... ... ... ... ... ... жууға, химиялық тазалауға, жөндеуге беру
және әкеп беру.
• Қажетті дәрігерлік көмекті ... ... ... үйін ... ... ... Хат жазуға және қажетті құжаттарды рәсімдеуге көмектесу.
Барлық санаттағы мүгедектік топтары бойынша саны:
|жылдар |2003 |2004 |2005 |2006 |2007 ... | | | | | ... | | | | | ... |388711 |391650 |396669 |404780 |41412 ... | | | | | ... |210965 |183433 |172663 |175626 |178625 ... | | | | | ... ... | | | | | |
|1 – топ | | | | | |
| |42354 |42504 |39154 |36803 |38969 |
|2 – топ |18832 |182839 |183942 |186922 |18171 ... топ |116101 |118585 |123610 |127703 |132053 ... ... | | | | | ... |49093 |47722 |46983 |47950 |48054 ... | | | | | ... бар| | | | | ... |2230 |2279 |10807 |10372 |1420 ... | | | | | ... облысындағы мүгедектер санының динамикасы
|Көрсеткіштер |2004 ж. |2006 ж. ... | | |. ... саны ... |1330,9 |1331,6 |1333,4 ... саны ... |46747 |47455 |47994 ... ... санынан |3,5 |3,57 |3,60 ... ... (%) | | | ... ... 10 000 ... ... ... көрсеткіші
|Көрсеткіштер ... |
| |2002 |2003 |2004 ... рет ... деп ... ... |5062 |4787 |4710 ... ішінде: | | | ... ... |762 |666 |623 |
| | | | ... ... | | | |
| |4300 |4121 |4087 ... ... ... ... |37,6 |35,8 |35,4 ... ... ... ... | | | ... ішінде: | | | ... ... |22,4 |20,3 |19,7 |
| | | | ... ... | | | |
| |42,8 |40,8 |40,2 ... ... ... Агафонов А.Н., Меңлібаев К.Н. Жастармен әлеуметтік жұмыстар Астана,
2005 жыл
2. “Экономика ж әне статистика” журналы 2007 ... ... Қ.Ж., ... А.Н., ... З.Н. ... Алматы:
“Өлке” баспасы, 2005 жыл
4. Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 17 шілдедегі «Мемлекеттік ... ... ... ... ҚР3 Заңы
5. Сансызбаева Г.Н. Халықты әлеуметтік қорғау жүйесі және ... Оқу ... ... Жұмағұлов Ғ.Б. Ахметов А. Ахметова г. «Әлеуметтік қамсыздандыру
құқығы» Алматы,2005
7. ... ... « ... ... ... ... бойынша және жасына ... ... ... жәрдемақылар туралы» Қазақстан Республикасының 1997 жылғы
16 ... ... ... В. И. ... ... ... ... Тетерский С. В. Введение в социальную работу ... ... ... Е. И. ... работа: теория и практика Москва, 2004
11. Агафонов А. Н., ... К. Н., ... К. М.., ... Г. ... ... ... и ... Астана, 2005
12. “Егемен Қазақстан” газеті 2007 жылы 29 қыркүйек
13. “Алматы ақшамы” газеті 2006 жылы 12 сәуір
14. ... Б. Т. ... ... жылдарында Алматы, 2006
15. «Русско-казахский словарь». Издание третье, переработанное и
дополненное. 7000 ... ... ... ... Жаңа ... жаңа Қазақстан. Қазақстан Республикасы Президентінің
Қазақстан халқына Жолдауы. Астана, 2007 жылғы 28 ақпан. Алматы, Жеті
Жарғы, ... ... ... ... 2008 жылы 11 ... ... көздері www.google.kz
19. www.rambler.ru

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 33 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Балалардың бас ми инсульті кезіндегі гемостаздың бұзылысы және оның үстемелі емі15 бет
Мүгедектігі бойынша төленетін жәрдемақылар6 бет
Мүгедектің ұғымы және оның топтары19 бет
Мүгедектерді әлеуметтік қорғаудың әлеуметтік шаралары19 бет
Мүгедектердің еңбек құқықтары21 бет
Мүгедектермен әлеуметтік жұмыс67 бет
Облыстағы мүгедектіктің және мүгедектерді оңалтудың қазіргі жай-күйі23 бет
Халықты әлеуметтік қорғаудың шетелдік тәжірибесі11 бет
Шаңды бронхит8 бет
Қарттарға әлеуметтік көмек көрсету7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь