Адамзаттың экологиялық проблемалары

Мазмұны

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

1 Адамзаттың экологиялық проблемалары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..4
2 Судың табиғи және антропогендік ластануы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .11
3 Радиоактивті ластану ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 13
4 Қатты және қауіпті қалдықтар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .14
5 Өсімдік әлемі мен адам ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..15
6 Орман және адамзат ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...16
7 Орман және туризм ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...18
8 Дүние жүзінің ормандарына сипаттама ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..20
9 Өндірістік қолдану ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 22

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 24
Кіріспе
Адамзат қоршап жатқан ортаға тигізіп жатқан қатерін кеш түсініп, аз ойлайды. Осыған орай экологиялық проблемаларды шешуге халықаралық ұғымдармен қоса мемлекеттік, аудандық және де қоғамның шешуі керек. Адамзат байырғыдан және де әсіресе ХХ ғасырдың өзінде планетамыздың 70% нен астам экологияның табиғи жүйесін жойып жіберуге дейін барды. Олар адам өмірінің қалдықтарының арқасында одан әрі ластануда.
Биосфераның ластануы бірнеше есе артық жүруде. Сонымен қатар адамзат қоршаған ортаға мыңдаған тонна заттар тастауда, ол қоршаған ортада кездеспейтін заттар және де өңделмейтін немесе өте қиын өңделетін заттар. Бұның барлығы яғни бірқалыпты сақтап тұратын биологиялық микроорганизмдер өздерінің жұмысын орындамауына алып келуде.
Мамандардың айтуы бойынша 30-50 ж кейін қайтара алмайтын процесс басталады, ол ХХІ – ХХІІ ғасырларда өте ауқымды экологиялық қайраңға әкеледі. Әсіресе ол Европалық континентке қауіп қатерге ұшырауда. Батыс Европа өзінің экологиялық ресурстарын тауысып, басқалардікін қолдануда. Европалық елдерде ешқандай түртілмеген био жүйе қалмады деуге болады. Норвегия, Финляндия, және де аздаған бөлімде Швейцария сонымен қатар Россия елдерінен басқа.
Россияның (17 млн.кв.км) 9 млн.кв.км. территориясы түртілмеген болып табылады. Олардың басым бөлігі – тундра, ол биологиялық аз өнімді болып табылады. Россияның – орман тундыралы, тайгасы, батпақтық экожүйесінсіз. Дүниежүзінің биотасының дұрыс жұмысын елестетуімізге мүмкін емес. Россия көмір қышқылын өңдеуде бірінші орында – ол 40 % жуығын өңдейді. Себебі оның үлкен ормандары мен батпақтарымен байланысты. Енді осыларға байланысты дүние жүзінде адамзат үшін және оның болашағы үшін ең бағалы табиғи экологиялық жүйенің дұрыс жұмыс істеуімен және оны сақтау. Россияда ұзаққа созылған кризистік жағдай экологиялық ахуалды ауырлатты. Мемлекет оны жөндеу үшін аз көңіл бөлуде. Қоршаған ортаны қорғауда құқықтық құралдар жәй қалыптасып дамып келеді. 90-жылдары бірнеше экологиялық заңдар қабылданған болатын, солардың бастысы РФ-ның «Қоршаған ортаны қорғау» жайындағы қабылданған заң. Ол 1992 жылы наурыз айынан бастап жұмыс істей бастады.
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
..............................................3
1 ... ... ... ... және ... ... ... және ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... тигізіп жатқан қатерін кеш түсініп, аз
ойлайды. Осыған орай экологиялық проблемаларды ... ... қоса ... ... және де ... ... ... Адамзат
байырғыдан және де әсіресе ХХ ғасырдың өзінде планетамыздың 70% нен ... ... ... ... ... дейін барды. Олар адам өмірінің
қалдықтарының арқасында одан әрі ластануда.
Биосфераның ластануы бірнеше есе артық жүруде. ... ... ... ... мыңдаған тонна заттар тастауда, ол ... ... ... және де ... ... өте қиын ... заттар.
Бұның барлығы яғни бірқалыпты сақтап тұратын биологиялық ... ... ... алып ... ... ... 30-50 ж кейін ... ... ... ол ХХІ – ХХІІ ... өте ... ... ... Әсіресе ол Европалық континентке қауіп қатерге ұшырауда. ... ... ... ресурстарын тауысып, басқалардікін қолдануда.
Европалық елдерде ... ... био жүйе ... ... ... Финляндия, және де аздаған бөлімде Швейцария сонымен қатар Россия
елдерінен басқа.
Россияның (17 млн.кв.км) 9 ... ... ... ... ... ... ... – тундра, ол биологиялық аз ... ... ...... ... ... ... экожүйесінсіз.
Дүниежүзінің биотасының дұрыс жұмысын елестетуімізге ... ... ... ... ... бірінші орында – ол 40 % жуығын өңдейді. Себебі оның
үлкен ормандары мен ... ... Енді ... ... ... адамзат үшін және оның ... үшін ең ... ... ... дұрыс жұмыс істеуімен және оны сақтау. Россияда ... ... ... экологиялық ахуалды ауырлатты. Мемлекет оны
жөндеу үшін аз көңіл ... ... ... ... құқықтық құралдар жәй
қалыптасып дамып келеді. 90-жылдары бірнеше ... ... ... ... ... РФ-ның «Қоршаған ортаны қорғау» жайындағы
қабылданған заң. Ол 1992 жылы наурыз айынан ... ... ... бастады.
Адамзаттың экологиялық проблемалары.
Атмосфераның ластануы.
Атмосфераның ауа өмірсүруінің қамтамасыз ... ... орта ... және де ... мен ... ... жер ... атмосфера
қабатын құрайды. Ол жердің даму мен қалыптасу эволюциясында қалыптасты.
Экологиялық зерттеулер нәтижесінде, ... да, т.б. ... ... ... ... - ең күшті, барлық ... ... ... ортаның тамақтану жүйесі болып табылады. Атмосфералық ауа ... ... және де тез ... ... ие, ол ... яғни биосфера, гидросфера және литосфераның байланыстарымен
қалыптасып дамиды. Соңғы мәліметтер ... ... ... ... қабатының маңызын сақтауда, күннен ... ... тірі ... үшін өте қатерлі болып тұр, 40
км аралықта жылу барьерін қалыптасытыруда, ол жер шарының ... ... кері ... ... Адамзат ауада көп уақытын өткізеді,
ол өте үлкен маңызға ие.
Атомсфера адам мен ... ... өз ... ... ... ... гидросфераға, өсімдік жамылғысына, ... ... мен ... ... объектілерге өз әсерін тигізеді.
Сондықтан да ... ауа ... ... дамыған елдерде көп көңіл
бөлінуде.
Жер бетіндегі ... ... ... рак ... ... ... және тері ... орталық нерв жүйесінің бұзылуын,
алергиялық және жаңа туылған балалардың кемістігін т.б. ... ... Оның ... ... ... анықтауға оның адамға ... ... ... ... ... ... Россиямен
шет елде халықтың денсаулығымен атмосфералық ауаның сапасы арасында тығыз
байланысқа ие. ... ... әсер ету ... ... ... ... күйінде, ол жаңбыр мен қар түрінде, аз көлемде
тұман түрінде. Жер асты және жер үсті ... ... ... ... ... Оның ... ... көбіне атмосфераның жағдайына
байланысты. Атмосфераның қышқыл жауын ... ... ... оның техникалық объектілердің ... ... ... қатар байланыс жүйелерінің бұзылуына ... ... ... ... ... атмосфераның қышқыл жауын шашын
проблемаларыне ... ... ... Бұл ... ... қышқыл жауын шашынның әсерін бағалауда. 1980 ж бекітілді, АҚШ-
тың көптеген феодалдық анықтауларына қарағанда ... ... ... оның экожүйеге және қоршаған ортаны қорғауға
бірнеше жүйе қалыптастыруда, қышқыл ... ... ... ... әсерін тигізіп, оның яғни атмосфераның өзіндік тазалануы мен ... ... ... ... ... атмосфера қабатының ластану процесі көп санды және әр
түрлі болып ... Оны ... ... ол ... бөлінеді:
антропогендік және табиғи болып, Антропогеннің ең ... ... ... болып табылады, сонымен қатар ... ... ... ... ... ... ... металлургия мен
металлөңдеуде, әртүрлі химиялық өнеркәсіп пен ... газ және ... өте ... әсерін тигізеді.
Жанармай жану процесі жер шарының атмосферасының ластануы көбінесе
мегаполистерде және үлкен ... ... ... ТЭЩ,
энергиялық құрылғылармен ... ... ... ... ... ... және бенщин жанармайларымен жұмыс жасайтын орындарда
көптеп кезедседі. Атмосфераның ластануында ... ... 40-50 ... ... ... ... фактор ол АЭС (Чернобыльдің қинауы)
катастрофалар, ауа қабатында ядерлік қаруды сынақтан өткізуде өте ... ... Бұл ... ауа ... тез ... ... ... созылған ластанумен байланысты.
Химиялық және биохимиялық өндірістердің орнында ... ... ... ... ... ... заттардың шығуымен, сонымен
қатар микробтар, және де вирустар шығуымен ... пен ... ... жағдайдың орын алуымен үлкен қауіп қатер төндіреді. ... ауа ... ... ... табиғи процесі – вулкандық және
де флюндік атқылаулар болып табылады. Үлкен атқылаулар - өте ... ... ... ... ... ластануына әкеледі. Оны қазіргі уақыттағы
зерттеу жұмыстары көрсетіп отыр.Ол атмосфералық қабаттың жоғарысына «көптен
бері» газдың үлкен көлемі шығарылуда, ол ... ауа ... ... ... тарап кетуімен түсіндіріледі. ... ... ... ... ... ... жылға созылады.
Европалық Россия аудандарындағы қар жамылғысының түсуі эколого-
геохимиялық жіктеу ... ... ... концентрациясын анықтады,
сонымен қатар лития, сурма, мышьяк, ртуд, карми және т.б ауыр ... шығу ... ... ... Ал ... фтор, жіне кадми өте ауқымды
көлемге ие.
Аз зерттелген бірақ өте ... және ... ... табиғи
процестер қатынасында жер бетінің және атмосфераға фотохимиялық реакция өз
әсерін тигізуде. Әсіресе ол ... өте ... ... Ол ... ... мен ... ... байқалады.
Сонымен қатар бұнда атмосфераға , ғарыштық денелер, комета, метеорит,
болид және астеройдтар түріндегі ... атап ... ... жер ... ... ластау көзі – оксидазада, сера,
көміртегі, метан және тағы ... ... ... ... радиоактивті
элементтер, газ және аэрозольді ... ауыр ... ... ... ... ... атмосфераға тек қана май түрінде ... ... ... ... ... да ... жатады.
Арнайы зерттеулер, Керчендік жарты аралдың аэрозолді лас вулкандар
қатары Камчаткіден ... ... ... азон ... Сорнал және азон
қышқылдары, әртүрлі фотооксидантты қиын органикалық ... ... ... құрғақ қышқыл және атомдық хлор түзеді.
Атмосфераға күннің ... ... ... уақытта жер шарының атмосфера қабатында көптеген 10 ... ... ... ... заттар бар. Өндірістік өсуінің
жалғасуы және ауалшаруашылық ... жаңа ... ... ... қатты токсиндік заттардың шығуы жалғасуда.
Басты антропогендік ластану ауа қабатындағы үлкен оксидтік сера, азот,
көміртегі, шаң және тағы ... ... ... және
нитроқосындылар, техногендік радио нуклейнді вирустар мен ... ... ... ... ауа ... өте ... және де кең ... диоксин, бензапирен, фенол, формаль, дегид, серокөміртегі және т.б.
кездеседі. Москва түбіндегі ауа ... ауыр ... газ ... ... да оны ... ... өте қиынға соғуда. Қатты түрлері көп
мөлшерде немесе көп ... ол сана ... ... каолмент, шпат, сульфат
және хлорид түрінде кездеседі.
Батыс Европада 28 өте қатерлі ... ... ... ... ... мен ... органикалық заттар тобына – акрил,
нитрил, ... ... ... ... ... ... ... емес тобына – ауыр метал «А5, Cd, Cr, P6,Mn, Hg, Hi, V) газдар
(радон, азон, ... ... ... ... әсер ... пен кадмий орын алады. Осы жоғарыда аталған ауа
ластаудың үлкен бөлігі токсиндік химиялық потенциалы Халықаралық ... ... мен өмір сүру ... ... ластау көзі ол шаңмен темекі түтіні,
көмірқышқыл газдар, азот, радон және ауыр металл, дезодорант, синтетикалық
жуу ... ... ... ... мен ... болып
табылады. Жапондық зерттеушілер ... ... үй ... атап ... ... көпіршіктерін зерттеу нәтижесінде, метанның
ауа қабатында соңғы 200 жылда көбейгенін анықтады. 1980 ж ... ... ... штатының бассейніндегі ауа қабатында көмір газы 3,8 жыл
аралығында 6% көбейгенін айтады.
Жердің ауа ... ... ... газының көбеюі туралы мәліметтер бар
ол климаттық жылуымен байланысты ... ... ... мен оның ... оның ... үшін өте қажеттілігіне
қарамастан, аз зерттелген.
Атмосферада азот оксиді мен сераның ... ... ол ... тез ... ... оның бағытымен, сонымен қатар жоғары
жылдамдықпен ондағы физико химиялық реакциялардың жүруімен түсіндірілді.
Атмосфера қазіргі уақытта өте ... ... ... ... ол ... және әртүрлі антропогендік және табиғи
факторлардың әсерімен байланысты болуда. Атмосфераға шығарылатын газдар ... ... ... ... сипатталады.
Шаң мен сана – жанармай жану барысында ... адам ... алу ... ... оған әсер ... ... үш топқа бөлінеді. 1)
Ластану көзінен ... 2) ... ... және ... өте ... қашықтыққа жылжып отырады, сонымен қатар ұшпайтын
яғни, жергілікті болып табылады.
Аэродинамикалық ... өте ... ... ... ... ... ... мен аэрозольдердәң «өмір сүру» уақыты әртүрлі (1-3
минуттан бірнеше айға созылуы мүмкін) және д ... ... ... түсу ... байланысты болады. Сондықтан да атмосфера
жағдайында оның химиялық ... ... мен ... ... шарының атмосфералық ауа қабатына баға беру өте қиын проблема
түріне айналды. ... ... оған баға беру ... ... ... ... химиялық заттардың үлкендігі және т.б. нормативті ... ... мен ... ... көрсетілген. Осындай
басшылықты Европада таксинді ластаушылардан басқа оның ... мен ... және ... ... аккумуляциялану қабілеті де
қарастырылады. ... ... ... де ... ... оның аз
зерттеуімен шара қолдануда.
Жер шарының атмосфера қабатының жағдайын анықтауда басты индикатор қар
жамылғысы болып табылады, ... ... ... ... ... және оның орналасу орнын яғни шаң газды шығару мен комплексті
көрсеткішін анықтауға көмектеседі. Қар жауу ... ... ... ... есептелген анықтамалар бйоынша алынған данныйлардың қолы
жетпейтін жерден түсіп анықтама береді. Қар ... ... ... ... ... ... ... береді. Сонымен қатар «сулы
және құрғақ» қоршаған ... ... оның ... ... ... ... ... белгілі уақыт пен белгілі орынға түсуі мен ... ... ... ... ... ... ... түсіндіріледі.
Жер шарының атмосфералық жағдайына сипаттама беру ... ... ... ... ... ... орындарында мониторингтік
бақылаулар мен ластаушы заттардың трансформациясы жатады.
Соңғы нәтиже – ауаның ластануының сандық бағалау қатері, оның ... ... ... ... ... ... ... түсілім өткізу барысында мониторингтік бақылау ау
бассейнінің ... ... ... ... жақсы байқалады.
Жер шарының химиялық жағдайына баға беру оның ... ... ... ол ... ... бағалауынан оның сапасын
анықтаудан өзгеше болады.
Жердің вулкандық және флюидті жағдайын және ... ... ... ... ... басты фактор жердің ішкі жағдайы емес, сонымен қатар оның ... де ... және де ... ... да «жай ғана» баға
беру және жер ... ауа ... ... ... өте ... және ... ... антропогенді ластану көздері көп уақытта ... ... ауа ... ... ... оны тек қана ... ... шешуге болады. Оның қиындығын әртүрлі жағдаймен түсіндіруге
болады. Атмосфераның ауа ... ... оның ... ... өте
қиынға түсуде, әсіресе оған табиғи және ... ... әсер ... ... жағдайлардың ерекшеліктерін және өзара байланысын анықтау
қазіргі уақытта аз зерттелген.
Барлық дамыған елдерде атмосфералық ... ... ... ... Олар ... түрде анықтамалардың келуіне және ауаның құрамының
өзгеруіне байланысты өзгертіліп қарастырылып ... Оның ... ... ... ... етіп жүзеге асырады, Р.Ф. басшылығы атмосфера
ны қорғау жайында заң ... ... ол ... уақытта қарастырылуда.
Россия территориясынлағы ауаның сапасын жоғарылату саяси-экономикалық
маңызға ие. Ол ... ... ... оның ... ауа бассейндерінің жағымсыз жағдайда болуы, үлкен ... ... ... оның көп ... еңбек халқының тұруымен
түсіндіріледі.
Судың табиғи және антропогендік ластануы.
Су – бұл табиғи ортаның ең басты тіршілік көзі ... ... ... ... барысында қалыптасты.
Ол биосфераның құрамдас бөлігі болып табылады, және де ... ... ... ... түзіліп, жүзеге асып жатқанын
байқаймыз.
Бұндай құрылымдарға - өте ... және ... ... орта, жылу
сиымдылығы, буланумен балқу жылулығы, жойылу қасиеті және ... ... ... ... ие. Сонымен қатар суға жоғары
миграциялық қасиет тән, ... ... ... ... маңызды
орынға ие.
Жоғарыда атап көрсеткен судың қасиеті онда ластану ... ... ... суда ... ... ... сонымен
бірге потогенді микроорганизмдер.
Жер үсті суларының әрдайым ластануы халықтың шаруашылық және ішуге
қамтамасыз ететін тек жер асты ... өте ... ... ие, ... ... ... шығуы өте қиынға соғуды, ал көл өзендер құрамына 0,01% ғана
қамтамасыз ете алады, ... су тек ... ғана ... ... ... ... асты суларының ластану қауіпі ... ... ... жиналу қоры болып табылады. Ұзақ ... ... ... ... ... өте ... ... ие, ішімдік суларының ең
басты ластануы микроорганизмдер болып табылады, ол ... ... ... ... Көптеген жағдайда ауру вирус немесе ... ... ... оны ... ... ... ... әсері, оның ... ауыр ... ... ... өте ... ... антропогендік сипаты көп ... ... ... ... территориялардағы ластану көзі, сонымен
қатар атмосфералық жауын шашынмен антропогендік заттардың ... ... ... Бұл процестер жер үсті суларымен қоса жер асты суларын ... ... ... ... ... ... да ... өте көп
жерге жоғарғы сулы горизонтар беріледі, оларды шаруашылықта тіршілік көзі
болып оны ... ... ... ... ... ... жарылулары тез арада
экологиялық жағдайдың және теңіз ... және ... ... су ... ... әкеледі, оның соңғы онжылдықта
көп мөлшерде болуы бекітілген.
Суды ластау заттарының құрамы мен түрі өте ауқымды, ал оны табу ... ... Ең ... ластаушылар яғни табиғи және антропогендік процестердің су
ортасын ластау өзара байланысты және ... ... пен ... ... суға көптеген көлемде өте қатерлі ... ... ... ... ... ... қатар табиғи
ластану көптеген потогенді және вирус, ... ... ... де байланысты.
Р.Ф. территориясында жер үсті мен жерасты суларының ... ... ... бірі ... ... ... жер асты суларының ластануында органикалық заттар белең
алуда. Оның себебі жер асты гидросферасы оған түсетін органикалық ... ... жоқ. ... ... ... ... сайын қайтарылмайтын болып табылуда.
Су ортасының жағдайын бағалау ондағы ластану заттарын салыстырмалы
түрде ... және оның ПДК және т.б. ... ... ... көрсеткіштер тек ластану заттарының көлемін ғана емес
сонымен қатар тіршілік үшін қасиеті ... ... да ... ... ... әреекттерді жөндеуге бағытталуы қажет. Әсіресе
су объектісін бағалауда оған табиғи және антропогендік процестердің әсері
барысында өте ... ... ... ... ... ластану.
Бұл ластану адамзат үшін және оны қоршаған орта үшін өте ... ... Оның ... тірі ... үшін ... кері ... ал оның шығу тегі – қоршаған ортада кең тараған.
Жер бетінің радиация сатысы әр түрлі әр ауданда оның ... ... ... концентрациясының көп болуында. Табиғи радиоактивті
жердің шығуы, ... ... ... жән т.б. ... ... ... ... ортаға әсер етеді. Жоғары ... ... ие ... фосфорит, кейбір батпақтар және құсдар,
сонымен қатар жағажайлық ... ... ... ... Ресей
территориясында әртүрлі орналасқан. Олар Европалық бөліктермен ... ... ... ... Қиыр ... ... ... белгілі Радиоактивті заттардың ішінде уран қозғалмалы жағдайға ие,
оңай ... жер ... және жер асты ... оңай ... ... ол
тамақ жүйесіне түседі. Осы радиоактивтілік көздер жоғары дәрежеде радиация
бөледі, ол адамның тіршілігіне ұзақ ... бойы әсер ... ... ... өндірістерде радиацияның адамзат организмінде өлшеп, ... ... және де ... ... ... ал табиғи уран
шығатын таулы аймақтар да ... ... ... ... ... ... оның өнімі распад беріледі. Оның жан басына тигізетін әсері 50%
құрайды. Радондық ... ... ... ... ... өте көп
көңіл бөлінуде және де, МКРВ және ... ... ... алынған Радонның
қатері – оның таралу ауқымында, екінші қасиетінің жоғары болуында. Радон
түссіз, иіссіз және ... жау» ... ... ... ... көп ... ... яғни радонмен өзен көлі
Ладож және Финдік (залив) ... ... ... ... ... ... Оңтүстігі, Полярлы Орал, Енисейлік Крян, Батыс Прибалтика, Амурлық
аймақ, Кабар ... ... ... жарты арал аймақтары ластанған.
Әсіресе бұл мегополистер мен ірі қалаларда жерасты суларының ... ... ... басым. (С.Петербург, Москва).
Жершарының әрбір тұрғыны соңғы 50 жылда радиоактивті ... ... ол ... ... ... байланысты, ол ядерлік қару
жарақты сынақтан ... ... орын ... ... өткізу жоғары болған кезең 1854-1858, ... ... ... Осы ... дадионуклидтің басым бөлігі атмосфераға
шығарылды, онда ол өте ... ... ... ... ... ай
мерзімінде ол жер бетіне жайлап түсе бастады.
Екінші антропогендік халықты ... көзі ... ... функционалдық өнімі болып табылады, бірақ бір қалыпты жұмыста
АЭС радионуклидті шығару мардымсыз болып табылады.
Қатты және қауіпті ... ... ... және ... ... ... оны сақтауда
өзгерістерге ұшырайды, ішкі ... ... ... мен ... ... ... Осының нәтижесінде полигондағы қалдықтардың
көмілуіне оны сақтау жаңадан экологиялық басқа заттардың түзілуіне әкелді.
Ол ... ... ... ... ... ортасына қатерлі сипатқа
ие болады.
Қатты қалдықтар құрылымы бойынша әр ... ... ... Тамақ
қалдықтары, қағаз, металалом, резина, әйнек, ағаш, мата, синтетика ... ... ... ... ... ... ірі жануарларды
қызықтырады. Ол өлген органикалық зат бактерия мен вирус көзі ... ... ... ... – көң ... ... қалдықтары, химиялық тыңайтқыштар питицидтер т.б. ... ... ... сипаты тұрақты болғанымен қоршаған ортаға әсері үлкен
болып табылады.
Өсімдік әлемі мен ...... ... ... оның ... 300000 ... кіреді, жер шарындағы өмірдің жалғауын қамтамасыз ететін орман өсімдік
жамылғысы басты ... ... ... ... 3,8 млрд ... 30% ... алып ... Жер
шарында орманның орналасуы бірқалып емес. Олар Солтүстік жарты шардың
орталық ... ... ... көп ... Ол ... орман
құрамының 54-46 % алып жатыр.
Біздің еліміздегі ормандар – халқымыздың ең басты байлығы. Ол 811 ... ... ... ... – Жердің ең басты өндіріс күші ... оның ... ... ... 90% жуық ... ... өте үлкен санитарлы гигиеналық және жазу қасиеттеріне ие. Оның
табиғи маңызына баға жетпес. Ол ... да оның ... да ... ие. ... бойынша 1 га орман жылына 5-10 тонна көмірқышқыл
газды жұтып, 10-20 г оттегі ... ... ... ... өкпесі»
деп атайды.
Фотосинтез процесінде көптеген ағаштар және өсімдіктер ерекше химиялық
қосындылар шығарады. Ғалымдармен ... 300 ... ... заттар яғни
құрамында эфир майлары және т.б. анықталған.
Ормандар химиялық және атмосфералық ластануды, әсіресе, газ ... ... ... ... орман өндірістің жеке ластану түрін
сіңіруге де мүмкіндігі ... ... ... ... ... таза ауа қоры ... табылады,
ол қала үшін және қажетсіз желдерден ... ... Қала ... ... ... табиғи орта яғни ормандарда демалу жағдайы
көбеюде. Оның денсаулыққа әсері өте жағымды. Оның ... ... ... ... ... жоғарылауы еңбекке құлшынысын арттырады.
Көптеген орман массивтері, бірінші кезекте ормандар демалыс орындарына
айналды. Бірақ ... ... кері ... көп, рны ... ... сапасын төмендетеді.Оның санитарлы-гигиеналық, суды қорғау және
табиғи орманның өсімдік жамылғысын қорғау ... ... оның ... ... Оған басты көңіл аударылуы тиіс.
Орманға гидрогеологиялық өзендер режимін қолдауды ... ... ... ... оны дефляция мен эрозиядан қорғау ... ... ... үшін өте ... жұмыстар жасалуда. Ондай өзендердің ... ... ... Орман жүйелері суды ... ... ... ... жасайды.
Орманды жемістер, жаңғақтар түрлі өнімді өсімдіктер өсуде. Дәрілік
шөптер мен тағамдық қасиетке ие ... ... ... Ол ... 11 млн . ... ... береді.
Орман және адамзат.
Қоғамның эволюциялық процесінде адамзаттың орманға әсер ету сипаты ... ... да ... ... сонымен қатар түгелдей табиғатқа
ғалымдардың айтуы бойынша терімшілік ... ... ... ... шығудың бірінші кризисін бастан кешірді. Европаның ... оны кесу мен ... ... саны азая ... ... басты әсер
ол мал шаруашылығымен адам қоғамының қалыптасуындағы жер өңдеу процесі
болып табылады. ... ... ... орманнан қазіргі орман 2 есе
қысқарды.
Ұлы Қытай мен Индотанг аудандарында 5% ... ... ... ... сайын артуда жыл сайын оның аумағы 200 мың км2 ... ... ... ... ... ... аударылуы тиіс, ол
минутына 15-20 г шабылды,
Ресей ормандарында сондай ақ жойылу процесінде тек ... ... ғ ... ХХ ғ 40 ... ... ... Нәтижесінеде орманның ең
қатерлі жауы – ол өрт, өрт эреозиямен ... ал ...... - ... ... . 90 ... Россиялық территориясында жыл сайын 30 мың өрт, ал 2
млн.га алып кетеді. ... ... ... үлкен қатер өсімдіктің шамадан
тыс ... ... ... су ... темір және авто жолдардың
салынуы. Орманның мұндай толығымен жойылуын Россия территориясының барлық
аумағынан ... ... ... ... су, әртүрлі химиялық қосындылар,
ол ормандардың тозу мен ... ... ... ... және де ... ... қорғасынның
болуы оның мөлшері әсер етеді. Әсіресе жол торабында орналасқандарды жояды.
Сонымен бірге цемент заводтарының шаңы орман мен ... үшін ... ... бұзылып сыртында қабық пайда болады. Сонымен қатар ормандардың
жойылуына ауруларды жатқызуымызға да ... ... ... ... –ормандардың құрғап қалуы, бұзылудың
жаңа түрі. Ол экожүйенің ішкі жағдайын, орман экожүйесін түгелдей ... ... ... - ... ... ... заттарының көбеюі:
қышқыл жаңбыры, токсиндік заттар, оның ауа ... ... және ... ... ... ... ... пайда болады.
Әлсіреген және ауырған ағаштарда құрт-құмырсқалар көбейеді, ауру ... ... ... ... өрт ... ормандағы жел толқынымен
жүріп, орман ағашының сапасын төмендетеді. Көптеген бұзылу әрекеттерін оны
қорғау жұмыстары ... ... ... өте ауқымды және тез
арада болып жатыр. Жануарларды, малдың жойылуы да белең алуда.
Орман және туризм.
Байырғы заманнан бері орман ... ... ... ... жидек
жинауға саңырауқұлақ, жай демалушыларды ... ... ... ... ... орманды массалық күйде бару ... ... Оны ... сақтауда оны есепке алмауға болмайтын факторға айналды.
Милилондаған адам жазғы уақытта демалыс кездерінде қолдануға болатын
орман аудандарына кіріп ... ол ... ... ... ... ... адамдар бір маршрут бойынша даналық шығады. Осы ормандарда
үлкен ауқымда ... ... ... ... ... оның өмір ... ... енгізіп кетеді. Палатканы орнатуда олар
ормандар тең ошақ астында ғана емес, балта астында, кей кезде ... аяқ асты ... ... ... көп ... ... қағаз, шүберек т.б. заттармен толып қалады. Бұл орман үшін өте
қатерлі болып ... Әр жыл ... ... 10 ... және ... түбі кесіледі.Әсіресе жас аудандар қатерге ұшырауда. Оның яғни бір
адамның болуы орманға тән болмайды, ол ... гүл, ... ... ... өсімдік түрлерінің ауруға ұшырауына әкеледі, оның
жердің 5-7 істен шығуына ... ... ... мен ұсақ ... ... ... өмір сүруіне кедергі жасайды. Орман ағашын кесу,
шабу онда құрт құмырсқаның бұзуына соқтырады.
Тағы да еске түсіруіміз керек – ... ... ... ол адам сияқты
өзіне көңіл аударуды талап етеді. Орманның өмірді елестеуіміз мүмкін ... да біз ... оның ... өсуіне әрқашан жауаптымыз.
Орман ресурстары
Барлық рационалдық пайдалануға орман үшке ... ... ... ... су және ... ... маңызы бар, жасыл зоналы курорттарға ие,
қорықтық ормандар, өзен ... ... ... бар, ... және ... ... және ... орман, орман ескерткіштері және т.б
Орман көлемі және қор ... ... ... ... қоры |
| | |Млн га|% |т/га |Млн |% |
| | | | | ... | |
|1 ... ... орман |463 |18,9 |6,4 |1593,5 |29,4 |
|2 ... ... ... |260 |10,7 |2 |520 |9,6 |
|3 ... ... |510 |20,9 |1 |510 |9,4 |
|4 ... полюстегі орман |1233 |50,5 |- |2633,5 |48,4 |
|5 ... ... |20 |0,9 |6 |120 |2,2 |
|6 ... күйдегі орман |170 |7 |1,3 |221 |4,1 |
|7 ...... ... ... ... |16,2 |4 |1580 |29,2 |
| ... | | | | | |
|8 ... ... |620 |25,4 |1,4 |868 |16,1 |
|9 ... ... |1205 |49,5 |- |2789 |51,6 |
| | |2438 |100 |2,2 |5412,5 |100 ... топта аз жапырақты орман егіндері, еліміздің орталық және
батыс аумағында орналасқан. Үшінші топқа ... ... ол ... ... яғни ... ... Орал, Сібір және Қиыр
шығыстан алынған. Бірінші топтағыны тек шабу үшін ... ... шабу ... ... ... топтағыны өндірістік шабу Олар
оған дайындаудың ... көзі ... ... ... ... орманды оның
қолдануына байланысты – профиліне бөледі, - өндірістік, су қорғаулық, аудан
қорғаулық, курорттық, жол тораптық деп ... ... ... ... ... ... ... жағдайын жақсы деп айтуымызға ... ... және ... қалпына келу мүмкіндігі өте аз. Жыл сайын
шабылу көлемі 4,5 млрд м3 метр. Әсіресе ... ... және ... орналасқан ормандар өте үлкен қатерге ұшырады. Ол бүкіл орман
шыбысының жартысын ... ... 160 ... ... ... ал ... ... тен оннан бір бөлігі ғана қайта қалпына келтіруде.
Тропиктік ормандар жер шарының 7% шауып, ... ... ... көп ... оны ... ... деп де атайды. Олардың
көмірқышқыл ... ... ... ... ... ... өте үлкен. Торопиктік
орман 3-4 млн. жануарлар мен ... ... ... ... ... 80% құрт құмырсқа өмір сүреді. Белгілі ... 2/3 ... Бұл ... ¼ адамның оттегімен қамтамасыз етіледі. ФАО –ның
анықтаулары ... олар 100 мың км2 тең. ... ... ... ... қмтып жатыр. Оны4 10% Заир иен ... ... ... ... ... ол 8 ... Бразилия, Венесуэла, Колумбия, Перу, Эквадор, Тайланд және Суринді
қамтиды. Амазонка – бұл жер шарының ... ... Ол ... ... ... Бұл дүние жүзінде өте үлкен массивті тропикалық
ормандарға ие. Оның флорасы 4000 ... ... ие. ... аз ... ... әр ... ашылған жаңа өсімдік жаңа дәрілік көзі
болып ашылуы мүмкін. Бірақ балтамен өрт ... бұл ... ... ... жер ... биосфера механизмі болып табылады. Оның жұмысы ... ... онда ол ... қай ... ... ... ... Ондағы
өрттің болуы өте үлкен көңіл аударуды, оны ... ... үшін ... оның ... жұқа ... ... қоршап жатыр.
Тропикалық ормандардың жоғалуы.
Тропикалық түрде өмір сүру ортасы күннен күнге бұзылып ... да ... ... ... ... ... ... Жыл
сайын бұл ормандарда мыңдаған жерлер ... ол ... ... ... Ұлыбританияға тең. Егер қазірден біз құрып бара жатқан
ормандарды сақтамасық, ол 20-30 ... ... одан еш ... ... сөзсіз.
Мамандардың есептеуі бойынша екі –үш 5-10млн ... ... ... өмір ... осы ... ормандардан табылуда.
Қазірде ең көп құрып бара жатқан тропикалық ормандар әсіресе адамдар
қоныстанған жерлерде. Мұндай ... ... ... ... ағаг кесу ... ... алуда, ол жағдайды көбіне тұрақты тұрғындар жасауда.
Кейбір мамандардың пікірі бойынша бұл тұжырым дұрыс емес ол ... ... тек ... 10-20 % ... ... Өте ... ... жоғалуы ол мал жайлымдары мен әскери жолдар салумен Бразилияда
айналысады, оның нәтижесінде өсу, қажеттілік тропикалық ... ... ... және ... Шығыс Азияда.
Тропикалық ормандардың жоғалуын қалай тоқтатуға болады?
Бүкіләлемдік банктер және сауда және ауылшаруашылық мәселесі БҰҰ, ... күш ... ... қаржылай көмек берілуі ол тропикалық
ормандарды тоқтату мақсатында осы ... ... ... ... $ бөлді.
Гаппи (Guppy, 1984) өте қызық ұсыныс жасады, олардың ұсынысы ... ұйым құру ... деді ... оның ... ... нефт ... ұйым ... секілді. Гаппидің пікірі бойынша әлемдік рынокта
ағаштың құны өте төмен, санық ... ... ... өсуі 10% ... ... ... өсуі ... 55% құрып кетуде, қалған 35%
ғана қол тимеген жағдайда қалуда.
Өндірістік орман ... ... ... ... ... ... терминдері орман
ресурстарын түгелдей қолдану орман байлығының барлық түрін қамтиды.
Орман қолдану
Өндірістік ... ... ... – ағаш ... ... мен оны ... мен: бастысы
–ағаш, қосымша-қабығы, т.б. заттары.
Өндірісте басты орман қолдану үлкен масштабтағы жұмыстармен және оны
тасымалдау, индустрияға негізделген.
Өндірістік ... ... ... ... ... бастысы
дайындау болып табылады. Осымен экологиялық ... ... ... ағаш ... аудандарында байқалады. Орманда пайдалану ... ... ... ... яғни ... аз ағаштармен
ауысытырлады. Бірақ бұл ... ... ... ... Шабу ... ... ... әсер етеді. Осымен барлық қабық
байланысты болады. Өзгерістің интенсивтілігі оның шабумен тығыз ... Оның ... ... оның дайындау аумағының жақын болуы, орман
кесудің жабдықталуы мен тікелей байланысты. Және де орман кесу оның ... ... ... ... Бұндай жағдай үш кезеңде байқалады: ... ... тыс ... оның жетпей шабылуы, сонымен қатар ... ... ... - жер жамылғысының басты өсімдік жамылғысы болып табылады, ... ағаш – ... көзі ... ... ол жағымды өсімдік өнімдерін
алуға жануарлар мекендейтін орта болып табылады. Біз оны сақтауысыз ... ... ... жер ... өмір сүру ... ... Ол ... тіршілігінің көзі –яғни оттегі шығару көзі болып ... ... ... оны жағу ... аз еске ... адам, қала сыртына шыққан уақытында бұл сөздерді пысқырмайды ... біз ... ... көріп жатырмыз.
Менің ойымша біздің елімізде бұл ... көп ... ... іс жүзінде ешқандай шара қолданбауда, ... ... ... бос ... ал ... күте тұрады деп есептейді. Ал өзінің орман
ресурстарына мұқият қараған дамыған елдерде біздің ормандарымызды ... ... ... осы проблеманы шешуге уақыты табылғанда
барлығы кеш болады.
Адамзаттың табиғатқа әсері өте ... ... ... де биосфераға әсері өте кең және әр түрлі. Адамзат ... ... ... өмір сүру ... өзі ... оның экологиялық
проблемаларда шешуде және де оны туғызуда өзіне байланысты, ол табиғатқа
әсер ете отырып жануарлар мен ... ... әсер ... ал ол ... ... яғни ауа құрамына, су құрамына оның сапасына әсер етеді. Ал
адамзат шығаратын қалдықтар өте ауқымды ... ... ... ...

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Экология ғылымының пайда болуы мен қалыптасу кезеңдері және қазіргі экологиялық білім беру маңыздылығы43 бет
Экономикадағы экологиялық жендеттiк синдромы24 бет
Әлеуметтік-экологиялық дағдарыс және қоғамның тұрақты дамуы.9 бет
10 сынып бағдарламасындағы элементтер химиясы курсы бойынша табиғатқа әсері бар деген негізгі тақырыптар бөліп алып, осы элементтердің адам ағзасымен, қоршаған ортамен байланысты экологиялық, химиялық және табиғатты қорғау ұғымдарының проблемалары негізінде бағдарламалар дайындау58 бет
Delphi –программалық ортасында бағдарламалау17 бет
JavaScript- та бағдарламалау25 бет
Алаяқтық және онымен күресудің проблемалары мен болашақ мәселелері91 бет
Алгоритмдеу және бағдарламалау негіздері19 бет
АҚШ-тың ішкі жағдайы және “жаңа бағыт”36 бет
Банктің несиелік саясаты туралы31 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь