Кітап саудасындағы баға саясаты

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..2

НЕГІЗГІ БӨЛІМ

I ТАРАУ. Кітап саудасындағы баға саясаты ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5

1.1. Кітап саудасында баға қалыптастыру және маркетинг ... ... ... ... ... ... ... ... 9

1.2. Өзіндік құнға әсер ететін факторлар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 15

1.3. Шығындарды есептеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...19

II тарау. Баспа ісінің қаржы.шаруашылық қызметі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..25

2.1. Кітап басу ісіндегі өзіндік құн ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..29

2.2. Өзіндік құнды есептеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...33

2.3. Басылым калькуляциясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...38

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 44

СІЛТЕМЕЛЕР КӨРСЕТКІШІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .49

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .51
Кітаптың баға жетпес рухани байлық екендігі жайлы ұлы адамдар аз айтпаған. Мәселен, У. Шекспир «Кітап маған тақтан да қымбат» десе, Д. Дидро «Адамдар оқудан қалғанда ойлаудан да қалады» дейді. Абай бабамыз «артық білім кітапта» деп қазаққа кітап оқуды үндеген. Ал, бүгін ше? Бүгінгі қазақ кітап оқымайтын қазаққа айналды. Ғалымдар бүгінгі кітап оқуының қызығушылығы төмендегенін масс-медианың дамуымен байланыстырады. Кеңес үкіметі тұсында кітап оқу білімділіктің көрсеткіші, кітап қорының молдығы бақуаттылықтың белгісі болған деседі. Сол дәуірді қайта тудыру үшін елімізде оқу проблемасына жаңа көзқарас тудыру қажет. Бұл мәселені мемлекеттік деңгейде және қоғамдық ұйымдар мен бизнес секторларының (кітап дүкендерінің, баспалардың) қызу атсалысуымен шешуге болады. Алдымен, деректерге сүйенсек, «Книголюб» журналы оқырмандардың басым пайызын оқу процесіне байланысты жастар құрайды екен дейді. Жалпы көрсеткіштің тек 17%-ына қазақстандық белсенді оқырман қатары енетіні анықталды. Олар жарты жылда 3,7 кітаптың сатып алушылары атанды. Сонымен қатар соңғы 15 жылдағы жас толқынның басым бөлігі көркем-әдебиет шығармаларымен таныс еместігі белгілі болды. Ал, орыс тілді оқырман арасында Ресей баспаларының жеңіл-желпі «махаббат романдары» мен детективтері үлкен сұранысқа ие. Мұндағы атап кетерлік бір жайт, отандық әдебиет пен классикаға сұраныс аз. Қазақ кітаптарының таралмауына таралым аздығы бірден-бір себеп болып отырғандығы жайлы БАҚ арқылы да аз айтылмайды. Баспасөз беттері жариялаған соңғы мәліметтерге жүгінсек, елімізде 150-ге жуық баспа бар. Оның елу шақтысын бәсекеге қабілетті деуге болады. Ал, Ресей баспаларының өнімдері болса Қазақстан кітап нарығының 65-90 пайызын жаулап алған. Отандық баспалардың өнімі бар болғаны 10-35 пайызды құрайды. Ресейден келген миллиондаған дана кітаптардың 60 пайызы детективтер мен әйелдер романы болса, 17 пайызы фантастикалық әдебиеттер көрінеді. Ұлттық кітап палатасының мәлімдеуінше, жыл сайын елімізде 3,5 мың аталым кітап 1,5-2 миллион томмен жарық көреді екен. Олардың негізін оқулықтар мен оқу құралдары, ғылыми зерттеулер мен монографиялар құрайды. Қалған 10 пайызы ғана көркем әдебиет үлесіне тиіп отыр. Ал, балалар мен жасөспірімдерге арналған кітап жоқтың қасы.
Тақырыптың өзектілігі. Қазақстандағы кітап дүкендерінде төл өнімдерге қарағанда шетелдік кітаптар сөресі анағұрлым көп әрі қанық мұқабалармен көз жауын алатындығы туралы сөз қозғалу бірінші мәрте емес. Бұл жағдай жөнінде қазақ баспасөз беттері айта-айта жалықты. Дегенмен мәселе шешілмеді. Әлбетте, баспа директорлары мен әдебиет жанашырлары әлдеқандай шаралар қолданып, іске асырып жатқандығы рас.
Қазақ кітаптарының халі тіптен мүшкіл немесе сатылмай, бір бұрышта шаң басып тұр деп кесіп айта алмаймыз. Әр әдебиеттің өз оқырманы бар.
1. Чернова Н.В. Социология книжного рынка. МГУП, М., - 2005 ж. – 13 б.
2. Айгистов Р.А., Михайлова Н.И. Московский книжный ассортимент: структура, ценообразование, культура издательского оформления. М. – 2005 ж. – 67 б.
3. Лукин В.Б. Ценообразование в книгоиздании: Учебное пособие для специальности 0705 «Экономика и управление издательским делом и полиграфией», 0608 «Бухгалтерский учет, контроль и анализ хозяйственной деятельности». «Московский полиграфийский институт», М., – 1990 ж. – 66 б.
4. Айгистов Р.А., Михайлова Н.И. Московский книжный ассортимент: структура, ценообразование, культура издательского оформления. М. – 2005 ж. – 47 б.
5. Утков В.Г. Что нужно знать каждому о книжной торговли. «Книга», М., - 1976 ж. – 48 б.
6. Кузнецов Б.А. Экономика и организация издательской деятельности. М., «Астрель», - 2006 ж. – 52 б.
7. Чернова Н.В. Социология книжного рынка. МГУП, М., - 2005 ж. – 35 б.
8. Слепов В.А. Ценообразование. Стройиздат, М., – 1990 ж. – 3 б.
9. Кондрашев Д.Д. Ценообразование. М. – 1971 ж. – 34 б.
10. www.yandex.ru\Ценообразование. Глава Стоимость.
11. Роберт Дж. Долен, Герман Саймон Эффективное ценообразование. «Экзамен», М., - 2005 ж. – 16 б.
12. Слупский О.И. Книга для авторов: Как создать и издать книгу лучше, быстрее, дешевле. Дашков и К, М., - 2001 ж. – 53 б.
13. Курс экономического анализа: Учеб. для экон. спец. вузов. Под ред. М. И. Баканова, А. Д. Шеремета. — М.: Финансы и статистика, 1984 — 41 б.
14. Анализ финансово-хозяйственной деятельности предприятий. Под ред. Л. Короткова и Р. Медведева. — М.: Госфиниздат, 1963 — 35 б.
15. Чернова Н.В. Социология книжного рынка. МГУП, М., - 2005 ж. – 85 б.
16. Камаев В. Д. Учебник по основам экономической теории – М.:
«Владос», 1996 г. – 56 б.
17. Слепов В.А. Ценообразование. Стройиздат, М., – 1990 ж. – 12 б.
18. Васькин А.А. Розничная книжная торговля. «Спутник +», М., - 2002 ж. – 19 б.
19. Айгистов Р.А., Михайлова Н.И. Московский книжный ассортимент: структура, ценообразование, культура издательского оформления. М. – 2005 ж. – 15 б.
20. Щацкин Л. Математика книготорговли. МГУП, М., - 2001 ж. – 17 б.
21. Кузнецов Б.А. Экономика и организация издательской деятельности. М., «Астрель», - 2006 ж. – 143 б.
22. Кузнецов Б.А. Экономика и организация издательской деятельности. М., «Астрель», - 2006 ж. – 147 б.
23. Хикс Дж. Р. Стоимость и капитал – М.: Издательская группа «Прогресс», 1993 г. – 148 б.
24. Айгистов Р.А., Михайлова Н.И. Московский книжный ассортимент: структура, ценообразование, культура издательского оформления. М. – 2005 ж. – 23 б.
25. Кузнецов Б.А. Экономика и организация издательской деятельности. М., «Астрель», - 2006 ж. – 101 б.
26. www.yandex.ru\Ценообразование. Глава Стоимость.
27. Кузнецов Б.А. Экономика и организация издательской деятельности. М., «Астрель», - 2006 ж. – 193 б.
28. Экономический анализ хозяйственной деятельности. Под ред. А. Д. Шеремета — М.: “Экономика”, 1979 ж. – 13 б.
29. Курс экономического анализа: Учеб. для экон. спец. вузов. Под ред. М. И. Баканова, А. Д. Шеремета. — М.: Финансы и статистика, 1984 г. – 42 б.
30. Кузнецов Б.А. Экономика и организация издательской деятельности. М., «Астрель», - 2006 ж. – 168 б.
31. Кондрашев Д.Д. Ценообразование. М. – 1971 ж. – 17 б.
32. Чернова Н.В. Социология книжного рынка. МГУП, М., - 2005 ж. – 172 б.
33. Слепов В.А. Ценообразование. Стройиздат, М., – 1990 ж. – 73 б.
34. Кузнецов Б.А. Экономика и организация издательской деятельности. М., «Астрель», - 2006 ж. – 193 б.
35. www.mail.ru\Значение, задачи и источники информации анализа себестоимости продукции\таблица 1.2. Глава 2; §1.
36. www.google.ru интернет беті
37. Анализ финансово-хозяйственной деятельности предприятий. Под ред. Л. Короткова и Р. Медведева. — М.: Госфиниздат, 1963г. – 37б.
41. «Ана тілі» газеті, 29-қаңтар, 2009 жыл.

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

1. Кузнецов Б.А. Экономика и организация издательской деятельности. М., «Астрель», - 2006 ж. – 655 б.
2. Айгистов Р.А., Михайлова Н.И. Московский книжный ассортимент: структура, ценообразование, культура издательского оформления. М. – 2005 ж. – 792 б.
3. Чернова Н.В. Социология книжного рынка. МГУП, М., - 2005 ж. – 785 б.
4. Слепов В.А. Ценообразование. Стройиздат, М., – 1990 ж. – 90 б.
5. Лукин В.Б. Ценообразование в книгоиздании: Учебное пособие для специальности 0705 «Экономика и управление издательским делом и полиграфией», 0608 «Бухгалтерский учет, контроль и анализ хозяйственной деятельности». «Московский полиграфийский институт», М., – 1990 ж. – 96 б.
6. Кондрашев Д.Д. Ценообразование. М. – 1971 ж. – 70 б.
7. Роберт Дж. Долен, Герман Саймон Эффективное ценообразование. «Экзамен», М., - 2005 ж. – 166 б.
8. Бондаровский И.Б., Вишнякова Т.В. Основы книжной торговли. М., Высшая школа, - 1984 ж. – 129 б.
9. Васькин А.А. Розничная книжная торговля. «Спутник +», М., - 2002 ж. – 199 б.
10. Щацкин Л. Математика книготорговли. МГУП, М., - 2001 ж. – 326 б.
11. Утков В.Г. Что нужно знать каждому о книжной торговли. «Книга», М., - 1976 ж. – 111 б.
12. Механизация и автоматизация: научная организация труда в полиграфии и книжной торговле; совершенствование издательского процесса. Тезисы докладов. Л., - 1970 ж.
13. Вознесенский А. Как издать вашу книгу. В помощь автору. – СПб.: Изд. Дом «Коло», - 2003 ж. – 320 б.
14. Слупский О.И. Книга для авторов: Как создать и издать книгу лучше, быстрее, дешевле. Дашков и К, М., - 2001 ж. – 532 б.
15. Мильчин А.Э. Культура издания, или Как не надо и как надо делать книги. Логос, М., - 2002 ж. – 224 б.
16. www.mail.ru интернет беті
17. www.google.ru интернет беті
18. www.yandex.ru интернет беті
19. www.inform.kz интернет беті
20. «Ана тілі» газеті, 29-қаңтар, 2009 жыл.
21. Хикс Дж. Р. Стоимость и капитал – М.: Издательская группа «Прогресс», 1993 г.
22. Камаев В. Д. Учебник по основам экономической теории – М.:
«Владос», 1996 г.
23. Анализ финансово-хозяйственной деятельности предприятий. Под ред. Л. Короткова и Р. Медведева. — М.: Госфиниздат, 1963 г. - 357с.
24. Анализ хозяйственной деятельности в промышленности: Учебник / Л.А. Богдановская, Г.Г. Виногоров, О.Ф. Мигун и др.: Под общ. ред. В.И. Стражева. — Минск: Выс. шк., 1995 г. - 363 с.
25. Курс экономического анализа: Учеб. для экон. спец. вузов. Под ред. М. И. Баканова, А. Д. Шеремета. — М.: Финансы и статистика, 1984г. - 412с.
26. Экономический анализ хозяйственной деятельности. Под ред. А. Д. Шеремета — М.: “Экономика”, 1979 г. - 373с.
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
.............................................2
НЕГІЗГІ БӨЛІМ
I ... ... ... ... Кітап саудасында баға ... ... ... ... әсер ... ... есептеу............................
.......................................................19
II ... ... ... ... ... басу ... өзіндік
құн......................................................................29
2.2. ... ... ... баға ... ... ... ... жайлы ұлы
адамдар аз айтпаған. Мәселен, У.
Шекспир ... ... ... да ... ... Д. Дидро «Адамдар оқудан
қалғанда ойлаудан да қалады» дейді. Абай бабамыз «артық білім кітапта» ... ... ... ... Ал, бүгін ше? Бүгінгі қазақ кітап оқымайтын
қазаққа айналды. Ғалымдар бүгінгі ... ... ... ... ... ... ... үкіметі тұсында кітап оқу
білімділіктің көрсеткіші, кітап қорының молдығы бақуаттылықтың ... ... Сол ... ... тудыру үшін елімізде оқу проблемасына жаңа
көзқарас тудыру қажет. Бұл мәселені мемлекеттік деңгейде және ... мен ... ... (кітап дүкендерінің, баспалардың) қызу
атсалысуымен шешуге болады. Алдымен, деректерге ... ... ... ... ... оқу ... ... жастар құрайды
екен дейді. Жалпы көрсеткіштің тек 17%-ына қазақстандық ... ... ... ... Олар ... ... 3,7 ... сатып алушылары
атанды. Сонымен қатар соңғы 15 жылдағы жас толқынның ... ... ... ... ... еместігі белгілі болды. Ал, орыс тілді оқырман
арасында Ресей баспаларының жеңіл-желпі «махаббат ... ... ... ... ие. ... атап ... бір жайт, отандық
әдебиет пен ... ... аз. ... ... ... ... ... себеп болып отырғандығы жайлы БАҚ ... да ... ... беттері жариялаған соңғы мәліметтерге жүгінсек,
елімізде 150-ге жуық ... бар. Оның елу ... ... ... деуге
болады. Ал, Ресей баспаларының өнімдері болса Қазақстан кітап нарығының 65-
90 пайызын жаулап ... ... ... ... бар болғаны 10-35
пайызды құрайды. Ресейден келген миллиондаған дана кітаптардың 60 пайызы
детективтер мен әйелдер ... ... 17 ... ... ... ... кітап палатасының мәлімдеуінше, жыл сайын елімізде 3,5 мың
аталым кітап 1,5-2 миллион ... ... ... ... Олардың негізін
оқулықтар мен оқу құралдары, ғылыми зерттеулер мен монографиялар құрайды.
Қалған 10 пайызы ғана көркем әдебиет ... тиіп ... Ал, ... ... ... ... ... қасы.
Тақырыптың өзектілігі. Қазақстандағы кітап дүкендерінде төл өнімдерге
қарағанда шетелдік кітаптар ... ... көп әрі ... ... көз
жауын алатындығы туралы сөз қозғалу бірінші мәрте емес. Бұл жағдай жөнінде
қазақ баспасөз ... ... ... ... ... шешілмеді.
Әлбетте, баспа директорлары мен әдебиет ... ... ... іске асырып жатқандығы рас.
Қазақ кітаптарының халі тіптен мүшкіл ... ... бір ... шаң
басып тұр деп кесіп айта алмаймыз. Әр ... өз ... бар. ... ... ... ... ... жанрда туындыларды ... ... ... ... өтілмеуіне бірден-бір себеп. Анда-санда
жүргізілетін зерттеу нәтижелерінен оқырмандардың басым көпшілігі ... ... ... екені анықталды. Сонымен қатар шет елдің
махаббат романдары мен шытырман ... ... ... ететіндігі
байқалады. Ал, қазақ кітаптары соңғы жылдары тек бір әулеттің ... ... ... немесе жалын атқан жүректегі сезімді қоярға жер
таппай, ақын аға-інілеріміз, апа-қарындастарымыз «поэзия» айдарымен ... ... ... ... қиял әлемін шарлаушылар мен шытырман
қызыққа толы әңгімемен еліктіріп әкететін еңбектер әлі ... ... ... қанағаттандыра алмай отыр.
Одан кейінгі осы қатарда тұрған тағы бір мәселе: қазақ ... ... жұқа ... ыңғайлы да жинақты кітаптары көркем де
арзан. Бүгінгі уақыты тығыз халық үшін қоржынға ... ... ... ... әр ... ... ... Олардың мазмұны да жеңіл. Ал, қазақ
кітаптары әлі де «Абай жолы» томдарының сипатынан шыға ... ... ... ... ... үркітеді. Үй шаруашылығымен ... ... ... ... ... ... ... Бағасы да қалта көтермейді.
Сондықтан ең болмаса алдымен сыйға тартарлыққа арналған ... ... елге жол ... ... ... ... ... дүкендерінде қазақ кітап сөрелері
аз және тауар өтілімі төмен. Мұндай ... ... ... ... ... ... ... кітап оқырмандары бар, бірақ ... ... ... ... ... ... ... ғана емес, тауар бағасына да ... ... ... ... ... қазақ кітаптарының калькуляциясын
зерттеу негізделген.
Зерттеудің теориялық және әдістемелік негіздері. Кітапты тауар ретінде
қарастыру арқылы өндіріс ... ... ... түсім мен пайда –
барлығы кітап саудасындағы ... ... ... және «кітап-
тауар» тақырыбындағы әдебиеттерді бітіру жұмысын жазу барысында басшылыққа
алып отырдым. Сонымен қатар баспада шығарылған кітап калькуляциясына ... ... ... ... ... ... мақсаты мен міндеттері. Баспа саласындағы өнімдердің
бағасын есептеп шығару мен нарыққа ұсынатын ... ... ...... ... ... саудасындағы өзіндік құнды шығаруға
бағытталған. Қазақ ... ... аз ... және ... ... ... Басты назарға әлі де алынбай ... бұл ... ... жойып, рухани шөліркеген елге төл өнімді сапалы ... ... ... ... ... ... шет ел, әсіресе Ресей кітап
маркетингінен үлгі ала отырып, Қазақстандағы кітап саудасын жаңа деңгейге
жетелеуіміз керек. Ол үшін ең ... ... ... ... мен мұқабасы
жағынан сапалы шығарып, оқырмандарға ... ... ... ... ... ... Осы орайда кітаптың бағасын есептеп, оны тұтынушыға
сататын құнды ыңғайластыру мен ел ... және ... ... ... ... әр баспагердің басты проблемасы. Қазақ баспаларының
арасындағы бәсекелестікті белгілі бір ... ... ... ... ... ... Өнім ... неғұрлым тиімді етіп, баспа түсімін
соғұрлым арттыру. Оқырман арасындағы қазақ кітаптарына, мейлің ересектерге
арналған жанр ... ... ... ... арналған әдебиеттер,
тіпті болмасын поэзия шығармашылығындағы ... ... ... ... ... ... жұмыс жасап, осы ретте кітап
саудасын дамыту.
Зерттеу жұмысының ғылыми жаңалығы. ... ... ... ... ... отырып, қазақ кітап саудасындағы маркетинг жұмысын қайткенде
жақсартуға болады ... ... ... ... ... затындық,
қосымша, коммерциялық және үстеме шығындарын ... ... ... ... ... ... тұтынушы үшін тиімді ету жолдарын ... ... ... ... басу ... ... ... жұмысына кірісерде орыс ғалымдарының жұмыстарын ... ... Б.А. ... и организация издательской деятельности. 2006 г.;
Айгистов Р.А., Михайлова Н.И. Московский книжный ... ... ... ... оформления. 2005 г.; Чернова Н.В.
Социология книжного рынка. 2005 г.; ... В.А. ... 1990 ... В.Б. ... в ... ... ... для
специальности 0705 «Экономика и управление ... ... ... 0608 ... ... ... и анализ хозяйственной
деятельности». «Московский полиграфийский институт». 1990 г.; ... ... 1971 г. Осы ... негізінде қазақ кітаптарының
бағасын есептеу тәсілдерін: алдымен нарықты зерттеп, содан кейін ... ... ... ... ... ... кітап бағасын шығаруды
қарастырдым.
Зерттеу жұмысының құрылымы. Бітіру ... ... ... және
тақырыпты тарқатып түсіндіретін негізгі бөлімдегі екі ... ... ... ... ... ... ... мазмұны, мақсат-міндеті
мен өзектілігін құрайтын реферат қоса берілген. Зерттеу жұмысының соныңда
негізге ... ... ... пен ... ... тағы ... ... КІТАП САУДАСЫНДАҒЫ БАҒА САЯСАТЫ
Кітап саудасы – нарықтағы ... және ... да ... ... және ... ... көрсетілетін кәсіпкерлік қызмет түрлерінің
жиынтығы. Сонымен қатар ол кітап ... ... ... ... ... ... үдерістерді жүзеге асыратын қарым-қатынас саласындағы қызмет
түрі болып та саналады.
Кітап саудасы бәсекелестік, жеңіліс пен жеңіс тәсілдерінен ... ... ... саласындағы бәсекелестік орта ... ... үш ... ... Баға ... басқарылып отыратын орта. Ол бәсекелестіктің ең жоғарғы
сатысымен, тауарлар мен қызметтердің ... ... Баға ... ... ... Ол ... бәсекелестікпен, сонымен
бірге тауарлар және қызмет түрлерінің әртүрлілігімен сипатталады;
• Баға мемлекетпен басқарылып ... ... ... тасымал, байланыс,
коммуналдық қызметтерді мемлекет реттейді \1\.
Шығарылатын кітаптың таратылуы сауатты ұйымдастырылса, яғни ... ... ... ... ... ... үшін ... етіп
шығарса ғана сол өнімнің пайдасы мен оны шығаруға кеткен ... ... ... кітап басу үдерісінің бір ерекшелігі – кітап сатылымдық
кезеңдегі кітаптың «ғұмыры» ... ... ... саны ... ... ... тауарлық ұсыныстардың әртүрлілігін белгілі бір
тәсілдермен жеңілдетуге болады. Сондай жеңілдету ... бірі – ... ... ... ... ... баспалық қоржынды басқарудың
үдерісін реттейді. Оған қоса өнімдердің ... ... ... Ал, ең ...... бір ... ... «ерекше тауар
түріне» келтіреді. Өйткені өнімді нарыққа шығарар алдында маркетингтік
сызбалар мен ... ... ... ... ... ... және
сатылымды басқаруға қолайлы мүмкіндік береді. Мұнда сериялық ... ... ... ... жеке және ... ... де ... бөлімі болып табылады. Шынтуайтына келсек, сериялық басылымдар
негізінде кросс-сатылым (cross-selling – ... ... ... ... қосымша ретінде тағы бір кітап сату ұсынысы) идеясы жүзеге ... ... ... мақсаты – өнім шығарушы тұтынушыны өз фирмасына
бекітіп алу, яғни оны ... ... ... жұмыс жасау
қандай да бір ретте ... осы ... ... ... шешуге
көмектеседі, бұл орайда серияны шығару – тікелей маркетинг ... ... ... алып ... ... неғұрлым қызықтырақ және
перспективалы болады. ... ... ... ... сайын сұраныс
соғұрлым жоғарылайтыны сөзсіз. Дүкен бойынша ... ... ... ... байланысты келесі тауарларды бөліп шығуға болады:
А) дүрлікпе сұранымға ие тауарлар;
Б) үлкен сұранымға ие ... ... ... ие тауарлар;
Г) төмен сұранымға ие тауарлар;
Д) «өтімсіздер» қатарына жататын тауарлар.
Өз өнімінің бағасын жоғарылататын баспалар өз қолдарымен ... ... және ... ... ... келетін түсімдерді
«жояды». Сонымен қатар олар басқа ұйымдар мен тұлғаларға кітаптарды немесе
кітаптың бөліктерін көшіріп сатуынан пайда ... ... ... ... ... 2000 ... ... белгілі. Өзге де салалардың
мамандары кітап саудасының маркетингі аясында кітаптың қолжазбадан кітап
таралымы сатысына ... ... ... және ... ... кітап саудасындағы шығармашылықтарды
тығыз байланыс негізінде ... ... ... ету деп ... ... ... ... кітап тауарларының көпшілік арасында таралуына түседі.
Дегенмен ... ... мен ... ... ... ... да
аса назарда болады. Ал ... ... ... ... ... саудасындағы маркетинг – бұл бір-бірін толықтырып, байланыстырып
тұратын сұрақтардың жиынтығы. Кітап маркетингінің құрамына мыналар жатады:
- Кітап ... ... ... ... ... саудасы және оны сараптауда маркетингтік ортаны анықтайды;
- Кітап саудасындағы маркетингтік шешімдер қабылдау үшін конференттік
базаны ... ... ... ... ... ... ... тұтынушысын
анықтайды;
- Толықтай нарықтың талаптарын есепке ала ... ... ... ... ... ... және оны ... тауар сатылымын жоспарлайды;
- Кітап тауарының қолданысқа енуінің стимуляциялау жүйесі мен ... Баға ... ... ... және баға ... ... өнімін
анықтау және алматыру кезеңінде қалыптастырады;
- Кітап нарығының сыртқы сипатынан маркетинг қызметтерін анықтайды;
- Кітап саудасының маркетингін басқару жүйесін жетілдіреді \4\.
Басқаша ... ... ... ... – бұл ... басқару және кітап тауарын сату-алу арқылы жүзеге ... ... ... ... ... ...... саудасының
субъектісі бір уақытта сатушы маркетингі субъектісі болса, бірде ... ... ... болып шығады.
Кітап нарығының субъектілері ретінде баспа мен кітап сатушы ұйымдар
ғана емес, жеке ... мен ұсақ ... ... да, ... ... ... бір немесе бірнеше кітап саудасының маркетинг ... жеке ... ... Осылардың ішінде де, көтерме және
әртүрлі кітап саудалық ірі ... атап ... бір ... ... ... болса, бірде сатып алушы маркетингіне қатысты бола
алады.
Кітап саудасының ... ... ... ... ... Маркетингті зерттеу, кітап саудасының маркетинг субъектісінің
тұрмыстық шығармашылық ... ... ... ... ... ... ... арасындағы шығармашылық
сараптама.
2. Кітап нарығында маркетингтік, яғни басқарушылық ақпаратты жинау
және жөндеу.
3. Тауарлық өнім түрлерін жоспарлау: кітап өнім ... ... және ... ... ... ... кітап саудасымен айналысатын ұйымның тауарды
тарату құрылымы көмегі арқылы кітаптарды тарату, ... ... ... ... ... ... ... өнімін тауарлық өнім
түрлері бойынша тұтынушыға жеткізуді жоспарлау және сараптамалау.
5. Кітаптың жарнамасы мен насихаты.
6. Өткізім ынталандырылуы: баға, тауар және сервисті ынталандыру ... ... ... ... барысында ең бастысы
маркетингті бәсекелестік күрес құралы ретінде қарастырған жөн. ... ... ... кітапты өткізу мен тұрмыста қажеттілігіне
салынған қаржыны ... ... ... ... ... ең
басты мақсаты – кітап нарығын зерттеу мен саудаға ... көп ... ... ... ... ... ... ұйымдар кітап нарығының
әрдайым әркелкілік танытып тұратынын есте ... ... ... ... ... көп ие кітаптың бағасын өлшеуге
басты орын береді. Кітап ... оның ... да ... ... ... орындалу сапасы, таралымы, басылым ұйымдастырушылығы
арқылы анықталады.
Баспа бизнесінің мақсаты «өзіндік» тұтынушы ... ... ... ... ... - ... алушы өзіне қажетті өнімді баспа ұсына
алып отыр ма, тұтынушы өз ... ... ... ... сол ... алып
отыр ма деген сұрақтарға жауап бере алуы шарт.
Маркетингтік шығармашылықтың өзегі инновацияны іздеу болып саналады.
Мұнда күн тәртібіне тағы да бір ... ... ... ... шығару мәселесі
қойылмайды. Ең басты ... тағы бір жаңа ... ... ... ... тың ... ... кезде ғана орындалады. Нарық
шарттарында маңызды нәрсе – ... ... ... көрсету тәсілдерімен
басқа бәсекелестерінен бөлектеніп, нарыққа өз өнімін дер кезінде ұсыну
ерекшелігімен ... ... ... ... ... ... ... түрде жаранамалап отырған
да жөн болар еді. ... ... ... ... шағым жинап,
тұтынушы жиыстырып, олардың көзінше баспаның келбетін әсерлі етіп ... ... ... ... құрайтын аспектілерге тоқталып өтсек:
- Тауарлық саясат – баспаның ұйымдастырып отыратын шарасы. Ол нарықтың
таңдалынған сегментіндегі баспа ... ... ... ... Бұл ... ... ... және өнім
түрлері аясында қол жеткізіледі. Сонымен бірге баспаның өзіндік имиджі
қалыптасқан кезді күтеді. Әрине, баспа имиджі жағымсыз болғаны аталмыш
мақсатты іске ... ... ... ... ... ... ... принципін ұстанады. Яғни, бұл - ... ... ... өнімдерге қызығушылығы төмендеп, жаңа
сұраныстарға шөліркегенін анықтап отыратын қазмет жүйесі.
- Баға ... ... ...... ... ... ... қамтиды. Ол нарықтағы тауардың ұсынысы мен сұраныс
арқылы қалыптасқанының нәтижесі болып табылады.
- Өткізім саясаты (таратылым мен ...... ... ... дейінгі жолдарын қамтиды. Осы орайда сатып алушыны қайдан және
қашан табуға болады деген ... ... ... ... саясат – баспаның «сыртқы ортамен» ... ... ... ... ... ... ... жәрмеңкелеріне,
тұсаукесерлерге қатысу, авторлармен кездесу, түрлі сайыстарға, семинарларға
қатысу) \6\.
Кітап ісінде сарапшы тәсілдер және сараптамалық құжаттардың ... 6 ... бар. Бұл ... ... ... фирмамен қоса ең аз
дегенде екі ... ... ... Яғни тек ... ... ... емес, сонымен қатар өзіндік баға да керек:
- Авторлар мен кітап тақырыбы. Сатып ... ... ... кітаптар мен авторлар саны бағаланады.
- Нарықтық қызмет. Тауарды айналдыру мен ... кету ... ... ... ... мен ... ... салыстырмалы әсерлілігі:
тауардың ұстанымы, сыртқы ... ... ... ... ... ... ... көлемі, оның мүмкіндігі және қолданылуы
бағаланады.
- Басқару. Басшылықтың ... ... және ... қоса ... ... ұтысы мен жеңілістері бағаланады.
- Мәдениет. Жинақталған тәжірибелілігі, нарықтағы өзгеріске жедел түрде
ілесу маңыздылығы бағаланады \7\.
Маркетингтің маңызды ... ... ... ... ... ... ... баға саясатын қалыптастыру болып табылады.
Әрбір кәсіпкер өз тауарына ... ... ... ... баға
қалыптастырудың екі жолы бар: жеке немесе бірлік бағаны ... ... мен ... алушының арасында жүргізілетін келіссөздер
нәтижесімен екі жақтың ыңғайласқан келісімі негізінде қалыптасады. ... ... ... ... ... тек бір бағаға сатып алумен
сипатталады. Барлық тұтынушы үшін бір ғана ... ... ... ... ... ... бағаны дифференциациялаудағы ірі шығындар және
техникалық ... ... ... бағалар баспа басшылары
нарыққа сериялы басылымның стандартты өнімін ұсынуымен маңызды. Бұл ... ... ... ... ... ... ... салыстыруы және
сатып алу шешімін ұзаққа созбауы үшін мәнді.
Баға тұтынушының шешімі үшін маңызды критерий болды және әлі ... ... ... елдер үшін, кедей тұрғындар, сонымен қатар көпшілік
сұранысындағы тауарлар үшін баға осылай сипатталады. ... ... ... ... ... ... орын алып келеді. Тіпті, баға бәсекелестік
саясатта өз позициясын ... ... ... ... ... ... ... қатты әсер етеді. Соған қоса, көптеген ... ... ... баға ... жеткіліксіз квалифициацияланған. Көбіне-
көп мынадай ... ... ... баға тек ... негізінде
қалыптасқан, бағалар нарық жағдайларының тұрақсыздығын ... ... ... да ... ... баға ... түрлі
нұсқаларымен және нарық сегментімен жеткілікті деңгейде құрылмаған. ... ... ... ... ... ... пайда болып
отыр. Ол маркетинг саласын түсінбегендіктен және басшылықтан тек шығындарды
есептеу арқылы бағаны қою жағдайларынан туындады. Сол ... ... ... ... ... тиімділігі маңызды болып табылады.
1.1. КІТАП САУДАСЫНДА БАҒА ҚАЛЫПТАСТЫРУ ЖӘНЕ МАРКЕТИНГ
Кітап саудасындағы маркетингтің баға ... яғни ... ... ... ... болсақ, алдымен баға деген ұғымға
анықтама ... жөн ...... ... ең қиын ... ... ғана баға оңай болып көрінеді. Оның сан ... ... бар. ... кейбірі: баға – құнның ақшамен
сипатталуы. Баға – бұл ... ... ... ... Дегенмен ол
қарапайымдылық жай ғана көлгірсу \8\.
Баға – ... ... ... көрінісі екені саяси экономика курсынан
белгілі. Демек, құн жоғары болса, баға да қымбат болмақ. Және ... ... ... баға да ... Осы ... ... тәжірибеде қолданып қалсақ, бірнеше сұрақ туындайтыны сөзсіз.
Мысалы, неге баға негізіне жеке құн ғана емес, жалпы құн ... ... ... ... ... құнның жоғарылығы арқылы
халықаралық саудада қалыпты деңгеймен, ... ... ... ... баға
төленеді?, бағалар өз еркімен анықтала ала ма?, егер анықталса, қандай
шекке ... ... ... ... ... үлкен пайда, кейбірі
кішкене табыс әкеліп жатады? Ал кей жағдайларда тіпті фирмасын ... ... ... шегі жоқ. Ол ... жауабын тек қана баға
белгілеу экономикалық тәртібі береді.
Капитализм шарттары бойынша баға белгілеу – апатты ... ... ... ... Яғни ... деген сұраныстар мен
ұсыныстардың қорытындысы бойынша айқындалады. Нарықтық жағдаят ... яғни ... ... ... ... Оларға тұрақтылық тән емес.
В.И. Лениннің анықтамасы бойынша: «баға - құн заңының көрінісі. Құн –
баға заңы, яғни бағаның жалпылама ... ... ... Д. ... ... ... ... қатеге
соқтыратын және қарама-қайшы пікірлер тудыратын құн ... ... әрі ... емес еді. ... ... бойы экономистер тауардың
құнын қалыптастыруда еңбек етіп келді.
Смит құнды тауардың шығарылуына кеткен қызмет, сатылатын еңбек (еңбек
ақы), еңбек ... ... және ... ... ... Рикардо және Мак-
Куллох бағаны өнім шығындарымен анықтаса, Сэй – заттың пайдасымен, Лодедель
– ұсыныс және сұраныспен ... ... пен ... ... ... ... ... шешімге келді: құн – қоғамдық абстрактілік қызмет
шығынының заттық ... және өнім ... ... ... ... ғылымында ұзаққа созылған дау тауар ... ... оның ... турасында еді. Смит құн мөлшерін кейде тауарды шығаруға
кеткен қызмет уақытымен, кейде ... ... ... Рикардо болса,
өндірістің нашар шарттарымен тауарды шығаруға ... ... ... ... ... ... ... қажеттілігі мен қажеттілікті
қанағаттандыратын еңбек көлемінің қатынасына келтірді. Самуэльсон, Кларк
және т.б. ... ... ... ... шығындардың қосымша
тауар бірліктерін шығаруға жұмсалған қосымша шығындарға әсерімен ... ... ... шығарылатын тауар түрлерін тиянақтылықпен
қамтамасыз ететін түрі кеңінен колданысқа ие. Әрбір жаңа ... ... ... үшін үлкен тәуекелге бет бұру болып саналады және қомақты шығындарды
талап етеді. Кей ... егер ... ... ... ... ... ... ғұмырын ұзаққа созған тиімді болады. Мұндай жағдайда
фирма бағаны минималды тиімділікті ... ... ... ... маңыздысы - фирманың тауарына сұранысты анықтау. Нағыз маман мұны
былайша реттеген болар еді: «Сұраныстың икемділігі сіздің ... ... ... Баға ... сіз оны сатқыңыз келетін бағаға айтылады».
Нарықтың сыйымдылығы емес, нарықтағы тауарды әр ... ... сату ... сөз қозғалып отыр \11\.
Мамандардың пікірінше, бағаны қалыптастыру – бұл ... ... ... саналады. Әдетте, бағаны анықтау ... ... ... ... ... керек. Осы орайда, баға – фирма ... ұйым ... ... ... яғни өзінше индикатор деп нық айтуға болады.
Нарық шарттары бойынша баға қалыптастыру өте күрделі шаруа. ... ... ... әсер ... Ал, маркетинг мақсаты осылардың
ішіндегі бағаны анықтаудың ең қажетті стратегиясын сараптап, ... ... бір ... ... ұйым ... жүйесінде баға саясатын жүзеге
асыру келесі міндеттерді орындаумен байланысты:
• Баға саясатының міндеттерін анықтау;
• Баға стратегиясын ... ... ... ... баға ... жүзеге асыру.
Бағаны қалыптастырудың өзіндік стратегиясын жасаудан бұрын бағаның
дәрежесіне әсер ететін сыртқы және ішкі ... ... ... ... ... ... Тұтынушылар;
• Баға және сауда саласындағы үкіметтік шаралар, яғни мемлекеттік
баға реттеу;
• Тауар тасымал жолдарының қатысушылары;
• Бәсекелестер саясаты;
• Өндірістік ... ... ... ... зерттеу жүргізілгеннен кейін фирма немесе
ұйым өзінің дамуына ықпал ете алатын баға саясатының мақсатын таңдай ... ... баға ... үш ... ... шығарды.
Нарық үлесін көтермелеу арқылы пайданы көбейту. Мұнда нарықтағы
көшбасшылықты иелену, ... ... ... ... туралы
сөз қозғалып тұр. Бұған үлкен потенциалды нарық шарттары бойынша ... ... ... ... ... минималды дәреже қою негізінде
жетуге болады. Мұндай аяқ алыс тек ... ... ... ... ... ... үлкен бәсекелестік пен кенеттен тұтынушы сұранысының ... ... ... ғана ... ... Дегенмен бұл әрекет
те төмен баға өндіріс шығындарын жапқанға дейін орындалады.
Бағаны максимизациялау арқылы пайданы ... Бұл ... ... ... ... ... мен мәртебелігіне ден қоятындар
үшін ... ... баға ... ... ... ... ... озу
үшін енді төмендетілген бағамен емес, «сапа ... ... ... ... ... фирма ендігі қаржысын осындай мәртебелі өнім шығаруға
жұмсайды және жоғары баға ... ... ... жауып тастап,
максималды пайда түсіреді.
Нарықтағы тұрақты жағдайын сақтау арқылы пайдамен қамтамасыз ету. Бұл
жағдайда өнім бағасы ... ... ... ... ... ... және делдардар ұстанған қалып секілді сыртқы күштердің
әсер ету минимизациясы негізінде сатылым көлемін қысқартып алмауға тырысады
\13\.
Баға стратегиясын ... ... ... үш ... ... ... ... шығындарға бағыттау компания көздеген пайда мен өнім
бірлігіне ... ... ... ... ... сатылым бағасын
қалыптастыруға негізделген. Осы ... ... ... ... ... ... абсолютті ақшалай көріністе ұсынылуы мүмкін. ... ... ... ... аз ... ... дәстүрлі бағытталады.
Бұл әсіресе бәсекелестері жоқ, толыққанды емес нарықта қолданылады. Бұл
жерде ... ... ... ғана өтеп ... ... ... толыққанды нарық шарттары бойынша тауар бағасы
өнімге деген ... ... ... ... ... ... Бұл жерде
тұтынушыға тауардың қаншалықты қажет екендігі, ... ... ... ... созылмалылығына басты назар аударылады.
Сұраныс созылмалылығы сол өнімнің бағасы бір ... ... ... ... арзандайтынын немесе қымбаттайтынын анықтайды. Егер
сұраныс бағаға қарама-қарсы бағытта өзгеретін болса, ол баға ... ... ... бағыттау бәсекелестердің баға дәрежесін сараптау
және олардың өзгеру перспективасын жобалаудан негізделеді. Мұнда ... ... ... ... ... ... дәрежесі неғұрлым жоғары
болса, соғұрлым «шығынды» баға нарыққа сәйкестеледі және керісінше ... ... ... ... ... өз ... шығарып
тастайды. Өйткені өндірушілер мен тұтынушылардың едәуір санында ... жеке баға ... ... ... ... \14\.
Бұл жағдайда баға ағымдағы бағалар дәрежесі негізінде қойылады.
Компания ... ... мен ... ... ... ... жырылып шығады. Мұндай жолға «көшбасшыға еру» стратегиясын
ұстанатын ... бара ... баға ... ... ... ... ... Мұнда өзінше әдістер қолданылады:
• «баға соғысы» - әсіресе монополды нарықта қолданылады. Әйтсе де,
заманауи сатыда бәсекелесті төмен бағамен «соққылау» ... ... ... ... басты назар жоғары сапа мен жақсы қызмет
көрсетуге аударылады;
• «қаймағын алу» әдісті ... ... ... жаңа ... тауарларға қойылады және тұтынушылар нарыққа ұсынылған
тауарлардың бағасына қарамастан сатып ... ... ... ... ... ... ... баға» - бәсекелестерге қарағанда жаға тауарларға
төмен баға қою.
• «бұрмаланған бейімделу» әдісті бағасы «қаймағын алу» бағасы ... ... ... компромисті нұсқа \15\.
Бағаны қалыптастыру әдісі. Әрине, кітаптың ... ... ... ... ... әйтпесе пайда нолге теңгеріледі. Мамандар бағаны
қалыптастырудың үш негізгі әдісін ұсынады:
1. ... + ... - баға ... ... белгілі бір пайданы
қосу негізінде қалыптастырылады. Яғни, өнімнің өзіндік құнына үстеме ... ... ... баға ... – баға бөлінген қаржыдан алатын
кірістің деңгейімен анықталады.
3. зиянсыздық ... – баға ... және ... ... ... бағаның түрлі деңгейі мен өнім
көлеміне ... ... ... \16\.
Бағаны қалыптастыру кезінде баспада ұтымдылық деңгейі ... ... ... соммасынан бөлімі есептеледі. Әйтсе де баспаның ... ... ... бағаға тән келмейді. Баспагер шығарып ... ... ... ... санамалап жіктегенде субъектілік
факторлар өз ... ... ... қолданбалы құн, яғни баға шығады.
Кітап саудасы буынында бағаны қалыптастыру кітап өнімін ... түрі мен сол ... ... байланысты. Бұл жерде басты
назар белгілі бір баспаның тауарын сатушы бөлімнің ... ... ... Ресейде таратудың барлық жолдары пайдаланылады:
А) баспа – тұтынушы;
Ә) баспа – жеке ... сату ...... ... – көтерме кітап сату ұйымы – жеке кітап сату ... ... ...... ... (диллер) – сатып алушы (көтерме сатып алушы,
жеке тұтынушы, тұтынушы) \17\.
Полиграфиялық затындарды (қағаз, мұқаба ... ... ... шығындар баспагердің кітапты безендіруге ... ... ... мен тұрпатына байланысты. Дегенмен олар да өзіндік
бағаны алады. Оны баспаханалық ... ... ... ... ... бір ... есептеуге болады.
Жеткізу мен таратуға кететін шығындарды есептеу жолы мынадай: баспа
белгілі бір түрдегі ... ... ... жарнамалық
шығындардың қандай да бір стандартты көлемін алады. Сол ... ... ... бір сомманы қажет етеді. Сол соманы ... ... ... ... «шартты-қажетті» жарнамалық
шығындардың бір даналық үлесін алуға болады.
Баспадағы баға қалыптасу үдерісін мынадай кестемен көрсетуге болады.
Өнімнің өндірістік ... ... біле ... ... ... жеке
сатудағы бағасын есептеп, өз қосымшасын қоса алады. Ондай жағдайда баспа
кітап сатушы ... ... ... ... ... кітап
сатылымдық жеңілдікпен жеке сатудағы бағасымен сатады. Осылайша баспа
кітаптың жеке ... ... ... немесе төмендеп кетпегенін
бақылап отырады. Баспа мұндайда өзінің ең ... ... ... ... яғни кітап қай аудитория мен қай сатып ... ... ... нық сенімді бола алады.
1.2. ӨЗІНДІК ҚҰНҒА ӘСЕР ЕТЕТІН ФАКТОРЛАР
Элементтер бойынша шығындарды ... ... ... ... міндетті болып саналады және шығындар ... ... ... береді. Экономикалық элементтер бойынша топтау арқылы
өнімді өндіруге қаншалықты шығын жұмсалғанын, жалпы шығын сомасындағы бөлек
элементтердің ... ... ... Сонымен қатар затындық шығындардың
элементтері бойынша тек қана сатып ... ... ... ... ... ... Еңбектің ақысы және әлеуметтік қажеттіліктерге
кететін шығын негізгі еңбек қызметкерлеріне қатысты есептеледі.
Шығындарды элементтер бойынша топтау ... ... ... ... ... ... арқылы сипаттайтын құрылымы мен
динамикасы ... ... ... ... Бұл ... және ... еңбектің қатынасын зерттеу, өндірістік қорларды сараптау ... және тағы да ... ... ұлттық, ауылшаруашылық деңгейдегі
шығындар үшін қажет болып табылады ... ... ... ... кестесі
|Шығындар |Өткен жыл ... беру ... беру ... ... ... |жылдың жоспары|жылға факті |бөлімдердің |
| | ... ... ... |
| | | | ... ... |
| | | | ... |
| ... мың ... ... мен көтерме саудагерлерге |Жеке немесе көтерме саудада баспа, |
|көтерме немесе жеке бағаның үстінен ... ... ... түсім |
|бақылау жүргізуге жол береді. |көлеміне бақылау жүргізу мүмкіндігін|
|Сәйкесінше, кітап ... ... ... ... ... пайда көлемін | ... ... ... | ... ... ... ... салдарынан жоғары бағаның |
|жабуға және үлкен аумақтарды ... ... ... ... ... ... |кітап нарығының көлемін кішірейту |
|бағаларды қоюға және осының ... ... ... ... ... ... | ... мүмкіндік береді. | ... ... ... өнім түрлерін|Баспагерлер мен саудагерлердің |
|сатылымға жіберуді жүзеге асыруда |«қиын» кітап өнімі түрлерімен ... ... мен ... ... жеке|кезіндегі үлкен шығындарды бірігіп |
|сауданы қызықтыру үшін ұсыныстар ... ... ... ... ... ... ... мен ... ... ... ... баға ... |
|үшін кітаптардың келісілген бағамен |бақылауды талап етпейді. ... ... ... ... ... | ... ... ... ... ... тек қана түсім |
|түсімдерді алуға шектеу қояды. ... ... ... ... пайда |
| ... ... ... |
II ... ... ... ҚАРЖЫ-ШАРУАШЫЛЫҚ ҚЫЗМЕТІ
Қолжазбаның проспект-жоспары жасалғаннан кейін автормен келісімшарт
жасалады.
Авторлық келісімшарт (бұл дегеніміз баспалық келісімшарт) автор немесе
авторлық ұжымның жасаған ... ... ... ... үшін ... ... аясында атор немесе оның атынан ... ... ... ... құқықтарын тапсырады. Мұнда шығарма қолданушыға
тапсырылып жатқан құқықтардың объектісі ... ... ... ... мен ... жетекшілігі қол қояды. Ал егер ... ... ... автор қатысқан болса, онда барлық соавторлар қол
қояды. Келісім-шарттың бір данасы баспада сақталса, екіншісі автор ... ... ... ... ... ... авторы қайтыс болған
болса, баспа келісімге автордың мұрагерлерімен немесе автордың құқықтарын
қабылдаушы тұлғамен отырады.
Десек те, барлық ... ... ... ... жөнінде сөз
қозғалады. Есепшінің есептілігі үшін баспада «Авторлық қаламақыға кететін
шығындар» баға кесу бабы болуы тиіс. ... ... ... ... мен
зейнетақы қорына кететін есептерді қосқандағы авторлық қаламақы соммасы
белгіленеді. «Авторлық қаламақыға кететін шығындар» бабы ... сома ... ... ... шығарма жазған автор немесе авторлық топ;
• Әдеби шығармалар жинағын құрушы, аудармашы;
• Басқа да туынды ... ... ... ... ... заң бойынша автор немесе мұрагері еш ... ... ... ... ... ... ... аппаратының авторлары;
• Әдеби агенттіктер, әдеби тыңшылар.
Көбіне-көп авторлық қаламақы ретінде басылымның таралымы ... ... ... ... ... Бұл нұсқа автор үшін ең
пайдалы деп айту ... ... оның ... ... ... ... данасына қатысты.
Аталмыш авторлық қаламақы да кітаптың өзіндік құнына әсер ... ... ... ... тағы да неше ... ... өз ... Өнім құнының төмендеуінің мынадай жолдары бар:
Өзіндік құнның төмендеуіне шешуші жағдай техникалық ... ... Жаңа ... ... ... ... және ... үдерістерді
автоматизациялау, технологияның жүзеге асырылуы, затындардың жаңа ... ... ... әжептәуір төмендетеді. Арнайы мамандандырылған
ұйымдарда үлкен ағымды өндіріс арқылы өнімнің өзіндік құны сондай өнімді аз
таралыммен шығарған ... ... ... құнына қарағанда анағұрлым төмен
болады. Кәсібилікті дамыту ұйымдар арасында ... мен ... ... іске ... Өнімге қойылатын өзіндік құн
өндіріске кететін ... ... ... ... Өндістік еңбектің
жоғарылауы нәтижесінде өнім бірлігіне есептелген еңбек шығыны қысқартылады.
Сонымен қатар өзіндік құн құрылымындағы еңбек ақы ... да ... ... ... ... ақы ... ұжымдық-техникалық шаралар
барысында көтерілуі мүмкін. Соның арқасында шығарылымдық және ... ... ... есеп те ... ... ... ... баға өзгермейді. Бірінші жағдайда шығарылымдық жұмыс номасы мен
қойылған баға өзгертілгенде ұйым, яғни баспа ... ... ... қолданады. Бұл бағалар төмендетілген соң еңбек ақы бөлігі өнім
бірлігі ... ... ... ... ... бұл ... ... жарымынан көбірек болады. Іске асырылып жатқан
ұйымдық-техникалық шаралар арқылы жұмыскерлер сол ... көп ... ... ... өнім ... ... жауып, тіпті түсім
түсіруге болады.
Екінші жағдайда қалыптастырылған шығарылымдық нормалар мен ... ... ... ... кететін шығын өнім өзіндік құнында көрініс
бермейді. Яғни өнім құны ... ... ... ... ... ... ... жоғарылайды. Ал бұл шығындардың басқа
бөлімдеріне әсер етеді. Нақтырақ айтқанда, өндіріс пен басқаруға ... ... ... ... жол беретін негіздер ... ... ... ... сома өндіріс жоспарының
орындалуына байланысты өзгермейді. Осыдан басылым ... ... ... ... цех және ... ... ... өзіндік құнда аз болады.
Өнімнің көп болуына байланысты ұйымның пайдасы да жоғары ... Бұл ... құн ... ... өнім ұлғаяды. Осылайша, өнім мөлшері көп
болған сайын, басқа да шарттармен ұйымның алатын ... да ... ... ... ... ... кг |Кг ... |Сома мың руб. |Жоспардан ... ... |мың руб. | |(+,-), мың руб. ... топтары, | | | | ... ... | | | ... | | | | ... | | | | ... ... | | | | ... ... | | | |
| ... |32,0 |35,0 ... | | |
| |6¼ х 10 |6½ х 10¼ |6¾ х 10½ |5½ х 9¼ |5¾ х 9½ |6 х 9¾ |
|1 |0,07 |0,07 |0,08 |0,05 |0,06 |0,06 |
|2 |0,14 |0,14 |0,16 |0,11 |0,12 |0,12 |
|3 |0,20 |0,22 |0,23 |0,16 |0,18 |0,19 |
|4 |0,27 |0,29 |0,31 |0,22 |0,24 |0,25 |
|5 |0,34 |0,36 |0,39 |0,27 |0,30 |0,31 |
|6 |0,41 |0,44 |0,47 |0,33 |0,36 |0,38 |
|7 |0,47 |0,51 |0,54 |0,39 |0,42 |0,44 |
|8 |0,54 |0,58 |0,62 |0,44 |0,48 |0,50 |
|9 |0,61 |0,65 |0,70 |0,50 |0,54 |0,56 ... |0,68 |0,73 |0,78 |0,55 |0,60 |0,63 ... |0,75 |0,80 |0,86 |0,61 |0,71 |0,69 ... |0,81 |0,87 |0,93 |0,66 |0,66 |0,75 ... |0,88 |0,94 |1,01 |0,72 |0,77 |0,81 ... |0,95 |1,02 |1,09 |0,77 |0,83 |0,88 ... |1,02 |1,09 |1,17 |0,83 |0,89 |0,94 ... |1,08 |1,16 |1,25 |0,88 |0,95 |1,01 ... |1,15 |1,24 |1,32 |0,94 |1,01 |1,07 ... |1,22 |1,31 |1,40 |0,99 |1,07 |1,13 ... |1,29 |1,38 |1,48 |1,05 |1,13 |1,19 ... |1,36 |1,45 |1,56 |1,10 |1,19 |1,25 ... есептеу үшін безендіру бейнесі кітаптың қанша жолын алатынын
алдын-ала анықтап алу қажет. Егер ондай жол ... көп ... ... ... ... 20 және одан аз ... бөлу ... Мысалы, 45 жолды топтарға,
яғни екі 20 және бір 5 жолға бөлеміз. Содан кейін кестедегі сандарды 20-ның
жанындағы сандарды 2-ге ... ... ... 5-тің ... сандарға
қосу керек \31\.
Авторлық баспа табақтағы бейнелер ... ... ... ереже
мынадай: басылымның белгілі бір пішімі мен терім ... ... ... ... ... ... оны ... алып жатқан жолдар санына
көбейтіп алып, нәтижесін 3 000 см²-ге бөлу керек.
Дегенмен, ... ... ... ... ... ... ... түпнұсқа-макеттің толық көлемін шығарып бере алмайды. Ақырына
келгенде баспа түпнұсқа-макет, яғни ... ... ... ... мен
авторлық түпнұсқада жоқ басқа да затын болады. Кітаптың көлемін есептік
баспа табақта есептеген нақтырақ ... ... ...... ... барлық затынның (ол автор
жазған затын болса да, авторлық ... ... ... да) ... бірлігі. Сандық көрсеткіші бойынша авторлық ... ... ... атап өтетін бір жайт, авторлық баспа табақ та, ... ... та ... мен ... ... дайын түпнұсқаны сипаттайды.
Сәйкесінше, сол бір мәтін және безендіру көлемін әр ... ... ... ... ... болды.
Мысалы, «Художественная литература (көркем әдебиет)» баспасы басып
шығарған Лион Фейхтвангердің «Лженерон» атты ... әр ... әр ... ... ... көлеммен ол 45,2 есептік баспа ... ... 1973 жылы 43,85 ... ... ... алса, 84х108/32
пішімімен 1988 жылы 38,64 шартты баспа ... ... ... безендіру көлемін есептеудегі бірлікті баспа
табақты құрайды.
Бір баспа табақ стандартты ... ... ... ... ... ... стандартты бетте екі жағынан да екі баспа беті орналасады.
Мысалы, көлемі 20 баспа табақты кітапқа 10 ... ... ... ... бір ... ... 16 беттік кітапты құрайды. Яғни осы
пішімдегі 160 ... ... 10 ... ... ... 5 ... ... бетін
қажет етеді.
Шартты баспа табақ – бұл 60х90 см пішіміне келтірілген ... ... ... Ол ... ... басылымның жалпы басу көлемін
есептеу үшін қажет. Оны басқа пішімдегі ... ... ... үшін ... ... ауыстырылған коэффициенті пайдаланылады \32\.
Баспа табақтың шартты баспа табақ ауыстыру коэффициенті
|Қағаздың пішімі, см ... ... ... см² ... коэффициенті |
|60х90 |5 400 |1,00 ... |5 040 ... 400=0,93 ... |6 300 ... 400=1,17 ... |6 750 ... 400=1,25 |
|70х100 |7 000 ... 400=1,3 ... |9 072 ... 400=1,68 ... ... ... 60х90/16; көлемі 472 б. Сонда басылым шартты баспа
табақта көлемі: (472 / 16) х 1,0 = 29,5 ... ... ... Басылым пішімі 70х100/16; көлемі 424 б. ... ... ... ... ... (424 / 16) х 1,3 = 34,45 ... баспа табақ.
Шартты баспа табақта басылымның көлемі шығарылымдық деректерде
көрсетіледі \33\.
2.2. ӨЗІНДІК ... ... ... көлемін есептеу
Авторлық баспа табақта:
Бет саны:
486 толық + 14 жартылай (166 жол).
Авторлық түпнұсқадағы бет көлемі:
60 таңба х 30 жол = 1 800 ... ... ... х 1 800 + 166 х 60 = 884 760 ... ... табақтағы авторлық мәтіннің көлемі:
884 760 / 40 000 (1 авт. Б.т. ... ... = ... ... табақта:
Есептік баспа табақты көлемді өлшеуде авторлық баспа ... ... ... ... ... затын қосылады. Титулды
деректер мен шығарылымдық деректерді 1 000 таңба деп аламыз.
Аңдатпа:
10 жол х 60 таңба жолына = 600 ... жол х 60 = 4 260 ... бет х 60 ... ... / 2 = 15 000 ... ... үлестің нәтижесі:
(1 000 + 600 + 4 260 + 15 000) / 40 000 = ... ... ... ... + 0,52 = 22,62 ес.б.т.
Баспа бетінде:
Таңдалған безендіру нұсқасы III (ОСТ 29.62-86. ... ... по ... делу / ... В.А. ... М., 1987. – с. 96 -
102).
Терім белдігінің пішімі ... ... ... және ... ... бойынша 5 ½ х 9¼ шаршыға тең.
Шаршы – типометриялық баспаханалық өлшем жүйесіндегі бірлік. Ол ... ... 18,05 ... ... ... белдігінің пішімі (мұндағы терім пішімі – жол ұзындығы
(мысалы: 5 ½ шаршы.) көрсетіледі.
Гарнитура «Таймс».
Кегль 10.
Жолдағы таңба саны ... жол ... ... х 9¼ ... / 10 ... = 44.
Белдік көлемі:
52 таңба х 44 жол = 2 288 таңба.
Авторлық мәтіндегі ... ... ... ... таңба саны) / 2 288 (белдік көлемі) =
386,7.
Осыған басқа мәтіндермен толықтырылған белдікті қосамыз:
Титул 1 жол.
Титул айналымы 1 белдік.
Мазмұны 3 ... ... ... ... 19,3 ... 1 белдік.
Жарнама 4 белдік.
Барлық белдік:
386,7 + 1 + 1 + 3 + 19,3 + 1 + 4 = ... ... ... ... / 32 = 13 ... Шығындар бөлімі бойынша басылымның өзіндік құнын есептеу
1. Авторлық қаламақыға және басылымды көркем – ... ... ... ... ... мен ... келісім бойынша) бөлектемелерді алғанда 40 000
теңге + 3 000 теңге = 43 000 теңгені құрайды.
2. Баспаханамен келісім ... ... ... ... бір ... 10 ... ... 10 теңге х 5 000 дана = 50 000 теңге.
3. Қағазға кететін шығын
Мәтінге қажет қағаз:
Басу беттік офсеттік машиналарда іске асырылады.
Қажетті ... ... бет екі ... ... ... баспа табақ х 5 000) / 2 = 32 500 қағаз бетін құрайды.
Қалған қағаздарды ... ... 2-ші қиын тобы ... Сынақ станогы 7 х 13 = 91 қағаз беті;
- Лайықтама 30 х 13 = 390 қағаз беті;
- Басу 1,5 %;
- Басу үшін ... кесу ... ... ... + 390 + 32 500 х 1,7 / 100 = 1 033,5 ... ... қағаз:
32 500 + 1 033,5 = 33 533,5 қағаз беті.
Барлық қағаз тоннамен:
(84 см х 108 см х 60 г/м² х ... бет) / 10¹º = 1,83 ... т ... ... 24 500 ... ... керек қағаздың құны:
24 500 теңге х 1,83 т = 44 835 ... ... ... 264 х 197 мм.
Мұқаба қағаздың пішімі 84 х 108/16.
Қажетті қағаз шығыны
5 000 (таралым) / 16 (бет үлесі) = 312,5 ... ... ... ... таралым 5 мың дананы құрайтын болса,
қажетті қағаз шығынының 1%-ын ... ... ... 3 ... барлық қағаз 312,5 + 3 = 315,5 ... ... ... ... ... см х 108 см х 240 г/м² х 315,5 бет) / 10¹º = 0,07 ... ... құны 27 330 ... ... ... ... 330 теңге х 0,07 т = 1 913 теңге.
Мәтін мен мұқабаның жалпы құны:
44 835 + 1 913 = 46 748 теңге.
4. ... ... мен ... ... ... ... есептік-баспа табаққа кететін редакциялық шығындар баспаның бизнес-
жоспары бойынша 1 000 теңгені құрайды. Сонда барлық басылымға 1 000 х ... = 22 620 ... ... ... ... шығыны:
1 есептік баспа табаққа кететін жалпы баспа шығындары баспаның бизнес-
жоспары бойынша 800 теңгені құрайды. Сонда барлық басылымға 800 ... ... ... = 18 080 ... ... ... баспалық өзіндік құн:
43 000 + 50 000 + 46 748 + 22 620 + 18 080 = 180 448 теңге.
7. Коммерциялық шығындар:
Баспаның деректемелері бойынша коммерциялық ... ... ... ... 2 %-ын ... ... 3 609 ... болады.
8. Толық өзіндік құн:
180 448 теңге + 3 609 теңге = 184 057 теңге.
9. Өзіндік құнның құрылымы:
|№ п/п ... ... ... тг.|% ... ... ... және |43 000 |23,36 |
| ... | | ... ... мен ... қажет |46 748 |25,40 |
| ... | | ... ... ... |50 000 |27,17 |
|4. ... ... |22 620 |12,30 ... |Жалпы баспа шығындары |18 080 |9,82 ... ... ... ... құны ... |98,04 ... ... шығында |3 609 |1,96 ... ... ... құн |184 057 |100,0 |
3. ... ... құнын анықтайық
Басылымның 1 данасының өзіндік құны:
184 057 теңге / 5 000 дана = 36,81 ... ... ... ... ... құннан 15%-дық
көлемімен қойды. Сонда 1 ... ... ... х 15% / 100% = 5,52 ... ... көтерме бағасы: 36,81 + 5,52 = 42,33 теңге.
Баспаның өндірістік бағасы = көтерме баға + НДС (10%) = 42,33 + 4,23 ... ... ... ... ... ... ... бір мысал
келтірейік. Алдымен болашақ кітаптың болжалды сипаттамасын бере кетсек:
Пішімі 84х108/32.
Таралымы 5 000 дана.
Басылымның ішкі безендірілуі:
- Иллюстрациясыз мәтін;
- Бір бояулы ... ... ... ... №1; 60 ... ... безендірілуі:
- №3 түрді мұқаба, иллюстрациясыз, оюлы рамка;
- 4 бояулы ... ... ... 240 г/м² ... құнды калькуляция бөлімімен есептеу
|№ п/п   |Шығындар бөлімі   |Шығарылған өнім,|Жоспардан тыс шығарылғаны |
| | |мың руб. |(+,-) |
| | ... ... ... көрсеткіш |
| | ... ... | |
| | ...... | |
| | ... | | | |
| | | | | ... ... |
| | | | | ... ... ... | | | | | ... ... |Б |1 |2 |3 |4 |5 |
|1 ... және |43456 |37865 ... |-2,75% |
| ... | | | | | |
|2 ... |-96 |-107 |-11 |+11,5% |-0,01% |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | |
|3 ... ... |37758 ... |-2,75% |
| ... пен | | | | | |
| ... | | | | | |
|4 ... алынған |19344 |17134 ... |-1,09% |
| ... ... | | | | | |
| ... және | | | | | |
| ... да ұйымдар | | | | | |
| |мен ... | | | | | |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | |
|5 ... |1006 |1024 |+18 |+1,8% |+0,01% |
| ... ... | | | | | |
| |мен ... | | | | | |
|6 ... ... |63710 |55916 ... |-3,83% |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | |
|7 ... ... |46783 |42424 ... |-2,14% |
| ... | | | | | |
| ... ... | | | | | |
|8 ... ... |8561 |8545 |-16 |-0,2% |-0,01% |
| ... | | | | | |
| ... ақысы | | | | | |
|9 ... |23730 |21353 ... |-1,17% |
| ... | | | | | |
| ... ... | | | | | ... ... қоса |79074 |72322 ... |-3,32% |
| ... ... ақы | | | | | |
| ... | | | | | ... |Өндірісті дайындау |2561 |2549 |-12 |-0,5% |-0,01% |
| |мен ... ... | | | | |
| ... | | | | | ... ... |10716 |10329 |-387 |-3,6% |-0,19% |
| ... мен | | | | | |
| ... | | | | | |
| ... ... | | | | | ... ... ... |13170 |12873 |-297 |-2,3% |-0,15% ... ... ... |18420 |18515 |+95 |+0,5% |+0,05% |
| ... | | | | | ... ... ... |44867 |44266 |-601 |-1,3% |-0,30% |
| ... мен | | | | | |
| ... ... | | | | | |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | ... ... ... |X |72 |+72 |X |+0,04% ... ... да ... |— |— |— |— |
| ... | | | | | ... |Тауар өнімінің |187651 |172576|-1507|-8,0% |-7,41% |
| ... құны | | |5 | | ... ... тыс |15903 |19554 ... |+1,79% |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | ... |Тауар өнімінің |203554 |192130|-1142|-5,6% |
| ... ... құны | | |4 | ... ... ...... жұмыс және көрсетілетін қызмет бірліктерінің
өзіндік ... ... Ол ... ... оперативті басшылық жасау үшін
өте маңызды. Өйткені ішкі резервтерді уақтылы ашуға және өнімнің өзіндік
құнын одан әрі ... оның ... ... ... береді. Калькуляция өнімнің өзіндік құнын жоспарлауда және оған,
нарықтағы ... ... ала ... ... ... ... баға ... қолданылады.
Қазіргі заманға экономикалық әдебиет калькуляциялауды өнімнің жеке
түрлері бірліктерінің өзіндік құнын экономикалық ... ... ... ... – шығындардың оның көтеруші бірліктерге,
яғни өткізуге, сондай-ақ ішкі ... ... ... ... ... ... түпкілікті нәтижесі – калькуляцияны ұсыну. Өнімнің,
жұмыстың және көрсетілетін қызметтің өзіндік құнын ... ... ... ... ... еңбек шығындарының озық және одан әрі техникалық
өрлеуді, өндіріс пен ... ... ... ... ... негізінде жоспарланатын кезеңге арналып жасалады.
Жоспарлы калькуляцияның бір түрі – сметалық калькуляция; оны бір рет
шығатын ... ... ... ... ... ... ... және басқа мақсаттар үшін жасайды.
Жобалық калькуляция – келешектік калькуляцияның бір түрі, олар күрделі
қаржының, жаңа ... және ... ... ... ... ... мен калькуляциялау тәсілдерінің түрлері. Шығынды есептеу
мен калькуляциялау тәсілін кәсіпорын өз ... ... ... ... ... ... кімге тиесілілігіне, қолданылатын
технологияға өнім ассортиментіне және т.б. байланысты.
Өнімнің өзіндік құнын калькуляциялау әртүрлі ... ... ... ... – калькуляциялық бірліктің өзіндік құнын есептеп шығару
үшін қолданылатын әдістердің жүйесі. Өнімнің ... ... ... талдау өндіріс түріне, оның күрделілігіне, бітпеген өндірісі бар-
жоғына, өндірістік циклдің ұзақтығына шығарылатын ... ... т.б. ... ... мен калькуляциялау тәсілдерін 3 белгі бойынша
топтастыруға болады:
• шығын ... ... ... - ... ... ... ... есебінің толықтығына қарай:
- толық өзіндік құнды калькуляциялау;
- толық емес өзіндік ... ... ... ... мен ... ... ... нақты өзіндік құн есебі;
- нормаға сай шығындар есебі.
Калькуляциялаудың процестік тәсілі. Өзіндік құнды калькуляциялаудың
процестік ... ... ... ... ұқсас, бірдей өнімді сериялап
немесе жаппай өндіретін не болмаса үздіксіз өндірістік ... бар ... ... ... ... ... кен ... энергетика
салаларында қолданылады.
Калькуляциялаудың бөлістік тәсілі. Бұл ... ... ... Ол
технологиялық процестің жеке сатыларында бастапқы шикізатты қайта өңдеу
жолымен өнім ... ... ... қолданылады. Калькуляциялау
объектісі ретінде бөліс деп аталатын өндіріс кезеңі болғандықтан, бұл тәсіл
бөлістік деп ... ... ... өнімді шығарумен аяқталатын
технологиялық процестің біткен бөлігі бөлістік деп түсіндіріледі. Жартылай
өнімнің бөлінуі оның өз ... ... ... яғни ... ... ... ... жағдайда жүзеге асырылады.
Калькуляциялаудың тапсырыстық тәсілі. Бұл тәсіл бұйымға, жеке жұмысқа
немесе ... ... ... ... ... ... ... шығуына байланысты аталды. Тапсырыстық
тәсілде нақты ... құн ... ... соң ... ... ... ... бітпеген өндірісті құрайды. Тапсырыстық тәсілдің кемшілігі
мынада, күрделі, қайталанбайтын немесе сирек қайталанатын тапсырыстарды
дайындағанда ... және ... ... ... ... нормаға сай калькуляцияны жасау мен өндіріс барысындағы шығындарды
алдын ала бақылауды ... ... ... ... ... калькуляциялау. Біздің тәжірибемізде толық өзіндік
құнды калькуляциялау дәстүрлі түрде жүргізіледі. Толық өзіндік құн бойынша
есепте шығындар тұрақты, өзгермелі, тікелей және ... ... ... ... ... мен сатуға байланысты ... ... ... ... ... ... ... шығындарды әуелі
жауапкершілік орталықтарына бөледі; сосын ... бөлу ... ... ... ... ... ... құн негізінде кәсіпорын басшысы өнімнің пайдалылығы мен
шығындылығы, болашақта оны өндірудің мақсатқа сәйкестілігі ... ... ... ... құн ... ... жүйесінің біздің пікірімізше,
бірқатар жақсы жақтары мен олқылықтары бар. Толық ... құн ... ... ... ... ... ... қаржылық есеп пен салық салу жөніндегі
нормативті актілерге ... ... және ... ... ... ... бағалау
Есептеудің бұл жүйесінің елеулі оқылықтарына мыналарды жатқызуға
болады:
- Өнімнің өзіндік құнына оны өндіруге ... ... емес ... ... шығыстарды есептен шығарған жалпы бөлу базаларын қолдану
салдарынан калькуляциялау ... ... тән ... жоғалады;
- Өнімге сұраныс азайғанда, қоймадағы дайын өнім қорына тұрақты қосымша
шығыстар капиталданады;
- ... ... ... ... ... ... алдын-ала
қарастырылады, шын мәнісінде ол зиянның тәуекелділігін жою мақсатында
жасалады.
Өзгермелі шығындар бойынша өзіндік құнды калькуляциялау мен ... ... ... ... ... ... ... толық енгізу тұрғысынан толық өзіндік құн есебінің жүйесі шығындарды
тиімді басқаруға ... ... ... ... ... ... практикада «директ-костинг» шектеулі өзінік құн есебі жиірек
қолданыла бастады. ... ... ... ... басты
принцип – өзгермелі және ... ... жеке ... мен ... ... кезеңнің зияны деп тану. Бұл жүйе әрқилы елдерде ... ... мен ... ... ... ... есебі» немесе жабу
сомасы; Ұлыбританияда - «Маржиналды шығындар ... ... ... ... ... ... ... айрықша ерекшеліктері бар:
• Өндірістік шығындар өзгермелі шығындарға және тұрақты шығындарға
бөлінеді;
• Өнімнің өзіндік ... ... ... бойынша калькуляциялау;
• кірістер туралы есепті жасаудың көп ... ... және ... ... жеке ... ... ... көптігіне қарамастан, шығындарды екі тәсілмен ... ... ... ... шығындардың есебінің
нақты тәсілімен; және өзіндік құнның нормативті ... ... ... ... ... ... ... соң жете зерттеуге болады.
Шығындар ... ... ... қолданудың мүмкіндігімен қажеттілігі
туралы шешімді қабылдау нормалар мен шығыстар сметасын ... мен ... ... ... ... ... негізделуі тиіс. Басқаша
айтсақ, ұйымдық құрылымда негізгі нормамен нормативті қалыптастыруды нақты
шағындардың нормативтілерден ауытқуы талдауды, іс ... ... ... ... емес ... жою ... ... әзірлеуді, өнімнің нақты
өзіндік құнын азайтуды жұзеге асыратын арнайы бөлімшеніің бар ... ... ... ... нормативті тәсілін енгізу ұйымға
нақты пайда ... ... Екі ... ... ... ... нақты
өзіндік құнын анықтау мен көрсетуге бағытталған, бірақ біріншісі ... ... ... ... ал екіншісі – нормадан ауытқуы ... ... ... мен ... ... ... ... тәсілі.
Нақты шығындарды есептеу – қолданылып жүрген нормалар шамасы ... ... ... нақты болған шығындар туралы мағлұматтарды
дәйекті жинақтау тәсілі. Нақты өзіндік құн есебінің жүйесі өз ... ... және кең ... ... ... және ... сай жүргізіледі:
- өндіріске шыққан алғашқы бастапқы шығындарды бухгалтерлік ... ... ... ... шығындарды өндіріс процесінде пайда болған сәтінде есептік тіркеу;
- шығындарды ... ... ... сипатына, пайда болған жерлері, есеп
объектілері бойынша пайда болған жерлері, есеп ... ... ... ... ... ... объектілеріне қатысты ету;
- нақты көрсеткіштерді жоспарлымен салыстыру.
Стандарт-кост жүйесі және өнімнің өзіндік құнын калькуляциялау. Бұл
жүйе өткен ғасырдың 20-шы ... ... ... ... болды. Өнім
бірлігінң өзіндік құнын ... баға ... ... ... және ... үшін ... және ... нормативтік шығындарын
әзірлеп, пайдалануды қолға ... ... ... ... ... нормативтік есеп жүйесінің үлгісі болып табылады.
Отанымыздың экономистері америкалық ғалым Д.Ч.Гаррисон 1933 жылы
аударылып ... ... ... ... ... оның идеясымен
танысты.
Басқару техника университеті бұл жүйені іс жүзіне ... ... ... жолдарын бөлшектеп оқып білуді қолға алады. Мәселені
шешуде нормативтік шығын есебінің әдісі түрінде осы ... ... ... ... үлес ... ... мағынасы есепке не болғаны емес, болуы тиіс
нәрсе кіреді, нақты шындық емес, міндеттісі ... ... ... ... ... ... жүйенің алдына қойған негізгі мақсаты – кәсіпорындағы пайданың
ауытқуы мен шығын есебі. Оның негізінде материалдардың, энергияның, ... ... және ... ... да бір ... ... ... өнімді дайындаумен байланысты шығындардың мөлшерін нақты анықтау
жатады және де бұл нормалар ... ... ... ... ... жұмыстың сәтті болғанын білдіреді. Норманың асып түсуі оның қате
белгіленгенін көрсетеді.
«Қазақ университеті» баспасының шығарған кітабының калькуляциясы.
|№ ... ... ... саны|Бірлік |Таралым құны|
| | ... | ... | ... |
|1 ... қағаз |кг |96,8 |190-00 ... |
|2 ... ... ... |58 |78-57 |4537-06 |
|3 ... ... ... |103 |54-75 |5639-25 |
|4 ... ... |гр. |1519 |7-45 ... |
| ... | | | | |
|5 ... ... |гр. | | | |
| ... ... | | | | |
|6 ... басуға |гр. |173 |58-00 ... |
| ... ... | | | |
|7 ... ... | | | |
|8 ... ... | | | | |
|9 ... | | | | |
| ... | | | | ... | | | ... ... ... |
|1 ... |Бет |370 |67-15 ... |
|2 ... |Бет | |52-46 | |
|3 ... |Бет |4 |71-90 |287-50 |
|4 ... |Бет |370 |29-96 ... |
|5 |Өңдеу |Бет |370 |17-97 |6648-90 |
|6 ... |Бет | |37-45 | |
|7 ... ... |бет |1 | |299-58 |
|8 ... буклет, |түйір | | | |
| ... | | | | |
|9 ... ... |бет |744 |7-59 |5646-96 ... ... |п/л |23,1 |36-64 |846-38 ... ... ... |қағаз |7747 |0-34 |2633-98 ... ... ... |қағаз | |0-34 | ... ... ... |7920 |0-87 |6890-40 |
| ... | | | | ... |Түптеу жұмысы |Түйір |150 |3-57 |535-50 ... ... ... | |15-70 | ... |Қию ... |150 |11-57 |1735-50 ... | | | ... |
| ... | | | ... |
|Үстеме шығындар(48%) ... ... ... |
|ISBN 9965-30-985-х |2870-00 ... ... ... ... (13%) | ... | ... | |
|1 ... құны |1120-43 ... ... ... ... ... кітап оқымайды деген пікір сіңіп
қалды. Ертеңгі ... ... ... ... өз ... Бұл ... «Балалар басылымдарын шығаратын «Балауса», «Аруна» сында
баспалар балабақшалар және мектептермен тығыз байланыс орнатып, ... және ... ... балаларды қызықтырып, әдеби-танымдық
кітап оқуға машықтандырса, өз ... ... ... еді. ... ... ... айынан бастап кітаппен достастыру керектігін
айтады. Жас ерекшелігіне қарай әр ... ... әр ... ... ұсынып отырады. Осылайша олар өздерінің жеке ... ... ... ... ... орнына күндіз-түні
компьютерге, одан қалса теледиарға телміріп өсіп жатыр. Осы ... ... ... және ... ... мен ҚР Ұлттық кітапханасы бірлесіп
жасаған «Оқитын ел» (2007-2010жж) бағдарламасы ... ... ... ... ... республикалық және халықаралық
оқу фестивалін ұйымдастыру сынды шаралар қарастырылған. Елбасының Қазақстан
халқына жолдауы негізінде жасалған бағдарламадан бұл мәселенің ... ... тиіс шара ... ... ... ... және рухани
деңгейін дамыту үшін, ... ... ... көзі оқуды насихаттағаннан
ұтылмаспыз. Шығарып отырған басылымдарын таратуды жүйелі жолға қою ... ... күш ... жөн ... еді. ... ... алған
кітаптаратудың инфраструктурасын қайта қалпына келтіру мемлекеттік деңгейде
шешілетін мәселе екені мәлім. Алайда қазақ баспагерлері де қазақ ... ... өз ... ... сай ... ... оқырман
қолына жетуіне мүдделілік танытса нұр ... нұр ... еді. ... ... мен ... ассоциациясы бар. Өкінішке
қарай, ... ... ... ... ... жұмыстар жасап
жатқандығынан еш мәлімет жоқ. Егер кітаптарату ... ... ... 17% ... да айрылып қалу үрейі тумасқа қоймайды. ... ... жуық ... күш біріктірсе, оларға мемлекет және БАҚ
тарапынан қолдау болып ... ... ... бағы ... еді. Қазақ
кітап оқымайтын елге айналып бара жатса, ... ... елу ... ... ... ... қалмай ма? ҚР Ұлттық кітапханасы мен
министрліктің «Оқитын ел» бағдарламасы да осы ... шешу үшін ... ... ... бірі.
Ресей кітап өнімінің құны жайына ... ... да ... ... ... кітаптың бағасы жоғарылайды. Өндіріс
барысында қажет етілетін ... ... ... ... ... өнімнің өндіріс бағасы, яғни үстеме баға сол шығындарды
жабуы керек.
Онымен бірге кітап бірнеше ... ... ... ... ... бағалардан келіп, кітап құны Ресейдің ір аймағында әр түрлі ... ... 60-100% ... ... алды. Кітап шығару бизнесі
елдің ірі қалаларында орналасқандықтан Ресей кітап оқырмандары ... ... ... ... ... ... баспаларының өнімдерімен салыстырғанда біздің кітаптар бағасы
аса қымбат болады. Себебі,біздің кітаптарымыз аз таралыммен шығады. ... ... ... жоқ ... қағазды Ресей мен Қытайдан
тасымалдаймыз. Содан салынатын қосымша құн ... ( ҚҚС) 13 ... ... ... ... ... ... құнына әсер етпей
қоймайды. Сол себепті біздің кітаптарымыз шетелдік ... ... ... Мұны ... ... ... қазақ кітаптарының бүгінгі күндегі халі кітап маркетингін
талап етіп отыр. Ал, әлемдегі бірқатар елдер кітап ... ... ... құн ... ... ... ... Мәселен, Аргентина, Бразилия,
Ұлы Британия, Норвегия, Оңтүстік Корея және т.б. ... ... ... ... ... Одан ... өзге ... кітапқа қосылатын
қосымша салық өзге тауарлар салығынан әлдеқайда төмен. Атап айтар болсақ,
Германияда өзге ... ... ... 16 ... ... ... 7 ... екен. Ал, Францияда басқа тауарларға – 19,6 % болса, кітапқа 5% ,
Испанияда өзге ... –16 %, ... %. Ал, ... салық кітаптың
жанрына қарай қосылады екен. Қазақстанның кітап өнімдеріне салатын қосымша
құн салығы 12 пайызды құрайды.
Қазақстанда қосымша құн ... ... ... Кодексі бойынша арнайы
баптар берілген. Дегенмен аталмыш салық бірнеше рет ... ... 2008 ... 31 ... ... ... ... бойынша 2009
жылдан бері құн салығы 12 пайызға төмендеді. Сонымен қатар бұл ... ... ... ... Жаңа құжатта корпоративті салық
түсімін 7 пайызға төмендету қарастырылды. «Келесі ... ... ... құн
салығы 12 пайызға төмендейді. Бұл өзгеріс жаңа ... ... ... ... ... ... бүгін сенаторларға Экономика және Бюджеттік
жоспарлау министрі ұсынды. Жаңа құжатта корпоративті салық ... ... ... ... Жалпы, Салық Кодесінің негізгі бағыттары -
салықтық рәсімдерді оңтайлату арқылы бизнесті жүргізу, - ... ... ... ... ... ... Сұлтанов» \38\.
Мінеки, өзара көршілес елдердің бір-бірінен айырмашылығы осындай.
Нақтылап ... атап ... ... тек ... ... ... ... да тайға таңба басқандай байқалады. ... ... ... ... көре ... ... ала қашамыз. Есесіне одан
да көз тартарлық, одан да ... ... ... ... «Қазақ
әдебиеттері» сөрелеріне қарағанда шапшаң босайды.
Нақты деректерге кезек берсек, ... ... ... «2009 ... 8 ... ... ... мен баспа
ісінде 2,2 млрд. теңге өнім өндірілді. Өнеркәсіп өнімінің нақты көлем
индексі 2008 жылдың ... ... ... салыстырғанда 103,1% құрады.
Бедерленген қатырма қағаз өндірісі  3,1%-ға, қағаздан ... ... ... жасалған қораптар, жәшіктер және сөмкелер өндірісі 2,3%-ға
артты». Сонымен қатар, «Целлюлоза-қағаз өнеркәсібінде және баспа ісінде
2008 жылдың қаңтар-қыркүйек айларында 51,8 млрд теңгенің ... ... ... ... 2,3% азайды,» \39\ - деп хабарлайды ақпарат
агенттіктері. Целлюлозды-қағаз өнеркәсібі және баспа ісі өнімінің көлемі
2007 жылдың деңгейіне 96,5%-ды құрағаны бұдан да ... ... ... ... ... ... сөмкелер, кітаптар, кітапшалар және
мектеп дәптерлерін өндіру төмендеп кеткен. Есесі шықпай, бұл өндіріс саласы
сол күйінде кенже қалды. ... ... ісі мен ... ... барлық
затындарды шетелдерден, әсіресе алыстан арбалағанша, жақыннан дорбалап
Қытайды қаржылай байытқанымыз тағы бар. Сәйкесінше, біздің ... да ... ... деңгейде деп көкірек соға алмай отырмыз.
Дегенмен, жағдайымыз тым ... деп айта ... ... ... ... ... қоғамы еліміздегі қағаз өніміне деген
сұраныстың 50 пайызға жуығын қамтамасыз етіп отыр. ... ... ... ... жылдың сәуір айында Ішкі нарықта Ресей және ... ... ... ... келе ... «Қазақстан қағазы» АҚ-ы
бүгінде Алматыда өтіп ... «Kaz ... және ... қатысты. Компания президенті Бағлан Жүнісовтың осы көрме жайында
айтуынша, «Қазақстан Республикасында импорт алмастыру» ... ... жылы ... ... ... кәсіпорын ішкі нарықтағы сұраныстың ... ... ... етіп ... ... қағаз өнеркәсібі
тарихында тұңғыш зауыт ашқан бұл акционерлік ... ... 24 мың ... және 2-4 ... ... метр гофроөнім өндіреді. Алматы облысының
Қарасай ... Абай ... ... ... еңбеккерлерінің 80
пайызынан астамы осы ауыл ... ... ... шикізат көзі
қайта өңдеуге жіберілген қағаз қалдықтары. Зауыт жұмысшылары белгілі бір
мерзім аралығында ... қала ... мен ... ... ... ... ... шығып тұрады. Өндірістік қуаттың артуына
байланысты кейде ... ... ... ... Өз ... ... қағазы» өнімдеріне іргелес Қырғызстан мен Өзбекстан
елдерінен сұраныс бар. ... ... ... ... ... мен
жоғары оқу орындарына қажетті қағаздарды ... ... ... тағы бір ... ... ... ... ретінде
сыртқа шығаруға тыйым салу туралы қаулысын, олар отандық кәсіпорынның ... аса ... шара ... ... «Қазақстан қағазы» бүгінге дейін
«Kaz Upack», «Astana Food», «Ros Upack – ... ... ... ... дипломдармен марапатталды \40\.
Қазақ кітабының жарнамасы жоқ дегенмен де ... ... бар. ... ... ... бас ... ... Қайымның
«Ана тілі» газетіне берген сұқбатында ... 2009 жыл): ... ... ауыр ... оның сары ... ... дүниелерді
таныстыруында. Айталық, еліміздегі әр ... ... ... ... ... ... және ... мұра» бағдарламасы аясында
жарық көрген құнды ... ... ... ... ... ... кітап палатасына байланысты кез келген бағыттағы
оқырмандардың сұрақтарына жауап қарастырылады. Музейлерде өтіп ... ... ... ... ... медицина, заң т.б. ... ... ... ... Бұл жағынан «Қазақ әдебиеті», «Егемен
Қазақстан», «Ана тілі» газеттерінде шығатын «Сегізінші қазынаға» ... ... ... ... кең ... ... ... балалар
әдебиетінен бастап, тарих, археология, этнография, геология, т.б. салаларға
қатысты кітаптар да таныстырылады. Алдағы нөмірден бастап, 2004-2008 ... ... ... ... ... шыққан бүкіл кітаптардың
тізімдігін беру жоспарда тұр.
Біз «ақпар парақ» беріп отырамыз. Онда биыл ғана емес ... жыл ... келе ... ... ... ... мұқабасы, көркемделуі туралы
мәліметтер, және баспаның мекенжайы, телефондары ... ... ... ... ... сатып ала алады. Қазіргі ... ... ... ... ... 2000 данадан аспайды.
Бұлар жеке адам емес Қазақстандағы кітапханалардың өзіне ... ... қай ... ... ... ... ... отыруы тиіс.
Республика көлемінде кітапқа байланысты өткен іс-шаралардың барлығынан
хабар беріп отырамыз. Былтыр ұйымдастырылған «Жас ... ... ... ... ... ... қалай тарту, кітапханаларда
қалай жұмыс жасау, т.б. мәселелер ... озық ... бар ... ... ... және орыс ... ... отырады.
«Текті елдің баласы аталы сөзге тоқтаған» деген ... аузы ... ... ... ... ... кітап төңірегіндегі
проблемалар жайында айтқандырын сұхбат түрінде беріп отырамыз. Мысалы,
өткен ... ... ... ... ... берілді. Келесі жолы Дулат
Исабековен, ары қарай Қалмұхан Исабай секілді жазушылардың пікірін тұрақты
түрде ... ... деп ... ... ... пен ... ... жауап қатты \41\.
Кітап саудасындағы бағаны қалыптастыру ... бір ... ... деп ... ... ... және елге жайылған атағы
бар фирма нарықта өз саясатын жүргізетіні сөзсіз. Ол – ... ... өз ... алға ... өзі ... құнды бақылап
отырады. Ал, қарапайым сатып алушылар бұл құнды қымбат деп ығыстырып, ... ... ... ... ... тұрған баға кішігірім өндірістер үшін
қолайлы болып табылады. Олар өздігінше сұранысты зерттеп, ... ... ... ... ... ... бағамен сауда жүргізе береді.
Нарыққа сіңісіп кетудің стартегиясы өндірісте жақсы қалыптасқан. Оны
әркім қабылдауынша, өз игілігіне жаратады. ... бұл ... ... ... ... ... ... қолыңда дей бер.
Кейбір баспа басшылықтары өнім құнын тым ... ... ... ... сатып алушылар санын көбейтіп, ... ... ... ... ... Таза ... ... қорытындыласақ, аталмыш
әдісті иеленген ұйым пайда мен түсімді ... ... ... ... алуға шабады. Сондықтан бұл ұйым басшылары алдын-
ала барлық жағдайды ойластырып, басқа баспалардың да ... ... ... ... Бұл жол ... ... пайда әкеле ме?! Я
болмаса, бәсекелестеріне өзінің алдына шығуына жол бере ме?! ... ... ... ... ... нарықта орташа бағадан төмен
құн болмау шарт делінген. Өнім сапалы болған жағдайда да өзіндік құн ... ... ... ... ... ... да ... төмен бағамен
нарықты бағындыру саясаты, өз маркасына сатып алушыларды ... мен ... ... жарнамалауы сәйкесінше нарықта белгілі бір түсім мен
сатылым ... сол ... ... байлайды. Өнім нарықта мойындалып,
ауызша жарнамаға киліккен жағдайда ғана ұйым ... ... ... бағасын өзі қоя береді.
Қорыта айтсақ, бағаны қалыптастыру – маркетингтің ... ... ... Ол ... ... ... ... әсер етеді.
Өйткені бағалардың деңгейі мен белгілі бір өнім түрлеріне, әсіресе ... ... ... ... сатып алушылар санына ықпалын ... Баға ... ... ... үдеріс және баспа қызметіне
толығымен тығыз байланысты. Бағаға шынайы коммерциялық нәтижелер ... баға ... ... ... ... қолданылуы баспаның ұзық уақыт
бойы нарықтағы орнын анықтайды.
СІЛТЕМЕ КӨРСЕТКІШТЕРІ
1. Чернова Н.В. Социология книжного ... ... М., - 2005 ж. – ... Айгистов Р.А., Михайлова Н.И. Московский книжный ассортимент:
структура, ценообразование, культура издательского оформления.
М. – 2005 ж. – 67 ... ... В.Б. ... в ... ... ... для
специальности 0705 «Экономика и управление издательским делом и
полиграфией», 0608 «Бухгалтерский учет, контроль и ... ... ... ... М., – 1990 ж. – 66 ... ... Р.А., Михайлова Н.И. Московский книжный ассортимент:
структура, ценообразование, культура издательского ... – 2005 ж. – 47 ... ... В.Г. Что ... ... ... о книжной торговли. «Книга»,
М., - 1976 ж. – 48 ... ... Б.А. ... и ... ... ... «Астрель», - 2006 ж. – 52 б.
7. ... Н.В. ... ... ... МГУП, М., - 2005 ж. – 35
б.
8. Слепов В.А. Ценообразование. Стройиздат, М., – 1990 ж. – 3 б.
9. ... Д.Д. ... М. – 1971 ж. – 34 ... www.yandex.ru\Ценообразование. Глава Стоимость.
11. Роберт Дж. ... ... ... ... ... М., - 2005 ж. – 16 б.
12. Слупский О.И. Книга для ... Как ... и ... книгу
лучше, быстрее, дешевле. Дашков и К, М., - 2001 ж. – 53 б.
13. Курс экономического анализа: Учеб. для ... ... ... ... М. И. Баканова, А. Д. Шеремета. — М.: Финансы и статистика,
1984 — 41 б.
14. ... ... ... предприятий. Под
ред. Л. Короткова и Р. Медведева. — М.: Госфиниздат, 1963 — ... ... Н.В. ... ... ... ... М., - 2005 ж. – 85
б.
16. Камаев В. Д. Учебник по основам экономической теории – ... 1996 г. – 56 ... ... В.А. ... ... М., – 1990 ж. – 12 ... Васькин А.А. Розничная книжная торговля. «Спутник +», М., - 2002
ж. – 19 б.
19. Айгистов Р.А., Михайлова Н.И. Московский ... ... ... ... ... ... – 2005 ж. – 15 б.
20. Щацкин Л. ... ... ... М., - 2001 ж. – 17 б.
21. Кузнецов Б.А. Экономика и организация издательской ... ... - 2006 ж. – 143 ... ... Б.А. ... и ... ... деятельности.
М., «Астрель», - 2006 ж. – 147 б.
23. Хикс Дж. Р. Стоимость и ... – М.: ... ... 1993 г. – 148 ... ... Р.А., ... Н.И. Московский книжный ассортимент:
структура, ценообразование, культура ... ... – 2005 ж. – 23 ... ... Б.А. ... и ... издательской деятельности.
М., «Астрель», - 2006 ж. – 101 б.
26. www.yandex.ru\Ценообразование. Глава Стоимость.
27. Кузнецов Б.А. ... и ... ... ... ... - 2006 ж. – 193 ... ... анализ хозяйственной деятельности. Под ред. А. Д.
Шеремета — М.: “Экономика”, 1979 ж. – 13 б.
29. Курс ... ... ... для ... ... ... Под
ред. М. И. Баканова, А. Д. Шеремета. — М.: Финансы и статистика,
1984 г. – 42 б.
30. ... Б.А. ... и ... ... ... «Астрель», - 2006 ж. – 168 б.
31. Кондрашев Д.Д. Ценообразование. М. – 1971 ж. – 17 ... ... Н.В. ... ... ... ... М., - 2005 ж. ... б.
33. Слепов В.А. Ценообразование. Стройиздат, М., – 1990 ж. – 73 б.
34. Кузнецов Б.А. Экономика и организация издательской деятельности.
М., ... - 2006 ж. – 193 ... ... ... и ... информации анализа
себестоимости продукции\таблица 1.2. Глава 2; §1.
36. www.google.ru интернет беті
37. Анализ финансово-хозяйственной деятельности ... ... Л. ... и Р. ... — М.: Госфиниздат, 1963г. –
37б.
38. www.inform.kz ... ... ... интернет беті
40. www.google.ru интернет беті
41. «Ана тілі» газеті, 29-қаңтар, 2009 ... ... ... Б.А. ... и организация издательской деятельности.
М., «Астрель», - 2006 ж. – 655 ... ... Р.А., ... Н.И. ... ... ... ценообразование, культура издательского оформления.
М. – 2005 ж. – 792 б.
3. Чернова Н.В. ... ... ... ... М., - 2005 ж. ... ... ... В.А. Ценообразование. Стройиздат, М., – 1990 ж. – 90 б.
5. Лукин В.Б. Ценообразование в ... ... ... для
специальности 0705 «Экономика и управление издательским делом и
полиграфией», 0608 «Бухгалтерский ... ... и ... ... ... ... М., – 1990 ж. – 96 б.
6. Кондрашев Д.Д. Ценообразование. М. – 1971 ж. – 70 б.
7. Роберт Дж. Долен, ... ... ... ... М., - 2005 ж. – 166 б.
8. Бондаровский И.Б., Вишнякова Т.В. ... ... ... ... ... - 1984 ж. – 129 ... ... А.А. Розничная книжная торговля. «Спутник +», М., - 2002
ж. – 199 б.
10. ... Л. ... ... ... М., - 2001 ж. – ... ... В.Г. Что нужно знать каждому о книжной торговли. «Книга»,
М., - 1976 ж. – 111 ... ... и ... ... ... ... ... и книжной торговле; совершенствование издательского
процесса. Тезисы докладов. Л., - 1970 ж.
13. Вознесенский А. Как издать вашу ... В ... ...... Дом ... - 2003 ж. – 320 ... Слупский О.И. Книга для авторов: Как создать и ... ... ... ... ... и К, М., - 2001 ж. – 532 ... Мильчин А.Э. Культура издания, или Как не надо и как ... ... ... М., - 2002 ж. – 224 б.
16. www.mail.ru интернет беті
17. www.google.ru ... ... ... ... ... ... ... беті
20. «Ана тілі» газеті, 29-қаңтар, 2009 жыл.
21. Хикс Дж. Р. ... и ... – М.: ... ... 1993 ... Камаев В. Д. Учебник по основам экономической теории – М.:
«Владос», 1996 г.
23. Анализ ... ... ... ... Л. Короткова и Р. Медведева. — М.: Госфиниздат, 1963 г. -
357с.
24. Анализ хозяйственной деятельности в ... ... ... ... Г.Г. ... О.Ф. ... и др.: Под ... В.И. Стражева. — Минск: Выс. шк., 1995 г. - 363 с.
25. Курс экономического анализа: Учеб. для экон. спец. ... ... М. И. ... А. Д. ... — М.: ... и ... - ... Экономический анализ хозяйственной деятельности. Под ред. А. Д.
Шеремета — М.: “Экономика”, 1979 г. - ... ... мен ... ... тәуелді анықталатын өндірісті сақтауды зерттеу
Нарықтың канъюктурасын алдын-ала маркетингтік зерттеу
Баға мен басылым таралымының есептелуі. Негізгі қаржы көрсеткіштерін
анықтау
Бағаға сұраныстың икемделуі мен сұраныстың ... ... ... және ... ... уақытын жобалау
Көтерме-жеке сатушылар үшін сауда жеңілдіктерін айқындау

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 42 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан кітап сауда жүйесі50 бет
Xx ғасыр басындағы қазақ әдебиеті3 бет
Баспа бизнесін жоспарлау ерекшеліктері51 бет
Исламның әлемге таралуы5 бет
Радиожиілікті сәйкестендіру технологиясы. биометрикалық сәйкестендіру технологиясы. сызықтық және екі өлшемдік штрихты кодтар8 бет
Сайрам4 бет
Табиғат жағдайларын зерттеу тарихының басты кезеңдері30 бет
ХIII ғ. Европа мен Азия байланыстары106 бет
"Кітапхана" деректер базасы (Delphi тілінде)14 бет
"Кітапхана" жұмысын автоматтандыру21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь