Статистикалық эліметтерді топтаудың маңызы мен мақсаты


1. Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3
2. Негізгі бөлігі
2.1. Статистикалық мэліметтерді топтаудың маңызы мен мақсаты ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..4
2.2. Статистикалық мэліметтерді топтаудың түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
2.3. Топтау белгілері жэне топқа бөлу принциптері (негіздері) ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .8
3. Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...10
Қолданылған эдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... 11
Статистика — бүл сандық көрсеткіштердің жиынтығы. Ол уақыт өткен сайьн өзара байланыста эрқашан дамып, жетіліп, толығьп отырады. Олай болса, оқыған, білімді адамдар сол көрсетілген сандық көрсеткіштерді оқи және түсіне білулері керек. Себебі, ондағы қөрсетілген сандық көрсеткіштер арқылы мемлекетіміздің саяси жэне элеуметтік-экономикалық даму немесе кему процестерін толығымен көруге болады. Сонымен бірге статистикалық сандық көрсеткіштерді колданьп, оған талдау жасау арқылы болашаққа, яғни белгілі бір кезеңге болжам жасауға. толық мүмкіндік туады. Демек, статистикада жай эншейін берілген қу_рғақ сандық көрсеткіштер емес, онда тек қана айқын, дэлелді, нақты сандық мэліметтер кэрсетіледі. Мысалы, республикамызда қанша халықтың тұратьндығы; оның ішінде еңбекке жарамдылары; дүниеге қанша сәби келіп, қанша адамньң қайтыс болғаны; өнеркэсіп орындарының өндірген өнімдері, олардың түрлері; халықтың күнделікті керекті түтыну заттарымен қамтамасыз ету; азық-түлік мөлшерінің қанша жэне қандай жағдайда екендігі; олардың облыстар, аудаңдарға қалай бөлінетінін біз эрдайьм біліп отырғымыз келеді. Ендеше, ондай сүрақтарға толық жауапты тек статистика арқылы ғана алуға болады.2. Негізгі бөлім: 2.1. Статистикалық мәліметтерді топтаудың маңызы мен мақсаты
Статистикалық бақылаудың нэтижесінде жиналған бастапқы мэліметтерді қорытьндылаудьң негізгі тэсілі топтау эдісі больп табылады.
Статистикалық топтау эдісі деп, қоғамдық қүбылыстар мен процестерді өздеріне тэн белгілеріне, өзара үқсастығына немесе аса маңызды өзгешеліктеріне, түрлеріне, үлгілеріне (типтеріне) сэйкес бір-бірінен ажыратуға болатын топтар мен , ішкі топтарға бөлуді айтады. Мүнда зерттеліп отырған қоғамдық құбылыстар мен процестер жиынтығы жекелеген белгілері бойынша біртекті топтарға бөлінеді. Олардың эрқайсысы статистикалық сандық көрсеткіштермен сипатталады. Сондықтан, топтау эдісі статистикалық зерттеудің аса маңызды кезеңі болып саналады жэне ол сатылы жүргізіледі.
1. Әміреұлы Ы «Статистиканың жалпы теориясы» Алматы: Экономика 1998 жыл
2. Бендина Н.Б. «Общая теория статистики» Москва 2000 жыл
3. Ефимова М.Р. «Общая теория статистики» Москва: ИНФРА-М 1998 жыл
4. Елисеева И.И. «Общая теория статистики» Москва 2000 жыл
5. Харченко А.П. «Статистика» Новосибирск: НГАЭ и Москва: ИНФРА-М 2000 жыл

Пән: Статистика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Мазмұны:
1. Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3
2. Негізгі бөлігі
2.1. Статистикалық мэліметтерді топтаудың маңызы мен
мақсаты ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..4
2.2. Статистикалық мэліметтерді топтаудың
түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
2.3. Топтау белгілері жэне топқа бөлу принциптері
(негіздері) ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .8
3. Қорытынды ... ... ... ... ... ... .. ... ... ... ... ... ... .10
Қолданылған эдебиеттер ... ... ... ... ... ... . ... ... ...11Кіріспе
Статистика — бүл сандық көрсеткіштердің жиынтығы. Ол уақыт өткен сайьн
өзара байланыста эрқашан дамып, жетіліп, толығьп отырады. Олай болса,
оқыған, білімді адамдар сол көрсетілген сандық көрсеткіштерді оқи және
түсіне білулері керек. Себебі, ондағы қөрсетілген сандық көрсеткіштер
арқылы мемлекетіміздің саяси жэне элеуметтік-экономикалық даму немесе кему
процестерін толығымен көруге болады. Сонымен бірге статистикалық сандық
көрсеткіштерді колданьп, оған талдау жасау арқылы болашаққа, яғни белгілі
бір кезеңге болжам жасауға. толық мүмкіндік туады. Демек, статистикада жай
эншейін берілген қу_рғақ сандық көрсеткіштер емес, онда тек қана айқын,
дэлелді, нақты сандық мэліметтер кэрсетіледі. Мысалы, республикамызда қанша
халықтың тұратьндығы; оның ішінде еңбекке жарамдылары; дүниеге қанша сәби
келіп, қанша адамньң қайтыс болғаны; өнеркэсіп орындарының өндірген
өнімдері, олардың түрлері; халықтың күнделікті керекті түтыну заттарымен
қамтамасыз ету; азық-түлік мөлшерінің қанша жэне қандай жағдайда екендігі;
олардың облыстар, аудаңдарға қалай бөлінетінін біз эрдайьм біліп отырғымыз
келеді. Ендеше, ондай сүрақтарға толық жауапты тек статистика арқылы ғана
алуға болады.2. Негізгі бөлім: 2.1. Статистикалық мәліметтерді топтаудың
маңызы мен мақсаты
Статистикалық бақылаудың нэтижесінде жиналған бастапқы мэліметтерді
қорытьндылаудьң негізгі тэсілі топтау эдісі больп табылады.
Статистикалық топтау эдісі деп, қоғамдық қүбылыстар мен процестерді
өздеріне тэн белгілеріне, өзара үқсастығына немесе аса маңызды
өзгешеліктеріне, түрлеріне, үлгілеріне (типтеріне) сэйкес бір-бірінен
ажыратуға болатын топтар мен , ішкі топтарға бөлуді айтады. Мүнда зерттеліп
отырған қоғамдық құбылыстар мен процестер жиынтығы жекелеген белгілері
бойынша біртекті топтарға бөлінеді. Олардың эрқайсысы статистикалық сандық
көрсеткіштермен сипатталады. Сондықтан, топтау эдісі статистикалық
зерттеудің аса маңызды кезеңі болып саналады жэне ол сатылы жүргізіледі.
Топтау эдісінің алдына қойған оз мақсаты мен мәні бар. Оның басты мақсаты -
жиналған мэліметтерге талдау жасау үшін ретке келтіріп, ықшамдау, езгермелі
белгілеріне қарай іріктеу, жиынтық бірліктерін қанша топқа бөлу керек
екендігін анықтау жэне корсеткіштер жүйесін белгілеу. Топтау эдісі
статистикалық талдаудың алғашкы сатысы ретінде зерттеу жүмысын әр түрлі
бағытта жүргізуге комектеседі. Осы әдіс арқылы мьна мэселелер шешіледі:
1)жалпы жиынтықты біртектес сапалық боліктерге, яғни элеуметтік-
экономикалық түрлеріне (типтеріне) қарай бөлу;
2)қоғамдық қүбы.ліыстар мен процестердің қүрамын жэне оның ішкі құрамдас
боліктерінің озгеруін зерттеу;
3) қоғамдық қүбылыстар мен процестер арасындағы озара байланыс пен
қатынасты белгілеріне қарай анықтау.2.2. Статистикалық мэліметтерді
топтаудың гүрлері
Осыған орай, статистикалық топтау бір үлгідегі (типтік), қүрылымдық жэне
талдаулық болып үш түрге бөлінеді. Олардың эрқайсысының алдарына қойғаы
жеке мақсаттары мен қолдану тэртіптері бар.
Бір үлгідегі (типтік) топтаудың мақсаты біртектес топтарды, типтерді,
сыныптарды әлеуметтік-экономикалық түрлеріне қарай саралау больш табылады.
Бір үлгідегі топтау төмендегі тэртіп бойышпа жүргізіледі: 1) алдын-ала,
пайда болатын типтерді, сьшыптарды өздеріне тән сапалық белгілеріне қарай
анықтап, белгілеп қою; 2) топтау белгілеріне сай топтарды анықтау; 3)
жиналған сандық көрсеткіштерді белгіленген топтарға бөлу.
Бір үлгідегі топтау экономикалық, элеуметтік, демографиялық зерттеу
жүмыстарьнда жиі қолданылады. Мысалы, оған халық шаруашылығы салаларын
материалдық жэне материалдық емес өріске, халықты білім дэрежесіне, ауыл
шаруашылығын өндірістік бағытына қарай болу жэне тағы да басқа сапалық
көрсеткіштер жатады. Сонымен бір үлгідегі типтік топтау дегеніміз
статистикалық бақылау арқылы жиналған эр түрлі бағыттағы жиынтық
көрсеткіштерді сапалық жағынан бір жуйеге келтіріп, тотпарға бөлуі жэне
оның қорытынды көрсеткіш-теріне талдау жасауды айтады.
Қү_рылымдық топтау. Статистикалық топтаудың екінші бір негізгі мақсаты -
қоғамдық қүбылыстардың ішкі күрамын анықтау. Атап айтқанда, біртектес
жиынтықтың қүрылымы мен оның қүрамдас бөліктерін сипаттайтын көрсеткіштер
туралы мэліметтер беру. Біртектес, біртипті жиьнтық бірліктерінің өзгерісін
өздеріне тэн белгілеріне қарай бөлуді статистикалық қүрылымдық топтау деп
айтады. Бүл топтау элеуметтік-экономикалық құбылыстар мен процестердің
қүрамьн зерттеу кезінде кеңінен қолданады. Мысалы, күрылымдық топтауды
қолдана отырып, халықтың жас мөлшерін жэне жьныстық қүрамын, білімін, үлтын
немесежүмысшылардьң мамаңдық дэрежесін, жүмыс стажьн
жэне т.б. көрсеткіштерін анықтауға болады.
Көпшілік жағдайларда экономикалық жэне экімшілік-аумақтық белгілеріне қарай
топқа бөлу кездерінде қүрылымдық топтау эдісі қолданылады. Мүндай топқа
бөлінуді аумақтық-қүрылымды топтау деп атайды.
Қүрылымдық топтауды жүргізудің тэртібі темендегідей: 1) топтаудың
белгілерін анықтау; 2) топтау белгілеріне сай деңгей аралықтарын анықтау;
3) жиналған көрсеткіштерді топтарға жэне оның қүрамдас боліктеріне бөлу.
Құрылъмдық статистикалық бақълау нэтижесінде жиналған біртектес жиынтық
бірліктерін қорытындылаудың аса маңызды түрі болып саналады.
Талдаулық топтау. Әлеуметтік-экономикалық қүбылыстар мен процестер
әрқашанда бір-бірімен озара байланысты жэне озара тэуелді. Сондықтан
жиьнтық бірліктерінің озара байланысын анықтау жэне олардың бір-біріне
тигізетін эсерлерін, себептері мен нетижелілігін зерттеу статистикалық
корсеткіштерді топтаудың осы түрінің негізгі мақсаты болып есептеледі.
Бір-біріне эсерін тигізетін талдаульқ топтаудың себептік белгілері қоғамдық
қүбылыстың озгергендігін, ал нэтижелік белгілері сол себептердің тигізген э
серін көрсетеді. Мысалы, жүмысшылардың мамандық дэрежесін жоғарылату
себептік белгіге жататьн болса, осының салдарынан еңбек онімділігінің осуі
нәтижелік белгіге жатады.
Талдаулық топтау эдісін жүргізудің озіне тэн томендегідей белгілері бар:
1) себептік (факторлық) белғі бойынша топтар қүрылады; 2) эрбір топтарды.
сипаттайтьн себептік (факторлық) жэне нэтижелілік белгілердің орташа
шамалары есептеледі; 3) себептік (факторлык) жэне нәтижелілік белгілердің
арасындағы озара байланысының ерекшеліктері анықталады.Егер жиынтық
бірліктері бір ғана белгі бойынша топталған болса, жай топтау деп, ал екі
немесе одан да көп белгілеріне қарай топталған, бөлінген болса онда оны
курделі топтау деп атайды. Күрделі топтау кезінде зерттелетін жиынтық
бірліктері бір ғана белгіге сай ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Статистикалық көрсеткіштің мәні мен маңызы
Өсімдік иммунитетінің маңызы мен мақсаты
Статистикалық мәліметтерді жинақтау мен топтау
Ақшаның мақсаты маңызы
Жазаның мақсаты мен және оның маңызы
Әдебиеттік оқудың маңызы мен мақсаты және принциптері
Статистикалық мәліметтерді топтау
Статистикалық мәліметтерді жинақтау
Бухгалтерлік есептің нарық экономикасы кезіндегі маңызы мен мақсаты
Статистикалық мәліметтерді жинақтау және топтау
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь