Адамның мәдени тұлға ретінде қалыптасуы

1. Мәдениеттілік, өркениеттілік, имандылық ұғымдары. Жеке адамның жалпы мәдениеті. Адамның мәдени тұлға ретінде қалыптасуы.
2. Өркениет туралы түсінік. Өркениет теориясы мен типологиясы.
1. Мәдениеттану жеке пән ретінде ХІХ ғасырдың соңғы ширегінде қалыптаса бастады, сондықтан да оны әлі де болса буыны бекімеген ғылымдар саласына жатқызамыз. Мәдениеттану-мәдениет туралы ғылым, сонымен қатар философиялық ілім, өйткені ол философияның басты саласы, мәдениет философиясын қамтиды. Мәдениеттану қоғамда болып жатқан түрлі процестерді (материалдар, әлеуметтік, саяси, адамгершілік, көркемдік т.б.) борынша қамтып, мәдениет дамуының жалпы заңдылықтарын, оның өмір сүруінің принциптерін және бір-біріне этно-әлеуметтік, саяси-моральдық, ғылыми көркемдік және тарихи сипаттамаларымен жағдайлары мен ерекшеленетін түрлі мәдениет түрлерінің өзара байланыстарымен, тәуелсіздктерімен зерттейді. ХХ ғасырда мәдениеттану ғылымының дамып, одан әрі қалыптасуына өзіндік үлес қосқан ғылым салаларына сипаттама беруді аяқтай отырып, тоғы бір ғылым саласын ерекше атап өтуді жөн көрдік. Ол белгілермен таңба жүйесмін зерттейтін семиотика ғылымы. Бұл қажетті ғылым саласы өз уақыт шеңберінде мәдениеттану ғылымы мен біте қайнасып кетті десек қателеспеген болар едік.
Мәдениеттану ғылыми пәні дәрежесіне жету мақсатында, сөзсіз мәдениет археологогиясына сүйенеді, оның генезисін, өмір сүруі мен дамуының құпияларын ашып, мәдени мұрагерліктің тәсілдерін жетілдереді. Бұл жұмыс үш дәрежеде жүзеге асырылады:
1). Мәдениетті, оның базистік негіздерін сақтау
2). Мәдениетті жаңғырту, мәдениеттің дамуына жаңаша ықпал ету
3). Мәдениетті трансляциялау немесе мәдениет әлемін халықтың игілігіне айналдыру. Бұл үш дәреженің арқасында мәдениеттің сондық-салылық (ғылым, техника, өнер, философия, экономика т.б.) сапалық сипатын тереңірек ашып көрсетумен қатар, мәдениеттің құрылымын, тұтас көрсетуге мүмкіндік аламыз.
Ең басты мәдениеттану ғылым мәдениеттің қайнар бұлағынан сусындай білуі қажет.
        
        Жоспар:
1. Мәдениеттілік, өркениеттілік, имандылық ұғымдары. Жеке адамның жалпы
мәдениеті. Адамның мәдени тұлға ... ... ... ... ... ... теориясы мен типологиясы.
1. Мәдениеттану жеке пән ... ХІХ ... ... ... ... ... да оны әлі де ... буыны бекімеген
ғылымдар саласына жатқызамыз. Мәдениеттану-мәдениет туралы ... ... ... ... ... ол философияның басты
саласы, мәдениет ... ... ... ... болып
жатқан түрлі процестерді ... ... ... ... т.б.) ... ... мәдениет дамуының
жалпы заңдылықтарын, оның өмір ... ... және ... ... ... ... және ... жағдайлары мен ... ... ... ... байланыстарымен, тәуелсіздктерімен зерттейді. ... ... ... ... одан әрі қалыптасуына өзіндік
үлес қосқан ғылым салаларына ... ... ... ... ... ... саласын ерекше атап өтуді жөн көрдік. Ол ... ... ... ... ғылымы. Бұл қажетті ғылым саласы өз
уақыт ... ... ... мен біте ... ... ... болар едік.
Мәдениеттану ғылыми пәні дәрежесіне жету ... ... ... ... оның ... өмір ... ... құпияларын ашып, мәдени ... ... Бұл ... үш ... ... ... ... оның базистік негіздерін сақтау
2). Мәдениетті ... ... ... жаңаша ықпал ету
3). Мәдениетті трансляциялау ... ... ... ... айналдыру. Бұл үш дәреженің арқасында мәдениеттің ... ... ... ... ... экономика т.б.) сапалық
сипатын ... ашып ... ... ... құрылымын, тұтас
көрсетуге мүмкіндік аламыз.
Ең басты мәдениеттану ғылым ... ... ... білуі қажет.
2). Қазақ тіліне бұл ... ... ... ... ... ... қалалық деген мағына. Бұл ортағасырлардағы мұсылман
мәдениетінің ... ... ... ... ... ... көптеген анықтамаларды альтернативтік (қарсы
коюшылық) деп ... ... Бұл ... ... көзге түсетіні-
мәдениет пен ... ... мен ... ... ... дәлірек айтқанда, Цицеронның ... (б.з. 45ж) ... ... тереңдеп «жанды жетілдіру» деген ұғымды білдірді. Уақыт
өткен сайын еуропалық ... ... сөзі ... ... ... ... сияқты мағыналарға ие бола бастады. ... ... ... ... ... берілген:
А). Мәдениет-белгілі бір халықтың қол жеткен ... ... ... Грек ... даму барысында, әсіресе
эллинизм дәіуірінде, көне полистердің өз тәуелсіздіктерін ... ... грек ... ... ... ... Көне заманның
адамы өзіне сену ... ... ... ... оның ішінде
ең бірінші кезекте табиғаттан ... Ол ... ... ... ... ... мен өзендер, ал құдайлар болса табиғаттың
бөлшегі ғана. Ортағасырларда ... ... ... ... ... ізденісті адамгершілікке , адамның ... ... Жол деп ... ... көне ... тірелді.
Мәдениеттану жеке пән ретінде XIX ғасырдың соңғы ширегінде қалыптаса
бастады, сондықтан да оны әлі де ... ... ... жас ғылымдар
саласына жатқызамыз. Мәдениеттану — мәдениет туралы ғылым, сонымен қатар
философиялық ілім, ... ол ... ... ... ... ... ... қоғамда болып жатқан түрлі процестерді
(материалдық, әлеуметтік, саяси, адамгершілік, көркемдік т.б.) ... ... ... ... ... оның өмір ... және ... этно-әлеуметтік, саяси-мораль-дық, ғылыми,
көркемдік және тарихи сипаттамаларымен, жағ-дайларымен ерекшеленетін түрлі
мәдениет түрлерінің өзара байланыстарымен, тәуелділіктерімен зерттейді.
Мәдениеттану пәні ... ... ... және ... мәдениеттердің
сапалы ерекшеліктерін, олардың өзара байланыстары мен ... ... ... ... ... отырып, адамзат баласының
біртұтас мәдени даму процесінің жалпы заңдылықтарын анықтайды. Демек,
мәдениеттану пәні ... ... ... мәдени өмірді жан-жақты қамти
отырып, ондағы басты мәдени процестерге ғылыми тұрғыдан талдау ... тек қана ... ... саласына ғана емес, жалпы
теориялық пәндер қатарына да жатқызуға болады. Өйткені бұл пән ... ... ... ... жатқан құбылыстарды жүйелі түрде
қарастырады. Ал мәдени процестердің ... ашып ... ... ғылым
салаларының окілдерінің, атап айтқанда этнографтардың, әдебиетшілердің,
социологтар-дың, ... ... ... және т.б. ... ... мәдениеттанумен барлық ... ... ... ... ... Шындығында да, мәдениеттануға осы
уақытқа дейін ... ... ... атап айтқанда, антропология,
психология, тарих, педагогика зор ықпал етті. Енді осы ... ... ... ... ... ... қарастырып көрейік.
^Антропологияның басты бағытының бірі — ... мен ... ... ... Осы ... алып ... ... мәдениет
деген ұғымның мағынасын анықтауда үш жағдайға назар ... ... ... мен ... мәдени қалыптасуы (ағартушылық); 2) ... ... ... ... ... ... ... және т.б. жиынтығы (бірлігі);
3. Белгілі бір қалыптасқан мәдени жүйенің ... ... ... ... ... тұрғыдан берілген бұл анықтаманы мәдениеттану
еаласындағы көптеген сыншылар «жалпылама» деп есептеп, оның ... ... баса ... ... ... олар ... ... (социологияның) негізгі әдістері мен үлгілерін
қабылдап, осы ... ... бет ... ... деп ... ал ... деп ата-латын антропологияның басты саласы — психология ... ден ... деп ... ... ... ... пәндерге бағдар жасау
өзіміз қарастырып отырған антропология ... ғана ... ... ... ... ... әкеліп соғары сөзсіз. Осы орайда
ерекше атап өтетін бір жәйт, ғасырлар бойғы даму ... ... ... дәл ... ... ғылымдарына сүйенеді, әлеуметтік ғылымды
әлеуметтік философияға қарсы қояды. ... жүзі ... мен ... тайпаларының мәдени және тұрмыстық ерекшеліктерін, олардың шығу
тегі мәселелерін, олардың жер жүзіне таралып қоныстануы мен ... ... ... ... ғылыми адамзат баласының ... мен ... ... ... мол мұра сын ... және оны ғылыми
тұрғыдан ашып көрсетуде айрықша роль атқарып ... ... ... бір ... қай ... жататындығына қарамастан, олардың
қайсысының болсын материалдық және ... ... ... ... ... қарауға үйрете ... ... ... өзінің қомақты үлесін қоса білді. Егер антропология
мен этнография адамның биологиялық белгілеріне сүйене ... ... ... ... ... тапса, қоғамды жүйелі түрде
қарастыратын әлеуметтану (социология) ғылымының биологиямен байланысы жоқ.
Социология мемлекет, таптар, топтар, сословие және одан да ұсақ ... ... ... қарай емес, олардың қоғамда алатын орны мен
атқаратын қызметіне қарай зерттейді. Көп уақытқа дейін ... ... жат ... ... саналып, тарихи материализмге қарама-қарсы
қойылды. Шын мәнісінде, социология мәдениеттанушыларға ... ... ... ... ... ... және ... көріністерін
дұрыс түсініп, ой елегінен өткізуге көмектеседі. Пролетарлық мәдениет,
ақсүйектік мәдениет, сауықтық ... ... ... ... ... социологиямен тығыз байланысты.
Мәдениеттану саласындағы ғылыми зерттеу жұмыстарында түрлі әлеуметтік
топтарға жататын ... ... мен іс ... ... ... ... ... алатын орыны ерекше, өйткені
олардың мәдени іс-әрекет ... ... бір ... ... ... ... ... зерттеу жүмыста-рында бүл
факторларды ескермеске болмайды. Мысалы: жер мен табиғатқа ... ... ауыл ... ... ... ... және ... тұрып, — «шаруа мәдениеті» жайында толық түсінік ала алмаймыз.
Ұлттық мәдениеттің ойдағыдай ... ... ... ... ... де тығыз байланысты болып келеді. Нақты ... ... ... ... тайпалар мен халықтардың психикалық өмір
салтының ерекшеліктерін байқай отырып, «этнопсихология» рухтың не ... ... ... ... қасиеттері жөніндегі Гегельдің,
Гумбольдтың және ... ... ... ... барып
тірелді. Ресейде жекелеген халықтардың, олардың ішінде орыс халқының мәдени-
психоло гиялық сипаттамасын Н.А. ... ... ... ... ... зерттеулер ұлттық мәдениетті жасаушылардың психологиялық
ерекшеліктерін есепке ала отырып, кез келген ұлт ... ... ... ... ашып ... ... табыстарға жетіп отыр. Мысалы: орыс
биінің, аргентин тангосының, негр ... ... ... ... осы ... ... ... келтірген халықтың үлттық мінезін ескергенде ғана
толық түсінуге мүмкіндік алған болар едік.
Халық туралы және қоғамдық ... ... оның ... ... ... ғылымының да мәдениеттануға тікелей
қатысы бар. ... ... ... ... оның орны толмас ... ...... ... жағдайларға және т.б. тікелей
байланысты екендігін дәлелдеп жатудың қажеті бола қоймас, ... мың ... ... қазақ халқының өткен тарихы сөзімізге нақты дәлел бола алса
керек. «Азшылық» халықтардың немесе ... ... ... ... басып алу-шылдықпен, шектен тыс қанаушылықпен, табиғи
апаттармен, эпидемиялармен, маскүнемдікпен, нашақорлықпен және т.б. ... ... ... мәдениеттану ғылымының дамып, одан әрі қалыптасуына өзіндік
үлес қосқан ғылым салаларына сипаттама беруді аяқтай отырып, тағы бір ... ... атап ... жөн ... Ол — ... мен ... ... семиотика ғылымы. Бұл жас, әрі қажетті ғылым ... аз ... ... ... біте ... кетті десек қателеспеген
болар едік. Семиотикалық тәсіл ... ... ... театр
теориясында, қоғамдық ғылымдарды және басқа да ... ... ... ... ... ... мен ... да тамаша үндестік
табуда. Демек, мәдениеттанудың басқа ғылым салаларымен өзара сабақтастықта
дамуына және «мәдениет» мәселесімен ... ... ... ... жеке пән ретінде бар ма?» деген ой да туып қалуы ... ... ... ...... жеке саласы ретінде өзінің
алғашқы қадамын жасауда, сондықтан оның болашағы да зор ... ... атап ... мәдениеттану ғылымының дамуына
көптеген ғылымдар ат салысуда, соған қарамастан бұл ... ... ... ... бар. ... ... баға ... сол бір ғылыми
ізденістің басты белгісі болса керек, сондықтан да болар мәдениеттанушылар
«мәдениет» ... ... ... ... ... ... қанша
теория болса, соншама мәдениеттанушылар бар деген пікір де айтылып ... да, ... ... көп ... ... де ... ... оның әр түрғыдан қарастырылуына әкеліп соқты. Мысалы:
Мәдениетті «семиотикалық» тұрғыдан қарастыру бар. Бұл ... ... ... ... және ... ... (С.С. ... «тарихи» (Л.Н.
Баткин), «методологиялық» (А. Кробер, К. ... ... ... және тағы ... ... ... бар. ... олардың «мәдениет»
мәселесіне байланысты пікірлерінің, түсініктерінің айырмашылықтары бар
екендігі даусыз және оны ... ... да ... ... бірақ олар бірін-
бірі жақсы түсінеді, мәдениеттануға ... ... ... ... ... бұл пәнді терең зерттеуге құлшынушылық, мәдениетке
байланысты ... ... ... қалыптасуы сөзсіз қуантарлық жағдай,
ол гуманитарлық ғылыми пәннің туып келе жатқандығының белгісі деп ... ... ... әрбір ғылым салаларының өкілдері мәдениетті өз
мамандықтары түрғысынан қарастырады. Бірақ бұл ... ... ... ... ... өмір сүре ... Олай ... тек таза әдебиетші болып қалмайды, өйткені ол мәдениеттануды,
тарихты, психологияны ... ғана ... ... бола ... ... ... да, психолог та, социолог та сол ... ... ... ... ... ... ... үлкен
қызығушылықтан туса керек. Оған дәлел ретінде 1964 ... ... ... ... 257 анықтама берілгендігі жөнінде Американ
мәдениеттанушылары А. Кребер мен К. ... ... ... ... ... Ал одан кейін қаншама уақыт өткендігін және дүниедегі
болып жатқан мәде-ни өзгерістерді есепке алсақ, ... ... ... да ... ... Әрине, әкімшілдік-әміршілдік жүйе жағдайында
мәдениеттану пәні біздің елімізде жүйелі түрде оқытылмады.

Пән: Социология, Демография
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан тарихы жоғары және арнаулы орта оқу орындарына арналған оқулық440 бет
Америка этнологиясындағы психологиялық бағыттар4 бет
Тұлғаның әлеуметтік - мәдени идентификациясы65 бет
"Зиянды өндірістік факторлар,олардың жұмысшыларға және қоршаған ортаға әсері. жарықтандырудың адамның еңбек қабілетілігіне әсері."26 бет
«алтын адамның» табылуы тарихы3 бет
Адамның ішкі дүниесінің бірегейі10 бет
Адамның америка мен австралияны қоныстануы8 бет
Адамның гендік аурулары51 бет
Адамның діни сеніміне құрмет оның таңдауына құрмет ретінде4 бет
Адамның даралық психологиялық сипаттары19 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь