Компьютерлік вирустар. Вирустардан қорғану шаралары

Кіріcпе . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .2
1. Компютерлік вирустар. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .3
1.1. Компьютерлік вирустардың дегеніміз не?. . . . . . . . . . . . . .3
1.2. Компьютерлік вирустар қайдан шығады? . . . . . . . . . . . . . .4
1.3. Компьютерлік вирустардың белгілері . . . . . . . . . . . . . . . .7
1.4. Вирус жұққан файлдар. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .8
1.5. Компьютерлік вирустардың жіктелуі . . . . . . . . . . . . . . . . 9
2. Вирустардың түрлері. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .11
2.1. Макровирустар. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .11
2.2. Резиденттік және резиденттік емес вирустар . . . . . . . . . . . . .12
2.3. Полиморфті вирустар . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .12
3. Вирустардан қорғану шаралары . . . . . . . . . . . . . . . . . . .13
4. Вирусқа қарсы Антивирустық бағдарламалар. . . . . . . . . . . .15
5. Танымалы Антивирус программалары . . . . . . . . . . . . . . .16
5.1. Кaspersky Antivirus . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .16
5.2. Norton Antivirus. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .19
5.3. Antivirus Doctor . Web. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20
5.4. Microsoft Antivirus. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .21
5.5. Antivirus Advanced Diskinfoscope . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22
Қорытынды. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .24
Пайдаланған әдебиеттер . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .25
Компьютерлік вирустар - арнайы жазылған шағын көлемді (кішігірім) прграмма. Ол өзінен өзі басқа праграммалар соңына немесе алдына қосымша жазылады да, оларды “бүлдіруге” кіріседі, сондай-ақ компьютерде келеңсіз тағы да басқа әрекеттерді істеуі мүмкін. Ішінен осындай вирус табылған программа “ауру жұққан” немесе “бүлінген “деп аталады. Мұндай программаны іске қосқанда алдымен вирус жұмысқа кірісіп оның негізгі фунциясы орындалмайды немесе қате орындалады. Вирус іске қосылған жұмыс істеуге тиіс басқа программаларға да кері әсер етіп, оларға да “жұғады“ және де жалпы басқада зиянды іс-әрекеттер жасай бастайды.
Өзінің жабысқанын жасыру мақсытында вирустың басқа программаларды бүлдіруі және оларға зиян ету әрекеттерікөбнесе сырт көзге біліне бермейді. Оның кері әсері белгілі бір шарттарды орындағанда ғана іске асады. Вирус өзіне қажетті бүлдіру әрекеттерін орындаған соң, жұмысты басқару ды негізгі программаға береді, ал ол программа алғашында әдеттегідей жұмыс істей береді. Сөйтіп ол программа бұрынғы қалпынша жұмысын жалғастырып, сырт көзге ”вирус жұққандығы” бастапқы кезде байқалмай қалады.
Вирустың зиянды іс-әрекеттері алғашқы кезде жұмыс істеп отырған адамға байқалмайды, өйткені ол өте тез орындалып әсері онша білінбеуі мүмкін, сондықтан көбінесе адамдардың компьютерде әдеттегіден өзгеше жағдайлардың болып жатқанын сезуі өте қиынға соғады.
Компьютерде “вирус жұққан” программалар саны көбеймей тұрғанда, онда вирустың бар екені сырт көзге ешбір байқалмайды. Бірақ біраз уақыт өткен соң, компьютерде әдеттен тыс, келеңсіз құбылыстар басталғаны білінеді, олар, мысалы, мынадай іс-әрекеттер істеуі мүмкін:
- кейбiр программалар жұмыс iстемей қалады немесе дұрыс жұмыс iстемейдi;
- экранға әдеттегiден тыс бөтен мәлiметтер, символдар т.б. шығады;
- компьютердiң жұмыс iстеу жылдамдығы баяулайды;
- көптеген файлдардың бүлiнгенi байқалады және т.с.с.
Компьютерге вирус жұққанын байқаған кезде кейбiр файлдар мен каталогтар, дискiдегi мәлiметтер бұзылып үлгередi, оның үстiне пайдаланылған дискеттер арқылы немесе жергiлiктi байланыс желiлерi бойымен компьютердегi вирус баса компьютерге таралып кеткенi байқалмай да қалады.
Осының бәрi вирустан дер кезiнде қорғанбасақ, оның артқы әсерi өте жағдайсыз кезеңдерге душар ететiн талас тудырмаса керек.Вирус прогрммасының байқалмау себебi олардың көлемi кiшiгiрiм ғана болады да, өздерi ассемблер тiлiнде жазылады. Кез-келген жағдайды вирус программасы қай компьютерге аарналып жазылса да, ол мәлiмет алмасып жұмыс iстейтiн басқа компьютерлерге де тез тарап кетедi және өте көп зиякестiк әрекеттер жасауы мүмкiн.
1. Балапанов, Бөрібаев. Информатикадан 30 сабақ, 1998.
2. "Информатика" (9-сынып); авторлары: Н. Ермеков, Ж. Қараев, В. Криворучко, В. Кавтункина; "Жазушы"; Алматы 2001
3. IBM PC для пользователя. 7-е издание, Фигурнов, Инфра-М, 1999
4. Левин А. Самоучитель работы на компьютере, 1997.
5. Левин А. Краткий самоучитель работы на компьютере, 2001.
        
        Мазмұны:
Кіріcпе _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _
_ _ ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... ... ... не?_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _3
1.2. Компьютерлік ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... ... белгілері _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... Компьютерлік вирустардың жіктелуі _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... Резиденттік және резиденттік емес вирустар _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... ... шаралары _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _15
5. ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _
_ _ ... Norton ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _
_ _ ... ... Doctor – Web_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _
_ _ ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _
_ _ _ ... ... Advanced ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _
_ _ _ ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... - ... ... шағын көлемді (кішігірім)
прграмма. Ол өзінен өзі басқа праграммалар ... ... ... ... да, ... ... кіріседі, сондай-ақ компьютерде келеңсіз
тағы да басқа әрекеттерді ... ... ... ... ... ... ... жұққан” немесе “бүлінген “деп аталады. Мұндай программаны
іске қосқанда алдымен вирус ... ... оның ... ... немесе қате орындалады. Вирус іске қосылған жұмыс ... ... ... да кері әсер ... ... да “жұғады“ және де жалпы
басқада зиянды іс-әрекеттер жасай ... ... ... ... ... басқа программаларды
бүлдіруі және оларға зиян ету әрекеттерікөбнесе сырт көзге ... ... кері ... ... бір ... ... ғана іске асады. Вирус
өзіне қажетті бүлдіру әрекеттерін орындаған соң, жұмысты басқару ды негізгі
программаға ... ал ол ... ... ... ... ... Сөйтіп ол программа бұрынғы қалпынша жұмысын жалғастырып, сырт
көзге ”вирус жұққандығы” бастапқы кезде ... ... ... ... ... ... ... істеп отырған адамға
байқалмайды, өйткені ол өте тез орындалып әсері онша білінбеуі ... ... ... компьютерде әдеттегіден өзгеше
жағдайлардың болып ... ... өте ... соғады.
Компьютерде “вирус жұққан” программалар саны көбеймей тұрғанда, ... бар ... сырт ... ... ... ... ... уақыт өткен
соң, компьютерде әдеттен тыс, келеңсіз құбылыстар ... ... ... ... ... ... мүмкін:
- кейбiр программалар жұмыс iстемей қалады немесе дұрыс ... ... ... тыс ... ... ... т.б. шығады;
- компьютердiң жұмыс iстеу жылдамдығы баяулайды;
- көптеген файлдардың бүлiнгенi байқалады және т.с.с.
Компьютерге вирус ... ... ... ... ... ... дискiдегi мәлiметтер ... ... оның ... ... арқылы немесе жергiлiктi байланыс желiлерi бойымен
компьютердегi вирус баса компьютерге таралып кеткенi байқалмай да қалады.
Осының бәрi вирустан дер ... ... оның ... ... ... кезеңдерге душар ететiн талас тудырмаса керек.Вирус прогрммасының
байқалмау себебi олардың көлемi кiшiгiрiм ғана болады да, ... ... ... ... жағдайды вирус программасы қай компьютерге
аарналып жазылса да, ол мәлiмет алмасып жұмыс iстейтiн басқа компьютерлерге
де тез ... ... және өте көп ... әрекеттер жасауы мүмкiн.
1. Компютерлік вирустар
1.1 Компьютерлік вирустардың дегеніміз не?
Компьютерлiк вирустар дегенiмiз - өзiнен-өзi ... ... және ... ... ... ... тигiзуге бейiм
программалар.
Вирус дискiдегi кез-келген файлды бүлдiре алады, бiрақ кейбiр файлдарға
ол ... ... яғни ол ... iшкi ... орын ... оның ... қолайлы жағдай туғанда, зиянды әрекетiн ... ... ... ... ... мен ... мәлiметтер
қоймасының информациялық файлдарына, электрондық кестелердегi мәлiметтерге
вирустар онша әсерiн тигiзе алмайды, тек ... ... қана ... ... ... жұғуы мүмкiн:
1. Бiрден орындалатын файлдар, белгiлi бiр ... ... com. және exe. ... ... ... ... ақ ... қажет кезiнде қосылатын оверлейлiк файлдар. Файлдарды
зақымдайтын мұндай вирустарды файлдық деп атайды. Вирус ... ... керi ... ... ... iске қосылған сәттерде
жасайды. Ең қауiптi вирустарға резиденттiк түрде жедел ... ... ... ... ... ... Ал егер де олар ... және CONFIG.SYS арқылы iске
қосылатын программаларға жұқса, онда компьютер өшiрiлiп қайта ... ... ... өз ... ... қайталап жүргiзiп
отырады.
2. Операциялық жүйенiң жүктеуiшi мен қатты дискiнiң ең ... ... ... Бұл ... ... вирустар “жүктегiш”
немесе Bott –вирустар деп аталады.
Мұндай вирустар өз қызметiн компьютердi iске қосқанда, яғни ... ... ... бастайды және әрдайым компьютердiң жедел жадында
тұрақты сақталады. Бұлардың таралу ... ... ... алғашқы жолдарына жазылған жүктегiш мәлiметiне зақым келтiру
болып табылады. ... ... ... екi ... ... өйткенi
дискеттiң жүктеуiш жазбасы мен операциялық жүйенiң басты жазбасы өте шағын
көлемнен тұрады., сондықтан вирус бiрден ... ... iшiне ... ... екiншi бөлiгi дискiнiң түпкi каталогының соңына немесе
мәлiметтер кластерлерiне жазылып қалады.
3. Құрылғылар драйверлерi, яғни ... ... ... ... Devise ... сөз тұрған қатарында жазылған файлдар.
Ондай файлдағы вирус сол құрылғыны iске қосқан ... ... ... драйвердi бiр компьютерден екiншi компьютерге көшiру
өте сирек болатындықтан, мұндай вирустар көп тарала қоймаған. DOS
жүйелiк файлдарына да ... ... ... ... ... олардың таралуы iс жүзiнде өте сирек кездеседi.
Әдетте әрбiр вирус түрi файлдың бiр немесе екi ... ғана ... ... ... файлдарға “жұғатын” вирустар жиi кездеседi.
Дискiнiң жүктегiш аймағын зақымдайтын ... ... ... деп ... ... ... ... зақымдайтын вирустар сирек
кездеседi, әдетте олар бiрден орындалатын файлдарға да зиянын ... ... ... вирустың жаңа түрлерi- дискiдегi файлдық жүйенi
өзгертетiн вирустар көбейiп таралуда, оларды қысқаша DIR ... ... ... ... өз ... ... ... қояды да, оны
дискiнiң файлды орналастыру кестесiне файлдың соңы ... .COM және .EXE ... ... үшiн- ... ... ... ... орынға вирус жазылған қате орын көрсетiлiп, ал дұрыс
көрсеткiш- таңбаланған түрде ... ... ... Сол ... ... программаны iске қосқанда дискiден
бiрiншi вирус оқылады да, ол ... ЭЕМ ... ... ... ... DOS ... жабысады. Бiрақ жалпы көрiнiс ... ... ... ... ... сырт ... мұның әсерi бiлiнбей тұрады. Тек
вирусы бар дискеттерден программалық файл оқитын сәттерде оның нақты ... ... 512 не 1024 байт қана ... қалады.
Вирустар компьютермен жұмыс iстеу кезiнде көптеген ... ... әсер ... ... Бiрқатар программалардың жұмыс iстеу жылдамдығы кемидi.
▪ Файлдардың дискiде алатын орны (әсiресе бiрден орындалатын ... ... ... болмаған файлдар өз-өзiнен пайда болады.
▪ Кәдiмгi жұмыс iстеу режимiмен салыстырғанда жедел жадтағы жұмыс ... ... ... ... әртүрлi бейнелiк және дыбыстық эффектiлер пайда болады.
1.2 Вирустар қайдан шығады?
Вирустар – жансыз стихия, ол еш аяуды ... ... ... ... ... ... ... бір қарағанда компьютер кез-
келген жерден,тіпті желдің соғуымен де кіргендей сезіледі. Оның ... зиян ... ... ... ... ... айтылып жүр.
Сондықтан болса керек компьютерді енді ғана пайдалана ... ... ... қорқынышы еш дәлелсіз жоғары.
Алайда бұл қорқыныш, біздің байқағанымыздай, компьютер менгергендердің
тең жартысының болып тұратын фаталистиналық ... ... ... ... қоймайды. Бәрібір қалай дегенде құтқарыла алмайсың -
жазмыш, тағдыр, түсінесіндер ме...
Компьютерлік ... ... бұл ... не? ... ... бұл -
өзінен - өзі көбейіп кететін ... Міне ... ... ... ... ... бұл ... алғашқы зертеушілердің бірі Фред
Коэн.
Бұл өзінің дара еркі бойынша бола беретін ... ... еш ... ... ... жасап алады да, оларда басқа
компьютерлерге таратады.
Бұл – вирустың қызметінің бір жағы. Сонымен қатар, ең ... ... ... вирус бағдарламаның жұмысына кедергі келтірмей жай ... ... онда ... ... байланысудың қажеті де шамалы. Әйтсе
де, кіріп кеткен вирустардың айтарлықтай бөлігі дәлірек айтқанда ... еш ... ... ... ... басқа да вирустың тағы түрі басқа «хобби» бар – ол
бүлдіру, былғап тастау. ... ... әр ... ... ... ... ... жұмысынызға кедергі келтіретін экранға мезі еткен
суреттерді шығаруымен шектелсе, басқалары ерекше ... ... ... дискіден де құртып жібереді. Шындықтың қоспасы, жарым
шындық, ойдан құрастырылған ...... ... туралы біздің
білетіндеріміз небәрі осы ғана... Ал, ... ... да ... ... тегі ... ... , оны ... алған» тіпті көптеген ересек
адамдар мүлде ели қисынға келмейтін қылықтар жасайды. Көп тәжірибе жинаған
компьютершілер ... ... ... дискеттерді спиртпен сүрткен
«мамандарды» еске алады.
Басқалары кез ... ... ... ... қорқады,
үшіншілері электрондық почтадан жалтарады...
Керек болса, өзінің компьютеріне сәнді антивирус ... ... ... ... ... ... – бет келгенде мүлде қорғаусыз қалады.
Таңқаларлығы, вирустар туралы ... ... зор ... ... БАҚ(бұқаралық ақпарат құралдарының ) әр ... ... ... ... байланысты мифтер мен пікірталастардың ... ... ... Онда да тура ... Міне осы бір ... ... ... берумен , осынау қырсықтан қалай өзіңді қамдасудың
керектігін , әрі оның не ... ... біз ... ... миф кез ... ... компьютерді “құртуға” бейім. Егерде іс
осылай қалыптасқан жағдайда ... ... ... ... таза ... мен ... ғана қалар еді. Бақытымызға орай шынайы
“ажал төндіретін” вирустар соншалықты көпте ... ... ... ... өйткені бақылаусыз көбеюмен және басқа компьютер бойынша дербес
бейімділігін осыған таратындығына қанағаттанған болар еді.
Бұл, шын ... ... ... ... ... ... ... білдірмес еді, өйткені бұл үшін сіздің өзіңіз және компьютеріңіз
“мереке” ... бір ғана ... ... өзі де ... ... еді.
Вирустық шабуылдың зардаптары ең болжап білмейтіндей, яғни ... ... ... жай ғана қуып ... ... ... микробағдарламаның – BIOS-тың – бұзылуын материнская плата
жолымен қатардан шығарып жіберуге дейін жетуіде мүмкін.
Бірінші ... ... ... ... желіден шығып
кетпендер немесе компакт-дискіден табылған ... ... ... ал екіншісінде, бағдарламаның “бір нәрсе
салынған” электронды хаттар болуы мүмкін. Электронды ... ... ... екінші типтік вирустары таралады – VBA-ның ... ... ... Office ... ... ... бағдарлама
скриптілер.
Бірінші жағдайдағы тәрізді Microsoft Office-тің бір қосымшасының
құжатымен таралуы да ... ( ... жиі – ... мәніндік құжатымен
doc-тың ұлғаюындағы файлмен немесе Excel-дің электрондық кестесімен, әлде
таза түрде ( Vbs-тің ұлғаюындағы ... ). Тағы да бұл ... ... ... түрде жұқтырылған деп ойлап қалмаңыздар – жай соған ... ... ... ... ... Міне ... ... әрі көп
таралған вирустардың басым бөлігі таралады. Сөзсіз тағы ... әр ... ... ... тіршілік етеді, олар айталық
интернеттің ... ... ... ... ... ... ... скриптағы интернет,- немесе былайша аннимациялық ... ... біз ... ... тіпте өзімізге таныс теріліммен ... ... да өзі ... ... ... керек.
Көптеген пайдаланушылардың ұйғарымына қарамастан вирустар суреттер
сұлбасында, музыкалық бейне файлдарда тарлмайды. Басқа жағдай, вирустар ... ... ... ... ... де, алайда оған басқа
біреуін табуын соншалықты қарапайым қалай? Бұл ... біз ... ... ... миф. ... электронды хаттарды да ... ... ... түрде бұл тұжырымды ой – абсолютті болжам. Вирус өзінің жай
ғана мәтінің білдіретін ... ... ... ... ... жағдай,
вирустар электронды почта арналары арқылы салынулы түрінде, бұл ... ... ... ... немесе хатқа қосылған
гиперсілтемемен таралуы ... Сол ... шырт ... ... зиян
келтіретін модулді тиеп алуларыңызға да болады.
Төртінші миф. ... ... онда ең әрі ... ... бір
нұсқасының көріну сәтімен болады. Және де бұл ... ... ... дискіде
жатқан, инфицирленген бағдарлама не құжат ... зиян ... ... тек қана ... ... ... ... ашылу сәтінде ғана
белсенді әрекетке ... ... ерте ... да. Олай болу ... ... ... ... файл ... ешқандай абыржымандар, тіпті
мынадай жағдайда да, егерде сізге келіп түскен файл ... да ... ... ... ... ... ... начинкадан) алып
тастасыңыз да жеткілікті. Мүмкін болса, әрине ... ... ... ... ... ... тазартып алып, содан кейін барып кіру үшін
тағы және де корзинаны тазартасыз.
Ең ... ... миф. ... кез – келген антивирустық
бағдарламаның көлемі вирустан ... ... Сөз жоқ, ... ... – бұл ... ... ... төмендетүдің
бір ғана тәсілі.
Антивирустық бағдарлама өзімен – өзі не жасай алар еді: бұл ... ... ... ең ... ... құру ... – мәліметтер
базасы. Осының арқасында ғана бағдарлама залалды нәрсені тауып алып,
кәдімгі ... файл ... ... ... алуы ... жаңа вирустар әр күн сайын пайда болады, және егер де сіз
өзіңіздің антивирусыңыздың ... ... ... күн сайын
қадағалап отырмасаңыз, оның ... ... ... ... ... да ... шығатын қорытынды мынау: мәліметтердің антивирустық ... ... ... жаңартып тұру қажет, ал керек ... ...... ... жөн. ... база ... ... сайын, сіз
сенімді түрде, яғни, компьютеріңіз қорғалған болып саналады. Мұнымен қатар,
бір ғана ... ... ... ... ... сондықтан тек
қана оларды ... ... ... ... жүйенің өзін “жамау”
(заплаток) жолының көмегімен зиян келтіретін бағдарламалардан жауып тастау
қажет. Вирустың қаупі зор, зиян ... ... ... тұру ... біліммен және сенімділікпен қаруланған болсаңыз жеңіл.
Бағдарламаны секіртуден, ... ... ... жай ғана мұны ... сақ әрі ... абай ... ... Ең ... ... ... айыра біліңіз. Айтпақшы, қаскүнем дұшпандардың бірқатар түрлері
туралы ... ... ... ... сөз ... ... ... белгілері
Компьютерде вирус болған жағдайда оны табу өте маңызды. Ол ... ... ... негізгі белгілерін білу қажет. Негізгі белгілерге
келесі жағдайларды жатқызуға болады:
□ жұмыстың тоқтап қалуы немесе бұрын ... ... ... ... ... істемей қалуы;
□ компьютердің баяу жұмыс істеуі;
□ операциялық ... ... ... ... мен ... жоғалуы;
□ файлдардың соңғы өзгерген уақытын және күнін дұрыс ... ... ... ... дискідегі файлдардың саны кездейсоқ көбейіп кетуі;
□ операциялық жадының бос көлемінің белгілі мөлшерде ... ... ... ... және бейнелердің шығуы;
□ күтпеген дыбыстық сигналдардың пайда болуы;
□ жұмыс істеу барысында ... жиі ... ... және ... ақау ... ... жағдай, жоғарыда айтылған белгілердің барлығы вирустың бар
екендігін білдірмейді, кейбір жағдайларда басқ себептері де ... ... да ... жағдайын анықтау аздаған қиындықтар тудырады.
1.4 Вирус жұққан файлдар
Вирус дискідегі кез келген файлды ... ... ... ... ол ... ... яғни ол ... ішкі көлемінен орын алып,
оның қызметін ... ... ... ... ... ... ... Дегенмен, көптеген программалар мәтіні мен құжаттарға, ... ... ... ... ... мәліметтерге
вирустар онша әсерін тигізе алмайды, тек оларды ... қана ... ... ... ... ... ... орындалатын файлддарға, белгілі бір ... ... ( заты ) .com және .exe ... ... ... сондай-ақ басқа
программаларға қажет кезінде қосылатын ... ... ... ... ... ... деп ... Вирус жұққан файлдар
өздерінің кері әсерін жұмыс істейтін, іске қосылған сәттерде ... ... ... ... түрде жедел жадта сақталып, орындалатын әрбір
программаны зақымдап отыратындары жатады. Ал ... олар ... ... ... іске ... ... ... онда компьютер
өшіріліп қайта іске қосылған сайын вирустар өз әсерлерін тұрақты ... ... ... ... ... мен ... дискінің ең басты мәлімет
жүктеу жазбасы. Бұл аумақтарды ... ... ... ... ) немесе Boot – ... деп ... ... өз ... ... іске ... операциялық жүйені ... ... ... және ... ... ... тұрақты сақталады. Бұлардың таралу ... ... ... ... ... жолдарына жазылған жүктегіш
мәліметіне зақым келтіру ... ... ... ... ... ... тұрады, өйткені дискеттің жүктеуіш жазбасы мен операциялық жүйенің
басты жазбасы өте шағын көлемнен тұрады, сондықтан вирус түгелдей ... ... ... ... екінші бөлігі дискінің түпкі каталогының
соңына немесе мәліметтер кластерлеріне жазылып қалады.
3 Құрылғылар драйверлер, яғни CONFIG.SYS ... ... ... Devise деген сөз тұрған жолында жазылған файлдар. Ондай
файлдағы вирус сол құрылғыны іске ... ... ... ... ... бір ... ... компьютерге көшіру өте сирек
болғандықтан, мұндай вирустар көп тарала қоймаған. DOS ... ... DOS.SYS және IO.SYS) да ... жұқтырылуы теория жүзінде мүмкін
болғанымен, олардың таралуы іс жүзінде өте сирек кездеседі. Әдетте ... түрі ... бір ... екі ... ( ... ) ... ... орындалатын файлдарға “жұғатын” вирустар жиі кездеседі. Дискінің
жүктегіш аймағын зақымдайтын ... ... ... деп айтуға болады.
Шеткері құрылғылары ... ... ... ... ... олар бірден орындалатын файлдарға зиянын тигізеді.
4 Файлдық жүйені өзгертетін ... ... ... вирустародың жаңа
түрлері – дискідегі файлдық жүйені өзгертетін вирустар көбейіп ... ... DIR- ... деп ... ... вирустар өз мәтінін
дискінің белгілі бір бөлігіне ( әдетте дискінің соңғы кластеріне ) жасырын
жазып ... да, оны ... ... ... ... (FAT) ... ретінде белгілейді. Барлық .СОМ және .ЕХЕ типті ... үшін ... ... ... мәліметі көрсетілген орынға вирус жазылған қате
орын көрсетіліп, ал дұрыс көрсеткіш – ... ... ... ... ... ... Сол себепті кез келген
программаны іске қосқанда дискіден бірінші ... ... да, ол ... ... жадында сақталып файлдарды өңдейтін DOS программаларына жабысады.
Бірақ жалпы көрініс каталог дұрыс жұмыс атқарған ... ... сырт ... әсері білінбей тұрады. Тек вирусы бар дискеттерден ... ... ... оның нақты көлемі қысқарып небәрі 512 не 1024 байт ... ... ... ... тиіс ... бар ... ... іске
қосылғанда оның дұрыс емес екендігі байқалмайды. Міне осылай “ауырған”
дискілерді ... ... ... үшін тек арнайы антивирустік программалар
қажет (мысалы, Aidstest программасының соңғы нұсқалары).
5. Компьютерлік вирустардың жіктелуі
Қазіргі ... 10000 ... ... ... белгілі. Оларды әдетте
мақсатына, жұмыс логикасына, көлеміне және жұмыс ... ... ... ... ... ... жіктелуі
|Мөлшері ... ... ... ... ... ... ... |логикасы б-ша ... ... ... |
| |ЭЕМ ... | | ... 648 байт ... ... ... ... 1701 байт ... бомбалар |Көп машиналы кешендерде |“Шантаж” ... 1808 байт ... ... ... |
| | ... | ... n байт ... аттары | ... ... 1800 байт ... ... ... ... |
|“N” n байт | | | ... n байт | | | ... ... және мақсатына қарай оларды шартты түрде төмендегідей
жіктеуге болады:
1. “Ұстауыш - вирустар” – программалық құралдар кешеніндегі ... ... ... ... ... ... кезінде
белсенділік көрсетіп программаға жабысады. Әртүрлі зияндық әрекеттері
бар вирус.
2. ... ... ( баяу әсер ... “бомбалар”) – қарапайым
программаларға кіріп алып білінбей тұрады. Тек ... бір ... күн – ай ... немесе уақытта, программа орындалуының
белгілі кезеңінде) орындалғанда ғана әсер ете ... Сол ... ... дейін неғұрлым көп программаларға “жұғуға” тырысады.
3. “Құрттар” – жүйелік программалаушылардың ...... бос ... ... ... программаларына кіріп алып,
сол бос құрылғыларды тектен тек ... ... ... етеді. Мысалы,
оларды шексіз циклге енгізіп, құрдан құр жүргізіп қояды немесе ... ... ... және т. с. ... ... ... – қарапайым қолданбалы программаларға еніп ... ... ... әрекеттерді ( жасырын информацияны оқып жария
етеді, жедел жадтағы информацияларды “басқа жаққа” жіберуге дайындайды)
орындатады. ... ... мен ... оңай ... ... ... ... алады.
Мақсаттарына қарай вирустар мынадай 4 бөлікке бөлінеді:
1. ... ... – онша ... ... ... ... ... жасаушы” – мысалы, белгілі ... ... ... әсері
жоғалатынын анонимді түрде хабарлайтын “баяу әсер ететін бомбалар”.
3. “Насихатшы” – “өзін көрсету” мақсатында жасалған.
4. “Мағынасыз” – ... ... ... кең ... Aids ... программаларының авторы
Д.Лозинскийдің ұсынысы бойынша вирустарды көлеміне қарай жеті ... ... ... ... ... ... жүзінде бұл атаудың астарында - өзіндік сауда ... ... ... ... ... ... жасырынып жатыр, олардың
әрқайсысы әлдеқашан сіздің компьютеріңізге ену үшін қалаған ену ... ... және де ... ... ... жиынтығын меңгеріп алған.
Бүгін ғылымда 50 мыңға жуық компьютерлік вирус белгілі, ... ... ... ... ... тек үш ...... бүлдіруге сүйенетіндер және олармен әртүрлі күресу қажеттілігі
тууда, өйткені ... ... ... орай жоқ ... тұр.
“Классикалық” вирустар дәуірінде кез келген азды-көпті сауатты
пайдаланушы вирустың залалданудың өзі тек қана ... ... ... ... білді. Және де тіпті керек болса бірнеше ... ... ... бірдеңелер... мәтіндік құжаттарды да шырмап алатыны қорқынышты
түске енуі де мүмкін. Сондықтан да, осындай мәліметтер ... ... ... ... жылдардың соңында да зуылдап жатты. Әйтсе де ... 1- ... ... міне осыдан барып күлкіден басқа ешқандай
реакцияны ... ... емес ... ... да, ... ... ... еді... 1995 жылы Windows 95
операциялық жүйесінің ... ... ... ... бұрырғы DOS
вирусының күні ... ... Windows ... 100% қорғалды, ал жаңа
вирустар болса таяу уақытта да көрінетіндей де емес еді. ... ... 1995 ... ... ... ... вирустың шабуыл тіркелген болатын
және де Windows 95 ықпалында жұмыс істейтін бірінші вирустар ... ... ... кейін адамзат вирустың жаңа, мүлде белгісіз типімен және іс-
әрекет принципімен таңқалдырды.
Барлық ... ... ... ... ... ... ал ... Office комплектісіндегі танымал
бағдарламаларға әзірленген құжаттарды ... жай ғана ... ... редактор Microsoft Word әрі Microsoft
Excel өзінің жекелеген тіл бағдарлануына редактор макростардың ... ... үшін ... Visual Basic for ... ... ... Бұл макростар Microsoft Office-тің құжаттар денесінде
сақталды және вирустармен оңай ... тиіс ... ... ... соң вирус белсенді бола түсті және
сіздің дискіңіздегі Microsoft Office-тың барлық құжаттарын ... ... ... жаңа ... ... осылай атады, өздерін
сонша әдепті ұстай білді. Басқаша айтқанда мәтіндік құжаттарды (текстовые
документы) бүлдірді. ... ... ... ... макровирустар өзінің
кәдімгі міндеттеріне ақпаратты жоюға ауысты. Істің бұлай басталғанына
вируспен күресушілер ... ... ... да ... ... және резиденттік емес вирустар
Вирустар бүлдiру тәсiлдерiне қарай резиденттi немесе резиденттi емес
болып екiге ... ... ... ... iске ... ... көшiрмесi компьютердiң жедел жадында жазылып қалады да, олар
операциялық жүйеде ... ... ... ... Резиденттi
вирустар компьютер жедел жадында орын алып тұрады да, ... ... ... қайта iске қосылғанға дейiн “өз жұмысын” атқарады.
Вирус жұққан программа iске қосылғанда ... ... ... ... олар жедел жадқа көшiрiлiп жазылып алғашқы бiр сыпыра уақытта
әсерi сезiлмегенмен артынан бiрден қатты iске ... Бұл ... ... iсiн ... ... мәлiмет жазу кезiнде вирус өзiнiң
жабысуына ... сәт ... ... ... ... ... ... дискiге жазылып алады да, оның қалай “жұққанын” адамдар бiлмей де
қалады.
Ал, резиденттiк емес ... ... ... тұрақты күйде жазылмайды, бiрақ
вирустың әсерi тиген программа iске қосылғанда ол екпiндене түседi де, өзi
жұмыс ... ... ... ... РАТН ... ... өзi iшiне ... енiп кететiн файл iздейдi. Ондай файлды
тауып оның iшiне кiрiп алып, ол кейiн жұмыс iстейтiн ... ... ... ... емес ... ... жадында орналаспайды және олардың
жұмыс iстеу уақыты шектеулi ... ... Ал, ... ... ... орналасқан
резиденттi вирус түрлерi өзiнiң зиянкестiк әрекеттерiн ... ... да ... емес деп ... болады.
2.2 Полиморфті вирустар
Өзiн жай көзге сездiрмес үшiн кейбiр вирустар жасырынудың қилы-қилы
тәсiлдерiн пайдаланып жүр. ... екi ...... ... ... ... қарастырайық.
Көптеген резиденттiк вирустар былай жасырынуды әдетке айналдырған, олар
DOS жүйесiнiң вирус ... ... ... ... дұрыс күйiнде
қалдырады. Бiрақ бұл эффект тек вирус жұққан компьютерде ғана байқалады, ал
вирус жұға қоймаған ... ... мен ... ... ... ... қиын емес.
Вирустардың жасырыну жолының екiншi тәсiлi- өзiн-өзi ... ... ... ... ... ... жасайтын керi әсерiн байқатпас
үшiн өз көлемiнiң бiрсыпырасын кодталған жасырын күйде сақтайды. Бiрте-
бiрте өрби отырып, олар ... ... де, ... ... ... ... өзгертiп отырады. Осының арқасында вирусты iздеп табатын ... ... ... ... ұстайтын детектор-программалар жұмысы
қиындайды.
3. Вирустардан қорғану шаралары
Компьютерлік вирустар “таза” ... ... ... ... арқылы таратылады. Егер компьютер жергілікті желіге қосылған
болса, онда вирустың таралуына бұрынғыдан да кең жол ... ... ... ... ... ... компьютерге келісімен
зиянды ісіне кірісіп кетеді, ал олардың кейбірі файлдар ... енсе ... ... ... ... “инкубациялық мезгіл” деп атайды. Бұл мезгіл
аралығында олар екпінді күйде файлдар арасына таратылып, зақым ... бір ... ... ... соң ... ол ... ... мөлшерде
көбейтіп болған соң ғана бастайды.
Вирустардан сақтану үшін мынадай шаралар ... ... ... ... ... шаралары – дискіні физикалық зақымданудан
сақтау, дұрыс жұмыс істемейтін программаларды қолданбауға және жұмыс
істеп отырған адам қателіктер жібермеуге тырысады;
- профилактикалық ... ... яғни ... ... ... ... ... вирустан сақтайтын арнайы программаларды пайдалану;
Жалпы информация қорғау тәсілдері тек вирустан сақтануда ғана емес, ... да ... ... есте ... жөн. ... ... негізгі екі
түрі белгілі.
1. Информацияның көшірмесін алып ...... және ... мәліметтерін көшіріп сақтау.
2. Керекті информацияңызды басқалардың жиі ... ... қою ... информацияны рұхсатсыз ( санциясыз ) көшіріп алуды, яғни программамен
дұрыс жұмыс істемейтіндерден және ... бар ... ... жүруді
және мәліметтерді өзгертуді, вирустар енгізуді болдырмауды қамтамасыз ету.
Жалпы информацияны ... ... ... қажеттілігіне
қарамастан, қазіргі кезде тіптен олардың өзі жеткіліксіз болып отыр.
Вирустан ... үшін ... ... ... және оларды тұрақты түрде
қолдана бастау керек. Мұндай программаларды ... ... ... ... ... ... (файлдардағы және
дискінің жүйелік аумақтарындағы өзгерістерді ... ... ... ... сақтайтын резиденттік
программалар) және вакциналар (иммунизаторлар).
Вирустардың әсерін жоятын антивирустық ... үш ... ... болады:
- файл мәліметтерінің бақылауға арналған олардың қосындыларын есте
сақтауға негізделген программалар;
- программаға немесе ... ... ... ... ... оларды
анықтайтын резиденттік программалар;
- вирустар жұқтырылғаннан кейін олардың бар екендігін ... ... ... бір ... есте ... програмалардың негізгі жұмысы – сол ... ... ... ... ... қойылған мәндермен салыстырады.
Егер файл ішіне вирус енсе, онда олар бір-біріне сай келмейді де, ... ... ... ... хабар шығарады. Осы тәсілмен бұрын ... ... ... ... де ... ... ... бұрын белгіленіп
жазылып қойылған сипаттамаларды вирустан мұқият сақтау қажет. Ал кейде сол
сипаттамалардың өзгеруі ... ... ... тексергеннен кейін
өзіңіздің өзгертуіңізден де болуы ықтимал. Оның үстіне, сіз ... жазу ... ... ... жоқ ... сенімді күйде
болуыңыз қажет, әйтпесе бұл тәсіл ... ... бере ... бұл ... тағы да бір ... ... ... кетуі мен бақылау сипаттапмаларының файл көлемін шектен тыс
үлкейтетінін жатқызуға болады. Оған ... ол ... ... ... ... ... ... тағы да сипаттамаларын өзгертіп жазу керектігі
түсінікті шығар.
Детектор-программалар тек бұрыннан белгілі вирус түрлерінен ... ... жаңа ... олар ... боп ... ... “фагтар” вирус жұққан программалар ... ... ... алып ... яғни ... ... арқылы емдеп оларды
бастапқы қалпына келтіреді.
Ревизор-программалар да алдымен ... мен ... ... ... ... ... сақтап, содан соң оны кейінгісімен
салыстыра отырып сәйкесіздікті анықтаса,оны ... ... ...... мен ... арасынан шыққан
гибрид. Бұлар тек файлдағы өзгерістерді ... қана ... ... ... ... бастапқы қалыпты жағдайға түзеп келтіреді.
Сүзгі программалар – компьютердің оперативтік (жедел) жадында тұрақты
(резиденттік) орналасады да, ... ... ... ... ... ... бұл ... жұмыс істеп отырған адамға дер кезінде
хабарлап отырады. Одан әрі шешім қаблдау әркімнің ... ... ... ... иммунизаторлар) компьютердегі
программалар жұмысына әсер ... ... ... ... ... ... да, вирус әсерінен сақтайды, бірақ бұл программаларды
пайдалану онша ... ... көп ... антивирус – Д.Лозинскийдің Aidstest программасы. Ол
әрбір жаңадан ... ... ... ... ... қарсы шара қолдану
жолдарын анықтап, үнемі ... ... Бұл ... ... ... ... үшін ... дискілерді (мысалы, с:)
мынадай командамен тексеріп отыру керек: Aidstest с:
Ал егер ... ... бар ... ... ... онда оны мына
командамен емдеу қажет:
Aidstest с: /f
Тек программалық фалйдарды ғана емес, қалған мәліметтерді де ... үшін мын ... ... с: /f ... ... И.Даниловтың қуатты полифаг-антивирустар тобына жататын
Doctor Web программасы да жиі ... жүр, оның ... ... іске
қосу үшін web c: /f жолын пайдалану қажет немесе соңғы ... ... ... жолы ... ... ортаға кіріп, меню жүйесі бар
терезеде қандай дискілерді, ... ... ... оның ... (F1 ... – көмекші мәлімет ала отырып) толық қолдана аламыз.
Вирустардың жаңа ... ... ... ... ... ... ... да тексеру-емдеу қабілеттері жоғары соңғы
шыққандарын қолданған ... ... ... ... ... қарсы Антивирустық бағдарламалар
Сіздің компьютеріңізден вирустарды толығымен “қиып тастау” бола қояр ма
екен, сіз ... да ... ... алып ... ба, Интернетте жұмыс
істеуді доғарасыз және тек қана деталдық бағдарламалық қамтамасыз етуді
пайдалана ... ... де ... ... барлық осы кеңестер,
әсірісе соңғысы, әлде қиял болып, әлде басынғандық ... ... ОС – ... ... ... ... ... үшін бір ғана тәсіл қалады, ол ... ... ... ... ... біліп және зиян келтірмейтіндей жасауға болады.
Сіздің шолуыңызды ескерілген іс жүзіндегі ... ... ... әрі ... іс жүзінді бүгін барлық тіршілік ететін
вирустар топтарын (тек қана ... ... – бұл ... тек
қана болмашы антивирустық пакеттердің тісіне шағуға келместей болып қалды)
мазмұндарға бейім.
Көптеген ... ... ... ... ... ... сай жай ғана тексерудің өзіне бейімді ... ... ... жіберілген файлдарды білдірмей тексерген де жөн. ... ... ... ... антивирустар Интернет арқылы мәліметтердің
антивирустың базасының ... ... ... ... ... дұрыс таңдау – талғам ісі екені көрінеді! Мүмкін, ... да ... ... ... Қандай да бір жағдайда бұл мәселеге ... ... ... бар. Бірқатар пайдаланушылар сіздің вирустық
“атмосфераға” анағұрлым қолалы болып келетін отандық өнімдерден ең ... жоқ деп ... ... әрі ... ... ... – күлкілі жай, әйтсе де тіпті отандық ... ... ... өзі россиялық өнім өндірушілердің
қолдануына өз үлестерін қосатына қастерлі түрде сене алады.
Пайдаланушылардың басқа топтары ... ... ... ... ... кезекте Virus Bulletin 100% ... хит ... ... ... ... ... (бұл ... антивирустық бағдарламаның ең сенімді
Top 10-ына өзгеріссіз қатыса алады, әйтсе де ... ... ... болса ол туралы табылады, біздің пайдаланушылар ештеңкеде естімеген
шығар.
Россиядағы бір ғана ... ... ... ...... - ... тізімнің соңында бұлғаңдап тұр (оның басқа ... ... ... ... ол да ... ... күнделікті антивирустық бағдарламаларға тест жүргізетін тәуелсіз
сайт россиялық Antivirus.Ru ... ... бұл ... ... ... ... секілді онша биік емес
шығар, алайда “анықтама үшін” тест қортындыларын пайдалануға тек қана ... ... ... ... ... ... ... Танымалы Антивирус программалар
5.1 Кaspersky Antivirus
Интернет адресі: http://www.kav.ru
Отандық антивирустардан ... ... әрі ... осы ... әлемдік
антивирустық сақынада да ол соншалықты жоғарылы ... ... ... атмосфераның” бағдарламасына “сай құрылған” және де
отандық өндірістің вирустарына ... ... де ... (қашан олар батыстың
вирустарымен күресушілердің лабораториясына дейін жете алады?) мәселен
антивирустың KAV базасы кітап жазу ... 53 ... жуық ... ... міне ... бағдарламаға жаңа қосымшалар күнсайын шығарылады
әрі Интернеттен автоматты ... ... ... да ... ... ... ... терезесі.
KAV Personal Pro версиясы бірнеше маңызды модулдардан тұрады. ... ... ... ... ... ... тексеруші.
Касперскийдің антивирусы барлық файлдарды ретімен ... ... ... беріге болады. Үлкен сенімділік үшін ... ... ... ... ... да ... Расында, мұндай процедура
соншалықты көп уақытты алады. Бұдан жаңасы ... ... ...... ... ... кезінде KAV тек қана бағдарламаларды
тексеріп ... әрі ... ... форматында жасалған құжаттарды
да тексеруді.
Мәселен, егер сіз файлдардың белгіленген типінде ғана ... ... ... онда ... тағы бір ...... ... ретінді тексерілетін файлдардың типін жүргізіндер.
Мысалы, *.doc, *.xls) ... да ... ... ... ... сізге бірнеше варианттарды таңдауды ұсынады: “жұқпалыны” файлдан
тазарту, өзі ... ... алып ... ... ... папкіге
орналастыру. Сонымен бірге мүлде емдеу режимін тоқтатып тастауға болады,
сонда антивирусыңыз вирустардың табылғаны туралы тек қана ... ... ... пакет – Monitor. Бұл бағдарлама автоматты түрде
Windows қосу ... ... ... ... ... сол жақ
бөлігіндегі икон ... жол ... ... ... ... ... де ... барлық
файлдарды тексереді және де ашылатын құжаттар вирустартың шабуыл жағдайында
дабыл белгісін береді. Одан ... ... ... Monitor ... ... ... ... залалданған файлдың қосылып кетуіне еш
мүмкіндік бермейді. Бағдарламаның бұл қызметі ... ... ... ... іс ... ... өте ... мәселен Интернет бойынша
белсенді “жүргіштермен”. KAV-ды барлық секіріп шыққан файлдарды тексеру
үшін әрбір бес минут ... ... тұру ... ... ... ... қалғымайтын қарашығына ғана енуге болады...
Инспектор – тіпті белгісіз вирустарды тауып алуға мүмкіндік беретін
модуль. Инспектор жұмыста ... және ... ... ... ... ... атап ... файлдардың көлемін өзгертуді бақылау тәсілі.
Файлға ене отырып, вирус ... тыс оның ... ... ... көлемін өзгертуге шақырады – сонымен-ақ өзін бас етіп ұсынады.
Mail Checker – ... ... ... ... ... ... ... модуль.
Script Checker – вирустың және трояндық скрипталардың аулаушысы.
Office Guard – ... Office ... ... ... арналған аналогиялық модуль.
Басқару Орталығы – Касперский антивирусының барлық бағдарламалық
кешенінің “басқару пульті”. Бұл ... ең ... ... ... бір уақытқа пайдаланушының қатысуынсыз автоматты режимде жедел
тексеруді (егер ... ... және ... ... де) ... ... беретін – құралған Тапсырманың Жоспарлаушысы. Personal
версиясындағы Checker және Office Guard ... ... ал ... ... ең қарапайым ең қарапайым версия Lite ... ... ... әрі автоматтың жаңарту бағдарламасын Касперский
антивирусында лайықты жайлары – басқарудың қолайлығы, жаңартуды ... мен ... ... ... әзер әр күн сайын толығады),
сондай-ақ түрлі операциялық жүйелерде арналған ... ... ... міне ... Касперский Антивирусы корпарацияның рынокта көш
басында келеді – көптеген ... ... ... ... ... дәл осы ... ... “Касперскийді” үйге арналған идеалды антивирус деп атауға оның
ауырлығы мен шапшаңдылығы кедергі келтіреді. KAV аппараттық ресурстарға өте
талапты. Оның ... KAV жаңа ... ... ... ... үлкен
версияларға) төмен деп атаудың өзі де қиын. Бағдарлама авторларын түсінуге
де болады – 100 пайыздың қарақшылық тәжірибелік ... ... ... бола ... Бәрі бір ... ... Norton ... Antivirus тұтастай ұстанымдар қатары бойынша өзімен-өзі ... ... Ең ... ең ... құрылымдылығы. Аталған вирустардың
ең үлкен базасының иегері. Және де айтарлығы – ең көлемді, жалтармайтындығы
және ... ... Norton ...... сирек
кездесетін бағдарлама, оның бақылауының астынан бірде-бір компьютерге
жіберілген ... кете ... Norton ... қойғаннан кейін
(мысалы, Norton System Works комплектісінің құрамында) ол туралы ... да жөн – NAV өзі не ... ... ... жасайды. Атап
айтқанда бұл антивирус электронды почтадағы мәліметтерді сіздің жәшікке
бара жатқан жолда ... ... және ... ... ... ... бетінен тері аққанша көрсетуді ұмытпай) бейім. Сізден кетіп
бара ... ... ... да бір жағдайда бағдарлама тағы да тексереді.
Әрине, ... ... ... басқа да вирустар жасай
алады, алайда тек қана салынған ... ... ... NAV ... мұны
ертерек жасайды. Мұнан басқа NAV компьютердегі әрбір ... ... ... ... Office қорғаушы механизмінің қосымшасына барып
орналасады... Соңғы версия Norton Antivirus тек қана ... ... ... бірқатар “трояндық” модулдарды жасай алады.
Бағдарламаның идеологиясының өзінің антивирустық мұрынын ... ... ... етуде, ал пайдаланушыны бағдарламаны реттеу
жұмысына қиындық келтірместен ... ... сұға ... ... не
жақсы екенін әкеміз өзі біледі!”... Бәлкім, расында да білетін болар. ... ... әлем үшін тек қана ... ... бола ... ... болмастай еді.
Барлық осынау процестер пайдаланушыға көрінбеу үшін ағып өтетін болады
және сіздің назарыңызды бағдарламаға аударуға жаңа ... ... ... ... ... базаны жаңалау қажеттілігі кезінде бір ғана
сәтте болады. Бір ... NAV ... ... ... вирустарды тани
алуды саны бойынша – 55 000-ға жуық бәсекелестікке ие емес! Әттен, ... ... ... ғана ... ... ... ... шапшандығы жағынан да көшбасшы саналады. Осынау ауыр салмақты
компьютердің жедел есте ... ... ... ... ... ... орналасқан “күзетшілері” айтарлықтай электронды почтамен
әрі кеңселік құжаттармен жұмыстың ... ... Ақыр ... ... ... ... ... қолайсыз. “Касперскидікіне”
қосымша онан гөрі жиірек, оның үстіне олар көлемі ... ... ... және де ... ... ... ... анағұрлым нашар жұмыс
істейді. Алайда NAV-дың жаңа ... ... ... ... жайы бар. Бағдарлама сізді көп санды ... ... ... ... бәрі ... әрі ... Бір рет ... ұмытасын... Мұнан басқа орналастырылған “күзетшілер” ... ... ... ... NAV ... хатын табу кезінде оны жай
ғана алап тастауға немесе ... ... ... да, ... карантинге
қайта орналастыруға да мүмкіндігін бермейді. Ақыр ... ... сол факт ... ... (Norton ... және Norton Clean Sweep ... ... компьютердің бүгінгі таңда ... ... ... ... болып табылатын Norton System Works
танымал утилиттік комплектісінің құрамына апарып қойылады. Бұл ... ... (!) ... ... ... ... ... Бұдан басқа Norton Antivirus-ке құрамына сонымен бірге бір ... ... ... – Norton Internet Security ... ... бір комплектісін қосуға да болады.
5.3 Antivirus Doctor – Web
Соңғы уақытта Aidstest-тен басқа Doctor – Web ... ... ... ... ... ... ол да ... детекторлік
қасиеті бар, антивирустік группаға жатады. Бірақ Doctor – Web Aidstest-тен
айырмашылығы соңғының ішінде эвристикалық анализатордың бар ... ... ... ... жері ... ... мутант
вирустардың алгориттің компьютерде өзінің бар екендігін жасырып, бір байтта
қалдырмайтын түрлі вирустарды ... ... Doctor – Web-ті ... ... айта ... жайт 2004 жылы осы ... ... ... сатып алған болатын. Іске асу, яғни орындау, коммадалық режимдері
Aidstest- те сияқты кілттер арқылы жүзеге асырылады. Қолданушы компьютердің
әрі бөлігін ... ... ... ... ... ... каталог пен
файлды және т.с.с. Doctor – Web-те диагностиканы кілтті, жұмыстың өтчеті –
Р кілті арқылы басып ... ... ... әріп ... – R
кілтті және Shenff программалық-аппаратпен қосылу үшін – f ... ... ... –S кілтті арқылы іске қосады және ол негізгі
3 жылдамдықты қамтиды. Біріншісі –(0) минималды. ... ... ... Осы ... бір-бірінен айырмашылығы
жұмыс істеу принціпіне прапорционал. Сонымен Doctor – Web ентеп ... ... LZEXE, PKLITE, DIET ... ... U кілті арқылы
іске қосып, тестілейді. Егер U-кілті тіркелмеген болса, Doctor – ... ... ... ... тестілейді. Винчестерді тестілеу үшін
Doctor – Web көп уақыт алады. Сондықтан оларға дискілері мен флэш-каталарын
вирусқа тексеру, ... ... ... ... сөз. ... ... ... U кілті арқылы контроль жасауға
болады. U кілті-Лечебная ... іске ... ... табу ... Күнделікті дискеталық жұмыс режимі келесі конфигурация арқылы
іске қосылады:
Doctor – Web ... аты» ... «А» ... файлды тексеру
«S2» эвристикалық анализатор
«U» резиденттік вирусқа тексеру
«0» залалсызданған файлдарға «ОК»-ді шығарады.
«U» қапталған файлды тексеру
«H» жоғарғы жадыны тексеру
күнде осы кілттерді жазу, ... ... ... үшін USER ... NORTON-Commander және DOS-навигатор арқылы шығару пунктінде
Doctor – Web коммандалық файлын құру ... ... ... жаңа ... MSAV ... ... программалар
қолданылады. Бұл антивирус үш режимде істей алады: детектер-доктор-ревизор.
MSAV-дің интерфейсі MS-Windows стильде жасалған және ... ... ... іске ... Әр ... «контекст» жасалады, яғни әр
ситуацияға көмек шығады. Оны да F1-F9 ... ... ... болады.
Қосылу жалаулары MENU пунктінде Options арқылы пробелмен және Enter-мен
орнатылады. MSAV антивирусының ... ... оның ... ... бір ... ... ... файлдарға орнатып, әр-түрлі
деректорияларға тастайды. Сосын ... ... ... қолданушыдан-қолданушыға диск арқылы ауысып, компьютердің
жадысын толтарады.
Программаны қосқанда ол ең алдымен өзінің «әріп танығыш ... ... ағаш ... ... бас ... ... Бас менюде
дискті ауыстыру (Select new drive), файлды тексеру, бірақ ... алып ... және ... қосу (Detect and Clean) ... ... қолданылады.
Жадыда «сақтағанда» MSAV антивирусі бірінші өзіне белгілі вирустарды,
одан кейін дискіні толығамен тексеруге кіріседі.
Бірінші теусергенде MSAV әр ... ... ... файлдарды
құрады, яғни антивирус файлдың уақытын атрибуттарын, контрольдік ... ... ... ... ... тексергенде MSAV программасы
файлдарды бұрын құрған CHKLIST.MS файлдармен салыстырады. Егер ... ол ... ... ... қолдануды сұрайды: 1-Update
ақпаратты шығарту; 2-уақытта CHKLIST.MS (Repait) ... ... ... ... әрі ... жалғастыру (Continue), тексеруді тоқтату (Stop).
Ал егер контрольдік баға өзгерсе, онда MSAV ... ... ... ... осы ... (Repait) ... (Delete) ... шығарады,
өйткені MSAV ол файлды қайта құру жасай алмайды.
«Detect» and «Clean» режимде MSAV программасы вирустік файлды өшіреді.
Программаның толық ... F3 ... Esc ... ... ... ... MSAV программасы тоблицалық отчетті ... ... ... ... соның ішінде тексерілген ... және ... ... ... және ... ... және ... уақытты шығарады.
«Options» менюде программа қолданушыға максималды ыңғайлы болу үшін
конфигурацияны өзгертуге болады. Бұл жерде ... ... ... ... табу ... ... бүкіл файлды (CHECK ALL FILES),
CHKLIST.MS таблицаларын құру немесе құрамау сияқты енгізуге ... ... Backup ... ... ол ... вирустік файлды компьютерден
толығымен өшіруге дейінгі оның көшірмесін VIR ... ... ... ... ... F9 ... арқылы қарауға болады.
Ал егериндивид вирустің бүлдіргіш қасиеттерін қарау үшін Enter болады.
5.5 Antivirus Advanced Diskinfoscope
“Adinf” программасы – ревизор ... ... ... ... уақыты
өте тез, жүйеде алгоритмі әр-түрлі вирустарға қарсы тұрып, оларды жояды.
Дискті BIOS ... ... ... ?????? 1993 жылы Adinf ... ... ЖалпыОдақ конкурсте 1 орын ... жылы ... 2 орын ... ... сияқты қолдаушы өзі анализ жасап, Stelts вирусын анықтау ... ... ... ал одан ... іске асады, ал Adinf
антивирустік программада бұл жұмыс автоматты түрде орындалады. Бұның ... ... жеке Stelts ... ... алгоритмнің бар болуына
байланысты. Оның мазмұндық негізі, келесі: ... Диск BIOS ... ал одан ... DOS-қа ... Егер ... ... ... және олар бір-біріне сәйкес келмесе, онда жүйеде – Stelts
вирус. Солай 1998 жылы Dir (Stelts ... жаңа ... ... ... Adinf антивирустік программасы болатын.
Жұқтырылған файлдарды емдеу үшін – Adinf Cure Modle ... ол Adinf ... ... ... басқа, жеке пакетте
сатылады. Модульдің жұмыс істеу принціпі – негізгі базалық жүйені сақтап,
файлдарға ... ... Осы ... симбиоздалып жүктелу
секторындағы 100% ... 97% ... ... жояды. Мысалы: SatanBug
қиып модификацияланған вирус тез табылып, ауырған файлдарды автоматты түрде
қалыпқа келтіреді.
Басқа антивируспен салыстырғанда Adinf-те ... ... ... ... ... ... ... жүктелгенде Adinf
антивирустік қасиеті азаймайды.
Adinf-тің тағы да бір жақсы жері интерфейстің ... ... ... ... ... ... емес, графикалық режимде жасалған.
Программа BIOS-пен емес, ... ... мен ... соған қарамай
графикалық адаптермен байланыстырылған. Кілттердің көп болуына байланысты
программа қолданушыға жүйені құруға ... ... ... ... жүктелетін секторды, ақауы бар кластерді, жаңа файлдардың Stelts
вирусқа, өзгермейтін списіктерді өзгерген файлдарды т.с.с. ... ... ... Norton-Commander – де ағаш каталогына тез шығу
үшін TREEINFO.NCD файылы ... Adinf пен ... ... ... ... асырылады. «Диалог-Наука» файылының әр жаңа программалық
продукциясы ... ... Sheriff ... ... инстализацияланған жүйеде негізгі файлдың ADINF.EXE және
таблицалардың ... ... ... Бұл өте ... ... ... антивирустарға қарсы вирустардың көп пайда болуы М: Aidstests-ке
қарсы CH95.exe вирусы оның «Диалог - ... ... ... пень»
деген сөзбен ауыстырды.
Adinf-тің жұмысын істеу принціпі ақаулы кластер, контрольдік ... ағаш ... ... және Boot секторлерін копия
жасап, оларды әр жүктеген сайын DOS ... ... ... ... ... BIOS ... таблицалармен
салыстырады. Яғни бірінші жүктегенде программа оперативтік ... ... mt 13h ... ... оны еске ... да, ... ... таблицалар құрады. Сонымен бірге ... ... ... 13h-те ... болғанын, әлде болмағанын тексереді.
Келесі қосқанда Adinf жедел жадының көлемі, DOS пен ... ... ... ... ... ... Сонымен қоса антивирус жаңа
құрған және өшірілген ... ... ... ... ... ... файлдарды (ұзындығын және контрольдік ... Егер Adinf ... ... ... ... ... онда ... вирустің болу мүмкін туралы болжам ескерту шығарады. Мысалы: 31
үлкен күн, 12 үлкен ай, қазіргі жылдан ... жыл ... ... 59 минут, 23
сағат және 59 ... Adinf ... ... ... жеке ... ... өзгерістер туралы баяндауды. Таблицаны стрелкамен
ауыстырып, қажетті информацияны Enter пернесін басу ... ... ... ... ... режимде (ASCLL-код) қосылған «Вьюера»
(дискті BIOS арқылы оқиды) көмегімен оқуға болады. Содан вирусті ... Adinf Cure Module ... ... ... Емдеу DOS-тің жұмыс
терезесінде іске асады. Оны AIT-U клавишаларын басу арқылы шығаруға болады.
Емделгеннен кейін Adinf жұмысты ... ... ... ... ... ... ... дискеттер
арқылы таратылады. Егер компьютер жергілікті желіге қосылған ... ... ... ... да кең жол ... ... ... сезсеңiз, мына ережелердi мұқият орындаған
абзал:
1. Алдымен аспай-саспай, ойланып, iске кiрiскен жөн екенiн ұмытпаңыз.
2. Дегенмен, бiр әрекет бiрден ... ... ... ... әрекеттерiн
әрi жалғастырмас үшiн компьютердi бiрден өшiру қажет.
3. Егер компьютерге “жұққан” ... ... ... ... детектор-
программаларыңыз болса, дискiлердi тексеру мақсатында оларды дереу iске
қосыңыз.
4. Бiртiндеп вирус жұғуы мумкiн ... ... ... ... ... Егер ... ... файлдарыңыздың архивтiк көшiрмелерi болса, онда
дискiнi қайта форматтап, ... ... ... ... ... вирус жұқтыру мүмкiндiгiн азайтатын және жұққан
жағдайда оның ... ... ... азайтатын шараларды
қарастырайық, оларды бiрнеше топтарға ... ... ... ... жиi ... ... және оның
көшiрмесiн сақтау.
2. Сырттан ... ... ... ... өткiзу.
3. Вирустан “емдеу аспаптарын” дайындап қою.
4. Белгiлi бiр уақыт сайын компьютердi ... ... ... ... үшін тағы да келесі түрдегі ... ... ... ... жалпы шаралары – дискіні ... ... ... ... ... ... қолданбауға және жұмыс
істеп отырған адам қателіктер жібермеуге тырысуы;
➢ Профилактикалық шараларды пайдалану, яғни вирусты ... ... ... ... арнайы программаларды пайдалану.
Жалпы информация қорғау тәсілдері тек вирустан сақтануда ғана емес,
басқа жагдайда да пайдалы ... есте ... ... ... ... алып отыру – файлдарды және дискінің жүйелік
мәліметтерін көшіріп сақтау.
2. Керекті информацияларды басқалардың жиі ... ... қою – ... ... ... алуды, яғни программамен дұрыс жұмыс
істемейтіндерден және қателігі бар программалардан ... ... ... ... ... енгізуді болдырмауды қамтамасыз етеді.
Пайдаланған әдебиеттер
1. Балапанов, Бөрібаев. Информатикадан 30 сабақ, ... ... ... ... Н. ... Ж. ... В.
Криворучко, В. Кавтункина; "Жазушы"; Алматы 2001
3. IBM PC для пользователя. 7-е издание, ... ... ... ... А. Самоучитель работы на компьютере, 1997.
5. Левин А. ... ... ... на ... 2001.

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 25 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қызмет көрсетудегі маркетингті жетілдіру69 бет
Құпия ақпаратты қорғау жүйелерінің құру мысалдары6 бет
1. Вирустардың нәсілдік қасиеттері,олардың өзгергіштігі.Мутация түрлері.Гендік инженерия 2.Вирустарды лабораториялық жағдайда өсіру ерекшеліктері, торша өсінділерін алу және олардың класификациясы7 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама. 2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық фактролары11 бет
Cу тасқыны, одан қорғану жолдары11 бет
Айыпталушының қорғану құқығын қамтамасыз ету қағидасы айыпталушының құқықтарымен мүдделерін қамтамасыз етудің кепілі ретінде92 бет
Айыпталушының қорғануға құқығын қамтамасыз ету68 бет
Бактерия мен вирустардың генетикасы. вирустарды өсіру14 бет
Вирусология вирустардың жіктелу принциптері. Вирустарлың көбеюінің биогенетикаоық ерекшеліктері және көбейу сатылары14 бет
Вирустар12 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь