Экономикалық реттеу әдістері мен құралдары


І. Кіріспе

ІІ. Негізгі бөлім
Экономикалық реттеу әдістері мен құралдары
1. Тікелей ықпал ету әдістері
2. Жанама ықпал жасау әдістері
3. Экономикалық саясаттың әкімшілік әдістері
4. Экономикалық әдістер
5. Институциналдық әдістер

ІІІ. Пайдаланылған әдебиеттер
Экономиқалық саясат тек мемлекеттің экономикаға ықпал ету шаралар жүйесі мен механизмін пайдалану арқылы ғана іске асуы мүмкін. Мемлекеттің ықпалы негізінен үш бағытта шоғырланады: экономикалық, құқықтық және әкімшілік. Оларды нақты түрде белгілеместен бұрын экономикалық жүйе мен оның қызмет атқару механизмінің бірнеше заңдылықтарына тоқтала кеткен жөн.
1. Экономика, шаруашылық кешені ретінде уақыт өткен сайын күрделене түседі. Бұл, ең алдымен, оның құрылымдық өзгерістерінен, жеке алғанда, шаруашылық буындарының өсуінен, ал нақты түрде, нарық субъектілері сандарының артуынан көрінеді. Нарық субъектілері - экономикалық мүдделер иелері. Көптеген нарық субъектілерінің бір-бірімен келісуі, олардың ынталарын сәйкестендіріп-үйлестіру мәселесі шаруашылық жүйесінде күннен-күнге қиындай береді. Демек, мемпекеттің қоғамда қарқынды өсіп отырған келіспеушіліктерді шешу жауапкершілігі күрт өседі. Экономикалық саясатта жалпы экономикалық тұрақтылықты сақтау міндеті алдыңғы қатарға шығарылады.
2. Экономиканың күрделенуі, осыған байланысты, шаруашылық процестерінің даму тұрақтылығына әсер ете алатын көптеген анықталуы қиын факторлар әрекетін алдын ала болжау қажеттігі, экономикалық саясат пен оны іске асыру құралдары арасындағы сәйкестікті табу мәселесін қиындатады. Жеке алғанда, бұл толығымен сыртқы экономикалық факторға қатысты келеді. Соңғы кезде оның ұлттық экономика дамуына жасайтын ықпалы өсіп отыр. Осыған сәйкес, мемлекеттің сыртқы экономикалық сферадағы белсенділігі артуда.
3. Мемлекеттік реттеу жүйесіне жүктелген міндеттер салмағын экономикадағы уақыт факторы ролінің артуы ауырлатып отыр. Осыған байланысты мемлекет экономикалық жағдайлардың өзгеруіне сәйкес тез шешім қабылдап, нақты іс-әрекет жасауы қажет.
1. Д.Қ.Қабдиев, Т.Қ.Оралтаев «Экономикалық саясат», Алматы, 2002 ж.

2. Әубәкіров Я.Ә., Жатқанбаев «экономикалық теория негіздері», Алматы, 1998 ж.,

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Жоспар

І. Кіріспе

ІІ. Негізгі бөлім
Экономикалық реттеу әдістері мен құралдары
1. Тікелей ықпал ету әдістері
2. Жанама ықпал жасау әдістері
3. Экономикалық саясаттың әкімшілік әдістері
4. Экономикалық әдістер
5. Институциналдық әдістер

ІІІ. Пайдаланылған әдебиеттер

ЭКОНОМИКАЛЫҚ РЕТТЕУ ӘДІСТЕРІ МЕН ҚҰРАЛДАРЫ

Экономиқалық саясат тек мемлекеттің экономикаға ықпал ету шаралар
жүйесі мен механизмін пайдалану арқылы ғана іске асуы мүмкін. Мемлекеттің
ықпалы негізінен үш бағытта шоғырланады: экономикалық, құқықтық және
әкімшілік. Оларды нақты түрде белгілеместен бұрын экономикалық жүйе мен
оның қызмет атқару механизмінің бірнеше заңдылықтарына тоқтала кеткен жөн.
1. Экономика, шаруашылық кешені ретінде уақыт өткен сайын күрделене
түседі. Бұл, ең алдымен, оның құрылымдық өзгерістерінен, жеке алғанда,
шаруашылық буындарының өсуінен, ал нақты түрде, нарық субъектілері
сандарының артуынан көрінеді. Нарық субъектілері - экономикалық мүдделер
иелері. Көптеген нарық субъектілерінің бір-бірімен келісуі, олардың
ынталарын сәйкестендіріп-үйлестіру мәселесі шаруашылық жүйесінде күннен-
күнге қиындай береді. Демек, мемпекеттің қоғамда қарқынды өсіп отырған
келіспеушіліктерді шешу жауапкершілігі күрт өседі. Экономикалық саясатта
жалпы экономикалық тұрақтылықты сақтау міндеті алдыңғы қатарға
шығарылады.
2. Экономиканың күрделенуі, осыған байланысты, шаруашылық процестерінің
даму тұрақтылығына әсер ете алатын көптеген анықталуы қиын факторлар
әрекетін алдын ала болжау қажеттігі, экономикалық саясат пен оны іске асыру
құралдары арасындағы сәйкестікті табу мәселесін қиындатады. Жеке алғанда,
бұл толығымен сыртқы экономикалық факторға қатысты келеді. Соңғы кезде оның
ұлттық экономика дамуына жасайтын ықпалы өсіп отыр. Осыған сәйкес,
мемлекеттің сыртқы экономикалық сферадағы белсенділігі артуда.
3. Мемлекеттік реттеу жүйесіне жүктелген міндеттер салмағын
экономикадағы уақыт факторы ролінің артуы ауырлатып отыр. Осыған
байланысты мемлекет экономикалық жағдайлардың өзгеруіне сәйкес тез шешім
қабылдап, нақты іс-әрекет жасауы қажет. Уақытында қабылданбаған шешімнің
төлем бағасы аз емес. Және де осы экономикадағы өзгерістер қазіргі
кезде әдеттен тыс тез өрбиді, сондықтан зкономикалық саясатты түзету
алдын алу түрінде болмаса да, кем дегенде, олардан қалмауы қажет.
4. Тізімделіп көрсетілген жағдайлар экономикалық саясатта қолданылатын
әдістер мен құралдар түрлерін кеңейтпей қоймайды. Ал бұл олардың ең ұтымды
құрамасын анақтауды қиындатады. Бұдан басқа, ықпал жасау әдістерін
таңдағанда, өзара байланысты экономика саласында жағымсыз ықпал
әсерінің пайда болуынан сақтанған жөн.
Экономикаға ықпал ету әдістері жиынтығын рационалды пайдалану үшін,
олардың әрбіреуінің мәні мен ерекшелігін және объективті түрде бұрыннан
қалыптасқан өзара құрылымдық тәуелділігін білу керек. Экономикалық саясатты
жүргізу әдістері мен құралдарын анықтап жіктеудің бірнеше нұсқалары
белгілі. Теория, ең алдымен, тікелей және жанама ықпал ету әдістерін бөліп
көрсетеді.

Тікелей ықпал ету әдістері
Тікелей ықпал ету әдістері экономика субъектілерін мемлекеттің
жарлығына негізделген шешім қабылдауға мәжбүр етеді. Мысал ретінде
мемлекеттік салықтарды және бюджеттік төлемдерді айтуға болады.
Экономикалық нәтижеге тез жеткізетіндіктен, тікелей әдістердің тиімділігі
жоғары. Бірақ олардың кемшіліктері де баршылық.
Экономика көптегеп субъектілер жиынтығы ретінде көрінеді. Олардың
арасында тұрақты байланыстар жүйесі қалыптасқан. Егер субъектілердің бірі
сырттан күштеп өткізілген шешім қабылдауға мәжбүр болса, бұл нарық
субъектілерінің арасында қалыптасқан тұрақтылықты бұзуы мүмкін: басқа нарық
агенттеріне де осы сыртқы ықпалға жауап беруге тұра келеді. Басқаша
айтқанда, тікелей әдістер нарық процестерінің табиғи дамуын бұзады.

Жанама ықпал жасау әдістері
Жанама ықпал жасау әдістерін қолданғанда мемлекет экономика
субъектілерінің шешім қабылдау процесіне тікелей араласпайды. Ол тек қана
экономикалық саясаттың мақсаттарына сәйкес шешім қабылдануына ыңғайлы
жағдай жасайды. Осындай әдістердін артықшылығы, атап айтқанда, мынада: олар
нарықта қалыптасқан жағдайды бұзбайды. Бірақ, мемлекеттің, жанама түрде
қолданған шаралары бірден нәтиже беруі бірталай уақытты қажет етеді. Бұл
осы әдістің айтарлықтай кемшілігі.
Жанама әдістер шаруашылық субъектілеріне әртүрлі деңгейде ықпал
жасайды. Бірқатар құралдар (мысалы, жанама салықтар, кеден салықтары)
біршама белсенді ықпал жасайды. Ал басқа бір шаралар, айталық, нарық
секторын қажетті мәліметтермен қамтамасыз ету, экономикалық саясат
мүддесіне сәйкес болғамымен, нарыққа әсері бірден көзге көріне бермейді.
Енді тағы бір маңызы өте зор әдістер тобына назар аударамыз. Бұл
әдістер ұйымдық-институционалдық белгісіне қарай топтастырылған. Бұл
тізімге әкімшілік, экономикалық және институционалық әдістер кіреді.

Экономикалық саясаттың әкімшілік әдістері
Әкімшілік әдістер жиынтығы құқықтық қызмет көрсету құрылымдардың
әкімшілік құралдарын қамтиды. Қабылданатын іс-шаралардың мақсаты - жеке
меншік секторына ең ыңғайлы құқықтық ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Жылуэнергетикалық қондырғылардың атқарушы механизмдері мен реттеу құралдары
Тәрбие әдістері, құралдары, формалары
Дағдарысқа қарсы басқару әдістері мен құралдары
Жоғары дәлдікті өлшеудің әдістері мен құралдары
Тәрбиенің құралдары, формалары мен әдістері түралы түсінік
Экономикалық ілім пәні мен әдістері
Қазіргі педагогикадағы тәрбие әдістері, құралдары
Энергетикалық қондырғыларды реттеу әдістері
Экономикалық талдаудың әдістері мен тәсілдері
Аграрлық қатынастарды экономикалық реттеу
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь