Ақш және халықаралық қатынастар

Роналдь Рейган әкімшілігі «Рейганомика». Республикашылдар партиясының жеңісі және президент болып бұрынғы Калифорния Штытының губернаторы Роналдь Рейганның сайлануы ішкі және сыртқы саясатта керітартпалыққа қарай бұрылыс барын көрсетті.Рейган әкімшілігі бюджеттік шығынды қысқартуда қатал монетаристік саясат жүргізе бастады,сонымен бірге мемлекеттің экономика саласын бақылау құқығын қысқартты,кәсіпкерлік істі және бағаны еркін жіберді.Әкімшіліктің кертартпалық саясаттан бас тартуы әсіресе 1981-1986 жылдары салықтық реформа айқын көрінді.Салықтың ең жоғары деңгейі бірден төмендеді, ол қаржы жинау мүмкіндігін, өаржы салымын әжептәуір көтерді. 1983 жылдан бастап Америка экономикасы дағдарыстан шықты,сөйтіп, ғылыми жетістіктер мен жаңа технологияны енгізу арқылы жеделдете даму кезеңі басталды.Жұмыссыздар саны10 миллионнан 7 миллионға дейін азайды.
Президент Рейганның сыртқы саясатында екі кезең айқын көрінді. 1980 жылдардың бірінші жартысында АҚШ –тың сыртқы саясатында текетірестік бағыттар басым болды.Әсіресе 1979 жылы Кеңес әскерлері Ауғанстанға кіргізілгеннен соң және 1981 жылы Польшаға әскери жағдайдың енгізілуімен КСРО –АҚШ қатынасы шиеленісе түсті.Кеңес Америка қатынастары өзара сенімсіздік және түсініспеушілік кедергісіне тап болды.Тек 1980 жылдардың екінші жартысында келіссөздер арқылы қарама-қайшылық әрекеттері бәсеідей бастады.
1987 жылы М.С.Горбачевтің АҚШ –қа келуіне орай Вашингтонда екі ел арасында орта және шағын қашықтықтардағы зымырандарды жою туралы келісімшартқа қол қойылды. 1988 жылғы президент сайлауында тағы да республикашылдар жеңіске жетті.Рейган саясатын Дж. Буш жалғастырды, ол Рейганның бұрынғы әкімшілігінде вице-президент қызметінде болатын.1991жылы Мәскеуде Дж. Буштың әкімшілігі кезінде, екі мемлекеттің стратегиялық қаруының үштен бір бөлігін қысқарту туралы келісімшартқа қол қойды.Бұл –стратегиялық бағыттағы қарулардың қысқартыла бастауы екі алып мемлекеттің арасындығы бетбұрысты көрсетті.Бұған 1988 жылы ақпанда кеңес әскерінің Ауғанстаннан әкетілуі негіз болды. 1989-1991жылдары бұрынғы социалистік елдердегі демократиялық революциялар жаңа геосаяси жағдайлары тудырып, «қырғи-қабақ соғыс» толық аяқталды.
80-жылдардың басында Құрама Штаттар 30-жылдардан кейінгі өндірістің ең терең құлдырауын бастан кешіп жатты.Экономикалык өсу толығымен дерлік тоқтады.1982 жылы нақты жалпы ұлттық өнім (ЖҰӨ) 2,5 %-ке кеміді, ал жұмыссыздық нормасы 10%-тен асып, өнеркәсіптік потенциалдың үштен бірі толық жұмыс істемеді.Жағдай энергетикалық дағдарыспен тереңдеді.Вьетнамдағы соғыс кеселдері де әсер етпей қоймады- ҒЗҚТЖ- на жұмсалатын федералды шығындар коммерциялық істерге емес, соғыс ісінің пайдасына карай кайта бөлінді.Бұл салада АҚШ ГФР мен Жапониядан қалып қойды.АҚШ-та өнім өндірісі төмендеген сайын аталмыш елдер мен басқа елдердің әлемдік саудадағы үлесі артты, американдықтар көптеген импорттық заттарды тұтына бастады.1981 жылы Рейган әкімшілігі экономикалық стагнация алымдардың шектен тыс өсуіне ұшырады.
• Э.А.Иванян «История США».Москва 2008
• Ди Браун «The USA…».Москва 2004
• Қ.Қожахметұлы «Қазіргі дүние жүзі тарихы».Алматы 2001
• www.usa.net
• www.history.com
• www.washington.D.C.com
• www.america.ru
• www.aikin.kz
• www.habar.kz
        
        АҚШ және халықаралық қатынастар
Роналдь Рейган әкімшілігі ... ... ... және президент болып бұрынғы Калифорния ... ... ... ... ішкі және ... ... қарай бұрылыс барын көрсетті.Рейган әкімшілігі бюджеттік
шығынды қысқартуда қатал монетаристік саясат жүргізе бастады,сонымен
бірге мемлекеттің экономика ... ... ... ... және ... ... жіберді.Әкімшіліктің кертартпалық саясаттан бас
тартуы әсіресе 1981-1986 жылдары салықтық ... ... ... ... ... ... ... ол қаржы жинау мүмкіндігін, өаржы
салымын әжептәуір көтерді. 1983 ... ... ... ... ... ... ... мен жаңа технологияны енгізу
арқылы жеделдете даму кезеңі басталды.Жұмыссыздар ... ... ... дейін азайды.
Президент Рейганның сыртқы саясатында екі кезең айқын көрінді. 1980
жылдардың бірінші жартысында АҚШ ... ... ... ... ... ... 1979 жылы ... әскерлері
Ауғанстанға кіргізілгеннен соң және 1981 жылы Польшаға әскери жағдайдың
енгізілуімен КСРО –АҚШ қатынасы шиеленісе түсті.Кеңес Америка қатынастары
өзара ... және ... ... тап ... ... ... ... келіссөздер арқылы қарама-қайшылық әрекеттері
бәсеідей бастады.
1987 жылы М.С.Горбачевтің АҚШ –қа ... орай ... екі ... орта және ... ... ... жою ... қол қойылды. 1988 жылғы президент ... тағы ... ... ... ... Дж. Буш жалғастырды, ол
Рейганның ... ... ... қызметінде
болатын.1991жылы Мәскеуде Дж. Буштың әкімшілігі кезінде, екі ... ... ... бір ... ... ... келісімшартқа қол
қойды.Бұл –стратегиялық бағыттағы қарулардың қысқартыла бастауы екі ... ... ... ... 1988 жылы ... ... Ауғанстаннан әкетілуі негіз болды. 1989-1991жылдары
бұрынғы социалистік елдердегі демократиялық революциялар жаңа ... ... ... ... ... ... ... Құрама Штаттар 30-жылдардан кейінгі
өндірістің ең терең құлдырауын бастан ... ... ... ... ... жылы нақты жалпы ұлттық өнім (ЖҰӨ) 2,5 %-ке
кеміді, ал жұмыссыздық нормасы 10%-тен асып, өнеркәсіптік ... бірі ... ... істемеді.Жағдай энергетикалық дағдарыспен
тереңдеді.Вьетнамдағы соғыс ... де әсер ... ... ... ... ... шығындар коммерциялық істерге емес, соғыс ... ... ... ... ... АҚШ ГФР мен Жапониядан қалып
қойды.АҚШ-та өнім өндірісі төмендеген сайын ... ... мен ... ... ... үлесі артты, американдықтар көптеген импорттық
заттарды тұтына ... жылы ... ... ... ... шектен тыс өсуіне ұшырады.
Ішкі қайта құру бағдарламасы Рейганның жеке ... ... ғана ео ... дами ... ... сеніміне
негізделді.Экономикалық өсу ... ... ... мен ... ... деген теорияға «ұсынатын» экономиканың ... ... ... мен ... ... ... үшін ... төмендетуге
тырысты.Бұл мектептің экономистерінің ойынша салықтарды төмендету қаржы
салу мен ... ... ... қоса ... ... ... ақша ... көбейеді.Өкілдер палатасында демократтар көбірек, ал
сенатта республикандықтар сәл ғана басым болды, өкімет басында бірінші
жыл тұрғанның өзінде-ақ ... өз ... ... ... сәті ... ... азматтардан алынатын салықты үш жыл
бойы 25% -ға төмендету де болады.
Сонымен қоса ... ... ... ... ... ... ... шығындарды едәуір үлкейтуге ... ... ... ... ... ... әскери бюджет төмендетілген салықтар жағдайында да мемлекеттік
шығындардың ... асып ... әкеп ... жылы ... ... 100 миллиард доллардан асып ... ал ... ... ... бұл сан үш есе кем ... ... қарай АҚШ-
тың мемлекеттік қарызы 2,3 триллион доллар болып рекортық мөлшерге жетті.
Құлдырау экономиканың барлық салаларын қамтыды.1981-1982
жылдары банкрот болып ... саны 50%- ға ... ... электрик» пен «Интернэшнэл харвестр» сияқты ірі фирмалар
жұмысшыларын жұмыстан ... ... ... белдіктің » Штаттары
біршама уақыт экономикалық саулықта болды, ... көп ... ... да ... кезеңді ауыл шаруашылығын ... ... ... ... ... аздаған адамдардың қолына
жинала бастады.Азық-түліктің жетіспеушілігінен зардап шегіп жатқан
Индияға,Қытайға, ... және т.б. ... ... ... американдық
фермерлер қосалқы жерлерді сатып алу мен өндірісті кеңейту үшін ... ... ... ... мұнайға баға көтерілуі олардың
шығындарын ... 1980 ... ... ... ... ... ... сұранысты азайтты.Нәтижесінде фермерлердің жағдайы
қиындай тұсті.
Алайда 1982 жылы дағдарыс мұнай бағасының төмендеуімен
бірге жүрді.Осы жағдай АҚШ–қа Картер кезінде ... ... ... ... инфляцияны жүгендеуге мүмкіндік берді.1983 жылдың соңына
қарай бірқатар ... ... ... , ал 1984 жылдың алғашқы
айларында олар жандана бастады.АҚШ екінші дүние жүзілік соғыстан ... ұзақ ... ... ... ... Америкаға өз
автомобильдерін экспорттарын шектеуге келісті.Федералды салықты төмендету
тұтынуды ... ол ... ... ... қолайлы әсер етті. 1983-
1987 жылдары нақты ЖҰО орташа ... ... ... ... ... ол ... ... онжылдықтардағы ең төмен көрсеткіш
2% ... 1986 ... ... 3-5% деңгейінде сақталды.ЖҰО 1980-
1987 жылдар аралығында 60% ... ... ... елде ... ... жаңа жұмыс орындары пайда болды.
Салықтарды біртіндеп төмендете отырып,Рейган соңғы жетпіс
бес жыл ішіндегі ең тиянақты ... ... ... екінші мерзімінде істелген бұл қадам республикандықтардың да,
демократтардың да кең қолдауын ... ... ... ... кірістер торабы реттелді, оны төлеуден қашу
мүмкіндіктері жойылды.Бұл өз табыс табатын ... үшін әділ ... ... ... ... ... ... әлі де бар
еді.Жалпы экономикалық жағдайдың жақсаруы ... » ... мен 1988 ... ... ... одан ... бюджеттің дефициті 1980 жылы 74 миллиард доллардан
1986 жылы 221 миллиардқа өсті,бірақ та бір жыл ... соң  150 ... 1987 ... соңындағы биржалық күйреу экономиканың
тұрақтылығына күмән келтірді.
Рейган АҚШ-тың сыртқы саясатын ... ... ... болды.Мұндай мүмкіндік Орталық ... ... ... ... ... ... АҚШ ... үкіметіне экономикалық көмек көрсетті және ол жерге өзінің әскери
нұсқаушыларын жіберді.Сонымен қоса АҚШ «өлім эскадрондарымен » жасалынып
жатқан ... мен тағы ... адам ... ... қарсы
шыққан Сальвадордың демократиялық күштерін қолдады және ... ... ... ... жағдайды тұрақтандыруға көмек
берді, бірақ та елде зорлық –зомбылықтар әлі болып жатты, ол 1989 жылдың
соңына қарай ... ... ... АҚШ ... ... ... болмады.Өздерін сандинистер деп атаған никарагуалық
революционистер 1979 жылы оңшыл диктатураның режимін құлатты.Сонымен қоса
Куба мен КСРО мен ... ... ... ... ... ... еткен американдық үкіметтің сөздеріне құлақ
аспады.Басқа Латынамерикандық елдердің де контадор деп ... ... ... ... ... режимге қарсы
күштерге –«контрастарға» көмектесуге ... ... ... ... конгресс1984 жылы «контрасқа» әскерикөмек беруді
тоқтатты, ... ... ... ... ... 1986 жылы бұл үшін 100 ... ... қаржы бөліп, әскери
көмекті қайта бастады.
Алайда «контрастың» сәтсіз ... ... ... ... және ... заңсыз түрде қару –жарақ сатып, сол арқылы
оларды қаржыландыру жүргізгендігі АҚШ жұртшылығына жария болып,конгресті
антисандинистік қозғалысқа әскери көмекті тоқтатуға ... ... ... ... 1987 жылы тығырыққа
тірелгенде , Рейган әкімшілігі ... ... ... орнату
жоспарын қолдап шықты.Коста-Рика президенті Оскар Ариас ұсынған бұл
жоспар барлық көтеріліс ... ... ... ... ... қолдауды
тоқтатуды және аймақ елдерін демократияландыруды көздеді.Президент Джордж
Буштың әкімшілігі «контраспен» әскери ынтымақтастықты түгелдей тоқтатты,
бірақ 1990 ... ... ... ... ... ... тұруы үшін оларға көмектің басқа ... ... ... ... ... ... де ... басқарған
оппозициялық саяси коалицияны қаржыландырды,ол сандинистерді толығымен
жеңді.
Рейган әкімшілігіне ең ұнағаны барлық ... ... ... ... ... ... ... сайланған үкіметтердің пайда болуы тек
Латынамерикасымен шектелмеді: Филиппинде Корасон ... ... үшін ... ... ... ... диктатурасын жоюға
әкелді, ал Оңтүстік Кореядағы сайлаулар онжылдықтар бойы орнаған әскери
диктатураны құртты.
Оңтүстік ... ... ... ... ... ... саясат арқылы нәсілдік апартеидтің құлауын тездетуге
тырысқан қимылдарына назар аударған жоқ, 1986 жылы бұл ... ... ... ... ... тиым салуының күшін қайта дауыс
берумен жойып,ОАР-на экономикалық ... ... ... ... ... акциалардан бас тартты.Тек 1988 жылдың
желтоқсанында, Рейганның президент билігінің соңғы апталарында,Намибия
мәселесің шешуде делдалдық ... ... ... ... және ... ... келіссөз Анголадан Кубалық әскерлерді біртіндеп шығаруды, ... ... ... жүргізуді, сонымен қоса тәуелсіз респблика
деп жарияланған күштерге Намибиядан ОАР әскерлерін шығаруды көздеді.
Бүкіл антикоммунистік сөздеріне ... ... АҚШ ... сырт ... ... ... 25 ... теңіз жаяу әскерлері көрші елдердің өтініші бойынша Кариб
теңізіндегі Гренада аралшығына түсті.Бұл операция ... ... өз ... ... ... премьер-министрі
өлтірілгеннен кейін ... ... ... ... ... ... әскери қызметкерлер мен құрылысшыларды
тұтқынға алды және кеңес елінде өндірілген қарулардың ... ... ... 1983 жылдың желтоқсанында американдық бөлімшелер ... ... де, ... жылы онда ... сайлаулар өтті.
Алайда билік басында батысшыл болған Ливае өкіметін сақтап қалғысы
келген АҚШ ... ... ... ... ... ... ... жаяу әскері қаза тапты. 1986 жылдың сәуірінде
Ливиялықтардың ... ... ... ... қастандықтарына
кек ретінде АҚШ-тың авиациясы мен әскери кемелері Триполи мент Бенгазиді
(Ливия) атқылады.
Парсы шығанағында АҚШ Иранның Иракпен ұзаққа ... ... ... ... ... жауып тастағысы келген әрекеттеріне қарсы
тұрды.АҚШ-тың қарулы күштері алғашында ... өз ... ... ... ғана ... ... кейін батыс Еуропаның басқа теңіз
мемлекеттерімен қосылып танкерлер пен тағы ... ... ... ... ... сәті ... бұл аймақта кеме
жүру тоқтамады.Шынына келгенде,мұндай шиеленіскен ... ... ... болмайды.Осылайша Ирак ұшағымен американық әскери
кеме «Старкқа» 1987 жылдың мамырында қателесіп ... ... ... қаза ... 1988 жылдың шілдесінде «Винсенс» атты американдық
ракета қателесіп Иран авиалайнері атып түсірілді де, ... 290 ... ... ... қатынастарда Рейган «күштің көмегімен жасалатын
бейбітшілік» ... ... ... ... ... ... ол
«жауыздық империясы» деп атаған елге қарсы тұруға берік ... ... 1981 ... ... «Ынтымақтастық» қозғалысын басу және
кеңестік истребительмен бағыттан шатасқан № ... ... ... ... корея жолаушы авиалайнерін 1983жылдың 1қыркүйегінде атып
түсіруі болды.Сонымен қатар ... ... ... ... ... , қарсылыстық жауынгерлері ... ... ... ... ... қарсы
қорғаныс жүйелерін жасауға қыруар қаржы жіберді.1983жылдың ... ... оның ... ... ... ең ұызу айтыстары
тудырған шешімді қабылдады:Ол –«Стратегиялық ... ... ... ... ... ... ... атап айтқанда,
ғарыштан баллистикалық ядролық ракеталардан қорғай алатынлазерлі және
шоғырлы ... ... үшін ... ... ... ... бола ... күмән келтірсе де, экономистер оның қымбат бағасын
көрсетсе де, Рейган әкімшілігі оны жүзеге асыруға бар пәрменімен ... ... ... кейін Рейган қаруларды бақылау жөніндегі өзінің
бұрынғы қатал позициясын жұмсартты.1985 ... ... ол ... ... ... ... ... кездесті.Олар стратегиялық
қаруларын 50% қысқартуды және орташа радиуста әсер ... ... ... ... ... үшін ... келіссөздер жүргізуге
уәделесті. 1987 жылдың желтоқсанында ол ... ... ... ... ... қаруланудың осы түрін жоюды көздеді.Стратнгиялық ядролық
қарулануды қысқарту туралы келісімдер, СОИ жөніндегі сияқты, онша сәтті
болмады.
Егер СОИ ... ... ... де қиын шешілетін мәселе
болса, басқа ғарыштық ... ... бар ... ... ... американдықтардың ғарышты игеруге деген қызығушылығы төмендеді,
бірақ 1981 жылы бірінші рет адам басқаратын көп мәрте қолдануға ... ... ... жер ... шығарылғанда ол қайта
өсті. 1981-1985 жылдары ... деп ... осы ... ... ... қолданудың кең мүмкіндіктерін ашты: орбитада
жүріп астронавттар тәжірибелер жүргізе алды, суретке түсірді, сонымен
қоса әртүрлі ... ... іске ... , ашық аспанға шығарып,
қайта оралтып, жөндей ... 1986 ... ... қайғылы жағдай
болды.Жерден көтерілгеннен кейін 73 ... ... соң, ... ... ... 6 ... және ... ғарыш жолаушысы
болғысы келген мектеп мұғалімі қаза тапты.Ғарыштық (НАСА) ақауларды жою
кезеңінде «Шатлдардың» ұшырылуы аздап тоқтатылды. 1988 ... ... ... ... ... ... асырылды,бірақ бұның алдында
оның қозғалту және компьютерлік жүйелеріне 300-ден астам түзетулер
енгізілді.
Рейганның ... ... ... ең маңызды мәселеге оның
президенттілігінің екінші мерзімінің соңына қарай кездесті. 1987 жылы
американдықтарға өз ... ... ... ... ... ... ... ұйымның қолына түскен тұтқындарға американдықтарды
босату үшін Иранға құпия түрде қару сатқандығы белгілі болды.Сонымен қоса
терлеулер ... қару ... ... қаржылар конгресс оларға әскери
көмекті көрсетуге тыйым салған уақытта никарагуандық ... ... және ... паоатасының біріккен комиссиясында «Иран
-Контра» ісінің тыңдалу кезінде Иранға қару ... ... қоса ... Таяу ... пен ... Америкадағы сыртқы саясаттық мүдделері де
талқыланды.Жалпы алғанда «Иран-Контра» ... шулы ... ... жылғы «Уотергейт ісі» сияқты негізгі мәселелерді-
азаматтардың заң ... және ... ... ... ... ... болу құқығын қозғады.
Ал, енді Буш әкімшілігіне келсек,оның ... ... ... құтылу амалдары одан да күшті қиындықтарға
кездесті.Себептердің бірі мемлекеттік жинақтар мен ... ... ... ... ... ... заң зығару мен АҚШ-
тың бірқатар аймақтарындағы экономикалық ... ... ... ... ... ... мекемелерін банкротқа алып келді. 70-
жылдардың соңында оларлың саны 3100-ге жетті, ал 1990 жылы 2453 ... ... ... ... 1989 ... ... қаржы
институттарын реформалау туралы заңды қабылдады.Оларды қайта құрып,
қолдау үшін 50 миллиард доллар ... ... ... ... қалған жинақ мекемелерін сату несеме жабудың шатасқан немесе ауыр
процестерің бақылау үшін органдар құрды.Олар ... ... ... федералдық депозиттерді сақтандыру заңына сай ақша салғандармен
есеп айырысуы қажет еді және 100 мың ... ... ... ... ... ... ... еді.Сонымен қоса үкімет өзіне
пайдалы және пайдасыз шарттармен де зайымдар жөніндегі міндеттемелерді өз
мойнына алды.
Жинақ институттарының жойылуы мен ... ... ... ... ... ... бөлген қаржыдан асып кетті. 1990 жылдың
сәуірінде АҚШ ... Бас ... ... ... ... және ... күйзеліс болашақ он жылдықтардағы процестерді қосқанда 325
миллиард долларға жететінін анықтады.Қыркүйекте бұл сан 370 миллиардқа
өсті, ал 1991 ... ... елде ... ... ... және ... санды тағы да 100 миллиардқа көбейткен экономикалық
құлдырау болды.
Буш әкімшілігінің 1991 жылға дефицитті қысқарту турулы заңға ... ... ... ... ... экономикалық және саяси
себептермен одан сайын ... ... 1990 ... ... ... келесі қаржы жылына жасалған бюджет жобасын ұсынды.Декораттар
оны шкетен тыс оптимисттік деп тапты да, оның ... ... ету ... ... ... ... ... керек деп есептеді.Бюджет
турасындағы айтыстар маусымға дейін жалғасты.Сол кезде Буш ... ... ... ... ... ... ... көбейту ел бюджеті туралы ұсыныстардың бәрінде болу керек деп
жариялауға мәжбүр болды.
Таяу бес ... ... және ... ... ... ... ... бұрын қысқартылмаған мемлекеттік
бағдарласасына да ... ... ... ... ... ... ... мен мұнай айдау өнімдеріне ,
ішімдіктерге, темекі бұйымдарына көтерілді.Бірақ ... мол ... ... ... түрлеріне салынған шектеулер жойылды.1990
жылғы конгресс пен үкімет арасындағы бюджет мәселелері туралы қол жеткен
келісімдерге қарамай, ... ... ... ... ... ... ... құтқару кезінде жіберілген қаржы жоғалту,
Парсы шығанағындағы ... ... және ... өсіп ... соғыс
әрекеттері бюджет дефицитін кемітудегі үкімет ... ... ... ... қыркүйегінде біткен қаржы жылында ... ... ... ... пен ... жұмыстарын жұртқа көрсетіп отырған АҚШ-тың
бұқаралық ақпарат құралдарының бірінші беттерінен ... ... 1990 ... 2 –тамызында Ирак әскерінің Кувейтке басып
кіргендігі туралы хабар екінші орынға ... ... ... Буш
Ирактың саясатын қатал айыптап, одан әскерлерін дереу және ... ... ... етті.АҚШ президенті Иракпен сауданың ... ... және ... ... мен ... ... бұйрық берді.Конгресс шұғыл түрде осы шараларды бекітті.
Өз жағынан Ирак Кувейтті аннекциялау туралы жариялап, ондағы барлық
шетел ... ... және ... мен ... ... ретінде тұтқынға алды.8-тамызда Буш ұлттық теледидар арқылы Таяу
Шығыста американдық әскери күштерді орналастыру ... ... ол ... ... ... Аравиясының егемендеге мен тәуелсіздігі
Құрама Штаттарға ... ... ... ... ен ... ... ... –тың бұл мәселедегі саясаты төрт принцип негізінде
болды: Кувейттен Ирак әскерлерін шығаруды талап ету; бұл ... ... ... ... келтіру; Парсы шығанағы аймағындағы тұрақтылық пен
бейбітшілікті қолдау; осы аймақтағы америка азаматтарын ... деп ... қоса ... ... Азия мен Африканың, сонымен қатар
Таяу Шығыс елдерінің қарулы күштерін біріктірген қазіргі уақыттың ең ірі
әскери және ... ... ... ... ... ... кіргеннен кейінгі бірнеше аптада БҰҰ –ның
Қауіпсіздік Кеңес ... ... ... ... ... ... Ирак ... шығаруды, барлық шетел азаматтарын
аманаттық тұтқыннан босатуды талап ... он екі ... қоса ... қарсы кең экономикалық санкциялар қолданды.
29 қарашада қабылданған он екі ... Ирак ... 1991 ... ... ... алып кетпесе, БҰҰ әскерлерін қолдануға рұқсат берді.
Бұл қарар қабылданбастан бір апта бұрын конгресс ... ... ... ... ашық үндеуінде дағдарысты бейбіт тәсілмен
шешуге бар пәрменін жұмсауға өтінді.Бұның артында АҚШ ... ... ... тек ... ғана ие ... ... ... XX ғасырдың екінші жартысында АҚШ конгрестің ... ... ... ... ... ... елесі айқын көріне бастаған 1990 ... ... ... ... ... кезінде бұрынғы әскеир және ... ... ... ... ... ... көптеп сүйеніп,ел басшылығын ұстамдылық ... ... ... төрт жылдық соғыста жоғалтқан, мыңдағын
құрбандарды ... ... ... тек ... ... ... Джонсон бейбіт келліссөздерді ... ... ... ... қолдауынан айырылып, екінші мерзімге сайланған
жоқ.Конгресмендердің бір бөлігі Буш соғысты ... ... ... ие болу ... ... ... шолушылар көрсеткендей
конгрестің шынында қол ... ... ... ... өзіне алу емес, Құрама Штаттардың соғыс жүргізудің орнын,
уақыт және шарттарын таңдауына ықпалын ... ... ... ... ... ... ... құлату
мақсатымен Панамаға 1989 ... 20 ... ... ... ... ... екі фракцияның да мақұлдауын алды.Әскерді
енгізгеннен кейінгі бірер сағаттан кейін Буш былай деп жариялады: «Бұл
акция заң ... ... ... ... ... Гуллемо Эндаридің
укіметін қайта орнату үшін жасалды».Американдықтардың басып кіруінің
басқада себептері бар еді: Буш ... ... ... азаматтарын қорғау, Панама каналының дұрыс жұмыс істеуін
қамтамасыз ету және генерал Норьегоны сотқа беру деп ... ... ... өз ... ... ол ... Штаты, федералды сотта есірткі саудасы мен гангстеризм айыбы
тағылып сотталды.Буштың бұл ... ... ... ... тағы бір ... ол ... бұл ... Американ
мемлекеттерінің ұйымы арқылы жан жақты дипломатияның бейбітшілік жолымен
шешуге тырысты.Гаитида халық сайлаған президент Жан ... ... ... ... ... ... саттыққа эмбарго енгізгенде де
АҚШ ... ... ... оны ... ... топты жою арқылы орнына кою
мүмкін болмады.
Буш әкімшілігі экономика саласында да жеңіске жетті.1990 жылдан
бастап «жалпы американық ... ... ... бастады». АҚШ,Канада
және Мексика арасында еркін сауда ... ... ... ... табысты болды (НАФТА).Оның текстіне өзгертулер енгізілмегенімен,
Буш әкімшілігі арзан тауарлар мен қызметтіңөсуін қамтамасыз ... ... ... үш ... бәсекелесуін күшейтеді деп
дәлелдеді.Көбі НАФТА-ны ... ... ... ... ... ... бейнесі деп қарастырды,ол соңында ... ... ... ... құру ... ... еді.
Егер Буштың Парсы шығанағы мен Америка ... ... ... мен ... ... оның Қытайға деген позициясы ондағы
демонстрацияны қуып, таратқаннан ... ... ... да, американ
жұртшылығы жағынан да қатты ... ... ... ... ... ... ... жорықтарынан бірер апта өткен
соң,1989 жылдың маусымында Бейжіңдегі Тяньаньмынь алаңында полиция мен
әскер ... ... мен ... ... тарпа бас салды.АҚШ
наразылықтың дүниежүзілік науқанын басқарды.
Буш Қытайға қару ... және ... ... ... ... ... ал Дүниезүзілік Қызыл ... ... ... және ... ... ... ... бірге Қытайдан
екінші дәрежелі дипломатиялық қызметкерлер мен дипломаттардың үй ішінің
мүшелерін көшірді.
Бірақ Буш АҚШ пен Қытай ... ... ... ... ... қатынастар ҚХР 1972 жылы президент Никсон барып
келгеннен кейін тек қана өрлеу бағытымен дамып еді.Оған бұл елде ... ... ... ... ... ... ... Буш
Қытайға сауда санкциясын қолдаудан бірнеше рет бас тартты.
Ең ірі АҚШ пен Ресей арасындағы ... 80 ... ... ... ... ауылдардың әсерінен қалыптасқан еді.Америка мен
бүкіл дүние жүзі демократиялық өзгерістер үшін ... ... ... ... ... ... ... ГДР
–дағы коммунистік режимдердің бірінен кейін бірінің құлап жатқанына ... ... ... ... 2 -3 ... Буш пен ... ... күткендегіден гөрі нәтижелірек болды.
Жерорта теңізіндегі Мальта жағалауының жанындағы кеңестік ракеталық
кресердің бортында болған келіссөзде Буш ... 21 ... ... қатынасын дамыту туралы бағдарлама жөнінде ... да ... ... және ... ... шешу бойынша
келіссөздерді тездету керек екенін мойындады.Буш сауда мәселесінде кейбір
жеңілдіктерге жол ... ... және ... ... дүниежүзілік
экономикаға кіруге көмегін ұсынды.
Бірақ 1989 жылдың аяғында келесі жылы осы екі елдің ... ... ... деп ... де шамалай алмайтын еді.Конгреске жіберген
хаттарындағы үндеу хатында Буш Батыс Еуропадағы американың әскерінің
санын 195 мың ... ... ... ниет ... ... әкімшілігі Кеңес Одағымен қару бақылауға алу мен Шығыс және ... ... ... ... ... айға созылған екі жақты және көп жақты ... ... 1945 жылы ... өз құқықтарынан бас тартып , НАТО-ның тең ... ... ... ... құруға келісім берді.Бұл мәселені
түпкілікті реттеу туралы шарт Мәскеуде 1990 жылдың ... ай ... ... кездесуде президенттер қайта қосылу
мәселесін талқылаған еді.Осы кездесу кезінде стратегиялық және екі ел
арасындағы ... ... ... пен ... ... ... рөлі , ... қауіпсіздіктің жаңа жүйесі туралы мәселелер де
қозғалды, АҚШ пен Ресей арасындағы тығыз ... ... ... ережелерін
реттеу, азаматтық авиацияны дамыту, атом энергиясын қолдану және Беринг
Бұғазының ... және ... ... екі ... парктерді
құру туралы келісімдерге қол жеткізілді.
1990 жылдың 19-қарашасында президент Буш пен ... ... ... ... мен ... қарулар туралы шартқа
қол қойды.Бұл Хельсинки процесіне ... ... ... ... ... ... 34 ел, ... ж»не Албаниядан басқа Еуропа
мемоекеттерін қосқанда). 19-қарашадағы шарт бірден-бір күрделі және ... ... ... НАТО және ... ... ... елдерінің
Атлантика жағалауынан Оралға дейін мыңдаған танкілер , әскери ұшақтар мен
артиллерия зеңбіректері жайлы не істеу керектігі туралы ... 31 ... АҚШ ... ... ... ... ... ең
соңғы ірі келісім шартын жасады.Ол ұзаққа зозылған стратегиялық шабуылдық
қаруларды қысқарту туралы келісімнің аяқталуы болды және Буш пен ... ... қол ... екі елдің ядролық арсеналын 30-40% -ға
қысқартуды қарады.Бірақ бұл ... Буш пен Жаңа ... ... ... Ельциннің арасындағы шартпен салыстырғанда ... ... ... ... ... ракеталар 2003 жылға
дейін ... ... ... бұл екі шарт ... ... ... ... қысқарды, шамамен 21 мыңнан 6-7 мыңға дейін.Ядролық
қаруы зиянсыз ету және оның қазіргі кезде ... ... ... мен ... арасындағы ядролық соғыс қаупін артық салмақпен ... ... ... ... ... және ол ... фактіге айналды.
1992 жылғы президент сайлауы жақындаған сайын американдықтар өткен 4
жыл ... ... ... ... ... қабырғасынан
құрлықаралық баллистикалық ракеталар мен ... ... ... ... «қырғи –қабақ соғыстың» үйреншікті символы
жойылды.Шығыс Еуропа тәуелсіз болды, КСРО бөлшектеніп ... ... ... және араб елдері келіссөздер жүргізе бастады,ал ядролық
қару қаупі күрт төмендеді.Тарихтың тағы бір ... ... ... ... ... жайған проблемалармен ұшырасқан
американдықтар өз үйлерінде мұншалықты оптимистік күйде емес еді. ... ... ... арналған шерулер мен ... ... ... ... ... сексенінші жылдардың басында
ең терең экономикалық күйзеліс шарпыды.Әлеуметтік ... ... ие ... ... «ақ ... ... ... ішінде жұмыссыздық
көбейді.1992 жылы жағдай жақсара бастады,бірақ экономикалық өсу мәнсіз
болды және елдің көптеген ... ... ... ... ... ... және дәрігерлік қызмет көрсетуді қымбаттатудан «
бейбіт дивиденттің» болуына қарамастан федералды бюджеттің дефициті өсе
берген еді.
Баспасөзде ... ... ... ... ... қызметін
сынағанына қарамастан, республикалық партиядан буш пен вице-президент Дэн
Куэйлдің кандидатуралары ... ... ... ... ... ... тастаған Арканзастың губернаторы
Билл Клинтон болды.Ол ... ... ... ... ... Алан ... таңдап алды.Жұртшылықтың мойындауы бойынша
ол қоршаған ортаны жітік білетін, оның нағыз жанашыр қорғаушысы болды.
Сонымен бірге ... ... ... АҚШ ... ... ... кандидат -Техастық
бизнесмен Росс Пероны президенттікке кандидаттардың тізіміне енгізу ... 50 ... да ... ... жеткілікті жинады.Ол
шілдеде өз кандидатурасын алып тастап, ал күзде қайта қалпына келтірумен,
өзінің жеңіске деген ... ... ... оның ... ... өзі экономика мәселелері негізгі орында тұрғанын көрсетті.
Құрама Штаттарда әрбір президенттің сайлауының нәтижесіне ... ... жеке ... мен ... абыройы мен беделі
әжептеуір әсер етті.Экономикаға деген ерекше назар, ықыласқа қарамастан
1992 жылғы сайлаудың ... ... ... ... ... ... басында тұрғандар қолданатын идеяларды басшылыққа алды.Бұл
өзінің тәжірибесі мен жұртшылыққа үміт ... ... ... ... ұрпақтың күресіне айналды.Алпыс сегіз жасар Буш екінші дүниезүзілік
соғысқа қатысқан соңғы АҚШ президенті еді,ал оның қарсыласы 46 жасар ... ... ... ... ... және ... соғысқа қарсы
наразылыққа қатысқан болатын.Өзінің президент және бас қол ... ... ... ... Буш өз ... ... оны бейқам әрі ... адам ... ... ... ... оған ... жылдардың
аяғында әскерге қызмет етуен жалтарғаны үшін ... ... ... ... жағынан соғысға қарсы болғаны туралы айтып, Буш
осыған жұртшылықтың назарын аудару арқылы ... ... ... ... деп жауап берді.Бұл айтыс-тартыстар ... ... әлі де ... ... оның жіктелуіне әкелетінін
көрсетті.
Клинтон өзінің сайлау науқанын ... ... ... ... ... ... ... құралы -өзгеріске шақыруды
қолданды.Жас кезінде Клинтон президент Кеннедидің қолын қысқан ... жыл ... соң оның ... ... көп ... үлгі етіп ... ол,
американдықтарды өзгерістерге саналы түрде қарауға шақырды.
Арканзаз Штатының губернаторы болып 12 жыл қызмет еткен ... ... ... беру мен ... сақтау мәселелерін шешудегі
өз тәжірибесіне жүгіне алды,ал халықтың пікірін ... осы ... ... өте осал ... ... Буш төмен салықтар мен шағын
мемлекеттік шығындарға негізделген экономикалыө бағдарлама қсынса,Клинтон
байлардан алатын салықты көбейтіп, білім берудің, көлік пен ... ... беру ... , ал олар өз ... ... ... жасайды,бәрі ең аяғында бюджеттік дефицитті қысқартады деп
есептеді.Бушқа қарағанда ол ... ... ... ... барынша ұлғайтуға шақырды.Сайлау алдындағы науқанда президент
Бушпен Росс Перомен 1992 ... ... ... теледидарлық үш мәрте
жарыссөз кезінде де клинтон қоғамды өзгерістерге ойдағыдай әзірледі. 3-
қарашада Билл ... ... ... Штаттардың 42-президенті болып
сайланды.Ол сайлаушылардың 43% дауысын жинады,ал Буш 38% дауыс жинады.
Өз дамуын ... және ... ... Солтүстік Американың
Атлантикалық жағалауына орналасқан калониялар ... ... ... ... ... ... жүріп өтті.Жазушы Бен Уаттенбергтің сөзінше
олар «дүние жүзілік бірінші ұлтқа» айналды, онда жер шарының ... мен ... ... ... елде бәрі қозғалыста, бәрі –
экономика, технология, ... ... және ... ... ... ... ... мен халықтарға тараған
өзгерістердің бастаушысы болды.
2000 жылғы күзгі президент сайлауында республукалық партия ... ... ... ... ... 2004 ... ... тағы да жеңіске жетті.Кіші
Буш кезіндегі Америка саясаты ... ... ... ... санаспауға, өз жауластарын әрқашан жұдырық астында ... ... ... ... ... ... ... Сирия, Иран,
Мьянма, Оңтүстік Африка Республикасы сияқты елдерді қысымға алып, ядролық
қару ... ... ... ... ... ... «лаңкестік
әрекетті қолдауда және адам құқығын бұзуда» деп айыптап келді.АҚШ әр
аймақта, ... ... ... ... да,өзінің саяси әскери жасақтарын
күшейте түсті.Оның саясаты халықаралық лаңкестікке бағытталды. 2003 жылы
наурызда ... ... ... ашып,с.Хусейн тәртібін жойды.
Сонымен бірге Құрама Штаттар халқына сабақтастық,мирасқор болу
сезімі тән.Америка мемлекетінің негізі қаланған уақыттан ... олар ... ... ... ... ... ... ұлттық байлықтарға
–жеке адамның бостандығына, демократияға, прогреске сенуді және ... ... ... ... ... ... ... осы ел мен басқа да елдер,яғни Ресей, Қазақстан
Англия және ... ... ... ... ... ... ... халықаралық
қатынастар орнады.Дегенмен,атап өткен жөн болар,өазіргі таңда дүние жүзі
ауқымы өте үлкен,салмағы тым ауыр экономикалық ... ... ... ... Құрама Штаттары болса бұл ... ... асты бұл елде ... күні ... банктер мен үлкен
компаниялар мен фирмалар жел соққан қамыстай біренен кейін бірі жапырылып
құлап ... ... ... ... ғана болған CITIBank-тің
банкротқа ... ... ... бәрі екі күнде аталмыш банк өзінің ... мың ... ... тура ... бұл өз ... көптеген
мемлекеттік қызмет салаларының жұмысының тоқтатылуы деген сөз.
Пайдаланған әдебиеттер:
• Э.А.Иванян «История США».Москва 2008
• Ди ... «The ... ... ... ... ... жүзі ... 2001
• www.usa.net
• www.history.com
• www.washington.D.C.com
• www.america.ru
• www.aikin.kz
• www.habar.kz

Пән: Жалпы тарих
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 15 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Валюталық жүйелер және валюталық қатынастардың ұғымы26 бет
Дүниежүзілік сауда ұйымына кіру мәселелері19 бет
Еуропа мен Қазақстан арасындағы туристік алмасуды дамытудың болашағы67 бет
Жаһандану туралы ақпарат5 бет
Сыртқы экономикалық байланыстар жүйесіндегі қаржы туралы мәлімет18 бет
Халықаралық дербес құқық пәні бойынша дәрістер кешені334 бет
Халықаралық жеке құқықтағы шетел азаматтардың құқықтық жағдайы86 бет
Қазақстан Республикасының халықаралық валюта-несиелік институттармен ынтымақтастығы99 бет
Қазақстандағы халықаралық үкіметтік емес ұйымдар: әлемдік тәжірибе61 бет
Әлемдік саясат20 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь