Эукариот және прокариод клеткаларының транскрипциясы

Рибонуклеин қышқылдары (РНҚ) про- және эукариотты клеткалардың құрамына кіретін негізгі үш түрі бар; ақпараттық (информациялық, матрицалық) - оны қысқаша (м) иРНҚ деп белгілейді, тасымалдаушы (транспорттық) - тРНҚ және рибосомалық - рРНҚ. Эукариоттық клеткалардың ядроларында РНҚ-ның төртінші түрі - гетерогенді ядролық РНҚ болады (гяРНҚ).
РНҚ-да ДНқ тәрізді нуклеотидтерден тұратын күрделі молекула, РНҚ-ның көлемі кішілеу, молекулалық массасы аздау және бір тізбектен тұрады. Нуклеотидтері де төрт (А, Г, Ц, У) түрлі болады. Бірақ азоттық негіздердегі айырмашылығы: тиминнің орнына урацил орналасады. РНҚ-ның тағы бір ерекшелігі олардың құрамында көмірсу (қант) - рибоза (оның барлық көміртегі атомдары гидроксилдік топтармен байланысқан) түрінде болады. Рибонуклеин қышқылы ядро және цитоплазмада кездеседі. Бұлар бір-бірінен құрамы, молекулалық массасы және атқаратын қызмет жағынан әр түрлі.
— ДНҚ-дағы хабар толықтырушы (комплементарлық) принципке сай (м) и-РНҚ-ға көшіріледі. Бұл процесс транскрипция деп аталады және көптеген ферменттердің қатысуымен жүреді. иPHҚ-ға көшірілген хабар белок заводы - рибосомаға жеткізіледі. Қазіргі кезде ғалымдарға қай амин қышқылы қандай үйлесіммен анықталатыны белгілі.
иРНҚ жіпшесі цитоплазмадағы рибосомаларда орналасады. Тірі клеткада 200-300 амин қышқылынан құрылатын белоктың бір молекуласы 1-2 минутта-ақ синтезделінеді. Рибосомалар (полисомалар) иРНҚ-ның жіп тәрізді молекуласының сол жақ ұшынан кіріп, белок "синтезіне'' кірісе бастайды. Рибосомалар иРНҚ-ны бойлай бір үштіктен (үйлесім) екінші үйлесімге үзіле-үзіле "қадамдап" жылжиды. иРНҚ-да жазылған белок құрылымы туралы хабардың арқасында амин қышқылдарынан белок молекуласы синтезделінеді. Бұл процесті трансляция (лат. "translatio" - хабарлау, аудару) деп атайды.
        
        Эукариот және прокариод клеткаларының транскрипциясы
Рибонуклеин қышқылдары (РНҚ) про- және эукариотты клеткалардың құрамына
кіретін ... үш түрі бар; ... ... ... - ... (м) иРНҚ деп белгілейді, тасымалдаушы (транспорттық) - тРНҚ және
рибосомалық - рРНҚ. Эукариоттық клеткалардың ядроларында ... ... - ... ядролық РНҚ болады (гяРНҚ).
РНҚ-да ДНқ тәрізді нуклеотидтерден тұратын күрделі молекула, ... ... ... ... ... және бір тізбектен тұрады.
Нуклеотидтері де төрт (А, Г, Ц, У) ... ... ... ... негіздердегі
айырмашылығы: тиминнің орнына урацил орналасады. РНҚ-ның тағы ... ... ... көмірсу (қант) - рибоза (оның барлық көміртегі
атомдары гидроксилдік топтармен байланысқан) түрінде ... ... ядро және ... ... ... ... ... массасы және атқаратын қызмет жағынан әр түрлі.
— ДНҚ-дағы хабар толықтырушы (комплементарлық) принципке сай (м) и-РНҚ-
ға көшіріледі. Бұл ... ... деп ... және ... ... ... иPHҚ-ға көшірілген хабар белок заводы -
рибосомаға ... ... ... ... қай амин қышқылы қандай
үйлесіммен анықталатыны белгілі.
иРНҚ жіпшесі цитоплазмадағы рибосомаларда орналасады. Тірі клеткада 200-
300 амин ... ... ... бір ... 1-2 ... ... ... иРНҚ-ның жіп ... сол жақ ... ... белок "синтезіне'' кірісе бастайды.
Рибосомалар иРНҚ-ны бойлай бір үштіктен (үйлесім) екінші ... ... ... ... ... ... белок құрылымы туралы хабардың
арқасында амин ... ... ... синтезделінеді. Бұл процесті
трансляция (лат. "translatio" - хабарлау, аудару) деп атайды.
иРНҚ-ның әрбір үш негізден құралған үйлесімі ... деп ... ... ... ... анықтайды. тРНҚ молекуласы арнаулы амин қышқылы
қалдықтарын иРНҚ-ның белгілі учаскесіне ... тРНҚ өте ... ... ... ... әр пішінде кездеседі және белоктармен бірігіп күрделі
кешен - рибосоманы түзеді, ал рибосомаларда ... ... ... ... ол рибосома құрамында иРНҚ-мен әрекеттеседі. Бактериялар рибосомалары
(және олардың суббірліктері) эукариоттардың цитоплазмалық ... ... ... Бұл ең ... осы екі ... рибосомалардың
седиментация (тұнбаға түсу) жылдамдығы бойынша анықталды. Седиментация
жылдамдығын ... ... ... ... S. ... ... ... сол ғұрлым седиментация жылдамдығы жоғары және S -тың мәні жоғарырақ
болады. Бөлшектің пішініде седиментация ... әсер ... ... ... седиментациясы жылдамырақ болады.
Бактериялық рибосомалар әдетте 70 S -те, ал жеке суббөлшектер - 50 S
және 30 S -те ... ... ... ... пішінге таяу
және көлемі жағынан кішкентай ассиметриялы суббөлшектен мөлшермен екі
еседей ... ... ... ... бактериялардікінен
көлемді және седиментациясы 80 S. Жеке суббөлшектері - 60 және 40 ... Ішек ... (Е. соlі) ... ... ... келтірілген рибосомалар көлемдерін "нақтылы" деп есептеуге
болады. Шартты түрде бактериялық рибосомалары "70 S", ал ... ... - "80 S" деп ... бірақ рибосомалардың
екі түрінің де шың седиментация жылдамдығы нақтылы жағдайларға тәуелді
құбылып ... ... әлі ... ... қоймаған. Жоғарғы эукариотгардың
клеткаларында белоктарды құпиялайтын (кодтайтын) ядролық ... ... ... ... - ... жүреді. Бірақ
нуклеоплазмалық РНҚ иРНҚ-дан өзгеше. Ол ... ... ... әлде ... өте ... және ... нуклеотидтер бір ізділігі
күрделіректігімен сипатгалады. Ядролық ... ... өте кең ... оны ... ядролық РНҚ (гяРНҚ, немесе hnRNA) деп
атайды.
гяРНҚ-ның иРНҚ-ны көлемін кішірейту арқылы тудырама, әлде гяРНҚ ... ... ... деген сұрақ көпке дейін пікірталас туғызған. Қазіргі
кезде гяРНҚ-мен ... ... ... ... РНҚ-ның көлемінің
кішірейді және күрделілігі сплайсинг (негіздерді жою) кезінде ... ... ... бар. ... ... көптеген құрылымдық гендер, сәйкес
иРНҚ-мен салыстырғанда, әлдеқайда көп ұзын болады, ал алғашқы ... аз ... ... ұзындықта болуы керек.
гяРНҚ-ның негізгі екі қасиеті - оның көлемі және тұрақсыздығы. гяРНҚ-ға
енгізілген радиоактивті негізгі ... ... іс ... ... ... Ол ... ... өтпейді. Әртүрлі клеткаларда гяРНҚ-
ның өмірінің ұзақтығының айырмашылықтары бар. Радиоактивті РНҚ-ның ... ... бір ... екі ... ... ... болады: бірақ оньщ
жарты өмірінің ұзақтығы бірнеше минуттан 1 сағат мөлшеріне созылады.
Ядродағы РНҚ-ның өзгеруі гяРНҚ-ның негізгі бөлігі ... ... ... ыдырайтынын көрсетеді. Мұнда жеке молекулалардың немесе
молекула бөлшектерінің тағдыры ... ... қала ... ... ... ... ала отырып, ядродағы ыдыраған ... ... ... екенін немесе оныд құрамына гяРНҚ молекуласы ... ... ... ... ... көлемін анықтағанда туатын бір
қиыншылық - оның агрегат (лат. "aggregatus" - қосылған, жалғанған) ... ... ... ... ... ... Сонымен қатар
молекулааралық өзара қатынастардың барлығы өте жылдам седиментацияланатын
материалдар түзуі мүмкін.
гяРНҚ-ның көлемі иРНҚ-ның орташа көлемімен ... ... ... ... молекуласының көлемінің мәні берілген. Келтірілген
алғашқы транскриптін көлемдерінің мәні төмен ... ... ... ... бөлігі иРНҚ-мен салыстырғанда әлдеқайда ұзын. Қазір
белгілі болғандай, транскрипциялық бірліктің ... ... ... 10000 н.б. ... барлық диапазоны -2000-нан -14000
н.б. дейін. Сөйтіп, гяРНҚ-ның молекуласының ... ... ... ... иРНҚ ... ... ... 4-5 есе үлкен.
тРНҚ-ның негізгі екіқасиеті

Пән: Биология
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Азот тотығының бидай алейрон клеткаларының программаланған өліміне әсері30 бет
Ашытқы клеткаларының карбонизделген сары өрік қабығына бекінуін зерттеу28 бет
Ашытқы клеткаларының карбонизделген сары өрік қабығына бекінуін зерттеу жайлы33 бет
Белоктардың биосинтезі және оны реттелуін зерттеу18 бет
Ежелгі үйсіндердің әлеуметтік экономикалық қатынастар22 бет
Матрицалық синтез ингибиторлары5 бет
Гендік инженерия6 бет
Клетканың негізгі мембраналық құрылымдары12 бет
ДНҚ-сы бар және РНҚ-сы бар вирустар7 бет
Ісік ауруы4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь