Алакөл көліне қысқаша сипаттама


Алакөл Алматы мен Шығыс Қазақстан облыстарының аумағында орналасқан тұйық көл. Ол XII-XIX ғасырларда монгол тілінен аударғанда "гурге нор" "көпірлер көлі" деген мағынаны білдіреді. Одан кейін Алатагол, Алатеңіз деп те аталған. Көл тұзды, ағынсыз солтүстік-батыстан оңтүстік- шығысқа қарай созылып жатыр.
Морфометриясы. Алакөл теңіз деңгейінен 247,3 абсолюттік биіктікте орналасқан. Көл аумағы (аралдарымен бірге есептегенде) 2696 шаршы шақырым, ұзындығы 104 шақырым, ені (ең кең жері) -52 шақырым, жағалауларының ұзындығы -384 шақырым, орташа тереңдігі -22,1 метр (ең терең жері - 54 метр), көлдің су қоры -58,56 млрд. текше метр, судың жиналатын алабы - 47859 шаршы шақырым .
Алакөл түбінің рельфі әр түрлі, мұнда көптеген аралдар, шығанақтар кездеседі. Көлді лайының түріне қарай төмендегідей биотоптарға бөлуге болады: сұр биотопты лай, ол ең тереңде кездеседі, оның аумағы көл түбінің 54 пайызын құрайды; қара лай биотобы (7 пайыз) енсіз, бірақ ұзыннан-ұзақ солтүстік, шығыс және оңтүстік жағалауларын қамтиды; құмды биотоп (4 пайыз) ішінара, әсіресе, аралдардың солтүстігінде және Сарытүбек мүйісінде кездеседі; тасты құмайт биотоп - оңтүстік және батыс жағалауларын алып жатыр.
Жағалаулары. Алакөл жағалауларының бір қалыпта болмауына толқыны, су деңгейінің оқтын-оқтын өзгеруі, өзендер, мұздықтардың жылжуы, фитогендік, эолдық процестер әсер етеді. Мұнда көптеген түбек, мүйіс, құм қайраң, шығанақ, қойнау кездеседі.
Ең ірі шығанақ- Кіші Алакөл шығанағы, ол көлдің оңтүстік-шығысында орналасқан. Алакөлдің оңтүстік-батыс және оңтүстік-шығыс жағалауларын су баспайды, ол қалған жағалауларын әр түрлі аумақта су басып кетеді.
Алакөл жағалаулары төрттік дәуірдегі әртүрлі топырақтан- балшық, құмды, топырақтан және құмтастардан, ал солтүстік-шығыс жағалаулары күлді - құмнан құралған. Топырақтың негізгі жыныстары тек аралда ғана кездеседі. Көлдің жағалаулары бірнеше ауданға бөлінген.
Гидрографиясы мен су режимі. Алакөлге 15- тен астам өзен құяды, ал олардың негізгілері алтау. Атап айтқанда, солтүстіктен және солтүстік шығыстан құятын - Үржар, Хатынсу, Емел, оңтүстік- шығыстан құятын- Жаманөткел, Ырғайты, Жаманты өзендері құяды (1 кесте).
Жер мен су бетіндегі орташа температура мамыр айында 4,9 градус, қарашада 8,1 градус. Ал су бетіне түсетін ылғал жердегіден артығырақ. Судың ең жылы болатын кезі қыркүйек айының орта шені. Көлдің терең жеріндегі судың жылылығы 24- 26 градус болса, тайыз жерінде ( солтүстігінде) ол 30 градусқа жетеді. Мамыр, маусым айларына дейін көлдің терең жерінде судың минералдануы жоғары болғандықтан су салқын болады.

Пән: География
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге








Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Балқаш көлі5 бет
Қапшағай су қоймасы мен Алакөл көліне51 бет
Алакөлдің көпжылдық су деңгейі режимі43 бет
Алматы облысының гидрологиясы11 бет
Балқаш Алаколь алабының рекреациялық мүмкіншілігі75 бет
Балқаш көлінің физикалық-географиялық жағдайы19 бет
Туризмді түлету – Ақ жайыққа бір арман27 бет
Шығыс Қазақстанның тарихи ескерткіштері4 бет
Қазақстан бойынша саяхат10 бет
Қазақстанның қорықтары5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь