Баланы еңбекке тәрбиелеудегі ата-ананың біліктілігі

Ж О С П А Р:

Кіріспе

1. Баланы еңбекке тәрбиелеудегі ата.ананың біліктілігі

2. Еңбекке баланы жасынан баулиық.

3.Шығармашылық еңбектің ұйымдастырудың жолдары

4. Еңбекке баулу пәнінің сабақ жоспары

Қорытынды:
Кiрiспе
Қазiргi мектептерде оқу шеберханаларында оқушыларды еңбекке бауылуды ұйымдастырудағы негiзгi форма-сабақ Сабақтың түрлерiне сәйкес құрылымдары әр түрлi болады Еңбекке баулу сабақтарының көбiне көбiне жалпы құрылымдық элементтерi төмендегiдей болып келедi:
-ұйымдастыру бөлiмi оқушылардың оқу шеберханаларына уақытымен келуi; оқушылардың сабаққа қатысуын және сарамандық жұмыстарды орындауға қажеттi арнайы киiмдерiнiң бар болуын тексеру;
-сабақтың тақырыбы мен мақсатын хабарлау;
-оқушылар алда тұрған тапсырмаларды орындауы үшiн мұғалiмнiң кiрiспе нұсқауы сарамандық iс-әрекетi дұрыс орындау тәсiлдерiн көрсетуi және iс- әрекетi неге көрсету бойынша орындау керектiгi туралы қысқаша ғылыми негiздеуi;
-қауыпсiз еңбек ету т„ртiбi бойынша нұсқау;
-оқушылардың жұмыс жасауы үшiн дайындамалар мен құрал-жабдықтарды үлестiру;
-оқушылардың тапсырманы орындауы барысында мұғалiмнiң ағымдық нұсқау беруi ж„не олардың жұмыстарына бақылау жүргiзуi;
-сабақтың қорытындысыяғни оқушылардың тапсырманы орындау барысындағы қателерiн талдау; бiлiмдердi талдап қорыту; оқушылардың iс-әрекетiн бағалау және белгiлеп қою;
-оқу шеберханаларын жинастыру
Әрбiр сабақтың жалпы бiлiм беретiн және политехникалық мiндеттерiн жалпылай келе еңбекке баулу сабағының мiндеттерiн төмендегiдей жинақтап көрсетуге болады:
-техникалық объектiлердiң құрылысы жұмыс iстеу қағидасы және қолданылуы туралы мағлұмат беру;
Пайдаланылған әдебиеттер:
1.Ақатаев С. Күн мен көлеңке. Алматы, 1994ж.
2. Әмірғазин Қ. Қазақ қолөнері.Алматы. ТОО. Дайк-Пресс, 1996ж.
3. Жүкеш Қ. Ұлттық психологияның сипаты.алматы,1993ж.
4. Қазбеков М. Наурыз. Жаңғырған салт-дәстүрлер. Алматы,1992
5. Қоңыратбай Тана. Халық педагогикасының идеяларын оқу-тәрбие ісіне ендіру жолдары. К.д. Алматы,1994ж.
6. Қоңыратбай Тана. Ұлттық сана бастауы қай тұста? Отбасы және балабақша.1998ж. №1-2
7. Марғұлан Ә.Х. Ежелгі жыр, аңыздар.Алматы,1985ж
8. Тәжімұратов Ә. Шебердің қолы ортақ.алматы.қазақстан, 1977ж.
9.Шашақова А. Халық тәлімі-тәрбие бастауы. Алматы: Рауан,1994ж.
10. Сейдімбек А. Күңгір-күңгір күмбездер. Алматы, 1981ж.
11. Сейдімбек А. Қазақ әлемі .Алматы, 1997ж.
12. Төленбаев С. Өмірбекова М. Қазақтың ою-өрнектері. Алматы. қазақстан.,1993ж.
13.Қалиев С., Оразбаев М. Қазақ халқының салт-дәстүрлері.-Алматы:1994
14. Ұлағат №3,2003.
15. Бастауыш мектеп. №2., 2002ж.
16. Қазақстан мектебі. №5., 2003ж.
17. Тәрбие құралы. № 6,7.2003ж
18. Ұлт тағылымы №4,2003ж.
        
        Ж О С П А Р:
Кіріспе
1. Баланы еңбекке тәрбиелеудегі ата-ананың біліктілігі
2. Еңбекке баланы жасынан баулиық.
3.Шығармашылық еңбектің ұйымдастырудың жолдары
4. Еңбекке баулу ... ... ... мектептерде( оқу шеберханаларында оқушыларды еңбекке бауылуды
ұйымдастырудағы негiзгi форма-сабақ( ... ... ... құрылымдары
әр түрлi болады( Еңбекке баулу сабақтарының көбiне ... ... ... ... ... ... бөлiмi (оқушылардың оқу шеберханаларына уақытымен келуi;
оқушылардың сабаққа қатысуын және сарамандық жұмыстарды орындауға қажеттi
арнайы киiмдерiнiң бар ... ... ... мен ... ... алда ... тапсырмаларды орындауы үшiн( мұғалiмнiң кiрiспе
нұсқауы( сарамандық iс-әрекетi дұрыс орындау тәсiлдерiн көрсетуi және iс-
әрекетi неге ... ... ... ... ... қысқаша ғылыми
негiздеуi;
-қауыпсiз еңбек ету т„ртiбi бойынша нұсқау;
-оқушылардың ... ... үшiн ... мен құрал-жабдықтарды
үлестiру;
-оқушылардың тапсырманы орындауы барысында мұғалiмнiң ағымдық ... ... ... ... бақылау жүргiзуi;
-сабақтың қорытындысы(яғни оқушылардың тапсырманы орындау барысындағы
қателерiн ... ... ... ... ... iс-әрекетiн бағалау
және белгiлеп қою;
-оқу шеберханаларын жинастыру(
Әрбiр сабақтың жалпы бiлiм беретiн және политехникалық мiндеттерiн
жалпылай келе( еңбекке ... ... ... ... ... ... объектiлердiң құрылысы( жұмыс iстеу қағидасы және ... ... ... ... жұмыс жасаудағы практикалық ... ... ... ... ... ... ... орны
мен еңбектi ұйымдастыру( алда тұрған iс-әрекеттi жоспарлау және өзiндiк ... ... ... ... пайдалы өнiмдi еңбекке қатыстыру;
-оқушылардың еңбектен дайындық деңгейiн және сапасын тексеру мен бағалау(
Еңбекке баулу сабақтарында ... ... ... ... ... ... барысында қарастырылуы мүмкiн( Осыған сәйкес бiз
еңбекке баулу сабағы мазмұнының төмендегiдей бөлiктерiн ұсынуды жөн көрдiк(
1(Сабақтың ... ... ... ... ... құрал
жабдықтар( 4(Сабақтағы көрнекiлiктер( 5(Сабақтың турi( 6(Тiрек ... ... ... ... ... ... бағдар( 11(Пәнаралық байланыс(
12(Пайдаланатын әдебиеттер(
Ғалым Т. Тәжібаевтің ... ... ... ... мен ... сан ... Ғұламаның Жалпы психология
еңбегінде ... ... ... ... ... ұстанымдары мен ғылыми тұжырымдары сол кездегі әлемдік
психология ғылымының даму ... ... ... жеке адам, оның
іс әрекеттерінің ... ... ... ... астарларына
ғылыми түрде талдау жасайды.
Психолог ... ... ... ... ... үрдіс болғанмен, оның төменгі сатылар олардың пайда болуына
дайындық жасап ... ... ... ... ... кезеңдерге
бөлуде олардың іс әрекеттердің ... ... ... ... ... ... ... мектеп жасына
дейігі балалардың психикалық дамуы мен ... ... бірі Бала ... ... тарауында бала өзінің айналасындағы
дүниемен ойын, оқу, ... ... ... ... мысалдармен,
тәжірибелермен тәптіштеп түсіндіреді.
Адам-қоғамның жемісі. Қоғам дамып, алға ... ... ... ... ... ... ... мазмұны да байи түседі.
Сөйтіп еңбек ету нәтижесінде ғана жоғары сатыға ... ... ... және ... ... ету ... ... сатыға көтерілуі
үшін мынадай жағдайларды ескеруді ұсынады.
1.Адам қоғамсыз, еңбексіз күн көре алмайды.
2.Әр уақытта адамдармен қатынасып, бірлесіп еңбек ету ... ... ... етіп тіршілік жасауы үшін бостандық, еркіндік
қажет.
Біз ғалымның жасаған қорытындыларынан ... ... ... рет еркін еңбек идеясын ұсынғанын байқаймыз.
Еңбек әрекеті мектепке дейінгі жаста қалыптаса бастайды және ол ... ... мен жеке ... ... ... түбірлі әсер
етеді. Балалардың еңбекке араласуын о ... ... ... түрткілердің
түрін де ғалым атап көрсеткен. Алғашқысы балалардың ... ... ... ... іс-әрекет жасауға тырысуымен байланысты
пайда болады. Егер үлкенддер балалардың осы қызығуын қолдаса, онда ... ... ынта ... ... бала ... істейтін жұмысынан
бір нәтиже шығарып, табысқа жетіп отырса, онда олардың көңіл-күйі де, рухы
да көтеріліп қалады. Басқа ... да ... ... ... ... үшін оларға онша қиын ... ... ... ... ... жөн деп, ... Т.Тәжібаевтің бұл көзқарасы ... ... ... ... ... жас ... ... сай және балаға күнделікті дене күші жағынан ... ... ... ... ... ... пікірмен үрдістердің түйсік,
қабылдау, ес, ойлау, сөйлеу, қиял және психикалық қасиет ерік, ... ... ... ... даму ... де ғылыми түрде
түсіндіреді. Мектеп жасына дейінгі балалардың қабылдау үрдісі мен ... ... ... ... ... баулу барысында жетекшілікке
алуға болады. Мәселен, қабілетті дамытудағы ең негізгі фактор-еңбек. Адам
неғұрлым ... ... ... ісін ... ... ... болса, оның қабілеті соғұрлым жақсы дамитын болады.
Профессор Т.Тәжібаевтің психологиялық ой-пікірлерінің жас ... ... ... ... ... ... мол.
1.Баланы еңбекке баулудағы ата – ананың біліктілігі.
Бала тәрбиесінің алғашқы кірпішінің ... ... ... ... ... ... беру жүйесіндегі өзгерістер мен
жаңалықтар ... ... ... қарауды талап етіп отыр. Мектеп
жасына дейінгі балаларды ... ... ... – сәби шақтан
бастап еңбекке ... алғы ... ... ... ... еңбек тәрбиесін ... ... ... ата ... ... ... заман талабына
сай жетілдірумен шешілмек. Бүгінгі таңда ата ... ... ... ... білімдерін жетілдіруде ең ... ... ... ... ... ... ... жағдайдың төмендігі, психологиялық ахуалдың қолайсыздығы
ата –аналардың ... ... ... ... ... бала ... ... ... тұста ата –аналарға баланы еңбекке баулу ... ... ... ... ету ... ... ... отыр.
Бала тәрбиесінің алтын бесігі – отбасы. Бұл шағын ... ... үшін өмір ... ... ... Ата заңының (-тарауы
«Отбасы» деп аталып, оның ((- ... – «Ата – ... және ... адамдардың міндеті – балаларды асырау, тәрбиелеу ... ... ... ...... өмірлік ұстазы және
тәрбиешісі. Балалардың болашағы олардың өмірден ... ... ... үлес ... ата – ... сіңірген еңбегіне, тәлім-
тәрбиесіне ... ... ... ... ата – ана ... еңбекқор, елінің қамқоршы азаматы етіп тәрбиелеуге ... ... беру ... алғашқы сатысы балабақшадан ... ... ... сүйене жүзеге асыра отырып, мектеп
жасына ... ... ...... ... ... ... отбасына педагогикалық көмек беруді мақсат етеді. Ата – ... ... ... ... ... ... ... алдында
өз балаларының тәлім – ... үшін ... ... ... ... ... ... баулудағы көзқарасын және
педагогикалық ... ... ... ... № (((, (((
балабақшасы мектеп алды топ ... ата- ... ... ... ... Жиналған мәліметтерден ... ... ... ... жете көңіл бөлінбейтіндігі және
олардың ... ...... ... ... ... болды .
Бала тәрбиесіне әсіресе жастар жағы «тамағы тоқ, киімі бүтін ... ... ... . Күнделікті күйбең тірліктен, балаға
қарауға уақыттың ... ... ... де аз ... ...... «жас, буыны қатқан жоқ», «өскен соң өзі – ақ ... ... ... ... да ... ... еңбекке баулудағы
негізгі кемшіліктің туу тамырын, төркінін анықтау ата – ... ... ... ... қажеттігін туғызды. Осы
байқаған кемшіліктерден ата – ... ... ... ... ... маңызын түсіндіру мақсатында А.К.
Меңжанованың ... ... ... ... арқылы адамгершілікке
және ... ... атты ... және «Отбасы және балабақша»,
«Бастауыш мектеп», «Дошкольное ... ... ... мақалалар ұсынылды .
Зерттеуші ғалым Т. А. Маркованың ... ... ... ... ... ... ... баулу тәжірибесіне
байланысты отбасы типтерін анықтау тұжырымын ... ... төрт ... ... ... ... отбасының еңбек ... ... ... дегенмен, тәрбиешінің көмегі қажет.( (( отбасы(.
Екінші типтегі ... ... ... педагогикалық және
психологиялық ... ... ... Ата – аналар білімді болса да
отбасында баланы еңбекке ... ... екі ... .((отбасы(
Үшінші типтегі отбасында баланы еңбекке баулуда ата – анасының
екеуінің де көзқарасы ... ... ... ... дәстүрі жоқ.
Төртінші тип қолайсыз ... ... ... ... ... ... ... үйретеді.((отбасы(.
Дегенмен, ата – ... ... ... ... ... ... мақсатында педагогикалық
жағдайларды талдау, кеңес беру әдістері ... ата – ... ... және ... ... ... нұсқау беру арқылы өз ... ... ... ... ақыл –
кеңес айтып, ойлануына мүмкіндік ... Ата – ... ... ... алды ... қол ... ... аптасына екі рет
ұйымдастырып, ондағы бес – жеті ... ... ... ... ... ... жасалып жүргізіледі. Балаларға ... ... (ине, жіп, ... ... ... таныстырып, оларды
қарапайым тігістен ... өз ... ... тігу ... ... сыйлық ретінде ине түйрейтін жастық тігіп
сыйлауға ... ... ... ... ... балалардың ата -
аналарын таң ... ... ... да ... қолы жеткен
дағдысын одан әрі жалғастыруды қолдап отыру пайдалы ... ... ... түбі – ... ... Ата - ... баланы еңбекке баулудағы білімдерін
жетілдіріп, қызығушылығын ... ... ... ... ... ықыласын дамыту.
Сайыс барысы:
Жүргізуші: Қайырлы күн балалар, ата – ... ... ... « ... түбі – ... атты ... ... отырмыз, -
деп сайыстың ... ... ... алқасына Г.Ахметова мен
С.Жиенбаеваны сайлады.
Жүргізуші:Сайыстың бірінші ... ... ... бала ... жақыннан таныстырады.Қазылар алқасы балалардың сөйлеу
өнерін, ... ... ... ... мән ... ... еңбекқор баланы анықтау керек.
Ендігі кезек балаларға берілгенде:
1. Әрін ... ... Орта ... ... ... ... бері
Мекенім балабақша саясында,
Еңбекқор бала болып шығмын да.
2.Мәлік Назерке:
Кіші жүзден боламын,
12 атаға толмын,
Байбақтыдан Жауқашты
Мәлікқызы Назерке мен боламын.
Мен шебермін,шебермін.
Тігін тігу ... де ... ... ... жаста сөйле тілім жаңылмай,
Аталарым әруағы қолдасын-ай.
Көпшілік сенім артып үмітпенен
Еңбексүйгіш Жансаяны ... ... ... ... ... мен ... ... биыл мен
Көпшілікке көрермен
Үлкен сәлем бермін.(Қазылар алқасы ұпайларын берді)
Сайыстың келесі кезеңінде ата-аналар балалардың ... ... ... ... ... мүмкіндігіне және
жалықтырмайтын еңбек түрін беру керек деген пікірлері көңілге қонымдылығын
аңғартты. Кезек ... ... ... ... ... ауысты. Ең
көп мақал-мәтел білетіндерп Мағжан мен Назерке жоғары ... ... ... ... бір сабақ жіп табылмас», «Ұшын түймегеннің үш шаншымы
бос кетер» деген мәтелдердің тәрбиелік мәні қаншалықты әсерлі десеңізші!
Сайыстың ... ... ... ... ... ... ... ретінде бір педагогикалық жағдаятқа тоқталайық.
«Анасы ұлынан еденде жатқан қағазды ... ... ... Ол ... ... ... ... көтермеді. Мұндай жағдайда не істеу керек?»
1) Өзім көтере саламын.
2) Қалай да балама жинатқызамын.
3) Кімнің ... ... ... анықтап, соған жинатқызамын.
4) Өзіңіздің вариантыңыз (кітап оқып беремін, мысал айтамын)
Назерке мен ... ... ... ... ... мен ... ... жауапты қалап дәлелдеді. Жүргізуші ата-аналар ... ... ... ... ребустарды шешудің жолын түсіндірді. Ребус
шешілгенше қыздар би биледі. Қазылар алқасы жауабын тез ... ... ... ұпайларын берді. Сайыстың соңғы бөлімінде балалар ата-
аналармен бірге отырып, еңбектің бір ... ... ... Күй ... ... нәтижелерінде:
1. Мағжан әкесімен бірге ағаштан орындық жасады.
2. Назерке анасымен шәркей тікті.
3. Жансая анасымен қуыршаққа көйлек ... ... ... Гауһар
анасымен «тон асты» салатын даярлады.
Сайытың соңында қазыларға сөз берілді. Ата –аналарға ... ... ... ине ... ... ... тартылды.
Сонымен, отбасы мен балабақша арасындағы байланысты тудырудың әдістемелік
жолдарын қарастыра келіп, ... ... ... ... ... ... жету үшін балабақшаның отбасымен
байланысын үнемі үйлестіріп отыру;
-ата-аналардың педагогикалық ... ... ... ... ... ... тудыру;
-олардың теориялық білімдерін іс жүзінде қолдана білу, өз ойларын ... ... ... ... ... ... қалыптастыру;
-балалардың жыныстық, жас, психологиялық ерекшеліктеріне сәйкес еңбек
әрекетіне басшылық жасап ... ... ... меңгеру.
2( Еңбекке баланы жасынан баулиық(
Оқушыларды еңбекке баулып( мамандыққа бағдарлау ... ... пен ... ... ... талаптарына сай болуға
тиіс(
Алайда ... ... ... ... ... ... деңгейде жолға қойылып отырған жоқ(
Ол ... ... ... ... ... араласу
мүмкіндігін, еңбек құрал ( жабдықтарымен таныстығын, еңбек адамдарымен
қарым ( қатынасын ... ... ... және ауыл шаруашылығы
мамандығына бағдарлау үшін жеткілікті деп ... ... ... ... өзі ... Сонымен қатар ... ... да ... оқушыларын ертең шаруашылықтарына қажет кадр
ретінде қарап, ... ... ... ... Бұл іске ... ... ... материалдық базалары нашарлығы,
мектеп шеберханалары мен ... ... ... ... ... Соның салдарынан ... ... ... көбіне төмен. Оның үстіне балаларды жастайынан ... мен ... ... ... ... ... тәрбиелеу
міндеттерін шеше алады деуге болмайды. Өйткені оқушылар ... ... ... қазіргі заманғы ауыл шаруашылығы жайында
терең түсінік ала ... әрі ... ... туралы түсініктері
үстірт күйінде қалады. Тұрғылықты жерлерінде еңбек ... ... мен ... немкетті қарайды. Біздің
қоғамымыз мектептегі тәрбие жұмысының ... ... ... ... ... ... село жұртшылығы мен ... ... ... ... ... зәру екенін көрсетеді. ... ... ... ... ... ... кәсіпке бағдарлау да
мектептің, жанұяның, ... бір ( ... ... ... ... бірдей талап қоя білуіне бйланысты.
Аға ... ... жас ... ... ... ... қарым ( қатынасымен беріліп ... ... ... ... ... идеялық және рухани ... ... ... оңды ... ... халық байлығына,
табиғатқа иелік сезімінің арта түсуіне көмектеседі.
Қазіргі ... ... ... ортаның тәрбиелік мәнін артып,
оның әлеуметтік құрылымы өзгеріп, ... ... ... ... ... ... ауылдық жерде әр адамның ... ... көз ... өтіп ... ... да ... ... халықтық дәстүрдің үлкенге де, кішіге де ықпалы күшті. ... ... оның ... ... де ... ... және ... сабақтан тыс кездеріндегі тәртіптерін зерттеп,
қадағалауға мүмкіндіктері мол. Әрі ... ... тағы ... ( ... ... ата – ... - сол ... алып ... ... ұжым ... Бұл ... ... , жанұя және еңбек ұжысдары өкілдерінен құралған
мектеп ... ... ... роль атқара алады. Біз әдетте ... ... ... ... ... барлық уақытта бірдей жете мән бермейміз. Оны ... ... ... ... ... отырғандай, оқушылар
мамандықты дұрыс таңдамағандықтан, мемлекет ... ... ... ... ... жұмсайды екен. Сондықтан кәсіптік бағдарлау ( немесе
(( ... ... ... ( ... ... жоспарлы турде
жүргізіліп ... ... ... көп ... ... ... ... икемі мен денсаулығына, қызығушылығына ... ... ... ата - ... өте ... ... .
Ал мамандық таңдауға қатысты анкетаға ата - аналардың қалай ... алып ... - ... кім ... ... едіңіз (
Жауап( - Білмеймін, өскеннен ... ... ... ... ... - Сіздің балаңыз қалай оқиды (
Жауап( - Оны оқыту мұғалімнің ісі ғой, мен ... оған ... бере ... ... ата- ... ... арасында
мамандық таңдауға немкетті қарайтындығы байқалады. Сондықтан ... ... ... ата – ... да ... ... ... отбасы мен мектептің бір – ... ... ... ( - ... ата – ... көмегімен картотека жасайды.
Оған сол кластағы оқушылар ата – ... ... ... ... жинақталады
( Мектепте ата – аналардың кәсіптік мамандығы ... ... ... жоқ (. Осы ... кәсіптік бағдар ... ... ... ата – аналар туралы да мәлімет көрсетіледі. ... ...... ... жиналысында оқушылардың ... ... ата – ... ... ... ... Содан кейін
мамандықты таңдау жөнінен ... ... ... ... бере ... ... ... бағдарлауға байланысты не
істеуге болады( ... ... ... ... ата – аналарға
таратылуы керек.
Алынған ... мен ... ... ата – ... ... ... ... мамандыққа бағдарлау жоспарын жасайды. Ол ... ( ... ... ( ... ... ... ... болып саналады. Балалардың жас ... ... ... ... ... ... істеуге көп көмекші.
Бірінші сыныпта кәсіптік бағдар жұмысы ... ... ... мінезін, ұстамдылығын, ... ата – ... ... ... сұрақ – анкета алудан,
жоспар жасаудан ... ... ... оқу ... ( ... кәсіптік мамандық туралы әңгіме өткізеді, ата – аналарының
мамандықтары ... ... ... кім ... ... ... қояды, олармен сол мазмұнда ... ... ... ата – ... ... газет,
журналдардан олардың мамандықтары ... ... ... ол ... ... әке - ... ... жазады . Мұғалім (Сен кім болғың келеді(( ... ... ... ... ... ... ... өткізуге де болады ... ... ... тұратын ауылдың орталығында паркте орнатылған
Құрмет тақтасымен ... ... ... еңбек адамдарын
қалай ардақтайтындығы туралы әңгіме ... ... ... ... ... ... мұғалім онда жұмыс ... ... күні ... балаларға өз мамандықтары ... ... ... ... Экскурсия қорытындысында балалар осы мамандықтарды ... ... ... ата - ... сыныпты қамқорлыққа алған
жас өркендер көмектеседі. Соңынан бәрін ... (Сен кім ... ... ... ... ... ... . Бұл жұмыс жақсы
және ... ... ... көп деген тақырыпта жиын ... ... ... ... ата - аналар жиналысынан кейін балалар
ата – ... ... ... ... ... ... - ... тақпақтар айтады. Кейін сыныпты ... ... ата – ... көмегімен осы ... ... ... ... ... ... әріптерді алфавит
тәртібімен көрсетіп ретімен ... Ал ... сынп ... сол ... мамандықты атайды да, сол мамандық туралы қысқаша баяндап
береді. ... ... ... ... ... ... ... Оқушылар осылардың әрқайсысына сәйкес мамандықты атайды
немесе оқушыларға белгілі кәсіпке тән бір құрал көрсетіліп оны мамандықта
қолданылатыны сұралады. ... ... әр ... ... ... жұмбақтар
шешіледі, тақпақтар айтылып, диафильмдер көрсетіледі. ... ... ... мамндық туралы әңгімелеріне арнауға болады.
Төртінші сыныптан бастап жеке оқушылардың ерекшелігін байқау ... ... . ... ... өз ... ...... ,
еңбекке және қоғамдық тапсырмаға қатысы тексеріледі. ... ... ... ... ... оқушылардың икемділігі мен
қабілеттілігін ... ... ... ... ата - ... ... ... қорытынды әңгіме өткізілуі тиіс. Бұл ... ... ... ... ... ... үздіксіз жүргізілуі керек .
3. Шығармашылық еңбектің ұйымдастырудың жолдары
Шығармашылық ... ... ... ... ... жұмыс орнын
белгілеу, т.б.
2.Ғылыми- зерттеу жұмыстарын ... ... ... ... ... ... халқының этнографиясы, оның ішінде
- қолөнері.
Еңбек ... ... ... үшін мына мәселелер жүзеге
асырылады.
- еңбек ... ... ... ... ... ... ... туындыларының шығу ... ... ... зерттеу;
- тәжірибе жүзінде меңгеру:
- халық ... ... ... ... ... ... ... оқыту әдістемесін құру.
- оқушыға ұлттық тәлім-тәрбие беру ... ... ... ... бала ... ... ... маңыздылыыын
айқындау;
- ата кәсіпті қайта дамыту, ата мұраны қалыптастыру, мәдени
дамуымызға үлес ... ... ... ... ... ... ... тыс еңбек тәрбиесін ұйымдастыру:
- өнерге дарынды, талапты ... ... және ... ... жұмыстар жүргізу:
- баланы кәсіби еңбек ... және ... ... өз ... ... жетілдіріп отыру:
- шығармашылық еңбекті жүйелеу мммен оны белсенді ... ... ... ... ... ғылыми іс-шаралар ұйымдастырып
есеп беру:
- еңбекке талдау жасау:
- ... өмір ... сай, ... ... оқу ... ... педагоогикалық ізденіспен еңбек ету:
- Қазақстан Республикасының тәуелсіз ... ... ... ... үлес ... маңызды мәселелер жылдар бойы өз ... дер ... , өмір ... ең ... ... мектеп өміріне
қызмет ... 1990 жылы ... ... ... ... даму ... ... мақсатына жетті дей ... ... ... ... ... ... деңгейлерде өткізілген әр алуан педагогикалық ғылыми-
әдістемелік ... ... ... ... ... ие ... Еңбекке баулу пәнінің сабақ жоспары
Сабақ жоспары-мұғалiмнiң сабақ өтудегi негiзгi ... ... кез ... ... ... ... болуы мүмкiн емес
Олай дейтiнiмiз ... ... ... 45 ... ... ... мерзiмде ол оқушыға өзi бiлiм беретiн ... ... ... бiлiм берумен ... ... ... да
меңгетуге мiндеттi. Оқушы әрбiр сабақта бiлiм негiзiмен ... ... ары ... ... ... ... қызықпайды.. Оқушы
ынтасы бiрте-бiрте азая бередi де ... ол ... ... ... ... ... педагогикалық бiлiм
орындары осы ... ... ... ... барлық пәндi бiрдей
жақсы, өте жақсы оқу ... ... ... Оқушының туа пайда
болатын және жүре ... ... мен ... ... сол ... ... зерттеп таба бiлу керек. Ол
үшiн әрбiр пән иесi өз ... ... ... бiлсе ғана
оқушы мұғалiм сабағына ... ... оған ... ... ... Осындай талаптарда терең ... ... ... ... Ы. ... ... Бiлiм академиясына, респбликалық, облыстық, ... ... ... ... ... ... курстар
мен семинарларда ... ... ... ... дұрыс" деген
сұрақтар қойылады.. Сол ... ... ... зерттеп, талдап
мұғалiмдерге басшы ... ... осы ... материалды ұсынып
отырмыз. Қазiргi ... ... ... жеке ... сабақ
беру әдiстемесiнде оқыту, үйрету, бiлдiру, әдiстерiнiң ... ... ... ... ... ... жургенi баршаға
мәлiм. Мен 35 ... жуық ... оқу ... ... мектеп
директоры, оқу бөлiмiнiң инспекторы, әдiскер және ... ... ... болдым. Осы мерзiмде ... ... ... Озаттарынан үйрендiм. Озаттарды ... ... ... үшiн ... ... ... ... қалған
бiр сарынды жаттанды, (мұғалiм ... ... үшiн ... ... жоспарынан басқа) мұғалiмнiң ... ... ... оқушыларға бiлiм негiзiн берiк, өз сабағына ... бiз ... ... ... ... ," ... деген
дидактикалық ұғымдары өзгерiп, түрленiп ауысып отырды.. Олай ... ... ... әдiсi, тәсiлi, айласы болады..
Бұл тұрғыда мен ... ... емес ... баулу" (қазiргi
технология) бiлiм саласы ... ... ... ... оқытудың
сабақ жоспары жөнiнде.
Еңбек-әрбiр организмде медицина ... ... ... ... ... болғанан кейiн 1-3 айда ... ... ... педагогика ғылымы бала ... ... ... (Кiндiгi кесiлiп өз бетiнше ... ... ... ... Ал халықтық тәжiрибеде 2 жасқа келгенде емес, ... ... ... да ... ... Мейлi, қайсы мезгiлде
болсын, адамда жануарда ... ... ... ... ... ... анық.
Қазақтарға бiлiм беру iсiн тұңғыш рет ... ... ... ... Алтынсарин 1864 жылы бiлiм беретiн тұңғыш ... 1887 жылы ... ... үшiн ... ... бүкiл
әлемге белгiлi. Ыбырай атамыз өзiнiң ағартушылық ... ... ... ... ... ... ... ұмтылуды баулыды..
Олай болса ... ... ... ... ... ... ... ма? Ол жөнiнде ғылыми ... аз. ... ... ... ... оқу ... ... Мектептегi сабақ оқу
жұмысының оқу ... және ... ... ... пән
оқулықтарындағы ғылыми-теориялық және сарамандық материалдар негiзiнде
жүргiзiледi. Оқу ... сол ... ... ... ... ... ... өз ... ... ... ... тексеретiн бақылау сұрақтары негiзiнде
бақыланады.. Олай болса ... ... ... ... ... мен ... ... сай жасалған ж„не ... ... ... (календарлық) жоспар негiзiнде жазылады. ... ... ... сай қойылады. Мектеп басқарушылар
осындай iс ... ... ... ... жұмысын бақылап
отырады..
Мұғалiмнiң басты мiндетi оқушыларды ... ... ... ... ... ... ... бастамас бұрын ұйымдастырады. µйымдастыру
деген сөз- оларды отырғызады. Қажеттi ... ... ... ... ... ... ... бастайды немесе үй тапсырмасын қайталайды,
орындалуын тексередi. Онсыз сабақ ... ... да ол өз ... де ... Жаңа материалды түсiндiрудi мұғалiм басты мақсат етiп
қойса, онда ең алдымен ... жаңа ... ... ... ... құралдарды орынды пайдалана отырып оқушы назарын жаңа ... ... өту ... ... ... ... дирижер қызметiн
атқарады. Сыныпта қанша оқушы ... ... ... ... ... ... назар аудармаса оны аудару әдiсiн лезде ойлап табу керек. Не сұрақ
қояды, не ... ... не ... ... ... ... ыммен
бiлдiредi. Осыдан келiп оқытудың жаңа әдiсi пайда болады.
Оқушыларға бiлiм жүйесiн терең әрi тиянақты беру үшiн ... ... ... ... ... ... жаңа сабақты тусiндiруде оқулықтағы материалды сабақ өтер
алдында қалай пайдаланатын нөзi ... ... оның ... әрi
қызықты етiп өткiзуiн ойластыру керек.
Еңбекке баулу сабағының ... ... ... ... ... ... жаттанды әдiстен бөлек ұйымдастыру талап
етiледi. Себебi( бұл сабақ мектеп шеберханасында өткiзiледi. Оқушыларға
бiрiншi күнi ... ... ... орны бекiтiледi. Оқушы сол бiр
орында отырады. ... ... ... ережесiмен таныстырады..
Оны дәптерлерiне жаздырады.. Қауiпсiздiк ... ... ... арнайы журналға қол қойылады.. Бөлмедегi электр жабдықтары
(ток көздерi ... ... ... ... ... ... ... ұстауға тыйым салды.. Мiне, ... бәрi ... ... алғашқы 3-4 сабағына ... Бұл ... ... бiлiм
сабағына артықшылығы ... ... ... ... ... белсендiлiгi.
Белсендiлiк дегенiмiз- оқушылардың танымдық және шығармашылық
әрекетiн дамыту. Егер оқушылар ... ... ... мұғалiмнiң
сабағына белсендi қатынасса, онда оқушының бiлiмге деген құштарлығы,
ынта-ықыласы, ... ... ... ... арта ... анық(Осыдан келiп( оқушылардың белгiлi бiр кәсiпке
бейiмделуiне жол ашылады( Бұл кәсiпке бейiмдiлiктi танымдық ... ... ... белсендiлiгiн артыру жүзеге асырып отырады(
Мұғалiм сабақ жоспарын жасау үшiн ең ... ... ... ... ... ... тұрғыдан талдау жасай ... ... ... ... ... ... Бастауыш
мектеп журналында басылды( 5(6(7(8(9-сыныптардағы күнтiзбе Қазақстан
мектебi журналына 2002 ... ... ... ... ... ... ... ұғынуы( мұғалiмнiң бiлiм байлығының көптiгiне көп
iзденiп( қажымай-талмай еңбектенуiне тiкелей байланысты(
Бұл үшiн әрбiр ... ... ... ... ... ... бағдарламасы( соған сәйкес жазылған оқулықты
оқып( оны жете түсiну талап етiледi( Қазiргi ... ... ... ескi ... ... беру қажетсiз( Онда оқушылар қызықппайды(
Дамыған шет елдерде мен ... ... ... ... ... бойы
республикаларында әрбiр сабақтың жаңа тақырыпты түсiндiруi ... ... 20-30 ... өз ... берiлген тапсырмаларды талдау(ойлану(жаңа
ұғым: жаңа түсiнiк қалыптастыруға оған жетудi жолдарын iздестiруге ... ... ... мақсаты:
Бiрiншiден: сарамандық жұмыстары оқушылардың бiлiмiне негiздеп
құрылады( (Яғни( сабақ ... ... ... ... орындай бiлуге
үйрену(
Екiншiден: сарамандық жұмыс барысында оқушыға ... ... ... ... ... механизмдердiң( машиналардың(
т(б( қолданылу мақсатын меңгередi( Сондықтан оқушы жұмысын бағалағанда(
олардың бағдарламалық материалдарды ... ... ... ... ... ... Өңдеу дәлдiгi(Оқушылар еңбек сабағында негiзiнен пайдалы бұйым
жасап ... ... ... күнi бүгiнге дейiн оқушылар жасайтын
бұйымдарға ғылыми тұрғыда қойылатын ... ... жоқ( ... ... да қойылатынталап деңгейi белгiленген( Сол ... ... жас ... ... ... әр ... ... талап қояды(
Сабақ жоспарын жасауда уақыт ережесiн ерекше ... жөн ... ... ... ... ... ... жұмысты қанша
мерзiмде орындалу қажеттiгi жөнiнде толық түсiнiк болады( Сонда ... ... өз ... орындайды(
Сабақ жоспарын жасау жолдары жөнiнде әрбiр пән ... ... ... ... сыныбы
1(Сабақтың тақырыбы(
2(Сабақтың мақсаты:
а(Бiлiмдiк мақсаты;
ә(Дамытушылық мақсаты;
б(Тәрбиелiк мақсаты(
3(Еңбектi орындау орны(
4(Сабақтың түрi(сарамандық(зертханаклық(төп серуен(
өзбетiнше жұмыс( т(б((
5(Сабақтың көрнекiлiгi(керектi еңбек құралдары( технихалық құралдар(
ағаш( ... ... ... пәнаралық байланысы(
7(Сабақтың негiзгi ... ... ... сабақты ... ... ... жағдайда бұл бөлiм Еңбекке
баулу сабағына қажетсiз де болады(
8(Сабақтың негiзгi бөлiмi оның ... ... бiлiм ... 8-бөлiмдi осылай жоспарлаған дұрыс сияқты(Бұл ... ... ... ... беруде технологиялық процестер болады(Оны мұғалiм
сабақ жоспарына қосуға мiндеттi(
Бұл пәннiң тағы бiр ... ... ... ... немесе анығын айтқанда ... ... ... ... бiлiм де ... да(шеберлiк те болмайды(Соған сәйкес
сарамандық жұмысты орындауға ... ... ... ... ... ... ... меңгеру;
б(берiлген тапсырманы орындау қорытындысы( iскерлiгi( нәтижесi;
в(оқушы еңбегiнiң дұрыс( әрi әдiл бағалануы(
Мұғалiм кунделiктi сабақ жоспарын жазғанда(оқулықпен қоса пайдаланған
әдебиеттер(газет-журнал ... қоса ... ... ғылыми мазмұны
мен сарамандық бiлiм деңгейi және мұғалiмнiң iздемпаздығы арта түседi(
Еңбек –материялдық және ... ... көзі , ... ол адам өмірінің ең бірінші шарты. Біржағынан ол адамның табиғатқа
әсер ету процесін ... , ... ... адамдардың өмір сүру
құралдарын табудағы өзара әрекеттесу процесі.
Адамдардың бірлесе жүргізетін еңбек процесіндепроцесінде ... ... ... . ... даму ... ... тәрбиесі
жасөспірімдер мен жастардың адамгершілік ... ... ... процес. Еңбек тәрбиесі – жан жақты тәрбиенің біртұтас
бөлігі. Еңбек тәрбиесінің міндеті – ... ... ... ... -, ... мәдениетіне үйретумен қоса олрдың еңбек ету
шеберлігі мен дағдысын ... . ... ... ... сабақтарының
мәні өте зор себебі мұнда оқушылар еңбек операцияларын ... ... ... өздері үшін керекті және басқа нәрселерді даярлайды
еңбек ... ... , ... және ... білімдермен
қаруланады.
Еңбек сабағы оқушының байқағыштығын, ой- өрісін, шығармашылығын
дамытады. Өз бетінше ... ... ... ... баулумен
қатар, өзіне деген сенімін күшейтеді, ширақтылыққа, талаптылыққа, жігерлік
сияқты қасиеттерге тәрбиелейді.
Халық өнері бастауыш сынып оқушыларын тәрбиелеуді ... роль ... Ата- ... ұмыт қалған өнерін жас ұрқтарға үйрету және жалғастыру ... ... ... – бір ... өзіміздің ғажайып ұлттық
өрнектерімізбен қолөнері туындыларына үлкен мән ... ... ... ... ... ... қашалып оюланған нар
кебеже, түрлі –түстерден жасаған бау мен басқұр ... саз ... ... жан ... ... ... ... мирас болып келе жатқан осындай бұйымдарын өзіміз
меңгеріп, оқушыларға үйретсек келешек ұрпақ осы өнерді ... ... ... ... ... жас ... ... отырып,
бағдарлама берілген өнер туындыларының элементтеріегн жасатуға болады .
Осыған байланысты кілемнің ... ... тоқу және ... ... , ... ... ... кілемше тоқып жасатуға және
тоқудың бірнеше әдістерімен таныстыруға ... . ... бірі ... тоқу ... ... ... Матаның құрылысындағы жіптердің өрілуінің қарапайым
әдістерімен танысу.
Сабаққа даярлық: Мұғалім турлі-тусті немесе ... ... ... ... ... Одан ... 10х10, 15х15 см ... немесе
көлемі 5х10, 5х15 см.етіп тікбұрыштарқияды. Осылайша ... әр ... ... ... ... ... ... 25х25 см
өте көркем өрілген қағаз кілемшені үлгі ... ... ... ... ... ... ... , жабдықтар: түрлі-түсті қағаздан
қиылып дайындалған шаршылар , ... 5х10 , 5х15 см ... ... ... ... ... қарындаштар , желімге клейстерге арналған
ықшамды щетка, таза шүберек.
Жұмыстың орындалу реті
1.Төртбұрышты не тікбұрышты қағаздың бетіне түзу ... ... ... тура ... екі бүктеу.
3.Қағаздың бетінде негізгі сызықтар жүргізу.
4.Негізгі сызықтардың арқаулы сызықтармен өріліп тоқылуы.
Сабақтың ... ... ... есіне сабақтардың мақсаты-
«Қағаз қиындыларының ... ... ... ... ... ... ... үлгісі көрсетілді. Мұғалім оқушылардың назарын кілемшенің
өрлеудегі лента тәріздесі қағаз қиындыларының бір ... ... ... ... ... Бұл-кілемшенің негізі. Сызықтардың келесі
бір бөлігі содан соңғы ... ... ... ... ... Кез-
келген матада осы екі сызықтар негізгі және арқаулы өзара бір-бірімен
өрілген. Шұлық ... ... ... ... ... кілемшені тоқуда түсті
екі қағаз таңдап алып, қалай дайындауын түсіндіреді мысалы: көк және ... және сары және т.б. Бұл ... ... ... ... ... қажет. Ал, екінші қағаздың ... ... ... ... ... ... қосылып өріледі. Қағаздың дайындалатын кілемшені жасауды
І-суретте кескінделген.
Оқушылардың бірінші міндеті – ... ... түзу ... ... Бұл үшін ... төрт бұрыштың ұштарын жоғары қаратып
қағаздың екі ... 1 см ... екі ... ... алынады. Осы екі
нүктенің арасын бір-бірімен түзу сызық арқылы ... ... ... ұзындығы 8см болатын шарты бейнеленеді ... ... ... 10 см ... ... ... ... қақ ортасынан екі бүктеп, тікбұрыштың екі ұзын
жағасынан нүктелермен ... ... ара ... 1 см. Енді ... ... ... оқушыларға ортасына бүктеліп төртбұрышты
қағазды және онда белгіленген нүктелер мен ... ... ... көрсетеді. Осы түсініктеме берілген соң оқушылар жұмысқа
кіріседі.Балалар тіктөртбұрыш қағаздың ... ... түзу ... ... мұғалімге көрсетеді егер штрихты сызықтар дұрыс
сызылса, онда оған қағазды екі ... және ... ... ... ... ... сызықтың белгілену бар: 1,2,3,4, т.б. ... ... ... белгіленген сызықтар бойынша қиын өткенде, біз бүктелген
қағазды ашқан кезде барлық ... ... ... анық ... ... ... сызықтардың жұп және тақ ... ... ... әрқайсысы да өз белгіленген саны бар, оған біз ... ... ... ... ... дайын болған тақтаға бүктеледі: оқушылар
негізгі сызықтар мен олардың санын жақсы көруі тиіс. ... ... ... ... түрлі-түсті қағаздан лента тәрізді қиылған сызықтар
алып, ... ... оң ... ... астынан салып үстінен тартып
алады да,үекінші сызықтың үстімен,үүшінші ... ... тақ ... ... ... ал жұп ... негізгі жоғары жағынан өткізіп, осы
ретпен ... ... ... ... ... ... ... яғни арқау сызықтардың ұшынан тартып ... ... ... ... ... ... төртбұрыштың теріс жағын
аударып, онда да өрудің осы ... ... ... ... Содан соң оқушылар өздері негіз сызықтарын мұғалім ... өре ... Ол үшін ... ең ... ... ... ... тәрізді етіп, бірнешеуін қиып ... ... ... лента тәрізді етіп қиып ... соң, ... ... ... ... ... ... мен арқау
сызықтардың өзара өрілуі ... ... ... түсінгендерін
пысықтайды. Енді мұғалім оқушылардың бұрыс жауаптарын тыңдап, ... ... көзі ... соң, ... сызықтарды өруге
рұқсат береді.
Мұғалім ... ... ... оқушылардың орындап
жатқан жұмыстарының ... ... ... ... ... ... мұғалім оқушылардың жұмыс
барысындағы ... ... ... ... ... ... сызықтың бірінші қатары дұрыс ... соң ... екі ... бекіту қажет. Ол үшін сызықтың басы ... бір ... ... ... ... ... ... Ол
кілемшенің негізіне бекітіледі. Арқалау сызықтардың екінші ... ... ... ... жоқ. ... ... ... арқау сызықтар негізгі сызықтардың өріліп тоқылуы ... ... ... ... сызықтың екі ұшы негізге клейстер ... ... Осы ... ... ... екі ... да бекітіліп
болған соң кілемшені төртбұрышты ақ ... ... ... ... ... ... әдемі және көркем көрінеді.Дайын болған кілемшені екі құрақ ақ
қағаздардың арасына салып, ауыр затпен бастырып қойған дұрыс.
Түрлі түсті қағаздан ... ... ... ... үшін қағаз дайындау;
Ә) Екі бүктелген негіздегі қиылатын сызықтарды белгілеу;
Б) Негізді қию;
В) Негіздің жалпы көрінісі;
Г) Түсті қағаздан арқау жолақтары;
Д) Тоқу процесі;
Е) ... ... ... ... ... қызығушылығын қалыптастыру
арқылы балаларды еңбек етуге бейімдеп, қабілеттілігін ... ... ... ... ... ерте ... ... ұлттық
қолтаңбалы өнер бұйымдарын жасауға үйретіп, ой-өрісін, ... ... ... ... Сонымен қатар балаларды еңбекке балууда
ұқыптылыққа, әсемділікке, ... ... ... ... ... өлеңдерді, жаңылтпаштарды қолдану арқылы
жетістіктерге жетті.
Қорыта айтқанда, ... ... ... ... ... ... үміт күттіретін жас ұрпақты баулу-тәрбиенің қайнар көзі.
Көне мұрамызды оқып үйреніп, қазіргі ... ... ... ... жалғасып келе жатқыа халықтық мұраны келер
ұрпаққа жеткізу.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1.Ақатаев С. Күн мен ... ... ... Әмірғазин Қ. Қазақ қолөнері.Алматы. ТОО. Дайк-Пресс, 1996ж.
3. Жүкеш Қ. Ұлттық психологияның сипаты.алматы,1993ж.
4. Қазбеков М. Наурыз. Жаңғырған салт-дәстүрлер. Алматы,1992
5. ... ... ... ... ... ... ісіне ендіру
жолдары. К.д. Алматы,1994ж.
6. Қоңыратбай ... ... сана ... қай ... ... ... ... Марғұлан Ә.Х. Ежелгі жыр, аңыздар.Алматы,1985ж
8. Тәжімұратов Ә. Шебердің қолы ортақ.алматы.қазақстан, 1977ж.
9.Шашақова А. Халық тәлімі-тәрбие ... ... ... ... А. ... ... ... 1981ж.
11. Сейдімбек А. Қазақ әлемі .Алматы, 1997ж.
12. Төленбаев С. Өмірбекова М. ... ... ... С., ... М. Қазақ халқының салт-дәстүрлері.-Алматы:1994
14. Ұлағат №3,2003.
15. Бастауыш мектеп. №2., 2002ж.
16. Қазақстан мектебі. №5., 2003ж.
17. ... ...... Ұлт ... ...

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 28 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бала дамуындағы ата-ананың рөлі. Отбасылық тәрбиенің қателіктері68 бет
Жеткіншектерді тәрбиелеудегі мектеп пен ата-ананың ынтымақтастығының теориялық мәселелері23 бет
Мектеп жасына дейінгі балалардың құрдастары мен қарым-қатынасына ата-ананың тәрбие ықпалын зерттеу23 бет
Отбасы тәрбиесіндегі ата-ананың үлгі-өнегесі50 бет
"Генетиканың даму тарихы."29 бет
"Қорқыт Ата."6 бет
«жұмыссыздық және оның түрлері.»7 бет
Агрессия мәселесіндегі жеткіншектің мінез-құлық ауытқушылығы, яғни девианттық мінез-құлықтың пайда болуы.7 бет
Аддиктивтіліктің түрлеріне психологиялық талдау жайлы4 бет
Ата мен ана – бала тәрбиесiнiң қамқоршысы, өнегесi7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь