Коммерциялық банктің ұйымдастыру, басқару құрылымы

Жоспар

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

1. Банк жүйесінің реформасын жүргізу. заман туындатқан қажеттілік ... ... ... 5
1.1 Қазақстандағы банктік реформа ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
1.2 1995 жылына арналған Қазақстанның банк жүйесін реформалаудың бағдарламасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..11

2. Коммерциялық банктің ұйымдастыру, басқару құрылымы ... ... ... ... ... ... ... 19
2.1 Коммерциялық банктер . қаржы делдалдары ... ... ... ... ... ... ... ... .19
2.2 Коммерциялық банктердің қызметтері мен операциялары ... ... ..24

3. Банк жүйесін одан ары қарай реформалаудың барысы ... ... ... ... ... ... ... ... .26

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 28

Әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...30
Кіріспе
Өз тәуелсіздігін алғаннан кейін 1990 жылдың желтоқсанында Қазақстан бірден нарықтық экономика талаптарына жауап беретін меншікті банктік жүйесін кұруға кірісті. Сөйтіп банк жүйесінің реформасын жүргізудің қажеттілігі туындады. Дегенмен, бұл іске мемлекеттің араласуы, оны бақылауға алуы қажет болды.
1991 жылдың қаңтарында, елдегі банктік реформаның бастамасы болып табылатын, "Қазақ КСР- дағы банктер және банктік қызмет туралы" Заң қабылданды.
Республикалық Мемлекеттік банк облыстық басқармалары мен бөлімшелері бар ҚР Ұлттық банкіне айналды.
1989 жылдың басынан бастап, алғашқы коммерциялық, аралас, кооперативтік, жеке банктер пайда бола бастады.
Жалпы алғанда банктік жүйе - нарықтық экономиканың ең маңызды және біртұтас құрылымдарының бірі болғандығына ерекше көз жеткізудің маңызы зор.
Олай болса, аталмыш курстық жұмыстың басты мақсаты – Қазақстан Республикасындағы банктердің қызметін мемлекеттік реттеу болып табылады.
Яғни халыққа қызмет көрсете бастаған банктердің тыныс-тіршілігін, көздеген бағыттарын жан-жақты саралау.
Әдебиеттер тізімі
1. Ақша, несие, банктер: ҚР жоғары экономикалық оқу орындары мен бизнес мектебі тындаушылары үшін оқулық ретінде ұсынылған / Қазақстан Республикасы білім және ғылым министрлігі, Т. Рысқұлов атындағы қазақ мемлекеттік басқару академиясы Жалпы ред. басқарған Ғ.С.Сейітқасымов.- Алматы: Экономика, 2001.- 466 б.
2. Алимова М. Қазақстан Республикасындағы банктік заңдар: жүйесі, жетілдіру проблемалары, негізгі сипаттамасы// Заң.- 2005. - N 3. - Б. 30-33
3. Бекболатұлы Ж. Коммерциялық банктердің келешегі баянды ма// Заман Қазақстан.- 1997.- 9 мамыр.- Б.2
4. Бекболатұлы Ж. Қазақстан коммерциялық банктері арасында бәсекелестікті арттырудағы жарнаманың ролі ("ТұранӘлембанк" ААҚ үлгісінде): Автореферат.- Алматы: Экономика, 1999.-286.
5. Беляев А., Беляева Ә. "Валют-Транзит" банктік тобының құрылуы - тиімді бизнестің соны стратегиясы / Әзірлеген Н.Асқар// Егемен Қазақстан.- 2004. - 30 желтоқсан. - Б. 6
6. Қазақстан Республикасының екінші деңгейдегі банктеріндегі жеке тұлғалардың салымдарына(депозиттеріне) міндетті ұжымдық кепілдік беру(сақтандыру)ережесі// Заң.- 2000.- N 4.-Б. 17-21.
7. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары: Оқу құралы.- Алматы: Қазақ университеті, 2002.- 229 б.
8. Сейітханүлы Қ. Тұран әлем банктің жаңа қадамдары// Егемен Қазақстан.- 2005. - 25 наурыз. -Б. 6
        
        Жоспар
Кіріспе.....................................................................
..................................................3
1. Банк жүйесінің реформасын ... ... ... ... ... 1995 жылына арналған Қазақстанның банк жүйесін реформалаудың
бағдарламасы...........................................................
.......11
2. ... ... ... басқару
құрылымы............................19
2.1 Коммерциялық ... - ... ... банктердің қызметтері мен операциялары..........24
3. Банк жүйесін одан ары ... ... ... ... алғаннан кейін 1990 жылдың ... ... ... экономика талаптарына жауап беретін меншікті банктік
жүйесін кұруға ... ... банк ... реформасын жүргізудің
қажеттілігі туындады. Дегенмен, бұл іске ... ... ... алуы қажет болды.
1991 жылдың қаңтарында, ... ... ... ... ... "Қазақ КСР- дағы банктер және банктік қызмет туралы" Заң
қабылданды.
Республикалық Мемлекеттік банк ... ... мен ... ... ... ... ... жылдың басынан бастап, алғашқы коммерциялық, аралас, кооперативтік,
жеке банктер пайда бола бастады.
Жалпы алғанда банктік жүйе - ... ... ең ... ... ... бірі ... ерекше көз жеткізудің маңызы зор.
Олай болса, аталмыш курстық ... ... ...... ... қызметін мемлекеттік реттеу болып табылады.
Яғни халыққа ... ... ... ... ... бағыттарын жан-жақты саралау.
1. Банк жүйесінің реформасын жүргізу- заман туындатқан қажеттілік
1.1 Қазақстандағы банктік ... ... ... нарықтық қатынасқа өту кезеңінде
несиені басқарудың жүйесі мен шаруашылық қызметке банктік қызмет көрсетудің
тетігіне көшудің, ... мен ... ... ... ... кеңінен пайдалануға ауысудың мүлдем жаңа тәсілдері
қажет болды; банктердің ... және ... мен ... ... ... жүйесін, сондай-ақ, банк жүйесінің өз аясындағы ... ... ... ... өзара қарым-қатынасты қайта құру
керек, яғни, банк ... жаңа ... мен ... ескере отырып
реформалау қажет.
Қазақстан Республикасында банк жүйесінің ... ... ... банктің мамандары макроэкономикадағы реформацияның
жүзеге асуына кедергі келтіретін ... ... ... ... ... ... Бірінші категорияға орталықтандырылған
экономикадан мұраға қалған банктің іс-тәжірибесі мен мақсатты несиелерді
мемлекеттік тұрғыдан бөлудің ескі ... ... ... ... ресурстарын дүрыс орналастырмау проблемасы жатады. Проблеманың екінші
категориясы: ... ... ... өтіп ... ... ... ұшыраған мемлекеттік кәсіпорындарды мұраға алады. Бұл проблемалар
тіршілікке ... ... ... өтеу ... бар) ... мен жеке ... ... ресурстарға апаратын жолын
жауып тастады, қаржы ... ... ... ... ... ... ... жіберді.
Оның үстіне, бұрынғы ескі жүйе кәсіпорындар мен ұйымдардың арасындағы
төлемдер мен есеп айырысуларды дұрыс жүргізе ... ... ... ... экономикасына салынатын несие салымдары
артты. Жалпы ұлттық өнім несиесінің сомасы 1992 жылдың I тоқсанында ... ... IV ... -29,8%. Бұл ... өз кезегінде Ресей ... ... ... ... ... ... арқылы қайта қаржыландырудың есебінен жүзеге асырылды. Мұны мына
мәліметтер айғақтайды: 1992 жылдың I тоқсанында Ұлттық ... ... ... ... ... ... ұлттық өнімде 6,7%-ды құрады, ал осы
жылдың IV тоқсанында - 17,8%, ... ... ... ... ... орталықтандырылған әкімшілік жолмен болу тіршілікке
икемсіз, залалды мемлекеттік кәсіпорындарға несиенің ... жол ... өз ... ... ... ... яғни банктерде нашар несие
портфелінің пайда болуына әкеп ... 1993 жылы ... банк 7,5 ... ... несие берді, оның 5,6 млрд теңге - үкіметтік, ... ... ... ... ол ... ... жалпы сома 138,5 млн теңгеге
немесе 3,9%-ға теңесті, қалған ... ... ... банк ... ... ... іс-тәжірибесіндегі кемшілік
мынада, банктер қайта қаржыландыру несиесіне қол жеткізгеннен ... ... ... ... ... болмайды. Оның үстіне, бұл
несиені субъективті негізде орналастырған кезде банктердің жұмыс тиімділігі
ескеріле бермейді, осының салдарынан несие ... ... ... тиімді орналастыруға кедергі келтіретін фактілердің біріне
пайыздық мөлшерлеменің ... ... ... ... ... ... ... ссудаға қажеттілікті арттырып, несие өтініші
негізінде тікелей ... ... ... ... ... ... тастады.
Мемлекеттік кәсіпорындар бұл арзан несиені негізінен инвестиция үшін
емес, еңбекақы төлемдеріне және ... ... ... ... ... мен ... ... атаулы пайыздық
мөлшерлемесін салыстырса да жетіп жатыр: соңғысы 500%-дан да асып түсетін
бөлшек сауда ... ... ... - 1992 ... ... ... ... 25%-ды құрады. 1992 жылдың қараша айында атаулы пайыздық мөлшерлеме
65%-ға ... ... ал ... -1000%. Сол ... ... ... ... кәсіпорындар өз жағдайларын түзеуге асықпады.
Осылайша, қолдау көрсетілетін ... ... ... ... ... ... ... саясатымен біріктіру несие
ресурстарының дұрыс орналаспауына әкеп соқтырды.
Өз қәсіпорындарының өтеу ... ... ... ... ... ... мамандандырылған банктердің бұл әрекеті ... ... ... әкеп ... ал ... бағдарланған кәсіпорындар
банктерден несие ала алмады.
Пайыздық мөлшерлеменің төмен болуы банктерге өз жинақ ақшасын ... ... ... ... мен халық өз жинақ ақшасын
нақты ... ... ... ... көбінесе ұзақ пайдалануға
жарайтын тауарларды және жылжымайтын ... ... ... ... ... уақтылы сатылмады, яғни кәсіпорындар тауар
қорын өсірумен ғана ... ... ... ... ... құнсыздануынан қорғанатын бірден-бір жол болды. Салым ақша
үшін төлейтін банктің пайыздары ... ... ... ысыраптың
орнын толық толтыра алған жоқ. Кәсіпорындар мен ... ... ... ... дәрежеде жұмылдырылмауынан орын алған несие
ресурстарының жетіспеушілігі ... ... ... ... ... ... бөліну сипатына мемлекеттік кәсіпорындарға берілетін
демеу қаржы мен жеңілдікті несиелердің іс-тәжірибесі жағымсыз ... ... ... ... бар ... ... ... қорғау шығынының, сондай-ақ, кәсіпорындардың әдетке айналған
тиімсіз жұмыс істеуіне ... ... ... ... ... несие
демеу қаржы несиесі деп аталды. Ол (демеу қаржы несиесі) Ұлттық банктің
кайта қаржыландыру ... ... ... ... пайыздық
мөлшерлемемен берілді (1992 жылдың IV тоқсанында 65% төмен).
Демеу қаржылық несие саясаты жай несие мен ... ... ... ... ... Бұл ссуданы кәсіпорындар мүлдем өтемеді
десе де ... Ауыл ... ... есеп айырысудағы өзара
шегерімдерді жүргізуге жеңілдікті несиелерді берудің іс-тәжірибесі кеңінен
тарады. 1992 жылы Ұлттық ... ... ... үлесі барлық қайта
қаржыландыру несиесінің шамамен 70%-ын немесе барлық несие салымдарының 42%-
ын құрады. ... ... көп ... ауыл шаруашылығы мен дайындаушы
ұйымдар алды.
Мақсатты үкіметтік бағдарламаларға орталықтандырылған несие 1993 жылы
негізінен жеңілдікті пайыз мөлшерлемесі (3%, 25,3 жэне 65%) ... ... млрд ... банк ... ... 7,6%-ы ... үлесіне тиді,
өйткені 1992 жылы пайыз мөлшерлемесіне коммерциялық ... ... ... ... ... ... орталықтандырылған несие
ресурстарының есебінен банктердің ... ... ... ... қалды. Нәтижесінде орталықтандырылған несиенің орташа пайыздық
мөлшерлемесі тұтас республика бойынша 1993 жылы 48,2%-ды құрады. Сол ... ... ... 2269,8% деңгейінде анықталды.
Кәсіпорын борышының жаппай клирингісін жүргізу барысында Ұлттық банк
борышқор кәсіпорындарға жеңілдікті - демеуқаржы несиесін ... 1992 ... ... ... ... ... ... жеңілдікті несиелердің шамамен
30%-ын құрайды. Несиенің көп бөлігі өтелмей қалды.
Жоғарыда аталған ... ... өз ... ... алуы үшін берілсе де, олар оның залалын қаржыландыру құралына
айналды. Оның үстіне, демеуқаржы және ... ... ... ... мөлшерлеме мен инфляция деңгейінің арасындағы үлкен ... ... жол ... ... жалпы сомасында үкіметке мемлекеттік емес борыштық
бюджет тапшылығын жабу үшін бірілген несиенің үлес салмағы ... ... 1 ... ол 13,7 және 11%-ды ... 1993 ... 1 ... ... және 2%, ал, 1993 жылы бюджет ... ... 877 млн ... немесе барлық несие сомасының 11,8%-ын құрайтын несие сомасы
берілді.
Нәтижесінде несие салымдарының құрылымы айтарлықтай ... ... ... ... ... ... ... мөлшерлеменің төмен болуынан
орын алған Ұлттық банктің ысырабы және ... ... ... зор ... жылы ... республикадағы төлемсіздік дағдарысы кәсіпорындардың
және тұтас экономиканың қаржылық жағдайына кері ... ... ... ... өнім өндірісін күрт төмендетуге мәжбүр болса,
кейбіреулері өндірісті мүлдем тоқтатып тастады. Есеп ... ... ... ... ала ... ... жылдың 1 каңтарында мерзімінде төленбеген есеп айырысу құжаттары 5
млн теңгені құрады, 1992 жылдың 1 ... - 11,2 млн ... 1992 ... - 384 млн ... ... жалпы ұлттық өнімнің немесе алынған
банктік 12,3% - ын несиенің жалпы сомасының 84,1 %-ын ... 1993 ... ... ... 91,5 млн теңгеден 5,5 млрд теңгеге дейін немесе 60 есе
өсті. Банк ссудасы бойынша мерзімі өткен ... 12,6 млн ... 1,7 ... ... немесе 135 есеге өсті.
Мұндай құбылыс көптеген себептермен, ең алдымен төлем ... ... ... нарығының проблемаларымен түсіндіріледі.
Әсіресе, бұлар 1992 жылдың басында Ұлттық банк кәсіпорындарга несие беруді
шектей бастағанда ... ... ... кәсіпорындардан жөнелтілген
жүктің төлемін ала алмайтын жағдайға ұшырады, төлемдер ... ... ... да көп уақытқа кешіктірілді. Бүкіл кәсіпорындар, соның ішінде, төлем
қабілеті бар кәсіпорындар да қиын жағдайда қалды.
Несие нарығының проблемалары ... ... есеп ... жүйесі және
есеп айырысу құжатымен несиелеу жүйесі жойылғанда байқалды. Кәсіпорын өз
тауарын ... ... оның ... ... тексеріп жатпастан, жоспар мен
келісім-шартқа сәйкес жөнелтетін. Егер сатып алушының шотында ... оған банк ... ... ... ... төлемсіздік қатері нөлге
тең болды. Бұл жүйе жойылғаннан кейін (банктер ... ... ... ... ... болды) төлемсіздік дағдарысы басталды;
төлемін кешіктірілуі немесе төлемнің мүлдем ... ... ... ... ... төлемдердің кешіктірілуі құрал-саймандардың тозуымен және
банктердің артта қалған техникалык ... (ЭЕМ ... ... программалық қамтамасыз етуінің тозуы) байланысты болды.
Кәсіпорындар арасындағы төлемсіздік дағдарысын жою үшін үкімет үш шараны
жүзеге ... ... ... ... ... ... кеміту мақсатында тіршілікке икемді немесе тиімді кәсіпорындарды
басқа кәсіпорындармен қайта қаржыландырды. ... банк ... ... ... ... ... 245,36 млн теңге
сомасында несие берді. Екіншіден, үкімет жана төлем аспаптарын енгізді.
Мемлекеттік кәсіпорындарға ... ... ... чек ... ... ала
төлемді кажет ететін төлем аспаптарын ... ... ... кеңестік республика аралық есеп айырысу банкісіне құрылтайшы ... ... 1992 ... ... ... мен ... 1992 ... 80 млн теңгені құраған екі ел ... ... ... туралы екі жақты келісімге кол қойды.
Аталмыш шаралар ... ... жоя ... ... көптеген
маңызды мәселелер сол күйі өз шешімін таппады. Төлем жүйесі мен несие
нарығының ... де ... ... жоқ бұл ... ... ... болуына әкеп соқтырды, мысалы, бұл арада төлемдердің
кешіктірілуін және ... ... ... ... ... ... ... 1992 жылдың соңында ... ... ... ... (жылдық 25%) бойынша 1993 жылдың I тоқсанында
600 млн ... ... ... 800 млн ... мемлекеттік
кәсіпорындардың айналым капиталын толықтыруға беруге мәжбүр болды.
1993 жылдың қараша айында ұлттық валютаның енгізілуіне байланысты Ұлттық
банк ақша-несие саласының ... ... оның ... және ... өзара
қарым-қатынасының классикалық принциптерін жүргізуге, банктердің қызметін
реттейтін жүйені нығайтуға толық жауапты болды.
Ұлттық валютаның енгізілген ... ... 1995 ... дейін орталық
банктің қызметін орындауда, жүйелердің қызметін реттемелейтін нормативтік
құжаттарды әзірлеу мен қабылдауда дәстүрі мен ... жоқ ... ... саясатын дербес жүргізудің тәжірибесін жинақтады. Бұл кезең,
сонымен бірге, ұлттық валютаның бағаны ырықтандыруды көздейтін ... ... ... ... ... кезеңі болды. Бір мезгілде
Қазақстан Республикасы Президентінің 1995 жылдың ... ... 1995 жылы ... Банк ... ... алғашқы
бағдарламасы әзірленді.
1.2 1995 жылына арналған Қазақстанның банк жүйесін реформалаудың
бағдарламасы
1995 жылдың ... ... ... ... ... асыру шартымен Ұлттық
банк ақша-несие саясатын тиімді жүргізуге және банктер үшін қолданыстағы
заңда анықталған негізгі ... ... ... ... беретін
классикалық орталық банкке тән ақша-несие және ... ... ... ... ... ... енгізіп, пайдалана бастайды деп ұйғарылған
болатын;
Ұлттық банктің тарапынан бақылауды күшейтудің әрі нормативтік реттеуді
жетілдірудің және ... ... ... ... ... коммерциялық банктердің қызмет сапасын оларды капиталдандырудың
деңгейін арттырумен және халықаралық ... ... ... ... банкті) қалыптастырумен жақсартуды жүзеге асыру;
Банк аралық ақшалай, несие және валюта нарықтарын дамыту арқылы ... қол ... онда ... ... мөлшерлемелер мен айырбас
бағамдары анықтаушы күшке ие болады, ал оған Ұлттық банк ... ... ... ... құралдарының көмегімен әсер ететін болады;
Ұлттық банкпен республикалық бюджеттің тапшылығын тікелей несиелеуден
бас ... оны ішкі және ... ... нарықтарында қаржыландырудың
бейинфляциялық тәсіліне көшу;
Елдің қауіпсіздік бөлігінде ... деп ... ... ... ... ... деңгейге көтеру, шаруашылық жүргізуші субъектілердің арасында
төлемдерді ... әрі ... ... ... ұзақ ... ... ... құру;
Орта және ұзақ мерзімді инвестициялық жобаларды бейинфляциялық несиедеу
жүйесінін негіздерін қалыптастыру.
Бағдарламының өте салмақты екеніне қарамастан ... ... ... оны жүзеге асырудың сәті түсті.
Ең алдымен ақша-несие тұрғысынан ... ... мен ... ары дамуына жол ашылды.
Банктің қайта қаржыландыру тетігі елеулі өзгеріске ұшырады. Директивтік
несие 1995 жылдың ақпан айына дейін ... ... ... берілетін несиенің мөлшері де, мерзімі де кеміді, экономиканы
несиелеудің қызметі ... ... ... осы үшін ... ... ... ... қарыздарды өздері дербес тұратып шаруашылық
жүргізуші субъектілердің еркін қаражатынан экономиканы несиелеуді ... ... ... ... ... ... банк ... банкке тәп
қызметтерді орындауға икемделді, екінші деңгейдегі банктерді олардың
өтімділігін сақтау мақсатында ... ... ... несиелеуді; ақша-
несие және валюта тұрғысынан реттеуді тұтастай өз ... ... ... бірінші жартысында Ұлттық банктің екінші ... ... ... ... ресурстар аукционы арқылы үш ай мерзімге
дейін берілді, ал осы жылдың екінші жартысында операцияның ең көп ... ... ... ... нарығында жүзеге асырыла бастады.
Банк аралық несие нарығы да даму жолына түсті. Қыркүйек айынан ... ... ... ... ... ... ... шектеу
мақсатында Ұлттық банк жекеленген жылдар үшін де айналымға Ұлттық банктің
құнды қағаздарын (нотасын) шығару ... ақша ... ... ... жылы ... банк қайта қаржыландыру мөлшерінің жағымды әрі нақты
мәнін қалыптастырды. Мөлшерлер инфляцияның деңгейіне ... ... ... ... Инфляцияның деңгейі 1995 жылдың қаңтары ... ... ... 2,4%-ға дейін кемігені белгілі, ... орай ... ... 210-нан 4%-ға біртіндеп азайды. Бұдан кейінгі
айларда инфляция есуі (айына 4,4%-ға ... ... ... ... ... 20 ... бастап 52,5%-ке дейін көтеруіне
мәжбүр етті. Бұл өзгеріс екінші деңгейдегі банктердің пайыздық саясатында
да көрініс танытты.
Акша ... ... ... ... тұрудың және банктердің етімділігін
реттеудің қажеттілігіне қарай міндетті резервтердің деңгейі 1995 жылдың
наурыз айында ... әрі ... ... ... ... 20%-ын ... ... банк резервтеудің баламалы тәсіліне
көшкен банктердің резервісі үшін ... ... ... төлем мөлшері
қайта қаржыландыру мөлшерлемесінің 20%-зы деңгейінде болды.
Бұл арада бастапқы және ... ... ... ... ... ... 1995 ... соңында қазынашылық вексельдердің мөлшері 3
аи айналыс мерзімінде 4,1 млрд теңгені, ал 6 ай ... - 0,8 ... ... ... ... ... асырылған 1 жыл ... ... 11,4 млрд ... ... оның ... ашық ... ... — 22 млрд теңгеге жетіп жығылды.
Ұлттық банк жүргізген валюта бағамының саясаты нарық ахуалының аз ... ... ... ... ... бағамының динамикасын
жұмсартуға бағытталды.
1995 жылы Қазақстан банк ... ... қор ... Ұлттық банктің
АҚШ долларын сатып алу ... ... сату ... ... ... банқ өтімділік нарығын құрудағы жағымды тенденцияны ескере
отырып, 1995 ... ... ... ... ... түсімді
кәсіпорындарға ішкі валюта нарығындағы шетелдік валюта да міндетті сатудың
талабын 30%-ға ... ... әрі оны ... ... ... доғаруды ұйғарды.
Жылдың соңында ... тыс ... ... дами ... және ондағы
операциялардың мөлшері биржалық операцияларының мөлшерінен асып ... жылы ... ... ... басқаруға қатысты көптеген жұмыстар
жүзеге асырылды. 1995 жылдың сәуір айында Ұлттық банк ... ... ... ... ... бекітті.
Алтын валюта резервісін арттыру мақсатында Ұлттық банк валюталармен
құндық металдарды ... ... ... мен асыл ... және ... алу ... операцияларын жүргізді. Әр ... ... ... ... мен ... ... асырылды.
Аттестацияны өткізумен және Лондонның алтын тастар нарығында сауда
маркілері (клеиманы) алумен байланысты жұмыстар жанданады. 1995 ... ... ... ... ... ... тіркеледі. Мүндай жұмыс
алтын бойынша да жүргізіледі.
Мұндай, ақша-несие саясатын ... ... ... 1995 ... бағдарламасына кіргізілген параметрлердің көбісі орындалды. Бұл
инфляцияның орташа айлық қарқынын 1994 жылы ... 1995 жылы ... ... және ... ... валюталарға қатысты бағамын
тұрақтандыруға мүмкіндік берді. Ұлттық банк жүргізген ақша-несие ... ... ... ... жағдай тудырды. Жалпы ішкі өнімнің
құлдырау қарқыны 9%-га (1994 жылы - 23,7%) ... ... 1994 ... бірқатар экономика саласында өндіріс дамыды. Сауда балансының
сальдосын жақсартатын тенденция ... ... ... Ұлттық банк пен ... ... ... ... ... ... және ... саясаттарын
үйлестірудегі әрі микроэкономиканы тұрақтандырудағы өзара әрекеті дамып, өз
жалғасын тапты. ... ... ... ... өзара қарым-
қатынастың іс-тәжірибесі жақсарып, ... ... ... ... ... ... ... міндеттемелердің аукционын өткізу
бойынша агенттіктің қызметі сәтті орындалып, бюджеттің қассалық ... ... ... ... ... ... ету ... дайындық
жұмыстары жүргізілді.
Нақты қызметке экономиканың талаптарына ... ... ... ... ... мен ... ... мүмкіндік беретін,
кешенді шараларды білдіретін банк ... ... есеп ... ... ... жұмыстар одан ары ұзартылды.
Ұлттық банк іс-тәжірибеге шоттардың жаңа ... бас және ... ... ... ... және нормативтік
құжаттарды, сонымен бірге, Орталық банктің ... ... ... ... есепшіліктерді енгізді. Аталмыш жұмыс түрлерін автоматты
түрде өңдеудің программалық қамтамасыз етуі аяқталды.
1995 жылы банктік қадағалаудың әдістемелік негізін дамытуды ... ... ... ... ... ... атап айтқанда,
күмәнді борыштарды өтеуге арналған арнайы ... ... ... ... ... жаңа ... банк операцияларын
лицензиялау, банктерді таратудың қолданыстағы тәртібін өзгерту, ашық
валюталық позицияны банктерге ... және т.б. ... жылы ... ... ... ... ... өзгерістер болды.
Банктердін таратылу процесі және олардың қосылу процесі токтаған жоқ. Бұған
Ұлттық банктің тарапынан екінші деңгейдегі банктерді ... ... ... ... ... күшейтілуі өз ықпалын тигізді.
Нәтижесінде банктердің саны бір жылдың ... ... 130-ға ... ... ... да көп өзгеріске ұшырады. Мемлекет аралық
банктер құрылып, шетелдік (4-тен 6-ға дейін) және ... ... ... банктердің, қатары көбейеді.
Банктердің жарғылық қорына ... ... ... ... Жыл
басында 53,5% 5 млн теңге жарғылық қордың 60%-ы банктерге тиісілі болған
болса, 1996 жылдың басында оның 35% ғана ... 80 млн ... және одан ... ... ... ие ... үлес ... 11 %-дан 30%-ға дейін өсті.
Ұлттық банк Үкіметпен бірігіп, ... ... ... ... ... оларды одан ары дамыту бойынша үлкеп ... ... ... ... жылы ... ... ... мемлекеттік банктерді
қалыптастыру ісі өз жалғасын тапты. Реабилитациялық банк ... ... ... ... ... ... даму ерекшелігіне несие аукциондарынын
одан ары жетілдірілуі жатады. Осының нәтижесінде несие аукциондарынын ролі
көп төмендеп кетті. Банк ... ақша ... ролі ... жылы ... ... ... ... қолға алынды. 1995 жылдың 20
шілдесінде қабылданған «Құнды металдарға және асыл ... ... ... реттеу туралы» заңдық күші бар Қазақстан Республикасы
Президептініц № 9372 Жарғысымен елде өндірілген барлық құнды металдардың
міндетті сату ... ... ... сату ... ... рұқсат берілді.
Қазақстан бұрынғы КСРО ... ... боп ... ... нарығын
ырықтандыруды, яғни, алғашқы қадамды Қазақстан жасады. Жеті банк құнды
металдармен операцияларды ... ... ... ... 1995 ... ... ... рет сауда-саттығы өтті.
Баламалы заңға және осы заманғы техникалық базаға негізделген ... ... ... ... тиімді төлем жүйесін құру барысында
бірыңғай саясатты жүргізу үшін 1995 жылы «Қазақстан Республикасында ... ... ... және Ұлттық Төлем Кеңесін (ҰТК) құру ... ... ... бекітілді. ҰТК қызметінің негізгі бағытына
ҰТК қатысушыларының көп қырлы мүдделері - жауап беретін ... ... ... ... ... ... банктердің жұмысын
тұрақтандыруға әрі клиенттерге көрсетілетін қызметтің сапасын жақсартуға
бағытталган әдістемелік ұсыпыстарды ... ... банк ... ... ... ... ... стандарттарға көшу және Ұлттық төлем
жүйесіне қатысушы банк мамандарын оқытуға, қауіпсіздік жүйесіне, техникалық
және бағдарламалық тұрғыдан қамтамасыз ... ... әр ... ... ... ... ... тиімді пайдалану әрі пайдалану
әрі олардың өтімділігін арттыру үшін ... ... ... ... Алматы клиринг палатасы, сондай-ақ Ұлттық банктің
Павлодар, Көкшетау, Шығыс Қазақстан ... ... ... ... ... ... төлем құралдарының тиімділігін арттыру үшін
1995 жылы Ұлттық банк басқармасы ... ... ... ... ... ... есеп уақытша ереже», «Банктік сервис
бюросы туралы уақытша ереже», «Қазақстан Республикасы аумағында ... ... ... ... ... ... есеп ... уақытша
тәртібі». Бұрын бекітілген нормативтік актілерді енгізу бойынша жұмыстар
жүргізілді: «Қазақстан Республикасында чекпен есеп айырысу туралы ... ... ... ... ... Республикасы Ұлттық
банкісінің ... ... ... ... ... ... ... клиринг туралы ереже», «Онкольдық ссуданы ұйымдастырылған
нарықта беру ... ... ... ... жөніндегі ереже».
Бағдарламада қарастырылған банк жүйесін жұмыс істету және реформаны
құқықтық тұрғыдан ... ету ... ... толық орындалды десе де
болады. Қазақстан Республикасы Президентінің «Қазақстан Республикасының
Ұлттық банкісі туралы» және ... ... ... мен банк
қызметі туралы» заңдық күші бар Жарлығы осылайша шықты.
1997 жылдың 6 наурызында ... «ҚР ... ... күші ... ... ... ... «ҚР-дағы банктер мен банк қызметі
туралы», 1997 жылдың 28 сәуіріндегі «ҚР-да вексельдік айналыс ... ... 1 ... ... ... қатысты мәселелер бойынша ҚР-дың
біршама заң актілеріне түзетулер мен толықтырулар енгізу туралы» заңдары
қабылданды.
2. ... ... ... ... құрылымы
2.1 Коммерциялық банктер - қаржы делдалдары
Банк ... ... ... ... ... банктерге,
бөлімшелері бар банктерге және банктік топтарға бөлуге болады. ... банк ... бір типі ... ал ... ... ... ұйымдардың барлық түрлері бар.
Ұлттық банктің рұқсатымен банктер[1] Қазақстан ... ... одан ... ... банктерін аша алады, ал ... - ... ... келесі бір хабарлауымен ашады.
Банк филиалы - бұл бас ... ... ... ... ... ... асыратын банктік мекеме. Банк ... ... ... ... дербес балансы болмайды және өзінің ... ... ... мен өкілеттіліктер шегінде қызмет етеді.
Банк өкілдігі - ... ... ... ... бір ... ... және өз ... банктің тапсырмасымен
жұмыс жасайтын заңды тұлға ... ... ... ... оны
білгір, білікті мамандар мен ... бар ... ... құру - ірі ... ... ... үшін мынадай комитеттер
құрылады: әкімшілік (ағымдағы сұрақтарды), ... ... ... ... ... ... тексеруге).
Қарыздық және инвестициялық операциаларға бақылау ... - ... ... ... ... мен ... ... портфелінің құрылымына банк
саясатының бекіткен мақсаттарына сәйкес бақылау жасайды.
Банк қызметін мерзімді тексеру - ... ... ... ... ... бақылауды жүзеге асырады. Өз мәжілістерінде
басқарма, бөлім жетекшілерінің ... ... және банк ... ... ... мүшелері өздерінің ... ... ... ... заңға бағынбағандары үшін
жауапты.
Сонымен, кеңес (басқарма) ... ... ... нұсқауына сәйкес тәжірибелік қызметті жүргізетін ең жоғары
басқару органы болып табылады.
Кеңес (басқарма) ... ... ... ... ... ... үшін ... басқаратын құрылым құрады. Операцияларды басқару
ресурстарды жинақтау қызметтеріне және ... ... ... ... басқарылу құрылымы келесідей болып келеді: президент қарыздық
операциялар ... аға ... ... депозиттік операциялар
бойынша аға ... ... ... ... ... ... ... варианттары болуы мүмкін.
Аймақтың және жалпы ұлттық нарықтардағы банк қызметінің кеңею шамасына
қарай ... ... және оның ... ... ... сарапшылардың сырттан келуін, жаңа технологияларды
пайдалануды және т.б. ... ... ... ... ... ... белгілі бір қызмет түрлерін және ... ... ... кәсіби орталықтар жүйесін құру пайдалы. Олардың ... ... ... өзінің сметасы мен алынған пайдасы болады.
Мысалы, бұл ... ... ... ... байланысты ерекшеленеді. Оның
жұмысының шығындары мен нәтижелерін нақты бағалауға болады. Бұл ... ... ... ... - операциялар түрі бойынша вице-президент -
кәсіби орталықтар - аймақтар.
Сондай-ақ маманданудың көптеген дәрежесі банктік ... ... ... ... ... ипотекалық, лизингтік компаниялар, трасталық
және инвестициялық ... жол ... мен ... ... ... аудиторлық фирмалар және басқалары кіреді. Банктік
холдинг ... ... ... ... ... мен филиалдардың заңды дербестігі болады.
Ортасында холдинг ... жан- ... ... ... ... ... ипотекалық компаниялары болады.
Акционерлер жиналысы кеңес (басқарма) құрамынан банктің қызметіне
шұғыл жетекшілік ету үшін банк ... ... ... Ол ... жиналысының шешімін орындайды, банктің ... ... және ... жетекшілік етеді, банктің іскер иелерімен
және басқа да ұйымдармен байланыс орнатады.
Банкке жетекшілікті ... ... ... мен ... ... ... орынбасарларының көмегімен банк ... ... ... ... ... бойынша құрылатын бөлімше мен
басқармадан тұрады. ... ... бұл ... ... ... қамтамасыз етеді. Басқарма бастықтары және олардың орынбасарлары
бөлім мен қызмет көрсету жұмыстарын координациялады, ... ... ... ... ... ... қатар, жұмыстарын бағалайды және
кеңес береді. Олар ... ... ... ... нәтижелеріне аударады,
Бөлімдер мен клиентке қызмет көрсету жұмыстары банк ... да бір ... ... ғана ... ... ... ... тұрады.
Несиелік жүйенің төменгі буыны халық шаруашылығына тікелей қызмет
көрсететін және коммерциялық негізінде ... ... ... ... банктік мекемелер ... ... ... ... және жеке банктер, банктік заңдылықтарда ... ... ... ... ... ... ... ісінің ертеректегі даму
кезеңінде, ... ... ... ... операциялары мен төлемдеріне
қызмет көрсетуі барысында пайда болды. ... ... ... міне «коммерциялық банк» деген атауға ие болды. ... және ... ... ... ... ... өзге ... қызмет көрсете бастағандықтан да банктің "коммерциялық" ... ... ... ... ... Ол ... "іскер" деген
сипатын білдіреді, оның шаруашылық агенттердің барлық жұмыс түрлеріне
қызмет ... ... ... ... байланыссыз болады.
Коммерциялық банктер - нарық экономикасында қаржылық ... мен ... ... ... ... білдіреді.
Бүгінгі коммерциялық банктер өз клиенттеріне 200-ге жуық әр ... мен ... ... ... ... кең көлемді ... ... өз ... ... ... қолайсыз жағдайда
өзінде пайдалы жұмыс жасауға септігін тигізеді.
Бір операциялардан болған зиян, екінші бір ... ... ... ... ... ... дамыған барлық елдердің коммерциялық
банктері несие жүйесінің негізгі операциялық буыны ... ... ... Олар ... ақша-несие нарығының
жағдайына көндігетін ... ... ... ... ... ... ... отырып коммерциялық
банктер қаржы делдалы ролін ... ... бұл ... екі ... ... ... ... үшін өздерінің депозиттері айналыс құралы қызметі
мен өтімді активтер қызметін атқара отырып, кей ... оның ... ... ... алушылар кейде көптеген ұсақ қарызды пайдаланады. Бұл кейде
көптеген ұсақ қарапайым клиенттердің ... аз ғана ... ... ... өзінде де мүмкін болады. Мұндай кезде коммерциялық банктер
ретінде іскерлік ... ... бос ақша ... ... мүмкін
емес.
ІІІынында да, банктер мұндай операциялардан пайда көреді. Олар салымдарға
төлейтіндеріне ... ... ... ... ... ... табыс табады.
Жалпы қоғамға көмек, олар банктен алған қарыздары өздерінің өнімдерін
өндіріп, алға ... ... ғана ... ... (мысалға жалпы пайда
нормасын 4-тен 5%-ға ұлғайтқанда). Болашақ қарыз ... ... ... ... ... берілетін қарыз бойынша жоғары пайызды төлеуге
кімнің жағдайы келсе, соларға банктер ақшалай қаражаттарын бере ... ... ... ... несиелер үкіметтің қажеттілігіне,
Үкіметтің үкімі бойынша ғана беріліп, кейіннен олар банктерге және олардың
акционерлеріне ... ... ... уақытында қайтарылмай қалды.
Ондай қарыздардың ешкімге де пайдасы ... ... ... өз ... ... ... ... әр
түрлі депозиттерді ұсынады, бұл бір жағынан ақшаның сақталуын қамтамасыз
етсе, ... ... ... ... ... ... ... клиенттер үшін облигацияға ... ... ... ... ... ... формасы тиімді болып табылады.
Банктік несие - ең ... және ... ... орны
ауыстырылмайтын қаржылық қызметтердің формасы ... ол ... ... ... ... және ... қарыз ... ... ... ... ... банктер туралы сөз қозғағанда несиелік
жүйенің басқа да буындары ... ... ... ... ... айта
кету керек. Яғни, операциялар формасы, бәсеке әдістері, ... ... ... ... ... мынадай бастапқы қызметі бар: депозиттер
қабылдау, ... ... және есеп ... ... ... беру.
Коммерциялық банктердің басқа қаржы институттарынан айырмашылығы және
ерекше бір қабілеті ол ақшаны жасауы мен жоюында болып табылады. Бұл ... деп ... ... ғана ... ... ... етуге дейінгі
салымдар түсіндіріледі. Банктердің ақша жасау мүмкіндігі экономика үшін өте
маңызды. Ол тиімді несие жүйесін іске ... ... ... ... жағдай туғызады. Банк несиелерінің жетіспеушілігі және өте жоғарғы
пайыз мөлшерлемесі тусында ... ... ... ... ... осы ... ... тиімсіз, себебі бір жағынан,
мынадай ірі ақша сомасы белгісіз уақытқа қозғалыссыз жататын болса, ... ... ... ... ... ... ... сұрақтарды шешуде маңызды роль
атқарады. Өздерінің депозиттік және несиелік ... ... ... бос ақша ... ... және ... ... бере отырып, халық шаруашылығының қажеттілігін қанағаттандырады,
яғни жаңа төлем құралдарын ... өз ... ... бір ... ... да рас. Бұл ... банктегі шоттан нақты ақша алған уақытында және екіншіден,
несиені қарыз алушының ... ... ... ... ... болады.
2.2 Коммерциялық банктердің қызметтері мен операциялары
Банктер ... мәні ... ... ... ... ... көрініс табады.
Банк қызметін - банктің клиент мүддесі үшін белгілі бір іс-әрекеттерді
орындауын сипаттауға ... Кез ... банк ... ... да бір ... қанағаттандыру қажеттілігі
жатады.
Қазіргі ... ... ... ... ... ... мен ... беру жатады. Банктер өз пайдаларының көп
бөлігін осы операциялар бойынша пайыздық ... ... ... осы ... ... ... өнімдердің көптеген нысандары жасалынып шығуы
мүмкін. Қазіргі кезде әмбебап банктер банк ... және ... ... ... ... ... өнімдердің кең қатарын
ұсынады. Осы кезде басқа банктер бәсекелестік артықшылықты ... алу ... ... түрде сақтандырып қалу мақсатымен қатаң түрде белгілі бір
қызметтер түрлерін көрсетуге мамандануға ... ... ... ақша ... қалыптасуына
ықпал етеді, ал заңды және жеке ... ... ... бос ... болуы және оны экономика мен ... ... ... қанағаттандыруға пайдалану ақша нарығының ... ... ... Банк ... одан ары ... ... ... жылға арналган Қазақстан банк жүйесін реформалау бағдарламасынын
жүзеге асуы орта мерзімді бағдарламаны ... ... ... ... онын мақсаттары мен міндеттері 1995 жылға арналған
бағдарламадағы мақсаттар мен ... ... ... ... ... ... ... Ұлттық банктің жинақталған жұмыс ... ... тән ... ... ... ... экономикасы
дамыған елдердің қолданысындағы құралдарды пайдалануға кешуді алдына міндет
етіп қойды.
Екінші денгейдегі банктердің одан ары ... ... ... банк
жүйесі және оның төмендегідей қызметтерін қарастыруды көздейді. Ақша-несие
қатынасын реттеуді ... Бұл үшін ... ... құралдарын
тиімді пайдалану көзделді: банктердің қайта қаржыландырулар үшін ... ... ... ... ... ... мөлшерлемелерін
анықтау, міндетті резервтердің, нормаларын ... ... ... ... ... және ... есепті реформалауды
аяқтау. Орта мерзімді кезеңде 1995 жылы ... ... ... ... өзге де ... ... ... есеп
пен есепшілік салаларын бірыңғай әдістемелік ... ... ... ... ... ... реформалау аяқталды.
Бағдарламаның әрекет ететін мерзімі ішінде Ұлттық банк пен ... ... ... жаңа ... ... ... аяқталады әрі
оларды ақша-несие саясатын жүзеге асыру үшін, нормативтік ережелерді
орындау ... ... ... құралдарды пакты пайдалану бойынша
шешімдерді қабылдау үшін талдауға, жоспарлауға және ... ... ... ... ... балансының
статистикасында, салық-бюджет статистикасында, ұлттық ... ... ... ақпараттарды қалыптастыруға мүмкіндік ... ... ... жүзеге асырылу көзделді.
Бұл аталмыш жұмыстар тиісті нормативтік базаларды құрумен, персоналдарды
дайындаумен және қайта дайындаумен қатар жүрді.
Осылармен ... ... ... жаңа ... және халықаралық
стандарттарға негізделген банк қызметінің, ішкі және ... ... ... ... ... база ... қатар екінші деңгейдегі банктердің жүйесін одан ары дамыту
барысы көзделді. Қазақстан банк ... ... ... ... болады, әрі ломбард, несие серіктестігін, трастық, ... ... ... ... инвестиция және зейнетақы
қорларын және т.б. білдіретін ... емес ... ... ... ... ... ... реттеу мақсаты мен міндеттері негізінен
экономиканы жалпы басқарудың мақсаттары және ... ... ... ... ... ... ... ретінде экономиканы басқарудың
жалпы мақсатына жетуді қамтамасыз ететін, ... тән жеке ... ... ... ... ... ролі оның өзінің
қызметтерін орындау үрдісінде және ... банк ісін ... ... ... ... ... басқару процесінде коммерциялық банктер негізінен басқарудың
экономикалық қатынастарын көрсетті, ал әр ... ... ... алдымен мүдде ретінде көрініс алады, ал экономикалық мүдде өндірістің
мақсаты, яғни оны ... ... ... ... ... ... ... банк жүйесіне реформа жүргізуде ... ... ... Яғни, банктік реформаның негізгі түпкі мақсаттарының
бірі ... ... жеке ... құру және ... ... ... ... табылған еді.
Қорытындылай келгенде мемлекеттің банк жүйесіне араласуы қажет және оны
жан-жақты ... де ... ... тізімі
1. Ақша, несие, банктер: ҚР жоғары экономикалық оқу орындары мен бизнес
мектебі тындаушылары үшін оқулық ретінде ұсынылған / ... ... және ... ... Т. ... атындағы қазақ мемлекеттік
басқару академиясы Жалпы ред. ... ... ... 2001.- 466 ... ... М. Қазақстан Республикасындағы банктік заңдар: жүйесі, жетілдіру
проблемалары, негізгі сипаттамасы// Заң.- 2005. - N 3. - Б. ... ... Ж. ... ... ... ... ма// Заман
Қазақстан.- 1997.- 9 мамыр.- Б.2
4. Бекболатұлы Ж. ... ... ... ... ... жарнаманың ролі ("ТұранӘлембанк" ААҚ үлгісінде): Автореферат.-
Алматы: ... ... ... А., ... Ә. ... банктік тобының құрылуы -
тиімді бизнестің соны стратегиясы / Әзірлеген Н.Асқар// Егемен Қазақстан.-
2004. - 30 ... - Б. 6
6. ... ... ... ... ... ... салымдарына(депозиттеріне) міндетті ұжымдық кепілдік
беру(сақтандыру)ережесі// Заң.- 2000.- N 4.-Б. ... ... С.Б. ... ... ... Оқу құралы.- Алматы: Қазақ
университеті, 2002.- 229 б.
8. Сейітханүлы Қ. Тұран әлем банктің жаңа қадамдары// Егемен ... - 25 ... -Б. ... ... несие, банктер: Оқулық.- Алматы: Экономика, 2001.- 466 б.
[2] Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары: Оқу құралы.- ... ... 2002.- 229 ... Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары: Оқу құралы.- Алматы:
Қазақ университеті, 2002.- 229 б.

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 25 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Коммерциялық банктің ұйымдастыру құрылымы8 бет
Коммерциялық банктің ұйымдастыру құрылымы және коммерциялық банктердің операциялары21 бет
Банктің ұйымдастырылу құрылымы және оның функционалдық қызметтері мен әдістері75 бет
Коммерциялық банктер қаржы делдалдары ретінде, қызметтері мен операциялары40 бет
Коммерциялық банктердің делдалдық қызметі және олардың дамуы24 бет
Коммерциялық банктердің қызметі туралы21 бет
Қазақстан Республикасының коммерциялық банктердің қызметтері мен операциялары21 бет
Коммерциялық банктің активтері мен пассивтерін басқару12 бет
Коммерциялық банктің меншікті капиталын басқару30 бет
Коммерциялық банктің пассивті операцияларын басқару35 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь