Саяси идеологиялар

Кіріспе
Негізгі бөлім:
1. Идея және идеология ұғымдарының мәні
2. Саяси идеологиялар тарихы пен теориялары
3. Идеологиясыздандыру (деидеологизация) теориясы
4. Бүгінгі идеологияның міндеті
Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер
Саяси идеология бағыты бойынша партиялар 4 түрге бөлінеді: 1) Социал-демократиялық партиялар (социалистік, демократиялық, либералдық, христиан-демократиялық т.с.с.). Олар еңбекші халықтың мүддесіне сай реформалар жүргізіп, жалпы кедейшілікке қарсы күрес жүргізу бағдарламасын ұстанады. (Мысалы, Германия, Австрия, Швеция, Ұлыбритания елдеріндегі социалистік, демократиялық, лейбористік т.с.с. партиялар); 2) Консервативтік партиялар. Негізгі саясаты (идеологиясы) бұрыннан қалыптасып келе жатқан мемлекет, қоғам, экономика және рухани негіздерді, 73 жүйелерді сақтау. Мысалы, Ұлыбританияның консервативтік партиясы, Германияның христиандық-әлеуметтік одағы мен христиандық-демократиялық бірлестігі, АҚШ-тың республикалық партиясы. 3) Коммунистік партиялар мен солшыл радикалдық бағыттағы партиялар. Мысалы, Қытай, Солтүстік Корея, Куба, бұрынғы Кеңес Одағының коммунистік партиясы, Ресей Федерациясының коммунистік партиясы, Қазақстан коммунистік партиясы және т.б. 4) Фашистік партиялар. Олар жеке мүддеден мемлекеттік мүдденің басым болғанын, басқарудағы қатаң орталықтандыруды, адам құқықтары мен бостандықтарын шектеуді қалайды. Фашистік партиялар кезінде Германия мен Италияда болған.
Ал қазіргі кезде кейбір елдердегі жаңарған неофашистік ұйымдардың пайда болуы жалпы адамзатты қатты алаңдатады. Осы партиялық топтардың ішінен бағдарламасының мазмұны, идеологиясы, мақсаты, қоғамдық пайдасы туралы қысқаша сипаттама беретін болсақ, бүкіл дүние жүзіне танылған, халыққа беделді партияларға социал- демократиялық топ жатады.
1. Жамбылов Д. Саясаттану. Оқулық. Алматы. «Жеті жарғы». 2005.
2. Қуандық Е.С. Саясаттану негіздері.-Астана, 2013.
3. Әбсаттаров Р. Саясаттану негіздері. 1-ші т.-А.: «Қарасай», 2011.
4. Саясаттану негіздері. Дәрістер жинағы.-А.,2011.
5. Раджапов А.Ө. Саясаттану. Оқу құралы.-А.,2010.
6. Рахымбаева А. Саясаттану.-А.: «Фолиант», 2010.
        
        Жоспары:
Кіріспе
Негізгі бөлім:
1. Идея және идеология ұғымдарының мәні
2. Саяси идеологиялар тарихы пен теориялары
3. Идеологиясыздандыру (деидеологизация) теориясы
4. Бүгінгі идеологияның ... ... ... ... ... партиялар 4 түрге бөлінеді: 1) Социал-демократиялық партиялар (социалистік, демократиялық, либералдық, ... ... Олар ... ... ... сай ... ... жалпы кедейшілікке қарсы күрес жүргізу бағдарламасын ұстанады. (Мысалы, Германия, Австрия, Швеция, ... ... ... ... ... т.с.с. партиялар); 2) Консервативтік партиялар. Негізгі саясаты (идеологиясы) бұрыннан қалыптасып келе жатқан мемлекет, қоғам, экономика және ... ... 73 ... ... ... ... ... партиясы, Германияның христиандық-әлеуметтік одағы мен христиандық-демократиялық бірлестігі, ... ... ... 3) ... ... мен солшыл радикалдық бағыттағы партиялар. Мысалы, Қытай, Солтүстік Корея, Куба, ... ... ... ... ... ... Федерациясының коммунистік партиясы, Қазақстан коммунистік партиясы және т.б. 4) Фашистік партиялар. Олар жеке мүддеден мемлекеттік мүдденің басым ... ... ... орталықтандыруды, адам құқықтары мен бостандықтарын шектеуді қалайды. Фашистік партиялар кезінде Германия мен ... ... ... ... ... кейбір елдердегі жаңарған неофашистік ұйымдардың пайда болуы жалпы адамзатты қатты алаңдатады. Осы партиялық ... ... ... ... ... ... ... пайдасы туралы қысқаша сипаттама беретін болсақ, бүкіл дүние жүзіне танылған, халыққа беделді партияларға социал- демократиялық топ ... ... ... Идея және ... ұғымдарының мәні
деген ұғым гректің ideia және loqos деген сөздерінен шыққан. Идея - ... ... - ... ой. Ал ... ... мәні - немесе ... ... Идея - ол бір ... ... бір ... ... ғана көзқарасы.
Ал идея идеологияға айналғаннан кейін ол мақсат, нұсқау ретінде жүргізіледі, тіпті тапсырма ... ие ... ... ... ... үшін оған ... жүйеден немесе мемлекеттік билік тарапынан қолдаушылық көрсетілуі қажет.
Сонда ғана идея идеология ретінде ... іске ... ... ... ... ... бір ғана ғалымның - К.Маркстің идеясы ретінде пайда болды. Ол идеяның мағынасы: еңбекшілер буржуазиялық ... ... ... ... мен ... әділеттілікке, теңдікке, бостандыққа жетуі керек.
Ол үшін жұмысшылар таптық революция ұйымдастырып, буржуазия өкіметін ... жеке ... ... социализм орнатуы қажет деген ойды білдірді. Кейін, К.Маркстің осы идеясын идеологияға айналдыру үшін ... ... 1917 жылы ... ... ... ... ... билігін өз қолына алды. Мемлекеттік биліктің ұйғаруымен осы ойшылдың идеясы марксистік ... ... КСРО сол ... бойынша 70 жылдай өмір сүрді.
Идеяның идеологияға айналуы туралы тағы бір мысал - ... ... ... ... ... Э.Бернштейннің идеясы ретінде пайда болды. Бұл идеяның мазмұны: еңбекшілерді әділеттілікке, теңдікке, бостандыққа жеткізу үшін ... ... ... ... буржуазиялық қанаудан қорғау үшін ешқандай революцияның қажеті жоқ, жұмысшы табын қорғайтын партиялар парламентке келіп, еңбекшілерді қорғайтын әлеуметтік ... заң ... ... ... ... ... ... Бұл саясаткердің идеясын идеологияға айналдыру жолында Еуропаның ... ... ... ... ... Осы партиялар сайлау арқылы өз парламенттерінен орын алып, ал кейбірі мемлекеттік билікке келіп, нәтижесінде реформалар арқылы еңбекшілердің мүдделерін ... ... ... идеясы идеологияға айналды. Бұл идеология саяси ғылымда "демократиялық социализм" деп аталады.
Сонымен, идеология дегеніміз - ... ... іске ... ... жиынтығы. Идеология мемлекет, саяси билік үшін қоғамды, азаматтарды бір мақсатқа жұмылдыру үшін пайдаланатын құрал. Идеология ұғымын ғылыми айналымға, ... ... ... ... философы Дестют де Треси (1754-1836 жж.). Кейінірек идеология 105 деген түсінікті ... ... ... ... Карл Манхейм болды. Неміс саясаттанушысы М.Вебер де идеология проблемаларын теориялық тұрғыдан ... ... ... ... ... ... ғалымдардың тұжырымдамалары бойынша - идеология мемлекеттің, саяси топтардың, жеке тұлғалардың қоғам мен ... ... ... ... іске ... үшін қолданылатын көзқарастар жүйесі.
Жалпы идеология туралы түсінік ерте заманда пайда ... ... ... ... деген түсінікті "энтелехия" деп атаған. Энтелехия - мүмкіндікті шындыққа айналдыратын ізденушілік деп ұлы ойшыл ... ... ... ... ... ... ... ойынша: "идеология -- ол қоғамдық қарым-қатынастарға көзқарас қалыптастыратын құрал". Идеологияның ... мен ... ... ... ... сәйкес келеді.
Сол себептен идеологияны ұсынушылар: мемлекет, билік, саяси немесе жеке адам идеологияға өте үлкен жауапкершілікпен қарауы тиіс. Егер ... ... ... жол берілсе, онда қоғам дамуының өзі қате жолға түсіп кетуі күмәнсіз. Тарихта бұндай ... ... ... аз ... жоқ. ... ... идеологияны таңдау қажет екенін шешуші халық болуы тиіс. Саяси ... ... ... ... ... оның ... ... топтарының, азаматтардың мүддесінің, ой-пікірлерінің, яғни идеяларының жиынтығы болуы ... ... ... ... ... ... ... демократияның дамуы болып саналады.
2. Саяси идеологиялар тарихы пен теориялары
Әрбір адамның іс-қимылы ойдан басталатыны баршаға мәлім. Адамзаттың саяси ... ... да ... ... ... ... ... негізделеді. Идеялардың негізгі көзі, бастауы ғалымдардың ой-пікірлері мен тұжырымдамалары. Мысалы, кезінде идея ретінде ұсынылып, кейін идеологияға, теорияға айналған Конфуцидің мемлекеттік ... пен ... ... ... ... ... орташылдық, орта таптық концепциясы, Гоббстың антиэтатизм принципі, Монтескьенің билікті бөлу туралы заңы және т.б. Солардың ішінде бүкіл адамзаттың дамуына ... ... ... ... ... ... ... идеологиялар. Либерализм - азаматтарға қатысты мемлекеттік және қоғамдық әртүрлі басымдықтарды жою ... ... ... ... идеология түрі. Бұл идеологияның негізін қалаушы ағылшын философы Джон Локк.
Осы ғалымның ұсынысы өз заманының қажеттілігінен туындады. ХҮІІ ... ... ... ... жаңа ғана шыға ... кезі еді. ... тарихында орта ғасырлар баршаға әйгілі монархияның, шексіз биліктің, тұйық сословиеның, еуропа елдеріндегі шіркеу түнегінің үстемдігінде болды. ... ... өз ... қабілетін іске асыру бостандығы мен мүмкіншілігі болмады. Осылайша адамдарды мәжбүрлеу тәртібі қоғамдағы тоқыраушылық 106 көріністерін күшейтті. ... ... ... ... әрбір адам өз қабілетін іске асырмайынша, елдің дамуына өзінің үлесін қоспайынша қоғам қарқынды дами алмайды, адамдарды мемлекеттік дәстүрлі жіктеуліктен, дін ... ... ... ... деп ... ... ... көпшілік жақтап шықты, әсіресе жаңа қалыптасып келе жатқан буржуазиялық таптың тез қабылдауының арқасында кейін идеологияға айналды. Экономика саласында ... ... ... ... енді ... ... шеберхана ашса, біреулері жеке меншік жерге ие болды, сөйтіп өндіріс дамыды. 50-100 жылдан кейін осы ... ... ірі ... ... ал ... бау-бақша жерлері үлкен фермерлік шаруашылыққа айналды, нәтижесінде халықтың тұрмыс жағдайы қалыптасып жақсарды.
Либерализм идеологиясы капитализмнің қалыптасып дамуына зор әсер етті. ХХ ... ... ... идеологиясының одан әрі дамуына байланысты бұдан өзгеше саяси идеология ретінде жаңа либерализм - ... ... ... ... - ... мен ... ... және әлеуметтік өмірін мемлекеттік реттеуге бағытталған идеялар жиынтығы. Егер осы екі ... ... мен ... ... ... ... ... қарама-қарсы бағыт сияқты көрінеді. Себебі, либерализм мемлекеттік үстемдікті ... ... ... етсе, ал неолиберализм керісінше - мемлекеттік реттеуді күшейтуді ұсынады. ... осы екі ... ... ... ... жоқ. Неолиберализм идеологиясының пайда болуы қоғамда қалыптасқан әлеуметтік жағдайлармен байланысты болатын. Либерализм ұстанымы бойынша дамушы нарықтық қатынас ең ... ... ... ... ... ... бірақ бәсекелестікте адамдардың бәрі, әрине, жеңіске жетпейді, сол себепті теңсіздік күшейеді, ... адам ... ... ... ... ... нарықтық тетіктерді реттеу, кедейшілікпен күресу үшін мемлекеттің араласуы, оның ... ... ...
Неолиберализм идеологиясы бойынша мемлекеттің аса жауапты міндетінің бірі - нарықтық жағдайда азаматтарды әлеуметтік қорғау жүйесін ... ... ... ... ... ... ... қызметі "түнгі сақшы" сияқты болатын болса, неолиберализм жағдайында ... ... ... ... ... ... тиіс. ХХ ғасырдың екінші жартысында капиталистік елдердегі көптеген саяси партиялар өз ... ... ... ... болды. Мысалы, Жапонияда 1955 жылдан бастап билік басында сол елдің ең ірі - либералдық-демократиялық партиясы ... ... ... Англияның, Австрияның, Канаданың және тағы басқа елдердің саяси өмірінде өздерінің ... ... ... ... ғасырда дүние жүзінде тағы бір саяси идеология қалыптасты.
Ол - консервативтік (консерватизм) идеология. ... - ... ... ... ... ... әлеуметтік және рухани құндылықтарды сақтау мен дамыту идеологиясы. 107 ХҮІІІ ... ... ... және ... ... ... ... экономиканың дамып, капитализм қалыптасып, әлеуметтік теңсіздіктің күшейген уақыты ... Ол ... ... мен кедейлердің, жалпы жоқшылыққа ұшыраған адамдардың мүдделерін қорғауға арналған әлеуметтік қорғау жүйесі жетілген жоқ еді. ... ... ... ұйымдастырып, буржуазиялық тапты ығыстырып, социализм орнату қажет деген идеялар кеңінен тарала бастады.1789 жылғы Ұлы ... ... ... іс ... ... болатын. Осы саяси құбылыстарға байланысты қалыптасқан консерватизм идеологиясының негізгі мақсаты - қоғам мен ... ... ... ... бұрынғы қалпында сақтап қалу болды. Консервативтік идеология - қоғамды әртүрлі кездейсоқ жағдайлардан, ретсіз реформалардан, әсіресе қатыгез, қантөгісті революциялардан ... қалу ... ... ... ... ... ұсынған ағылшын мемлекет қайраткері және ғалымы Эдмунд Берк болатын.
Кейін бұл ... одан әрі ... ... айналдыруға өз үлестерін қосқан француз саясаттанушысы Жозеф де Местр (1754-1821), неміс тарихшысы, заңгері Фридрих фон Савиньи (1779- 1861), австриялық ... және ... ... Клеменс Меттерних (1773- 1859) және т.б. болды. Консервативтік идея ... ... ... және ... ... елдерінде мемлекеттік қолдау тауып кейін идеологияға айнала бастады. Осы консерватизм идеологиясының басты мақсаттары: куатты мемлекет құру, саяси ... ... ... ... ... қолында болуы, тұлғаның қоғам мен мемлекетке бағынуы іс жүзінде жүзеге асып, бұл елдерді әртүрлі кездейсоқ, ретсіз реформалардан, ... ... ... ... ... сақтап қалды, бейбіт жағдайда нәтижелі әлеуметтік- экономикалық қарқынды дамуға жол ашты.
Консерватизм идеологиясы қоғам өмірінде әдет-ғұрып, ... ... рөл ... деп ... оларды мызғымастай сақтап қалуды мақсат етті. ХХ ғасырдың ортасынан бастап консерватизм идеологиясының негізгі ... ... ... ... ... ... ... жаңарған консерватизмге (неконсерватизмге) ауысты. Неоконсерватизм - қоғамдағы саяси плюрализмді (әртүрлілікті) дамыту және ... ... ... үшін мемлекеттің рөлін күшейту мақсатындағы идеология. Консерватизм идеологиясы бойынша ... және ... ... ... орнына "әртүрлілік" принципі ұсынылды. Не себептен консерватизм идеологиясын жаңартуға тура келді? Дәстүрді сақтау, дәстүрмен өмір сүрудің қандай кемшіліктері болуы ... Жаңа ... ... ... ... бойынша дәстүр, тарихи қалыптасқан тәжірибе ол зор рухани құндылық. Дәстүрсіз, тарихи зердесіз халық - ... ... ... ... ... ... Бірақ дәстүрдің қандай салада болмасын (рухани, ұлттық, діни, саяси) халыққа, адамға үстемдік етіп тұратын да қасиеті бар, ... ... ... ... 108 ... ... ...
Мысалы, адам барлық жағдайда ұлттық дәстүрлерге табынушылық етіп жүретін болса, ол ұлтшылдыққа әкеліп соғуы мүмкін. ... ол адам ... тек діни ... ... ... шектейтін болса, ол діни фундаментализмге (діни еріксіздікке) соқтырады. Сондықтан консерватизмнің адамдарды қолайсыз жағдайларға әкеліп соғуы өз алдына, ол ... ... ... жетістіктерден, өркениеттен тыс қалдыруы мүмкін. Осындай көріністерге ... ... ... Джон Стюарт Милльдің: "Бір рет болса да дәстүрден шығу - ол бостандыққа тағы да бір ... ... - ... ... ... өте ... ... қай салада болмасын, әртүрлілік қажет екені байқалады. ХХ ... ... ... ... нарықтық қатынастар және демократия принциптері одан әрі дамып, жеке адамның құқықтары мен бостандықтарын ... тура ...
3. ... ... ... ... ... бағдар ететін идеологиясының болуы айқын. Себебі мемлекеттің саясаты, оның даму ... ... ... ... ... - ... ... саяси құрылыстың қорғаушысы болу, ал идеологиясыз мемлекет болуы мүмкін емес.
Бірақ кеңес өкіметі кезінде, ... 1980шы ... ... ... ... ... өзі ... азаматтардың бойында жиереніш туғызып халық арасында оны салқын қабылдау күшейді.
Бұның себебі қазір ... де, ... ... өз ... бүкіл халыққа күштеп міндеттеген қоғам емес, тіпті мемлекет те емес, ол демократияға негізделмеген биліктегі адамдардың шағын ғана тобы - ... ... ... ... ... деп ... идеология қоғамдағы әртүрлілікке, көппікірлікке қатаң тиым салды. Әрбір азамат тек ғана бір идеологияны мойындауға мәжбүр болды.
Қоғамда идеологиялық шоғырлану жүйесі орнатылды. ... ... ... ... ...

Пән: Саясаттану
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 14 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жаңашыл буржуазиялық саяси теориялар мен идеологиялар.12 бет
Абай (Ибраһим) Құнанбаев Құнанбайұлы4 бет
Дін және мәдениеттің арақатынасы жөнінде қыруар пікірлер айтылуда10 бет
Дін рухани мәдениеттің бөлігі ретінде12 бет
Идея және идеология ұғымдарының мәні13 бет
Орталық азиядағы исламның радикалдану үрдісі5 бет
Тоталитарлы саяси режим және авторитарлы саяси жүйе5 бет
«Алаш» либералдық-демократиялық қозғалысы идеологиясының маңыздылығы47 бет
«Едігелік» идеологиясының мәні5 бет
Демократия адамзаттың болашағы немесе батыстық идеология13 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь