Атмосфералық ауаның ластануы туралы

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
1.Атмосфералық ауаның ластануы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
2. ‘Көшетқана эффектісі мен климаттың ғаламдық өзгерістері ... ... ... ... ..
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
Атмосфералық ауаның ластануы экожүйемізде едәуір өзгерістерге ұшыратады. Ауаның ластануынан тек қана адамдар емес сонымен қатар жануарлар мен өсімдіктер де зиян шегеді. Бұл бүкіләлемдік адамзаттың проблемасы болып тұр, әсіресе қазіргі технология, өндіріс пен өнеркәсіптердің даму кезінде. Ауаға көптеген қалдықтар мен химиялық зиян заттар шығарылуда.
Осы жұмыста ауаның ластану жолдары мен тигізетін әсерлері және оларды қалай алдын алу жолдары көрсетілген. Біздің әлемімізде назар аударарлық көптеген экологиялық апаттар бар болуда. Сол туралы біз не білуіміз қажет және өзімізді өзіміздің қоршаған ортамызға қалай қарауымыз туралы түсініктеме берілген.
З.М.Молдахметов, А.М.Ғазалиев, С.Д.Фазылов. “Экология негіздері” Қарағанды 2002
Бейсенова А.С.,Мелдебаев Ж.Б., Сауатбаев П.З. “Экология негіздері” Алматы, Ғылым 2001
Соданов А.К., Сванбаева З.С. “Экология” Агроуниверситет, Алматы 1999
        
        Мазмұны
КІРІСПЕ.....................................................................
........................................
1.Атмосфералық ... ... ... мен климаттың ғаламдық
өзгерістері..................
ҚОРЫТЫНДЫ...................................................................
................................
КІРІСПЕ
Атмосфералық ауаның ластануы ... ... ... ... ... тек қана адамдар емес сонымен қатар ... ... де зиян ... Бұл ... ... ... болып
тұр, әсіресе қазіргі технология, өндіріс пен өнеркәсіптердің даму кезінде.
Ауаға көптеген қалдықтар мен химиялық зиян заттар ... ... ... ... жолдары мен тигізетін әсерлері және оларды
қалай алдын алу жолдары ... ... ... ... ... ... апаттар бар болуда. Сол туралы біз не білуіміз қажет
және ... ... ... ... қалай қарауымыз туралы
түсініктеме ... ...... ... ... және су ... тұратын
күрделі жүйе. Ол – метрологиялық режимнің маңызды факторы мен биосферадағы
физико-химиялық және ... ... жүру ... ... компоненттердің қатынасынан оның радиациялыққа, жылулыққа және
ылғалдыққа ... ... ... ... қалыптасады. Атмосфераның
газды құрамы, ондағы су буы мен әр түрлі заттар күн ... ... өту ... жер ... жылуды ұстап тұрады. Егер де
атмосферада бұл әр ... ... ... онда Жер бетіндегі орташа
жылдық температура емес ... ... өте ... қасиеттеріне оның тез араластыру мен үлкен
қашықтықтарға орын алмастыру мүмкіншілігі, оның басқа да ... ... ... ... ... және оның ластаушы ... ... ... ... бір ... атмосфералық процесстердің ғаламдық
әсерін, екінші жағынан өзін-өзі тазартуға деген ... ... ... ... ... ... арқылы мұхит сулары
атмосферадан ... қос ... мен жай ... ... ... және
тағы да басқа газдарды өте көп мөлшерде өзіне сіңіріп алады. Атмосфераның
көп қоспалары өсімдіктермен ... ... зат ... ... Ауа ... ... орын ... нәтижесінде ауадағы ластаушы
заттар ... ... ... осының нәтижесінде жергілікті ластаулар
ғаламдық ластаулылыққа қосылады.
Адам атмосфераның қасиеттері мен әр ... ... ... құрамына, жылулық режиміне, ауада қозғалуына, радиоактивтілігіне,
электромагниттік фонына және т.б. әсер етеді. Ол, су ... ... ... ... ... тда ең ... тиым салу шаралары ауа мен
суды ластауды тоқтатуға байланысты болады. Мысалы, ғ. Англияда ... ... отын ... ... тиым ... іс-әрекеті ауа құрамындағы негізгі элементтер – азот пен
оттегінің мөлшеріне көп әсер ... ... ... ... ауада көп
(азот – 78,09%, оттегі – 20,95%). Ал ... қос ... ... ... ... ... 0,03%), оның ... тым жылдам көбейіп келеді,
бұдан басқа да ауада зиянды заттар пайда ... ... ... ... оның биосфералық процесстерге араласып, ормандарды өртеу, жер
жырту, жер құрғату, суару, қала мен өндіріс ... салу тағы сол ... ... тым ... ... ... бастады.
1 кесте
|№ |Ластаушы заттар ... ... ... қос ... |6000 ... ... қатты |580 ... ... ... |360 ... |тотығы |320 ... ... ... |160 ... ... ... |110 ... ... ... |18 ... ... қосындылары |10 |
|9. |Сутекті күкірт |8 ... ... |1 ... ... |1 |
| ... ... | ... ... ... көлемі бойынша ең бірінші орынды көміртегтің қос
тотығы алады. Бұл химиялық заттың қауіпті әсері ... ... ... ұзақ ... мен ... ... тән. Оның ... негізгі
әсері ‘көшеткі эффектісі’ арқылы болады. Бұған қарағанда СО ... ... ... та ол ... ... емес және ... айналып кетеді.
Осы газдардың ішінде үлкен қауіпті болып күкірттің қос ... ... ... ... Бұл ... ... иісті газ, оның ауадағы су
буларымен қосылыстары (күкірт және ... ... ... ... ... ауруға шалдықтырады. Ұзақ уақыт бойы осы заттармен
улану қан айналымын бұзып өлімге де әкеледі. ... ... ... ... ... ... Бұл газ ... жеке газ түрінде де, сумен қосылған
түрінде де ... зиян ... ... ... үшін бұл ... ... деп ... күкірт ангидридінен басқа күкірттің басқа да қосылыстары ... ... бірі ... ... иісі сияқты исі бар күкіртті сутек
(H2S). Бұл газбен улану өкпе ... ... мен ... тоқтап қалуына
әкеледі. Келесі улы зат, бұл күкіртті көміртек (CS2) – түссіз оңай жанатын
сұйық зат. Адам ... ауа мен ... ... ... нерв жүйесін
бұзады. Бұл зат химия өндірісінде көп қолданылады.
Күкірт туындылары ауаға негізінде антропогенді түрде әр түрлі жанармай
түрлерін жаққан ... ... ... ... мұнай мен табиғи газдарды
қолданғанда және күкіртті рудаларды өңдеген кезде. ... ... ... ... ... өндірісі, 23%-тін өнеркәсіп береді.
Ауаны ластайтын зиянды заттарға азот тотығы, ... ... фтор және ... ... ... атмосфераға әсері
негізінен биосферадағы жылулық балансты өзгерту мен озонды жою (фреондар,
азот тотықтары) арқылы ... ... ... ауаны ластауы. Атмосфера ауасын ластайтын негізгі
фактор автомобиль болып табылады. ... ... ... ... ысырап етіп, ауаны ластап жатады. Автомобиль бөліп ... ... ... 200 зат бар. Оның бірі ... ... ... ... көмірсутектері. Шала жанған көмірсутектері машинадан шығатын
түтіннің құрамында машина моторы баяу ... ... ... ... ... бензин құйылып тоқтаусыз жүрген автомашинаның ... ... ... 207 ... ... ... ... Машина жылдамдығын баяулатқан сайын оның мөлшері 6,9 пайызға
артады. Бұдан көрінетіміз даладан гөрі ... ... ... ... қала ... ... ... көп бөлінеді. Бұд зат адам
организміне енетін болса қан гемоглабинімен байланысып, оның оттегін
маталарға ... ... ... Машина газының құрамында
альдегидтер бар, ... ... және ... ... Бұл
заттардың өткір иісі болады. ... ... газ ... азот ... көиірсутектері – гексен, пентен бар.
Автомобиль адамның еңбегін ... ... ... ... ... улататын зиянды жағы тағы бар. Бір жеңіл машина ... төрт ... ... бөліп шығаратын газбен бірге шамамен 800 кг көміртегінің
тотығын, 40 кг азот тотығын және 200 кг әр ... ... ... ... ... ... ... Атмосфера ауаны
ластануына себепші болатын негізгі фактордың бірі ... ... ... заводтарында алюминийді электролиз жолымен алу
кезінде ауаға көп ... газ және шаң ... ... қосылыстар шығады.
Жанармай алатын және жанармай өңдейтін химиялық заводтар бөліп ... ... ... жіне иісі ... заттар өте көп. Бұл
заттар өндіріс технологиясында процесс жүретін ... мен ... ... ауаға шығады.
Атмосфера ауасының ластануының сыртқы ортаға және адам ... ... ... ... мен ... ... ескерткіштер
зардап шегеді. Афина қаласында жаңбырмен бірге көп мөлшерде күкірт
қышқылы да ... ... грек ... жасаған қайталанбайтын
ескерткіштерді бүлдірді. Ауаның ластығының зардабы барлық ... ... ... ... ... ... 150 мың тонна
күкіртті ангидрид ... ... мен ... газ ... құрылымдар
жоқтың қасы. Сондықтан өндірістерден ауаға жыл сайын 20 миллион тонна
күйе, 15 миллион тонна күкірттің қос ... ... ... ... ... шығады. Кейбір жел жоқ күндері қаланы басқан қарақошқыл тұманнан
жарығын қосқан машинаның өзі әсер ... газ ... көп ... көп болса үш апта сақталдаы.
Алайда ло ... ... ... ... күкірт қышқылының
ерітіндісіне айналады. Бұдан қауіп артады. Ауадағы күкіртті газ ... мен ... ... ... ... ... ... дәндері бұзылады. Бұдан өсімдіктердің
фотосинтез және ... ... ... Бұл ... ... баяулатып,
ағаштардың сапасын нашарлатады және ауыл шаруашылық өсімдіктердің ... ... ... күшейе беретін болса өсімдік өліп қалады.
Ауадан түскен химиялық заттар топырақтың қышқылдығын арттырады, сөйтіп
егістікке берілген тыңайтқыштардың ... ... ... азықтық шөптердің бағалы түрлерінің құруына әкеледі. Ауадағы күкірт
қосылыстары ... ... ... ... ... тарихи және мәдени ескерткіштерді бүлдіреді, өндіріс
металлдарының ... ... ... адам мен жануарлардың денсаулығына әсерін тигізіп қана
қоймай, көп мөлшерде зиян келтіреді. Құрама Штаттарда ауадағы улы ... ... ... ... ... ... 60 ... қарағайлар, Техастың айналасындағы жеміс ... ... ... ... ... ... ... АҚШ, ФРГ мемлекеттері
өткізгішті приборлар және аса таза металдар ... ... ... ормандарға немесе тауларға көшіруге мәжбүр болып отыр. Бұл
үшін қыруар қаржы кететіндігін түсіну қиын емес. Құрама Штаттарда ... ... ... ... 30 миллиард долларға жетіп отыр. Ал
адамның денсаулығына келген зиян, өлімнің ... ... ... ... ... ... оның зиянды әсерінен қорғау
проблемасын ... ... адам ... ... лас ... шегін
(предельно допустимая концентрация, ПДК) белгілеуге мәжбүр болды. Бұл
норма ... адам ... ... лас газ ... ... денсаулығына, хал-жағдайына, мінез-құлығына тура да,
жанама да әсер етпеуі тиіс.
Ауадағы улы заттардың ПДК-дан үздіксіз артып ... адам ... ... ... ыс және ... ... ... өкпеге еніп
альвеоланы қаптап алады. Нәтижесінде бронхит, эмфизема, астма, тіпті өкпе
рагы ... ... ... ... статистика АҚШ пен Англияның
өндіріс орталықтарында рактан өлген адамдардың санының көбейіп ... ... ... газымен бірге шығатын көміртегінің оксиді адам үшін мүлде
зиян. Мұны қауіптілігіне байланыты ыс газы ... газ) деп ... Ол адам ... ... ... ... оттегін
қабылдауын тежейді. Осыдан организмде оттегі аштығы пайда болады.
Өсімдіктер үшін ауаға өткен зиянды заттарға күкіртті газ, ... ... ... ... ... ... және ... заттар жатады.
Мысалы, күкіртті газдар өндірістен 50 километр қашықтыққа дейінгі ... ... ... ... қарайтып, одан соң өлтіріп
жібереді.
Ауаның ... ... ... қарсы шаралар жолға шығатын
машиналардың ақауының болмауын қадағалаудан басталады.
‘Көшетқана эффектісі’ мен климаттың ғаламдық өзгерістері.
‘Көшетқана эффектісі’ (парниковый эффект) деп ... ... ... ... ... ... күн энергиясын өздеріне сіңіру
нәтижесінде атмосфераның қызып, жер бетінің орташа ... ... ... Б.Небел ‘Көшетқана эффектісі’ нәтижесінде климаттың
жылынуын болашақтың үлкен катастрофасы деп ... Оның ... ... ... ... ... мен өсімдіктердің түрлерін жойып
жіберген катастрофа осыдан 60 млн. жыл ... ... Бұл ... ... ... ... болып және тек қана организмдердің бірнеше
жеке түрлерін ғана жойса, ... ... ... биосфераға әсер
етеді.
Негізгі көшеткі газына көміртектің қос тотығы жатады. Бұл газдың
көшеткі эффектісіне ... ... 50-60%. ... да ... ... ... азот ... (шамамен 5%), озон, фреондар (хлорфторкөміртектер)
және басқа газдар (10-25%). Қазір 30-ға жуық көшеткі газдары ... ... ... ... емес жарықтық сәулелер ағыны түседі.
Олар көшеткі газдарынан өзгеріссіз ... жер ... ... әр ... ... ... ... Соның нәтижесінде осы
сәулелердің көп бөлімі ұзын толқынды ... ... ... Жер ... ... сәулелердің біршамасы жерден шағылысып, космос
кеңістігіне қайта тарап кетуі керек. ... та ... ... ... осы ... өте ... ... жерге қайта түседі де ауаның жалпы
жылулығын көбейтеді.
Деректер бойынша көшеткі газдарының ... Жер ... ... ... ... 0.3-0.5% / жыл ... көбейіп келеді.
Осындай жылдамдықпен басқа көшеткі ... ... ... ... ауадағы мөлшерінің XXI ғасырдың ортасына қарай екі есе ... ... ... ... ... ... әкелуі
мүмкін.
Болжаулар бойынша климаттың жылынуы қарлар мен мұздардың еруіне және
мұхит сулары ... ... 1.5 ... ... ... ... ... ол 10-12 см-ге көтерілген екен).
Климаттың ғаламдық жылынуы бұл бұрын болмаған ... ... ... ... ... ... мұхит деңгейі 1.5-2 м көтерілсе, ол
жағдайда 5млн.км2 ... жер су ... ... Бұл ... өте ... бұл ... 1 млрд. Астам халық тұрады және ... ... ... 1/3 ... ... ... климаттың жылынуы ауа-райының тұрақсыздығына, табиғи
аймақтардың шекараларының жылжуына, табиғи апаттардың көбеюіне, жануарлар
мен өсімдіктердің жойылуының тездетілуіне әкеледі.
Міне осының бәрі 1979 ж. ... ... ... өзгеру
проблемаларына арналған Халықаралық конференцияның болуына себеп болды.
Атмосфераға көмірқышқыл ... ... ... ... себеп ол
органикалық отынды жағу. Қазіргі уақытта тек қана жылу ... ... ... ... жылына 1 т немесе жер бетіне шамамен 6 ... ... ... егер де ... ... 15-20 ... шықса, бұл өте қауіпті деп есептейді.
Атмосферадағы СО2-нің азаюы фотосинтез және мұхит ... ... ... ... сулары адамның іс-әрекеті нәтижесінде шыққан бұл
газдың шамамен 50%-ін сіңіре алады. ... та бұл ... ... ... ... ... тепе-теңдікті сақтауға мүмкіндік туғызбай отыр.
ҚОРЫТЫНДЫ
Осы жұмысты қорыта келе атмосфералық ауаның ластану ... ... ... жеткіздім. Түйсігі бар адамдардың бұл жұмыстан өзіне
түртіп алғаны бар деп ... ... ... ... кейін қалатын ұрпаққа аманат болады. Сондықтан ауамызды ластанудан
сақтауымыз жөн.
Қолданылған әдебиеттер
З.М.Молдахметов, А.М.Ғазалиев, С.Д.Фазылов. “Экология ... ... ... Ж.Б., Сауатбаев П.З. “Экология негіздері”
Алматы, Ғылым 2001
Соданов А.К., Сванбаева З.С. “Экология” Агроуниверситет, Алматы 1999

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Атмосфералық ауаның ластануы9 бет
Атмосфералық ауаның ластануы. Климаттың ғаламдық өзгерістері12 бет
«Атмосфераның құқықтық режимі»16 бет
Автокөліктік ластануға экожүйенің әсері80 бет
Алматы қаласына физикалық-географиялық сипаттама58 бет
Алматы қаласынан шығарылатын зиянды заттектердің қоршаған ортаның экологиялық жағдайына әсері77 бет
Алматы қаласының ауа басейнінің сапасын бақылауды басқару және ұйымдастыру37 бет
Алматы қаласының орналасуы мен климаты23 бет
Алматы қаласының экожүйесі16 бет
Атмосфера туралы түсінік11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь