Қазақстан Республикасының валюта жүйесі

1. Валюта;
2. Қазақстан Республикасының
валюта жүйесі;
3. Валюталық реттеу;
4. Теңге
Валюта (итальян сөзі, сөзбе-сөз - құн) елдің ақша бірлігі, оның шартты түрі, халықаралық төлем-есеп айырысу айналымының каналдары арқылы ұлттық ақшаларды қолданудың ерекше формасы. Шаруашылық жағдайларын интернационалдандыру және әлемдік еңбек бөлінісін интенсивтендіру халықаралық нарықтың құрылуына себепші болды. Өндіріс күштерінің дамуы мен ішкі нарықтағы өркендеген салалардың өнімін сатуда туындайтын қиындықтар, тауарлар тасымалы жағдайларын жетілдіру – міне осылардың бәрі әлемдік сауда –саттық байланыстарының кеңеюіне әсер етті. Әлемдік тауар айналымының дамуы мұнай, машина жасау, ауыл шаруашылығы, тамақ өнеркәсібі салаларының өнімдерін сатудың ұлғаюына байланысты болды.
Қазақстан Республикасының заңнамасы Қазақстан Республикасының Конститутциясына негізделеді және осы Заң мен Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік құқықтық актілерінен тұрады.
Осы Заң Қазақстан Республикасының аумағында қолданыста болады және Қазақстан Республикасының резиденттері мен Қазақстан Республикасының аумағында валюталық операцияларды жүзеге асыратын резидент еместерге қолданылады.
Халықаралық экономикалық қатынастарда өндіріс пен капиталды интернационалдандыру ішкі сауда айналымындағы шектеуді азайтуды, оның жолындағы кедергілерді жоюды, яғни ішкі сауда-саттықты босатуды талап етті.Өз тауарларының сыртқы нарықта кедергісіз қозғалыста жүруіне транскорпорацияларының қызығушылығы күшті болды. Олардың дамушы мемлекеттердің тауарларын нарыққа түсуін жеңілдетуі, сондай-ақ интернационалдық өнеркәсіп кешені аумағындағы ішкі корпорациялық тауар айналымының ұлғаюы – реурстарды толық және тұрақты қолдануға қол жеткізгендіктің айғағы.
Әлемдік шаруашылық байланыстағы өнеркәсібі дамыған мемлекеттердің өзара қарым-қатынастарының тереңдеуі және кеңуі осы елдердің экономикалық жағдайын анықтайтын барлық факторлардың - өндіріс пен әлемдік айырбастың, жалақы мен бағаның өсу қарқынына зор әсер етті.Әлемдегіелдердің шаруашылық қарым- қатынастарына тауарлар, қызмет, капитал және несие легі жылдан-жылға ұлғая түсуде. Ұлттық қоғамдық ұдайы өндіріс процесінде қалыптасқан тауар айналымы тұрақты түрде әлемдік нарыққа ұласады.және де әрбір егемен мемлекеттің заңды төлем құралы болып оның ұлттық ақшасы саналады. Халықаралық тауар айналымында, әдетте шетел валютасы қолданылады. Бұл әлемдік шаруашылықта жалпы бүкіл мемлекеттерге міндетті деп танылған халықаралық несие ақшасының әзірше жоқтығынан.
        
        Валюта (итальян сөзі, сөзбе-сөз - құн) елдің ақша бірлігі, оның
шартты түрі, халықаралық төлем-есеп айырысу айналымының каналдары арқылы
ұлттық ақшаларды ... ... ... Шаруашылық жағдайларын
интернационалдандыру және әлемдік еңбек бөлінісін интенсивтендіру
халықаралық ... ... ... ... Өндіріс күштерінің дамуы мен
ішкі нарықтағы өркендеген салалардың өнімін сатуда туындайтын қиындықтар,
тауарлар тасымалы жағдайларын ... – міне ... бәрі ... ... ... ... әсер етті. Әлемдік тауар айналымының дамуы
мұнай, машина жасау, ауыл ... ... ... салаларының
өнімдерін сатудың ұлғаюына байланысты болды.
Қазақстан Республикасының заңнамасы Қазақстан Республикасының
Конститутциясына негізделеді және осы Заң мен ... ... де ... ... ... ... Заң Қазақстан Республикасының аумағында қолданыста болады және
Қазақстан Республикасының резиденттері мен ... ... ... операцияларды жүзеге асыратын резидент ... ... ... ... пен ... ішкі сауда айналымындағы шектеуді азайтуды, ... ... ... яғни ішкі сауда-саттықты босатуды талап
етті.Өз тауарларының сыртқы нарықта ... ... ... ... ... болды. Олардың дамушы
мемлекеттердің тауарларын нарыққа ... ... ... ... ... ... ішкі корпорациялық тауар
айналымының ұлғаюы – реурстарды толық және ... ... ... ... ... ... ... дамыған мемлекеттердің
өзара қарым-қатынастарының тереңдеуі және кеңуі осы ... ... ... барлық факторлардың - өндіріс пен әлемдік айырбастың,
жалақы мен бағаның өсу ... зор әсер ... ... ... ... ... капитал және несие легі жылдан-жылға
ұлғая түсуде. Ұлттық қоғамдық ұдайы өндіріс процесінде қалыптасқан ... ... ... әлемдік нарыққа ұласады.және де ... ... ... ... ... ... оның ұлттық ақшасы саналады.
Халықаралық тауар ... ... ... ... ... ... шаруашылықта жалпы бүкіл ... ... деп ... ... ... әзірше жоқтығынан.
Елдердің әлемдік шаруашылыққа интеграциялануы (экономикалық одаққа
кіруі) ақша капиталының бір бөлігінің ұлттық ақшадан шетел ... ... ... туындатады.Ол халықаралық валюта, есеп айырысу және
несие-қаржы қатынастарында жүзеге асады.
Сыртқы экономикалық ... ... ... ... ... ... ... жүйесі – ол ... ... ...
шаруашылық байланыстарды ... ... ... ... ... ... ал ... – ол белгілі бір қоғамдық-экономикалық формация ... ... ... валюта-экономикалық қатынастар.
Тарихы үш түрлі: ұлттық, дүниежүзілік және ... ... ... жүйесі қалыптасқан. Алғашқыда елдің ақша жүйесінің құрамдас
бір бөлігі ретінде ұлттық валюта жүйесі пайда ... ... ... ... ... ... ... қалыптастыруға және халықаралық төлем
айналымын қамтамасыз етуге қажетті валюта ... ... ... жиынтығы. Ұлттық валюта жүйесі ұлттық валютаға
негізделіп ... ... ...... ақша ... Ол ... ... монета) және қолма-қол емес формада (банктік шоттардағы
ақша қалдығы) ... Оның ... ... ... банктер.
Ұлтық валюта.
Ұлттық валютаның шетел валютасына ... ... ... екі ... болуы: а) шетел ... ... ... ... 1978 жылдан Халықаралық валюта ... ... ... ... ... ... ұғым ... Оған
американдық доллар, немістің ... ... ... ... ... фунт ... ә)жарым-жартылай айырбасталатын валюта, мысалы,
ресейлік рубль; б)айырбасталмайтын валюта;
Валюталық паритеттің ... ...... ... ... ... ... Ақша өлшемінің ... ... ... ... паритеті алынып тасталды. (Батыста 70-жылдарда, ал
КСРО-да 1991 жылдан). ... ... ... ... ... тек СДР ... ақша өлшемімен немесе басқа халықаралық валюьамен анықталуы мүмкін.
70-жылдардың орта шенінен ... ... ... қоржыны негізінде
анықталады.
Валюта қоржыны деп бірнеше валюталардың ... бір ... сол ... ... ... ... оларды АҚШ долларына
бөлумен анықталатын бір валютаның орташа өлшенген бағамын ... ... ... ... ... ... бұрын еркін қолданылатын
валюталардан құралады, қазір ондағы ... ... дың ... шамамен
39%, неміс маркасы -21 жапон иені – 18, ... ... және ... әрқайсысының үлесі 11% болады.
Валюта бағамының тәртібі белгіленген, белгілі бір аралықта
өзгермелі.
Валюталық ... ... ... ... ... ... ... тұрақсыздығына байланысты шектеу, лимит белгілеу, белгілі
бір валюталық құндылықтармен жүргізілетін ... тиым ... ... ... валюталық шектеуді алып тастаған. 1996
жылы Ресей саудалық және саудалық емес операцияларға ... ... ... ... ... ... алтын және валюта резервтері,
СДР есепшоттары, еуро (1999 ... ... ... ХВҚ ... ... және ... ... қарызын өтеу мүмкіншілігін білдіретін мемлекттің
халықаралық валюта өтімділігін реттеу;
Халықаралық несиелік айналым құралдары мен халықаралық есеп айырысу
формаларын қолдану тәртібін ... ... мен ... нарығы ережесі;
Валюта қатынастарын реттейтін ұлттық органдардың ... ... ... ... ... ... мысалы, Қазақстанда Ұлттық банк,
Ресейде – валюталық және экспорттық бақылаудың федералдық ... ... ... дамуына байланысты әр елдің
ұлттық валюта жүйелерінің негізінде дүниежүзілік және аймақтық ... ... ... Олардың негізгі принциптері мемлекетаралық
келісіммен заңды түрде бекітіледі.
Дүниежүзілік валюта жүйесі деген ... ... ... ... яғни ... ... ... және мемлекеттік құқық нормасы кешендерін біріктіретін
жүйе. Бұл ... ... ... ... ... ... ... фирмалардың іс-әрекеттерінің
тиімділігін қамтамасыз ету. Жалпы валюта ... ... ... ... ... ұзақ ... жоспарлауға мүмкіндік туғызуы қажет.
Оның мақсаты-кейбір мемлекет пен үкіметтер жағынан болып тұратын әр түрлі
валюталық шектеуді және ... ... ... түп ... ... ... ... әлемдік шаруашылық байланыстарда дербес роль атқарады.
Ол өндірістің даму қарқынына, халықаралық айырбастың көлеміне, баға саясаты
мен ... әсер ... ... ... бірден-бір түрі болып алтын, кейін ... ... ... ... ... ... ... қолдану
үшін алдымен құйма жасау, содан соң басқа елдің монетасын соғу қажет болды.
Біртіндеп айналыс шығындарын азайту ... ... есеп ... ... ... және несие айналым құралдары қолданыла бастады.
Ұзақ тарихи дамудың нәтижесінде дүниежүзілік валюта жүйесінің негізгі
элементтері қалыптасты.Олар:
-әлемдік ақшаның ... ... ... ... ... валюталық өлшем);
-валюталардың айырбасталу шарттарын белгілеу;
-валюталық паритет пен валюта бағамы тәртібін үйлестіру;
-валюталық шектеу ... ... ... өтімділігінің құрамдас бөліктерін ... ХВҚ 1970 ... ... жаңа ... ... ... СДР–ды,
ЕВҚҚ -1979 жылдан еуропалық валюта өлшемі ЭКЮ-ді, ал 1999 ... ... ... ... ... ... ... тәртібін үйлестіру;
-әлемдік валюта нарығы мен алтын нарығының ережесі;
-мемлекет аралық ... ... ... ... ... қоры ... ... Валюталық реттеудің мақсаттары мен міндеттері
1. Валюталық реттеудің мақсаты экономикалық өсуге қол ... ... ... ... ету жөніндегі мемлекеттің саясатына
жәрдемдесу болып табылады.
2. Валюталық ... ... ... ... ... айналысының тәртібін ... ... ... экономикаға одан әрі кірігуі үшін жағдайлар
жасау; 3)валюталық операциялар мен капитал легі жөніндегі ақпараттық ... ету ... ... ... ... ... Республикасында валюталық реттеудің негізгі органы
Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... ... ... ... Үкіметі және де өзге мемлекеттік
органдар валюталық реттеуді ... ... ... ... ... Республикасының Ұлттық Банкі және Қазақстан Республикасының
Үкіметі осы Заңға сәйкес өз құзыреті шегінде резиденттер мен резидент
еместер үшін міндетті нормативтік құқықтық ... ... ... органдары әзірлеген валюталық реттеу мәселелері
жөніндегі нормативтік құқықтық актілер ... ... ... ... ... келісілуге тиіс.
4. Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі валюталық реттеудің негізгі
органы ретінде:
1) осы Заңның 6-бабына сәйкес резиденттердің ... ... ... қызметін жүзеге асыруына қойылатын
талаптарды;
2) резиденттер мен резидент еместердің валюталық ... ... ... ... ... ... ... режимдерін:
лицензиялауды;
тіркеуді;
хабардар етуді;
3) Қазақстан Республикасының аумағында қызметін жүзеге асыратын
резидент еместердің валюталық ... ... ... ... ... ... уәкілетті мемлекеттік органдармен ... ... ... ... ... ... мен резидент еместердің орындауы үшін
міндетті
валюталық операциялар бойынша есепке алу және ... ... ... ... жүйесі
Нарыққа өту кезінде Қазақстан Республикасы егеменді ел ретінде
өзінің ... ... ... ... ... ... керек.
Қазақстанның алдында шетелдермен дербес валюта қатынастарын ... ... ... ... құру, оны нарық рельстеріне түсіру мәселелерін
бірге шешу міндеттері тұрды.
Қазақстан 1992 жылдың шілдесінде ... мүше ... ... ... валюта қатынастарын Ямайка валюта жүйесінің ... мен ... ... сәйкес қалыптастыруда. Валюта қатынастарын
ұйымдастыру үшін 1993 жылдың 14 сәуірінде "Валюталық реттеу туралы" алғашқы
заң қабылданды. Ол кезде Қазақстан сом ... ... ... ... ... жоқ болатын. Еліміз өзінің ұлттық валютасын
айналымға шығаруға дайындап, жеке алтын валюта резервтерін құру ... ... еді. 1996 жылы 24 ... ... ... туралы" жаңадан заң қабылданды.
Қазақстан Республикасының шетелдермен ... ... ... ... республикада қабылданған заңдарда
айқындалған. Олар жоғарыда ... ... ... ... ақша жүйесі туралы" жылдың 13 желтоқсандағы заң; "Қазақстан
Республикасының Ұлттық банкі туралы" 1995 жылдың 30 наурызындағы заң "Асыл
тастар және ... ... ... ... қатынастарды мемлекеттік
реттеу туралы" 1995 жылдың 20 шілдедегі заң; "Банк және банк ... 1995 ... 31 ... заң; ... ... ҚР ... үкімет Қаулылары мен Ұлттық банк ... ... (1994 ... 24 ... ҰБ басқармасы бекіткен "ҚР-да
валюталық операцияларды жүргізу тәртібі").
Қазақстан заңдары ... ... ... ... ... ... ... валютасындағы бағалы қағаздар, валюталық ... ... ... мен ... да ... ... ... алып кету мен жіберу тәртібін белгілеу ... ... ... ... ... "резиденттер" және
"резидент еместер" саналады. Резиденттерге жататындар:
Қазақстан Республикасында тұратын жеке ... оның ... ... ... ... ... ... заңдары бойынша құрылған заңды тұлғалар,
сондай-ақ олардың Қазақстан территориясындағы филиалдар және одан ... ... ... тыс ... ... ... және
басқа ресми өкілдіктер, сондай-ақ шаруашылық немесе коммерциялық іспен
шұғылданбайтын ... ... ... ... ... "резиденттері" түсінігінде көрсетілмеген ... және ... ... ... ... ... реттеу органы болып
Ұлттық банк саналады. Ол:
Шетел валютасының және шетел ... ... ... аясы мен тәртібін белгілейді, шетел ... ... ... ... ... ... ... сыйақы көлеміне де
енгізеді;
Резиденттер мен резидент еместердің республикада шетел валютасымен
және шетел валютасындағы бағалы қағаздармен ... ... ... ... ... шот ашу ... ... беру,
тіркеу ережелерін белгілеп, валюталық ... ... ... ... ... ... ... бағамын, оның ішінде
бухгалтерлік есеп жүргізу, кедендік және салық ... ... ... ... және бағалы металдармен жасалатын операциялар бойынша
Қазақстан теңгесіне ... баға ... ... ... ... ресми
бағамын белгілеу жолымен реттейді;
Алтын валюта активтерін құрап, солармен операциялар жүргізеді;
Халықаралық есеп айырысуды ... ... ... және ... есеп айырысу қатынастарын жетілдіреді;
Қабылданған мемлекеттік шарттарға сәйкес шетелдік және ... ... ... ... ... валюталық бақылау органдары және
олардың агенттері жүргізеді. Валюталық бақылау органдары болып Ұлттық ... ... ... Үкіметі саналады. Бақылау агенттері болып
заң бойынша валюталық бақылау қызметін жүргізетін ұйымдар.
Валюталық бақылау мына ... ... ... ... заға ... ... ... қажетті лицензиялар мен рұқсаттың болуы;
Резиденттердің мемлекет алдындағы шетел валютасымен міндеттемелерін
орындауын тексеру; сондай-ақ ҚР-ның ішкі валюта ... ... ... ... ... ... ... валютасымен жүргізілген
төлемдердің дәлелдігі, валюта операциялары ... есеп пен ... және ... тексеріліп, сонымен бірге резиденттер
еместердің теңгемен жүргізген операциялары бойынша бақылау жүргізіледі.
Теңге. Он жыл бұрын Қазақстан төл ... ... ... ие ... ... ... инфляциямен тура келді. Қолма-
қол ақшаның жетіспеушілігінен ақша айналысында ... ... ... ... сақтауға тырысып, бұрынғы КСРО
республикаларының экономикалық бірлестігі үшін ... ... ... ... ... ... мен ... Банкісінде қолдау
таппады. Осы жағдайда Қазақстан Президенті ұлттықвалютаны әзірлеу және
енгізу туралы шешім ... ... ... Бұл ... ... қарсы шұғыл
шараларды қабылдау мен әлеуметтік-экономикалық ... ... Атап ... 1993 ... ... ... түзілдіру қағидаларын
өзгерту жорамалданды. Бұған қатаң ақша-несиелік саясат ... ... ... ... ... ... төмен халық тобын
әлеуметтік жағынан қорғау кірді. Осы тұстан Ұлттық Банк ақша ... ... ... ... алғанда 18 құжат жобаларын әзірлей
отырып, ... ... ... бастады.
Валюталық түзімді таңдау, валюталық ... ... ... ... болды. Валюталық бағамды әзірлеу кезінде терең
ойластырылған және таразыға салынған ... ... ... ... ... бір валюталар мен валюталар себетіне байлау, бағаның
аралық шегінде құбылуы секілді бірнеше нұсқаларды ... келе ... ... ... ... басшылығымен бірге басқарылмалы құбылу
түзіміне тоқталды.
Кеңестік сомдар 1993 жылдың 15-қарашасында таңертеңгі сағат 8-де
айырбастала бастады. Ал 1993 ... ... ... ... ... ... ... төлем құралы атанды. Төл ақшаны енгізуді
бастаумен бірге банктер мен ... ... ... ... ... ... аударылды. Ал 1993 жылғы 20 қарашада сағат 20-ға ... ... ... жұмыстар түпкілікті аяқталды.
Бірақ та ақша айырбасының аяқталуы ақша реформасының ... жету үшін ... пен ... банктің атқаратын орасан зор
жұмысының басы болды. Ұлттық валютаның орнықтылығы мен ... ... ... және құрықталмаған инфляция жағдайында
қамтамасыз ету міндеті ... ... ... ... ... Ол ... ақша шығарылымының ғаламат баға ... әкеп ... 1992 жылы ақша ... 6,9 есе ... да, ал баға 25 есе ... ... жылы ақша көлемі 5,3 есе, ал бағалар – 22,7 есе ... 1994 жылы осы ... ... 8,4 және 12,6 ... құрады. Инфляция
деңгейіне өзара берешектің өсуі де, ... ... ... ... ... ... сөзсіз. Бірақ ақша массасы өздігінен әсіресе жүйеде жоқ
Кеңестер Одағының ... ... тура ... ... ... ... тигізді. Мұнда ақша массасының артуы мен инфляцияның өнеркәсіп
қираған кезде болғанын атап өткен жөн. ... ... ... ... ауыл ... ... жиегінде тұрды.
1992 жылы республикадағы ішкі жалпы өнім 13 ... ... ... 12,9, ал 1994 жылы – 25,4 ... ... ... ... 1998 жылдың өзінде
ішкі жалпы өнім 8,9 пайызға кеміді, ал 1996 жылы ... кем өсім – ... қол ... ... ... ала бастаған жақсару ішінара бір
қалыпты қатаң ақша-несиелік саясатын жүргізудің арқасында ... ... ... ... тұру және ақша ... өсу қарқынын кеміту
нәтижесінде инфляция 1994 ... 1158 ... ... 1995 жылы ... ... Ал 1996 жылы ақша массасы 6,6 пайызға артқан кезде 28,7
пайызды құрады. Ары қарай инфляция ... ... ... ... ... ... ... жүрген жылдары мен айналыстағы ... ... ... ... деуге болады. Теңгені енгізгеннен кейін
бізге елімізде нақты уақыт ... ... ... тиіс ... ... ... соманың мөлшерін аса мұқияттылықпен есептеуге тура келеді.
Жылдар өтті. ... ... ... ... ... ІЖӨ ... ... банк жүйесі ТМД-да үздік деп танылды, ... ... ... теңгенің бағамы тұрлаулы. Яғни, ұлттық төлем жүйесі мен
валюта өздеріне жүктелген ... ... ... банк ... валютаның
енгізу тұжырымдамасында айқындалған жолды ақырына дейін іске ... ... ... ... Республикасының
валюта жүйесі;
3. Валюталық реттеу;
4. Теңге;

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасының ақша жүйесі мен ұлттық валютаның қызметі35 бет
"Ақша қаражаттарының есебі."41 бет
"Ақша-несие саясаты"7 бет
"Халықаралық валюта жүйесі."28 бет
"Халықаралық тасымалдарды рәсімдеу шарттары"3 бет
1993 ж акша реформасы35 бет
21 ХҚЕС «валюталық бағам өзгерісінің әсері»23 бет
MoneyОnСards программасы4 бет
«ақша қаражаттарының есебі»58 бет
«Қазпочта» Акционерлік Қоғамының Батыс Қазақстан Облыстық филиалына жалпы сипаттама25 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь