Адам және азаматтың конституциялық құқықтары мен бостандықтары

1. Кіріспе.
Конституция. Адам және азаматтың конституциялық құқықтары мен бостандықтары.

2. Негізгі бөлім
1.1 Адамның құқықтары мен бостандықтарын заңнамалық тұрғыдан шектеудің әлеуметтік.экономикалық және саяси шарттылығы
1.2 Адам және азаматтың құқығы мен бостандығына қол сұғу.
1.3 Конституциялық құқықтардың мызғымастығы.

3. Қорытынды
4. Қолданылған әдебиеттер тізімі
Зерттеу тақырыбының өзектілігі. Адамның құқықтары мен бостандықтары аса маңызды гуманитарлық құндылық. Адам құқықтарының, бостандықтары мен мүдделерінің басым артықшылықтары айдан анық. Мемлекеттік-құқықтық дамудың осы заманғы кезеңінде гуманитарлық құндылықтардың сөзсіз апологеттеріне қарсы елеулі уәждер ұсыну үрдісі байқалады. Батыстың демократиялық қоғамдарындағы құқықтар мен бостандықтарды асыра пайдалану мысалдары және оның барған сайын жаппай сипат алып бара жатқаны осыған дәлел бола алады.
Адамның абсолютті табиғи құқықтарын, заңның шеңберінде болса да, адамның шексіз бостандығы ретінде біржақты түсінудің, сондай-ақ адамның қоғамдағы абсолютті дербестігінің салдарынан экологиялық проблемалар туындап, қоршаған дүниеге, табиғатқа тұтынушы ретінде қарау пайда болды. Осыған байланысты бүгінгі күні адамның абсолютті табиғи құқықтары мен индивидуализм доктринасын қайтадан ой елегінен өткізіп алу қажет болып отыр. Индивидуализм мен ынтымақтастық қағидаты арасындағы келісімді іздестіру адамның құқықтары мен бостандықтарын шектеу, мұндай шектеулердің заңдылық шарттарын іздестіру, әр индивидтің әлеуметтік жауапкершілігін арттыру проблемасын, субъектілердің құқықтары мен міндеттерінің өзара шарттастығы проблемасын, сондай-ақ осы проблемаларды шешуге бағытталған саяси-құқықтық құралдарды әзірлеу пробемасын күн тәртібіне қойды. Сондықтан да көптеген егеменді мемлекеттерде, ең алдымен, «жас демократия» елдерінде құрылып жатқан мемлекеттілік үлгісі адамның және азаматтың негізгі құқықтары мен бостандықтарын пайдалану тетігін құқықтар мен міндеттердің өзара байланысын күшейтіп, адамның құқықтары мен бостандықтарын шектеу жағына қарай оңтайландыру стратегиясына байланысты болып отыр.
Міне осылайша, адамның құқықтары мен бостандықтарының шектелуі проблемасын біз қоғамдық және жеке мүдделердің арасында келісім іздестіру проблемасын ой елегінен өткізу шеңберінде қарастырып отырмыз.
Зерттеудің объектісі құқықтық мемлекеттің ең жоғары құндылығы ретіндегі адамның құқықтары мен бостандықтары болып табылады. Осы құқықтар мен бостандықтарды жүзеге асыру шектері, сондай-ақ құқықтық мемлекет қалыптастыру жағдайында осы шектеулердің заңдылық шарттары мен қағидаттары зерттеудің нысаны етіп алынды.
Жұмыстың мақсаты құқықтық мемлекетте адамның құқықтары мен бостандықтарының шектелуін кешенді түрде зерттеу, сондай-ақ осындай шектеулердің шарттары мен қағидаттарын қарастыру болып табылады.
1 Бородин В.В., Крусс В.И. Некоторые философско-правовые аспекты проблемы злоупотребления правами и свободами человека // Правоведение. – 2002. – № 6. – С. 34-57.
2 Аюпова З.К. Особенности построения демократического правового государства // Мысль. – 1999. – № 4. – С. 15-23.
3 Баймаханов М.Т. Избранные труды по теории государства и права. –Алматы: АЮ-ВШП «Әділет», 2003. – 710 с.
4 Баймаханов М.Т. Верховенство права как системообразующий признак понятия правового государства // Научные труды «Әділет». – 2001. – № 1(9). – С. 3-12.
5 Бусурманов Ж.Д. Права человека в постсоветском государстве: вопросы теории и практики: Автореф. дис. … д-ра юрид. наук. – Алматы, 2006. – 55 с.
6 Бусурманов Ж.Д. Концепция Государственной программы в области прав человека Республики Казахстан // Право и государство. Научно-информационный журнал КазГЮУ. – 2002. – № 3 (26). – C. 31-36.
7 Бусурманов Ж.Д. Проблемы правовой реформы в Казахстане и права человека // Научные труды «Әділет». – 2002. – № 2 (12). – С. 112-121.
8 Зиманов С.З. Конституция и Парламент Республики Казахстан. – Алматы, 1998. – 205 с.
9 Зиманов С.З. Права и свободы должны быть реальными // Советы Казахстана. – 1992. – 7 октября.
10 Зиманов С.З. К вопросу о двойном гражданстве // Советы Казахстана. – 1994. – 18 января.
11 Ким В.А. Идея о человеке, его жизни, правах и свободах как высших ценностях в Конституции РК // Вестник КазГУ. Серия юридическая. – 1998. – № 6. – С. 5-12.
12 Кенжалиев З.Ж. Развитие конституционного законодательства в Республике Казахстан: В 2 ч. – Алматы: КазНУ, 2004. – 300 с. (в соавторстве).
13 Ибраева А.С. Правовая культура: проблемы теории и практики. – Алматы: Жеты жарғы, 2002. – 352 с.
14 Мукамбаева Г.А. Манас и право: Монография. – Бишкек, 2003. – 336 с.
15 Назаркулова Л.Т. Особенности трактовки и формирования правового государства в разных странах и некоторые проблемы его становления в Республике Казахстан // Проблемы становления правового государства и конституционный процесс в Республике Казахстан: Материалы республиканской научно-теоретической конференции, посвященной 70-летию М.Т. Баймаханова. – Алматы: КазГЮА, 2003. – С. 34-41.
16 Сартаев С.С., Назаркулова Л.Т. Становление Конституции Республики Казахстан: проблемы и перспективы. – Алматы, 2002. – 408 с.
17 Сартаев С.С., Мальцев Ю.В., Юридический механизм реализации конституционных прав и свобод граждан // Известия АН КазССР. Серия общественных наук. – 1990. – № 3. – С. 63-69.
18 Сапаргалиев Г.С. Становление конституционного строя Республики Казахстан. – Алматы, 1996. – 165 с.
19 Сабикенов С.Н. О некоторых концептуальных подходах к изучению теории прав человека // Информационная эпоха: общество, экономика, культура, право: Материалы международной научно-теоретической конференции. – Алматы, 2002. – С. 23-30.
20 Сарсембаев М.А. Международное частное право: Учеб. пос. – Алматы: Ғылым, 1998. – 339 с.
21 Общая теория прав человека / Рук. авт. колл. и отв. редактор Е.А. Лукашева. – М.: Норма, 1996. – 509 с.
        
        ЖОСПАР:
1. Кіріспе.
Конституция. Адам және азаматтың конституциялық құқықтары мен
бостандықтары.
2. Негізгі бөлім
1. ... ... мен ... ... ... шектеудің
әлеуметтік-экономикалық және саяси шарттылығы
1.2 Адам және азаматтың құқығы мен бостандығына қол ... ... ... ... ... Қолданылған әдебиеттер тізімі
КІРІСПЕ
Зерттеу тақырыбының өзектілігі. Адамның құқықтары мен бостандықтары
аса маңызды ... ... Адам ... ... ... басым артықшылықтары айдан анық. Мемлекеттік-құқықтық дамудың
осы ... ... ... ... сөзсіз апологеттеріне
қарсы елеулі уәждер ... ... ... ... ... құқықтар мен бостандықтарды асыра пайдалану ... ... ... ... ... ... алып бара жатқаны осыған дәлел бола алады.
Адамның абсолютті табиғи құқықтарын, ... ... ... ... ... бостандығы ретінде біржақты түсінудің, ... ... ... ... ... ... ... қоршаған дүниеге, табиғатқа тұтынушы ретінде қарау ... ... ... ... күні ... ... ... құқықтары мен
индивидуализм доктринасын қайтадан ой елегінен өткізіп алу ... ... ... мен ... ... арасындағы келісімді
іздестіру адамның құқықтары мен бостандықтарын шектеу, мұндай шектеулердің
заңдылық ... ... әр ... ... жауапкершілігін
арттыру проблемасын, субъектілердің құқықтары мен міндеттерінің ... ... ... осы ... ... бағытталған
саяси-құқықтық құралдарды әзірлеу пробемасын күн тәртібіне қойды. ... ... ... ... ең алдымен, «жас демократия» елдерінде
құрылып жатқан мемлекеттілік ... ... және ... ... мен ... ... тетігін құқықтар мен міндеттердің
өзара байланысын күшейтіп, адамның құқықтары мен ... ... ... оңтайландыру стратегиясына байланысты болып отыр.
Міне осылайша, адамның құқықтары мен бостандықтарының шектелуі
проблемасын біз ... және жеке ... ... ... іздестіру
проблемасын ой елегінен өткізу шеңберінде қарастырып отырмыз.
Зерттеудің объектісі құқықтық мемлекеттің ең ... ... ... ... мен ... ... табылады. Осы құқықтар
мен бостандықтарды жүзеге асыру шектері, сондай-ақ ... ... ... осы ... заңдылық шарттары мен қағидаттары
зерттеудің нысаны етіп алынды.
Жұмыстың мақсаты ... ... ... құқықтары мен
бостандықтарының шектелуін кешенді түрде зерттеу, ... ... ... мен ... қарастыру болып табылады.
1. Адамның құқықтары мен бостандықтарын заңнамалық тұрғыдан шектеудің
әлеуметтік-экономикалық және саяси шарттылығы
Сонымен, мұның алдындағы бөлімдерде біз адамзаттың, ... ... ... ... және жеке ... ... мен өзара іс-
қимылы айтарлықтай ықпал еткенін, мұның өзі ... ... ... ... ... заңдылығының көрінісі болып табылатынын
негіздеген болатынбыз. ... ... ... ... ... адам ... мен ... заңнамалық тұрғыдан шектеп
отыру қажеттігінің тереңде жатқан ... ... ... бір ... қоғамдық тұлға болғандықтан, қоғамның біртұтастығын қамтамасыз ... оның ... ... мүддесін қамтамасыз етіп отыру маңызды, екінші
жағынан, адамның жеке қасиеттерінің көрінуі үшін оның ... ... оның ... ... ... ... етіп отыру
маңызды. Осы орайда ... ... ... ... жеке және ... ... ... индивидтердің
сәйкеспейтін құқықтары мен мүдделерінің ... ... деп ... емес [1, ... ... ... жол ... деген сұрақ туады. “Бұл дилеммадан
шығудың жолы мынау ғана, - деп есептейді белгілі неміс заңгері Клаус ... ... ... қорғалуы саласы мен олардың шектелуін нәзік түрде
ажырата білу керек” [2, ... ... ... ... ... атап өту жөн: ... құқықтары мен
бостандықтарын құқықтық тұрғыдан шектеу мен оның ... ... ара ... ... тек ... ... ғана ... болады. Жоғары заңи күші бар нормативтік-құқықтық акт ... ... ... ... мен ... ... ... белгіленуі тиіс.
Заманауи кезеңде адамның құқықтары мен ... ... ... ... қажеттігі әлеуметтік, сондай-ақ экономикалық және
саяси сипаттағы бірқатар факторларға байланысты.
Адамның ... мен ... ... тұрғыдан шектеудің
экономикалық факторлары ретінде нарықтық ... ... ... болады. Қазақстан Республикасы өзін құқықтық мемлекет деп
жариялады, ол директивалық-бөліністік экономикамен ... ... ... ... әрі ... ... барынша жәрдемдесетінін адамзат
дамуының тарихы көрсетіп отыр. Нарықтық ... ... ... мен оның еркіндік кеңістігін қамтамасыз етеді. Бұл ... ... ашық бола ... азаматтық қоғамға айналады. Мұндай
еркіндікті қамтамасыз етудің қажетті ... жеке ... ... ... даму тарихы дәлелдеп отыр. Ол жекелеген ... ... тек өмір ... ғана ... ... ... ... белгілі
бір дербестікке, өз қабілетін іске асыруға ... ... ... Ал ... мен ... ... ... сипаттағы өзара қарым-
қатынастар болуына мүдделі, еркін ... ... ... ... ... құқық қоғамның өмірінен тыс қалады. Шын мәніндегі құқықтық тәртіпті
жоғарыдан мемлекет белгілемейді, ол өз бостандығының, ... ... ... ... мүдделі азаматтық қоғамның қойнауынан өсіп
шығады. Мемлекеттің құқықты шектеуі, егер сол ... ... ... әрі соны ... ... ... ... тұрмаса, еш уақытта
аяғына дейін дәйекті әрі сөзсіз бола алмайды. Азаматтық қоғам – ... өзі ... ... ... пайда болатын қатынастардың
жиынтығы. Егер ол әлеуметтік ... ... ... өз ... ... ... болса, мемлекеттік және муниципалдық билік
органдарын “тәртіпке шақырып” отыруға, ... ... мен ... мемлекеттік және муниципалдық қаражатын ұтымды да ... ... ... ... онда ол ... ... факторына айналады. Мұндай қоғамның санасына ... ... ... ... ... қабылдауды
дәріптеу тән болып келеді. Және де, ең ... ... ... адам, оның
құқықтары мен бостандықтары ең жоғары әлеуметтік ... деп ... КСРО ... ... дамудың бастапқы кезеңінде либералдық
мемлекет қалыптастыруға бағыт алды. Саяси-идеологиялық тұрғыдан алғанда ... ... ... ... ... ... көшу кезінде ең бір келешегі бар бағыт деп ... ... ... дамудың либералдық-демократиялық бағыт ұстануы халыққа
қызмет көрсету бірте-бірте мемлекеттің ... ... ... ... ... [3, ... ... жүзеге асырылған экономикалық және саяси реформаларды
бірнеше кезеңге бөлуге болар еді. 90-шы ... ... ... кезеңді,
әдетте, антистатистік деп атайды. Бұл кезеңде реформалау саясаты ... ... ... ... ысырып шығарып, өздігінен дамитын нарықты
қалыптастыруға бағытталды. Жалпы алғанда ... ... ... ... ... ... қарамастан, бұрынғы КСРО-ның әр
мемлекеті экономикалық және саяси реформалардың ... ... ... Өзбекстанда реформаларды жүргізудің түйінді бес ... олар ... ... ... ... шешуші рөлі, заңның бәрінен жоғары тұруы және заңға бағыну,
күшті әлеуметтік саясат, нарықтық ... ... ... ... ... монетарлық идеология саясаты үстем ... ... ... ... және Бүкіл дүние жүзілік банкпен тығыз ынтымақта
болғанына қарамастан, экономика саласында ... ... ... ... ... саласында жүргізілген реформалардың тәжірибесі мұнда
жекешелендіруге, экономикада, әлеуметтік ... ... ... ... ... көрсетіп отыр. “Есеңгірететін терапия” әдісіне
бұлайша сақтықпен қарау көбіне халықтың тығыз орналасуына байланысты болып
келеді. Кез ... ... ... ... ... жарылыстарға
апарып соқтыруы әбден мүмкін. Нақ сондықтан да мұнда ... ... рөлі ... ... ... ... экономика үлгісі
қолданылуда.
Қазақстан, Қырғызстан мен Ресей бір мезгілде либералдық ... және ... ... ... жүйе ... ... Жеке меншікті, кәсіпкерлікті ... ... ... ... ... ... ... жоспарлы түрде
реттеу институттарын таратып, нарықтық экономика институттарын ... ... және ... құру ... ... маңызды шарты болып табылады. Осының бәрі ... ... ... ... ... ... негізін
құрайтын орташа тапты қалыптастыруы тиіс болды. ... ... сала ... ... медицина қолдап отыру, зейнетақымен
қамтамасыз ету, жұмыссыздарға көмектесу) ғана қалды.
Басқа да ТМД ... ... ... да ... ... түрде жүрді. Тәуелсіз жаңа ТМД ... ... ... ... ... қоғамдық қатынастардың басқа да
салаларында ... ... ... ... ... бұл ... ... ұрындырды. Жекешелендіру нәтижесінде көзделгендей тың
ынталылықтар құрылмады, өндіріс ... не бір ... ... қалды.
Сондықтан бұл жерде оң жайлармен қатар толып жатқан ... ... ... ... олар ... келе ... жағдаяттың
жақсаруы орнына, дағдарыстың тереңдей түскенін көрсетіп берді. Соңғысы
мемлекеттің әлеуметтік ... күрт өсіп ... ... жинақтауға
қабілетсіздігінен; өндірістің құлдырауынан; тұрмыс ... ... ... капитализмнің пайда болуынан;
мемлекеттің ... аса ... ... міндеттерін орындауға
қабілетсіздігінен, денсаулық сақтау, білім ... ... ... ... ... ... құқық қорғау
органдарының етек алған қылмысты ауыздықтай алмауынан; мемлекеттік ... ... ... ... ... әлеуметтік-саяси
қарсы тұрулар мен ұлттық қақтығыстардың шиеленісуінен көрініс тапты.
Бүгінгі күні кәсіпкерліктің дамуы заңнамалық ... ... мен ... иелігінен алу жүргізілді, солай бола тұрса да
орташа таптың қалыптасуы туралы айтуға әлі ерте. Мұндай жағдай не ... ... ... оның ...... ... ... әлі де болған жоқ. Мемлекеттік институттар шаруашылық жүргізуші
субъектілердің қызметін директивалық басқарудан және ... ... бас ... ... ... ... ... белсене
ықпал етіп бақты. Ақырында, бастапқы капиталдың ... ... ... үшін ... жасалды. Мемлекеттік бюрократияның ... жеке ... ... ... ауыз ... ... ... етек алуы, қолдарынан келсе мемлекеттің өзін де жекешелендіріп
алып, оны өз мүдделеріне бағынышты етуге ұмтылған «номенклатуралық ... ... ... ... ... негізгі теріс салдары еді.
Атап айтқанда, экономикалық ... мен ... ... алпауыттар жария етпей, көпшілік нарық ... ... ... ... ... және ... ... Құны жоқ
жекешелендіру-инвестициялау және тұрғын үй ... ... ... ... ... ... болып шықты. Социализм ізіндегі осы
заманғы жағдайларда мемлекеттік билік бастапқы ... ... ... ... ... шенеуніктердің жеке басының баюына қызмет
етті. Осының бәрі орташа таптың ... ат ... ... тобының құрылуына алып келді, ал халықтың негізгі тобыры түксіз
қалды.
Қорытындысында жеке меншік танылды, ... бұл ... ... азат бола ... Осы ... ... ... туған капиталдың
басынан бақайшағына дейін барлық жерінен қан мен ... ... ... ... қалай еске алмассың [4, 770-бет).
Сөйтіп, 90-жылдардағы радикалды реформалардың күйреуінің себебі -
мемлекеттің қоғам өміріндегі ... ... ... ... ... ... ... жасайтын ықпалының сипаты мен тәсілдері ғана
өзгерді, ... ... ... ... ... түрде өрістеді.
АҚШ-та әлеуметтік құқықтар американ азаматтарының табиғи құқықтары деп
танылған, шеттетілмейтін және де ... ... ... ... сот ... ... «іргелі» құқықтары секілді ... ... ... [5, ... тағы да ... қатарлы мемлекеттердің тәжірибесіне ... ... ... ... жөн: ... ... саналылық пен стихиялық
элементтерін міндетті түрде ұштастыруы тиіс, ал мемлекеттің және ... ... ... еш ... жөн. Осы заманғы алдыңғы қатарлы
елдердің ішінде барынша либералдық экономика негізінен ... тән ... Десе де ... да ... экономикасы мемлекеттің рөлін күшейтудің
арқасында ғана дағдарыстан шыға ... ... ... ... ... бұған айқын мысал бола алады.
Еуропа елдерінің экономикасында да ... рөлі ... ... жарқын мысалы. Мұнда экономикаға мемлекеттік-құқықтық
тұтқалар арқылы ықпал етіліп отырады.
Мысалы, Оңтүстік ... ... ... ... ... жүргізілуі, мемлекет пен шаруашылық жүргізуші
субъектілердің ... ... ... ... арқасында мүмкін
болды. Үкімет өз өндірісін ... ... ... ... ... ... стратегиялық бағыт ұстады. [6].
Нарықты реттеп отыруда экономикалық жоспарлау министрлігіне ... ... ... экономиканы реттеу бұйрықтар, директивалар, арқылы, яғни
әкімшілік ... ... ... ... ... ... Осы орайда академик О.Боголюбовтың «жапондар мен Азияның жаңа
индустриялы елдерінің соғыстан кейінгі жетістіктері ... ... ... бағыт беруші ықпалымен байланысты» деген пікірі
әділетті [7].
Нарық жағдайында экономикаға мемлекеттік-құқықтық ықпал ... ... ... ... емес, «жалпыға бірдей әл-
ауқат мемлекетің», яғни әлеуметтік мемлекетті қалыптастыру болып табылады.
Жалпыға бірдей әл-ауқат мемлекеті ... ... ... жұмсаруын және
жұрттың бәрінің ең аз нақты табыспен қамтамасыз етілуін білдіреді. Бұл идея
бүгінгі ... ... ... ... ... ... ... жатыр.
Дегенмен стратегиялық мақсаттары мен мән-мазмұны бірдей бола тұра,
«жалпыға бірдей әл-ауқат мемлекеті» мен ... ... ... айтарлықтай айырмашылық бар. Егерде ... ... ... ... үшін ... ... тануды негізе алатын
болса және өзі де билік басындағы үкіметке тәуелді болса, екіншісі адамның
және азаматтың, ең ... ... ... ... ... ... бекіндірілген құқықтық мәртебесін жүзеге асыруға
бағытталған. Соңғы жағдайда ... ... ... ғана ... ... ... да, ... қызмет оның міндетіне айналады.
Жиырмасыншы ғасыр адамзат өркениетінің тарихында айта қаларлықтай
ғасыр болды. Екі ... ... ... ... ... ... мен
ыдырауы, ғылыми-техникалық саладағы ғаламат сапалық секірістер, ғарыштық
дәуірдің басталуы – ... ... ... мен ... ғасырының
неғұрлым жарқын фактілері. Ғаламдық жаңғырыстар адам ... ... ... олар ... қатынастар жүйесін де айналып өткен жоқ.
Өткен жүзжылдық күні ... ... ... ... ... ... төңкерістер дәуірі болды. Оның көріністері тарихтың ең ... тән, ... даму ... ... ... қоғамдық қобалжуларда,
адамдардың елден елге және ... ... ... ... қоныс
аударуында, адамзаттың үлкен бөлігінің тұрмыс сипатында төңкеріс жасаған
ғылыми-техникалық прогресте және ... ... ... өзгеруі жеке тұлғаның қажеттіктері мен мүдделерінің
өсуіне әсер етті. Кей-кейде алуан түрге ене отырып, олар ... ... ... ... ... детонаторына айналды. Оларды өз
қалауын қанағаттандыру үшін пайдалану мүмкіндігінің кеңеюіне байланысты әр
адамның өз табысын ... ... ... күрт ... ... жайлы
болуын қамтамасыз ету, автомобильдер, саяхаттар және өзге де қажеттіктер
қоғамды тұншықтыруға айналды. Алайда нарықтық экономика жолы ... ... әрі ... ... ... бай ... да, жолы болмайтын және
сырқаты бар адамдарды кедей жасайды. Соның өзінде әл-ауқат деңгейі ... ... ... да ... бар. ... осы қарама-
қарсы полюстері арасында орын алып ... ... ... ... ... ... ... қол жеткізуге болады?
Әрбір индивидтің лайықты тұрмыс деңгейін ... ету үшін ... ... ... ... ... ... қайнар көзі мемлекеттің
тұрақтандырушы, ықпалдастырушы және жасамдық рөлінде деп білді. ... ... ... ... ... ... құқығы, жеке тұлғаның
құндылық бағыт-бағдарының өзгеруі, оның ... ... ... ... мемлекет пен индивидтің қарым-қатынас құрылымын айтарлықтай
өзгертті.
Осыған ... ... ... ... да ... Оны
қолынан бәрі келетін әрі билікпен бірге құдайдың өзі ... ... ... деп ... ... келмеске кетті. Айтқандайын, ХІХ ғасырдың
ортасында оның орнына келген, мемлекетті «түнгі күзет» ... ... те ... ... ... бере ... ... қатынастар
жүйесіндегі оның оң рөлі туралы ой-пікір ... ... ... ... ... 1930 ... дүние жүзілік
әлеуметтік және экономикалық дағдарыстың шегіне жеткен ... ... ... орнатылып, ол тоталитаризмге ұласты, Еуропада фашизмді
жақтаушылар күш ала ... ... ... жұмысшы және ұлттық-азаттық
қозғалыс қатерлі мөлшерге жетті. Міне, осындай жағдайда жұрт ... жолы ... ... ... тарапынан
реттелуін күшейту деп білді.
Басқа елдердің ... ... ... ... ... ... анархиямен және бетімен кетушілікпен еш сыйыса алмайды,
ал экономикадағы мемлекеттің рөлі айтарлықтай болуы тиіс.
Бұл мынадай аса ... ... ... Шын ... ... өскіндер әлі де әлсіз болып отырған жағдайда ... ... келе ... ... ... ... ... үшін оған
биліктің қолдауы мен қорғауы керек-ақ. ... ... ... ... жатқан жаңартулар үшін өлшеусіз жоғары бағаларды
азайту мақсатында реформалар оларға әлеуметтік бағдар берілуін, «есеңгіреу»
зардаптарының ... ... ... ... ... ... ... сезінуі тиіс. Нарықтың қалыптасу жағдайында мемлекеттік билік
қоғамға тікелей немесе жанама түрде ықпал ете ... ... ... ... ... қарсы тұрып,
шиеленіс пен жанжалдарды бейтараптандыруы;
2) қоғамдық тұтастықтың ... ... оны ... ... ... ... Ол үшін мемлекеттік билік күшті болуы,
ал мемлекет ең ... ... ... ретінде қоғамды және, ең алдымен,
бүкіл экономика саласын ... ... рөл ... ... ... арттыру үшін олар “номенклатуралық алпауыттар ... ... ... ... ... жүзеге асырылуы жөн.
Бұл жағдайда құқықтың рөлі де өзгереді. В.И.Гойманның әділетті түрде
атап ... “ол ... ... ... нысанасын анықтау –
адамдардың нақты ... ... ... отыру, оның заңдылығының
және іс жүзіндегі нәтижеге қол жеткізудің кепілі болу ... ... ... ... экономиканың қайшылығы мынада: қоғамдық дамудың өндірістік
тұрғысы жағынан алғанда – ... ... ... ... ... жағынан алғанда – нарықтың дамуында әлеуметтік қысым ... ... ... ал ... өзі ... қайшылықтарға апарып
соқтыруы әбден мүмкін. ... ... аса ... ... ... ... сақтау [9, 178-бет], адамдардың ... ... ... ... ету болып табылады. К.Цвайгерт
пен Х.Кетцтің пікірінше, “экономикалық күштердің ерікті ойыны автоматты
түрде тепе-теңдік пен ... алып ... ... ... ... ... ... орнату қаупі болатынын қазір
жұрттың бәрі танып отыр. Сондықтан да бұл ... ... ... үшін оны бәсекелестіктің теріс ... ... ... бір құқықтық шеңберге енгізу қажет болады” [10, 17-бет].
Осыған орай ... ... ... экономиканы
қалыптастыру жағдайында құқық пен мемлекеттің рөлі түбегейлі өзгерістерге
ұшырайды. Егер директивалық-бөліністік экономика ... ... рөлі ... ... ... келген болса, енді нарықтық
экономика жағдайында екі ...... ... мен құқықтық шектеу
іс жүзінде қосарлас жүреді және ... ... ... ... ... [11, 17-бет].
Нарықты қалыптастыру кезіндегі құқықтың рөлі ортақ “ойын ... ... ... ... ... кейде тіпті қарама-қарсы
мүдделер (қоғамдық, мемлекеттік, ұжымдық, жекелік және т.б.) ... Бұл ... ... прогрестің қозғаушысы ретіндегі салауатты
бәсекелестік болады. Құқықтың міндеті – осы үшін пайдалы ... ... ... ... ... болатын ұмтылыстардың теңдігін ұстап
тұру.
Нақ сондықтан да 90-шы жылдардың ортасында Қазақстан Республикасында
саналы-ұйымдастырушылық бастауларды күшейтіп, ... ... ... ... араласуы жағына қарай бетбұрыс жүзеге ... ... және ... ... ... ... және ... олардың рөлін арттыруға тиімді “араласуының” объективті түрдегі
қажеттілігі пайда ... Бұл өз ... ... ... мен құқықтық
ынталандырудың күшейтілуін қажет етеді. Бүгінгі таңда экономикадағы саналы-
ұйымдастырушылық бастауларды күшейте түсу қажеттігі туып отыр.
Заңгерлік заңдар экономикалық ... не ... не ... мүмкін.
Сондықтан да экономикаға мемлекеттік-құқықтық ықпал ету ынталандыру ретінде
де, сондай-ақ шектеу ретінде де болуы тиіс. ... ... ... ... ауыл ... акционерлік қоғамдардың,
өндіру және өңдеу ... ... ... ... ... ықпал жасап отыруға болады. Мұндағы мақсат – экономиканы көтеріп,
оған нарықтық тетіктерді енгізу, ... ... ... ... ... ... бағыттары кәсіпкерлік, шағын және
орта бізнес болуы тиіс. Бұл ... ... ... ... ... болып табылады.
Ынталандырумен қатар құқықтық шектеу де қажет. Оның мақсаты – ... ... ... ... ... әртүрлі кедергілерді альп тастау.
Бұл дегеніңіз әсіресе шын мәніндегі нарықтық ... ... ... ... Билік, құқық, заңдар нарықтың адамгершілікке жатпайтын
көлеңкелі жақтарын тізгіндеп, оның ... ... бір ... ... ... тигізетін ілеспе әсерін барынша жұмсартып отыруы тиіс.
Осылайша, “адамдардың ой-санасы мен ... ... бір ... ... ... пайда болуын ынталандырып, екіншілерін тежей
отырып, құқықтың ақылға қонымды саясаты ... ... ... ... ... жасай түседі”. Нарықтық экономиканың орнығуы жағдайында
құқықтық шектеулер де, сондай-ақ ... ... да ... ... үдерісін заңи тұрғыда басқарудың маңызды ... ... ... ... ... және атап ... ... мен бостандықтарын заңнамалық тұрғыдан ... ... ... әлеуметтік-мүліктік жағынан
күрт жікке бөлініп кетуі, монополізм, әділетсіз бәсекелестік, құқықтар мен
бостандықтарды асыра пайдалану ... ... ... ... ... ... ... үрдістерді тежеп отыру қажеттігінен ... ... шын ... ... жоқ ... ... ... Құқықтық
шектеулер нарықтың адамгершілікке жатпайтын көлеңкелі жақтарын тежеп, оның
халықтың белгілі бір топтарына, әсіресе ... ... ... ... барынша жұмсартады.
Адамның құқықтары мен бостандықтарын заңнамалық тұрғыдан шектеудің
саяси шарттылығы көпшіліктің мүдделерін қорғауды күшейте түсу ... ... ... ... ... абсолюттік
құқықтарының доктринасындағы қағидалардың бірі ... адам ... ... ... етілген шеңберде кез келген тыйым салынбаған
тәсілдермен жүзеге асыра алады және адам ... ... ... ... бір ... ... айтқанда белгілі дәрежеде қоғамнан
оқшау болатынын көрсетеді. Адамның ... ... ... ... ... іс жүзінде теріс ... ... және ... мүдденің барған сайын жиі-жиі пайда болып ... ... екі жеке ... ... ... ... сыни тұрғыдан ой елегінен өткізуді қажет етеді. Ал ... ... ... ең ... ... демократия” елдерінде
құрастырылып жүрген мемлекеттілік ... ... және ... ... мен бостандықтарын пайдалану тетігін оңтайлау стратегиясымен
байланысып жатыр.
Осы орайда адамның ... ... ... ... және ... ... жариялануы – жасанды идея және ол ... ... ... дәстүрлері жоғалған қоғам үшін ықтималды түрде ... ... ... ... ... ... болады.
Заң ғылымы мен практика құқықтың асыра пайдаланылуын, ең ... өз ... оның ... ... қайшылықта
пайдалануымен немесе өз өкілеттіктерінің ... ... ... ... ... пайдаланылуы субъективтік құқықтың
қолданылуы шектен шығып кеткен жерлерде болады және ол ... ... ... жатады. Мұндай амалдар, әдетте, атқару,
пайдалану және қолдану амалдары арқылы жүзеге асырылады. Құқықтарды ... ... ... ... ... ... сөз. Бұл ... субъект өзіне рұқсат етілмеген іс-әрекеттерге бармау
керек дейтін тыйым нормаларын ұстанады. ... ... ... ... ... жоқ. Өзінің құқықтары мен бостандықтарын асыра пайдалану
арқылы азаматтар қоғамға, мемлекетке, жеке ... ... ... ... құқық бұзушылық санатына жатады, өйткені құқығын асыра пайдаланған
адам субъективтік құқықтың ... ... ... ... ... ... жүзеге асырудың шектерін белгілейтін және осындай іс-әрекеттер
үшін қолайсыз зардаптары болатын ... да ... ... РФ ... 202-бабында жеке нотариустар мен ... ... ... үшін ... көзделген. Өкілеттікті
асыра пайдаланудың түрлері әр алуан болуы мүмкін: мәселен, мәліметтерді
жария ету, жалған құжаттарды ... ... ... ... ... ... және ... жерде артықшылыққа ие бола отырып, айталық, ... ... ... кездесіп қалатын кедергілерлі айналып өтуге немесе басқа
құқықтық қатынасқа қатысушыларда болмайтын жеңілдіктерге ие болуға болады.
Мұндай іс-әрекеттердің мақсаты: өш алу, қара ... ... ... жақын
адамдарға көмек көрсетуге тырысу секілді ... ... ... Өз
өкілеттіктерінің шегінен шығып кеткен адам басқа азаматтың не мемлекеттің
құқықтарын шектейді, оларды заңды ... ... ... асыра пайдаланылуын көп ... елде ... ... және ... ... ... етек алуымен, қоғамдағы
әлеуметтік шиеленіспен түсіндіруге болады.
Бірқатар көкейтесті ... ... ... ... пен ... арасындағы қарама-қайшылықтарды шиеленістіріп жібереді, діни дау-
шарлар мен ... ... ... сөйтіп азаматтардың
конституциялық ... ... ... альп ... ... ... зейнетақының, жәрдемақының мезгілінде
төленбеуі жайында болған кезде биліктің қолындағы ... ... орын ... ... туралы айтуға болады. Азаматтардың
мемлекетпен ... ... ... ... ... қатысты
қатынастарындағы мұндай асыра сілтеудің кері әсері болатыны ... да ... ... наразылық акциялары секілді азаматтардың
мемлекетпен ара қатынасындағы өзін өзі қорғауының осындай түрлері барған
сайын ... ... ал бұл көп ... ... ... ... пайдалануға айналып кететіні де бар.
Құқық бұзушылықтың айрықша түрі ретіндегі ... ... ... ... 1) ... ... субъективтік құқықтарының болуы; 2)
оларды іс жүзіне асыру әрекеті немесе соған қатысты ... 3) ... ... ... ... бағытта пайдаланылуы; 4)
құқықты жүзеге асыру ... ... 5) ... ... жеке мүдделерге
залал келтірілуі; 6) нақты заңи тыйымдардың немесе міндеттердің бұзылуы; 7)
құқық қолданушы ... ... ... ... фактісінің ашылуы; 8) асыра
сілтеулердің заңи зардаптарының болуы және т.б.
Бір қызығы, құқықты асыра пайдалану көп жағдайда ... ... ... ... ... ... пайдаланудың салдары осы заманғы заңнамада
айқын көрсетілмеген, екіншіден, мұндай салдар әрдайым бірдей таза құқықтық
сипатта бола ... ... ... нашарлығы кей-кейде субъектіні
осындай іс-әрекеттерге “айдап салады” да, заң мұны құқықты асыра пайдалану
деп қарастырмайды. Осыдан келіп ... ... ... деген ұғымның
өзін, оның белгілерін заңмен бекіндіру қажеттігі туындайды.
Құқықты асыра ... ... ... ... тіптен қауіпті,
өйткені ол жалпы адами құқықтар мен бостандықтарды ... жеке адам ... ... өзара қарым-қатынастағы пропорцияларды бұрмалайды.
Өз құқықтарыңды өз мүдделеріңді жүзеге асыру үстінде ... ... ... ... ... ауқымды болады. Өз құқықтарыңды
ақылға қонымсыз ... ... ... ... ... ... ... апарып соқтырады.
Дәстүрлі либерализм қағидаттарына негізделген қоғамның рухсыздығы –
оның қасіреті, мұны осыдан жүз жыл ... ... ... ... ... “жабайы капитализм” кезеңіндегі ... ... ... мен ... ... ... субъектілердің
әлеуметтік мұраттары мен құндылықтарына, құқықтарына, ... ... ... Көп ... ... ... ... белгілі бір
құқықтар берілген деп есептейді де, оларды тыйым салынбаған кез ... ... ... ... В.В.Бородин, В.И.Крусс былай деп атап көрсетеді: “бұл
игіліктердің ... ... ... сондай, ол экономикалық
мүдделердің, саяси адалдықтың ... ... ... ... ... ... танылуы, дәйекті
(“іріктеліп” алынған емес) әлеуметтік серіктестік, ... және ... ... ақыр ... ... қарапайым ақылға
қонымдылықтың міндетті минимумы негізінде басқа тұлғалардың ... ... ... да бір ішкі ... ... ... Сонымен
бірге құқық иелерінің өз игіліктеріне келтірілген қауіп-қатер мен ... ішкі ... осы ... заңи практиканың “сыртқы” тіліне ... ... мен ... ... ... мүмкіндігі туралы
мәселе қойылады. Құндылықтардың ... ... ... ... қажет етеді, ал оларды қанағаттандыру “сыртқы” әлеуметтік
игіліктер мен ... ... ал ... ... ... ... келтіруі мүмкін. Тарихи тұрғыдан алғанда ... ... жеке мен ... нәрселердің дау-шарын шешудің
құқықтық нұсқасы, осылайша, барынша құбылмалы мәнде көрінеді” [1].
Б.С.Эбзеевтің пікірінше, “батыстың қоғамдық ... ... ... абсолюттендіру үрдісін ақыры еңсере алмады” [11, 115-бет].
Әрине, ... ... әрі ... адам ... маңызын кемітуге болмайды. Адам ... ... ... ... адамның, мемлекеттің және қоғамның өзара
қарым-қатынасында адамның басымдырақ болатынын білдіреді. Адам зерттеліп
отырған қарым-қатынастар жүйесіндегі орталық ... Егер ... ... ... ...... пен ... тұрақты да
тиімді өмір сүруінің негізі деген осы. Алайда гуманитарлық құндылықтардың
деректерін көзсіз апологеттей беру де ... ... ... ... ... ол басқалардың бостандықтарын бұзып, ортақ мүдделерге
зиян ... ... ... ... ... ... ... индивидуализм идеясының оғаштығын атап көрсеткен
болатын, осы идеяның одан әрі ... ... ... ... ... ... ... барлық индивидтердің бостандығы үшін қатерлі болатынын
көрсетіп отыр. Буржуазиялық қоғамның даму барысында буржуазиялық либералдық
индивидуализмнің ... ... және ... ... ... ... күрт жікке бөлініп кетті, соның салдарынан ... ... ... Мұны ... ... батыс елдерінің тәжірибесінен
байқауға болатын еді. Бұл жерде буржуазиялық қоғамның даму ... ... өзі ... ол ... және ... жаңғырығына айнала бастағанын айту керек, осыған байланысты
А.Токвиль индивидуализмді былай деп. ... „әр ... ... ... өз отбасымен және достарымен ғана ... ... да ... ... Адам, осылайша, өзі үшін ... ... ... да, ... ... ... үшін еш қобалжымайды” [12, 373-
бет].
Индивидуализмді бұлайша ... ... ... ... туған. Осының нәтижесінде индивидуализм „алғашында ... игі ... ... ғана ... ... уақыт өте келе
ол қалғандарының барлығының көзін құртып, ақыр аяғында өзі ... ... ... ... ... ... өлшеусіз сүйіспендік адамды
дүниедегінің барлығына ... жеке ... ... ғана қарауға және
қалған адамдардың бәрінен өзін артық санауға мәжбүр етеді [13, ... [14, ... ... ... мүдделеріне құлақ аспай, индивидтің
мүдделеріне басы артық басымдық беру қоғамды ... ... ... ... адам тек жеке өз ... ғана ... қалып қояды.
Нақ сондықтан да осы заманғы батыс елдері ... ... ... Л.Дюганың айтқанындай, „индивидуализм доктринасы
кемітіле” бастады [15, 31-бет].
Адамдардың өзгеруі - өмірдің ең бір азапты ... деп. ... атап ... де [16, ... бүгінгі күні барлық ... ... ... ... ... ... ... мен
бостандықтарын шектеуге қайта бағыт ұстап жатыр.
Индивидуализм мен ынтымактастык кагидаты арасында ... ... ... мен ... ... зандылык шарттарынын
орныкуынан корінуде.
Осы заманғы кезеңде қоғамның жойқын апаттар мен ... ... ... үшін ... өзі ... баян ... ... Ала отырып, біз былай деп.
есептейміз:ен жогаргы кундылык ретіндегі адам туралы ... ... ... ... индивидтін азаматтык, саяси жане экономикалык
кукыктарынын шегі ... ... онын ен коп ... ... ... ... жок.
Мемлекет пен қоғам мүдделерінің басымдығы адамды әлеуметтің өмір сүру
мақсатынан оның ... ... ... сөйтіп әлеуметтің мүдделері
үшін индивидтің мүдделері құрбандыққа шалынады да, ... ... ... ... ... ... оның ... мемлекетке
деген патерланистік масылдық көзқарас дамиды. Мемлекеттік-құқықтық дамудың
ұзаққа созылған бүкіл дүние жүзілік тарихы бұған дәлел бола алады. ... ... ... ... мүдделері басым болып келді де,
адам бұл жерде мемлекеттік тетіктің „бұрандасы” ретінде қарастырылды. ... ... ... қоғамның тоқырауға ұшырауына, ақырында –
қоғамдық дағдарыс пен азып-тозуға алып кеді.
Алайда, екінші жағынан, индивидтің ... ... ... ... ... ету қоғамның ыдырауына, эгоизмнің етек алуына, қоғамдық,
мәдени, адамгершілік тұғырлардың ... және ақыр ... ... ... алып барады. Индивид бостандығының басымдығы
мемлекетті әлсіретеді, қоғамдық қатынастардың реттелуін кемітеді, ... ... діни ... бас ... мүдделері мен индивидтің мүдделері, бостандықтары арасындағы
бұл ара ... ... жеке ... ... пен ... ... бұзылуына апарып соғады, ақыр ... ... өзін ... ... ғаламдық проблемаларының туындауына ұрындырады.
Халықаралық қылмыскерлік, лаңкестік, экологиялық проблемалар, ғаламдық
ауа ... ... ... ... ... туындауы да
субъектілердің өз амалдары үшін жауапкершілігінің төмендеуіне ... ... ... күні әр индивидтің, ... ... ... құқықтар мен бостандықтардың
міндеттері мен шектеулері проблемасы барған сайын ... ... ... ... ... ... ... осыдан көруге болады. Бұл
аз десеңіз, қазіргі кезеңде адамзат әлемі тап ... ... ... ... ... да осыдан көруге болады.
Қазіргі заманғы шетелдік озық ... ... ... ... таңда жалпыәлемдік демократиялық даму арнасына орала
бастаған кеңес ізіндегі елдерде ... ... ... ... ... ... алуы керек. Алайда бұл жерде либерализм мен шекті
индивидуализмді шатастырмаған жөн. Бүгінгі күні бірқатар ТМД елдерінде жеке
адам мен ... ... ... басы ... ... болуы
мемлекеттің „әлсіреуіне”, қылмыстың белең алып, діни секталардың бас
көтеруіне және басқа да ... ... ... ... ... ... ... жеке басының пайдасына ғана ... ... ... ... оның көмегімен жеке және қоғамдық мүдделерді ақылға қонымды
түрде ұштастыру негізінде ортақ игілік қамтамасыз етілуі тиіс. Сондықтан ... күні ... ... мен ... тұтастығының ұштастырылуын
қамтамасыз ету айрықша маңызды.
Жоғарыда баян етілгендердің негізінде мынадай қорытынды ... ... ... адамның бостандықтарын қамтамасыз етумен қатар,
ортақ мүдделерді қамтамасыз ету ... ... ... мен
бостандықтарын шектеп отыру мәселесі де өзекті болып табылады.
Нақ сондықтан да ... ... ... ... ең ... қарама-қарсы доктринаның – адамның құқықтарын, олардың мөлшері мен
мазмұнын мемлекет белгілейді, мемлекет өзіне ... ... ... ол ... ... ... тартқан деп. есептейтін позитивистік
доктринаның ықпалынан өзгеріске ұшырады. Б.Чичерин былай деп. жазды: „Адам
құқықтарының ... және ... оны ... қорғап отыруға
тиіс болатыны, бірақ еш араласпайтыны туралы ілім – анархиялық ... ... ... ... құқықтары бұзылған екен, ендеше он қалпына келтіру
бүкіл халықтың ғана емес, сонымен бірге сол халықтың ... ... ... ... ең ... және ... ... ең
қажеттісі де деп. есептейтін 1793 жылғы француз конституцияның қаулысы
болып ... ... ... ... ... жеке құқықтары мен
міндеттерінің соты ... ... ... ... ... ... нақ
осындай практика бойынша, ... ... ... ғана ... ал ... белгілеу мемлекеттің еншісіндегі іс” [25, 301-302-
беттер].
Қоғамның қажеті, құқықтар мен ... ... ... толы осы ... ... практика адамның абсолюттік
құқықтары доктринасын сыни тұрғыдан қайтадан ой елегінен ... ... күн ... қойып отыр.
Бүгінгі күні оның мынадай қағидалары елеулі түрде ... ... ... адам ... ... тыйым салынбаған кез келген бостандықтар
арқылы жүзеге асыра ... адам ... ... ... оның ... ... ... бар екенін білдіреді.
Адамның абсолюттік құқықтары доктринасының аталған қағидаларын
қайтадан ой елегінен өткізу терең ... әрі ... және жеке ... ... ортақ игілік және жеке тұлғаның бостандығы секілді ... ой ... ... ... ... Әр ... ... бұл
проблема әртүрлі шешілуде.
Мемлекеттік-құқықтық дамудың қазіргі кезеңінде индивидуализм мен
ынтымақтастық ... ... ... ... ... бағытталған
мемлекеттік-құқықтық құралдар құруды талап етеді:
- адамның құқықтары мен ... ... бұл өз ... ... ... ... ... қажет етеді;
- әр индивидтің, азаматтардың ... ... ... ... құқықтары мен міндеттерінің өзара шарттастығын
күшейтуге.
Қазіргі кезеңде қоғамның жойқын ... мен ... ... ... үшін ... өзі ... Адам және ... құқығы мен бостандығына қол сұғу.
Еліміздің негізгі демократиялық принциптері 1995 жылғы 30 тамыздағы
республикалық референдумда ... ... ... ... ... ... ... заңы "Адам
құқының жалпыға бірдей декларациясында" (1948 жыл), "Азаматтық және саяси
құқықтардың халықаралық пактісінде" (1966 жыл), ... ... ... құқықтардың халықаралық пактісінде" (1966 жыл) жарияланған адам
мен азаматтың басты құқықтарын ... ... ... ... ... ... де анықтайды. Қазақстан Республикасы президенттік
басқару нысанындағы біртұтас (унитарлық) мемлекет. Конституцияның ... ... ... ... ... халық екендігі атап
көрсетілген.
Осында, сондай-ақ, ... ... ... біртұтастығы,
оның Конституция мен заңадр негізінде заң шығарушы, аткарушы және сот
тармақтарына бөлініп, олардың тежемелік әрі ... ... ... ... ... ... принципіне сәйкес жүзеге асырылатыидығы паш
етілген.
Заң шығарушылық қызметімізде біз ... ... ... ... ... ... кашанда мұқият еске аламыз.
Мысалы, бірнеше халықаралық ұйымдардың ұсыныстарын еске ала ... ... ... ... ... сайлау туралы",
"Қазақстан Республикасының ... және оның ... ... ... ... ... саяси жүйесін
демократияландыруға бағытталған өзгерістер мен толықтырулар енгізілді.
Мөжіліс пен ... ... ... ... ... Мәжіліс
депутаттарының саны 77-ге дейін көбейтіліп, 1999 жылы 10 депутат партиялық
тізіммен сайланды. ... ірі ... ... ... ... органның
– Парламенттің құрамына еніп, заң шығарушылық процеске, тұтастай алғанда
мемлекеттік саясатқа белсене ... ... ... ... базасы едәуір кеңейді. Партиялар мен саяси ... ... ... қызметінің нәтижесінде заңдардың сапасы артты
және оларда қоғам мүдделері неғұрлым толығырақ еске алынатын болды.
Конституция негізінде ... ... ... ... ... Парламенті және оның депутаттарының мәртебесі
туралы", "Қазақстан Республикасының Үкіметі ... ... ... ... ... ... ... туралы", "Қазақстан Республикасының сот жүйесі және
судьялардың мәртебесі туралы" және мемлекетгік ... ... ... ... да заңдар қабылданды.
1.3 Конституциялық құқықтардың мызғымастығы
Қоғамдық өмірді демократияландыруға ... ... ... ... ... "Саяси партиялар туралы", "Бұқаралық
ақпарат ... ... ... ... мүмкін емес. Экономика ... ... ... "Жер ... ... Салық кодексі тәрізді
заңдардың өте маңыздылығын атау абзал. Біздің халқымыз үшін қай ... ... ... ... ие мәселе – жер мөселесі. Сондықтан да ... ... ... осы саладағы аса күрделі меселелерді түбегейлі
реттеуді күтетіні түсінікті ... Оның ... ... ... ... ... өз пікірін кеңінен
білдірді. Заң жобасы Парламентте талқыланған кезде 500 ... ... ... Осындай кең талқыға түскен, әр түрлі пікірлер мүқият
еске алынған Жер ... заң ... ... ... жер ... аса ... ... айналды. Одан кейін қабылданған ... ... мен ... ... (одақтары) туралы
заң соны одан әрі дамытуды көздеді.
Қазақстан Республикасының Қылмыстық Кодексінің 3-тарауы Адамның және
азаматтың конституциялық ... мен ... ... қылмыстарға
арналған.
     Аталған қылмыстар төмендегідей баптармен ... ... тең ... бұзу
      1. Адамның (азаматтың) құқықтары мен ... ... ... ... ... жағдайы, жынысы, нәсiлi, ұлты, тiлi,
дiнге көзқарасына ... ... жерi, ... ... себептерiмен немесе өзге кез келген жағдайлар бойынша тiкелей
немесе ... ... ... екi жүзден бiр мың айлық есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде немесе
сотталған ... екi ... бес айға ... ... жалақысы немесе өзге
де табысы мөлшерiнде айыппұл салуға не үш айға дейiнгi мерзiмге қамауға, не
бiр жылға дейiнгi ... бас ... ... ... 2. Адам өзiнiң қызмет бабын пайдалана отырып не қоғамдық бiрлестiктiң
жетекшiсi жасаған дәл сол ... - бес ... екi мың ... ... дейiнгi мөлшерде немесе сотталған адамның бес айдан сегiз айға
дейiнгi кезеңдегi жалақысы немесе өзге де ... ... ... ... алты айға дейiнгi мерзiмге қамауға, не үш жылға дейiнгi ... ... ... ... немесе белгiлi бiр қызметпен айналысу құқығынан
айырып немесе онсыз екi жылға дейiнгi мерзiмге бас ... ... Жеке ... қол ... бұзу
      1. Адамның жеке өмiрi туралы оның жеке немесе отбасы ... ... оның ... заңсыз жинау немесе тарату, егер
осы әрекеттер ... ... мен ... ... зиян ... екi ... бес жүз ... есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде немесе
сотталған адамның екi ... бес айға ... ... ... немесе өзге
де табысы мөлшерiнде айыппұл салуға не жүз жиырмадан жүз сексен сағатқа
дейiнгi мерзiмге қоғамдық ... ... не бiр ... дейiнгi мерзiмге
түзеу жұмыстарына, не төрт айға дейiнгi мерзiмге ... ... 2. Адам ... ... ... пайдаланып жасаған нақ сол әрекеттер, сол
сияқты нақ ... ... әкеп ... осы ... ... бөлiгiнде
аталған мәлiметтердi көпшiлiк алдында сөйлеген ... ... ... немесе бұқаралық ақпарат құралдарында тарату - 
      бес жүзден сегiз жүз ... ... ... дейiнгi мөлшерде
немесе сотталған адамның бес айдан сегiз айға дейiнгi кезеңдегi жалақысы
немесе өзге де ... ... ... ... не екi ... бес жылға
дейiнгi мерзiмге белгiлi бiр лауазымдарды атқару немесе ... ... ... ... ... не төрт ... алты айға дейiнгi
мерзiмге қамауға жазаланады. 
  Қылмыстық Кодекстің    143-бабына сәйкес, Хат ... ... ... ... ... ... өзге хабарлар құпиясын заңсыз
бұзу:   1. Азаматтардың хат ... ... ... почта, телеграф
немесе өзге хабарларының құпиясын заңсыз бұзу - 
      елуден жүз айлық ... ... ... ... ... ... бiр айға ... кезеңдегi жалақысы немесе өзге де табысы
мөлшерiнде айыппұл салуға, не жүз ... ... жүз ... ... ... қоғамдық жұмыстарға тартуға, не бiр жылға дейiнгi мерзiмге
түзеу жұмыстарына жазаланады. 2. Адам өзiнiң қызмет бабын немесе ... ... ... ... ... жасаған нақ сол әрекет – бес
жүзден екi мың айлық есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде немесе сотталған
адамның бiр ... үш айға ... ... жалақысы немесе өзге де табысы
мөлшерiнде айыппұл ... не екi ... бес ... ... ... ... лауазымдарды атқару немесе белгiлi бiр қызметпен айналысу құқығынан
айыруға, не екi жылға ... ... ... ... не екi ... ... ... мерзiмге қамауға жазаланады. 3. Ақпаратты жасырын алуға
арналған арнаулы ... ... ... ... заңсыз жасау,
өндiру, өткiзу немесе сатып алу - бес ... екi мың ... ... дейiнгi мөлшерде немесе сотталған адамның екi айдан бес айға
дейiнгi кезеңдегi жалақысы немесе өзге де табысы мөлшерiнде ... ... үш ... ... ... бас бостандығын шектеуге, не үш жылға дейiнгi
мерзiмге белгiлi бiр лауазымдарды атқару немесе үш ... ... ... бiр ... ... ... ... үш жылға дейiнгi мерзiмге
бас бостандығынан айыруға жазаланады. 
      Ал Кодекстің 144-бабына сәйкес «Дәрiгерлiк құпияны жария ету» де ... ... ... ... ... табылады. Баптың тиісілі тармақтарында
былай делінген. 1. Пациенттiң ... ... ... ... ... ... ... немесе қызметтiк ... ... ... етуi ... ... есептiк көрсеткiшке дейiнгi
мөлшерде немесе сотталған адамның бiр айға дейiнгi ... ... өзге де ... мөлшерiнде айыппұл салуға не бiр ... ... ... ... ... 2. Адам ... ВИЧ/ЖҚТБ бар екенi туралы мәлiметтердi хабарлаудан
көрiнген нақ сол ... ... үш жүз ... ... көрсеткiшке дейiнгi
мөлшерде немесе сотталған адамның бiр айдан үш айға ... ... ... өзге де ... ... ... ... не екi жылдан бес
жылға дейiнгi мерзiмге белгiлi бiр лауазымдарды атқару немесе белгiлi ... ... ... ... не екi жылға дейiнгi мерзiмге түзеу
жұмыстарына жазаланады. 3. Осы баптың бiрiншi ... ... ... ... егер олар ауыр ... әкеп ...
      үш жылға дейiнгi мерзiмге белгiлi бiр ... ... ... бiр ... ... құқығынан айырып не онсыз үш жылға ... бас ... ... ... ... тиісілі нормаларды реттеген баптары төмендегідей:
      145-бап. Тұрғын үйге қол сұғылмаушылықты бұзу
1. Тұрғын үйге онда тұратын адамның еркiнен тыс ... кiру ... ... бес жүз ... ... ... дейiнгi мөлшерде немесе
сотталған адамның бiр айға дейiнгi кезеңдегi жалақысы немесе өзге де ... ... ... не жүз ... жүз сексен сағатқа дейiнгi
мерзiмге қоғамдық жұмыстарға тартуға, не бiр жылға ... ... ... не үш айға дейiнгi мерзiмге қамауға жазаланады. 
 2. Күш қолданып не оны қолданамын деп ... ... ... ... ... ... уақытта, немесе заңсыз тiнтуге ұласа жасалған әрекет,
сол сияқты тұрғын үйден ... ... ... ... бес ... ... жүз ... есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде
немесе сотталған адамның екi айдан бес айға ... ... ... өзге де ... ... ... салуға не екi айдан төрт айға
дейiнгi мерзiмге қамауға, не екi ... ... ... бас ... ... Осы ... бiрiншi немесе екiншi бөлiктерiнде көзделген, адам өзiнiң
қызмет бабын пайдаланып жасаған әрекеттер ... ... ... бiр мың ... есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде
немесе сотталған адамның бес айдан сегiз айға ... ... ... өзге де ... ... ... ... не екi жылдан бес жылға
дейiнгi мерзiмге белгiлi бiр лауазымдарды ... ... ... ... айналысу құқығынан айыруға, не төрт айдан алты айға ... ... не төрт ... ... ... бас ... ... Сайлау құқығын жүзеге асыруға ... ... ... ... ... ... ... сайлау құқығын немесе референдумға қатысу құқығын
еркiн жүзеге асыруына ... ... ... ... комиссияларының
немесе референдум жүргiзу жөнiндегi комиссияның жұмысына заңсыз ... ... ... ... партиялық тiзiмдердi тiркеуге, дауыстарды
санауға және сайлаудағы немесе референдумдағы дауыс беру ... ... ... ... ... ...
      елуден жүз айлық есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде немесе
сотталған адамның бiр айға ... ... ... ... өзге де ... айыппұл салуға, не жүз жиырмадан жүз сексен сағатқа дейiнгi
мерзiмге қоғамдық жұмыстарға ... не бiр ... ... ... ... жазаланады. 
      2. Дәл сол әрекеттер: а) пара ... ... ... ... ... не оны ... деп ... сабақтасса; 
      б) адам өзiнiң ... ... ... ... ... ... в) ... тобының алдын ала сөз байласуы бойынша немесе ұйымдасқан
топпен жасалса; г) электрондық сайлау жүйесiнiң жұмыс iстеуiнiң ... бұзу ... ... ... ... бес жүз ... есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде немесе
сотталған адамның екi ... бес айға ... ... ... ... ... ... мөлшерiнде айыппұл салуға не бiр ... екi ... ... түзеу жұмыстарына, не алты айға дейiнгi мерзiмге ... не ... ... ... бас ... ... не дәл сол мерзiмге бас
бостандығынан айыруға жазаланады.
  147-бап. Сайлау құжаттарын, референдум құжаттарын ... ... қате ... ... ... немесе референдум құжаттарын бұрмалау, бюллетеньге
жалған жазбалар немесе қол ... ... ... ... ... қате есептеу не сайлаудың нәтижелерiн немесе референдум
қорытындыларын көпе-көрiнеу дұрыс айқындамау, не дауыс беру құпиясын бұзу,
егер осы ... ... ... ... ... ... немесе депутаттыққа кандидаттың сенiмдi өкiлi жасаса, сол
сияқты сайлау комиссиясының, ... ... ... ... ... жасаса, - 
      екi жүзден бес жүз айлық есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде немесе
сотталған адамның екi айдан бес айға ... ... ... ... ... мөлшерiнде айыппұл салуға не екi жылға дейiнгi мерзiмге
түзеу жұмыстарына, не үш жылға дейiнгi мерзiмге белгiлi бiр ... ... ... бiр ... ... ... ... немесе онсыз
төрт жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығынан айыруға жазаланады.
      2. Электрондық сайлау жүйесiнiң жұмыс iстеуiнiң белгiленген тәртiбiн
бұзу жолымен ... дәл сол ... ... жетi ... ... ... бас бостандығынан айыруға жазаланады. 
      Кодекстің 148-бабына сәйкес, Қазақстан ... ... бұзу ... ... ... 1. Қызметкермен еңбек
шартын заңсыз тоқтату, соттың жұмыста ... ... ... туралы шешiмiн
орындамау, сол сияқты азаматтардың құқықтары мен ... ... ... ... әкеп ... ... Республикасының еңбек заңнамасын өзге де
бұзу - 
      жүзден екi жүз айлық ... ... ... мөлшерде немесе
сотталған адамның бiр айдан екi айға ... ... ... немесе
өзге табысының мөлшерiнде айыппұл салуға не бес жылға дейiнгi мерзiмге
белгiлi бiр лауазымдарды атқару немесе ... бiр ... ... ... ... 2. Әйелмен оның жүктiлiгi себебi бойынша еңбек шартын жасасудан
негiзсiз бас тарту немесе онымен еңбек шартын негiзсiз тоқтату немесе үш
жасқа ... ... бар ... осы ... бойынша еңбек шартын
жасасудан негiзсiз бас тарту немесе онымен еңбек шартын негiзсiз тоқтату,
сол сияқты мүгедекпен оның мүгедектiгi себебi бойынша не ... оның ... ... ... ... ... шартын
жасасудан негiзсiз бас тарту немесе еңбек шартын негiзсiз тоқтату - 
      екi жүзден бес жүз айлық есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде немесе
сотталған ... екi ... бес айға ... ... жалақысының немесе
өзге табысының мөлшерiнде айыппұл салуға не бес жылға дейiнгi мерзiмге
белгiлi бiр лауазымдарды атқару құқығынан айыруға не екi ... ... ... ... ... 3. ... ... атқарушы адамның ақша қаражатын өзге мақсаттарға
пайдаланумен байланысты жалақының толық көлемiнде және белгiленген мерзiмде
төленуiн бiрнеше рет кiдiртуi - 
      үш жүзден жетi жүз ... ... ... ... ... ... ... үш айдан жетi айға дейiнгi кезеңдегi жалақысының немесе
өзге табысының мөлшерiнде айыппұл салуға не бес жылға ... ... бiр ... ... ... ... бiр қызметпен айналысу
құқығынан айыруға жазаланады.
      149-бап. Ар-ождан және дiни наным бостандығы құқығын ... ... ... Дiни ұйымдардың заңды қызметiне немесе дiни салттарды жүзеге асыруына
кедергi жасау ... ... екi жүз ... ... ... ... ... немесе
сотталған адамның бiр айдан үш айға дейiнгi кезеңдегi жалақысының немесе
өзге табысының мөлшерiнде айыппұл салуға не бiр ... ... ... ... не үш айға ... ... ... жазаланады. 
      Кодекстің 150-бабына сәйкес, Қоғамдық ... ... ... ... бiрлестiктердiң заңды қызметiне лауазымды адамның
өзiнiң қызмет бабын пайдаланып кедергi ... сол ... ... ... ... ... құқықтары мен заңды ... ... ... әкеп ... ... ... өзiнiң қызмет бабын
пайдалана отырып араласуы - бiр жүзден бес жүз айлық есептiк көрсеткiшке
дейiнгi ... ... ... ... бiр ... бес айға дейiнгi
кезеңдегi жалақысының немесе өзге табысының мөлшерiнде айыппұл ... ... ... дейiнгi мерзiмге түзеу жұмыстарына, не алты айға дейiнгi мерзiмге
қамауға, не үш жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығынан ... ... ... ... «Қызметкерлер өкiлдерiнiң заңды қызметiне
кедергi ... ... ... Қызметкерлер өкiлдерiнiң заңды
қызметiне лауазымды адамның қызмет бабын пайдаланып кедергi келтiруi, ... ... ... мен заңды мүдделерiн елеулi түрде бұзуға әкеп
соққан лауазымды адамның өзiнiң қызмет бабын пайдалана ... ... ... араласуы - жүзден бес жүз айлық ... ... ... ... сотталған адамның бiр айдан бес айға дейiнгi ... ... өзге ... мөлшерiнде айыппұл салуға не екi жылға
дейiнгi мерзiмге түзеу жұмыстарына, не алты айға ... ... ... үш ... ... ... бас ... айыруға жазаланады.
151-бап. Жиналыс, митинг, бой көрсету, шеру өткiзуге, пикет жасауға
немесе оларға қатысуға кедергi жасау
Жиналыс, митинг, бой ... шеру ... ... жасауға немесе
оларға қатысуға кедергi жасау не оларға қатысуға мәжбүрлеу, егер ... ... адам ... ... бабын пайдаланып не күш қолданып
немесе оны ... деп ... ... ... жүзден жетi жүз айлық
есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде немесе ... ... бес ... айға ... ... ... немесе өзге табысының мөлшерiнде
айыппұл салуға не екi жылға дейiнгi мерзiмге түзеу жұмыстарына, не үш жылға
дейiнгi ... ... бiр ... ... ... ... ... айналысу құқығынан айырып немесе онсыз үш жылға дейiнгi мерзiмге
бас бостандығынан ... ... ... ... ережелерiн бұзу
1. Қауiпсiздiк техникасын, өндiрiстiк ... ... ... ... өзге де ережелерiн осы ережелердi сақтауды ... ... ету ... ... жүктелген адамның бұзуы абайсызда
денсаулыққа ауыр немесе орташа ... зиян ... әкеп ... ... бес жүз ... ... көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде немесе
сотталған адамның екi айдан бес айға ... ... ... ... табысының мөлшерiнде айыппұл салуға не екi жылға ... ... ... не үш ... дейiнгi мерзiмге белгiлi бiр лауазымдарды
атқару не белгiлi бiр қызметпен ... ... ... нақ сол ... ... ... жазаланады. 
      2. Абайсызда адам өлiмiне әкеп соққан дәл сол әрекет - 
      үш жылға дейiнгi мерзiмге ... бiр ... ... ... бiр ... айналысу құқығынан айырып немесе онсыз бес жылға
дейiнгi мерзiмге бас бостандығынан айыруға ... ... ... ... ... қатысудан бас тартуға
мәжбүрлеу
Адамның өз қызмет бабын пайдаланып не күш көрсету немесе оны қолданамын деп
қорқыту ... ... ... ... заңды ереуiлге қатысудан бас
тартуға мәжбүрлеуi - бес жүзден жетi жүз айлық есептiк ... ... ... ... ... бес айдан жетi айға дейiнгi кезеңдегi
жалақысының немесе өзге ... ... ... салуға не екi жылға
дейiнгi мерзiмге түзеу жұмыстарына, не үш ... ... ... ... лауазымдарды атқару немесе белгiлi бiр қызметпен айналысу құқығынан
айырып ... ... үш ... ... ... бас бостандығынан айыруға
жазаланады. 
      155-бап. Журналистiң ... ... ... кедергi келтiру
      1. Журналистiң заңды кәсiптiк қызметiне оны ақпарат таратуға не ... бас ... ... ... ... ... ... жүз айлық
есептiк көрсеткiшке дейiнгi мөлшерде немесе ... ... бiр ... кезеңдегi жалақысының немесе өзге табысының ... ... не жүз ... ... ... ... қоғамдық жұмыстарға тартуға,
не бiр жылға дейiнгi мерзiмге түзеу жұмыстарына жазаланады. 
      2. Адам өз қызмет бабын пайдалана ... сол ... күш ... күш ... деп ... ... жасаған әрекет -
екi жылға дейiнгi мерзiмге түзеу жұмыстарына не үш жылға ... ... бiр ... ... ... белгiлi бiр қызметпен айналысу
құқығынан айырып немесе онсыз үш жылға дейiнгi мерзiмге бас ... ... ... адам ... мен бостандықтарын шектеу
мәселелерімен қағидаларын қарастыра ... ... ... ... Жаңа ... ... алдында адам құқықтары мен
бостандықтары жүйесін дамыту, оның мазмұнын ... ... ... ... Осыған орай, жеке адамның құқықтары мен бостандықтарын
қамтамасыз ... ... мен ... ... ... ... болып табылады.
Қазақстан құқықтық және әлеуметтік мемлекет құру мен демократиялық
өзгерістер жолына түсті. ... ... ... ... ... ... әсер етуші ең басты құндылықтар, ол адам ... ... ... мен ... болып табылады. ... адам ... ... ... ... жатыр, ол
мемлекетпен жүргізілетін ішкі және сыртқы саясаттың бағытын ғана емес оның
мазмұнын анықтайды.
Адам құқықтары, олардың ... ... ... мен ... ... ... құқықтық құндылықтарға бағытталған кез келген
мемлекеттің мақсаты мен ... ... ... ... ... ... проблемасы – бұл жалпы проблема болып табылады, ол жеке ... ... ... ... ... ие ... Адам ... мен
бостандықтарының жалпылығы мен әмбебаптылығы халықаралық ұйымдардың негізгі
құжаттарында мақұлданған болатын.
Сонымен, адам құқықтары - жеке адамның өмірін, ... ... ... ... сферасындағы қызмет бостандығын қамтамасыз ететін
табиғи мүмкіншіліктері. Адам құқықтарының концепциясы мемлекет пен адамның
өзара қатынастарының әділ ... ... ... ... ... ... берілген табиғи құқықтар туралы идеяның ... Адам ... ... ... ... өкілі ретінде сипаттайды және
бұл мағынада оның дұрыс өмір сүруіне қажетті жалпылама және сол уақытта тек
негізгі ... ... ... ... ... ... ... құқықтық актілерінде бекітілуіне қарамастан болмыста
болады. Адам құқықтары нақты ... ... ... бекітілген
болса, олар мемлекетпен кепілдендірілген азаматтық құқықтар мәртебесіне ... ... ... мен ... екі топтан тұрады:
1) конституциялық құқықтар мен бостандықтар;
2) негізгі халықаралық ... ... ... ... ... міндеттері.
Демек, конституциялық құқықтар мен бостандықтар барлық жағдайларда
негізгі құқықтар болып табылады. Ал тұлғаның ... ... ... болса тек конституциялық құқықтар мен бостандықтардан ғана
құралмайды, олардың құрамына халықаралық ... ... ... мен ... да ... қорытындымыз өте маңызды, өйткені халықаралық құжаттарда
бекітілген ... мен ... ... ... ... Сонымен қатар халықаралық құқықтық актілерді өздері үшін ... тану ... ... егеменді құқығы екенін ұмытпауымыз керек. Яғни
негізгі халықаралық ... ... ... мемлекеттер қатыспауы мүмкін.
Сонымен, адам баласы үйелменінің барлық мүшелерінің ... ... ... ... ... ... ... құжат –
Адам құқықтарының жалпыға бірдей декларациясы мен адам құқықтарының ... ... үш ... ... ... бөліп қарастырады:
бірінші жағынан – ... және ... ... ... ... ... әлеуметтік және мәдени құқықтар, үшіншісі – ұжымдық құқықтар.
Адам құқықтары мен бостандықтары құқықтың ерекше саласы болып ... оның ... ... ортақ өмір сүруіне қажетті құндылықтар:
өмір сүру ... жеке ... және т.б. ... ... адам ... ... ... жағынан бекітілген және
құқықтық құралдарымен институт арқылы қамтамасыз етілген.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ДЕРЕКӨЗДЕРДІҢ ТІЗІМІ
1 Бородин В.В., ... В.И. ... ... ... ... ... и ... человека // Правоведение. –
2002. – № 6. – С. ... ... З.К. ... построения демократического правового
государства // Мысль. – 1999. – № 4. – С. ... ... М.Т. ... ... по теории государства и права. –Алматы:
АЮ-ВШП «Әділет», 2003. – 710 с.
4 Баймаханов М.Т. Верховенство права как ... ... ... ... // ... ... ... – 2001. – № 1(9).
– С. ... ... Ж.Д. ... ... в постсоветском государстве: вопросы
теории и практики: Автореф. дис. … д-ра ... ...... 2006. – 55 ... Бусурманов Ж.Д. Концепция Государственной программы в области прав
человека Республики Казахстан // ... и ... ... ... – 2002. – № 3 (26). – C. ... ... Ж.Д. Проблемы правовой реформы в Казахстане и ... // ... ... ... – 2002. – № 2 (12). – С. ... ... С.З. Конституция и Парламент Республики Казахстан. – Алматы,
1998. – 205 с.
9 Зиманов С.З. ... и ... ... быть ... // ... – 1992. – 7 октября.
10 Зиманов С.З. К вопросу о двойном гражданстве // Советы Казахстана. –
1994. – 18 ... Ким В.А. Идея о ... его ... ... и свободах как высших
ценностях в Конституции РК // Вестник КазГУ. Серия юридическая. – 1998. – ... – С. ... ... З.Ж. Развитие конституционного ... ... ... В 2 ч. – Алматы: КазНУ, 2004. – 300 с. ... ... А.С. ... ... проблемы теории и практики. – Алматы:
Жеты жарғы, 2002. – 352 с.
14 Мукамбаева Г.А. Манас и ... ...... 2003. – 336 ... Назаркулова Л.Т. Особенности трактовки и ... ... в ... странах и некоторые проблемы его ... ... ... // ... ... ... ... и
конституционный процесс в Республике Казахстан: ... ... ... ... ... М.Т. ...
Алматы: КазГЮА, 2003. – С. 34-41.
16 Сартаев С.С., Назаркулова Л.Т. Становление Конституции Республики
Казахстан: ... и ...... 2002. – 408 с.
17 Сартаев С.С., Мальцев Ю.В., Юридический ... ... прав и ... ... // ... АН ... ... наук. – 1990. – № 3. – С. 63-69.
18 Сапаргалиев Г.С. Становление ... ... ... – Алматы, 1996. – 165 с.
19 Сабикенов С.Н. О некоторых концептуальных подходах к изучению ... ... // ... ... ... ... культура,
право: Материалы международной научно-теоретической конференции. – Алматы,
2002. – С. ... ... М.А. ... ... ... Учеб. пос. – Алматы:
Ғылым, 1998. – 339 с.
21 Общая теория прав человека / Рук. авт. ... и отв. ... ... – М.: ... 1996. – 509 с.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 35 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Адам және азаматтың конституциялық және басқа да құқықтары мен бостандықтарына қарсы қылмыстар9 бет
Адам және азаматтың конституциялық құқықтары мен бостандықтарының ұғымы39 бет
Адам мен азаматтың құқықтары, бостандықтары мен міндеттерінің конституциялық құқықтық қырлары59 бет
Адам және азаматтардың конституциялық құқықтары мен бостандықтары82 бет
Адам және азаматтың құқықтары мен бостандықтарын қорғау28 бет
Адам мен азаматтардың конституциялық құқықтары, бостандықтарына және міндеттері38 бет
Жаза және оның мақсаты туралы10 бет
Сот билігі126 бет
Тұрмыстық зорлық-зомбылық профилактикасы туралы Қазақстан Республикасының заңы12 бет
Құқық қорғау қызметінің мәні, мазмұны11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь