Аймақтық саясат туралы

• Кіріспе

• Аймақтық даму
• Аймақтық саясат: негізгі ұғымдар, мақсат.міндеттер.
• Аймақтық саясаттың түрлері

• Қортынды

• Қолданылған әдебиет
Аймақтық дамуды мемлекеттік реттеу әр елде қолданылды. Осы тарауда аймақтардың орнықты дамуын басқару жөнінегі мемлекеттік өкімет органдары мақсаттарының міндеттерінің және іс-әрекеттерінің жүйесі ретіндегі аймақтық саясаттың негіздеріне шолу жасалады.
Тарауда аймақтық саясаттың негізгі ұйымдары, оның түрлері келтірілді, аймақтық дамуың жаңа заманғы теориялары мен идеялары қаралынады; әр түрлі мемлекеттік құрлымдағы елдердің жағдайларындағы аймақтық саясаттың нысандары, әдістері мен құралдыры көрсетіледі. Тараудың үлкен бөлігі мен аймақтық даму мәселелеріне қатыст нақты материал аймақтық саясаттың қазіргі заманғы Қазқстанның реформалар стратегиясындағы ролі мен мәніне ерекше көңіл бөледі. Аймақтық экономикалық, әлуметтік және демографиялық саясаттың мәселелеріне жеке назар аударылады, Қазақстандағы аймақтық саясаттың негізгі бағыттары мен басымдылықтары белгіленеді.
Аймақтар дамуының әлуметтік-экономикалық жағдайларын теңестіру үшін орталық үкімет пен жергілікті өкіметтер пайдаланатын қаражыттар әркелкі: тікелей мемлекеттік реттеу, қызметтер секторын ынталандыру, шағын және орта ша кәсіпкерлікті дамыту, кәсіпкерлік пен технопарктердің айрықша аймақтарын құру, инновациялық технологияларды ендіру және т.б. Қаражаттарды таңдау елдің әлеуметтік-экономикалық дамуына, мемлекеттік құрылымның үлесіне, ел ішіндегі проблемаларға, партияның билігіндегі мақсаттарға және т.с.с. байланыты болады. Аймақтық саясат тек экономикалық қана емес, сонымен бірге аймақтың әр түрлі қосалқы жүйелеріне мемлекет араласуының нысанында көрінеді.
        
        ЖОСПАР:
• Кіріспе
• Аймақтық даму
• Аймақтық саясат: негізгі ұғымдар, мақсат-міндеттер.
• Аймақтық саясаттың түрлері
• Қортынды
... ... ... мемлекеттік реттеу әр елде қолданылды. Осы тарауда
аймақтардың орнықты дамуын басқару жөнінегі мемлекеттік өкімет ... ... және ... жүйесі ретіндегі
аймақтық саясаттың негіздеріне шолу ... ... ... негізгі ұйымдары, оның түрлері келтірілді,
аймақтық дамуың жаңа заманғы теориялары мен идеялары қаралынады; әр түрлі
мемлекеттік ... ... ... ... ... ... мен құралдыры көрсетіледі. Тараудың үлкен бөлігі мен
аймақтық даму ... ... ... ... ... ... ... Қазқстанның реформалар стратегиясындағы ролі мен мәніне
ерекше көңіл бөледі. Аймақтық экономикалық, ... және ... ... жеке назар аударылады, Қазақстандағы аймақтық
саясаттың негізгі бағыттары мен басымдылықтары белгіленеді.
Аймақтар ... ... ... ... ... ... пен жергілікті өкіметтер пайдаланатын қаражыттар әркелкі:
тікелей мемлекеттік реттеу, қызметтер секторын ынталандыру, шағын және ... ... ... ... пен ... ... аймақтарын
құру, инновациялық технологияларды ендіру және т.б. Қаражаттарды таңдау
елдің ... ... ... ... ... ... ... партияның билігіндегі мақсаттарға және ... ... ... ... тек ... қана емес, сонымен
бірге аймақтың әр түрлі қосалқы ... ... ... ... ... ... ... мен жергілікті өзін-өзі құруға мүмкіндік
туғызатын оңтайлы аймақтық параметрлері бар елдерден ... ... ... ... ... сирек
орналасуымен, қатты бөлшектенген өндіріс ... және ішкі ... ... сипатталады. Дүниежүзілік ... 1997 ... ... ... ... ... ... және
нысаналы ұзақ мерзімді көре білу мемлекеттің ойдағыдай дамуы үшін ... ... атап ... және ... ... ... кезінде аумақтардың
дамуында мемлекеттің реттеуші ролі едәуір әлсіреді, ол ең алдымен аймақтық
дамуға ... ... ... ... ... Бұл
жекеленген аймақтардың экономикасына теріс ықпалын тигізді, тұрмыс ... ... ... өндірістік және көлік инфрақұрылымының
дамуы бойынша аймақтар арасындағы айырмашылықтар ұлғайды. Республиканың
бұрынғы ... ... ... бар, ... ... орналасқан дамыған
аймақтары өндірістің терең құлдырауы мен демографиялық дағдарысты бастан
кешірді. Тоқыраған ауыл ... мен ... ... ... ... ... Қазақстандағы экономикалық кеңестіктің әртектілігінен,
аймақтардың нарықтық жағдайларға ... ... ... ... ... созыла түсті. Аймақтық проблемалардың
өсуі мен ... ... ... ... ... тигізді:
• Жаңа геосаяаттық және экономикалық кеңістікті қалыптастыру;
• әкімшілік-жоспарлы экономикадан ... ... ... ... ... экономикалық дағдарыс;
• ерекше инфрақұрлымдық, өндірістік, гуманитарлық ... ... жаңа ... ... ... да ... ... жататын біртұтас мемлекеттерде аймақтық
саясатты ... ... ... ол ... ... ... бірдей пайдаландаы.
«Қазақстан – 2030» Стратегиясын іске асырудың алғашқы кезеңінде (1998-
2000) негізгі саяси және әлеуметтік-экономикалық реформалар ... және ... ... жүйе ... болашық өсудің негіздер
қаланды. 2001 жылы бірінші оңжылдықтың стратегиялық жоспары бекітілді, ... әрі бес ... ... ... мерзімдік индикативті жоспарлармен
нақтыланды. Жалпы мемлекеттік жоспарда елдің даму ... ... ... ... ... ... ... қазақстан орнықты экономикалық даму траекториясына
шықты. Осы жағдайларда аймақтардың ... ... ... ... аймақтардың тұрғындары өздері қалайтын әл-ауқат пен тұрмыс сапасына
қол жеткізуде бірдей мүмкіндіктерге ие ... ... ... ... ... Ел ... кеңістікте ұйымдастыру
туралы қамқорлық – мемлекеттің қызметі. Аймақтық ... ... ... ... мемлекеттік институттар қатысады. Бірақ ... шешу ... ... ... ... бола бермейді.
Сондықтан аймақтық дамуды мемлекеттік ... ... ... бағдарланған әрекетті – аймақтық саясатты бөледі.
Аймақтық саясат: ... ... ... ... ... дамудың ұлттық
стратегиясының құрамдас ... ... ... және ол ... тұжырымдамасынан тарайды. Экономикалық, әлеуметтік, ... ... ... ... ... ... ... көптеген елдердің дамуында маңызды роль атқарды. ... ... ... ... ... мен ... ішкі ... қолданылатын тәсілдермен ортақ белгілері бар,
өйткені олар әлемдік бай тәжірибеге сүйенеді. Аймақтық даму аймақтың ... ... ... ... ... өзгеріп тұратын дүниеде ... ... ... ал жаңа ... өтеді. Мүлде жаңа аймақтық проблемалар пост-
ндиструиялық, ақпараттық қоғамға өту ... және ... ... ... ... саясаты – елдің экономикалық, әлуметтік және
саяси дамуын кеңістіктік, аймақтық ... ... ... ... яғни ... пен аудандар арасындағы, сондай-қ аудандардың ... ... ... ... ... ол ең ... ... проблемалы
аймақтарындағыәлеуметтік-экономикалық үдерістерді мемлекеттік реттеудің
және әлеуметтік және ... ... ... ... ... ... аймақтық әлеуметтік-экономикалық саясат – ... ... ... ... мен әлеуметтік үдерістердің қалыптасуы
мен дамуын сабақтайтын экономикалық және ... ... ... ... ... тығыз байланыста болады.
Түрлі елдердің аймақтық саясатының тәжірибесін ... ... ... және даму ... ұйым ... оны ... ... көрсекіштерінің немесе халықтың жан басына
шаққандағы табысының ... ... ... ... ... қарайды.
Қазіргі Қазақстанның аймақтық ... ... ... сақтайтын елдермен көптеген орталық проблемалары
бар.
Аймақтық саясаттың ... ... - ... ... ... болатын, жалпы елдің әлеуметтік-экономикалық дамуына, немесе оның
бөліктеріне, сондай-ақ елдердің топтарына кедергі жасайтын ... ... ... ... ... аймақ-зерттеушілер
аймақтардың дамуына мемлекет араласуының екі бағытын даралайды:
Экономикалық мақсаттар:
... ... ... ... өсу ... мен тиімді кәсіпкерлік құру;
• аймақтық өндірістің бәсеке қабілетін ... ... ... ... ... және т.б.
Әлеуметтік мақсаттар:
• халықтың жұмыспен қамтылуын ұлғайту;
• халықтың табыстарын ... ең ... ... ... өндірістік және әлеуметтік
инфрақұрлымды дамыту;
• қоғамдық игіліктерге қол жеткізу мүмкіндігін ұлғайту және т.с.с
Эономикалық ... ... ... ... ... ету үшін әр
аймақтың өндірістік әлеуетін тиімді де ұтымды ... қол ... ... ... ... ... ... түйіні
былайша тұжырамдалады, азаматтар мен әлеуметтік топтар, тұратын ... ... ... мен ... ... алу үшін бірдей
мүмкіндіктерге ие болулары тиіс. ... ... ... ... ... тең ... лайықты табыс табуға, медициналық қызметтерге,
таза суға, санитарлық ... ... ... алу мен ... ... Осы ... дамыған аймақтардан артта қалған және
тұралаған аймақтарға қаржы ресурстарын қайта бөлу арқылы іске ... ... ... ... ... объектісі теңсіздік
болып табылады, ол халықтын тұрмыс деңгейлері мен ... ... ... экономкалық даму қарқындарынан, кәсіпкерлік
жағдайларынан және т.б. көрінеді.
Мемлекеттік аймақтық саясаттың ... ... ... пен
аймақтардың заңнамалық және атқару өкіметтері, жергілікті өзін-өзі басқару
органдары, аймақаралық ... бой ... ... әлеуметтік-экономикалық жағдайларын теңестіру үшін
орталық үкімет пен жергілікті ... ... ... ... ... ... ... секторын ынталандыру, шағын және
орташа ... ... ... пен ... ... құру, инновациялық технологияларды ендіру және т.б.
Қаражаттарды ... ... ... ... ... ... ел ... проблемаларға, партияның билігіндегі
мақсаттарға және т.с.с. байланысты ... ... ... ... қана ... ... бірге аймақтың әр түрлі қосалқы жүйелеріне
мемлекет арасының нысанында көрінеді.
Аймақтық саясаттың келесі нысандарын ажыратады:
1. аймақтық ...... ... ... ... ... ... негізінде аймақтың әлеуметтік-экономикалық дамуының
жобаланатын бағыттары мен параметрлерін ғылыми болжау;
2. аймақтық ...... ... ... мен аралық міндеттерін тұжырымдау, сондай-ақ қойылған
мақсаттарға жетудің ... ... мен ... қажетті
шығындарын белгілеу арқылы аймақ ... ... ... ... ... ...... көздерін, тікелей орындаушыларды
және т.с.с. көрсету арқылы жоспарлы кезеңге нақты міндеттер ... ... ... бағдарламаудың классикалық елі болып саналады, онда
негізінен ... ... ... ... және ... ... тұрақты қабылданып отырады. Жоспарлар ... ... ... ғана ... ... ... ... аймақтық
бағдарламаларды іске асырудың мақсаттары мен міндеттері тұжырымдалып,
ресурстардың ... ... ... ... ... жылдарда
осындай бағдарламаудың басты мақсаттары болып табылғандар:
1. «францияны орталықсыздандыру» - өнеркәсіп пен халықтың ұлттық астана –
Парижде шамадан тыс ... ... ... аграрлық департаменттерді ... ... ... ... ... ... хал-жағдайдағы ескіде игерілген аймақтардың өнеркәсібінің
реконверсиясы (Солтүстік, Лотарингия);
4. аймақтық ...... және ... қалалардың дамуын ынталандыру;
5. Барыстағы өнеркәсіп пен Орталық Массивтің басым дамуы және олардың
оқшаулануын инфрақұрлымдық құрылыс арқылы жою;
6. ... ... ... ... дамуы жөніндегі іс-шараларды
қарқындандыру.
Аумақтық қайта жайластырудың бірінші ұлттық жоспары 1950 ... онда ел ... ... ... ... ... Елді
22 экономикалық-жоспарлау ауданы құрылды. Солардың әрқайсысында аймақтық
даму бағдарламаларын даярлауды, аумақтарды жоспарға сай ... осы ... іске ... ... жүзеге асыратын
экономикалық дамудың депортаменттік комитенттері құрылды. Барлық аудандар
7 ірі экономикалық аймақтарға топтастырылды.
Қалған жоспарлардың барлығында ... ұзын саны 8) ... әр ... ... ... ... ... «атлантикалық»
фасадан көріктендіру, ескі өнеркәсіпті аудандарды жаңғырту, динамикалы
аудандардың «орынды және ... даму ... ... ... ... ... ... мен нысандары көпшілік мемлекеттерде
алмағайып табиғи ... ... ... тыс ... ескі ... аграрлы аудандардың проблемаларын шешуге
бағытталады.
Индистриялы дамыған елдердегі ... ... ... ... пайдаланылады:
1. экономикалық даму деңгей;
2. аймақтардың экономикалық даму қарқындары;
3. шаруашылықтың аумақтық құрлымының үлгісі (тораптық және ... ... ... ... ... өсім ... өндірістк мамандандырудың сипаты мен коэфиценті және т.б.
Амақтар жіктелімінде келесі терминалогия қалыптасқан:
• бұрын ... ... ... ... ... ... ең төмен немесе «нольдік» даму қарқындарымен өзгешеленгенетің
тұралаушы аймақтар;
• пионерлік аймақтар ... жаңа ... ... ... ... ... ... аймақтар, одан әрі
бөлшектеу кезінде олардың белгілерді жоғарлады;
• Бірінші қатардағы ... бас) ... ... яғни елдің
аймақтық макробөлу үлгісін жасайтын ... ... ... ... ... аймақтар, мақсаттық даму жағдарламалары
таралатын және аумақ бойынша шектері бірінғай ... ... ... ... арал ... ... ... ҚР-сынндағы төрт областың 17ауданының аумағының ... ... ... ... ... ... Қазахстан
облыстарының мен Түркістан қаласы, тағы да ... ... ... ... тигізеді;
• Бірегей (проблемалық және ... ... ... ... және ірі жңа құрлыстарды асырумен байланысты немесе тым
төмен даму деңгейімен сипатталатын ... ... ... жаңа ... ... ... және қаржы орталығы -
Алматы қаласының қаласының ... ... ... ... даму ... ... ... сапасындағы, инфрақұрлымның дамуындағы, қоршаған ортаның
экологиялық жай-күйіндег, әлеуметтік жанжалдың өткірлігіндегі кеңістікті
айырмашылықтар ... ... ... ... ... ... елдерге дерлік тән. Тіпті «үлкен жетілік» елдерінде де
халықтың жан басына шаққандағы аймақтық табыс ... ... ... т.б. ... 30-50%-ға өзгешеленеді. Осы қарама-қарсылықтар дамудың
экономикалық және әлеуметтік, стратегиялық және тактикалық ... ... ... және ... орын алып отырады.
ҚР-сы Үкіметінің 1999 жылғы 11 мамырдағы ... ... ... ... ... № 561 Қаулысында ел халықының 15,6 %-ы
тұратын 27 ауыл аудандары тоқыраған экономикалы аудандарға ... ... ... ... ... ... соның ішінде Батыс
Қазақстан обылысында -5, Шығыс Қазақстан ... -3, ... ... -9, ... Қазақстан облысында -8, Орталық ... ... ... ... ... ... инфрақұрлымының
қанағаттанарлықсыз жай-күйі, сапалы ауыз сумен ... ... ... ... ... жұмыссыздық және жұмыссыздықпен
байланысты төмен деңгңйдегі тұрмыс ... ... ... ... ... ... өңдеу мен өткізу бойынша инфрақұрлымның
жетілмегендігі болды. Кейбір аудандар үшін ... ... ... ... ... ... болып табылады, олар – су ресурстарын, ... ... ... ... ортақ пайдалану, халықтың ығысуы
сияқты әрекеттер. Осы көрсетілген ... ... ... ... ... орталықтарының инфрақұрлымына қолдау ... ... ... ... белгіленді. Соларға мемлекеттік көмек
көрсету бойынша бірқатар шаралар қабылдаудың нәтйжесінде 13 ... ... ... ... ... ... саясат жүргізу кезінде мемлекет экономикалық мақсаттар мен
міндеттерді іске ... ... ... ... ... ... стандарттармен қамтамасыз етілді.
Экологиялық саясат. Аймақтық экономикалық сәйкессізтерді жұмсарту,
ал бірқатар жағдайларда аймақтақ ... ... қол ... ... елдер үшін де, сондай-ақ әлемдегі ең нашар
дамыған елдер ретінде БҰҰ тізіміне кірген ... ... үшін де тән. ... ... асыру механизмдері әбден жетілген және ... ... ... ... Жергілікті қаражат бөлуді, соның ішінде жеке капиталды ... ... ... қаржы шектеулерін;
• Айыппұл санкцияларын және т.б.
Аймақтық экономикалық саясаттың объектеріне өндірістік ... ... ... ... ... ... реттіндегі кәсіпоорын жатады.
Аймақық эконоимкалық саясаттың тәжірибесі бірден бірнеше шараларды ... жққа ... ... ... ... ... ... басым көпшілігінде орасан үлкен. Аймақтық әлеуметтік саясаттың
мәні түрлі аймақтар мен ... ... ... қала мен ... арасындағы әлеуметтік ортаның тұрмыс деңгңйі мен сапасын
теңестірумен ... ... ... негізгі объектісі – бірінші
кезекте социумның , отбасы мен ұлыстың өкілі ретіндегі адам, ... ... ... ... ішкі ... ... және
қоршаған ортамен байланыстары. Қоғамдағы шектердің тым шартты екенін
ескергенде, ... ... ... ... мен үдерістері
экономикалық бағаларды да өзіне қосатын интегралдық тәссілді талап етеді.
Жүргізілген әлеуметтік ... ... қол ... ... ... ... АДИ ... интегралдық көрсеткіш бойынша жорамалдауға болады.
Мәселен, ЕО елдері мен Орталық Азия аймағының елдерін салыстыруға ... және ... ... ... ... ... ... ал
тәсілдер мен түпкі нәтижелер арқылы ажыратады.
Демографиялық саясат әлеуметтік саясаттың ерекше саласы болып табылады
және ол әдебиетте ... ... алып ... Ол ... үшін ... қол жеткізу үшін халықтың табиғи және механикалық ... ... ... және ... ... ... ... білдереді.
Экистикалық (қоныстану) саясаты. Экистика – геожоспарлаудың теориялық
бөлімі, ол – ... ... ... және ... мен ... есепке алу арқылы өндірістерді, коммуникация мен
қоныстану органдарын оңтайлы орналастыру жолымен аумақтарды ... ... ... ... ғылымй. Көптеген батысеуропалық
мемлекеттер аумақтарының шектеулілігі олардың ... мен ... ... ... ... ... ... жер учаскелерін
ұтымды аайдалану мәселеріне ерекше назар аударуға мәжбүрлейді. Қаржы-
эконоимкалық тетіктер мен ... ... ... ... аумағының ұланғайыр байтақтығы, көлемдері шағын
елдермен салыстырғанда, мұнда белсенді экистикалық ... ... ... ... ... ... жалған түсінік туғызады. Соған қарамастан
орасан байтақ ... бар нақ осы ... ... ... ... ... өзекті мәселе болып табылады және ... ... ... ... ... ... Қоршаған орта сапасының нашарлауы (детериорация)
әрқашан айқын көрінетін аймақтық сипат алады, ол ... мен ... ... ... ... ... ... мемлееттердің реттеуіндегі бірдей мүмкіндіктердің болмауына
байланысты. Осы ... ... ... экологиялық саяат жүргізу
императивке ... ... ... ... дүниедегі экологиялық саясат –
мемлекеттердің сыртқа және ішке саясаттарының ажырамас ... және ... ... ... ... ... пайдалануды оңтайландыруды;
адам әрекетінің келеңсіз салдарларынан ... ... ... қауіпсіздігін қамтиды. ... ... ... ... ... жаһандық, ұлттық, аймақтық салаларға бөлінеді.
Ғылыми-техникалық саясат. Осындай саясат түрлерінің бір – техникалық-
ендірмелік аймақтар – технополистер мен технопарктер құру. Олар ... ... ... пайдалынатын зерттеу, жобалау, ғылыми-өндірістік
фирмалар шоғырланған аумақтар. Олар негізіен ... ... ... ... ... ... ... үшін
орталық үкімет пен жергілікті өкіметтер пайдаланатын қаражыттар ... ... ... ... ... ... шағын және орта
ша кәсіпкерлікті дамыту, кәсіпкерлік пен технопарктердің айрықша аймақтарын
құру, инновациялық технологияларды ендіру және т.б. ... ... ... ... мемлекеттік құрылымның үлесіне, ел
ішіндегі проблемаларға, партияның ... ... және ... ... ... саясат тек экономикалық қана емес, сонымен
бірге ... әр ... ... ... ... араласуының нысанында
көрінеді.
Экономикалық және әлуметтік жүйелерді өзгерту кезінде аумақтардың
дамуында мемлекеттің реттеуші ролі ... ... ол ең ... ... ... ... инвестициялардың қысқаруымен көрінді. Бұл
жекеленген аймақтардың экономикасына ... ... ... ... ... қызметтер мүмкіндігі, өндірістік және көлік инфрақұрылымының
дамуы ... ... ... ... ... Республиканың
бұрынғы жоғары білікті кадрлары бар, халық тығыз ... ... ... ... ... мен ... дағдарысты бастан
кешірді. Тоқыраған ауыл ... мен ... ... ... ... ... Қазақстандағы экономикалық кеңестіктің әртектілігінен,
аймақтардың нарықтық жағдайларға бейімделу ... ... ... ... ... ...

Пән: Саясаттану
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
9 сынып химия пәні бойынша аймақтық компоненттердің мазмұнын анықтау16 бет
Адам дамуының аймақтық аспектісі5 бет
Аймақтық басқару – жалпы басқару саласы ретінде10 бет
Аймақтық басқарудың концепциялық негіздері54 бет
Аймақтық бюджеттi қалыптастырудағы меншiкке салынатын салықтың экономикалық мазмұны47 бет
Аймақтық дамуды мемлекеттік реттеу28 бет
Аймақтық дағдарыс синдромы немесе араб дауылы6 бет
Аймақтық жүйені құрудың стратегиялық бағыттары. Стратегиялық жоспарлау4 бет
Аймақтық және интегралдық реография8 бет
Аймақтық және әлемдік діни экстремизммен күрес45 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь