Қанның пішінді элементтері

1. Эритроциттер
2. Гемолиз
3. Лейкоциттер
4. Тромбоциттер
Эритроциттер. Қанның пішінді элементтеріне эритроциттер, лейкоциттер, тромбоциттер жатады. Бұлардың ішіндегі ең көбісі эритроциттер яғни қанның қызыл клеткалары. Олардың саны адамның жынысына байланысты: ер адамда 1мкм қанда 4,5-5 млн., әйелде 4-4,5 млн. Қанның қызыл клеткалары ядросыз, диаметрі 7-8 мкм, ал қалыңдығы 5 мкм. Эритроциттердің пішіні екі жағы ойыңқы келетін линза іспетті болады. Мұндай пішіні клетканың бетінің ауданы үлкейіп, тасмалдау қызметін атқаруын жеңілдетеді, әсіресе оттегіні өкпеден дененің күллі клеткаларына және ұлпаларына тасуға ыңғайлы етеді. Бұл қызметті эритроциттердің құрамындағы белок заты гемоглобиннің қатысуымен орындалады. Гемоглобин күрделі зат. Ол г е м деп аталатын, құрамында 2 валентті темірі бар бояулы заттан және г л о б и н белогынан тұрады. Гемоглобин өкпе қуысында оттегімен оңай қосылып , о к с и г е м о г л о б и н г е айналады. Оксигемоглобин организімнің ұлпаларына қан иен тасылады да, ұлпаларға келгенде оңай ыдырайды, нәтижесінде глобин мен О2 пайда болады. Босаған оттегі ұлпалардың клеткалардың тотығуына қатысады, ал глобин белогы ұлпаларда заталмасуынан пайда болған көмір қышқылын қосып алып к а р б о к с и г е м о г л о б и н г е айналады. Бұл да жеңіл ыдырайтын қосынды, қан мен өкпеге барып, қөмір қышқыл газын босатады, глобинге қайтадан оттегі қасылады. Сөйтіп гемоглобин өкпеден ұлпаларға отегін, ұлпалардан өкпе қуысынакөмір қышқыл газын тасиды. Еөмір қышқыл газы деммен, бірге сыртқа шығады. Оттегі мен көмірсутегін қосып алу екі валентті темірдің қасиетіне байланысты. Кейбір жағдайда(жыланның уымен немесе «иіс газымен» уланғанда) гемоглобиннсің құраиындағы екі валентті темір үш валентті темірге айналып, ол CO2 карбоглобин деп аталатын берік қосылысқа айналады, содан барып уланған адамның денесіндегі тотығуға оттегі жетіспей, гемоглобиннің көп мөлшері карбоглобинге айланғанда бала өліп қалады.Мұндай жағдайда уланған адамды жылдам оттегі мол жерге шығару қажет, сонда гемоглобин екі валентті темірі бар дұрысқалпына келіп адам тірі қалады.
Эритроциттер қан плазмасының осмостық қысымның өзгерісіне аса сезімтал болады. Омостық қысымның төмендеуі эритроциттерді бдұзып, оның құрамындағы гемоглобин қан плазмасына шығады.
1 Қ.Дүйсенбин, З. Алиакбарова «Жасқа сай физиология және мектеп гигиенасы» Алматы, 2003

2 Қ.С. Рымжанов, И.М. Төленбек. «Адам мен жануарлар физиологиясы». Алматы, 2000

3 А.Г.Хрипкова «Жас өспірім физиологиясы»1978
        
        Тақырыбы: Қанның пішінді элементтері
Эритроциттер. Қанның пішінді элементтеріне ... ... ... ... ... ең ... эритроциттер яғни
қанның қызыл клеткалары. ... саны ... ... ... ... 1мкм ... 4,5-5 млн., әйелде 4-4,5 млн. Қанның қызыл ... ... 7-8 мкм, ал ... 5 мкм. ... пішіні екі
жағы ойыңқы келетін линза іспетті ... ... ... ... бетінің
ауданы үлкейіп, тасмалдау қызметін атқаруын жеңілдетеді, әсіресе оттегіні
өкпеден дененің күллі ... және ... ... ... етеді.
Бұл қызметті эритроциттердің құрамындағы белок заты ... ... ... ... зат. Ол г е м деп ... 2 валентті темірі бар бояулы заттан және г л о б и н ... ... өкпе ... ... оңай ... , о к с и г е м ... л о б и н г е ... ... ... ... қан ... да, ұлпаларға келгенде оңай ыдырайды, нәтижесінде глобин мен О2
пайда болады. Босаған оттегі ... ... ... ... ал
глобин белогы ұлпаларда заталмасуынан пайда болған ... ... ... к а р б о к с и г е м о г л о б и н г е ... Бұл да ... ... қан мен ... барып, қөмір қышқыл газын босатады,
глобинге қайтадан оттегі қасылады. Сөйтіп ... ... ... ... өкпе ... қышқыл газын тасиды. Еөмір қышқыл
газы деммен, бірге ... ... ... мен ... қосып алу екі
валентті темірдің қасиетіне байланысты. Кейбір жағдайда(жыланның уымен
немесе «иіс газымен» ... ... ... екі ... үш валентті темірге айналып, ол CO2 ... деп ... ... ... ... барып уланған адамның денесіндегі тотығуға оттегі
жетіспей, гемоглобиннің көп мөлшері карбоглобинге айланғанда бала ... ... ... адамды жылдам оттегі мол жерге шығару
қажет, сонда гемоглобин екі ... ... бар ... ... адам
тірі қалады.
Эритроциттер қан плазмасының осмостық қысымның өзгерісіне аса ... ... ... ... ... ... оның ... қан плазмасына шығады. Соның нәтижесінде эритроциттер өзінің
басты міндеті- оттегіні тасмалдау ... ... ... ... ... ... деп атайды. Гемолиздің әсерінен қанның тұтқырлығы
айтарлықтай күшейеді де, қан жүрісін қиындатады.
Егер қанды ... ... ... ... ... ... оның құрамындағы
эритроциттер тұна ... ... ... сары суы ... тұну жылдамдығы қалыпты жағдайда ер адамда 3-9 мм/сағ,
әйелде 7-12 мм/сағ ... ... ... тұну ... ... аса ... ... туған сәбидің қанында 2 түрлі эритроциттер бар: а) ұрықтық
эритроциттер б) ... ... Бала туар ... оның қанында көп
мөлшерде қалыпты эритроциттер ... ... жаңа ... сәбидің
алғашқы сағатында 1 мм3 қанында 6,5-7,2 млн ... ... ... келген баланың қанына біраз шамада жаңа эритроциттер қосылады да
алғашқы 5-6 ... 1мм3 6,62-7,5 млн ... ... Бірақ
алғашқы күннен ... ... ... ... ... қосылады, сондықтан олардың саны бірінші тәуліктен азая
бастайды. 24 сағаттан кейін 1мм3 ... ... ... ... ... кейін 5,54-6,21 млн, 10 күнен соң ... млн ... ... Бұл ... ... ... бауырда ыдырауына байланысты
жағдай. Алғашқы 1-2 жаста эритроциттердің саны баланың тұрмыс ... ... т.б ... және ішкі әсерлерге байланысты өзгермелі келеді.
Мұндай күшті өзгерістер 5 пен 7 ... 12 мен 14 жас ... ... ... ... ... ... эритроциттердің саны құбылмалы
келеді. Оның мөлшеріне баланың, ұйқысы, тамағының құрамы, күн ... әсер ... ... бала жасына лайық мөлшерден аз ұйықтаса, сол
күні оның қанындағы эритроциттердің саны 0,7-1,2 ... ... ... ... ... мөлшері нәрестеде ересек
адамнан жоғары болады. Егер ересек адамның эритроциттеріндегі ... % деп ... жаңа ... ... ... гемоглобин 140-145% болады.
Яғни 100 мл қанында 17-25 г ... бар. ... ... сәбидің
гемоглобиндерінің оттегі қосып алу қабілеті де аздап жоғары: ересек адамда
1г гемоглабин 1,34 мл ... ал ... 1,40 мл ... ... ... жаңа ... сәбидіің оттектік сыйымдылығы 35 мл болып, зат
алмасудың қарқынды өтуіне ... ... ... ... өмір ... 90-120 ... ... олар
үнемі жаңарып отырады: ескілері бауырда және басқа мүшелерде ыдырап, жаңа
жас эритроциттер ... ... ... қан ... ... ... эритроциттер ыдырағанда босайтын темір иондары сәбидің
терісінде қор ретінде жиналады да, тотығып баланың ... ... ... ... ... ... деп ... бірақ ол жұқпалы Боткиннің сары
ауруына байланысты емес, қордағы темірдің ... ... ... темір иондары жаңа қан клеткаларын түзуге пайдалынады да, ... ... ... ... ...... бар қан ... Ересек адамның
1мкл қанында 6-8 мың лейкоциттер болады. Баланың иммундық қабілеті (ауруға
қарсы тұру, қорғану қабілеті)лейкоциттерге ... ... ... ... яғни инфекциялық ауруларға қарсы тұрцын ... Қан ... бұл ... ... ... сыйлығының лауреаты
орыс ғылымы И.И. Мечников ашқан. Лейкоциттердің бірнеше ... а) ... ... гранулоциттер; ә) дәнсіз ... ... б) ... 3 түрі бар: ... ... және ... ... лимфоциттер жатады. Қанның құрамындағы лейкоциттердің
түрлері адамның жасына лайықты мөлшерде ... ... ... ... ... ... деп аталады.
Лейкоциттердің саны мен бір-біріне қатынасы, яғни лейкоциттарлық формула
әртүрлі әсерлерге (ауру, ауыр дене ... ас ... ... өзгеріп отырады. Лейкоциттерді соғысқа кірейін деп тұрған
майданнан кейін неше адам қалары белгісіз ... ... ... Лейкоциттердің саны да сыртқы және ішкі әсерлердің ықпалына ... ... ... оның саны мен ... формуласы тек
шамамен айтылып, жазылады. Мысалы, егер ... бір ... ... ... лейкоциттердің жалпы саны мен лейкоциттарлық формуласы өзгереді.
Ұйқысы жөнделгеннен кейін шамамен қалыпты ... ... ... ... ... ... арқылы кейбір ауруларда анықтауға
болады. Мысалы, баланың ас қорыту жүйесінде ішек ... ... ... ... мөлшері күрт көбейеді.Сондықтан дәрігерлер
баланың ауруын ... ... ... шамамен анықтап алып, кейін
оны тереңірек зерттеп, емдейді.
Лейкоциттердің жалпы саны жаңа ... ... 10-20 мың ... өмірінің алғашқы сағаттарында оның саны күрт көбейеді. Айталық,
туған сәте 19500 болса, 6 ... 22000, 24 ... 28000 ... ... ... тәулікте азая бастайды:48 сағатта 19500 болады. Ал 5-ші тәулікте
баланың лейкоциттері күрт ... де, 7-ші ... ... ... ... ... адамның жоғарыдеңгейінде шамалас болады.
Мезгілінен ерте туған сәбилердің лейкоциттердің саны ... ... ... ... 10-12 жаста лейкоциттердің саны
6000-8000, яғни ... ... ... ... ... шегі 10-шы ... көрсетілген.
Дегенмен айта кетерлік жай: 1 жастан кейін нейрофилдердің жалпы саны
көбейіп ... және ... ... саны ... ... ... ... болуы әр зерттеушінің еңбегінде әртүрлі
жазылған. Кейбіреулер 3 жастан, кейбіреулер 5 жастан деп ... ... әр ... жеке ... даму ерекшеліктерінің нәтижесіне
байланысты болса керек.
Тромбоциттер. Қанның құрамындағы 3-ші ... ... ... қан ... Олар ... ... ... 2-5 мкм дөңгелектеу
пішінді келеді. Тромбоциттердің ... саны 1 мкм ... 400 ... ... ... ... ... болады. Олардың өсіп жетілу
мерзімі 7-8 күн, алқан айналымында 5-11 күндей болады. Тромбоциттердің саны
тамақ ... ... ауыр дене ... шұғылданғанда, әйел екіқабат
болғанда көбейеді. Оның мөлшерінің ... ... бар: ... ... ... ... ... көп. Оларда ферменттер де өндіріледі,
фагоцитарлық қабілеті де бар, ұсақ қан ... ... де әсер ... саны ... ... ... өте көп ауытқиды: 1 мкм қанда
150 мыңнан 600 ... ... Жаңа ... ... ... орта ... 150-350
мыңға жуық тромбоциттер болса, 1 жасқа дейінгі ... 15 ... ... дейін жетеді. Дегенмен жеке бір баланың өзіндегі тромбоциттердің саны
салыстырмалы түрде алғанда тұрақты келеді. 1 жастан 16 ... ... 1 ... орта саны 3000000, 20-40 жаста 311000, одан әрі қарай шамаман 114
мыңнан 335 мыңға дейін, ал 70 жастан аса ... саны ... ... 208000. ... ең ... ... тұрақсыз мезгілі 1
жасқа дейін. Бұл кезде оның жас, әлі ... ... түрі көп ... ... ... ... көп өндірілетінін білдіреді. ... ... келе ... ... ... ал қартая келе қан
пластинкаларында кері даму күшейеді.
Жоспар:
1. Эритроциттер
2. Гемолиз
3. Лейкоциттер
4. Тромбоциттер
Пайдаланған әдебиеттер:
1 Қ.Дүйсенбин, З. ... ... сай ... және ... гигиенасы»
Алматы, 2003
2 Қ.С. Рымжанов, И.М. Төленбек. «Адам мен жануарлар физиологиясы». Алматы,
2000
3 А.Г.Хрипкова «Жас ... ...

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Органдар биохимиясы І10 бет
Қан құрамы3 бет
Отандық телеарналардағы анимациялық туындылар: мазмұндық сапасы мен пішіндік ерекшеліктері69 бет
Радиожурналистиканың пішіндік бейнелеуші құралдары19 бет
Қанның ағуы7 бет
Қанның реологиялық қасиеттері10 бет
Қанның сілтілік қорын, қышқылдық сиымдылығын және қан сарысуындағы катинды анықтау6 бет
Қанның сілтілік қорын, қышқылдық сиымдылығын және қан сарысуындағы катинды анықтау жайлы8 бет
Қанның сілтілік қорын, қышқылдық сиымдылығын және қан сарысуындағы катинды анықтау жайлы мәлімет8 бет
Қанның сілтілік қорын, қышқылдық сиымдылығын және қан сарысуындағы катинды анықтау туралы3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь