Коммерциялық банктердің несие портфелі

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3
1 Коммерциялық банктердің несие портфелінің мәні мен негізі
1.1 Қазақстан Республикасында несие қатынастарының пайда болу негізі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
1.2 Несие қоржынын қалыптастыру және оның жағдайын бақылау ... ... ... ..6
1.3 Несие қатынастарын басқарудағы несие саясатының рөлі ... ... ... ... ... .9

2 «Банк Центр Кредит» АҚ.ның қаржылық жағдайын талдау
2.1 «Банк Центр Кредит» Акционерлік қоғамының несие саясаты ... ... ... ...
2.2 «Банк Центр Кредит» Акционерлік қоғамының несие
қоржынын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 33
2.3 «Банк Центр Кредит» АҚ.ның қаржы нарығындағы рейтингі мен өтімділігі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .43
3 Коммерциялық банктердің несиелік портфелін басқарудың жетілдіру
жолдары
3.1 Проблемалық несиені басқаруды жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... 50
3.2 Тәуекелді төмендету әдістерін пайдаланудағы жолдарын
жетілдіру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 53

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 56

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...59

ҚОСЫМША
Диплом жұмысы тақырыбының өзектілігі – коммерциялық банктердегі несиелік портфель банктің табыс көздерінің бірі болып табылғандықтан, оны дұрыс сапалы түрде бағалай білу, сол сияқты басқару бұл – банк қызметінің ажырамас бөлігі, және басты мақсаттарының бірі болып табылады. Қазақстан Республикасында жүріп жатқан экономикалық өзгерістердің негізгі бағыттарының бірі – халық шаруашылығы механизмінде қаржы сферасының алатын орнының өзгеруімен байланысты болып табылады. Жоспарлы экономика тұсында ақша – несие ағымдары шаруашылық айналымда айтарлықтай рөл атқарған жоқ,, ол тек өндіріс сферасының жоспарланған мақсаттарын орындауға қажетті құрал ретінде ғана қарастырылды. Бірақ нарықтық экономикаға өту жағдайында қаржы ағымдарының мәні күрт өзгерді. Нарықты экономика тұсында шаруашылық жүргізу субьектілерінде қаржы ресурстарының қажетті мөлшері қолда болуы немесе болмауы шаруашылық қызметтің жүзеге асырылуының негізін қалаушы фактор болып табылады.
Бүгінгі таңда нарықтық экономикада несие – банктік жүйеде ерекше орын алып отыр. Жүйе арқылы кәсіпорындардың, ұйымдардың, халықтың ақшалай төлемдері мен есеп айырысуларының аса зор көлемі халықтың жинақтары мен табыстарын, уақытша бос ақшалай қаражаттарын жұмылдырып, оны белсенді қызмет ететін капиталға айналдырады. Сонымен бірге, бұл жүйе көптеген қызметтерді несиелік сақтандыру, делдалдық, инвестициялық, трасталық қызметтерін көрсетеді.
Қазақстанның нарыққа өтуі көбінесе несиелік қатынастар потенциалының жүзеге асырылуымен байланысты. Бүгінгі таңда біздің елімізде несиелік қатынастар бірқатар өзгерістерге ұшырап отыр, Сонымен бірге жалпы несиелердің ішінде өтімділігі жоғары қысқа мерзімді несие ерекше көзге түседі. Кәсіпкерлер арасында қысқа мерзімді несие қызығушылық туғызып отыр.
Қазақстанда несиелеу келесі заңдар мен ережелерге сүйеніп жүзеге асырылып реттеледі: ''Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі туралы” және ''Қазақстан Республикасының банктер және банктік қызметтер туралы'' заңдары, 1994 жылы ақпанның 11 жұлдызында Ұлттық банкпен бекітілген ''Қазақстан Республикасының экономикасын қысқа мерзімді несиелеу ережелері''. Бұл заңдар мен нормативті актілер барлық меншік формасындағы банктермен қолдануға тиесілі.
Диплом жұмысының мақсаты – коммерциялық банктердің несиелік портфелін және оның сапасын бағалаудың теориялық негізін ашу, сондай-ақ «Банк Центр Кредит» АҚ-ы мысалға ала отырып, оның несиелік портфелін басқару саясатының ерекшелігін қарастыру болып табылады.
Сол себептен диплом жұмысында келесі міндеттер қарастырылады:
- несиелік портфель туралы түсінік беру;
- коммерциялық банктердің несиелік портфелінің сапасына ықпал ететін факторларды талдау және несиелік портфельді басқарудың шетелдік тәжірибесін қарастыру;
1. Назарбаев Н.Ә. Қазақстан Республикасының Преидентінің Қазақстан халқына Жолдауы «Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан». Астана, 2007ж. 28 ақпан //Егемен Қазақстан, 1 наурыз 2007ж.
2. Назарбаев Н.Ә. Қазақстан Республикасының Преидентінің Қазақстан халқына Жолдауы «Қазақстан жедел экономикалық, әлеуметтік және саяси жаңғыру жолында». 18.02.2005 ж..
3. Назарбаев Н.Ә. Қазақстан Республикасының Преидентінің Қазақстан халқына Жолдауы «Бәсекешіл Қазақстан, бәсекешіл экономика, бәсекешіл ұлт». (19 марта 2004 г.).
4. ҚР Банктер және банктік іс-әрекеті туралы заң (2004 жылдың тамыз айындағы жағдайы бойынша);
5. ҚР Қазақстан Республикасында несиелік тарихтарды құрастыру және несиелік бюролар туралы заң(2004 ж. 4 шілде);
6. Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінің 2003 жылдың 31 қаңтарындағы № 37 Қаулысы «Қазақстанның ұлттық Банкінің 2003 жылғы ақша-несие саясатының негізгі бағыттары». Астана. 2003.
7. 1995 жылдың 31 тамызында шыққан № 2444 Заң күші бар “ Қазақстан Республикасындағы банктер және банк қызметі туралы” (25.04.01 № 179-II Қазақстан Республикасының Заңдарымен енгізілген өзгертулер және толықтырулармен қоса) Қазақстан Республикасының Заңы.
8. Положение Национального Банка Республики Казахстан, утвержденное постановлением Правления Нацбанка РК от 23 мая 1997 года № 218 “О классификации активов банка и условных обязательств и расчете провизий по ним банками второго уровня Республики Казахстан (с изменениями, внесенными Постановлениями Национального Банка РК от 02.06.2004 г. №
9. “Қазақстан Халық Банкі” Акционерлік Қоғамының несие саясаты.
10. Тинасилова М.Д. Управление банковскими рисками: Учебное пособие – Алматы: Алагат, 2006г.
11. Давлетов М.Т. Кредитная деятельность банков в Казахстане: Учебное пособие – Алматы: Экономика, 2005г.
12. Пещанская И.В. Организация деятельности коммерческого банка: Учебное пособие – М.: ИНФРА – М, 2005г.
13. Куницына Н.Н. Бизнес – планирование в коммерческом банке – М.: Финансы и статистика, 2006г.
14. Смулов А.М. Некоторые аспекты работы банка с проблемными активами // Деньги и кредит, № 5, 2004г.
15. Ильясов С.И. Управление активами и пассивами банков // Деньги и кредит, № 5, 2004г.
16. Худякова А.И. Банковское право Республики Казахстан? Учебное пособие – Алматы: Жеті Жарғы, 2004г.
17. Балабанов И.Т. Финансовый анализ и планирование хозяйствующего субъекта. – М.: Финансы и статистика, 2005г.
18. Волков О.И. Экономика предприятия- М.: ИНФРА – М, 2005г.
19. Волков О.И. Экономика предприятия. М.: ИНФРА – М, 2005г.
20. Колесникова В.И. Банковское дело. М. 2005.
21. Коробова Г.Г. Банковское дело. М. Экономист. 2005.
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.……………………………………………………………………….......3
1 Коммерциялық банктердің несие портфелінің мәні мен негізі
1.1 Қазақстан Республикасында ... ... ... болу
негізі.…………………………………….......................................................
..........5
1.2 Несие қоржынын қалыптастыру және оның жағдайын бақылау.…..........6
1.3 ... ... ... несие саясатының рөлі.…………........9
2 «Банк Центр Кредит» АҚ-ның қаржылық ... ... ... Центр Кредит» Акционерлік қоғамының несие
саясаты...............
2.2 «Банк Центр Кредит» Акционерлік қоғамының несие
қоржынын талдау.…………………………………………………….......33
2.3 «Банк Центр Кредит» АҚ-ның қаржы ... ... ... ... ... ... портфелін басқарудың жетілдіру
жолдары
3.1 Проблемалық несиені басқаруды жетілдіру жолдары.……………….....50
3.2 Тәуекелді ... ... ... жолдарын
жетілдіру.……………………………………………………………….......53
ҚОРЫТЫНДЫ.……………………………………………………………..........56
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ.………………………………..........59
ҚОСЫМША
КІРІСПЕ
Диплом жұмысы тақырыбының өзектілігі – коммерциялық банктердегі
несиелік портфель ... ... ... бірі ... ... ... сапалы түрде бағалай білу, сол сияқты басқару бұл – банк қызметінің
ажырамас бөлігі, және басты мақсаттарының бірі ... ... ... ... ... ... ... негізгі
бағыттарының бірі – халық шаруашылығы механизмінде қаржы сферасының алатын
орнының өзгеруімен байланысты болып табылады. ... ... ...... ағымдары шаруашылық айналымда айтарлықтай рөл атқарған жоқ,,
ол тек өндіріс сферасының жоспарланған мақсаттарын орындауға ... ... ғана ... ... ... экономикаға өту жағдайында қаржы
ағымдарының мәні күрт өзгерді. ... ... ... ... ... ... ... қажетті мөлшері қолда болуы немесе
болмауы шаруашылық ... ... ... ... ... фактор
болып табылады.
Бүгінгі таңда нарықтық экономикада несие – банктік жүйеде ... ... ... Жүйе арқылы кәсіпорындардың, ұйымдардың, ... ... мен есеп ... аса зор көлемі халықтың жинақтары мен
табыстарын, ... бос ... ... ... оны ... ... ... айналдырады. Сонымен бірге, бұл жүйе көптеген
қызметтерді ... ... ... ... ... көрсетеді.
Қазақстанның нарыққа өтуі көбінесе несиелік қатынастар потенциалының
жүзеге ... ... ... таңда біздің елімізде несиелік
қатынастар бірқатар ... ... ... ... ... жалпы
несиелердің ішінде өтімділігі жоғары қысқа ... ... ... ... ... ... қысқа мерзімді несие қызығушылық туғызып отыр.
Қазақстанда ... ... ... мен ережелерге сүйеніп жүзеге
асырылып реттеледі: ''Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі ... ... ... банктер және банктік ... ... 1994 жылы ... 11 ... Ұлттық банкпен бекітілген
''Қазақстан Республикасының ... ... ... ... Бұл ... мен ... актілер барлық меншік формасындағы
банктермен қолдануға тиесілі.
Диплом жұмысының мақсаты – коммерциялық банктердің несиелік ... оның ... ... ... ... ашу, ... ... Центр
Кредит» АҚ-ы мысалға ала отырып, оның ... ... ... ... ... ... табылады.
Сол себептен диплом жұмысында келесі міндеттер қарастырылады:
- ... ... ... ... ... ... банктердің несиелік портфелінің сапасына ықпал ететін
факторларды талдау және несиелік портфельді басқарудың шетелдік ... ... ... ... ... ... ... алатын
орнын анықтау;
- «Банк Центр Кредит» АҚ несиелік портфелінің ... ... ... ... ... ... анықтау;
- несиелік портфельдің сапасын жақсарту жолдарын сипаттау;
- ... ... ... ... даму ... мәселелері
мен жетілдіру жолдарына тоқталу болып табылады.
Диплом жұмысымда жүргізілген зерттеу коммерциялық банктерде несиелік
портфельдің қалыптасу ... ... ... ... ... келешекте кеңейту үшін алғышарттар жасау және бұл
қадамдардың банктер мен жалпы экономика үшін ... мен ... ... ... туындайтын тәуекелділік деңгейін төмендету
жолдарын ұсынуға мүмкіндік береді.
Бірақ ... ... ... ... ... ... ... жағдайда жүзеге асырылады. Мысалға, жекелеген экономикалық
секторлардың экономикалық тұрақсыздығы, төлем дағдарысы, төлем ... және т.б. Осы ... әр ... ... ... несиелер
бойынша қарызды уақытылы өтеу мүмкіншілігінің төмендеуінен банктердің несие
және пайыздық саясатын хеджирлеу ... және т.б. ... ... ... ... ... ... бәсеңдетуге ұмтылады.
Осы проблеманың маңыздылығы мен тәжірибе жүзіндегі мәнділігі дипломдық
жұмыстың тақырыбын таңдауға себеп ... ... ... ... ... ... Кредит» Акционерлік
Қоғамы болып табылады.
1. Коммерциялық банктердің несие портфелінің мәні мен негізі
1.1 Қазақстан ... ... ... пайда
болу негізі
Біздің елде банктердің несие қызметі Қазақстан Республикасы
Президентінің құзіретіне ... ... ... Жарлықтары мен Заңдық
актілерінің негізінде шығарылып, орындалатын Қазақстан Республикасының
Заңдарымен, Қазақстан ... ... ... нормативтік –
құқықтық актілерімен реттеледі.
Қазақстан Республикасындағы несие қызметін реттейтін ең ... ... 1995 ... 31 тамызында шыққан № 2444 Заң күші ... ... ... және банк қызметі ... №179 – II ... ... ... ... және ... қоса) Қазақстан Республикасы Президентінің
Жарлығы болып табылады.
« Қазақстан Республикасының Банктер және банк қызметі туралы » Заңның 34
бабында қарыз ... ... ... ... жеке ... ... асыратын банк немесе ұйым қаржыны басқа тұлғаларға
мерзімділік, қайтарымдылық және төлемділік талабына сай береді.
Банктік қарыздың ... ... ету ... 35 ... Заң ... ... қайтарымдылығы (Заңға немесе шартқа сәйкес)
тұрақсыздық ... ... ... кепілгерлік және т.б. тәсілдермен
қамтамасыз етіле алады. Банк ... ... өтеу ... ... жоғары болған жағдайда қарызды беру жөніндегі ... ... етіп ... ... (бланкілік несие).
Заңның 36 бабында банк қарыз алушының төлеу ... ... ... ... ... Бұл банкпен жаңа қарыздардың берілмеуі,
қарыз алушының кез – келген шотындағы оның келісімінсіз ... ... ... ... ... ... ... мойындау жөнінде сотқа
беру. / 1.18-19б./
Несиелеу саясатындағы екінші деңгейлі банктер қызметінің ... ... ... ... мақсатында, Қазақстан Республикасының Ұлттық
Банкі 1996 ... 16 ... ... № 276 ... деңгейлі банктермен
несиелеу бойынша құжаттакмаларды жүргізу ... ... ... ... Осы ... Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкісімен, банк
жүйесіндегі несие тәуекелін ... ... ... және ... ... ... ... орындау үшін талаптарды
белгілейді. Айтылған ... ... ... қолданылатын
дефинициялар берілген. Олар:
а) «негізгі қарыз» - банкпен қарызға берілген ақша ... ... ... ... ... - ... қатысты жылдық қаражат
мөлшері есебінен негізгі қарызға ( ... ... ) ... ... анықталатын берілген қарыз үшін төлем;
б) «қарыз шарты» - ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етуді, сонымен қатар ... ... ... ... ... бағытталған ерекше
талаптарды қосқандағы берілген банктік ... ... шарт ... кез ... банктік қарызды беру кезіндегі қажетті құжаттамалар
тізімі ... және ... ... ... міндетті талаптары
ескертілген.
Қазақстан Республикасының банк жүйесін нығайту мақсатында және несие
берушілердің ... ... ... ... ... ... үшін провизияларды ынталандарудың міндетті түрде болуын белгілейді.
Қазақстан Республикасының екінші деңгейлі банктері № 218 1997 ... ... ... ... активтерінің классификациясы мен ... ... ... ... ... ... сәйкес
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі банктермен ... ... ... ... ... ... ... ағымдық қаржылық ақпарат негізінде қарыз алушының қаржылық жағдайын,
активтер ... ... ... ... ... жеке капиталы мен қарызға алынған қаражат ... ... ... мен таза ... ... ... талдау;
ә) қарыз алушы мен банк арасындағы қарым – қатынас. ... ... ... ... ... тиіс және оны міндетті түрде орындауы
қажет;
б) банкіге берілген кепілдік және банк қарызын кепілдік ... ... оның құны ( оның ... ... ... ... сомасын және ол бойынша пайызды уақытылы өтеу. /18.1-
2б./
Банктер шаруашылық қатынастар ... ... ... ... ... ... рольді атқаратындықтан, нарықтық қатынастың
дамуы банк заңдылықтарының жаңартылуына әкеліп соқты.
Осының нәтижесінде Қазақстан Республикасындағы банк қарызы айқын түрде
қайта ... және ... мен ... ... ... болды деуге
болады.
Қазақстан Республикасында жүргізіліп жатқан ... ... ... ... ... жұмысының стилі мен әдісін халықаралық стандарт
талаптары мен нормаларына қарай өзгертуді мәжбүр етуге жағдай туғызды.
Қазақстан Республикасындағы несие ... ... ... ... ... ... басқарудағы несие саясатының ролін
анықтау қажет.
1.2 Несие қоржынын қалыптастыру және оның жағдайын бақылау
Несие қоржыны банк ... және ... ... ... ... көзі ... ... Банк қоржынының құрылымы мен
сапасының ... ... ... ... оның ... мен ... әсерін тигізеді. Сондықтан, банктердің барлығында қоржында бар
қарыздардың сапасына бақылау, қабылданған ... мен ... ... ... ауытқу жағдайларын анықтау және тәуелсіз экспертиза
жүргізіледі. Несие қызметкерлері мен жоғарғы қызметкерлер нақты ... ... ... ... ... шамадан тыс шоғырлануын анықтау
мақсатында ... ... ... ... қатар банк жағынан араласуды
қажет ететін проблемалық қарыздарды талдайды. /12.111б./
Несие қоржынын қалыптастыру кезінде,банк ... ... ... принципті ұстануға тиіс. Ол жоғарғы табысты және аса ... ... ... ... ... ... тәуекелі – бұл қарыз алушының негізгі қарыз бен ... ... ... несие мәмілесі контрагентінің өзіне қатысты ... ... ... ете ... ... ... банк өзінің табысын жоғалтады, негізгі қарыздың
қайтарылмауы кезінде, банк ... ... ... ... да, осы ... ... ... шегеді.
Несие тәуекелін минимизациялаудың мынадай жолдары бар:
1) несие қоржынын диверсификациялау;
2) қарыз алушының несиені өтеу қабілеті мен төлем ... ала ... ... ... ... ... ету ... қолдану (кепілдік,
кепілгерлік, кепіл, цессия, сақтандыру);
4) қарыз бойынша мүмкін болатын жоғалтуларға ... ... ... – бұл ... бағыт бойынша несие
тәуекелін сейілту, бөлу. Банктер бір ғана ... ... ... бірнеше ірі
қарыз алушыларды несиелендіруді немесе бір – бірімен байланысты ... ... ірі ... беруді шектеу керек.
Несие қоржынын диверсификациялау ережесі: несиені түрлі ... әр ... ... аз ... ... ... және қарыз
алушылардың көп бөлігіне беру. Тәукелді төмендетудің қосымша шарты ретінде
қарыз ... ... ету ... ... ... ... ... диверсификациялауды қолдану қажет, яғни
кепілдік, ... ... ... Осы ... ... ... мәлімесі
мүмкін болатын жоғалтуларды басқа несие мәлімесінен түскен пайда арқылы
өтеуге ... ... ... ... ... бақылауды жүргізеді:
• несие бөлімшелерінің жауапты қызметкерлері;
• несие бөлімшелерінің жетекшілері және филиалдың директорлары;
• Басқарма төрағасының ... ... ... Комитеті;
• банк Басқармасы.
Несие қоржынының жағдайы туралы есеп ... ... мен ... ... түрде ұсынылады.
Несие қоржынын бақылау бағдарламасы банк түріне, оның мамандандырылуына,
несиені өтеу қабілетін бағалау әдісіне байланысты.
Қарызды тексеру қаржылық есепті қайта талдауда, ... ... ... ... тексеру, қамтамасыз етуде болуы мүмкін және т.с.с.
Бақылау тексерісі ... ... ... саясатының мақсаттары мен
нұсқауларына қатысты қарыздың сай ... ... ... ... ... ... өтеу ... мен қаржылық жағдайына,
операциялардың табыстылығына талдау жүргізіледі және т.с.с.
Банктердің көбі кезекті бақылау тексеріс ... ... ... ... ... бағалауды көрсететін қарыздарға ... ... ... ... ... ... сай
номер белгілейді (1,2,3....). Олар «Ең ... ... ... «
Маржиналды қарыз», «Сыни қарыз», «Есептен шығаруға жататын залалды ... ... ... жіктелуі банкке несие қоржынының құрамын
бақылауға мүмкіншілік береді. Мысалға, ... ... ... қоржынның 1,5
пайызынан кемін құраса, ... ... ... ... 5 ... ... нашарлау себептерін шешу және жағдайды жөндеуге қатысты
шаралар қолдану қажет. Егер сыни қарыздың өсуі нақты шаруашылық саласындағы
қарыз ... ... ... ... ... ... ... онда осы қарызды
беруді қысқарту керек. Тексеріс негізінде жеке несие инспекторларының және
банк бөлімшелерінің жұмысын бағалауға ... ... ... ... ... инструменті болып табылады.
Себебі, банк тәуекелді жіктейді және ... ... ... қатар оларды тиімді басқару жолдарын анықтайды.
Клиенттің қаржылық – экономикалық жағдай, оған ... ... ... пайызын төлеуге мүмкіншілік бермесе, ал кепілдік құны бұл соманы жабу
үшін ... ... ... ... ... ... қалу үшін
резервтерді құру бойынша банкте орынды саясаттың болуы ... ... ... болатын залалды жабуда провизияларды құру керек. Провизиларды
құру кезінде мыналар ... ... ... ... ... несие қоржынын жіктеу
әдістемесі;
коммерциялық банктердің несие қоржынын жіктеудің ішкі әдістемесі.
Несиені жіктеудің критерийлері болып мыналар табылады:
... ... ... ... сомасының, олардың айналыс
жылдамдығының, өтімділік ... жеке ... мен ... қаражат арасындағы қатынас, жалпы пайда мен таза ... ... ... ... ... талдау;
• банк пен қарыз алушы арасындағы қарым – ... ... ... оны ... ... ... ... түсінуі және оны қатал
түрде орындауы тиіс;
• банкке берілген ... және ... ... есебінен өтеу
жағдайында оның құны ( оның өтімділігі );
• несиенің негізгі сомасын және ол бойынша пайызды ... ... ... ... қандай класқа жататынын ... ... ... анықтау кезінде олардың барлығы ескерілуі тиіс.
Несиенің жіктелуі туралы соңғы шешім ... ... ... ... ... жіктелуі Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің 1997
жылдың 23 мамырынан № 218 ... ... « ... Республикасының
екінші деңгейлі банктеріне қатысты банк активтерінің жіктелуі мен шартты
міндеттемелері және олар бойынша ... ... ... » ... ... ... ... деңгейлі банктермен берілетін барлық несиелер
бойынша жіктеледі, яғни ... ... ... ... ... ... ... вексель немесе басқа да қарыз ... ... ... ... ... және жіктеуді жүргізу мезетіне қарай
өтелмеген берешек бойынша ... да ... ... айтылған критерилер бойынша жіктелетін несие бөлінетін екі несие
тобы ( түрлері ) арасында аралық орын алса, онда банк ... ... бұл ... ең ... ... ... ( түрге ) жатқызу керек.
Қарыз алушы стандартқа қатысты ұзақ мерзімді ( 3 ... ... ) ... ... ұзартудың орынды болуын растайтын құжаттарды өткізу
кезінде банк мұндай несиені стандартты несие деп ... ... ... ... ... ... берілген несие сенімді және
өтімділікті қамтамасыз етілсе, онда мұндай несиені ... ... ... ... ... ... сенімді төлеуші репутациясына ие қаржылай
тұрақты қарыз алушыларға берілген банк ... ... ... ... ... несиені беру мезетіне қарай тәуекел деңгейін
бағалау негізінде жүргізіледі. Несиенің келесі жіктелімі мен ... ... ... ... ... жағдайы туралы және несиеленетін
жобаларды іскем асыру туралы ... ... ... мен қорытуға
байланысты ай сайын жүргізіледі. Талдау нәтижесі бойынша қарыз ... ... ... ... сапасын жақсарту бойынша шаралар
қолдану мүмкін /14.111-116б./.
Енді құқықтық ... ... ... ... ... ... несие
қоржынының жағдайын бақылаудың жоспарын әзірлеуден кейін, «Банк Центр
Кредит» Акционерлік Қоғамының несие қоржынының жағдайын ... ... ... ... қарастырайық.
1.3 Несие қатынастарын басқарудағы несие саясатының ролі
Несиелік саясаты жетпісінші жылдардың ... Ю.П. ... ... ... ... ... үйрену затына айналғанды. Авторлар несиелік механизмднің сипаты туралы
тікелей сұрақ қоймайды, дегенмен де, олардың қорытындылауынан көрінетіндей,
олар ... бұл ... ... және ... ... ... ... көзқараста болады. Бірақ та, бұл экономистердің
позицияларының балығы мен бірдей келісе беруге де болмайды. Себебі,олардың
көпшілігі несиелік ... ... ... және қаржы
механизмдерімен біртұтас алып зерттейді. [2, 95 б]
Қазіргі несиелік саясатынын ... ... ... ... ... ... ... және қайта құру тұсында қызмет еткен
несиелік саясатының нарықтық экономикаға қызмет ету байланыстарын ... ... ... негізге ала отырып, қазіргі несиелеу
талаптарына сай ... ... ... ... болады.
Біздің ойымызша: "қазіргі несиелік саясат-нарықтық қатынастарға сай
экономиканың тиімді дамуын қамтамасыз ететін несие ... ... мен ... ... беру және ... ... мен тәсілдерін
және несиелік тәуекелді басқарудың элементтерін қамтитын экономикалық
саясатынын бір ... ... ... ... механизм өзара байланысқан, яғни оның бір
элементінің ... ... ... ... қозғалуын немесе
өзгеруін туғызатын элементтер жиынтығынан тұрады. ... ақ ... ... басқа да экономикалық негіздер сияқты, өзіне тән ішкі
құрылымдық элементтері болады. Несиелік саясатынын ... ... ... ... ... ... тәжірибеде несиенің келесідей түрі болады: екінші
денгейлі, банктік, ... ... ... және ... ... екінші элементіне несиенің мәнін және қызметтерін,
сондай-ақ несиенің ... ... ... ... ... талаптарын бейнелейтін несиелеу принциптері жатады.
Қазіргі несиелік қатынастарды ұйымдастыру принциптері келесідей екі ... ... ... тәртіптегі принциптер (несиенің мақсаттылығы
мен дифференциялдығы); несиенің мәнін бейнелейтін ... ... ... ақылылығы және қамтамасыз етілуі).
Несиелік саясатынын үшінші элементіне несиелеу ... ... ... деп – ... базалық элементтері, несиелеу субъектілері
мен объектілері және несиенің қамтамасыз ... ... ... болады.
Несиелік саясатынын төртінші элементіне несиелеуді экономикалық-
ұйымдастыру тәсілдері жатады.Бұл элементтің көмегімен несиені беру әдістері
немесе айналым қаражаттар ... ... ... ... ... ... бару және банкке қайтару жолдары анықталады.
Несиелік саясатының бесінші элементіне-несиелік тәуекелді басқаруды
жатқызуға болады.
Несиелік саясатының алтыншы элементіне ... ... ... ... ... ... ... көмегімен несиелік саясат
жүргізіледі.
Несиелік саясатының соңғы элементіне несиелік ... бір жағы ... ... ... ... жатқызуға болады. Қайта
құру кезеңіне дейінгі ... ... ... ... ... ... ... қарамай-ақ шаруашылықтың нарықтық жағдайына
өтуіне байланысты аталған элементтерінің әр қайсысының ... ... десе ... несиелік саясатынын қызмет етуінің мынадай ... бар: [2, 98 ... ... ... ... ... ... денгейлі сипатқа ие.
Қазіргі несиелік саясатынын маңызды бір белгісі оның келісім
шартқа негізделуі болып ... ... ... ... ... ... жаңа
түрлерінің дамуымен сипатталады
4) Қалыптасып отырған, қазіргі несиелік саясатынын ең маңызды
ерекшелігі бұл ... ... ... ... ... ... ... бұл жерде несиелеудің ұсақ объектілерінен ірі
объектіні несиелеу әдісіне өтуі деп ... ... ... ... ... және ерекше бір принциптерге
негізделеді, оның ішінде мерзімділік және қамтамасыз ету принциптері,
сол ... ... ... ... да ... ... саясатынын соңғы бір ерекшелігіне, банк ... ... ... ... өту ... саясатын кеңес экономистері жалпы несиелік ... ... ... ... қарастырады. "Несиелеу саясаты" ұғымын
экономикалық әдебиетке 70- ші жылдардың ... ... ... И.Д ... және ... сияқты экономистер еңгізген
болатын.
Несиелеу саясаты ... ... ... және ... сай оны реттеуді анықтайтын элементтер ... ... ... ... саясатынің құрылымдық элементтерінің бірі-
несие саясаты және олар келесілерден құрылады:
несиелік қызметті ... ... ... ... ... ... техникасы.
Қазіргі несиелеу саясаты банктің ресурсына негізделеді. Бүгінгі
жағдайдын бұрынғы әрекет еткен жүйеден ... ол ... ... ... жоғарыдан берілген несиелік ресурстар мен ғана ... ... ... ... ... ... сипатқа ие. Осыған
байланысты ... ... ... ... ... ... ... келеді.
Мұндай жағдайда несиелеудін тек кәсіпорыннын қосымша қаражатқа деген
қажеттілігін ... ғана ... ... ... ... несиелік
мекеменін рентабельдігін арттыру үшін де несиелеудін маңызы зор. Дәл осы
тұста коммерцияның: ... ... алып ... ... ... орын
алады. Бұл әрине клиенттердің несиелері мен депозиттеріне сол сияқты банк
аралық несиегеде тиісті. [3, 526 ... ... ... ... ... ... меншікті және
тартылған ресурстарына ғана байланысты ... сол ... ... ... ... ... ... банктер үшін Орталық банк
бекітетін нормаларға және пруденциялық ... ... ... ҚР ... ... ... ... міндетті төлемдер аудару
нормасын белгілейді. Сол сияқты, басқада нормативтер, ол ішінде ... ... ... ең ... ... резевтер түрінде ең ірі
несиелер көлеміне байланысты шектеу, банк ... ... ... ... ... өтімді қаражаттар резервімен
салыстыра өлшеу арқылы белгіленетін формалардағы норматвитері де бар.
Қазіргі несиелеу ... ... бір ... оның келісім-шартақ
негізделуі болып табылады. ... ... ... ... банк
арасында қарыз алу барысында ... ... ... төмен
болғандықтан да, оны формальдық сипатта болды деп айтуға болады. ... ... ... ... кейін ғана банк пен қарыз алушынын
арасында несиелік шартқа отырып ол шарт несие ... де сол ... ... ... ... түсті.
Қалыптасып отырған қазіргі несиелеу саясатынің ... ... бұл ... ... ... ... ... табылады. Бұрынғы несиелеу ... ... ... ... ... ... ... құндылықтар қоры
және өндірістік шығындардың болуы несиені ... ... ... ... ... ... терең талдау ... ... ... ... ... ... автоматты түрде кепіл
болады.
Жаңа несиелеу саясаты ... және ... ... ... оның ... ... және ... ету қағидалары,
сол сияқты несиенің ақылық сипаты да ... . ... ... бір ... ... ... өзгерген. Бұдан бірнеше
жылдар ... ... және ... ... ... ... өмір сүріп, несиелеуде ... ... ... ... ... ... жоспарлы
көрсеткіштерін орындау дәрежелері жатқызылды. Бүгінгі таңда ... ... ... ... ... төмендететін клиенттің
несиелік қабілетін ескереді. Сондай-ақ екінші ... банк ... ... қабілетінсіз деп ... ... оны ... және ... туралы сұрақты ... ... [4, 57 ... ... етілу принциптеріне де байланысты өзгерістер
болды. ... ... ... ... ... қамтамасыз етілуі, олардың ... ... ... ... да ... ... ... тәжирбиеде қалыптасуына байланысты ... ... ... ... ... тұрғысынан алғанда толық
кепілдігі жоқ ... ғана ... ... ... ... ... несиелеу саясатынің келесі бір ерекшелігіне ... ... ... ... ... өту жатады.
Несиенің қайтарылуын қамтамасыз ету тұрғысынан ... ... ... сенімді формаларға кепіл кұқы ( оның ішінде
ипотека, бағалы қағаздар ... ... және ... ... ... ... жатады. Осындай формаларды қамтитын
несиелік механизм банкке ... ... ... ... ... ... ... береді.
Жалпы кәсіпорындарды несиелеудің өзгерген саясаты ... ... ... сай ... ... ... саясат банктың несиелік ... ... іске ... ... мен ... ... ... ұйымдастыру принциптері және тәртібін белгілейді. Несиелік
саясат көмегімен ... ... ... ... – бұл ... ... ... негізін және несиелеу процесіне
қажетті ... ... ... ... ... ... ... несиелік саясатты несие беруші банк пен қарыз
алушылар тұрғысыннан ... ... ... ... ... ... бұл несиелік процесті
ұйымдастыру ... ... ... мен ... ... үшін ... ... саясат болмайды. Әрбір
банк, елдегі ... ... ... ... ... ... меншікті несиелік саясатын анықтайды. Несиелік саясатты
жасау ... ... ... қызметтеріне тікелей әсер ... ... ... ... ішінде макроэкономикалық яғни
нақты бір ... ... ... ететін факторлар болады . Несиелік
саясат банктің қызметтерінің міндеттері мен ... ... ... ... мен әдістерін, ... ... ... мен ... ... ... ... несиелік жұмысын, оның жалпы стратегияларына сай ұйымдастыру
негізін және ... ... ... қажетті құжаттар
саясатын жасау шарттарын білдіреді.
Жалпы ... ... ... сипатта болуға тиіс:
- инструкциялық емес, яғни ... ... ... ... ... ... және мағыналы анықтауға ... ... ... іске ... бірнеше ережелерін қамтиды;
- оны іске асыруды ... ... ... мен ... ... ... тұрады. [2, 102 б]
Несиелік саясат ... ... оның ... басқару
облысындағы саясаттарын ескере отырып жасалады. Несиелік ... ... ... ... бағыттарын анықтауға
мүмкіндік береді:
1. несиенің берілуіне және ... ... ... ... банк ... жетекшілікке алатын объективтік
стандарттар мен ... ... ... ... ... ... басты іс - әрекеттерін;
3. сыртқы ... ... ... және ... ... ... ішкі ... қағидаларын;
Несиелік саясат банк ... ... ... ... қамтамасыз ету үшін және несиелік
қызметкерлердің ... ... ... үшін ... ... іске ... ... бір тәртібі болмайынша ... ... ... ... ... ... ... да, жазбаша
түрде жазылған несиелік саясат пен оны іске ... ... ... несиелік процесті жүргізудің ... ... ... банк ... бүгінгі таңда несиелеуге ... ... ... ... ... ... несие беру
мүмкіндігі туралы сұрақты ... банк үшін ... ... ... ... ... мен ... алушының несиелік қабілетіне қарап ... ... ... ... ... ... банктің бүгінгі иелігіндегі ... ... ... ... ... ... анықталады. Мысалға кісіпорындарға қысқа
мерзімді несиелер (айналым ... ... және ... инвестициялық несиелер (өндірісті жаңғыртуға, кеңейтуге,
техникалық ... ... ... техникалық инновацияларды
енгізуге) берген қолайлы. Өркениетті мемлекеттердің тәжірибелерінде ... ... екі ... ұғым ... ...... оның ... мен несиелеу әдістерінің жиынтығы; екіншісі,
несие-қаржы институттарының (мекемелерінің) жиынтығы. Несие қатынастары
қарыз ... ... оның ... ... ... ... мен түрін қамтиды. Несие саясаты несие-қаржы мекемлерінің
жиынтығы ретінде жеке және ... ... ... ... және халықтың әр түрлі топтарына қарызға береді.
Несие саясатының қызметінен несие қатынастары туындайды. ... ... ... мекемелерінде әр түрлі субъектілердің уақытша
бос ақша капиталдарын шоғырландырып және ... ... бір ... ... белгілі бір төлем ақымен қайтару үшін бөліп беру анықтайды. Сонымен
бірге ... ... ... ақша ... ... ақша қаражатының
экономикалық бір саласынан екінші саласына ауысуын қамтамасыз ету арқылы
өндірістің тиімділігін ... ... ... ... ... арқылы
кәсіпорындардың, ұйымдардың және халықтың ақшаны есеп ... ... ... ... әр ... ... сақтандыру, делдалдық,
инвестициялық, сенімділік, кеңес беру және сол сияқты көптеген операциялар
өтеді.
Несие ... ... мен ел ... рөлі ... атап ... ақша ... жалпы көлемімен
кәсіпорындар жалпы көлемімен, кәсіпорындар мен ... ... ... ... ... банктік қарыздың үлесімен, жиынтық
төлем ... және т.б. ... [5, 128 ... қатынастарының даму дәрежесі несие мекемелерінің көбеюі, өндіріс
пен тұтыну салаларының банк операцияларын пайдалануы жөнінен дүниежүзіндегі
дамыған мемлекеттердің ішінде АҚШ ... ... ... Оған ... ... ақша капиталынның орташа алғанда 3/4 бөлігінің несие саясаты арқылы
өтуі. Несие ... ... ...... ... ... ... саясатында
көптеген өзгерістер кездеседі. Олар:
Біріншіден, банк капиталынның шоғырлануы мен орталықтануы нәтижесінде
банк монополиясының пайда болуы: ХІХ ғасырдың аяғы ... ... ... ақша ... көп ... жинақтаған ірі банктер бөлініп
шыға бастады. Бұл ірі банктер қарыз капиталының ... ... ... ... ... ірі ... және ... салушыларды өзіне
тартып, нәтижесінде үлкен табыс табудан өсті. Несие ... ... ғана ... ... қатар капитандардың бірігуінің интенсивті
процесіне байланысты болады.
Капиаталды шоғырландыру мен ... ашық және ... ... ... ұсақ ... ... ... бір-бірімен
қосылуы, бөлімшелерінің дамуы, ал екіншісіне корреспонденттік ... ... ... ... ... Корреспонденттік қатынастар деген
жүргізілетін операциялар, олардың мақсаты – ... ... ... мен есеп ... ... асыру.
Корреспонденттік шоттар: «лоро» - олардікі, «ностро» - ... ... ... ... орасан ірі сала жинақталады. Мысалы, АҚШ-тағы барлық
екінші денгейлі банктердің арасынан бірнеше ірі ... ... ... ... ... ... өсуімен көзге түсуде. 1960-1970
жылдарда 50 ірі екінші денгейлі банктердің депозиттік ... 88,8 ... млрд ... ... яғни 2,5 есе ... ал осы ... ... екінші
денгейлі банктердің депозиттік сомасының 141,7 млрд-тан 255,1 млад долларға
кетіп, яғни тек 1,8 есе ғана ... 1970 жылы осы 50 ірі ... ... екінші денгейлі банктердің депозиттік саласының 47%-ін бөледі. [6,
58 б]
Ірі екінші ... ... ... алып ... – (Bank of ... national city bank of New York( және ... ... ... олар ... ... басқарумен шұғылданады немесе оларды
басты роль атқарады. Олар – ірі банктердің өзара ... банк ... ... әр ... ... мекемелері арасында бәсекенің күштері. Банк
монополиясы мен несие қатынастарынның ... ... ... ... өршіте түсті. Бәсеке біртектес және әр түрлі несие
мекемелеріннің арасында жүреді. ... ... ... ... немесе
сақтандыру компониялары өзара бәсекеге түседі. Бәсеке нәтижесінде ірі
компаниялар өзара бәсекеге ... ... ... ірі ... ... несиені оңай алып, кәсіпорындарды өз ықпалында ұстау үшін несиені
жеңілдікпен береді. Оңай ... ... ... ... ... ... ... қайтарылуына) жасалады. Бірақ банк
қызметіне бұрынғысынша ... ... мен ... ... ақысы
сақталады.
Сондай-ақ клиенттерге, банк қызметінің қосымша ... ... ... бойы ... ... қабылдау әр түрлі сұрақтарға жауап
беру кеңес беру және тағы сол сияқты).
Бәсекенің келесі түрі әр ... ... ... ... Мысалы, екінші денгейлі банктер мен жинақ мекемелерінің арасында
жинақты өздеріне тарту үшін; ... ... ... қаржы компаниялары,
несие одақтарынның халыққа тұтыну тауарларына берген ... ... ... ипотека нарығындағы сақтандыру компаниялары, өзара жинақ және қарыз-
жинау банктерінің бәсекесі. [4, 62 б]
70-80 жылдары несие мекемелерінің ... өрши ... оған ... ... ... қаржылық қызметтерді шектеуді реттейтін бірсыпыра
заңдарды алып тастау; қаржылық инновациялық қарқынды өсуі; яғни ... жаңа ... және есеп ... мен ... капиталы
нарығының құралдарының пайда болуы; электронды-есептегіш машиналар мен
телекоммуникация құралдарын кең ... ... ... ... ... ... Осы ... нәтижесінде
клиенттерге көрсетілетін қызметтердің көптеген түрлерін ... ... ... ... көп ... ... мекемелері құрыла
бастады. Екінші денгейлі банктер бұрын шұғылданбайтын жаңа қызметпен, ... ... ... ... ... ... және с.с ... кең қолдана бастады. Бәсекені күшейтетін маңызды фактордың бірі ... емес ... ... ... ... ... Бұл
мекемелер банк қызметінің тек ... ғана ... ... таралатын заңды шектеулерге бағынбайды. АҚШ-та оларды
«банктік емес банк» деп атайды. Олар – ... ... ... ИБМ, ... және т.б. – ... ... жүргізумен шұғылданады:
өнеркәсіптік және тұтыну несиесін беру; жылжымайтын мүлікпен, сақтандыру,
лизинг операцияларын ... ... ... ... [8, 480 ... ... банктер арасындағы бәсеке ... ... ... ... ... мен ... ... дамуы, еуровалюта нарығының өсуі банк ісінің интернационалдануына
және биік операцияларынның көп бөлігінің ... ... ... ... ХХ ... ... төрттен бір бөлігінде АҚШ, Жапония, ГФР,
Франция және ... да ... ... ірі ... халықаралық
қаржы концерндеріне айналып әлемнің әр түрлі елдеріне көптеген несиелік,
есеп айырысу, ... ... ... ... ... операциялардан түсіретін табысы жиынтық ... ... ... – ұлтаралық және көп ұлттық ... ... ... ... – ол ... ... ірі ... – қаржы
кешенді. Олар, әдетте қолында ... ... кең ... ... ... дүниежүзілік нарықта валюта, несие операцияларын
бақылайтын саясаты бар қарыз капиталының қозғалысындағы басты делдалдар.
Ұлтаралық банктердің ... ... ... ... ... Мысалы, 80-ң басында дүниежүзінде 84 ұлтаралық ... оның 22-сі ... ... мен Жапонияның әрқайсысында –10-ны, 7-
і Францияда, ал Германия мен Канаданың әрқайсыснда 5-тен саналады.
Көп ... ... – ол ... ... ірі ... ... төлеу арқылы құрылған халықаралық банктер ... Олар ... ... банктердің операцияларын іске асырумен, сыртқы сауданы
несиелеумен, еуровалюта нарығын жүргізумен ... [6, 59 ... банк ... мен ... ... ... қаржы
капиталын құруы. Өнеркәсіп пен банк ісінде монополиялардың ... ... ... бірігіп жұмыс жүргізуі қаржы капиталының ... ... ... ... ... – өнеркәсіпті несиелеудің басты көзі. Банктік несие
өнеркәсіп компанияларының тағдырын қаржы қажет болған кезде ... ... ... ... ... ... мен қарыз алушының байланысы негізінен
төмендегідей тұрғыда ... ... ... банктердің
несие беруі; ағымдағы және есеп айырсу операцияларын жүргізуі; эмиссиялық
құрылтайшы ... және ... ... ... ... саясатындағы құрылымдық өзгерістер. Арнаулы несие –
қаржы мекемелерінің дамуы мен олардың ... ... ... ... ... банк ісінің кеңеюіне жол ашып, несие саясатынінң
құрылымдық өзгерістеріне әкеп соқтырды. Несие ... жаңа ... ... байланысты ресурстар мен операциялардың жиынтық сомасында
екінші денгейлі банктердің үлесі төмендеуі. Мысалы, ХХ ғ. ... ... ... 7 түрі ... ... ... түрі ... асты.
1900 ж активтердің 2/3-ін екінші денгейлі банкте, 1/3-ін сақтандыру және
жинақ мекемелері жүргізді. Ал 1987 жылы ... ... ... ... үлесі шамамен 40% болса, жинақ мекемелерінің инвестициялық,
ипотекалық сақтандыру ... ... ... көтерілді. Осындай
өзгерістер басқа өнеркәсібі өркендеген мемлекеттердің де ... ... ... ... ... және ...... мекемелері
мемлекеттік және жеке болып екіге бөлінеді. ... ... ... ерекше құқығы бар орталық банктер, сондай-ақ почта-жинақ саясаты
және ... ... ... ... ... несие мекемесі
болып саналады. Ал кейбір елдерде (мысалы, Францияда, ... және ... ... ... де ... ... саналады. [3, 519 б]
Несие саясатында мемлекеттік сектордың көбеюі ел экономикасын
мемлекеттік ... ... ... ... ... ... кейінгі кездері отарлау саясатынің құлауы нәтижесінде азат етілген
елдерде құрылған ... ... ... ... ... ... болуына мүмкіндік туғызды. Бұл ... ... ... ... ... ... Сондай-ақ әлемде мемлекетаралық валюта-
несие және қаржы институттары да құрылуда: халықаралық ... ... ... құру және даму банкі, аймақтың даму банктері және т.с.с.
Несие – қарыз капиталы қозғалысының нысаны болып саналады, яғни қарызға
берілген ақша ... Оның ... ... жеке ... ... бос ақша ... мен ... уақытша қолдануға берілген
қарыз капиталы үшін төлемге айналып, шоғырланады.
Банктермен ... беру ... ... жеке ... мен
мемлекеттік ұйымдардың тұтынушылық және инвестициялық мақсаттарын
қаржыландыру үшін іске ... ... ... ... табылады.
Банктер өздерінің несие функцияларын қаншалықты жақсы іске ... олар ... ... ... ... ... тәуелді.
Себебі, банк несиесі осы аймақтардағы жаңа кәсіпорындар мен ... ... ... ... және ... ... өмір сүру
қабілеттілігін қамтамасыз етеді.
Қазақстандық банктердің көбінде ссудалық шоттар жиынтық ... ... ... да, табыстың 2/3 бөлігін әкеледі. Одан гөрі банк
тәуекелдігі несие портфелінде шоғырландырылу тенденциясына ие. ... ... ... ... ... ... ... заңды емес манипуляцияға, дұрыс несие саясатын жүргізбеуден немесе
болжанбаған экономикалық құлдырауға байланысты несие проблемалары есебінен
туындайды. /25.122б./
Несие саясаты ... ... ... көзі болып табылады. Ол қарыз
бен несиені беретін және несие қоржынын басқаратын банк ... ... ... стандарттар мен параметрлерді анықтайды.
Сонымен қатар, ол Директорлар Кеңесін, ішкі және сыртқы аудиторларды банк
несиесін ... ... ... ... үшін ... ... ... ұйымдық деңгейде дұрыс қабылданатын несие саясатын мұқият
тұжырымдау кезінде банк менеджменті ... ... ... ... ... құтылу және бизнес перспективаларын баламалы ... Банк ... ... ... ... ... несиелеу саясаты,
несие тәуекелін сапалы басқарудағы ... ... тиіс ... ... бірдей болуы тиіс, яғни кіші ... ... ... ... ... ... «шешімді алдын – ала қабылдау»
термині қолданылады, бұл саясаттың әр шешімді қабылдаудағы белгіленген
жалпы ... ... ... ... ... ... шешім қабылдау
екендігін білдіреді және ... ала ... ... ... ... ... де, ... қабылдау үрдісін ықшамдап,
жеделдетеді. /34.5-7б./
Несие саясатының ... ... ... ... ... сақтап,
банк үшін тиімді жағдайда несие ресурстарын орналастыру жолымен несие
қызметінен түсетін табысты ... ... ... ... ... сапа ... кепілі активтердің сапасы және
бірінші орында қоржынды тиімді басқарудың көзі несие ... ... ... табылады. Банк өзінің қарыз алушылары мен жобаларына қатысты
тәуекелдік деңгейін тура білуі және өзі ... ... ... ... ... болуға тиіс, сонымен қатар несие шарты арқылы мүмкін
тәуекелдіктерден сақтану бойынша шара ... ... ... және
берілген несиелерді мәжбүрлі түрде төлету бойынша ... ... ... ... ... ... соның ішінде несие жұмысын ұйымдастыру келесі
принциптерге қарай негізделуі тиіс:
... ... жаңа банк ... ... ... ... ... бағытталған несие қоржынын басқару
тәсілдеріне, «нашар» несиелерді қайтарудың ... мен ... ... проблемалық банк қарыздарын (несиелерін) ... ... ... ... ... ... мезетте қарыз алушымен қарым – қатынас;
• қайтарылмаған банк қарызынан болған залалды ... ... ... бір ... ... ... банк қарызының көлемін анықтау;
• банк қарыздарының жеке түрлері бойынша несиелеу ... ... ... саясатының болмауы, банктің несие
қызметкерлерінің ... ... ... ... ... жеке ... ... біліміне сүйеніп, спонтандық шешім қабылдауына әкеп соғады.
/19.21б./
Әр банк несиелеу қызметінің сұрақтары ... ... ... ішінде Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінің нормативтік –
құқықтық ... ... ... несиелеу Ережесін әзірлейді. Бұл Ереже
несие қызметі аумағындағы шешім қабылдаудың жалпы басымдығын, стандарттары
мен параметрлерін, несие тәуекелін ... ... ... ... ... қызметін келесі міндеттерді шешуге бағыттайды:
а) тұрақты жұмыс істеп тұрған шаруашылық қызмет етуші ... ... ... ... ... қалыптастыру және
перспективалық жобаларды қаржыландыру;
ә) ... мен ... тыс ... ... ... ... ету;
б) банк активтерінің қауіпсіздігі мен орналастыру табыстылығын жоғарғы
деңгейімен қамтамасыз ету;
Банктің несие ... ... ... банк ... ... ... ... қабылдау;
ә) банктің бір немесе бірнеше клиенттерінің алдында тәуелді болуына
қарай тәуекелдің қолайсыздығы;
б) банк ... ... ... мен пассивтері және негізгі
құралдарға инвестицияның қысқартылуын жақсарту бойынша активті ... ... банк ... беру ... шешімді тек қана кепілдікті қамтамасыз
етуді бағалау негізінде ғана емес, сонымен қоса ... ... және ... ... ... ... есептеу,
ұсынылған жобаның құқықтық жағын мұқият талдау негізінде қабылдау;
г) тәуекелді қысқарту мақсатында банк ... ... ... саласы мен қызмет түріне байланысты несие портфелін
диверсификациялау;
ғ) банкпен ... ... ... ... ... ... болдырмау;
д) алынатын табыс жалпы тәуекел сомасын ... ... ... ... ... ... Комитетімен белгілеу және оған бақылау
жүргізу;
ж) банктің халықаралық несие рейтингін алуы.
Несие ... ... ... мен ... сияқты несиелеудің маңызды
талаптарын анықтайды.
Несие бағасы басқа қаржы ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының Ұлттық
Банкінің қайта қаржыландыру мөлшерлемелері, несиеленетін жобалардың мазмұны
және басқа ... ... ... сыйақы (мүдде) мөлшерлемесіне
байланысты қалыптасады.
Несие тәуекелін басқару принциптеріне қатысты банк берілетін несиенің
валютасын өзінің қалауы бойынша ... ... ... бизнестің әр түрлілігіне байланысты мазмұны мен құрылымы
бойынша ажыратылады, бірақ адекватті ... ... ... ... ... сұрақтарды ашуға тиіс.
Сонымен қатар несие саясатын басқарылатын өзгерілім анықтайды.
Қазақстан Республикасының банктерінің тиімділік көрсеткіштерінің жүйесі
мен несие ... ... ... ... көрсеткіштер жүйесін таңдау мыналарға
байланысты:
• біріншіден, банк дамуын стратегиялық ... ... ... ( ... ... ... ... екіншіден, нақты ... ... ... ... ... ... ... ).
Табыстылық сыйақының ( мүдденің ) пайыздық мөлшерлемесімен, өтімділік –
мерзім және тәуекел ... ... ... және ... ... ... келуімен анықталатыны айқын. /24.25-29б./
Баға тәрізді, сыйақы ... ... пен ... ... әсерінен қалыптасады. Сұраныс пен ұсыныстың ара салмағы
қалыптасқан ақша ... ... ... де, оның ... ... ... ... деген сұраныс қарқынды болған
сайын, оның баға деңгейі жоғарылайды. Ал ... ... ... мөлшерлемесінің төмендеуіне әкеп соғады.
Пайыздық саясаттың негізгі макқсаты ... мен ... ... ... ... пайыздық ... ... ) алу ... ... ... ... ... тартылған пассивтер құнына байланысты
активтерді пайдалану өлшемі ретінде былай анықталады:
Таза пайыздық маржа = алынған сыйақы – ... ... ... ... ... шамасы
(1)
Таза пайыздық маржа, депозиттер бойынша ең аз пайыздық мөлшерлеме және
несие бойынша ең жоғарғы мөлшерлеме филиалдарға ... ... ... ... жеткізіледі. Филиалдар келісім шартқа сәйкес тарту мен орналастырудың
аймақтық жағдайын ... ... ... және ... ... ... ... қарызды қолданудың бүкіл мерзімі бойы
өзгеріссіз қалады. Құбылмалы пайыздық мөлшерлеме банк пен ақша нарығының
жағдайына, ... пен ... ... қатар қарыз алушының қаржылық
жағдайы және экономикаға байланысты несие немесе депозиттік келісім шарттың
қызметінің бүкіл ... бойы ... ... ... ... ... ... үшін олардың бірнеше жылдар
көрсеткіштерін салыстырып, талдау керек.
Несие базасының пайдалылық формуласын қолданып, табыстылықты талдауды
жалғастыру қажет. Оның ... ... ... ... ... ... базасының пайдалылығы, % = алынған сыйақы – төленген / несие
қоржыны
(2)
Банк табысын ... және ... емес ... ... ... табыстың жалпы сомасындағы несие операцияларынан түсетін табыстың
үлес салмағын анықтауға болады (бағлы ... ... ... ... да ... ... ... түсетін табыстың үлес салмағы = несие
операцияларынан түсетін табыс * 100 / ... ... ... коэффициент банкпен қолданылатын несие саясат түрін анықтауға
мүмкіншілік береді. Егер ... мәні 50 ... ... ... ... ... ... саясатын қолданады. Бұл жағдайда банк шамадан ... ... аман қалу үшін ... ... ... ... 30- дан 50 пайызға дейінгі коэффициент кезінде банк несиелеудің
біркелкі саясатын және 30 пайызға дейінгі коэффициент ... ... ... Соңғы жағдайда банк табыстың зиянына қарай, тәуекелі
төмен операцияларына көңілін көп бөледі.
Демек, банк ... ... ... аса ... ол ... қоржыны. Несиені беруден түскен табыс, банк ... ... ... тұрады.
Бірқалыпты төлем негізгі қарыз бен пайызды өтеумен бірге ай ... Оның ... мына ... ... анықталады:
PM = Несие сомасы * ((1+i)*i /(1+i)-1) ... РМ- ... ... ... ... дүркін- дүркін пайыздық мөлшерлеме, теңге;
n- несие мерзімі, күндер.
Активтердің жалпы сомасындағы несие қоржынының үлес салмағы= несие
қоржыны / баланс активтері ... өсуі банк ... ... ... табылады. Бірақ, ол
несие бойынша табыс сапасын бағалаудан бөлек қарастырыла алмайды.
Несие қоржынының сапасы= күмәнді және ... ... / ... ... ... ... ... формуламен есептеледі:
ДС+КФВ
К а.л = ───────
(7)
КО
Ағымдағы (орта аралық) өтімділік коэффиценті келесі формуламен есептеледі:
ДС+КФВ+ДЗ
К т.л = ─────────
(8)
КО
Жабу (барлық) өтімділік коэффиценті ... ... ... п = ... ... ... активтерін қолдану. Тиімділік актив айналым
көрсеткіштерін қолдану сипаты.
Олардың көп тараған түрлері:
• бір ... ... ... Поб – ... айналым активтерінің саны Коб – кезең,
• айналым активтерінің коэффиценті Ко, /43.304-306б/
Әлемдік тәжірибеде несие мекемесінде несие бойынша күмәнді және ... 4-10 ... ... ... деп ... ... сапасын жақсарту мақсатында және мерзімі өткен несиені
болдырмау үшін мыналар жүргізіледі:
• әр қарыз алушы мен қарыз түрі ... ... ... ... талдау;
• банктің несие бөлімінің проблемалық несиемен жұмыс істеудің
толықтылығы мен ... ... ... ... қаржылық жағдайын талдау / 17.153б. /
Несие қызметінен түсетін табысты максимизациялау мен тәуекелді төмендету
мақсатында табысты ... ... ... ету ... ... ... ... механизмінің бірі несие қоржынын басқару
болып табылады:
• қоржын сапасының сандық мақсаттарын анықтау;
• қоржын құрылымы;
• өсу;
... ... ... ... 1 ... ... ... 1.
Несие қоржынын басқару әдістемесі
|1 |2 |3 ... ... ... ... | ... |
|1 ... тәуекел ... ... мен ... ... |
| | ... |
|2 ... ... |Әр кәсіпорынның өндірістік ... үшін ... |
| ... ... ... |
| | ... ... |
| | ... |
| | ... |
|3 ... түрі ... беру ... |
| | ... ... ... |
| | ... ... ... тыс ... |
| | ... ... ... ... ... |
| | ... құбылмалы несие; |
|4 ... ... ... ... ... ... сатып |
| | ... ... ... ... |
| | ... ... форфейтинг, векселді |
| | ... ... |
|5 ... валютасы |пайыздық және валюталық тәуекелді хеджирлеу; |
|6 ... ... ... ... және ... заңдық |
| |қабілеттілігі |нормаларының болуы; |
|7 ... ... ... ... ... ... нарықты |
| ... ... ... ... ... ... ... резервте сақтауы бойынша ... ... ... ... ... ... стандартты,
субстандартты,қанағаттанарлықсыз, жоғары тәуекелді күмәнді және сенімсіз
болып бөлінеді. Жіктелген несиелер ... ... ... ... ... ... 2 кестеде көрсетілген /21.45-49б./
Кесте 2.
Несиені резервте сақтау талаптары
|Резервте сақтау мөлшері, |Несие қоржынының жіктелуі және резервте сақтау |
|қарыз ... % ... |
| ... ... |
| 5% ... ... |
| |30 ... дейін несие бойынша пайыздың төлемін |
| ... ... ... |
| 20% ... несие |
| |30 ... 60 ... ... ... бойынша пайыздың|
| ... ... ... ... |
| 50% ... ... ... ... |
| |60 ... 90 ... дейінгі төлемнің кешіктірілуі |
| ... ... ... |
| ... ... |
| |90 ... жоғары төлемнің кешіктірілуі жағдайында|
| ... ... ... ... ... ... ... несиені резервте сақтауы бойынша |
|есептемесінен алынды. |
2 ... ... ... ... ... ... талдау
2.1 «Банк Центр Кредит» Акционерлік қоғамының несие саясаты
Банктің несие саясаты банктің стратегиясындағы ... ... ... ... ... ... елдегі және әлем нарықтарындағы ағымды
экономикалық және әлеуметтік жағдайға сәйкес үздіксіз даму үстінде.
АҚ “Центр Кредит” банк ... ... ... ... ... ... Банктегі несиелеу процесін ұйымдастыруға бақылау жасауға негіз ретінде
болу;
• Несиелеуді жүзеге ... ... ... үшін ... және ... ... болу;
• Несиелік бөлімдердің жетекшілері үшін ... ... ... ... ... ... Несиелік талдау және аудит бөлімі жұмыскерлерінің ... ... ... ... ... анықтау.
Банктің несиелеу процесі мынадай кезеңдерді қамтиды:
• Несиеге деген өтінішті қарау;
• Несиелік қабілетін ... ... ... шарт ... ... ... Несиелік мәміленің орындалуына бақылау жасау.
Несие тапсырысын қарау кезеңдері:
1. Клиентке несие беру ... ... ... үшін ... ... құжаттар тізімін ұсынуы;
2. Алдын-ала біліктілік барысында Несиелік офицер клиентпен ... ... ... ай сайынғы төлемнің мүмкін мөлшерін есептейді, одан кейін
мүмкін болатын несиелеу мерзіміне және ... ... ... ... сомасының есептелуі;
3. Алдын-ала біліктілік және клиент ұсынатын құжаттардың қажет пакетінің
жағымды нәтижелері барысында, ... ... ... ... несие
тапсырысын қарағаны үшін комиссияға төлем жүргізілуі;
1. Бөлшектеп несиелеу бөлімі қараған несие тапсырысы алдын-ала біліктілік
нәтижелері ... ... және ... қабілеттілік талдауы негізінде
заңды қорытындысыз жүргізілуі;
2. Несие тапсырысын қарау нәтижелері бойынша Несиелік ... ... және ... ай ... ... ... есебімен
несиенің максималды сомасының анықталуы;
3. Қарыздың максималды сомасы тұрғын үйдің нарықтық құнынан 85%
дан аспауы керек, қосымша сақтандыру есебімен тұрғын ... ... ... кем ... Егер ... төлем қабілеттілік талдауы нәтижесі бойынша,
олардың талап еткен несие шарттары банк ... ... ... ... ... беру ... болатын несиелеудің басқа
шарттарын қолдану мүмкіндігін қарастыру қажет. Жекелей айтқанда:
а) ай сайынғы төлем ... ... ... ... ... несие сомасын азайту;
г) кепілдің қатысу мүмкіндігін және қосымша қамтамасыз ... ... Егер ... ... ... ... ... офицер клиентті
хабардар етеді.
9. Несие тапсырысын қарау нәтижесі бойынша Несиелік ... ... ... ... ... ... Бөлшектеп несиелеу комитеті қарауына
шығарылады.
11. Комитет хаттамашысы ... ... және ... ... Кіші ... офицерге орындау үшін өткізеді.
12. Бөлшектеп несиелеу комитетінің шешімі екі ай ... ... ... Осы ... өткеннен кейін несие тапсырысын ... ... ... пакеті негізінде қайта қарауды жүргізу қажет.
13. ... ... ... ... ... үйді ... ... Несиелік
офицер үйді қарау үшін бағалаушының әрекет етуі туралы келіседі.
14. Кепіл құнын ... ... ... ... ... үйдің нақты
нарықтық құнынан 30% мөлшерінде кепіл ... ... ... белгілеу ұсынылады.
15. Егер тұрғын үйдің анықталған кепіл құны ... ... ... онда ... бастапқы жарна мөлшері көбейтуі немесе несие
бойынша қосымша қамтамасыз етуді ұсынуы қажет.
16. Клиенттің және сатушының қажет ... ... ... кейін
Кіші несиелік офицер несиені рәсімдеу және беру үшін ... пен ... қай күні және қай ... ... ... ... ... дайын болғаннан кейін Кіші Несиелік офицер қажетті ... ... ... ... ... мүлік кепілінің типтік келісімі, онда қарыз ... және қол ... ... ... ... ... ... үйді сату-сатып алу келісімін тіркеудің номерін және күнін толтыру
үшін орын қалдырылады.
18. Келісілген уақытта банкке нотариус ... ... ... және ... Кіші Несиелік офицер және филиал
заңгері қатысуымен жүргізіледі.
20. Кіші Несиелік офицер тұрғын үйді, қарыз алушының өмірін және
еңбек қабілеттілігін ... ... ... ... ... алушы шығысты кассалық ордер бойынша несие сомасын
алады. Клиент ыңғайлылығы үшін кассадан ... ... ... ... ... қайтару және оған ... ... ... жасау
несиелік операцияның маңызды кезеңі. Несиелер бойынша қарызды қайтару
тәсілі банк ... ... ... және ... ... ... ... байланысты.
Несиенің берілуі сияқты несиені қайтарудың бірегей жасалған үлгісі
жоқ.
Іс ... ... ... ... ... ... мерзімді міндеттемелер негізінде эпизодтық қайтару;
2) меншікті ... ... және ... ... есеп айырысу
шотына кажеттіліктің азаю шамасына қарай қайтару;
3) алдын ала ... сома ... ... ... ... ... түсімді бірден несиелік қарызды жабуға есептеу;
5) несиенің қайтарылу мерзімін созу;
6) мерзімі өткен қарызды «Мерзімі өткен несиелер» шотына аудару;
7) банк ... ... ... өткен несиелерді шегеру.
Несиенің қайтарылуын арнайы құжат арқылы жасауға да, ... ... ... ... ... ... ... жазбаша
үкімі, банктің өзінің үкімі, соттың ... ... ... ... ақшалай қаражаттарды шегеру туралы берген үкімі жазбаша да және
ауызша да болады. Несиенің қайтарылуы қағазсыз, яғни ... ... да ... ... ... бақылау жасау үшін банкте несиелер ... ... ... ... Банк ... ... ... жеткен несиелерді қарай отырып, қарыз
алушының есеп айырысу шотынан қаражаттарды шегеруге ... ... ... ... ... уақыты жеткен кезде мерзімді
міндеттеменің ... ... ... белгілерін жасайды. Егер де ... ... шоты ... ... ... ... ... бойынша қарызды
және сыйақыны ... ... ... төлем тапсырмасы негізінде
жүргізіледі. Жекелеген жағдайларда, қарыз ... ... ... кезігуіне байланысты банк қайтару мерзімін кейінге қалдыруға
руқсат етуі мүмкін, бірақ бұл қарыз жоғарғы ... ... ... оны ... ... және ... ... оларды
іздестіру механизмі несиелік келісімшартта анықталады. Сыйақы ай сайын,
тоқсан сайын және т.б. ... және ... ... ... ... ... ... шартты түрде айдағы күндер саны — 30, ... 360 ... ... ... ... ... ... алушының алған несиені
пайдалануына және оны толық қайтаруына бақылау ... Осы ... ... ... ... оның ... ... талдау жасап, қажет
болған жағдайларда, орнында ... және есеп ... ... жазуларды, есептік материалдарды тексереді. Осы жерде қарыз
алушыдан алған барлық қаржы ... ... мен ... да ақпараттар,
сондай-ақ басқа да көздер пайдаланылады. Әрбір ... ... ... ісін жүргізу жүйесі болады.
Несиелік келісімшартқа байланысты өз міндеттемелерін орындамаған қарыз
алушыларға қатысты банк ... ... әрі ... несиелеуді тоқтату туралы
ескерту жасауға; несиелік шартында қарастырылғандай беруді ... ... ... ... ... ... шарттарын жүйелі түрде орындамаған
жағдайда банк несиені мерзімінен бұрын қайтаруды талап етуге құқылы.
Қазіргі несиелеудің басты ... ... банк ... алушының
несиелік қабілетін тексеріп болғаннан кейін, несиелік шарт жасасу ... ... ... ... ... ... барлық
сұрақтарда банк пен қарыз алушы келісімшарт негізінде шешеді.
АҚ “Центр Кредит” банктің ипотекалық келісім-шартының ... ... ... ... ... ... ... құқықтары мен міндеттері.
- Ерекше шаралар.
- Қорытынды жағдайлар
- ... ... ... және реквизиттері.
(. Кепіл ұстаушының кепіл алушы алдында банктік қарыз келісім-шартына
сәйкес берілген қарызды өтеу бойынша ... өз ... ... ... қамтамасыз ету. Қарызды өтеу ай сайынғы тең ... ... ... ... бойынша есептеліп, жүргізіледі.
Ай сайынғы төлем сомасы = Несие * R/12/100//1-(1+R/12/100)-n
мұндағы, R-несиелік ... ... ... ... n-айлар саны.
Қарыз бойынша сыйақы мөлшерлемесі келесі формула бойынша есептеледі:
Сыйақы мөлшерлемесі = инфляция + банк ... ... ... ... әр ... тіркелген кезеңнің басында
қарыз алушыға қарыз бойынша ... ... ... және ... ... олар ... ... кезеңде инфляцияның 4,5%-дан
жоғарылауы, не төмендеуі жағдайында қолданылады.
Сыйақы мөлшерлемесінің жоғарғы/төменгі шектері келесі ... ... = ... ... кезеңдегі сыйақы мөлшерлемесі
+/- 4,5%
Кепіл ұстаушының кепіл берушіге талаптары, банктік қарыз келісімі
бойынша кепілзатымен қамтамасыз етіледі:
- ... ... ... және ... ... ... сыйақы;
- ипотекалық келісім бойынша ... ... ... ... ... ... ... бойынша шығындардың орнын толтыру;
- кепіл туралы келісімді ... ... оның ... ... пайда болуы,
өзгеруі және тоқтатылуымен байланысты шығындардың орнын толтыру.
((. Ипотекалық келісім бойынша кепіл беруші өзінің ... ... ету ... ... ... ... ... меншік құқығы
бар объектіні ұсынады.
Кепілзатына кепіл берушінің меншік ... ... ... ... ... бойынша орталықта» тіркелген сатып алу-сату келісімі;
- пәтер паспорты.
Кепіл мүлігінің белгіленген, келісілген бағасы ... ... ... ... ... бұзбайды.
(((. Кепіл беруші кепіл ұстаушыға ипотекалық келісім бойынша ... ... ... ... кепілзатын мерзімінен бұрын
өткізуге және кепілге алынған мүлік құнынан қанағат алу құқығын ұсынады.
Жақтар төмендегілерге байланысты келісімге ... ... ... ... және ... ... ол ... байқаусыз сыну тәуекеліне жауапты.
- Кепілзатының сынуы жағдайында немесе әрекет ететін заңға сәйкес себептер
бойынша оған деген меншік ... ... ... ... ... тез арада қалыптастыруға немесе ауыстыруға, оны басқа тең
бағалы мүлікпен толықтыруға ... ... ... берушіден басқа тұлғаға кепілзатына меншік құқығының өтуі
жағдайында құқық иеленуші кепіл ... ... ... ... қайта кепілге алынуы кепіл ұстаушының ... ғана ... ... ... ... ... ... уақытта құжаттар бойынша тексерісті және кепілзатының жағдайы,
сақталуы бар болуын іске ... ... ... кепілзатын сақтау үшін қажетті және жеткілікті шараларды
қабылдауды талап ету;
- кепіл берушіден ... ... ... ... ... ... ... қатысты құжаттарды ұсынуды және сақтауға өткізуді талап ету;
- кепілзатының жойылуының нақты ... ... ... ... ... ... тез арада орындалуын талап ету;
- кепіл берушінің міндеттемелерін мерзімінен бұрын орындауды ... ... ... ... ... ... ету.
- кепіл беруші нақты келісімнің немесе банктік қарыз келісімінің шарттарын
орындамаған жағдайда кепілмен қамтамасыз ... ... ... ... ... ... өзінің қарауы бойынша кез-келген уақытта кепілзатының қайта бағалануын
іске асыру;
- кепілзатының кепіл құны төмендеген ... ... ... ... ... бойынша оның міндеттемелерін өтейтін жаңа ... ... ... ету;
- ипотекалық келісім бойынша кепіл беруші өзіне жүктелген міндеттемелерді
орындамаған ... ... ... немесе басқа да ... ... ... ... өзінің талаптарын қанағаттандыру;
Кепіл берушінің келісімінсіз үшінші тұлғадан кепілмен қамсыздандырылған
міндеттемелерді орындауды қабылдау, мұндай жағдайда ... ... ... ... кері ... ... ... кепілзатын иелену және қолданылуының өтуін талап ету.
4.2.Кепіл берушінің құқықтары:
- ... оның ... ... ... және ... ... алынған мүлікті өткізу барысында саудаға қатысу;
4.3. Кепіл ұстаушының міндеттері:
- кепіл беруші кепілзатының құжаттарын қандай түрде өткізді, өзінің ... ... ... ... сол түрде сақтауды қамтамасыз
ету;
- кепілзатымен ... ... ... ... жағдайда,
нақты шарт бойынша кепіл берушінің міндеттемелерінің тоқтатылуын
растайтын құжат беру.
- Кепіл ... ... ... шарт әрекет ететін мерзім бойына кепілзатының сақталуы үшін қажетті
шаралар қолдану;
- кепіл ұстаушыға нақты шарт әрекет ететін ... ... ... ... ... құжаттарды сақтауға өткізу;
- кепіл ұстаушыға нақты келісімнің шараларының орындалуын бақылауға кедергі
жасамау;
- кепіл ұстаушыға кез-келген нысанда оның шараларын ... ... ... ... ... тозу салдарынан кепілзатының құнының төмендеуі, сынуы немесе
кепілзатына меншік құқығының тоқтатылуы жағдайында, заңнамалық нормаларға
сәйкес тез арада кепілзатын қалыптастыру ... ... ... ... оны басқа тең бағалы мүлікпен ауыстыру;
- нақты шарттың, оған қосымша келісімдердің, сонымен қатар ... ... ... ... ... ... ... өткізу;
- кепіл ұстаушының сенімділік құжатын ұсыну арқылы, кез-келген ... бар ... оның ... ... ... кепіл ұстаушыға тез арада кепілзатының жойылып кету немесе сыну қаупі
туралы жазбаша хабарлау;
- кепілзатының аукционға өтуіне ... бір ай ... ... ... етуін
және пайдалануын өткізу;
- кепіл ұстаушының алдын-ала жазбаша ... ... ... және қайта құрылуын өткізбеу.
V. Егер Қазақстан Республикасының заңнамасымен нақты ... ... ... ұстаушының жағдайын төмендететін ... онда ... ... ... оның ... ... ... мерзімі
бойына сақталады немесе кепіл ұстаушының талабы бойынша бір жақты тәртіпте
өзгертіледі.
Нақты ... ... ... өзара келісуі бойынша ғана
өзгертілуі мүмкін. ... ... ... ... ... әрекет
ету мерзімінің ұзартылуы нақты шартқа ... ... ... келісімнің шарттарын орындау процесінде пайда ... ... ... ... ... мақсатында сөз алмасу жолымен алдын-ала
тәртіпте жақтармен қарастырылады.
Сөз алмасу ... ... ... ... бойынша даулар
Қазақстан Республикасының органдарының қарауына өтеді.
VI. Нақты шарт, оған қол қою ... ... ... ... ... ... бойынша кепіл беруші өз міндеттемелерін ... ... ... ... ... шартты рәсімдеу және тіркейтін органдарда кепілді ... ... ... ... ... кепіл берушінің есебінен өтеледі.
- жақтар өздерінің реквизиттерінің өзгеруі туралы тез арада бір-бірін
жазбаша түрде хабардар ... ... ... реттелмеген жағдайларды жақтар Қазақстан Республикасында
әрекет ететін заңнама нормасымен жетекшілік етеді.
- нақты шарт орыс ... және ... күші бар ... 3 ... әр жаққа бір экземплярдан және бір экземпляр арнайы тіркейтін
органға беріледі.
1988 жылы ... ... ... ... ... СССР
кооперативтік банктер арасында ең бірінші банк болды. 1991ж. ... ...... ... ... ... болып құрылды. 1993ж. қараша айында
банк Қазақстан Қор биржасының мүшесі болды. Қазақстандағы екінші деңгейдегі
банктер арасында ЕБРР ... ... ... ... ... ... ... Банкі Chase Manhattan Bank пен ҚР-ның
үкіметімен 100% акция пакетін иемденді. 1998 жылы ... ... АҚ ... ... ЖАҚ ... пен ... нәтижесінде, АҚ “Банк Центр
Кредит” қайта құрылуы аяқталып, Әділет министрлігінде тіркелді. Банк заңды
тұлға болып ... ... ... құқығы бар және өзінің міндеті бойынша
осы мүлікке жауап береді. Мүліктік және өзінің мүліктік емес ... ... ... ... иемденеді және жүзеге асыра алады, сонымен ... ... және ... бола алады. Акционерлердің міндеттемелері
бойынша банк ... ... ... ... ... Республикасының Әділет
Министрлігінде банк ... ... ... және ... ... Банк ... ... банктік операцияларды
жүргізумен анықталады.
Ел экономикасының дамуына үлес қосу және Банк акционерлерінің таза
табысты алуын қамтамасыз ету – банк ... ... ... ... ... ... ... филиалдарын, өкілеттілігін ҚР
территориясында және одан тыс ... ... ... ... 1988 жылы 19 қыркүйекте
құрылған және Қазақстан Республикасындағы алғашқы коммерциялық ... ... ... ... - ... ... ... әрі халықаралық
деңгейде биік беделі бар Қазақстан Республикасының беделді ... ... ... ... ... ... активтері 100 млрд.
теңгеден асады. Банктің филиалдары мен бөлімдерінде 1,5 мыңнан ... ... ... ... Қор биржасының мүшесі болып саналады. Қазақстан мен
Орта Азия бойынша Western Union ақша ... ... ... ... жеке тұлғалардың салымдарын міндетті ұжымдық сақтандыру
жүйесінің қатысушысы болып табылады.
Банк Қазақстан Республикасының барлық ... ... ... 175 мыңнан астам клиенттерге жоғарғы класты ... ... ... ... кең ... ... бар және ... астам
филиалдары мен бөлімдері жеке және заңды тұлғаларға ... ... ... ... ... ... ... ең жоғарғы стандарттарды
енгізуге тырысады. Банк Центр Кредитінде несие портфелінің сапасын бақылау
мақсатымен несиелеу бойынша ... ... ... ... Тәуекел
Басқармасы құрылған. Басқарманың басты функциясы – тәуекелге сәйкес ... ... ... ... ... ... және үмітсіз болып жіктеледі. Стандартты және субстандартты
қарыздар несиені төлеу қабілеттілігі жоғары ... ... ... ... болып жіктелінетін қарыздар төмен несие өтеу қабілеттілікке ие
және залалға ие болмаса да болашақта ... орын ... ... ... ие және ... ... ... қояды. Соңғы 3 жылдың
қарыздарының 85% астамы стандартты және субстандартты болып жіктелінген.
2.2 «Банк Центр Кредит» Акционерлік қоғамының ... ... ... ... банк ... ... 3.
| ... ... мен ... ... 2008 жыл ... -10 939 млн теңгеге -8%ға төмендеу байқалды. 2009 жыл ... млн ... ... 99% ды ... ... ... ... 2007 мен
2008 жылдар бойынша 10 383 млн теңгеден 20 697 млн теңгеге дейін 10 314 млн
теңге өсу болды, немесе 99% ға.
| |2007 |2008 |2009 ... ... мен ... ... |134 222 |123 283 |245 429 ... ... |10 383 |20 697 |10 404 ... бар сату үшін ... ... |7 232 |38 116 |164 536 ... | | | ... ... ... ... ... |58 819 |83 116 |44 166 ... ... |7 884 |4 435 |700 ... мен ... ... ... |645 814 |648 228 |665 515 ... табыс салығы бойынша талаптар |2 136 |4 533 |228 ... ... ... ... ... | | |254 ... да ... |5 641 |7 290 |8 061 ... ... мен ... емес ... |9 972 |10 830 |21 282 ... көзі: Центр Кредт Банкінің жылдық есебі ... ... ... ... құрылымының көрсеткіші
Дерек көзі:Центр Кредит Банкінің жылдық есебі
Дерек көзі:Центр Кредит Банкінің жылдық есебі
Экономика салалары бойынша несиелік портфельдің құрылымы
Кесте 4.
| ... ... ... ... ала ... Жеке сала ... бойынша
2007 мен 2008 жылдар аралығында 67 457 млн теңгеге немесе 51%-ға өсу болды.
Бұл жеке саладағы клиенттердің көбейгенін және осы ... ... ... ... қаржылық жағдайдың тұрақтылығын білдіреді. 2008, ... өсу – 91 610 млн ... ... 46% ... Бұл банктегі қаржылық
жағдайдың тұрақтылығын, және банктің жалпы несие саясатының ... ... және ... болып келуін білдіреді. Әлеуметтік қызметтер ... 2007 мен 2008 ... 44 814 млн ... 106 258 ... ... млн ... өсу байқалды. 2008, 2009 жылдарға өсу 49 054 млн ... 46% ... 2008 ... қорытындылары құрылыс секторы бойынша 5 705
млн теңгеге өсу немесе 37% ... 2008, 2009 ... ... 21 822 ... екі есе ... қызметтер бойынша көрсеткіш
| |2007 |2008 |2009 ... сала |131 209 |198 666 |290 276 ... ... |44 814 |106 258 |155 312 ... |15 375 |21 080 |42 902 ... |12 025 |16 162 |33 368 ... |13 399 |21 433 |26 547 ... |14 478 |7 543 |24 239 ... |44 644 |18 136 |23 663 ... және ... |8 659 |4 962 |16 787 ... |10 452 |3 548 |11 516 ... шаруашылығы |5 394 |5 453 |9 440 ... |1 366 |1 602 |8 832 ... |2 721 |4 570 |6 577 ... және ... ... 154 |2 566 |3 968 ... ... |2 171 |1 453 |1 861 ... ... |237 |463 |814 ... үй қызметі |123 |2 301 |636 ... ... |121 |2 628 |217 ... ... |109 |2 764 |114 ... да |4 993 |5 793 |13 425 ... |313 444 |427 381 |670 494 ... ... ... Банкінің жылдық есебі ... ... ... ... жылдық есебі
Дерек көзі:Центр Кредит Банкінің несиелік портфелінің құрылымы, 2008
Дерек көзі:Центр Кредит Банкінің ... ... ... ... ... ... жеке ... ссудалар беріледі
Кесте 5.
| ... 2008, 2007 ... 31 ... ... «Банк Центр Кредит»-пен
он,жеті және төрт несие алушыларға жалпы сомасы 134 573 млн ... ... ... және 46 016 млн ... ... ... Бұл сомалар жиынтықта
және бөлек түрде банктің капитал сомасының 10% нан асқан.
Несиелік өнімдермен жеке тұлғаларға берілген ссуда
Дерек ... ... ... ... ... көзі:Несиелік өнімдермен жеке тұлғаларға берілетін ссудалар 2008 жыл
Дерек ... ... ... жеке ... ... ... 2009 жыл
Клиенттердің қаражаттары. Клиенттердің қаражаттары клиенттердің ағымдық
шоттарындағы қалдықтардан және мерзімді салымдардан тұрады. Ол ... ... ... қаражаттарының құрамы
Кесте 6.
| |2009 ж |2008 ж |2007 ж ... ... | | | ... ... |23 674 ... 434 |20 693 ... ... |33 307 551|29 445 261 |14 481 262|
|Мемлекеттік кәсіпорындар |1 505 820 |5 395 910 |3 831 583 ... ... | | | ... тұлғалар |65 104 ... 594 |34 237 ... ... |29 815 332|28 185 486 |23 127 ... кәсіпорындар |( |163 455 |3 777 381 ... ... ... ету |1 437 457 |1 209 862 | ... ... | | | |
| | | |232 277 ... |154 845 ... 002 ... |
| |698 | |303 ... ... Центр Кредит Банкінің жылдық есебі ... ... ... мерзімді салымдарға теңгеде жылына 5%-дан 7%
мөлшерлемесі ... ... ... (2009 жылы 1%-дан 9%-ға дейін;
2008 жылы 1%-дан 10%-ға дейін), ал шетел валютасында жылына 1,75%-дан ... ... ... (2009 жылы 1% - 7%; 2008 жылы 1% - ... ... 7.
| |2009 ж |2008 ж |2007 ж ... ... |171 929 919 ... 107 |87 086 458 ... ... |1 067 525 |868 318 |( ... ... |261 691 |117 000 |( ... |729 363 |957 120 |169 500 ... |429 345 |428 498 |145 037 |
| |174 417 843 |133 627 043 |87 400 995 ... ... ... 497 ... 039 |83 664 396 ... ... ... аспекты современного кадрового менеджмента в банке//|
|Лисак ... ... ... №2 2008. ... ... ... жыл ... Банк ... жылдық сыйақы мөлшерлемесі теңгеде займдар
мен аванс бойынша 11%-дан 28%-ға дейін болды (2008 жылы 11% - 28%; ... 18% - 30%), ал АҚШ ... ... 23%-ға ... (2007 жылы 10%-23%,
2006 жылы 14% - 21%).
Тіркелген, төленген және айналымға шығарылған акциялардың қозғалысы
Кесте 8.
| ... саны ... құны ... |
| ... |Жай ... |Жай | |
| |бар ... |бар ... ... жыл |( |54 226 |( |5 422 |5 422 ... | |000 | |600 |600 ... |22 611 500 |20 000 |2 261 150 |2 000 |4 261 ... |000 | |000 |150 ... жыл |22 611 500 |74 226 |2 261 150 |7 422 |9 683 ... | |000 | |600 |750 ... |2 130 500 |- |213 050 |( |213 050 ... | | | | ... жыл |24 742 000 ... 474 200 |7 422 |9 896 ... | |0 | |600 |800 ... ... ... №2 2008. ... ... ... жылы Банк 20.000.000 жай акция шығарды, олар 2007 мен 2008 ... ... жылы Банк ... бар ... ... 354.936 мың ... ... төледі (2006 жылы 394.459 мың теңге).
Сонымен банктің 2008 жылғы қорытындысы бойынша активтер 398,2 млрд. тг,
меншікті капитал 34,4 ... тг, таза ... 8,1 ... тг ... Несиелік
портфель 264,9 млрд. тг құрады. Клиенттердің депозиттері – 224,6 ... ... оның ... ... ... 110,2 ... ... тең.
Клиенттер мен банктердің қаражаттары
Кесте 9.
| ... ... 2007 жылы 2008 ... ... ... ... 422 059 теңгеге дейін өсті, бұл өсу 112 058 млн теңге немесе
пайыздық көріністе 36% құрады. 2008 және 2009 ... ... 239 797 ... өсу ... 239 797 млн ... немесе 57% ға өсті.
Клиенттер мен банктердің қаражаттары
Дерек ... ... мен ... ... ... ... ... АҚ-ның қаржы нарығындағы рейтингі мен
өтімділігі
«Банк Центр Кредит» АҚ-да ... ... ... ... ... ... ... мен негізгі табыс көздерінің жоғарғы
сапалығын көрсетеді:
Банк Центр Кредиттің 2009 жылдың несиелік рейтингі
Кесте 10
|Moody,s Investors Service ... ... ... ұзақ ... ... ... prime ... валютасындағы қысқа мерзімді депозиттер |
|D-/ оң ... ... ... ... ... ... ... and Poor,s ... ... ... ... рейтинг |
|B ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ұзақ ... ... |
|B ... қысқа мерзімді рейтингі |
|D ... ... ... ... ... ... көзі: «Банк Центр Кредит» жылдық қорытындылары бойынша қаржылық |
|есептілік негізінде жасалған ... мен Банк ... ... ... ... ... салыстырайық. Шотты ашу үшін Халық банкінде заңды тұлғаларға
8200 тг. төлеу керек ... ... БТА Банк – ... Казкоммерцбанкте -
10 000тг, АТФ банкте – 5000 тг. ... екі шот ... ... ... Ал ... келетін болсақ, оның ішінде
теңгедегі банкішіндегі ... үшін ... ... банкінде 16:00 дейін
–тегін, 16:00-18:00 - 250тг; ал ... ... және АТФ ...... ... ... төлемге
келетін болсақ «Банк Центр Кредит» АҚ-да басқа банктермен салыстырғанда ең
төменгі ... ... ... – 0,15% ... ... ... ... аударымдардың тарифы бойынша.
Клиенттерді тарту мақсатында келесідей шаралар қарастырылған:
• Тікелей маркетинг. Тікелей маркетингте несие ... ... ... ... жарнама жасайды. Тәжірибе көрсеткендей
маркетингтің осы ... ... ... бизнестің иегерімен
кездеседі және оны ссуда алуға сендіру мүмкіндігі болады.
• Әкімшіліктің көмегімен жасалатын маркетинг. Әр ... ... және орта ... ... ... бар. ... бір рет әкімшілік
кіші және орта бизнес өкіледеріне ... ... ... ... проблемалары талданады. Осы жиналысқа несие менеджерлерін
шақыра отырып, банктік өнімдерді жарнамалайды.
«Банк Центр Кредит» АҚ-ның ... ... ... жиі жүргізіліп,
банктің несиелік портфелін ... ... ... ... ... ... ... саясаты, өз кезегінде банктік тәуекелдерді
несиелік салымдардың ... ... ... мен ... ... деңгейі жоғары секторларын айқындауға бағытталған. ... ... ... ... ... ... кезіндеріне төмендегілер
жатады: [28]
1) несиелік портфельдің құрамына ... ... ... ... ... ... ... ссудаларды бағалау жүйесін жасау;
3) сапасын бағалау негізінде ссудаларды классификациялау;
4) несиелік портфельдің құрамын анықтау;
5) классификацияланған ссудалар ... ... ... ... ... жалпы банк бойынша және ссудалар тобының әрқайсысы ... ... ... ... ... ... ссудалар бойынша мүмкін болатын шығындарды жабатын ... ... ... ... ... портфельдің сапасына талдау жасау;
Банктің 2008 жылдағы ... ... ... ... толығымен құралған. Несиелік портфелдің жіктелуіне байланысты
01.01.2009 жылы банкке 12814806 мың ... ... ... ... ... банк
1323618144 мың теңге резерв құрды. Оның ішінде: стандартты ... ... мың ... күмәнді несиелер бойынша 8176741 мың теңге, ал үмітсіз
несиелер бойынша 2488334 мың теңге ... ... ... кестеде
көрсетілгендей заңды және жеке тұлғаларға берілген банктік несие ... пен ... ... ... ... ... ал олар ... провизия 01.01.2008 жылы 6815366 мың ... ... ... мың ... ... яғни құрылған провизиялар 6421448 мың
теңгеге немесе 51,49%-ға ... ... ... ... ... ... 2008-2009 жж. жіктелген несиелері бойынша
құрылған провизия көлемі
Кесте 11
|Жіктелуге |01.01.07 ж. ... ж. ... ... | | |(+/-) ... | | | |
| ... % |Міндет-теме|үлесі % | |
| |лер | |лер | | ... |- |- |2571739 |19,43 |+19,43 ... – 1 |588935 |8,64 |3768640 |28,47 |+19,83 ... – 2 |568120 |8,34 |752198 |5,68 |-2,66 ... – 3 |604450 |8,87 |2655152 |20,06 |+11,19 ... – 4 |448991 |6,59 |213347 |1,61 |-4,98 ... – 5 |1419053 |20,82 |787404 |5,95 |-14,87 ... |3185817 |46,74 |2488334 |18,80 |-27,64 ... |6815366 |100 ... |100 |- ... көзі: ''Банк Центр Кредит'' АҚ-ның 2008-2009 жылдардағы жылдық ... ... ... ... ... ... ... мүмкін шығындар 2008 жылы 9605581 мың
теңгеге тең болса, 2009 жылы 10146300 тең болды. Мұндай өсімнің ... ... ... ... ... ... 2009 ... соңына 70,2%-
ға немесе 245002305 мың теңгеге өскен.
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| 1 | 2 | 3 | 4 ... ... | | 0 |0 |
| |7110194 | | ... ... | | 0|0 |
| |527637 | | ... ... ... | | 0|0 ... | | | ... ... қамтамасыз етуін | | 0|0 ... ету |2321766 | | ... мүше ... ... | ... ... банк қорлары | | | ... банк ... |8255760 | 20 |1651152 ... ақша ... | | 20 |0 |
| | | 50 |0 ... ... ... | | | ... | | | ... ... | 77962511 |100 ... ... ... | ... | ... ... ... ... | 108485445 | ... ... ... | 10656809 | ... ... | | | ... ... ... | 4765287 | |4765287 ... капитал қорытындысы | 15422096 |19 % ... ... ... | | | ... қорларды бағалау резервтері| 3603 | |3603 ... ... ... | 517514 | |207006 ... | | | ... тәуекелмен өлшеу | 1025940 | | ... | | | ... ... ... | | |1236548 ... ... коэффициенті | |2 ... ... ... ... Центр Кредит» акционерлік қоғамының мәліметтері. ... жж ... жылы ... ... ... ... ... болып қала
бермек. Банктің қарыздық портфелі 2009 жылмен салыстырғанда 88 % ... мың ... ... Осыған орай, ірі клиенттерге несиелендіру
тәукелділігі азайтылды. 2008 жылы 31 ... ... беру ... мөлшер конверциялау валютасында жылдық 11 % дан 25 ... ... ... ... 8 % дан 30 % ... түрлендірілді.
Ағымдағы өтімділік еселігін есептеу үшін төмендегідей баланс баптарын
пайдалану қажет: ... ҚР ... ... ... басқа да банктердегі
есеп-шоттар, құнды қағаздар, алдын ала алуды талап ететін депозиттер, жедел
депозиттер, ҚР ... ... ... ... ... ... ... ҚР Үкіметі алдында қарыз, өтелмеген акцептер ... ... да ... мен ... ... үшін қолданылатын баланстын негізгі баптары кесте 5-те
көрсетілген. ... ... ... 2 жылдың, дәлірек 2007, 2008, 2009
жылдардың мәліметтері қолданылады. Салыстырмалы түрде, №2 ... ... ... ... қарқынының ұласпалы есептері енгізілген.
«Банк Центр Кредит» АҚ ағымдағы өтімділік есебі
(мың.тенге)
Кесте 4
| | ... ... ... ... ... ... | ... |
| | |2007ж. |2008ж. |2007ж. ... | ... ... ... |% |% |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |
|1 ... |1639633 |1806816 |1739180 |96,3 |110,2 |
| ... |129143 |199344 |251209 |154,3 |126,0 |
| |-ҚР ҰБ ... |768634 |205650 |441313 |26,7 |274,6 |
| ... ... |375941 |444622 |77511 |118,3 |17,4 |
| ... | | | | | |
| ... ... |365915 |957200 |969147 |261,0 |101,2 |
|2 ... |2296950 |2971733 |4831152 |129,4 |162,6 |
| ... | | | | | |
| ... ала ... |1405504 |1564921 |2205444 |1 1 1 |140,9 |
| ... ... | | | |,3 | |
| ... ... |594856 |727113 |200905 |122,2 |276,3 |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |
| |-ҚР ҰБ ... |26184 |14641 |12250 |56,0 |85,5 |
| ... | | | | | |
| ... баню ср |221072 |137275 |82610 |62,1 |60,2 |
| ... қарыз | | | |І | |
| |-ҚР ... ... |90442 |132777 |X |147,0 |
| ... | | | | | |
| ... ... |X |2088 |40873 |X |185,0 |
| ... ... | | | | |
| ... ... |30000 |248479 |255970 |828,3 |103,0 |
| ... ... |19334 |166774 | |862,6 |55,0 ... көзі:Центр Кредит Банкінің жылдық есебі ... ... ... / ... ... ... өтімділігін сараптау, «Банк Центр Кредит» АҚ-ның клиенттер
алдындағы өз міндеттемелерін мерзімінде орындау жоғары ... ... ... ... ... ... Ағымдағы өтімділік
еселігінің 2007 жылы 0,6-ға және 2008 жылы 0,4-ке төмендеуіне қарамастан,
ол ағымдағы өтімділік
Кесте 13-те 2007ж.; 2008ж.; 2009 ... ... ... ... ... өтемділік еселігінің есебі нормативінің көлемін анағұрлым
ұлғайтады.
Есеп беру жылы ... ... ... екі ... әсер ... банк ... ұлғаюы, актив сомасының сәл төмендеуі.
«Банк Центр Кредит» АҚ ... ... ... ... ... төмендегі Кесте 13-те көрсетілген
«Банк Центр Кредит» АҚ ағымдағы өтімділігі
Кесте 13
|Жылдар ... ... ... ... таңба |
|1 |2 |3 |4 ... |0,7 |0,7 |0,3 ... |0,6 |0,7 |0,3 |0,7 |0,3 ... |0,4 |0,7 |0,3 ... ... ... Банкінің жылдық есебі ... ... ... Мына ... ... екі банктік күн
ішінде талап ететін міндеттемелерді өтеу ... ... ... ... ... ... барлық міндеттемелерді көрсету мүмкіндігі аса
үлкен емес. Алайда, клиенттердің ағымдағы есеп-шотарынан ... алуы ... ... жағдайына кері әсерін тигізуіне байланысты банк жұмысында
қиындақтар ... ... ... ... ... ... 14-те ... өтімділік = активтер / талап етілетін міндеттемелер еселігі
«Банк Центр Кредит» АҚ лездік өтімділік көрсеткіші
Кесте 14
|Жылдар ... ... ... ... ... |
|2007 |0,8 |0,7 |0,3 ... |0,5 |0,7 |0,3 ... |0,3 |0,7 |0,3 ... ... ... ... жылдық есебі ... ... ... ... ... ... қаржыны
несиелік қор ретінде қолдана ма, жоқ па соны ... яғни ... ... жағдайда банк есеп-шоттарындағы қалдық бойынша пайыз
алуға үміттене алады, ... ... банк ... ... ... өзінің барлық борышқорлық міндеттемелерін орындай алады, есеп-
айырысу-кассалық қызмет ... ... ... аса мән ... ... ... жыл ... активтер мен міндеттемелердің
үлғаюымен негізделеді. 2005 жылғы басқа коммерциялық ... ... ... ... ... ... Ұлттық Банкінің
депозиттеріне қарағанда, анағұрлым жоғары пайыздық табыстардың түсуімен
түсіндіреді. 2005 жылы осы ... ... ҚР ... ... ... мөлшерлемесінің ұлғаюына байланысты.
Лездік өтімділікті есептеу үшін, ... ... ... ... ҚР ... ... есеп-шоттары, басқа банктердегі есеп-шоттар,
талап етілетін депозиттер, ҚР Ұлттық Банкі алдындағы қарыз, ... ... ... ... ... ... үшін ... баланс
баптары №5 Кестеде көрсетілген. ... ... ... жедел жүзеге
асырылатын активтер қолданылады, бұл банкке екі күннің ... ... ... женіл, аса көп шығын ... есеп ... ... ... ... ... портфелін басқарудың жетілдіру жолдары
3.1 Проблемалық несиені басқаруды жетілдіру жолдары
Несие бойынша ... ... мен ... ... белгісінің
пайда болуы кезінде, банктің жауапты қызметкерлері Несие Комитеті мен ... ... ... ... жоспарлық мерзімнің өтуіне байланысты қарыз алушының
сыйақы (мүдде) мен негізгі қарызды өтемеу жағдайында ... ... ... осы ... ... қосымша ұзарту жөнінде ұсыныс жасайды.
Мерзімді ұзартудың ... ... ... несие мерзімі өткен қарыз
шотына шығарылады.
Проблемалардың ... ... ... ... ... қолдану қажет:
1. Сыни жағдайдың пайда болу себептерін анықтау
үшін қарыз алушымен ... ... ... Қарыз алушының қаржылық жағдайына тексеру
жүргізу.
3. Сыни жағдайдың пайда болуының негізгі себептерін
анықтаумен, клиент проблемаларын талдау.
Несиені мерзімі өткен қарыз шотына шығару ... ... ... ... ... Заң тәртібіне сәйкес (соттық немесе соттық емес)
кепілдікке алынған мүлікті өткізу процедурасына ... ... ... емес ... ... ... жүктелген тұлғасымен
ағылшын немесе голланд әдісі бойынша ... ... ... ... ... ... ... қарызды өтеудің қолайлы схемасы мынадай:
талаптан қайту, қарыздың ... ... ... қайтару бойынша
қарыз алушымен жұмыс жасау және қауіпсіздік департаментімен қоса басқа ... ... ... істеуде 4 негізгі кезең бар:
1. Мәселені алдын-ала көру.
Несиелеуге ... ... шешу ... ... ... ... пайда болуының алғашқы кезеңінде, оны ... ... Осы ... ... ең ... ... ... офицерімен
«дабыл қағысын» дұрыс бағалау және әлуетті мәселелерді ... ... шара ... болып табылады.
Банк Басқармасы төленбеген мәселелер қоржыны бойынша ... ... ... ... проблемалық несиеге қатысты барлық іс-әрекет бойынша
тұрақты есепті алып ... ... ... ... ... және ... ... жағдайлардан шығудын
әлуетті жолдары.
Дәл осы кезеңде оперативті және тиімді шешілуге ... ... ... ... ... ... себептері: нашар менеджмент, әлсіз жоспарлау,
қаржыны болжаудың нашарлығы, ... ... ... ... банк төлемін жүргізу күнінің негізгі ақша ағымын алу
күнімен сәйкес келуі;
• келешекте банк үшін қарыз алушының ... ... ... кәсіпорын ретінде, оның қаржылық ресурстарының
тәжірибесі мен мотивациясының тұтас ... ... банк ... ... ... ... пайда болуы
кезіндегі қарыз алушының жоғалтулары (активтер, акционерлік капитал,
бедел, келешекте қарыз алу қабілеті);
• кепілдіктің жағдайы;
• кепілдіктің ... ... құны және оның ... ... ... ... ... қосымша қамтамасыз ету;
• кепілдік өтімділігі (жылдам және ... ... ... ... ... ... заңдық аспектілерін реттеу (кепілді иелену
мен оны сату);
• кепілдік құндылықтарын ... ... да ... ... болуы (мысалға, тасымалдау мен сақтауға спецификалық талаптар);
• егер кепілдік ретінде аяқталмаған жоба болып шықса, онда: ... ... ... ... жобаны аяқтау қаншаға
әкеліп соғады, жобаны аяғына дейін кім жеткізеді, жобаның аяқталуына
орай ... ... ... ... ... ... ... бар болуы;
• сұрақтың заңды жағы: ресми заңдық процедураларының қажеттілігі,
олардың қаншалықты уақыт алатыны, олар ... ... ... ... ... дұрыстығы;
• қарыз алушының мүддесі: жеке жауапкершіліктен құтылу, акционерлік
капиталды сақтап қалу, заңдық шығындардан құтылу, салық ... банк ... ... негізгі бөлігі мен ол бойынша пайызды жинауды
жақсарту, заңдық шығындардан құтылу, салық төлемдерін ... ... ... ... ... ... кепілдік құндылығын сақтау, банктің жалпы имиджін қорғау.
3. Проблеманы жою жоспарын әзірлеу.
Егер қарыз алушы нарықта шынайы атқа және ... ... ие ... ... шешу ... ... ... істеуге болады. Ал егер қарыз алушы
айтылған талаптарға сай келмесе, онда ... ... ... ... ... қажет.
Егер мәселе, менеджменттің нашар болуына байланысты болса, онда жоба
немесе компанияның ... ... ... алатын, сонымен қатар банк
алдындағы міндеттемелерді өз мойнына алатын басқа компания /тұлға ... ... ... ... болжамға байланысты болса, онда жоба немесе
компания қарызды өтеу жағдайын ұстана алмайды. Қарыз алушыға өзінің қарызын
төлеу мүмкіншілігін беру мақсатында, ... ... ... ... ... ... ... айналым мерзімін өтеу шарты) қайта қарастыру
дұрыс шешім болуы мүмкін.
Егер кепілдік ретінде аяқталуға жақын жоба ... онда ... ... сәтті аяқталуы мақсатында, қарыз алушыны қосымша несиелеу болып
табылады. Жоба ... ... ... ... ... ол ... банк
алдындағы міндеттемелерін орындай бастайды.
Мәселенің сәйкестендірілуінен кейін, банк өзінің позицияларын ... ... ... қолдану керек:
• қарыз алушының мониторинг деңгейін жоғарылату;
• заңдық ... ... ... ету ... ... ... дұрыс болуы);
• несиені қосымша қамтамасыз етуді сұрау;
... ... ... ... кепілді талап ету;
• компания менеджментімен шешімді қабылдау үрдісіне қатысу.
4. Жоспарды орындау
Жоспарды орындау кезінде банк жауапты тұлғаны ... ... ... ... ... ... дипломатиялық түрде істерді жүргізу болып
табылады. Егер ... ... ... ... ... ... ... орай мәселені шешу кезінде, ол банк үшін пайдалы. Одан ... ... ... ... ... білу ... Банк мүддесінде, тұрақтылық
элементтерімен аса тиімді және кәсіптік ... ... шешу ... меморандумын құрудан кейін, іске Заңдық ... ... ... ... сараптама жүргізеді, яғни заңдылықтың бұзылуын
жойып, ... ... ... ... өсуі ... болған
жағдайында, банк үшін тәуекелді бақылап, жоғалтуларды төмендету ... ... ... ... ... ... осы ... шешуде
тәуекел және проблемалық несие Басқармасымен жұмыс атқарады. Негізгі мақсат
– банктің ... ... ... жою ... ... қатар, қарызды төлемеу тәуекелін төмендету мақсатында,
профилактикалық ... ... ... ... ... ... бойынша
кез келген берілген несиені жіктей, әр несие бойынша провизия есептейді.
Тәуекел және проблемалық несие Басқармасы жұмысының нәтижесі ... ... деп ... ... онда кепілдікті қамтамасыз етуді
өткізу ... ... ... ... ... ... ... және
мына жағдайлар орын алады:
• банкрот процедурасы ... ... ... ... ... ... табу ... емес немесе клиент банкпен жұмыс ... ісі ... ... ... тапсырылады.
Берілген қарызбен байланысты сыни жағдайды жөндеу мүмкін емес болғанда
және несиені өтеу мерзімінің келуімен, банк ... ... ... және ... ... ... қоса, Қазақстан Республикасының
заңдылықтарына сәйкес басқа да заңдық әрекеттерді қолданады.
Бүкіл үрдіс ... банк ... ... ... ... мақсатында
өте сақты болу керек. Себебі, пайда болған жағдайдан шығудың банк ... ... ... ынтымақтастықты түрде жұмыс істеу қолайлы болып
табылады.
«Банк Центр Кредит» Акционерлік Қоғамы үшін ... ... ... бөлімімен, заңдық және қауіпсіздік қызметімен шешілетін мәселенің
пайда ... ... іске ... және ... ... бөлімі
кірісуі қажет. Мұндай бөлімді «Банк Центр Кредит» Акционерлік ... ... ... алты ... ... қайтарылмауы кезінде, ол осы бөлімнің
құзіретіне енуі керек. Ол несиенің ... ... емес ... үшін арналған. Осы бөлімді құру банк ... ... ... қатысты дұрыс және жауапты тәсілдемесі жөнінде, несие
саясатын қалыптастыруға белсенді әсерінің дайындығын айтады. Осы бағыттың
бірі болып, несиенің қайтарылмауы тәуекелін ... ... ... қайтару бойынша сәтті жұмыс жеке шешімді талап етеді.
Проблемалық ... ... ... ... ... ... өтеуді
қамтамасыз ету үшін шара қолдану қажет.
Егер қарыз алушы бір уақытылы есептесе алмаса, онда ол несие бөлімінің
қадағалауымен және ... ... ... қарызды бөліктеп қайтару
тиіс. Бізге белгілі кейбір жағдайда несиенің және айыппұл ... ... ... емес. Бұл жерде ымыралы шешім мынадай: ертеңгі күні
ештеңенің болмауынан гөрі, бүгін табыстың бір бөлігін алу. Тағы бір шешім,
ол ... ... ... Ол үшін ... ... ... ... банк шынымен кепілдікті иелену құқығынын болуы және оны ... бар ... ... бұл ... және ... ... ... табылады. Сондықтан, бұл жағдайда қарыз алушымен кепілдікті өткізу
бойынша жұмыс істеу керек. Себебі, ... ... ... банк ... салығы бойынша шығынына ұшырайды.
3.2 Тәуекелді төмендету әдістерді пайдаланудағы ... ... ... ... бір бөлігі болып табылады. ... ... ... біз оны ... шағамыз. Банк қызметі үшін тәуекелден
құтылу мүмкін емес ... Банк оны ... ... ... кемітуде түрлі
әдістер қолданады.
Тәуекелдің әр түрі несие қызметкерлерімен нақты бақыланады. Мәселелерді
олардың ... ... ... шешу ... ... несие рейтингін көтеру көмегімен төмендей алады. Несие
рейтингін көтерудің ... ... ... сома ... алу ... баламалы қаражатты беруіне әкеледі. Артық қамтамасыз ету,
тәуекелді төмендетуге тағы бір әдісі болып табылады. Артық ... ... ... ... ... ... ... несиелерге
қайта құру мүмкін болады.
Банк қаражаты көздерін әртараптандыру тәуекелді төмендету әдісінің бірі
болып табылады.
Несие тәуекелін сақтандыру, фирманың банк ... ... ... ... ету ... ... Егер фирмалардың несиені өтеу
қабілеттілігі жоғарласа, онда несиелеушілер оларды несиелеуді ұлғайтады
және төмен құнда ... ... ... ... ... ... өтейді.
Сонымен қатар, қамтамасыз ету ретінде тәуекелді төмендету әдісі цессия
болып табылады. Ол банк пайдасына қарай талаптар мен қарыз алушының ... ... ... ... көрсетеді.
Несие менеджері әр ай сайын, оның қоржынына енгізілген клиент рейтингін
қайта есептеуді ... ... ... ... ... ... ... қысқаша талдау дайындау тиіс. Кез келген тәуекелді дұрыс қарастыру
керек. Себебі, ол ... ... ... қоржынның басқа бөліктеріне әсерін
тигізеді.
Несие тәуекелін оңайлатылған нысан түрінде былай анықтауға болады, яғни
қаржылық мәміле ... ... ... ... ... ... ... ұстаушы қаржылық жоғалтуларға ұшырайды. Несие тәуекелі
мысалы ... ... банк ... өтей ... ... ... Несиелеу
кезіндегі әлуетті залал тәуекелі міндеттемелер мен кепіл беру, ... ... ... ... своп, фьючерс келісімі, облигация,
акция, және опцион тәрізді номинал нарығындағы түрлі қызметтер қоса, ... ... ... ... ... ... екі топқа бөледі:
• әлуетті залал ықтималдығын анықтайтын қарыз алушымен ... ... ... талаптарын орындамау жағдайында, ақшалай
жоғалтулардың көлемін анықтайтын несие ... ішкі ... ... банктерінің алдында несие тәуекелін басқару ісінде
қиындықтар тұр. ... ... ... саяси сипаттағы ішкі және ... ... ... ... ... ... ... бизнес және
өндіріс саласындағы тұрақсыз жағдайлары қарыз алушының қаржылық жағдайын
әлсіретеді.
Одан гөрі, қаржылық ... ... ... ... ... ... өтеу бойынша міндеттемелерді орындауға сәйкес келмейді. Біздің
республикада сыртқы сипаттағы қиындықтар ішкі ... ... ... сапасының нашарлануымен айқындалады.
Несие саясаты несие қоржынының құрамын және оған бақылау жүргізуді
ескеру, ... ... ... ... ... ... стандарттарды
белгілеу қажет. Қазақстан Республикасының банк жүйесінде бұл көрсеткіштер
Қазақстан Республикасы Ұлттық ... ... ... ... реттейтін органдармен ұсынылатын тәуекелден ... ... ... қабылдау мүмкін. Банктің несие қоржынын
қалыптастыру және несие тәуекелін ... ... ... ... ... болып есептеледі. Несие жөніндегі өтінімді бағалау – бұл
қарыз алушының несиені өтеу қабілеттілігін және ... ... ... ... ... ... ... қызметкерлерімен
жасалатын талдау. Компанияның несие жөніндегі өтінімін талдау үрдісі,
қаржылық тәуекелді қарастырумен ғана шектелмейді. ... ... ... ... ... бәсекеге жарамдылық және стратегиялық бағыт
(бизнес – ... ... ... ... ... – тәуекел нәтижесін
қаржылық тәуекел көрсеткіштерімен сәйкестендіріп, клиент компаниясы үшін
тәуекел деңгейінің жалпы көрсеткішін ... ... ... ... ... ... ... басқарудың сапалылығы;
• саланың жағдайы;
• компанияның бәсекеге жарамдылығы;
• несие жөніндегі өтінімнің ... ... ... жағдайы;
• даму келешегі.
Банк өндіріс саласындағы кәріспорындарға берілетін қарызды, несиені
дұрыс бағалау ... оны ... ... банк ... ... және бұл ... туралы хабарын ескеру қажет.
Тәуекелді бағалаудың бес критерийлері бар:
1. Репутация. Қарыз алушының өзінің міндеттемелерін өтуге тілегі ... ... ... жеке ... тұру ... яғни ... жеке қарызы көрсету.
2. Мүмкіншілік: а) қарыз алушының ... ... ... ... ... ... барысында тапқан ақшаның жалпы ағымы),
немесе нақты жоба бойынша ақшаны алу қабілеттілігі; ә) ... ... ... басқару қабілеттілігі.
3. Капитал. Қарыз алушының капитал базасы және жеке капиталын несиені
сұрап ... ... ... ... алушы жоба тәуекелін
несиелендіретін банкпен бөлу ... ... ... және ... ... бір ... ұсыну тиіс.
4. Талап. Жергілікті, аймақтық және жалпыұлттық экономиканың, ... ... ... шаруашылық саласының ағымдық жағдайы. Түрлі
шаруашылық сала үшін түрлі экономикалық жағдайлар мен түрлі ... әр ... ... ... ... ... нысанындағы несиені сенімді қамтамасыз ету, ... ... ... мүмкіншілік береді
ҚОРЫТЫНДЫ
Банк табысының негізгі көзі – несие қоржыны болып табылады. ... банк ... ... көзі бола ... активдері орналыстыру
кезінде тәуекель көзі болады. Банктің тұрақтылығы, беделі мен ... банк ... ... мен сапасына байланысты болады.
Сондықтан, ... ... ... ... сапалылығына
бақылау, тәуелсіз сараптама және қабылданған стандарттар мен банктің несие
саясаты мақсатынан ... ... ... ... ... ... несие қоржынының берілгендері
бойынша жүргізілген зерттеу нәтижесінде 01.01.2009 ж. Банк қарыздарың шоты
153300 млн ... ... ... ... ... ...... несие
болып табылады. Олардың соңғы күнге сомасы 134750,7 млн ... ... ... ... 2008 ... ... несиелердің пайда болуы, қалайда несие
қоржынына әсерін тигізеді. ... олар 2009 олар ... ... ... ... қарай жылжымайтын мүлік ең тиімді ... ... үлес ... ... ... ... ... 1/3 бөлігін құрайды.
Несие мөлшерлемесі банктің несие саясатына ... ... мен ... ... ... ... ... «Банк Центр Кредит» АҚ
несие мерзіміне қарай бөлінеді. Оларды басым бөлігі ... ... ... ... ... ... толтыру мақсатында, қарыз құралдарын қажет
етеді.
Банкпен жүргізілетін қарыз операцияларының сапасына байланысты оның
қаржылық ... ... ... ... ... қоржын сапасының
төмендеуін болдырмау мен несие тәуекелін азайту жұмысы үздіксіз жүргізіліуі
керек деген қорытынды жасауға ... ... ... ... ... ... ... банк
шығындарына бақылау, үстеме шығындардың қысқартылуы, жаңа технологияларды
егізуді тездету әсер етеді.
Несиелік үрдістің ... мен ... ... ... ... ... ең түпкі элементі болғандықтан,
дипломдық жұмыстың мазмұны ... ... ... ... ... ... негіздейді. Сонымен бірге, банктің Директорлар
кеңесін ішке және ... ... ... ... етіу ... ... басқаруына сипаттама береді. «Банк Центр Кредит» Акционерлік
Қоғамының саясаты келесі негізгі мақсаттарды шешуге бағытталған:
• несилеушінің ... ... ... банк капиталын максималды тиімділікпен пайдалану;
• клинтпен ұзақ мерзімді және тиімді қатынастарды ... ... ... ... ... ... ... сәйкестендіру, оларды тиімді басқару, олардың
жағымсыз салдарынан қорғанудың әдістерін әзірлеу, несие ... ... ... ... ... ... дамуы мен сәттілік
кепілі болып табылады. Бұл банктік менеджменттің негізгі ... ... ... және ... сенімділігі нақты жүйе арасында оңтайлы
қатынасты табу деген ойға әкеледі. Осында несие тәуекелін басқаруда ... ... ... бола ... банк ... өтеу көзі ... ... немесе таза табыс емес, ал қолма
– қол ақша ағымы табылады;
• банктің алтын ережесі қарыз алушыны ... – қол ... ... ... ... және ... ... несиелендіруді шектеу болып
табылады;
• тәуекелді ...... ең ... ... ... ... әр уақытта көзделетін жүз пайыз сомасына өтпейді;
• сыйақы (тәуекел үшін сыйлықақы) тәуекелдің құнына сәйкес болуы керек;
• банк ... ... ... ... ... тәуекелдерді
оқшаулайды немесе анықтайды және ... ... ... ... ... төмендетудің нақты әдістері ұсынылуда және проблемалық
несиелердің пайда болуы кезінде кепілдеме ... ... ... қарыз
алушының алымдылығы қаржылық есеп беру талдауына қаншалықты көп уақыт
жұмсаса, соншалықты болашақта ... ... ... ... ... алдын-ала табу, демек, несие тәуекелін төмендету мүмкіншілігі
туады. Таурлы-материалдық босалқы ... ... өсуі ... ... ... төмен жұмыс істеуін көрсетеді, ... ... ... ... ... ... ... болады. Дебиторлық
қарыз сомасының ұзақ уақыт ... ... ... ... ... ... көрсетеді. Пассивтердің орынсыз өсіу қарыз
алушының компания ... ... үшін көп ... ... Бұл өз кезегінде, қарыз алушының қарыз ... ... ... ... ... істеуінің дәулетсіздігіне әкеледі.
Қаржылық есеп берудің баяу түрде іске асырылуы, қарыз ... ... ... ... ... ... сонымен қатар оның
жағдайның нашарлануына ... ... ... болуы басталуын
көрсетеді. Бұл белгілердің пайда болуы нақты шаралардың қолданудың ... ... ... Олар банк қарызын шартының жеке талаптары, мерзімінен
бұрын немесе толық өтеу, банк қарызын қайтару ... ... ... ... ... ... жою ... мүмкін.
Несие тәуекілін анықтау, банк қарызы шарты талаптарындағы нұсқаулы-
құқықты базаның және қарыз алушылардың түрлі категорияларымен ... ... ... ... Біздің көзқарасымыз бойнша, несие
ресурстарын пайдалану мақсаттарын келісімде ... банк үшін ... ... және оны ... ... ... ... экономикалық және құқықтық ортаның тұрақсыз жағдайында банктер
клиенттердің қаражатын сақтай отырып, олардын көбейтуге дербес ... ... ... ... ... ... ... пайдалану, біздің
көзқарасымыз бойынша банктің негізгі анықталуынын әкеледі. Өйткені, ол
барлық экономикалық жүйенің сенім ... ... ... ... бірі ... ... ... банк осы дипломдық жұмыста әзірленген шешімдердің
әлуетті мүмкіндіктері іске ... ... ... ... Н.Ә. ... Республикасының Преидентінің Қазақстан халқына
Жолдауы «Жаңа әлемдегі жаңа ... ... 2007ж. 28 ... ... 1 ... 2007ж.
2. Назарбаев Н.Ә. Қазақстан Республикасының Преидентінің Қазақстан халқына
Жолдауы «Қазақстан жедел экономикалық, әлеуметтік және ... ... ... ... ... Н.Ә. ... ... Преидентінің Қазақстан халқына
Жолдауы «Бәсекешіл Қазақстан, бәсекешіл экономика, бәсекешіл ұлт». (19
марта 2004 ... ҚР ... және ... ... ... заң (2004 ... тамыз
айындағы жағдайы бойынша);
5. ҚР Қазақстан ... ... ... ... ... ... туралы заң(2004 ж. 4 шілде);
6. Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінің 2003 жылдың 31 қаңтарындағы №
37 ... ... ... ... 2003 ... ... негізгі бағыттары». Астана. 2003.
7. 1995 жылдың 31 ... ... № 2444 Заң күші ... Қазақстан Республикасындағы банктер және банк қызметі туралы”
(25.04.01 № 179-II Қазақстан ... ... ... және ... ... ... ... Заңы.
8. Положение Национального Банка Республики Казахстан, утвержденное
постановлением ... ... РК от 23 мая 1997 года № 218 ... ... ... и условных обязательств и расчете провизий
по ним банками второго уровня Республики Казахстан (с ... ... ... ... РК от 02.06.2004 г. №
9. “Қазақстан Халық Банкі” Акционерлік Қоғамының несие саясаты.
10. Тинасилова М.Д. Управление банковскими рисками: Учебное ... ... ... ... ... М.Т. ... деятельность банков в Казахстане: Учебное
пособие – Алматы: Экономика, 2005г.
12. Пещанская И.В. ... ... ... ... ... – М.: ИНФРА – М, 2005г.
13. Куницына Н.Н. Бизнес – планирование в коммерческом банке – М.: ... ... ... ... А.М. ... ... ... банка с проблемными активами //
Деньги и кредит, № 5, 2004г.
15. Ильясов С.И. Управление активами и ... ... // ... ... № 5, ... ... А.И. Банковское право Республики Казахстан? Учебное пособие –
Алматы: Жеті Жарғы, 2004г.
17. Балабанов И.Т. ... ... и ... ... – М.: Финансы и статистика, 2005г.
18. Волков О.И. Экономика предприятия- М.: ... – М, ... ... О.И. ... ... М.: ... – М, ... Колесникова В.И. Банковское дело. М. 2005.
21. Коробова Г.Г. Банковское дело. М. ... 2005.

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 58 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Коммерциялық банктердің несие портфелінің сапасын басқару мен бағалау70 бет
Коммерциялық банктердің несиелік портфелін басқару11 бет
Коммерциялық банктердің несиелік портфелін басқарудың экономикалық негізі55 бет
«Қаржы нарығы және делдалдар» пәні бойынша негізгі дәріс материалдары75 бет
Банктiк несиенiң формалары мен түрлерi.Несие қамтамасыздығы72 бет
Банктік несиелік портфелін басқару мәселері мен оны шешу жолдары91 бет
Коммерциялық банктер қызметін ұйымдастыру мен дамытудың теориялық аспектілері87 бет
Коммерциялық банктердің бағалы қағаздарменен операциялары61 бет
Коммерциялық банктердің инвестиция сферасындағы инвестициялық қызметі40 бет
Коммерциялық банктердің инвестициялық операциялары (АҚ «Альянс банк» тәжірибесіне негізделген)36 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь