Абай Құнанбайұлының ағартушылық идеялары

Кіріспе
Алғаш нәр алған бастау бұлақтар

Негізгі бөлім

а) Табиғат лирикалары
ә) Еңбекке, ғылым, өнер үйретуге, адамгаршілікке тәрбиелеу
б) Абайдың қара сөздері
в) Абай поэмалары
г) “Ескілік киімі” өлеңі
ғ) Аңшылық кәсібі туралы
д) “Қыз сыны мен жігіт сұлтаны қандай болу керек?”

Қорытынды
Келешек қоғамның тірегі оқу.ағарту, өнер.білімде
Қазақ әдебиетінің классигі Абай Құнанбайұлы ең алғаш нәр алған бастау бұлағы, бірінші – қазақтың бай қазынасы – ауыз әдебиетінің асыл үлгілері болса, екінші – Физули, Фердауси, Низами, Науай , Сағди, Қожа Хафиз сияқты шығыс классиктерінің шығармалары болды, үшінші – орыстың Пушкин, Лермонтов, Толстой, Крылов, батыстың Гете, Байрон, Шекспир, Шиллер сияқты классик жазушылардың әдеби мұраларынан үлгі-өнеге алды.
Абай қазақпен Шығыс әдебиетінің асыл үлгілерін әжесі зереден, халық ақындары Шөже, Байкөкше, Балталардан естіп, жадында сақтап өссе, қазақтың шешендік сөздерін әкесі Құнанбайдың, аталары: Өскенбайдың, Кеңгірбайдың өсиет-үлгі сөздерінен үйреніп ер жетті. Ақындардың терме- толғаулары мен қисса-дастандары, билердің шешендік өнері жас Абайдың сөз өнерінің бүге-шігесін жетік білуіне септігін тигізді.

Негізгі бөлім
а) Табиғат лирикалары

Қазақ халқының жазу әдебиетінің негізін қалаушы ұлы ақын Абай халықтың ағарту ісін өркендету үшін шығыс және батыс мәдениетін жан-жақты зерттеп, сол мәдениет негізін өз халқына үлгі-өнеге етіп көрсете білді.
Абай батыс мәдениетінің ғылым негізін, көркем әдебиетті үйренуді уағыздады. Абай өлеңдерінің эстетикалық тәрбиелік мәні зор. Абай шығармаларындағы табиғат лирикаларында табиғат пен адамның бейнесі, іс-қимылын ақын үйлестіре жырлап, әрі табиғат көркемдігіне оқушы мен тыңдаушыны қызықтырады, әрі сол кездегі адам бейнесін суреттеп көркемдікті, адамгершілікті сезіндіре, әсерлендіре тәрбиелейді.
“Жазды күн шілде болғанда”, “Қараша желтоқсан сол бір-екі ай”, “Жазғытұры”, “Қыс” атты өлеңдерінде ақын жылдың төрт мезгіліндегі табиғат бейнесін суреттеумен бірге, оны қазақ аулының өмірімен, салт-дәстүрімен тығыз байланыстыра қарастырады.
1) Серғазы Қалиұлы
“Қазақ этнопедагогикасының теориялық негіздері мен тарихы”

2) Әділбай Табылдиев
“Қазақ этнопедагогикасы”
        
        Тақырыбы: Абай Құнанбайұлының ағартушылық идеялары
Жоспары
Кіріспе
Алғаш нәр алған бастау бұлақтар
Негізгі бөлім
а) Табиғат лирикалары
ә) Еңбекке, ғылым, өнер үйретуге, адамгаршілікке тәрбиелеу
б) Абайдың қара ... Абай ... ... ... ... Аңшылық кәсібі туралы
д) “Қыз сыны мен жігіт сұлтаны ... болу ... ... ... ... ... ... ағартушылық идеялары
(1845 – 1904)
Кіріспе
Алғаш нәр алған бастау бұлақтар
Қазақ әдебиетінің классигі Абай ... ең ... нәр ... ... ...... бай ... – ауыз әдебиетінің асыл
үлгілері болса, екінші – Физули, Фердауси, Низами, Науай , ... ... ... шығыс классиктерінің шығармалары болды, үшінші – орыстың
Пушкин, ... ... ... ... ... Байрон, Шекспир, Шиллер
сияқты классик жазушылардың әдеби мұраларынан ... ... ... ... ... асыл ... әжесі зереден, халық
ақындары Шөже, ... ... ... жадында сақтап өссе, қазақтың
шешендік сөздерін әкесі Құнанбайдың, аталары: Өскенбайдың, Кеңгірбайдың
өсиет-үлгі сөздерінен үйреніп ер ... ... ... ... ... ... шешендік өнері жас Абайдың сөз өнерінің ... ... ... ... тигізді.
Негізгі бөлім
а) Табиғат лирикалары
Қазақ халқының жазу әдебиетінің негізін қалаушы ұлы ақын Абай
халықтың ағарту ісін өркендету үшін шығыс және ... ... ... сол ... ... өз халқына үлгі-өнеге етіп көрсете білді.
Абай батыс мәдениетінің ғылым негізін, көркем әдебиетті үйренуді
уағыздады. Абай ... ... ... мәні зор. ... табиғат лирикаларында табиғат пен адамның бейнесі, іс-
қимылын ақын ... ... әрі ... ... ... мен
тыңдаушыны қызықтырады, әрі сол кездегі адам бейнесін суреттеп көркемдікті,
адамгершілікті сезіндіре, әсерлендіре тәрбиелейді.
“Жазды күн шілде болғанда”, ... ... сол ... ай”,
“Жазғытұры”, “Қыс” атты өлеңдерінде ақын жылдың төрт ... ... ... ... оны қазақ аулының ... ... ... ... ... ... атты ... ұлы ақын
Абай жадыраған жазды, күн көзінде масайраған ... мен ... ... қой ... қорада шу,
Көбелек пен құстар да сайда ду-ду,
Гүл мен ағаш майысып қарағанда,
Сыбдыр қағып, бұраңдап ағады су...-
деп тебірене суреттесе, осы ... ... ... ... өміріне
тигізер әсерін де естен шығармай:
Жаздың көркі енеді жыл құсымен
Жайраңдасып жас күлер құрбысымен
Көрден жаңа тұрғандай кемпір мен ... ... ... ... ... көңіл-күйін дөп басып, шебер бейнелеп беріп отыр.
Жазғытұры шаруаның бір малы екеу ... ... ... ... ... ... ... Ол қазақ аулының өміріне үлкен қуаныш, береке,
ырыс ... Ақын ... ... ... ... ... ... бұған қарама-қарсы, қылышын сүйретіп қыса келген қаһарлы қысты ақ
сақалды кәрі ... ... ... ... желтоқсан мен сол бір екі
ай” атты ... ... ... ... қара ... ... ... кедей үйінің аянышты халі мен тамағы ьоқ, үйі жылы ... ... ... бай ... ... ... суреттеу арқылы қарама-қайшы екі
өмірді салыстыра бейнелеп бере отырып, ақын “Жалшы үйіне жаны ... ... ... ... ... ... атты ... аспанды сұр бұлт торлап, қаз, тырналар жылы
жаққа қайтқан, ... ... ... ... түсе ... ... қазақ аулының өміріне ... ... ... ... ... ... етіп ... бере келіп:
- Жасыл шөп, бәйшешек жоқ бұрынғыдай,
Жастар күлмес, жүгірмес бала шулай.
Қайыршы шал-кемпірдей түсі кетіп,
Жапырағынан айрылған ағаш, қурай.
Біреу малма сапсиды, ... ... ... ... ... ... шуда жібін,
Жас қатындар жыртылған жамайды үйін... –
деп, ақын тоңған үйін ... ... ... үйін ... ... ... ... жатқан кедей аулының өмірін суреттеп отыр. Бұл жерде
Абай, біріншіден, тері илеп, тон тігу, киіз басып, үзік ... жіп ... тоқу ... әйелдерінің ата кәсібі екенін көрсетсе, екіншіден,
өнеркәсібі өркендемеген елде қолөнерін дамытып, ... ... ... төрт ... ... терісі мен жүнін, сүті мен етін тұрмыстық қажетке
жарату өмір ... туып ... сөз ... ... ... өнер үйретуге, адамгаршілікке тәрбиелеу
Абай өлеңдері еңбекке, ғылым, өнер үйренуге, ... ... ... ... ... асық ... болам десеңіз,
Тілеуің, өмірің алдыңда
Оған қайғы жесеңіз.
Абай өлеңдері - өнердің шыңы, сөздің патшасы деп, ... ... зор ... ...... ... сөз сарасы,
Қиынан қиыстырар ер данасы.
Ұйықтап жатқан жүректі ән оятар,
Оның тәтті, әсерлі мәні оятар.
деп ақын өлең мен ... ... ... ... ... ... де естісі
бар, есері бар” деп, ән тыңдауда және ... ... мен ... ... болу ... ... айтады.
Тыңдаушы мен айтушы көбі надан,
Бұл жұрттың сөз ... бір ... ... ... Абай ... ... тәрбиелейді.
Қыздар жақсы болмайды көркіменен,
Мінезіне көз жетпей, көңіл бөлме.
Бойы – ...... ... мен ... ... ... қаштым жалма-жан! –
дейді. Абай оқып-үйрену, білім алу үшін үш нәрсені білу керек: 1. ... ... ... 2. Тыңдағанды бірнеше рет ойда ... ... 3. ... сақ болу ... - ... ... ... ерекше көңіл бөледі: “ Ата-анаға көз қуаныш”,
“Заман ақыр жастары”, ... ... ... ... еріншек” деген
өлеңдерінде жастарды әдепті болуға, бірлікші болуға, сөз қадірін білуге,
сабырлы, арлы, еңбекшіл болуға ... ) ... қара ... ... қара сөздері қазақтың ұлттық педагогикасына асыл арна
болып қосылған педагогикалық тұжырымдар.Данышпан ақын көсем сөз ... ... ... ... ойларын оқушыларына қарапайым баяндап,
әсіресе ұлттық дәстүрлер мен ... ... ... ... ... елді ... ерді ... терең ой жұмсаған.
Бірінші сөзінде ойшыл адам отты ойларын қағаз ... ... ол ... ... ... сөзінде халықтың қасіретсіз өмір сүруі үшін басқа
халықтардан үлгі алып , ... ... ... ... Абай
үшінші сөзінде қазақ халқының “ бірінің-біріне қаскүнем болатынын, қызметке
таласқыш, өздерінің жалқау болатындарының себебі ... деп оның ... атап ... де, ... бәрі тек ... ойлап, малға
бейімделіп бара жатқан халықтың достықты ... ... ... дағдыланып, жағымпаздық пен жалқаулықтан аулақ болу керек ... Елді ел ... ... “бұрынғы” Қасым ханның қасқа ... ... ескі ... әз Тәуке ханның Күлтөбенің ... ... ... ... ... ... ... дейді.Ұлы ойшыл сөзінде “ Адам
баласы жылап туады, кейіп өледі”, сол бір ... ... өз ... ... ... адалдықпен, адамгершілікпен ... ... ... жан ... мен тән ... ... ... адам тек тән азығын күйттесе, ол айуанға айналады. Абай ... жас ... ... ... ... ... өмір-тіршілікте
көбінесе, жан азығына ерекше көңіл бөліп, елді надандықтан ... та адам ... ғой, көбі ... ... ... ... ... жүректе жігер, байлаулылықтың жоқтығынан азады”, - дейді Абай
“Он төртінші сөзінде”. Сөйтіп, әрбір адам ... ... ой ... өзін-өзі мақтаншылықтан, надандықтан аулақтатып, нағыз адамдыққа
тәрбиелеуі тиіс екендігін сөз етеді. “Егерде есті ... ... ... ... бір ... болмаса жұмасына бір бір, ең болмаса айына
бір өзіңнен өзің есеп ал!” – ... “Он ... ... “ол үшін ақыл,
қайрат, жүректі бірдей ұста”, - ... “Он ... ... “біреудің
жаманшылығына қуанба, жалпы көптің кемшілігіне өзіңнің кемшілігіңді ... - ... ... үшінші сөзінде”, “теріс тәрбиелейтін мақалдарды
айыра білу керек”, - дейді “Жиырма ... ... ... екінші сөзінде” ғылым-білімді күн көріс ұшін ғана ... ... ... ... мақсатпен білмек үшін, үйренбек керек”,
“әрбір ақиқатқа ... ... ... ... соны ... - ... ол ... діннің тәрбиелік мәнін жоғары бағалап, ... ақ ... ... ... көздейді.
“Адамбаласының ең жаманы - талапсыз”, - дейді Абай “Қырық төртінші
сөзінде”. Ал талапты адам тек қара ... ... ... ... ... ... адам – сол ... деген ойды білдіреді.
в) Абай поэмалары
Қала берді шығыс ... ... оқып ... жас ақын Абай осы
елдердің салт-дәстүрін, тіршілік тынысын , ерлік ісін өз ... ... ... ... Абай ... халқының “Масғұт” атты ертегісін
поэманың мазмұнына желі етті. Онда иесіз тамда қарақшылар өлтіргелі жатқан
шалды ажалдан ... ... ... ... пайғамбардың) ерлігін
суреттейді. Жігіттің осы ерлігіне дән риза болған әулие шал оған үш түрлі
жемісі бар гүлді ... ... Ағын ... ақылың жаннан асар,
Сары жесең: дәулетің судай тасар.
Егер де қызыл гүлді алсаң таңдап,
Ұрғашыда жан болмас сенен қашар, -
деп, ақыл, ... ... ... ... ... береді.
Жігіт байлық бір жұтылса жоқ болады, көре ... ... де ... бір ... ақыл өзімде де бар, көп наданның арасында жұрттан асқан
ақылды болып не бітірем. Қой, одан да ... ... ... деген тоқтамға
келеді. Әулие шал: “Шырағым, әйелді жолдас етуді неге ...... ... да, қара да ... ... әйел ... құлақ салмас жан
болмайды. Ханды қаһарынан қайтаратын, ердің ашуына ... , ... ... де, ... де, ... ... ... ұйытқысы - әйел. Соны
ойлап, әйел қауымымен дос болуды қаладым”, - дейді.
Ақын поэмасында дүниедегі байлық та, ... та ... ... ... ... тозбайды”, “Тіршіліктің тұтқасы ақыл-білімде” деген
қорытындыға келіп, жастарға соны үлгі етіп ... ... ... көп елді ... ... ... халқын талап,
жазықсыз жандардың қанын дарияның суындай шашқан қанішер, жауыз Ескендір (
Александр Македонский) патшаның ... ... ... ... ақыры
темір қақпаға тепсініп келіп, тығырыққа тіреліп, қамалды ала ... ... ... ... ... ... бас сүйегін сыйға тартады.
Оның мәнісін түсібей ашуланған Ескендір ойшыл-ғалым Аристотельге жолығып,
жұмбақтың мәнісін ... ... адам көзі ... ешнәрсеге
тоймайтынын, тек өлгенде бір уыс топыраққа ғана тоятынын айтады. Ақын атақ,
даңқ, байлық үшін ... ... ... ... ... ... ... бір түн” ертегіәсінен Әзім әңгімесін поэма етіп жазып,
Бағдаты бояушы, суретшілік ... ... етіп күн ... Әзім атты ... ... ... ... Ол мыстан алтын жасайтын алхимик
(сиқыршы) шалға кездесіп, шал Әзімді алдап, мас ... ... алып ... ... ... азап ... ақыры өнерімен, ақылайласымен тұтқыннан
құтылған, сөйтіп мұратына жаткен Әзімді әңгіме ... Ақын бұл ... ... ... нұр ... ... еңбек еткен мұратына
жетеді” деген ой түйінін оқушы-жастарға үлгі етіп ... ... ... әңгіме, аңыз, ертегілерін шығарма арқауы еткенде,
біріншіден, өнер мен ғылымды, адамгершілікті, достықты паш етсе, екіншіден,
халық қамын ... ... ... қай елде ... бар, ... қарамай, солардан үлгі алу, өнеге тұту, дос ету, ... ... ... ... тұту” гуманистік ұлы қасиет, сол қасиет жас ұрпақтың
бойынан табылса екен ... ... ... ... ... ... ... “Ескілік киімі” өлеңі
Абайдың қай шығармасын ... та, ел ... ... ... ... тығыз байланыста алынып суреттеліп, жастарды
еңбекке, талапқа, өнер-білімді меңгеруге шақырып, тәлім-ьәрбие, үлгі-өнеге
беруге бағвттайды. Мысалы, ... ... атты ... ойға ... жүз ... ... ... кигенім – шидем шекпен,
Жейде-дамбал ақсаңнан, жарғақ шалбар,
Жырық балақ матамен әдіптеткен.
Мықшима аяғымда былғары етік,
Киіз байпақ ... ... ... кісе жанымда жез салдырған,
Шақпағым, дәңдәкуім жарқ-жұрқ етіп,
Күләпара басымда, пұшпақ тымақ, -
деп, ертедегі қазақ ... ... ... , ... ... ... ерекшелігі түп-түгел үш ауыз өлең жолына сыйғызылып, ... ... ... ... ... ... ... қосып, сөз еткенімен, қала
жастарынша жаңа үлгідегі киінуді де ... Өзі де жаңа ... ... Ол ... ... қарамоа съезіне барғандағы сән-
салтанатын көзімен көрген Мүсірәлі Қожанұлы: “Көппен бірге мен де ... Абай ... ақ ... ... ... барқыт шалбар, басында ақ
қалпақ, аяғына әмірхан жылтыр мәсі киген ...... ал ... Әубәкірдің әйелі Кмалия өзінің естелігінде: “...Жаңа үлгімен
істелген сұлу киімнің үлгісін Тобықты еліне ... ауыл ... ... әкем ... ... киімді орысша-татарша киетін.
Шолақ бешпет, сым-шалбар, әмірхан ... ең ... ... ... жастары
киіп еді. Ал, әкем киімдердің үлгісіне қарап, өздерің де ... ... деп, ... ақыл ... Басына орысша киімдерді елдің кәрілері
жек көріп, “Абай өзі шоқынғанымен қоймай, ... да ... ... ... ... таз ... ... тұрады екен” деп күлетін. Кейіннен
орысша-татарша киімдердің жеңіл, жүріп-тұруға ыңғайлы екенін көрген ... көбі ... ... ... соң қарттардың көзі үйренді”, ... ... ... ... ... ежелгі кәсібінің бірі аңшылық болған. Аңшылық,
біріншіден, олардың ... күн ... ... ... ... ... спорттық өнер түріне айналған. Осы құсбегілік, саяткерлік
өнердің өзіндік ... ... ... оның сыры мен ... жетік
білетін адамдар ғана терең сезініп, тебірене ... ... Абай ... уақыт зерттеп, “Абай жолы” эпопеясын жазған академик-жазушымыз М.О.
Әуезов: “Тазы ит ертіп, ... ... ... ... айлап
қостап жатып, аң аулау Абайға қатты ұнаған.
Ешкімге зияны жоқ өзім көрген
Бір қызық ісім екен сұм жалғанда... ... ... өлең ... ... аңғартады”, - дейді. Ұлы ақын Абайдың
“Қансонарда бүркітші шығады ... атты ... ... ... өзіндік
ерекшелік сыры мен сынын қолмен қойғандай поэзиялық көркемдікпен бейнелеп
бере ... ... аса ... үлгісі екенінде дау жоқ. Ақын өлеңінде:
Қансонарда бүркітші шығады ... ... ... ... ат пен тату ... бір ғанибет,
Ыңғайлы ықшам киім аңшы адамға,-
деп, “Аңшының серігі кімдер болу ... және олар ... болу ... ... ... ... Алғашқы жаңа жауған ақша қарда аң аулауға
шыққан ... ... аты, ... ... ... ымын қас қақтырмай
сезетін жолдасы, ықшам киімі, қару-жарағы сай ... ... ... түз ... ... де ... әрекеті асқан дәлдікпен сипатталған.
Қылп еткенді тырп еткізбес ... ... ... алпыс екі айлалы түз
тазысы түлкіні құсына алдырып масаттанған аңшының көңіл-күйін:
- Құсы да, иесі де ... екі ... ... ... үш ... деп ... үлкені жанына байлағанда, -
деген өлең жолы арқылы бере отырып, Абай ... ... аң ... ... аңды аңшының жанындағы жасы үлкенге байлау, тарту ету дәстүрін де ... ... ... Бұл ... ... ... дәстүрдің бір көрінісі.
д) “Қыз сыны мен жігіт сұлтаны қандай болу керек?”
Қазақтың салт-дәстүрлерінің көпшілігі қыз бен ... ... ... ... байланысты туған. Әсіресе, олардың бас бостандығының
болмауы, көбінесе олардың қалыңмалдың ... ... ... ... өмір ... салт-дәстүрмен байланысты өлең- жырларда өзекті орын
алып, әдемі суреттеліп келгені мәлім.
Қазақ қыздарының сүйгеніне баруы, бас ... ... ... ... ... ... пен айтар ақыл-нақыл ақындардың тарме өлеңдерінде,
бата-жырларында да сөз болады.
Осы мәселелердің ... ұлы ... ... Абай шығармаларынан
ерекше орын алуы заңды құбылыс. Себебі, шығыстың ойшыл оқымысты ғалымдары
мен ұлы ақындары адамның бас ... паш ... ... ... деп
қараған.
Әсіресе, Абай өзінің “Қақтаған ақ күмістей кең ... ... ... сыны мен жігіт сұлтаны қандай болу керек?” деген ... ой ... ару ... сыртқы келбетін.
Қақтаған ақ күмістей кең маңдайлы,
Аласы аз, қара көзі нұр ... қара қасы ... ... жаңа ... ... айды.
Маңдайдан тура түскен қыр мұрынды,
Ақша жүз, ал қызыл бет тіл байлайды.
Аузын ашса, көрінер кірсіз тісі,
Секілді қолмен тізген, іш ... ... ... ... ... ... ... көріністерге балай ... ... ... ... ... ... қазақ қызының үлбіреген
ақ тамағын, кіршіксіз маржандай тізілген отыз тісін, тал шыбықтай бұралған
белін, ... ақ ... ... қос ... ... шолпысын
Абай көркемсөз асылдарымен кестелеп, осындай тамаша көркіне
ақылы сай арудың назды күлкісін, сыпайы ... ... мен ... ... ... сөзі ... ... бейне бір бұлбұл сайрайды, -
деп, үлбіретіп, елжіретіп, періштедей ... Ал ... ... ... деп “орынсыз жыртақтаған”, күлекеш, оспадар, келер-кетерді
білмейтін дөрекі, даңғғаза, парықсыз, инабат, әдеп ... ... ... ... ... ... келе, өмірлік жар таңдауды мақсат еткен
жігіттерге ондай оспадар жандардан сақ болыңдар деп ой ... ... де ... бар деп, ... ... бой ... арзан
ойын күлкіні қуып ауырдың үстімен, ... ... ... күн ... ... ... әулекі жандарды қатты сынайды.
Кей жігіт арсыздықпен ұятсынбай,
Қолы жетпес әр нәрсеге тыртақтаған.
Орынды іске жүріп, ой ... ... ... қып, мал ... ... ... жігіт,
Әншейін құр бекерге бұлғақтаған,-
-деп, сынапша жүз құбылған баянсыз жігіт мінезін ... ... ... ондай мінезден аулақ болуын қалайды. “Арыңды жасыңнан сақта, ар
ақылдың сауыты”, - дегенді айтады.
Керек іс ... ... ... ... ... ... ... жігіт жүреді мақтан көйлеп,
Сыртқа пысық келеді, көзге ... ... ... ... ... ... көрсетіп береді. Абай айтқан
талаптылық, өнерлік, мінезділік – ... ... биік ... ... мінезділік жөніндегі ой-пікірі бұл жерде “жігіттің
құны жүз жылқы, ары мың жылқы”, “жаным арымнан ... ... ... ... жатыр. Ақын жастарға соны мұрат, мақсат етіп қоя білді.
Абай өз дәуіріндегі жастарға достықты адамгершіліктің ақ туы етіп ... күн ... ... тату ... ... ... ... жерде бірге жүрсең басың қосып,
Біріңнің бірің сөйле сөзің тосып, -
деп, сыйласымды, достықпен өмір өткізуді ұсынды. Ол жастарға:
Біреуді ... бар деп ... ... ... ... нәпсіге ерме!..
Жасаулы деп, малды деп байдан алма,
Кедей қызы арзан деп құмарланба
Ары бар, ақылы бар, ұяты ... ... ... қалма, -
деп, өзіңе өмірлік жарды дұрыс таңдай біл ... ... ... ... ... ... боларлық жастарға үлкен сын.
Үлкеннің ақылын алу, жақсының жанына еріп ... болу ... ... болса, осы қағиданы берік есте сақтап, абзал азамат болып өсу әрбір
саналы ... ... деп ... Абай:
Басында әке айтпаса, ақыл жарлық,
Ағайын табылмаса, ой саларлық.
Қалжыңбассып өткізген қайран өмір,
Түбінде тартқызбай ма ол бір ... ... ... ... өтуізген өмір түбінде опық жегізеді, өмір көші тура
жолмен ... ... ... емес, кезінде ойланбасаң, кейін
өкінесің деп, ... ой ... ... тірегі оқу-ағарту, өнер-білімде
Абай жастарды “әкенің баласы – адамның дұшпаны, ... ... ... - деп, ... адам ... сүйе ... сол ... аса зор
гуманистік адамгершілік қасиетке баулыды. Абайдың жастарды тәрбиелеудегі
педагогикалық көзқарасы өз ... ... ... ... ... К.Д.Ушинскийдің ағартушылық ой-пікірлерімен ... ... ... мен ... сияқты Абай да тәрбиені оқу-білім
арқылы жүргізіп, халықты ағартушылық жолмен өркендетуге болады деп түсінді.
Абай оқуға ынталы ... ... ... ... оқытуы, соның
ішінде өзінің баласы Әбдірахманды Петербургтегі Артиллерия училищесіне,
інісі Халиолланы Омбыдағы ... ... ал қызы ... мен ұлы
Мағауияны Семейдегі медреседен оқытуы келешек қоғамның тірегі оқу-ағарту,
өнер-білімде деп ... ... ... ... еді.
Пайдаланған әдебиеттер
1) Серғазы Қалиұлы
“Қазақ этнопедагогикасының теориялық негіздері мен тарихы”
2) ... ... ...

Пән: Тарихи тұлғалар
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 10 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Абай дүниетанымындағы ислами құндылықтар41 бет
Абай шығармаларының тәрбиелік мәні30 бет
Абай Құнанбаев туралы7 бет
Абай Құнанбаев өмірбаяны және шығармалары18 бет
Абай мен Ыбырайдың ағартушылық ойлары мен оқу-білім мәселесі жөніндегі көзқарастары7 бет
Жүсіпбек Аймауытұлы мақалалары мен аудармалары. Ақжан Машани «Әл-Фараби және Абай»14 бет
Әлеуметтану ғылымының даму кезеңдері20 бет
Мұсылман әлемінің философиясы7 бет
Халықаралық қатынастарды сараптаудың теориялық негіздері4 бет
XVIII ғасырдың аяғы ХХ ғасырдың басындағы Сыр өңірі ишандары мен пірлері және олардың ағартушылық қызметі71 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь