Биосфера және адамзат

І. Биосфера құрылысы

1.1. Атмосфера

1.2. Гидросфера

1.3. Литосфера

ІІ. Биосфераның пайда болуы

2.1. Биосферадағы тіршіліктің пайда болуы туралы қазіргі көзқарастар

ІІІ. Биосфера және адамзат

3.1. Жердің магнитосферасы және оның биосфера дамуындағы рөлі

3.2. Магнитті дауылдар және олардың биосфераға әсері
Биосфера – ерекше биос - өмір және тіршілік, «Sphaira» (сфера) шар, қоршаған орта деген сөздерінен алынған, яғни жер шарындағы адамзаттың жан-жануарлардың, өсімдіктердің және басқа тірі организмдердің тіршілік ететін ортасы деген мағына береді.

Бұл терминді 1875 жылы бірінші рет Австрияның атақты геологы Э. Зюсс ғылымға енгізді. Бірақ биосфера және оның жер бетінде жүріп жатқан процестері туралы ілімнің негізін салған академик В.И. Вернацкий болды. Осы ілім бойынша, биосфера +50 %-дан – 50 % -ға дейін температурасы болатын термодинамикалық қабат болып саналады.

Биосфера негізінен үш қабаттан құрылады. Олар: атмосфера (газ күйіндегі), гидросфера (су), литосфера (қатты) қабаттар.



1.1. Атмосфера



Атмосфера жер шарын түгелден орап тұрады. Ол гректің «atmos» - бу, «sphairi» (сфера) сөзінен шыққан. Оның қалыңдығы 100 км-ге дейін жетеді. Атмосфераның негізгі құрамында оттегі (20,95 %), яғни 1,5 * 1015 тонна аргон (1,28 %), азот (75,50 %), яғни 3,8 * 1012 тонна және басқадай газдар кездеседі. Атмосфера негізінен – тропосфера, стротосфера және иопосфера қабаттары болып үшке бөлінеді.

Тропосфера – грекше «tropos» (тропос) – бұрылысы, «sphaira» (сфера) – шар. Өзгермелі қабат деген мағына береді. Жер бетіне тікелей жайласқан төменгі тығыз қабаты. Орташа биіктігі 10 * 12 км-ге жетеді.
1. Вернадский В.И. Биосфера. Различные издания.
2. ВладимирскийБ.М., Кисловский Л.Д. Космические воздействия и эволюция биосферы. – М.: Знание, 1986.
3. Гумилев Л.Н. Этногенез и биосфера Земли. Различные издания.
4. Каратаев О.Г. Проблемы электромагнитной совместимости. –М.: Знание, 1988.
5. Костицын В.А. Эволюция атмосферы, биосферы и климата. М. 1984.
6. Филиппов Е.М. О развитии Земли и биосферы. – М.: Знание, 1990. 48 б.(Новое в жизни, науке, технике. Сер. «Науки о Землең; б.5
7. Р.А. Мирзадинов Жаратылыстану концепциялары шығармасынан
        
        Жоспар
І. Биосфера құрылысы
1.1. Атмосфера
1.2. Гидросфера
1.3. Литосфера
ІІ. Биосфераның пайда болуы
2.1. ... ... ... ... туралы қазіргі көзқарастар
ІІІ. Биосфера және адамзат
3.1. Жердің магнитосферасы және оның биосфера дамуындағы рөлі
3.2. Магнитті дауылдар және олардың ... ... ... ... – ерекше биос - өмір және тіршілік, «Sphaira» (сфера) шар,
қоршаған орта деген сөздерінен алынған, яғни жер шарындағы адамзаттың жан-
жануарлардың, өсімдіктердің және ... тірі ... ... ... деген мағына береді.
Бұл терминді 1875 жылы бірінші рет Австрияның ... ... Э. ... ... Бірақ биосфера және оның жер бетінде жүріп жатқан
процестері туралы ілімнің негізін салған академик В.И. Вернацкий болды. Осы
ілім бойынша, биосфера +50 %-дан – 50 % -ға ... ... ... ... болып саналады.
Биосфера негізінен үш қабаттан құрылады. Олар: атмосфера (газ күйіндегі),
гидросфера (су), литосфера (қатты) қабаттар.
1.1. ... жер ... ... орап ... Ол гректің «atmos» - бу,
«sphairi» (сфера) сөзінен шыққан. Оның қалыңдығы 100 км-ге дейін жетеді.
Атмосфераның негізгі құрамында оттегі (20,95 %), яғни 1,5 * 1015 ... (1,28 %), азот (75,50 %), яғни 3,8 * 1012 ... және ... ... ... ... – тропосфера, стротосфера және иопосфера
қабаттары болып үшке бөлінеді.
Тропосфера – грекше ... ...... «sphaira» (сфера) – шар.
Өзгермелі қабат деген мағына береді. Жер бетіне тікелей ... ... ... ... ... 10 * 12 ... ... – латынша «stratum» - төсем, тағы сондай сияқты теңіз
деңгейінен 9-11 км жоғары жататын атмосфера қабаты.
Иопосфера – гректің «ion» - қозғалғыш ... ... ... ... 800 ... ... Гидросфера
Гидросфера – ... су ... ... ... көлдерден,
өзендерден) құралады. Бұл құрлықтың 70 % алып ... ... ... млн ... ... ... – жердің қатты қабаты. Ол екі қабаттан құралған. Үстіңгі қабаты
граниттен, оның қалыңдығы 10 ... 40 ... ... ... Ал ... ... ... 30-80 км. Жоғарыда айтылғандай минералды
қабаттардан басқа, жерді ерекше тағы бір қабат – биосфера қоршап тұрады. Ол
тірі органимдер тараған аймақтардың ... ... ... пайда
болуымен бірге, жер бетінде тірі организмдер өсіп-өніп, сыртқы қоршаған
ортаның эволюциялық дамуына ... ... ... ... ... тау ... ... дейін бүкіл құрғақ жерді алып жатыр.
Атмосферадағы биосфераның жоғары шегі 20 км биіктікке дейін жетеді. Онда
микробтардың ... ... ... ... ... азон ... да ... Биосферада мол кездесетін
микроорганизмдер жер бетінен 50-70 метрге дейінгі биіктікке ғана тарайды.
Литосферадағы биосфераның төменгі шегі 2000 – 3000 м-ге ... ... Олар ... ... Гидросферадағы биосфераның шегі 11 км-
ге дейінгі тереңдікке жетеді. Теңіз жануарлары және өсімдіктері ... ... ... үшін су өте ... ... ... мөлдір болғандықтан
күн сәулесі оның 200 метр тереңдігіне дейін тарайды. Бұдан кейінгі судың
қабаттарын мәңгілік қараңғылық басып ... ... ... да ... ... болады.
ІІ. Биосфераның пайда болуы
Биосфера бірден пайда болған жоқ. Ол өте көне ... бері ... ... ... ... ... келеді. Биосфераның ертеден бері қарай
құралып келе жатқанын дәлелдейтін палеонтологиялық материалдар қарапайым
тірі организмдердің қалдықтары жер қыртысының әрбір қабаттарынан табылады.
Осы қабаттарға сүйене ... ... ... ... ... ... аықтады.
Биосфераның ең бірінші заманы Архей деп аталады. Бұл кезде биосфера қандай
жағдайда дамығаны және қандай тірі ... ... ... ешқандай
деректер жоқ.
Протерозой эрасы – биосфераның екінші дәуірі боп ... Бұл ... ... жыл ... ... Протерозойда тірі организмнің қарапайым түрлері
тіршілік еткен. Олардың сол ... ... ... ... әртүрлі тау
жыныстарынан қазіргі кезде де байқалады.
Биосфераның Палеозой эрасы немесе ертедегі тіршілік кезеңі. Бұл дәуір
шамамен ... ... 570 млн жыл ... ... 300 млн жылға созылған.
Бұл эра кембрий, ордовик, силур, девон, карбон және пермь дәуірлері болып
бірнешеге бөлінеді.
Кембрий дәуірінде ... ... ... ... ... Олар көк ... болатын.
Силур кезеңінде өсімдіктер құрлыққа біртіндеп шыға бастап, дами түсті.
Девонның аяқ кезінде бұлардан басқа қырықбуындылар, плаундар ... ... өсе ... ... құрлыққа шыққаннан кейін
фотосинтездің ықпалымен атмосфералық ауаның химиялық құрамы өзгеріп, құрлық
жануарларының дамуына ... ... ... ... ... ... ... көбейе түсті.
Тас көмір дәуірі (карбон) жылы және ылғалды болды. ... өзі ... ... ... ... ... ... сәнді орман
ағаштарының көлемі үлкен аймақтарды қамтыды. Бұл дәуірдегі өсімдіктер
негізінен плаундар, қырықбуындар және папоротниктер болды. Бұлар
псилофиттен ... тас ... ... ... ... ... ... дәуірінің бас кезіндегі өсімдіктерде тас көмір дәуіріндегі
өсімдіктерге ұқсас көптеген белгілер болды. Бірақ пермь дәуірінің ортасында
жер бетіндегі өсімдіктерге кенет өзгеріс кірді. Ағаш ... ... ... мүлдем жойылып кетті. Бұлардың орнына жалаңаш
тұқымды өсімдіктердің тұқымынан өсіп ... ... ... ... ... өсе ... ... немесе орта тіршілік кезеңі бұдан 135 млн жыл бұрын басталып,
115 млн жылдан астам ... ... ... Үш дәуірге бөледі: триас, юра,
бор.
Триаста тау құрылу процестері баяуланды. Бұл эраның құрлық өсімдіктері
біркелкі болды.
Юра дәуірі жылы болды. ... ... ... ... ...... ... жапырақтылар қаулап
өсіп, дами түсті.
Мезозой эрасындағы, әсіресе соңғы кезінде – бор ... ... ... ... жер бетіндегі органикалық тіршілікке үлкен өзгеріс
енді. Осы кезде теңіз сулары азайып, құрғақ жерлер көбейе бастады. Бор
дәуірінің аяғында Шығыс Азия мен ... Анд ... ... ... Бор ... климат кенет өзгеріп кеткен. Профессор М.И. Голенкин
бұл өзгеріс жерге түсетін күн сәулесінің ... ... ... деп
жорамалдайды.
Ауа райының бір мезгілде кенет өзгеруі өсімдіктер эволюциясында жаңа
ароморфоз ... ... ... ... Бұларда көптеген жаңа прогрессивті
белгілер жетіле түсті. Мәселен, аналықтың, сондай-ақ жеміс дамитын жотынның
болуы, ... ... ... ... ... және тағы ... ... бұдан 70 млн жыл бұрын басталған. Осы уақыттан бері барлық
эралар бойынша қазіргі кезден флораның қалыптасу процесі ... ... екі ... ... Ол ... және төрттік кезеңдер.
Үштік дәуірде тау құрылу процесі дами түсті. Жер бетіндегі ең биік Альпы-
Гималай таулары пайда болды. Осы ... Қара ... бен Жер Орта ... өз алдына бөлініп қалған.
Төрттік дәуір жер бетінде тіршілік дамуының ақырғы және ең қысқа дәуірі
болып саналады. Ұзақтығы 1 млн жылдай ғана ... Бұл ... тән ... ... суық ... және мұз дәуірі жылы ылғалды ауа райымен алмасып отырғаны
байқалады. Өйткені өсімдік әлемі мен жер ... даму ... ... ... жер ... ... кезде жылылықты сүйетін өсімдіктер оңтүстікке
қарай ығысып кетті. Бірте-бірте ауа райы жылынып, ... ... ... ... ... ... ... болуы туралы қазіргі көзқарастар
Тірі организмнің анорганикалық материядан пайда болуы жайында ... ... ... материал болмағандықтан мұны шешу ғалымдарға
оңай түскен жоқ. Идеалистер ең алдымен діни ... ... ... ... ... ... ... болды деген терминді ұсынды.
Өсімдіктерді, жан-жануарларды, адамдарды өлі инертті заттардан қазіргі
біздің көріп жүргеніміздей ... ... ... ... ... деп ... ... Аристотель де тірі организм өзінен-өзі кенеттен пайда
болады дегеннен саяды. Адамзат құрттар, молюскалар немесе шіріген заттардан
пайда болды деп түсіндірді. Бірақ Франческо ... ... ... тірі организм өзінен-өзі кенеттен пайда болды деген ұғымды жоққа
шығарды. Ол жас етті ... оны ... ... ... ... ... ... тірі заттың пайда болғаны болмайтынын дәлелдеп шықты.
Луи Пастер бактериялардың өршитін тұқымынан микроорганиздер дамитынын
бірден білді. Сонымен тірі организм ешқашан да ... ... ... Энгельс: «Табиғат диалектикасында» материалистік тұрғыдан
тіршіліктің пайда болуының жалпы сипатын берді. Материал еш уақытта да
тыныштық қалыпта болайтынын, ол үнемі ... ... ... ... Материя өзінң дамуында әр уақытта жаңа күрделі түрге көшеді деп
қорытынды жасады о
3.1. Жердің магнитосферасы және оның биосфера дамуындағы ролі
Біздің планетамыздың ... ... бар. Егер ... ... болмаса, Күн мен жұлдыз желдерінің ағыны еш кедергісіз ... ... ... тірі ... ... ... болар еді.
Магнитосфера бұған кедергі жасап, сол арқылы биосфераны зарядталған
бөлшектерден қорғап тұратын бронды қалқан рөлін атқарады.
Магнитологтардың пікірінше, геомагниттік өрісті ... үшін ... аса ірі, ... 200 км, ... 4000 км ... ... ... магниттік осі Жердің айналу осін 11,5 градус бұрышпен
орналасқан, сондықтан магниттік полюстер географиялық полюстермен сәйкес
келмейді, уақыт өткен ... ... ... ... ... өзгертеді.
Мысалы, солтүстік магниттік полюс бір тәулікте жердің бетінде 20,5 метрге
(7,5 км/жыл) ал оңтүстік полюс –30 ... (11 ... ... ... ... ... ... солтүстігінде орналасқан, ал
2185 жылға қарай ол солтүстік географиялық полюспен алмасады. 2400 жылы ол
Таймырда орналасады. Оңтүстік полюс қазір Антарктида ... ... ... келе ... келген магниттегдей, Жердің магнит күштері бір полюстен Жердің
әлем кеңістігі арқылы ... ... ... ... ... нәтижесінде
Жердің айналасында магнитосфера түзіледі.
Магнитосфера Күннің плазма деп аталатын ... ... ... ... да ... планетаның бетіне жеткізбейді. Бірақ дүниеде барлығы
да уақыт өткен сайын өзгеріп отырады. Зерттеушілер, қазіргі кезде Жердің
магнит ... 100 ... 2,5 %-ке ... ... және бұл ... ары ... ... болса, шамамен 4000 жылда 0-ге жетеді деп есептеп шығарды
(қазір экваторда оның шамасы 0,35 эрстед).
Ғалымдар бұндай құбылыс өткен кезеңдерде де ... деп ... ... ... ... соң ... ... заряды қарама-қарсы
елгіге өзеретіні дәлелденді. Басқаша айтқанда, өріс инверсияланады –
магниттік полюстердің орны алмасады. Жердің ... ... ... ... рет ... ... ... отыр.
3.2. Магнитті дауылдар және олардың биосфераға әсері
Магнитті дауылдар күн сәулелері ағысы әсерінен пайда болады. Күннің де
Жер ... ... ... бар. Күннің бетінде магнит өрісінің орташа
көрсеткіші 1-2 ... яғни Жер ... 2-4 есе ... Күннің магнит
өрісінің қуаты 20-30 эрстед, кейде 3000 ... ... ... Магниттік
өрістің мұндай жоғары қуаты оның сәуле шығару қабілетін төмендетеді.
Күн дақтарының астындағы температура күшті магнит өрісінің ... нан 4500К- ге ... ... ... ... 700 млн жыл ... ... 11 жылдық циклінің байқалғанын анықтады. Күннің ... ... ... ... ... ... литосферадағы
түрлі құбылыстармен байланысты. Бұл кезеңділік планетадағы ... пен су ... ... ... мен Жер ... ... ... ... ... мәліметтерді талдай отырып, Жер планетамыз магнит
өрістері арқылы өткенде бұл өрістердің оған әсер ететінін анықтады. ... ... ... ... бұл кезде планетада ... ... ... Жер магнит өрісінің бір секторынан екіншісіне екі
тәулік ішінде өтеді. Жердің магнитосферасы бұл ... ... ... ... дәл осы ... метеорологиялық факторлар –
атмосфераның турбуленттілігі, найзағайлар саны ... ... ... т.б. байқалатынын анықтады. ... ... ... 1969 жылы Жер екі ... ... ... найзағайдың көбейетінін көрсеткен. 1974 жылы Дж. ... ... ... сол ... 1977 жылы ... пен И. ... ... серіктерінің мәліметтері негізінде жоғарыда ... ... ... ... байқаған.
Күн белсенділігінің күшеюі, не әлсіреуі кезінде Күнде отты жарқылдар
пайда ... Бұл ... ... ... мен ... зарядталған
бөлшектері түрінде 102 джоульге дейін энергия бөлінеді.
Жарқылдың көлемі 1 млрд мегатонна ядролық ... ... ... Пайда болған электромагнитті сәулелер Жер орбитасына 8 ... ... ал ... энергетикалық плазма бөлшектері – 1-2 тәулікте жетеді.
Бұл ... ... де ... ... әсер ... түрлі
геофизикалық құбылыстарды туғызады: магнитті желдер, ... ... ... ... ... және т.б. Бұл
құбылыстардың барлығы жер ... мен ... ... әсер ... ... жарқылдың жердің ионосферасына және
магнитосферасына әсер ... және ... ... ... ... де пай да ... ... адамның және биосфераның даму үрдісі әр ... және ... ... ... өзгерістер арқылы бұзылып отырған.
Эволюция үрдісіне әртүрлі факторлардың әсер ... ... ... әлі де ... ... ... ... және биосфераның
эволюциясының проблемасы Жер және Ғарыш жайлы ғылымдардың ... ... ... ... В.И. ... Различные издания.
2. ВладимирскийБ.М., Кисловский Л.Д. Космические воздействия и ... – М.: ... ... ... Л.Н. ... и ... ... Различные издания.
4. Каратаев О.Г. Проблемы электромагнитной совместимости. –М.: Знание,
1988.
5. ... В.А. ... ... ... и климата. М. 1984.
6. Филиппов Е.М. О развитии Земли и биосферы. – М.: Знание, 1990. ... в ... ... ... Сер. «Науки о Землең; б.5
7. Р.А. Мирзадинов Жаратылыстану концепциялары шығармасынан

Пән: Биология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Байқоңыр» ғарыш аймағы11 бет
Адамның қоршаған ортаға биогеохимиялық адаптациясы. Биосфераның биогеохимиялық ұйымдастырылуы және популяцияның физиологиялық гетерогендігі19 бет
Азғыр-Тайсойған сынақ полигоны10 бет
Биосфера9 бет
Биосфера құрылысы, биосфераның пайда болуы7 бет
Гидросфера туралы мәліметтер3 бет
Ноосфера концепциясы2 бет
Табиғат тағдыры – адамзат тағдыры. Тәрбие сағаты4 бет
Тұрмыстық қатты қалдықтарды (ТҚҚ)21 бет
Экологияның экономикалық және саяси мәселелерді шешудегі орны6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь