Аналитикалық химия

Кіріспе
І . Әдеби шолу
І.І. Затты сапалық химиялық анализге даярлау
І.ІІ. Бастапқы бақылау және сынаулар
І.ІІІ. Анықталатын үлгіні ерітіндіге ауыстыру
I.IV. Қышқылдық.негіздік әдіс бойынша катиондарды жіктеу
I.V.Аниондардың жіктелуі
II.Тәжірибе бөлімі
Жүйелік анализ ІІ.І. Белгісіз заттың катиондарын анықтау
ІІ.ІІ. Белгісіз заттың аниондарын анықтыу.
Пайдаланылған әдебиеттер
Аналитикалық химия деп заттардың химиялық құрамы мен олардың химиялық құрылымын анықтау әдістерін зерттейтін ғылым.
Аналитикалық химияның негізгі мақсаты болып заттардың немесе олардың қоспаларының құрамын анықтау саналады. Алдымен, заттың сапалық құрамы анықталады, яғни қандай элементтерден, элемент топтарынан немесе иондардан тұратыны анықталады, содан соң сандық құрамы анықталады : берілген заттағы элементтер қандай сандық қатынаста екені анықталады.
Заттың сапалық құрамын анықтау – сапалық таңдаудың мақсаты, сандық құрамын анықтау – сандық талдаудың мақсаты. Дәлірек айтқанда, сапалық анализдің негізгі мақсаты зерттелетін заттың сапалық құрамын анықтау, демек қандай элементарлық жай бөлшектерден (атом, ион, молекуладан) тұратындығын табу. Сонымен қатар, белгілі қосылыстармен ұқсастыру (идентификациялау). Ұқсастыру үшін көбінесе сапалық анализдің бірнеше әдісі қолданылады. Сандық анализдің негізгі мақсаты – зерттелетін заттың құрамындағы компоненттердің массалық үлесін немесе грамм мөлшеоін анықтау. Сандық анализ заттың сапасын анықтауға пайдаланылады, себебі ол оның сапалық құрамына тәуелді.
Химиялық анализ белгілі бір тәртіппен жүреді, яғни алдымен заттардың сапалық құрамы, содан соң компоненттердің сандық мөлшері анықталады.
Аналитикалық химия пәнін оқу барысында алға қойылған мақсаттарды ұстана отырып, жоғарғы оқу орындарының студенттері алдында «Белгісіз затты анықтау» тақырыбында ғылыми – зерттеу жұмысын жүзеге асыру талабы қойылды. Белгісіз затты анықтау үшін аналитикалық химияда екі түрлі әдіс бар:
1) арнайы аналитикалық әдістер
2) топтық аналитикалық әдістер
Арнайы аналитикалық әдістер топтық аналитикалық әдістермен салыстыру барысында айтарлықтай айырмашылығы байқалмайды, бірақ бұл әдіс өте аз мөлшерде (массасы және көлемі бойынша) берілген заттарды талдауға қолданылады, сондықтан олар арнайы аппаратуралар мен ерекше техниканы қажет етеді. Бұл әдістің «Микрокристаллоскопия», «Тамшылау анализі», «Электрографиялық анализ» деген түрлері белгілі. Көбінесе жоғарғы оқу орындарының студенттері өз лабораторияларында топтық аналитикалық әдісті екі түрлі тәсілмен жүйелік тәсіл және бөлшектеу тәсілі арқылы белгісіз заттар құрамын табады.
 Мендалиева Д.К. - «Сапалық анализден методикалық нұсқаулар» 1-бөлім. Алматы, 1983ж.
 Мендалиева Д.К., Наурызбаев М.К. - «Сапалық анализден методакалық нұсқаулар» 2-бөлім. Алматы 1985ж.
 Лурье Ю.Ю. - «справочник по аналитической химии».
 Бадавамова Г.Л. - «Сапалық анализден лабораториялық жұмыстарға әдістемелік құрал» 1-бөлім. Алматы, 2003ж.
 Ханс Кейн - «Химия справочное руководство»
 Золотов Ю.А. - «Основы аналитической химии» книга-1, (Общие вопросы. Методы разделения.)
 Шалдыбаева А.М., Нұртаева А.К., Адильханова С.А., Мұсабаева А.А.- «Аналитикадық химиядан методикалық нұсқаулар» 1-бөлім (Сапалық анализ), Алматы 1991ж.
 Шәріпова Н.Н., Захарова В.А., Мұсабекова А.А. – «Аналитикалық химиядан анықтамалық құрал» 1-бөлім. Алматы, 2002ж.
 Алексеев. –«Курс качественного химического полумикроанализа»
 В. Д. Пономарев. – «Аналитическая химия», Москва «Высшая школа», 1982
 Энциклопедия – «Мудрость тысячелетий», Москва, «Олма−Пресс», 2006
        
        Білмеген жердің ой-шұқыры көп,
Көрінген таудың алыстығы жоқ.
Кіріспе
Аналитикалық химия деп заттардың химиялық құрамы мен ... ... ... ... зерттейтін ғылым.
Аналитикалық химияның негізгі мақсаты болып заттардың немесе ... ... ... ... ... ... ... құрамы
анықталады, яғни қандай элементтерден, элемент топтарынан ... ... ... ... соң сандық құрамы анықталады : берілген заттағы
элементтер қандай сандық қатынаста екені анықталады.
Заттың сапалық ... ...... таңдаудың мақсаты, сандық
құрамын анықтау – сандық талдаудың мақсаты. ... ... ... негізгі мақсаты зерттелетін заттың сапалық құрамын анықтау,
демек қандай элементарлық жай ... ... ион, ... ... ... ... белгілі қосылыстармен ... ... үшін ... ... ... ... ... Сандық анализдің негізгі мақсаты – ... ... ... ... үлесін немесе грамм мөлшеоін анықтау.
Сандық анализ заттың сапасын анықтауға ... ... ол ... ... ... анализ белгілі бір тәртіппен жүреді, яғни алдымен заттардың
сапалық құрамы, содан соң компоненттердің сандық мөлшері анықталады.
Аналитикалық химия ... оқу ... алға ... ... ... ... оқу орындарының студенттері алдында «Белгісіз затты
анықтау» тақырыбында ғылыми – зерттеу жұмысын жүзеге асыру талабы қойылды.
Белгісіз затты анықтау үшін ... ... екі ... әдіс ... ... аналитикалық әдістер
2) топтық аналитикалық әдістер
Арнайы аналитикалық әдістер топтық аналитикалық әдістермен салыстыру
барысында айтарлықтай айырмашылығы байқалмайды, ... бұл әдіс өте ... ... және ... ... ... ... талдауға
қолданылады, сондықтан олар арнайы аппаратуралар мен ерекше техниканы қажет
етеді. Бұл әдістің ... ... ... ... ... ... белгілі. Көбінесе жоғарғы оқу
орындарының студенттері өз лабораторияларында ... ... ... түрлі тәсілмен жүйелік тәсіл және бөлшектеу тәсілі ... ... ... ... ... екі ... екеуі де талдауға қолайлы. Жүйелік
тәсіл – аналитикалық химияда катиондарды және ... ... ... ... ... ... болса, бөлшектеу тәсілі өте тез
орындалады, оны қайталау да ... ... ... бұл ... ионды арнайы
әр студент берілген белгісіз затты анализдеу үшін қалауы бойынша таңдайды,
өз профессорлық жұмысын не ... ... не ... ... ... екі
тәсілді бірдей қолданып, анықтауға кірісетіні белгілі.
Жұмыстың мақсаты:
Белгісіз заттың құрамын анализдеу, талдау арқылы тұзды құрайтын
компоненттерді ... және ... ашу ... ... ... ... жалпы мақсаты:
❖ Иондар мен қосылыстардың ... ... мен ... табу және ... ... ... зерттеп, анықтау;
❖ Берілген заттың жүйелік және бөлшектік талдауды пайдалана отырып,
химиялық ... ... ... ... молекулалық
формуласын) анықтау;
❖ Заттың құрылысы мен аналитикалық қасиеттері арасындағы байланысты
зерттеу;
❖ Қосылыстарды (заттарды) ... жаңа ... мен ... табу;
І . Әдеби шолу
Аналитикалық химияда элементтер мен иондарды табуда көптеген
реакциялардың ... тек қана ... тән ... ... ... реакциялар қолданылады. Реакцияның аналитикалық әсері – қиын еритін
қосылыстар тұнбасының түзілуі, газдың ... ... ... ... ... ... ... Мұндай реакциялар
аналитикалық реакциялар деп ... ... ... ... оның сезгіштігі мен
талғамдығы (селективтігі). Белгілі реакцияның көмегімен табылатын заттың ең
кіші ... ... ... ... ... ... Осы шек неғұрлым
төмен болса, реакция соғұрлым сезгіш болады.
Аналитикалық реакцияның сыртқы әсері тек қана бір ... ... тән ... оны ... деп ... ... ... анализ үшін
маңызды, бірақ олар өте аз. Көбіне химиялық реакциялар спецификалы емес
және ... ... ... яғни ... ... әсері иондар тобына
немесе қосылысқа тән иондардың ... ... саны ... реагентпен
бірдей әсер берсе, берілген реакция соғұрлым селективті болады.
І.І. Затты сапалық химиялық анализге даярлау
Белгісіз затты ... ... ... бірнеше сатыдан тұрады.
1. Алғашқы байқау
2. Анализдеу жүйесін талдау
3. ... жүйе ... ... ... ... ... ... затты көзбен шолып бақылайды.
1. Құрғақ заттар (мүмкін ... ... ... ... ... зат – ... көзге металл немесе құйма
3. Ерітінді мен тұнба
4. Ерітінді болу мүмкін
1. Берілген зат – құрғақ зат.
1) Газ жалынының ...... ... ... (Na, K, Ca, Sr, ... ... ... түсінің боялуы |
|1 ... ... |
|2 ... ...... |
|3 ... ...... |
|4 ... ... |
|5 ... ... – сары |
|6 |Бор, мыс, ... ... |
|7 ... мырыш |Ақшыл – көк |
|8 ... ... ... – көк |
2. ... ... ... ... қышқылында еріту
Талданатын заттың бір бөлігіне 2 н күкірт қыщқылын құйып, газ немесе
бу шыққанын ... SO2 ... ... ... иісті газ) – қоспада
сульфидтер (күкірт бөлінбейді) және тиосульфаттар (күкірт бөлінеді); H2S
(шіріген жұмыртқа ... газ) – ... ... ... болса; HCN (ащы
миндаль иісті) – цианидтер болғанда бөлінеді; NO2 (қоңыр ... газ) ... ... бөлінеді; CO2 (иіссіз газ) – қоспада корбанаттар
болғанда бөлінеді.
Сонымен ... ... ... ... қышқылмен қыздырғанда,
келесідей газдар бөлінеді: CI2 (спецификалық өткір ... ... агз) ... ... O2 (иіссіз, жануды қолдайтын газ) – ... ... CH3COOH – ... ... ... күкірт қышқылының әсері
Талданатын затқа сұйытылған күкіртқышқылының әсерінен кейін, лсы
үлгіге концентрлі ... ... ... Бұл тәжірибе үшін талданатын
заттың жаңа үлгісін алу қажет емес. Егер талданатын қоспа сұйытылған күкірт
қышқылымен ... онда ... ... ... ... ... жақсы жүреді(сынауықтағы ерітінді сыртқа шашырайды).
Сонымен қатар, концентрлі күкірт қышқылын құйғанда, газ немесе ... ... және HCI – ... ... ... бу) – ... ... хлоридтер бірге болған
жағдайда;
SO2 – талданатын затта роданидтер болғанда;
CO және CO2 – оксалаттар ... ... ... газ) – ... болғанда;
HBr+Br2 (сары-қоңыр газ) – бромидтер болғанда;
NO2 (қоңыр бу) – нитраттар болғанда;
O2 – талданатын зат ... ... бар ... (тотықтар,
оксидтер, гидроксидтер, хроматтар, перманганаттар және т.б.)
HF – фторидтер, фторосиликаттар болғанда бөлінеді.
2н сірке қышқылында еріту
Суда ерімей қалған тұнбаны 2н ... ... ... ... ... ... екі ... катиондардың фосфаттары және жақсы
еритін магний, мырыш оксидтері ериді. Түзілген ... ... ... ... ... ... ... Сірке қышқылында ерімеген тұнбаны жоғары температурада 2н ... ... ... Бұл ... FeS, ZnS, Fe2S3, (CoS, ... ... Cr2O3, FeO, Fe2O3, MgO, MnO2, ZnO, NiO, CoO, PbO2 ... Bi2O3, CuO,
As2O3, SrSO4, CaSO4, BaCrO4, BiOCI, Ag2CrO4 ... ... Ag2CrO4 ... әрекеттесіп, AgCI тұнбасын түзеді. PbCIO4 ,PbCI2 ... ... 2н тұз ... ... ... ... концентрлі тұз
қышқылында еріту қажет. Бұл жағдайда Sb, Sn, Cd ... As2O3, ... ... ... ... тұз ... әсерінен AgCI, PbCI2,
Hg2CI2 жартылай ерітіндіге ауысуы мүмкін. Бірінші және ... ... ... мена аниондарды анықтайды.
Азот қышқылында еріту
Егер қалдық қара түсті болмаса, онда патша сұйығында ... ... Тұз ... ... ... ... концентрлі азот қышқылында
еріту керек. Азот қышқылында HgS, As2S3, HgJ2 жартылай ериді. Азот қышқылы
мен тұз қышқылы ... ... ... ... қажет. Түзілген
ерітіндіден сульфат аниондарын анықтайды, бұл ... ... ... ... Азот ... ерімеген қалдықта HgJ2, PbSC >4, үшінші
аналитикалық топ ... ... ... ... ... ... ... никель оксидін, сынап сульфидін
болжауға болады.
І.ІІ. ... ... және ... ... ... оның ... иісіне, ұнтақталынған пішініне
және тағы да басқа ... ... ... ... ... ... қатты затты ерітінді күйіне ауыстырып, оның рН мәнін анықтаймыз.
Ерітіндінің рН мәнін анықтау
Ерітндінің рН-ын индикатор ерітінділерінің стандартты ... ... ... ... ... (рН мәні ... ... көмірқышқыл, тиокүкірт,
күкіртті, күкіртсутекті, азотты қышқылдардың тұздары болмайды, себебі күшті
қышқылды ортада олар ыдырап кетеді. ... ... ... сілтілік және
сілтілік-жер металдардың әлсіз қышқыл тұздары болмайды: ... ... ... ... ... орта тұздары, күшәнді және т.б. Бұл
тұздар бос қышқыл ... ... ... түзе ... ... қышқыл ортада көптеген тотықтырғыштар мен тотықсыздандырғыштар бірге
болмайды. ... ... ... ... ... ... ... сондықтан
сілтілік және сілтілік-жер метал тұздарынан болуы ... ... ... ... бен ... ... ... Бейтарап ортада әлсіз негіз бен
әлсіз ... ... ... мен ... ... ... ... мен тотықсыздандырғыштарды анықтау
Талданатын заттың құрамына ... ... ... жүйелік талдау кезінде тотығу-тотықсыздану реакциялары
әсерінен әр түрлі өзгерістерге ұшырауы мүмкін. Сондықтан тотықтырғыштар мен
тотықсыздандырғыштарды алдын-ала анықтап алу ... ... H2SO4 және KJ ... табу ... иод ... ... бар болғаны;
Тотықсыздандырғыштарды анықтау: H2SO4 және KMnO4 арқылы табамыз. Егер
калий перманганаты түссізденетін болса, тотықсыздандырғыштың бар болғаны
белгілі ... ... ... ... ауыстыру
Егер бізге берілген белгісіз зат қатты күйінде болса, онда біз оны
міндетті түрде ерітіндіге ауыстырамыз, ... ... ... ... ... ... мен аниондарды анықтау мүмкін емес. Ол үшін алдымен, қатты
затты суда ерітіп ... яғни ... ... ... ... түйірін алып,
оны суда ерітеміз. Егер зат ... ... ... ... ... ... де берілген затымыз ерімесе, онда ол зат суда
ерімейтін қосылыс болғаны. ... да оны ... ... ... ... Яғни ... заттың бірнеше түйірін әр түрлі
қышқылдарды ... ... ... осындай еріген күйіндегі үлгімен ... ... ... яғни ... иондарды анықтауға көшеміз.
Жүйелік анализ
Жүйелік анализді орындағанда операциялардың жасалуының бірізділігін
сақтайды, алдымен заттарды топтарға бөлу қажет. ... соң ... ... ... жіктеп, анықтайды.
I.IV. Қышқылдық-негіздік әдіс бойынша катиондарды жіктеу
|Топ |Катиондар ... ... ... ... |Ag+, Pb2+, Hg22+ |2M HCl ... суда ерімейді |
|ІІ |Sn2+, Sn(IV), Sb(III), |1M H2SO4 ... суда ... |Sb(V) |4M NaOH (арт) | ... |Ba2+, Sr2+, Ca2+, Mg2+, |--- ... ... |
| |Mn2+ | ... ... ... ... |Fe3+, Bi3+, Sb3+ |25% NH3 ... артық |
| | | ... NaOH ... |
| | | |NH3 ... |
|V |Co2+, Ni2+, Cu2+, Cd2+, |25% NH3 арт. ... артық |
| |Hg2+ | ... ... |
| | | ... тзе ... ... |Na+, K+, NH4+ |--- ... сульфаттары,|
| | | ... суда |
| | | ... ... әдіс ... ... ... ... ... ... ... ... |
|I |Ag+, Pb2+, Hg22+ |HCl ... суда |
| | | ... ... |Sn2+, Sn(IV), Sb(III), |HNO3 ... және |
| |Sb(V) | ... ... ... | | ... ... |Ba2+, Sr2+, Ca2+, Mg2+, ... ... ... |
| |Mn2+, Fe2+ | ... артық |
| | | ... ... |
| | | ... ... ... ... |Al3+,Cr3+, Fe3+ |Дәл ... ... иен ... |
| | | |тұз ... ... ... |Co2+, Ni2+, Cu2+, Cd2+, |Дәл солай + NH3 |Фосфаттары реагенттің |
| |Hg2+, Zn2+ ... ... ... |
| | | ... қосылыс түзе|
| | | ... |
|V |Na+, K+, NH4+ |--- ... ... |
| | | ... фосфаттары суда |
| | | ... ... ... ... ... ... ... |Топтық реагент |Тұнба құрамы |Қосылыстар ... |
|I |Li+, Na+, K+,|--- |--- ... |
| |NH+4, Mg2+ | | ... хлоридтер |
| | | | ... ... суда |
| | | | ... ... |Ba2+, Sr2+, ... |BaCO3, SrCO3, ... мен |
| |Ca2+ ... pH |CaCO3 ... суда ... |
| | |9.25 | | ... |AI3+, Cr3+, |NH3+NH4CI, pH |AI(OH)3, ... суда ... |Fe3+, Fe2+, |9.25 |Fe2S3, FeS, ZnS, ... ... |
| |Zn2+, Co2+, | |CoS, MnS, NiS ... ... |
| |Mn2+, Ni2+ | | | ... |Cu2+, Cd2+, |H2S (HCI pH ... CdS, HgS, ... ... |
| |Hg2+, Bi3+ | |Bi2S3 ... және |
| | | | ... |
| | | | ... ... |Sn2+,Sn(IV), |Na2S н/е (NH4)2S|--- | |
| ... pH ... | |
| | |9.25 ... ... |
| | | ... | |
|V |Ag+, Pb2+, |HCI |AgCI, PbCI2, ... суда және |
| |Hg22+ | |Hg2CI2 ... ... |
| | | | ... ... ... ... |Топ ... ... ... |
|I |SO42-, SO32-, ... ... суда |BaCI2 ... |
| |S2O32-, CO32-, |ерімейді, сұйылған ... ... ... |PO43-, SiO32-, F-, ... ериді (BaSO4-тен|ортада pH=7-9) |
| |B4O72-, C2O42-, ... | |
| |CrO42- | | ... |CI-, Br-, J-, S2-, ... ... суда және |AgNO3(сұйт.HNO3 |
| |CNS- CIO- ... – те ... ... ... |NO3-, NO2-, ... және ... |Жоқ |
| | ... суда жақсы ериді | ... ... ... ... және ... ... ... ерітіндінің көлеміне және реакцияларды
жүргізу техникасына байланысты сапалық талдау әдістері макро-, жартылай
микро-, ... және ... ... ... |Зерттелетін заттың ... ... |
| ... ... ... |≥0,5 г |≥10 мл ... ... г |1-10 мл ... |0,001-0,01 г |0,01-1 мл ... |

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Аналитикалық химия және экология.10 бет
Аналитикалық химия пәнінен дәрістер жинағы59 бет
Аналитикалық химияның талдау әдістері17 бет
Аналитикалық химияның ғылыми және тәжірибелік маңызы12 бет
Аспаптық талдау әдісі3 бет
Ветеринарлық медицина мамандығы бойынша зертқаналық - практикалық сабақ өткізудің әдістемелік нұсқаулары30 бет
Химия пәнінен зертханалық жұмыстар23 бет
Әлеуметтік экологиялық мәселелер4 бет
Әрекеттесуші массалар заңын тотығу - тотықсыздану тепе - теңдігіне қолдану82 бет
«Мұнайдың химиялық анализі» бағдарлы элективті курсын оқыту әдістемесі61 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь