Банк табыстылығын талдау

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

1 ТАРАУ. БАНК ТАБЫСТЫЛЫҒЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1 Банк табыстылығын басқару ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5
1.2 Коммерциялық банк пайдасын қалыптастыру мен қолдану ... 7
1.3 Коммерциялық банктің табыстылығын талдау әдісі ... ... ... ... ..9

2 ТАРАУ КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНК ТАБЫСТЫЛЫҒЫН ЖӘНЕ ПАЙДАЛЫЛЫҒЫН БАҚЫЛАУ
2.1 Банк табысы мен шығысын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .12
2.2 Банк пайдасын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...15
2.3 Коммерциялық банктің қаржылық жағдайын талдау ... ... ... ... 17

3 ТАРАУ КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНК ТАБЫСТЫЛЫҒЫН АРТТЫРУ ЖОЛДАРЫ
3.1. Коммерциялық банк табыстылығын арттыру жолдары ... ... ... 20
3.2 Банк қаржылық басқаруының проблемалары ... ... ... ... ... ... ... 23

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .26
Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .28
2004 жылы 1 қаңтарда ресми дерек бойынша деңгейлі банктердің жиынтық таза табыс көлемі 30,1 млрд теңге құрады. Ал бұл көрсеткіш 2003 жылы 1 қаңтарда 20,6 млрд теңге болған еді. Өз кезінде Ұлттық банктің төрағасы А.Г. Марченко Қазақстан экономикасының мұнай – газ өндірісіне тәуелділігінің артуына қарамастан, қаржылық сектор ең пайдалы болып табылды деп ескерткені дұрыс келді. Қазіргі статистика бұған куә. Бұл көрсеткіш сонымен қатар банктердің ісі бұрын соңғы болмаған жағдайда жылжығанын көрсетеді. Алдыңғы қатарлылары тез және оңай түрде шетел нарығына орналасуда. Бір сөзбен айтқанда банктер Орталық банк қойған нормативтерді орындау және несиелендіру мен басқада банк өнімдірді ұсыну мақсатында активтер көлемін бір қалыпты арттыруда, капитал үлесінде шет қалдырмай. Жылдық нәтиже бойынша жетекші банктер Казкоммерцбанк, ТуранАлем банк және Халық банк активтері тез және үлкен көлемде өсті. Сәйкесінше пайда көлемі де оларда үлкен. Казкоммерцбанкта 4,1 млрд теңге, Халық банкте 3,050 млрд теңге, ТуранАлем банкте 1,666 млрд теңге.
Банктердің жоғарғы қарқынды дамуы экономиканың өрлеуіне жол ашады. Кіші және орта бизнестердің дамуы кезінде болашақта көп қаражат көздерін талап етеді. Соны қанағаттандыруға ірі қаржылық институттардың болуы қажет.
Өткен жылдары банктердің пайдасы әрдайым жақсы болған жоқ. Мысал ретінде 90 жылдары болған республиканың қаржылық организміндегі температурасының өзгеруі банк харекетіне кері әсер етуімен және жекешелендіру үрдісі мен банктік жеке бизнесінің оңды болуы.
1998 жылы Қазақстан экономикасы әлемдік конъюнктура әсеріне ұшырады және өзпайдасына емес Қазақстанның негізгі экспорт өнім түрлер бағасының төмендеуі, республикаға негізгі сауда серіктестері мен инвесторы болып келетін, елдердің жалпы экономикалық жағдайының төмендеуі. Мұндай жағдайда банктер жоғарғы пайданы алуды көздемеді.
1999 жылы халықаралық қаржылық дағдарыс әсері толықтай кетпеуінен, сыртқы экономикалық харекетпен айналым отандық кәсіпорындарды белгілі мерзім бойы депрессивті жағдайда ұстады. Сәуір айындағы ұлттық валюта бағамын босату салдарынан банктер табысы негізінен клиенттік валюталық несиелерді және бағалы қағаздарды қайта бағалаудан түскен табыстар құрады. 2000 жылы ғана Қазақстан экономикалық өсу тенденциясы суреттеле басталды. ЖІӨ 1999 жылы 2,7 өсуімен салыстырғанда 2003 жылы 9,8 өсті. АҚШ долларымен салыстырғанда теңгенің девальвациясы 5,2 дейін төмендеді, инфляция қарқыны 9,8. кәсіпкершілік құрылымының белсенділік деңгейі жоғарлады. Халықтың табысы тұрақты түрде өсті. Осының барлығы банк қызметіне сұраныстарын арттырды, соның ішінде депозит пен несиеге ерекше. Қаржылық секторда «екінші тыныс» ашылды. Ал бұл уақытта қазақстандық банктер капитал мен актив көрсеткіштері жақсара түсті. Бірақта банктерге өткен жылғы қарыздар бойынша провизияларға қаражатты жұмсауға тура келді, оның себебі еркін қалқыма валюта айырбастау бағамының ауысуы қарызгерлердің қаржылық жағдайын төмендетіп жіберді.
Соңғы жылдары отандық банктердің активтері тез қарқынмен көбеюде. Бұл көбею меншікті капиталдың және түсетін пайданың артуымен жүруде. Бірақ бұл түсетін табыстар бірнеше операция арқылы артуда. Қазіргі таңда Қазақстанның БӘС (Бүкіл Әлемдік Сауда ұйымы) ұйымына кірген жағдайда қазақстандық банктер шет елдердің банктеріне бәсекелеске түсуі өте ауыр тиеюі мүмкін. Сондықтан отандық банктер экономикалық өсу қарқыны кезінде активтерін тиімді орналастыру болып табылады.
1. Қазақстан Республикасының «Валюталық реттеу туралы» заңы. 24 желтоқсан 1996 жыл.
2. Қазақстан Республикасының «Банктер және банк қызметтері туралы» заңы. 31 тамыз 1995 жыл.
3. Қазақстан Республикасының «Төлемдер мен ақша аударымдары туралы» заңы. 29 маусым 1998 жыл.
4. 1995 жылдың 31 тамызынан № 2444 өзгерiстер мен қосымшалар енгiзiлген “Қазақстан Республикасындағы банктер және олардың қызметi туралы” заңдық күшi бар Қазақстан Республикасы Президентiнiң Жарлығы.
5. Толық экономикалық, қаржылық-несиелік, банктік, салықтық-кедендік, сақтандыру, биржалық және кәсіпкерлік терминологиялардың орысша-қазақша сөздігі/ Сүлеймен Рыхымжанұлы Тоқсанбай. – Алматы: Сөздiк-словарь, 1999.-816 б.
6. Бохаев Д.Т. Коммерциялық банктердің несие ресурстарын құрудағы депозиттер: проблемалары мен болашағы. Автореферат. Алматы, 2004 жыл-24 бет.
7. Лаврушин О.И. Банковское дело. М.: Финансы и статистика, 1998 год. – 576с.
8. Сейткасимов Г.С. Деньги, кредит, банки: Учебник. – Алматы: экономика, 1999 год.- 423с.
9. Сейткасимов А.Г. Управление банковской ликвидностью и методы ее анализа. – Алматы: Ќаржы-ќаражат, 1998 год. – 112с.
10. Финансы, денежное обращение и кредит: Учебник /Под ред. Сенчагова В.К., Архипова А.Н. М., 2000 год.
11. Жунусова Г. Некоторые особенности банковской конкуренции в Казахстане. // Аль-Пари, 2000 год. №3-4. –с.100
12. Пресс-релиз Национального Банка Республики Казахстан от 9 января 2001 года №001 О ситуации на финансовом рынке. // Банки Казахстана, 2001 год, №1.
        
        Банк табыстылығын талдау. КУРСОВАЯ
ЖОСПАР
КІРІСПЕ...................................................................
.......................................3
1 ТАРАУ. БАНК ТАБЫСТЫЛЫҒЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
2 Банк ... ... банк ... қалыптастыру мен қолдану....7
1.3 Коммерциялық банктің табыстылығын талдау
әдісі..................9
2 ТАРАУ КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНК ТАБЫСТЫЛЫҒЫН ЖӘНЕ ПАЙДАЛЫЛЫҒЫН БАҚЫЛАУ
2.1 Банк ... мен ... Банк ... ... банктің қаржылық жағдайын талдау................17
3 ТАРАУ КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНК ТАБЫСТЫЛЫҒЫН ... ... ... банк ... ... ... Банк ... басқаруының
проблемалары............................23
Қорытынды
............................................................................
.........................26
Қолданылған әдебиеттер
тізімі.....................................................................2
8
КІРІСПЕ
2004 жылы 1 қаңтарда ресми дерек бойынша деңгейлі банктердің жиынтық
таза табыс көлемі 30,1 млрд теңге ... Ал бұл ... 2003 жылы ... 20,6 млрд ... ... еді. Өз ... Ұлттық банктің төрағасы
А.Г. ... ... ... ... – газ өндірісіне
тәуелділігінің артуына қарамастан, ... ... ең ... ... ... ... дұрыс келді. Қазіргі статистика бұған куә. Бұл көрсеткіш
сонымен ... ... ісі ... ... ... ... жылжығанын
көрсетеді. Алдыңғы қатарлылары тез және оңай түрде шетел ... Бір ... ... ... ... банк ... нормативтерді
орындау және несиелендіру мен басқада банк ... ... ... ... бір ... ... ... үлесінде шет қалдырмай.
Жылдық нәтиже бойынша жетекші банктер Казкоммерцбанк, ТуранАлем банк және
Халық банк ... тез және ... ... өсті. Сәйкесінше пайда көлемі
де оларда үлкен. ... 4,1 млрд ... ... ... 3,050 ... ... ... 1,666 млрд теңге.
Банктердің жоғарғы қарқынды дамуы экономиканың өрлеуіне жол ашады.
Кіші және орта бизнестердің дамуы ... ... көп ... көздерін
талап етеді. Соны қанағаттандыруға ірі қаржылық институттардың болуы
қажет.
Өткен жылдары банктердің ... ... ... болған жоқ. Мысал
ретінде 90 ... ... ... қаржылық организміндегі
температурасының ... банк ... кері әсер ... ... ... мен ... жеке ... оңды болуы.
1998 жылы Қазақстан экономикасы әлемдік конъюнктура әсеріне ұшырады
және өзпайдасына емес Қазақстанның негізгі экспорт өнім ... ... ... ... сауда серіктестері мен инвесторы болып
келетін, елдердің жалпы экономикалық жағдайының төмендеуі. Мұндай ... ... ... ... ... жылы ... ... дағдарыс әсері толықтай кетпеуінен,
сыртқы ... ... ... ... ... белгілі
мерзім бойы депрессивті жағдайда ұстады. ... ... ... ... ... ... банктер табысы негізінен клиенттік валюталық
несиелерді және бағалы қағаздарды қайта ... ... ... ... жылы ғана ... ... өсу ... суреттеле басталды.
ЖІӨ 1999 жылы 2,7 өсуімен салыстырғанда 2003 жылы 9,8 өсті. АҚШ долларымен
салыстырғанда теңгенің девальвациясы 5,2 ... ... ... ... кәсіпкершілік құрылымының белсенділік деңгейі жоғарлады. Халықтың
табысы ... ... ... ... ... банк ... сұраныстарын
арттырды, соның ішінде депозит пен несиеге ерекше. Қаржылық ... ... ... Ал бұл ... қазақстандық банктер капитал мен
актив көрсеткіштері жақсара түсті. Бірақта банктерге өткен ... ... ... қаражатты жұмсауға тура келді, оның себебі еркін
қалқыма валюта ... ... ... ... қаржылық жағдайын
төмендетіп жіберді.
Соңғы жылдары отандық банктердің активтері тез қарқынмен ... ... ... ... және ... ... артуымен жүруде. Бірақ бұл
түсетін табыстар бірнеше операция арқылы ... ... ... БӘС ... ... ... ұйымы) ұйымына кірген жағдайда
қазақстандық ... шет ... ... бәсекелеске түсуі өте ауыр
тиеюі мүмкін. Сондықтан отандық банктер экономикалық өсу ... ... ... ... ... табылады.
ТАРАУ БАНК ТАБЫСТЫЛЫҒЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1 Банк табыстылығын басқару
Қазіргі жағдайда коммерциялық банктер ... ... ... ... ... ... және ... сипатталады. Бірақ капитал рентабелділігі мен пайдалылығын
арттыру мақсатында банктер жаңа қызметтер ... ... ... ... деңгейінің тәжірибесін көтеруде, өнімдер мен қызметтердің
өзіндік құнын қысқартуды, ұйымдық құрылым ... ... ... ... мен ... ... ... қатынасын табуға тырысуда.
Сонымен қатар банк сыртқы және ішкі ... ... ... ... ... ... тұрақты түрде өсіп отыратындығын айта кету
керек. Банктің ақпаратқа деген қажеттілігі ... ... ... және ... ... қауіптер қатарына ғаламдану, нарық
тұрақсыздығы, клиент талғамдарының ... ... ... ... ішкі ... тудыратын факторларға: жаңа өнімдерді
өндіру, ақпараттық технологияны пайдалану, құрылымдық және ұйымдастырушылық
өзгерістерді басқару, шығындар ... ... ... ... ... талдау мен пайдалану банктің даму бағыттарын анықтауға
мүмкіндік береді: бизнестің стратегиясын белгілеу, бизнес нарығының дамуы
мен ... ... ... операциялар түрлеріне байланысты бизнесті
басқаруын анықтау.
Бизнес стратегиясын ... ... ... ... сай ... ескеріп, нарыққа және шығынға ... ... ... Әр ... ... ... бағалайтын өз жүйесінің
болу қажет.Бұл жүйе арқасында:
- харекет нәтижесін жоспармен салыстыру;
- тәуекелге бақылауды орнату;
- ... ... ... ... іске ... ... ... талдау;
Харакет нәтижесін өлшейтін жүйенің мақсаты мен міндетін ... ... ... мен ... ... ... ... әр түрлі жақсарту бағыт бойынша жүргізіле алады: клиенттерге қызмет
көрсету деңгейін артыру, ... ... ... ... әрекет ететін
саланы кеңейту, ... ... ... банк қуатын толық пайдалану және
қаржылы тәуекелділікті ... Бұл ... ... банк пайдасы мен
рентабелділігінің өсуіне әкеледі.
Банк харакетінің басты көрсеткіштерінің бірі банк рентабелдігі
болып ... ... бұл ... ... нәтижелілігін көрсетеді және
экономикалық үрдіске қатысушылар үшін де маңызды.
Банк құрылтайшылары рентабелділіктің артуына мүдделі, себебі
көрсеткіш ... ... ... ... ... өсуі салымшыларға да, кредиторларға да пайдалы, өйткені
қосымша ... ... ... ... өсу көзі болып харакеттің
кеңеюіне, қызмет көрсету сапасының жақсаруына жағдай туғызады.
Банк қарызгерлеріне де ... ... банк ... ... ... берілетін несие капитал көлемі мен құрылымына байланысты.
Экономикалық үрдістің қатысушылар мүддесін қамтамасыздандыра
отырып, банктер ... пен ... ... ... ... ... ... банктік рентабелділіктің тұрақтылығына және өсуіне
мүмкіндік беретін жалпы табыстылықтың ... және ... ... ... ... ... ... талап етеді.
Пайдалылықты басқарумен қатар банк табыс пен шығыс ағымдарын
реттеп отыру керек. Өйткені ... ... ... ... ... ... әсер ... Банктік тәуелділіктердің өсуі
банк рентабелділігін басқару мен бақылаудағы бірінші кезекті мәселе ... ... мен ... ... ... ... ... жатады:
- банк активтерінің өнімділік мүмкіндіктерін білуге;
- капиталды өсіруге;
- даму мен өсу қажеттілігі;
- инвесторлар мен несие берушілердің сенімін арттыру ... ... ... ... алу ... ... ... жоғарлату мақсатында;
Банк табыстылығы мен рентабелділігін бақылауының негізгі мақсаты
төмендегілер:
- банк басқаруын ... банк ... ... ... ... пен рентабелділікті басқару жүйесінің тиімділігін
сендіру;
Бұл бағыттардың әр қайсысы өзіндік ... ... ... ... банк ... ... жақсартады. Рентабелділікті
басқарумен бірге жауапкершілік орталықтарын пайдалану әр ... ... ... ... ... ... көрсететін қызмет
рентабелділігі негізгі клиенттерден түсетін табыс деңгейін бағалауға; жеке
банктік өнім мен қызмет ... ... әр ... өнім мен
қызметтің өзіндік құны жөнінде ақпарат береді.
Жалпы алынған ақпарат негізінде табыс көздері мен банк ... және ... ... ... банк ... ... ... арттыру бағытындағы басқару ... ... ... ... ... банк ... талдауда банктің жалпы нәтижесін
бағалау жеткіліксіз болғандықтан, клиенттердің, ... ... ... ... ... ... орын ... бөлімшелер деңгейіндегі банк рентабелділігін басқару
жауапкершілік орталықтар басқаруы деп аталады.
Жауапкершілік ... ... ... ұйымдастыру кезінде
келесі маңызды сұрақтарды шешу қажет:
- банк бөлімшелерін жауапкершілік орталықтарына байланысты
бөлу;
- ... ... шот ... ... табысты тарату тәртібін белгілеу;
- ішкі қаражат аударым тәсілдерін анықтау;
- жауапкершілік орталықтардың харекетін бағалайтын көрсеткіштер
мен басқару есеп түрлерін анықтау;
- жауапкершілік ... ... ... таратылуын
қамтамасыз ету;
Бірінші сатыда жауапкершілік орталықтардың қайсысы ... ... ... ... белгілеп, оларды басқару концепциясын
қабылдау.
Жауапкершілік орталықтарына екі анықтама беруге болады: 1) бұл бір
қызмет ... өнім ... ... бөлімше; 2) жауапкершілік
орталықтар – бұл нақты ... жеке ... ... және ... бар
басқару бірлігі;
Банк харекеті кез – келген кәсіпорын секілді бірнеше бөліктен құрыла
алады. Бұл бөліктер төменде келтірілгендермен байланысты болу ... банк ... ... ... және ... бизнесті қолдау үрдісімен;
- банктің ағымдық жоспарын ... ... ... қызмет түрлерінің харекеттерімен, яғни ... ... банк ... қалыптастыру мен қолдану
Коммерциялық банктің жиынтық табысына қарыз операцияларының, қызмет
көрсеткені үшін алынатын төлем көлемінің нормасы және ... ... ... әсер ... ... ... ... және инвестиция операцияларынан
түсетін табыстар банктік табыстың 90 % қамтамасыз етеді ... ... ... ... ... ... тексеріледі:
- банк пайдасының қалыптасуы заңдылыққа сай болуын қарастыру;
- банк шығысымен байланысты операцияларының ... ... ... ... ... бақылау;
- пайданың қолданылуын және шығыстар шоты бойынша көрсетілу
дұрыстылығын ... іс жеке ... ... ... жағынан жеке сипатты
иеленеді. Банк коммуналды қоғамдық кәсіпорындар секілді қоғамдық мүдделерді
қоздырады және олардың қызметі үздіксіз болу ... ... ... ... ... ... ... немесе қызметкерлер санын тез
қысқартып жібере алмайды. Бірақ бұл банк басшылығының ... ... ... ... дегенін білдірмейді. Қазіргі таңда банктер
ұйымдастырушылық құрылымды жетілдіру есебінен харекет ететін ... ... және көп ... ... автоматтандыру арқылы операциялық шығыс
төмендеуіне әкелді.
Несие операциясы коммерциялық банк ... ... ... табыс
көзі болып табылады. Банк тәжірибесінде қарыз ... ... ... ... ... пайыз мөлшерлемесі басқа ақша нарығындағы
міндеттемелер ... ... ... ... банк ... ... ... жүзеге асуына байланысты банктер арасында қарыз
мөлшерлемелері өзара тең емес.
Коммерциялық банктің табыс әкелетін көлемі жөнінде екінші ... ... ... ... ... ... ... қағаздар
портфелінің құрылымы мен табыстылығына ... ... ... ... ... өтімділікке деген қажеттілігіне байланысты
қарастырады. ... ... ақша – ... ... ... ... ... ғана жұисалады. Инвестициялық
операциялардың тәуелді сипаты бағалы қағаздардан түсетін ... ... ... ... ... пайдалыда және жоғары шығыстыда болып
келеді. Бұл бөлім қызмет көрсеткен кезінде банк ... ... ... ... ... Сондықтан банктер сенімгерлік операцияларының
табысты активімен жұмыс істесе, бөлім әкелетін табыс мөлшері ... ... болу ... ... ...... банк операциялар
үлесінде үлкен алмайды. Банктердің сенімгерлік операциялармен ... ... ... ... ... қызмет көрсететін мекеме реінде
танылғысы келетіндігінде.
Банктік салымдардан келетін шығындарды жабу үшін банктер ... ... ... ... шоттан түсетін комиссия мөлшері түсіп
кетті. Оның екі себебі бар: біріншіден, ... ... ... ... ... түсіруге немесе мүлдем алып тастауға
итермеледі. Екіншіден, активтер көлемінің үлкеюі комиссия үлес ... ... ... ... ... көптеген элементтер кіреді: чекті ... ішкі ... ... ... ... сату, ішкі саудадағы
векселді акцепттеу, аренданы жалға беру, бағалы қағаздар операцияларында
делдалдық ... ... ... пен ... ... жалға беру секілді
табыс көздері кіреді.
Ұзақ мерзімді пайдалануда банк шығыстары ауыспалы болып келеді. Банк
басшылығы ЕЭМ ... ... ... көптеген шығыс элементтерінің
төмендеуіне мүмкіндік алды. Автоматизациялау бағдарламасы соңғы жылда тез
қарқынмен өсіп келе ... ... және ... салымдар бойынша
шығындарын жабуға жағдай жасады.
Банктік шығыстағы көлемі жағынан үлес салмағы ең ірісі мерзімді және
жинақтау салымдары үшін ... ... ... ... ... Соңғы
жылдары бұл шығыс түрі тез өсті. Бұның екі ... бар: ... ... ... қатты күшеюі, бос ақша – қаражат тарту мақсатында
депозит үшін төленетін пайыздың жоғарлауы және ... ... ... ... ... ... банкке салатын ақша – қаражаттың өсуі.
Екінші себеп депозиттердің үлес салмағының артуы.
Жалпы және ... ... ... ... 10% ... ... ... түріне банктік ғимарат үшін төлем, жөндеу, от ... және т.б. ... ... ... банк ... үлкен баптарының бірі. Оның
шығыстағы үлес салмағы 7% құрайды. Бірақ ... ... ... әр ... әр ... ... әр ... болуы банктер арасында бұл шығыстың
үлес салмағыда бірдей емес. Табысқа ... ... ... баптарының
ішіндегі ең ірілерінің бірі болып табылады.
Басқа ... ... ... ... шығыстар түрлері
жатады. Бұл шығыстар банк жұмысының тиімді жүруін қамтамасыз етеді. Осы
шығыс ... ... ... мен ... ... ... және ... деңгейлі салықтар кіреді. Сонымен қатар бұл
топқа кеңсе мен ... ... ... ... ... банктің табыстылығын талдау әдісі
Коммерциялық банктің табыстылығы банктің барлық ... ... және ... іс-әрекеттердің оңды жиынтық көрсеткіші болып
табылады. Банк табысы арқылы дивиденд деңгейінің көлемін ... ... ... ... ... ішінде әкшілік-басқару шығындарын,
пассив пен актив операцияларын ... ... ... ... ... мен ... ... құрылымы
және оны банк қызметкерлерінің сол бағытта ... ... ... ... деңгейіне әсер ететін басқада факторларға банк табысы
мен шығыстарының ... ... ... ... есептеу мен қарыз
операциялар табыстылығының өсу қарқыны жатады. Банк ... ... ... және банк ... ... ... ... көрсетілген барлық факторлар коммерциялық банктің
табыстылығын талдау ... ... әсер ... қоймайды.
Коммерциялық банктің баланс құрылымын зерттеу негізінде ең алдымен
оның пассивінен бастаған дұрыс, себебі ... ... мен ... көлемі мен құрылымын анықтап береді. ... ... ... ... ... капиталдың баланс соммасындағы үлесі мен
көлемінен бастау керек. Қазіргі таңда ... ... ... ... пассивтің 8-18% құрайды. Ал тартылған қаржылық ресурстар
пассив құрылымында ... ... ... ... банк ... ... ... мәнге ие.
Меншікті қаражат(брутто) пен меншікті қаражатты (нетто) ... ... ... ... ... ... қаражаттан (нетто) басқа
тартылған қаражаттар кіреді. ... ... ... ... ... меншікті қаражат есебіндегі пайдадан және ... ... ... ... меншікті қаражаттар,
басқа ұйымдардың харекетіне қатысуыға бөлінген меншікті қаражаттар, бағалы
қағаздарға салынған ... ... ... және ... ... меншікті қаражат (брутто) ... ... ... ... ... Бұл көрсеткіш
баланс құрылымын талдау кезінде басты рөл атқарады. Осы көрсеткіш негізінде
Орталық банктердің ... ... ... ... ... банк ... ... пен табыстылығын
түсіреді, сондықтан бұл банк басшылығының үздіксіз бақылауында болу керек.
Меншікті ресурстардың сапалық бағалануы ... ... ... бола ... ... ... ... құрамын талдау
банк жұмысындағы негізгі міндеттері мен бағыттарын ... ... Банк ... көлемділігі жарғылық капиталдың өсу қарқыны бере
алады. Бұл көрсеткіш ... ... даму ... мен банктің жалпы
жағдайын сипаттайды.
Тартылған қаражатының құрылымын талдауда ең алдымен ... ... ... кейін келесі топтардың үлес ... мен ... ... ... ... етілгенге дейінгі депозиттер: кәсіпорындар мен
мекемелердің ағымдық және ... ... ... ... ... ... негізделген пайдаланбаған
меншікті қаражаты;
- Есеп-айырысу қаражаттары: акцепттелмеген төлем-талаптар,
лимиттелмеген чек кітапшалар ... ... ... ... ... ... Ішкі ... бойынша несиелер;
- Акция мен бағалы қағаздардан түсетін қарадаттар.
Әрбір топтың жалпы ... ... ... ... ... ... сипаттайды. Коммерциялық банктің ... ... ... ... ... етілген дейінгі депозиттер
дің үлестік ... ... ... ... ... ... ... сонымен бірге банкаралық несиелер.
Алғашқы қаражат көзі көбінесе банк табыстылық негізінде ең ... ... ... ... талдау процесінде банк саясатын анықтау
үшін әртүрлі коэффициенттер пайдалануға ... ... ... ... қанша бөлігі несие
беруге орналастырылған. Шетел тәжірибесі бойынша бұл ... 75% ... банк ... ... ... көрсетсе, ал 65% төмен ... ... ... ... ... Банктің актив операцияларын
талдау табыстылық, өтімділік және тәкелелділік жағынан сипатталады. Содан
кейін ... ... ... ... мұқият зерттеледі. Сонымен
бірге қысқа, орташа және ұзақ ... ... ... ... лизинг операциялар үлесі мен көлемі ... ... пен ... негізіндегі несие ... . ... ... ... ... ... анықтау керек. Осы мақсатта
әртүрлі көреткіштер пайдалануға болады.
Банкте табыс әкелетін және ... ... ... ... Содан кейін қауіпті активтердің жалпы актив соммасындағы үлесін
анықталады. Қауіпті активтер ... ... ... ... ... ... ... және лизингтік операцияларына салынған жалпы
сомма жатқызылады. Талдау кезінде банк ... әсер ... ... ... операцияларының қаншалықты рентабелді екендігі
есептелінеді.
Жыл аяғында банк қорытынды ... келе өз ... ... ... ... ... қарап банк өзінің дисконттік және несие
саясатын белгілейді. Сондықтан банк өз баланс баптарын ... ... ... ішінде табыс пен шығысты есептеп отыру керек. Сонымен бірге
валюта бағамының өзгеруіне байлакнысты банк табысы ... ... ... отырады. Банк шаруашылық конъюнтураға ... ... ... ... мен ... жалпы соммасы болжамдайды. ... ... өте зор, ... ... қаржы нарығындағы орны бәсекелес
қабілеттілік перспективасы осы ... ... ... болуында.
Банк жұмысының сыртқы көрінісі белгілі мерзім ... ... ... ... көрсетеді.талдау алдында табыс пен ... ... ... ... пен ... құрылымын талдауды алдымен әр топтың табыс пен ... ... ... анықтаудан бастаған дұрыс. Әсіресе операциялық
табыстар 100% жақынға болып, ал өсім қарқыны ... ... ... ... ... бір топтың табыс деңгейінің төмендеп кетуі келесі
топтың табысымен жабуға ... ... ... байқалуы банктің
актив операциялар басқаруының немесе несие қызмет нарық ... ... ... КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНК ТАБЫСТЫЛЫҒЫН ЖӘНЕ ПАЙДАЛЫЛЫҒЫН БАҚЫЛАУ
2.1 Банк табысы мен шығысын талдау
Банктің ... ... ... ... (2.1. 1) ... ... табыс = пайыздық табыс + пайыздық емес табыс ... ...... ... ... ... ... мен валюта
түріндегі пайыз.
Пайыздық емес табыс – ... ... ... табыс
(бағалы қағаздардардан алынған табыс; банктермен, кәсіпорындармен және
ұйымдармен бірлескен ... ... ... ... операциялардан;
айыппұл мен өсімнен жиналған табыс және т.б. табыстар).
Қазіргі таңда банктер көптеген ... ... мен ... ... ... кеңейтуде. Мұндай операция ... ... ... ... және т.б. ... ... ... сенімгерлік операциялармен айналысу арқылы
бірнеше мақсатты көздейді:
- қосымша табыс алу
- корпорацияларға және оның ақша – ... ... ... ... ... байланыс құру
- Коммерциялық банктердің сенімгерлік операцияларын екі ... ... жеке ... ... сенімгерлік қызметтер – мұрагерлік
өкім, жеке меншікті басқару, ... ... ... ... қызмет және т.б.
- ұйымдарға көрсетілетін сенімгерлік қызметтер – ... ... ... ... кәсіпорынды жоюына байланысты
операциялар және т.б.
Коммерциялық банктің тұрақты табысына ұзақ ... ... ... ... табыс көзіне көбінесе негізгі операциялардан түсетін
қаражаттар ... ... ... ... ... ... тұрақтылығын анықтайтын арнайы коэффициенттер
қолданылады.
Банктің құрылымын талдау әр табыс ... ... мен даму ... ... ... талдаудың мақсаты:
1. банк табыстылығының негізгі факторын анықтайды
2. ... ... ... ... ... ... табылатын мақсатты банктік қызмет
нарығын одан әрі болашақта сақтап қалуға бағытталған зерттеулер
Коммерциялық банктер ... ... ... үшін ... ... ... = ... маржа/актив ... = ... емес ... ... = ... емес ...... емес шығыс)/пайыздық маржа (2.1.5)
Жоғарыда келтірілген коэффициенттер негізінде табыс деңгейін
бағалау үшін:
- коэффициент ... ... және ... ... ... банк табыстылығын рейтинг көрсеткіші
бойынша ... ... ... ... ... көрсеткішінің ағымдық және өткен ... ... ... банк ... ... ... ... мүмкіндік береді. Алғашқы екі
коэффициентің түсуі мен ... ... өсуі ... жоғарлатады;
- ағымдық және өткен мерзімдегі нәтижесіні ... ... ... әсер ... ... анықтауға
мүмкіндік береді;
Сонымен қатар банктің табысты басқарудағы негізгі міндеті ресурстар
құнының төмендеуі мен несиелік емес ... ... ... ... ... ... жалғастыру.
Банк 2002 жыл мен 2003 жылдар арасында әлемдік стандарт бойынша
пайыздық ... (K1) ... 3 – 4 ... орындады. Бұл ... ... ... арасындағы пропорционалдың дұрыс
құрылғанын ... K2 ... ... ... ... ... ... байланысты болды. Жалпы әлемдік стандарт бойынша K2
дәрежесі 1 артық болу қажет. K3 ... ... ... әлде ... ... көрсетті. Сонымен банк табыстылығын басқаруда несиелік
емес сипаттағы операция түрлерін ... және ... ... азайту болып
табылады.
Коммерциялық банктер шығысы – бұл банк операцияларын орындауға кеткен
және ... ... ақша – ... ... ... ... ... банкті мысал ретінде
келтірсек:
Қаржылық коэффициенттерді талдау
| |2003 ж. |2002 ж. ... ... ... ... ... |3349251 |1955619 ... емес табыс |1669986 |2022792 ... емес ... |2180313 |2218974 ... |0,04 |0,03 ... |0,02 |0,03 ... |-0,15 |-0,1 ... ... көп түрлігімен ерекшеленеді. Бұларға банк операциялардың
өзіндік құнына жатқызылатын салықтар, ресурстарды ... ... ... валюталық операциялар бойынша шығыстар; амортизациялық
аударымдар; активтер мен арзан өнімдерінің ... ... мен ... ... канцелярлық шығыстар; банктік қызметті жақсартуға
жұмсалған шығыстар және т.б. ... ... ... ... ... жатады:
- жалпы шығыстар деңгейін бағалау;
- жалпы және жеке шығыстар деңгейі мен тербелісін бағалау;
- ... ... ... және жеке ... ... тек ... көлем мен өсу
қарқыны бойынша бағалауға болмайды.Өйткені банк көлемінің өсуі активтердің
өсуіне әкелсе, ал бұл өз ... ... ... ... ... ... жеке ... өзгеруін бағалау үшін салыстырмалы
көрсеткіш қолданады.
Шығыстың құрылымдық талдауы ... ... ... ... ... мен өсу себептерін ... ... шығу үшін ... ... және ... ... ... және тұрақсыз, ағымдық және
т.б. болып бөлінеді. Мұндай топтастыру шығындардың ... әсер ... ... ... ... ... ... жоспар бойынша жүргізіледі. Ең
біріншеден баланс баптары ... ... ... ... = ... шығыстар + пайыздық емес шығыстар (2.1.6)
Жоғарыдағы ... ... әр ... жеке ... ... ... шығыстарға жазылып, төленген теңге мен валюта түріндегі
пайыздар;
2) пайыздық емес ... ... ... ... және
телеграфтық шығыстар; корреспонденттік қатынас пен қызмет ... ... ... валюталық операциялар бойынша
шығыстар) және ... емес ... ... ... ... ... шығыстар мен басқада шығыстар) жатады.
Банктік шығысты талдау кезінде алдымен жалпы шығыстар ... ... үлес ... мен ... ... шығыстар жалпы шығыстар соммасында үлкен бөлік құрайды ... ... ... шығыстардың өсуіне әсер ететін факторлар
обьективті ... ... ... банк кейбір шығыстарды өз күшімен
төмендетіп, банктің пайда ... ... ... ... үлес ... жоғары шығыстарды азайтуға белсенді қызмет
атқару қажет. Банк харекетін қамтамасыз ететін ... ... ... айыппұл мен өсім шығыстарын азайтуға болады.
2.2 Банк пайдасын талдау
1) Коммерциялық банктің пайдасы дегеніміз банк табысының ... ... ... ... ... ... ... соммасы мен
жалпы шығыс соммасының айырмасы ... ... ... банк ... ... ... пайдаға
әсер ететін факторларды анықтау керек. Жалпы банкте қалатын пайда соммасы
үш компоненттердің қай ... ... әсер ету ... анықтау керек.
Банктің жылдық пайда өсімін бағалау кезінде инфляция ... ... ... жағдайда нақты табыс көлемі ... банк ... ... ... банк ... ... талдау кезінде
инфляция қарқынын есепке алу қажет.
Нақты әр операциялар бойынша табыстылықты анықтау банк үшін ... ... ... ... ... ... мен ... негізінде бағаланады.
Пайдалылық деңгейі мен банк қызметінің рентабелділігін сипаттайтын
негізгі қаржылық ... ... ... (баланстық немесе
таза), активке салық салынғанға дейінгі пайданың, меншікті немесе жарғылық
капиталға пайданың ... ... ... ... ... үшін коэффициенттер тербелісі
талдауданады, басқа банктердің сол актив тобы бойынша ... және ... ... ... Осылардың ішіндегі маңыздысы нақты мен
нормативті ... ... ... ... табылады, өйткені бұл
көрсеткіш банктің пайдалылық деңгейі көрсетіліп, банк ... ... ... ... ... ... банк жұмысы жөнінде
теріс көзқарас қалыптастырылады. ... ... ... мен ... ... ... активке қатынасы коэффициенттер арасындағы үлкен
айырмашылықтардың болуы банктің пайда басқаруын жөнінде теріс ... ... ... қатынас коэффициентінің тұрақты болуы
немесе жоғарлауы банк рентабелділік ... оңды ... ... ... бағыты банктік пайданың резервтік өсуін ашатын
табыс пен шығыстардың ... ... ... мүмкіндік береді. Бұл
талдау абсолюттік көлемде ... ... банк ... бағалауын
жанама көрсеткіш көмегінмен атқаруға болады.
Баланс шотының көрсеткіштері бойынша талдау арқылы пайда әкелмейтін,
бірақ шығысты толық жабатын ... ... ... ... , ... пен ... ... пайыздық көрсеткіштері өзара тең жағдайын
есептеп ... ... ... Банк ... ... маржасы
(Кmin маржа) коэффициентін есептеу төмендегі формулада көрсетілгендей:
Кmin маржа = (әкімшілік–шаруашылық шығыс – басқа шығыстар) / табыс
әкелмейтін актив ... ... ... ... банк ... үлкен және
бәсекелес қабілетінің жоғарғы болуын қамтамасыз етеді. ... ... ... ... ... ... ... тартумен және табыстылығы
төмен операциялармен айналысуын білдіреді. Егер маржа деңгейі жоғары болса,
банктің арзан депозиттер мөлшерінің көп болуын ... ... ... тәуекел операциялармен айналысуын көрсетеді. Пайыздық маржа келесі
сипатта көруге болады:
ПМ = (алынған пайыз – төленген пайыз) / ... ... ... ... ... ... ... нәтиженің өсуі актив
операциялары бойынша пайыздардың ... ... ... ... бойынша
пайыздың төмендеуін көрсетеді.
Пайыздық маржаның минималды деңгейін анықтау кезінде американ банктер
тәжірибесінде коэффициенттер деңгеці 3% көрсететін болса, ... әр ... ... ... ... Егер коэффициент деңгейі 6%
болған жағдайда банк тұтыну несиемен айналысуын ... ... әсер ... факторлар жұп пен тақ
мазмұнына байланысты. Әсіресе ... ... ... ... мен ... ... ... тербелісіне байланысты. Бұл
коэффициенттің түсуі жалпы актив соммасының пайдамен ... ... ... ... ... ... кезіндегі пайданың түсуін
білдіреді..
Сонымен қатар ... ... ... ... әсерінен өзгереді:
1. табыс пен шығыс мөлшерінің өсу қарқындарының қатынасы
2. пайыз мөлшерлемесі мен комиссия деңгейі
3. жалпы актив ... ... ... актив мөлшері
4. жеке банктік қызмет көлемі
5. қарызгерлердің қаржылық міндеттеме бойынша өз ... ... ... ... ... ... ... активтің орташа табыстылығы және т.б.
2.3 Коммерциялық банктің қаржылық жағдайын талдау
Кейбір банктер ... ... ... ... ... әртүрлі өнімдер мен қызмет көрсетулердің және технологияның
енгізілуі ... ... ... ... ішкі есептік жүйенің қатты
өзгеруіне ... ... ... өзгерісіне, бәсекелес қысымына және
нарықтық сұранысына байланысты жауап ретінде жаңа ... ... ... ... жаңа өнім мен ... ... нарыққа шығу алдымен маңызды
сұрақтарға жауап беру керек: не ұсыну қажет, қайда , ... және ... Жаңа ... ... ... ... құрылымын күрделендіруге
әкеледі, тіке ұйымдастырушылық иерархиясымен қатар көлденең ... ... ... банктер клиенттерге көрсететін қызметті арттыратын
өнімдерді ұсынуы технологиялық инновация мен ... ... ... ... ... жағдайда банктер тиімді харекет көрсеткіштерін
анықтау жүйесін енгізбей қандай өніммен және ... ... ... ... ... ... ... бағалау жүйесін енгізу үшін ағымдық және болашақ
қажеттіліктерін, міндеттер мен ... ... ... ... ... қанағаттандыратын бағалау жүйесін құруға қажет харекеттерді
анықтау. Жалпы харекетті бағалау жүйесі ... ... ... ... жүйе ... ... ... элементтер жөнінде ақпарат
иелену: өнім мен қызмет көрсету, клиенттер, табыстылық,
ресурспен ... ... заң ... ... актілердің сәйкестігі, бәсекелестік жағдай;
- жүйе нарықтағы өзгерісті шынайы сипаттап, басқарушыға ... ... шара ... ... ... формада
болу керек;
- жүйе менеджерді қаржылық және ... емес ... ... ... ... харекетінің мақсаты активтің сенімділігі мен
өтімділігінің ... ... ... отырып, максималды пайда табу.
Әлемдік тәжірибеде банктің қаржылық жағдайын эксперттік талдауда бірнеше
әдістер ... ... ... ең ... CAMEL ... жүйесінде әр көрсеткіш 5 балдық дәреже бойынша есептелінеді.
әдістеме арқылы нақты мәселелерді ... және ... ... «ерте
ескертуге» тиімді. 1988 жылы банк рейтингісімен айналысатын ... ... бұл ... ... туралы келісіміне келді. Бұл жүйе
келесі элементтерден тұрады:
- капитал ... ...... тәуекелділікке
барып табыс табады. Басқаша жағдайда банктер табыс таба алмау
мүмкін. Кейбір ... ... ... ... ... банктер қарызгерлері несиені қайтармайды, бағалы
қағаздар ... ... және т.б.. ... ... ... ... пайдаланбай өз қаражатымен жабу
үшін жеткілікті меншікті қаражаты, яғни капиталды ... ... ... эксперттері актив көлемін
есептейді, олардың сенімділігін бағалап, актив ... ... өз ... шеше алуын болжамдайды.
Жеткілікті капитал ... ... ... банк ... ... ... ... сапалығы (Assets) – банктің капитал жеткіліктілігін
бағалау үшін рейтингтік агенттіктер банктік ... ... ... ... қаражатын мемлекеттік
бағалы қағаздарға салатын банктерге үлкен капитал қажет емес,
өйткені бұл операция тәуекелділігі ... ... ... ... ... ... ... өзгеше, сондықтан меншікті қаражат көлемі жеткілікті
болу керек. Банк өзінің капиталынан мүмкін болатын ... үшін ... ала ... белгілі қаражат соммасын арнайы
құрылған резервтерге аударылып тұрады. Аудиторлық компаниялар
банк қалыптастырған резервтер жеткіліктілігін ... ... ... оны ... ... береді. Бұдан
кейін рейтинг агенттіктері банк активтеріне әсер ... ... ... ... Тәуекелділіктер
деңгейінің төмен болуы, несие рейтингісінің жоғары болуына
себепкер.
- басқару (Management) – ... ... ... ... ... ... жағынан капитал жеткіліктерінен кейінгі
екінші фактор. Бәсекелес жағдайында ... ... ... ... ... Қалған заттар
басқару деңгейіне ... ... ... ... ... ... ұшырап, төмен табыс алу ықтималдылығын
төмендетеді. Сонымен қатар агенттік рейтингтер тарапынан бұл
параметрді бағалауы әлде қайда күрделі. ... ... үшін ... ... қарастыру
жеткіліксіз – басты менеджерлермен жеке кездесулер,
жауапкершілікті бөлу және ... ... ... ... ... кадрлық саясатын анықтау және т.б. қажет.
- табыстылық пен пайдалылық (Earnıng) – ұзақ мерзімді табыс
әкелмейтін ... ... ... бар – ... ірі ... ... ... бөлімшесі, яғни холдингтің
шығындар орталықтары болмаса. Шығындарды жабу мақсатында
банктер меншікті қаражатты пайдалануға мәжбүр, ал бұл ... кері әсер ... ... ... ... деңгейінің банктік меншікті
қаражаттын арттыру потенциялын анықтау ... ... ... ... банк ... ... жоғары
болуына жағдай туғызады.
- өтімділік (Lıquıdıty) – ... ... ... ... ... ... дәрежеде
минимизацияланғанын анықтайды. Агенттіктер актив пен пассив
құрылымын зерттеп, болашақ даму жолын және банк өз ... есеп – ... ... ... ... қарастырады.
Бұл ықтималдылықтың төмен болуы, банк несие рейтингісін
жоғарлатады.
Банк қаржылық жағдайын ... ... ... ... ... ... болып келеді.
Рентабелділік козффициенттері төменде келтірілгендей ... ... ... коэффициенті К1 банк харекетінің жалпылыма
көрсеткіші болып табылады. Бұл ... ... ... яғни ... капиталының табыстылығын көрсетеді. Ол
біріншіден, банк өзін ... ... ... ... кеңею
мүмкіндігін көрсетеді; екіншіден, құрылтайшыларға және клиенттерге актив
бойынша табысты төлеу ... ... ... ... ... жұмсағандығын сипаттайды, өйткені құрылтайшылар үшін өз салымдарын
тиімді басқаруын ... ... ... ... қатынасы басқа
экономика секторларымен салыстыруға қолайлы.
Актив рентабелділігі коэффициенті К2 активтің тиімділігін сипаттайды,
ресурсты пайдалы ... ... Бұл ... ... ... ... және ... қаражаттарды тиімді
пайдаланғандығын, қаншалықты белсенді активтерді ... ... ... ... К3 банк ... банк ... ... дәрежесін көрсетеді.
3 ТАРАУ КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНК ТАБЫСТЫЛЫҒЫН АРТТЫРУ ЖОЛДАРЫ
1. Коммерциялық банк табыстылығын арттыру жолдары
Курстық жұмыстың қорытындысы ... банк ... ... ... ашып көрсеткім келеді:
Біріншіден, табыстылықтың тұрақтылығын жағдайын қамтамасыз ету ... ... ... яғни әр ... түрінің активтегі үлес салмағының
норматив мөлшеріне сай болуын ... банк ... ... ... ... ... ... Баланс талдау үдерісі кезінде рентабелділіктің жоғары
немесе төмендеу деңгейін анықтау.
Үшіншіден, банк ... ... банк ... мен ... ... ... жүреді. Банк кез – ... ... ... ... ... ... пайданы максимизациялау. Бұл
көрсеткішке жету үшін банк өз ... ақша – ... ... ... ... жүзеге асады. Бірақ пайда ... ... ... ... үздіксіз жүріп тұруына қауіп төндіреді.
Өйткені пайданы ... ... ... және ... айналымын жылдамдату. Банк өтімділігін сақтау үшін касса мен
корреспондтік шоттағы қаражатты басқа ... ... ... ... банк өз ... одан әрі ... ... дамуын қаласа,
клиенттер алдында баланс өтімділігін нормативті деңгейде ұстауға тырысады.
Бірақ рентабелділік көрсеткіштеріде банк ... де әсер ... ... банк рентабелділігі басқару өтімділік пен рентабелділік талаптарының
қарама – қайшылықтарынан тұрады. Коммерциялық банк ... ... ... ... Банк және т.б. ... ... ... бойынша экономикалық нормативтерді сақтау ... ... ... банк ... ... көңіл аудару, яғни бұл
дегеніміз банк ... ... ... ... Соған
байланысты ынталандыру әдістерді, банк дамуының жаңа перспективасы бойынша
әртүрлі семинарлар және т.б. шараларды ұйымдастыру ... ... ... ішінде ішкі аудит қызметінде кең пайдалануға болады.
Бесіншіден, банкке әсер ететін ... ішкі және ... ... ... ... болашақтағы табыс және шығыс көлемін анықтау қажет.
Бұл міндетті шешуге жергілікті ... ... және ... ... ... жаңа ... шығу ... банктік
қызметтің даму перспективасын зерттеуге жолымен орындауға болады.
Жергілікті факторлармен ... ... ... ... ... ... ақша – несие саясатының, заң шығармашылығының және т.б. өзгерулері.
Алтыншыдан, рентабелділікті арттыру мақсатында ақша ... ... және ... операцияларды ескере отырып, актив және пассив
операцияларында белгілі саясатты жүзеге асыруға болады.
Банк активін басқаруда ... ... ... ... ... Банк ... ақшаның тиімділігін арттыру мақсатын ... ... мен ... жоспарлап отыру керек.
2) Тартылған ресурстар мерзімі банктің орналастырған қаражаттарының
мерзіміне сәйкес келуі қажет. Пассив шотындағы ақша ... ... ... ... қаражатқа сәйкес келмей қалуын
жібермеу керек.
3) Жалпы рентабелділік пен жеке ... ... ... ... ... алу ... портфелін басқаруда:
a) Несие салымдарын тәуекелділіктер, қарыздың қамтамасыздығы,
табыстылығы бойынша бақылау орнату. Банктің несие ... ... ... ... алынады (клиенттің несиені
өтеу деңгейі, ... ... ... ... ... ... ... несие сенімділігін бағалауы және т.б.).
Коммерциялық банктің жалпы соммадағы ... ... ... ... рентабелділік коэффициент деңгейін жоспарлауға
негіз бола алады және ... ... ... ... жүргізілуін жалғастыру немесе өзгерту қажеттілігін
белгілеп береді. ... ... ... ... ЭЕМ арқылы
бөлініп, рентабелділік коэффициентін есептеп, ірі несиені
беру үрдісін өз ... ... ... ... ... береді.
b) Қарыз тобын міндеттемелер қалдығы немесе айналымы бойынша
бөліп, банк балансының ағымдық өтімділік деңгейін жоспарлауға
негіз болатын, ... ... ... ... ... береді.
c) Қарызгердің несиені қайтара алуын мұқият зерттеу.
d) Бір қарызгерге берілетін несие көлемін шектеу.
e) Несие берудің жалпы ... ... ... көп ... Сенімді кепілдік арқылы несие қайтарымдылығын арттыру.
g) Кешіктірілген қарызды қайтару ... ... ... несиені пайдаланған үшін пайызды есептеу.
h) Несие салымдарын орналастыру негізінде талдау жүргізу. Ақша
қаражатқа деген қажеттілігін ... ... ... ... ... жеке ... мен ... бойынша
алдынғы 30 күнде несиені өтеу және беру әдісі ойланып
табылды. Мұндай талдауды іс – ... ... ... отырып күнделікті жүргізіп отырады.
4) Клиенттердің есеп айырысу шот тобы және ... ... ... ... айналымының талдау әдісін қабылдау.
5) Актив құрылымын өзгерту, яғни табыс әкелмейтін активтерді азайту,
басқа банктерден қарыз алу, баланстағы жеке ... ... ... ... ... орналастыру және т.б.
6) Операция тәуекелділігін төмендету жолында ... ... ... ... пен ... ... ... шаралар
мақсаты банк шығысын төмендету және пайданың ... ... ... ... ... банк ...... тәуекелділігін және төлем қабілетсіздігін
басқару мүмкін болатын банк шығыстарын азайтады. Банк балансының
тепе – ... ... және ... ... ... Банк тарапынан коммерциялық банктерге қойылатын өтімділік
және төлем қабілеттілік нормативтеріне бағытталады. Коммерциялық
банктердің баланс тепе – ... және ... ... ... ... өтімділік көрсеткіштер деңгейі мен
факторлық талдау күнделікті бақылау жүйесі арқылы жүргізіледі. Сол
себепті банк саясатын ... ... ... ... ... ... ақпараттандыру жүйесін құру
керек. Ақпараттандыру жүйесін қалыптастыру көзіне ... ... ... ... ... ... жөніндегі
келісімдері, баланс шоты ... ... ... несие
қажеттілігі туралы ақпарат және т.б.
Банк пассивын басқаруда:
1) Банк міндеттемелерін басқаруға мүмкіндік беретін пассивті ... ... ... ... ... ... құрылымын өзгерту және болжамдау, ресурстарды аккумуляция
негізінде тұрақты саясат жүргізу, төлем қабілеттілігіне әсер ету;
2) Капиталды басқару саясатын қабылдау;
3) ... және ... ... қатынасын бақылау;
4) Банктің депозиттік базасын талдау:
a) Депозит құрылымына назар аудару: мерзімдік және ... ... ... дейінгі депозиттеріне қарағанда
өтімділігі жоғары;
b) Басқа несие мекемелерінен алынған депозиттер мен қарыздар
сенімділігін бағалау;
c) Талап ... ... ... ... ... ... ... азайту;
d) Депозиттер тұрақтылығын ... ... ... ... бір ... маркетингтік стратегия
болып табылады – ... ... ... ... ... дағдарыс жағдайында да сенімді салымшылар
ету, жинақ ... ... ... олардың орташа
соммасы дағдарыс жағдайында депозиттер ... ... тек ... ғана емес ... ... алу, яғни ... ... қарамағанда жеке тұлғалардың
депозиті заңды тұлғалармен салыстырғанда тұрақтылығы жоғарлы;
f) Несие ресурстарын сәйкесінтік негізде есеп жүргізу;
1 Банк қаржылық басқаруының проблемалары
Коммерциялық ... ... ... банк ... ... (тартылған (міндеттемелер) және меншікті (капитал)) әртүрлі актив
операцияларын ... ... ... ... күрделі байланысты
үрдісі болып келеді. Сонымен қатар банк табысты тарту мен ... ... ... да таба ... ... делдал, кеңес беру, және
т.б.).
Банктің қаржылық басқаруының мақсаты – ... ... мен ... ... ... сақтай отырып пайда табу. Сонымен қатар
біріншіден, қаржылық операциялар әрдайым тәуекелділікпен байланысты ... ... ... күтілетін пайданың азаюына немесе операцияның
шығынды болуын білдіреді. ... ... ... ... ... ... ... түсетін пайданың өсуіне алып
келеді. Сонымен рентабелділікті қамтамасыз ету мақсатындағы тәуекелділікті
азайтуға бағытталған ... ... ... ... ... ... ... банк қаражат құрылымында негізгі ... ... ... ... – салымшылар мен клиенттер депозиттері
және ... ... ... ... алынған қарыздар, соның ішінде
қарыздық міндеттемелерді шығару. Бұл жағдайлар банк қаржылық ... ... ... ... маңыздылығын көрсетеді немесе
басқаша айтқанда банктің өз ... ... ... ... мен ... ... мүмкіндігі.
Коммерциялық банктың қаржылық басқару жүйесі сенімділік пен ... ... Олар ... ... ... бағаланады:
- капитал жеткіліктілігі – банк капитал көлемі жеткіліктілік
көзқарас негізінде салымшылар мүдделерін ... ... ... ...... ... ... сонымен қатар проблемді несиелерінің банктің
жалпы ... ... әсер ету ... ... және ... – банк ... ... перспективасын қамтамасыздандыратын ... ... ... өтімділік – қарапайым немесе кездейсоқ ... ... ... банктің өтей алу мүмкіндігі;
- менеджмент (басқару) – банк мекемесінің ... ... ... ... ... ... ... қаржылық жағдайын
бағалау жүйесінің элементтері болып келеді. ... ... ... ... ... ... ... бөлек қарастыруға
болмайды.
(1) капитал жеткіліктілік проблемасы:
Банк харекетіне капитал (меншікті қаражат) көлемі ... ... Банк ... ... ... болған сайын салымшылар, несие
берушілер және инвесторлардың сенімі арта ... Банк ... ... тұғырығынан шығу мақсатындағы резервтер немесе қаржылық
қиыншылықты қаржыландыру көзі ретінде ... ... ... ... ... нормативтерді қоюға негіз болады, соның ішінде
өтімділік көрсеткіштеріде.
Банк капиталы өзінің ... ... ... ... ... ... жай және ... акцияларды),
акционерлік банктердің номинал бағасы жоғары акцияларын сату жағдайына
арналған қосымша капиталнан және ... ... ... ... ... ... ... Актив сапалылығы.
Банктің қаржылық әлсіздігі актив сапасының төмендігімен байланысты
ғана емес, сонымен қатар ... ... де ... болу ... ... ... анықтау мақсаты банк есептемесінің ... ... ... пайдаланушылар үшін банктің қаржылық жағдай талдауын
қиындататын факторға ... ... ... ... ... ... маңызды көрсеткіштеріне – актив тәуекелділігі
жатады.
(3) Банктің табыстылығы және рентабелділігі.
Банк табыстылығы жұмыс істеу тиімділігін бағалауға ғана ... ... ... ... ... қаржылық жағдайын талдауға да маңызды, өйткені
бөлінбеген банк капиталының негізгі өсу әдісі болып табылады.
Капитал жеткіліктілік көрсеткіштерінің негізгі ... ... ... азаюы немесе пайда көлемінің жеткіліксіздігі (банк иелеріне
дивиденд негізінде берілген пайда үлесінің көптігі).
Сонымен қатар табыстылық пен актив ... ... ... ... қажет: банк актив сапалылығы ... ... есеп ... ... оны ... ... санау керек, ал бұл табысты
азайтып жіберу мүмкін немесе банк негізгі операциялар бойынша шығынға кіру
мүмкін.
(4) Өтімділік
Коммерциялық ... ... ... ... ... ... ... мен қаржылық міндеттері бойынша жауап ... ... әр банк ... ... белгілі деңгейде ұстау
керек.
(5) Менеджмент (басқару)
Коммерциялық банктің басқаруын бағалау әдісі капиталдан, ... және ... ... ... ... ... болмайды, өйткені менеджмент ағымдық талдаудағы
ең субьективті болып келуінде.
Сондықтан басқару тиімділігі коммерциялық ... ... ... төрт ... ... ... ... бағаланады.
Басқару дәрежесін бағалау алдыңғы көрсеткіштерді талдау нәтижесінен
кейін жүргізіледі.
Халықаралық стандарт ... ... ... ... қосады:
- нақты белгіленіп қабылданған банк саясаты;
- ішкі инструкциялық деректердің болуы;
- банктің ұйымдық құрылымы, яғни ішкі ... ... ... ішкі ... ... ... менеджерлердің құзырлығы, банк басқарушыларынан бастап,
бөлімшелер жетекшілеріне дейін;
- банктің ел ... ... ... ... тәуелсіздік дәрежесі;
Қорытынды
Қазақстанның несие жүйесінің толық жетілмегеніне қарамастан отандық
банктер абсолюттік ... тез ... ... нарығындағы банктердің тез өсіп кеңеюі негізінен пайыздық табыс
көзімен байланысты қызмет түрлерінен түсуде. Бұл ... бір ... ... қалуына әкелу мүмкін. Екінші тарауда қаржылық коэффициентерді
талдау кезінде көрінгендей ... ... ... ... ... ... көрсетті. Ал бұл банк ... ... ... банк ... диверсификациялау өзекті
мәселеге айналуда. Бірақ қазіргі банк дамуының тенденциясына сәйкес отандық
банктерде республика ішіндегі әртүрлі салаларға ене ... және ... ... ... ... ашуы және шетелдік банктердің
бақылау акцияларын сатып алуынан көрінеді.
Біз елдегі актив операциялар бойынша ... ... ... ... ... ... Қазіргі кезде банктер
инвестициялары үлкен емес. Көбінесе олар ... ... ... ... ... ... инфляция деңгейі және ұзақ ... ... ... бұл ... ... ... кедергі болып келді. Бірақ соңғы үш – төрт жылдағы экономикалық
жетістіктер банктердің инвестициялық ... ... ... жағдайын талдай келіп белгілі қорытындыларға келуге болады:
1. көптеген ... өз ... ... ... облысына
көшуде;
2. банктердің көбі инвестициялық несиелеудің бір – екі жыл мерзімді
жобасын қарастыруда;
3. несиенің пайыздық мөлшерлемесі 10 – 12% деңгейінде берілуде;
4. ... ... ... ... ... иелене
бастады;
Экономиканың нақты секторына инвестицияны тарту мәселесі белгілі ақша
– қаражат көлемімен ... ету ... ... ... ... қаржылық,
өндірістік, сақтандыру, венчурлық және т.б. басқада капиталды осы ... ... ... дамыту. Инвестициялық мәселені шешу
жолдардың бірі қаржылық - өндірістік топтарды, холдингтерді ... ... ... ... ... ұзақ мерзімді инвестицияны қолдауға
мүдделі болады.
Коммерциялық банк ... ... ... дами ... ... ... Бұл
кезде банктер көбінесе саудагерлерге қызмет көрсететін еді. ... ... ... ... цикл ... ... пайда
болды.
Несие жүйесі дамыған елдерде қазіргі банктік харекетінде клиентураға
қызмет ... ... ... ... ... ... ... операция, АҚШта 150, жапонияда 300 жақты.
Сонымен қатар қазақстанның көлемі жағынан алғашқы бестікке ... ... ... ... ... ... оны ОША
елдеріне орналастыруы.
Банк стратегиясы жалпы экономикалық даму ... ... ... өсім ... және банктік бөлшек – сауда өнім
секторындағы қажеттіліктіліктің өсе түсуін ... банк ... ... ... ... ... негізде зейнетақы нарығына
ену, көрші елдердің қаржы нарығына ... кіші және орта ... ... ... ... 2003 жыл ... банктің актив өсімділігі
65 пайыз ... ... ... 95 млрд ... көлеміне жеттіп,
қазақстандық банктер арасында төртінші орынға ... ... ... ... өзінің 2004 жылғы дамуында актив көлемін 140 – 160 млрд теңгеге және
пайда ... 2,5 млрд ... ... ... ал егер ... ... ... елетін табыстылықты 18 – 20 ... ... ... «АТФ ... ... ... айтанын болсақ, банк
ресей нарығына енуді және қырғызстандық «Энергобанктың» акцияларын сатып
алуын аяқтады.
қолданылған ... ... ... ... ... ... туралы» заңы. 24 желтоқсан
1996 жыл.
2. Қазақстан Республикасының «Банктер және банк қызметтері туралы» ... ... 1995 ... ... Республикасының «Төлемдер мен ақша аударымдары туралы» заңы.
29 маусым 1998 ... 1995 ... 31 ... № 2444 ... мен ... ... ... банктер және олардың ... ... күшi бар ... ... ... Жарлығы.
5. Толық экономикалық, қаржылық-несиелік, банктік, салықтық-кедендік,
сақтандыру, биржалық және кәсіпкерлік терминологиялардың ... ... ... ... ... – Алматы: Сөздiк-
словарь, 1999.-816 б.
6. Бохаев Д.Т. ... ... ... ... ... ... мен ... Автореферат. Алматы, 2004 жыл-
24 бет.
7. Лаврушин О.И. Банковское дело. М.: Финансы и статистика, 1998 год. ... ... Г.С. ... ... ... ...... экономика,
1999 год.- 423с.
9. Сейткасимов А.Г. ... ... ... и ... ...... Ќаржы-ќаражат, 1998 год. – 112с.
10. Финансы, денежное обращение и кредит: Учебник /Под ред. ... ... А.Н. М., 2000 ... Жунусова Г. Некоторые особенности банковской конкуренции в Казахстане.
// Аль-Пари, 2000 год. №3-4. ... ... ... ... ... ... от 9 января 2001
года №001 О ... на ... ... // Банки Казахстана, 2001
год, №1.
13. www.panorama.kz

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 29 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Акционерлік қоғамдадың табыстылығын болжау3 бет
Банк табыстылығын басқару50 бет
Кәсіпорын табыстылығын талдау36 бет
Кәсіпорынның табыстылығының көрсеткіштері және оларды талдаудың міндеттері28 бет
Қүқық қорғау органдары қызметкерлерінің түлғалық психологиялық ерекшеліктерінің кэсіби іс-эрекет табыстылығына әсерін зерттеу58 бет
Өндірістің табыстылығын арттыру жолдары72 бет
"Қаражанбасмұнай СІТІС" ААҚ44 бет
«Халлибертон Интернэшнл Инк.» компаниясының қаржы коэффициенттерін қолдану арқылы қаржылық жағдайын талдау45 бет
«Халлибуртон Интернэшнл Инк.» компаниясының қаржылық жағдайын талдау97 бет
«Шенгел и К» ЖШС63 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь