Қазақстан Республикасының қаржы саясаты және оның нарықтық экономиканы дамытудағы ролі

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3
1.Қазақстан Республикасының қаржы саясатына жалпы сипаттама ... ... ... .5
1.1 Қаржы саясатының мәні, маңызы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
1.2 Қаржы саясатының типтері, міндеттері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..8
1.3 Қаржы саясатының реформалық бағыттары,
даму потенциалы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..13
2.Қазақстан Республикасының қаржы саясатының
негізгі бағыттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..16
2.1 Қаржы саясатының мәселелері, мақсаттары
мен қағидаттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 16
2.2 Қаржы саясатын қалыптастырудағы
мемлекеттік бағдарламалар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..20
2.3 Қазіргі таңдағы Қазақстан Республикасының қаржы
саясатын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .23
3.Қаржы саясатының Қазақстан Республикасының
нарықтық экономикасын дамытудағы ролі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 26
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 29
Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..32
Экономикамыз соңғы жылдары өрлеу жолында. Мұны тұрақты даму деп атайды. Оның өзі экономикалық үлкен теория. Тұрақты өсу жолына баса мән берілді. Айта кетейін, әлемде тұрақты өсу жолына түскен мемлекеттер аз. Және одан басқа ұдайы өсу жолы да бар. 2000 жылдан бері қарай бес жылдай уақыт ішіндегі елдің көрсеткіші тұрақты дамуды дәлелдейді. Қазақстан әлі де кішкентай ғана мемлекет. Мәселен, біз мұнайдың дүниежүзі шығаратын көлемінің бір пайызына да жеткен жоқпыз. Енді жетеміз деп отырмыз. Айталық, Ресейдің экономикасы бізден он, жиырма еседей артық. Осындай салыстырмаларға көз жүгіртсек, ішкі өніміміздің де көлемі аздау. Сондықтан Үкімет алдына таяу жылдары ішкі өнімді екі есе, тіпті үш есе арттыру міндеті қойылып отыр. Оған Үкіметтің жасаған бағдарламалары бар. Оның іске асатынына біздің көзіміз жетіп отыр.
Саясат мемлекет қызметінің барлық бағыттарын қамтиды. Саяси ықпал жасаудың элементі болып табылатын қоғамдық қатынастардың сферасына қарай экономикалық немесе әлеуметтік, мәдени немесе техникалық, қаржы немесе кредит, ішкі немесе сыртқа саясат туралы айтады. Қаржы саясаты мемлекеттің өз функциялары мен міндеттерін атқару үшін қаржылар аумағында жүргізетін мақсатты бағытталған іс шаралардың жиынтығы. Шаруашылық өмірде қаржы саясаты қаржылық механизм арқылы жүзеге асырады. Мемлекеттің қаржы саясаты қаржы стратегиясы мен қаржы тактикасынан тұрады. Қаржы саясатының аумағында фискалдық саясат қолданылады. Фискалық саясат - мемлекеттің салықтық бюджеттік іс шаралары және оларды экономикалық процестерді жүзеге асыру механизмі.
Қаржы саясатының мазмұны экономикалық заңдардың әрекетін ескере отырып қоғамдық даму міндеттеріне сәйкес қаржыларды жоспарлы түрде ұйымдастыру. Демек, қаржы саясаты қаржы ресурстарын іздестіру, шоғырландыру және жинақтау және экономикалық саясат жасайтын дамудың бағыттары бойынша оларды бөлудің міндеттерін шешеді.
Қаржы саясаты өзіне бюджет, салық, ақша, кредит, баға және кеден саясатын қамтиды. Өз кезегінде мемлекеттің қаржы саясаты тек оның экономикалық және әлеуметтік саясатын жүзеге асырудың құралы болып келеді, яғни қосалқы ролі орындайды. Мемлекеттік саясатты басқа да бағыттарын - ұлттық, геосаясатты, әскери саясаттарды да ұмытуға болмайды.
Қаржы саясатын экономикалық қатынастар тудырады, өйткені қоғам қаржы саясатын жасауда ерікті емес, ол өзінің мүмкіндіктеріне, объективті шындықтың шарттарына сүйенеді. Қаржы қатынастары дамуының өзінің айрықшалық заңдары болады. Қаржының логикасы дамуға өзара кері ықпал жасай алады: Экономиканы тездетеді немесе оған кедергі жасайды.
1 Егемен Қазақстан «Қазақстан халқының әл-ауқатын арттыру-мемлекеттік саясаттың басты мақсаты» 7 ақпан 2008.
2 «Қаржы-Қаражат» 2007 жыл №2, «Қаржы саясатының реформалық бағыттары».
3 М.Қожахметова «Финансы Казахстана» 2005жыл №6.
4 С.Құлпыбаев «Қаржы» Алматы – 2007.
5 Қ.Ілиясов «Қаржы» Алматы – 2005.
6 Ван Хорн ДжК «Основы управления финансами» Москва – 1999.
7 С.С.Сахариев «Финансы» Алматы – 2007.
8 В.Д.Мельников «Финансы» Алматы – 2001.
9 В.Д.Мельников «Общий курс финансов» Алматы – 2001.
10 М.В.Романовский, О.В.Врублевский, Б.М.Сабатин «Финансы», Москва 2000.
11 В.Д.Мельников «Основы финансов» Алматы – 2007.
12 Нәдіров «Шет мемлекеттер қаржылары» Алматы – 2005.
13 Сахарова «Финансы и кредит» Москва – 1997.
14 В.Д.Мельников «Государственное финансовое регулирование экономики Казахстана» автореферат, Алматы – 1995.
15 В.М.Родионова «Финансы» Москва – 1994.
        
        Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі
Қарағанды «Болашақ» Университеті
«Қаржы» кафедрасы
Курстық жұмыс
Пәні:Қаржы
Тақырыбы: ... ... ... ... оның ... экономиканы дамытудағы ролі.
Орындаған: Ф-08-2каз студенті____________Бекетбаева В.Р.
Тексерген: аға оқытушы________________Усувалиева ... 2009 ... ... ... ... ... Қаржы ... ... ... саясатының ... ... ... ... бағыттары,
даму ... ... ... ... ... ... ... мәселелері, мақсаттары
мен
қағидаттары.................................................................
...............................16
2.2 Қаржы саясатын қалыптастырудағы
мемлекеттік
бағдарламалар...............................................................
...............20
2.3 Қазіргі таңдағы Қазақстан Республикасының қаржы
саясатын
талдау......................................................................
...........................23
3.Қаржы саясатының Қазақстан Республикасының
нарықтық ... ... ... ... ... ... Мұны ... даму деп атайды.
Оның өзі экономикалық үлкен теория. Тұрақты өсу жолына баса мән ... ... ... ... өсу жолына түскен мемлекеттер аз. Және одан
басқа ... өсу жолы да бар. 2000 ... бері ... бес ... уақыт
ішіндегі елдің көрсеткіші тұрақты дамуды дәлелдейді. Қазақстан әлі ... ғана ... ... біз мұнайдың дүниежүзі шығаратын
көлемінің бір пайызына да жеткен ... Енді ... деп ... ... ... ... он, ... еседей артық. Осындай
салыстырмаларға көз жүгіртсек, ішкі өніміміздің де көлемі ... ... ... таяу ... ішкі ... екі есе, тіпті үш есе арттыру
міндеті қойылып ... Оған ... ... ... бар. Оның іске
асатынына біздің көзіміз жетіп отыр.
Саясат мемлекет ... ... ... ... ... ықпал
жасаудың элементі болып табылатын қоғамдық қатынастардың сферасына ... ... ... ... ... техникалық, қаржы немесе
кредит, ішкі немесе сыртқа саясат туралы айтады. Қаржы саясаты мемлекеттің
өз функциялары мен міндеттерін ... үшін ... ... ... ... іс ... жиынтығы. Шаруашылық өмірде қаржы
саясаты қаржылық механизм ... ... ... Мемлекеттің қаржы саясаты
қаржы стратегиясы мен ... ... ... Қаржы саясатының аумағында
фискалдық саясат қолданылады. Фискалық саясат - мемлекеттің ... іс ... және ... экономикалық процестерді жүзеге асыру
механизмі.
Қаржы саясатының мазмұны экономикалық заңдардың әрекетін ескере отырып
қоғамдық даму ... ... ... жоспарлы түрде ұйымдастыру.
Демек, қаржы саясаты қаржы ресурстарын іздестіру, шоғырландыру ... және ... ... жасайтын дамудың бағыттары бойынша оларды
бөлудің міндеттерін шешеді.
Қаржы саясаты өзіне бюджет, салық, ақша, ... баға және ... ... Өз ... мемлекеттің қаржы саясаты тек ... және ... ... ... ... құралы болып келеді,
яғни қосалқы ролі орындайды. Мемлекеттік саясатты басқа да бағыттарын -
ұлттық, геосаясатты, ... ... да ... ... саясатын экономикалық қатынастар тудырады, өйткені қоғам ... ... ... ... ол ... мүмкіндіктеріне, объективті
шындықтың шарттарына сүйенеді. Қаржы қатынастары дамуының өзінің айрықшалық
заңдары ... ... ... дамуға өзара кері ықпал жасай алады:
Экономиканы ... ... оған ... ... ... шығу және одан әрі серпінді даму мемлекеттің
сындарлы және негізгі саясаты ... ... ... ... ... ... басты субъектісі мемлекет болып табылады. Ол ... ... ... ... ... ... ... стратегиясын
жасайды және алдағы кезеңге арналған міндеттерді, қаражаттарды және ... ... ... ... ... - қаржы саясатының мемлекет экономикасын
дамытуда аса маңызды деп ... ... ... ... ... ... қаржы болжамдарына негізделген және қаржы реттеуіштерінің
жүйесіне сүйеніп ... ... ... қаржы саясаты материалдық-заттай,
ақша ағындарының күнделікті әрі ... ... ... ... ... үдемелі экономикалық өсуін қамтамасыз етудің
негізгі өркениетті әдісі болып табылады. Ол бірінші кезектегі міндеттерді ... ... ... мен ішкі және сыртқы борыштың мөлшерін,
қаржы рыногын дамыту, қолданыстағы салық ... ... ... төмендету және т.б. шешу үшін пайдаланылады. Сонымен ... ... ... ... ... ... ... бір түрде
мемлекет пайдаланатын қаржы ... ... ... құралдары бола
бастайды.
Курстық жұмыстың мақсаты болып қаржы саясатымен жан-жақты ... де оның ... ... нарықтық экономика жағдайында оның ролін анықтау
болып табылады. Қоғамның әлеуметтік және экономикалық ... ... ... ... ... ... ... Ал, ол мемлекеттік экономикалық
саясаттың негізгі бөлігі болып табылады. Әр түрлі қоғамдарда тек ... ... ... ... ... және көзделген мақсаттарға
жетуге қаржы саясатын қолданады. Қазіргі уақытта экономикалық ... ... ... ... ... ... ... тұр. Ол
болашаққа қоғам дамуының қаржылық бағытының негізгі стратегиясын жасайды
және ... ... ... және ... жету ... мен ... айқындайды.
Мемлекеттік қызметінің негізгі саласы ретінде қаржы саясаты тиісті
нормативті актілерді заңды құжатталуын ... ... ... министірлігі мен
Ұлттық банк күші бар заң негізінде бюджетке табыстардың ... ... ... туралы, ақша-несие саясатының негізгі бағыттары, заңды
және жеке ... ... беру ... мен ... мен ... туралы нұсқау жасайды.
Сонымен қаржы саясаты шаруашылық жүргізудегі нарықтық жағдайға көшу,
баға реформасы, еңбекке ақы төлеу, жаңа ... ... ... ... және ... жүйесінің есепке алуда, шаруашылықты
жүргізуде жаңа сапалы ... ... ... ... ... саясатына жалпы сипаттама.
1. Қаржы саясатының мәні мен маңызы.
Саясат мемлекет қызметінің барлық бағыттарын ... ... ... элементі болып табылатын қоғамдық қатынастардың сферасына қарай
экономикалық немесе әлеуметтік, ... ... ... ... ... ішкі немесе сыртқа саясат туралы айтады.
Бұдан бұрын айтылғандай, кез келген қоғамда мемлекет қаржыны өзінің
функциялары мен міндеттерін ... ... ... ... бір ... ... ... Қойылған мақсаттарды іске асыруда қаржы саясаты маңызды
роль атқарады. Оны жасап, жүзеге асыру ... ... ... тұрған
міндеттерді орындаудың міндетті шарттары қамтамасыз етіледі; ол эконмикалық
мүдделерге ықпал жасаудың белгілі құралы болып табылады.
Қаржы саясаты - бұл ... ... ... ... шешу үшін ... ... ... мемлекеттің нысаналы
қызметі, қаржыны басқарудың түпкілікті мақсаты, оның нақтылы ... ... ... ... ... бөлігі болып табылады.
Материалистік диалектика жүйесінде түрлі басқа саясат сияқты қаржы
саясаты қондырмаға жатады, ал қаржы ... ... және ... белгілі бір экономикалық формацияның бір бөлігі ... ... ... ... ... ... (1-сызба). Қаржы
саясатын жасау процесінде елдің алдына қойылған міндеттердің ... ... ... ... ... Сондықтан тап қаржы саясаты
экономика және әлеуметтік сфераға ықпал ... ... ... ... ... ... қаржы ресурстарын іздестіру, шоғырландыру және
жинақтау және экономикалық саясат жасайтын дамудың бағыттары бойынша оларды
бөлудің міндеттерін шешеді.
Қаржы ... ... ... ... ақша, кредит, баға және кеден
саясатын қамтиды. Өз кезегінде мемлекеттің ... ... тек ... және ... ... жүзеге асырудың құралы болып келеді,
яғни қосалқы ролі орындайды. Мемлекеттік саясатты басқа да ... ... ... ... саясаттарды да ұмытуға болмайды.
Осы бес бағыттың жиынтығы мемлекеттік саясатты жүргізудің ... ... ... ... ... анықтайды.
Қаржыны басқарудың бүкіл ... ... ... ... ... ... ... биліктің заңнамалық және атқарушы
тармақтары қатысады. ... ... оның ... қарай жалпы экономикалық ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының Президентіне жатады, ол жыл
сайынғы Жолдауда ағымдағы жылға және ... ... ... ... ... ... Үкімет экономиканы дамытудың басты бағыттарын
жүзеге асыру және қоғамдағы ... ... ... ету
мақсатымен осы Жолдаудың шеңберінде ... ... ... ... орай
биліктің атқарушы тармағының бір бөлігі ретінде Үкімет қаржы саясатын іске
асыруға қажетті заңдардың жобаларын жасайды және ... ... ... ... тапсырады.
ҚОНДЫРМА
Қо-
қаржы ... ... ... ресурстары
фор-
мация
ұдайы өндіріс
экономикалық категориялар
экономикалық заңдар
өндірістік заңдар ... ... 1. ... формацияның базистік және қондырмалық
жүйесіндегі қаржы.
Мезгілінің ұзақтығына және шешілетін мәселелердің сипатына мемлекеттің
қаржы саясаты қаржы ... мен ... ... ... ... ... экономикалық және әлеуметтік стратериямен анықталып,
перспектива есептелген және ірі ауқымды міндетертерді шешуді қарастыратын
қаржы саясатының ұзақ ... ... Ол ... процестер
дамуының ұзақ кезеңіне бағытталған, ал оның ... ... ... ... мақсатқа жетудің кезеңдері ретінде жүзеге
асырылып отырады. Сөйтіп, ... ... ... ... ... ... ... бағыттылығымен үнемі анықталып отырады.
Қаржы стратегиясын мемлекет қоғам дамуының ірі тарихи ... ... ... Оны жасау процесінде қаржыны ... ... ... оны ... ... ... қаржы
қатынастарын ұйымдастырудың қағидалары ... Ұзақ ... ... алу және ... саясатында мақсатты бағдарламаларды жасау
қаржы ресурстарын экономикалық және әлеуметтік дамудың басты ... ... ... ... ... ... ұйымдастыруды дер кезінде өзгертіп
отыру, қаржы ресурстарын қайта топтастыру арқылы қоғамды дамытудың нақтылы
кезеңінің мәселелерін ... ... Ол ... ... ... ... пайда болған үйлесімсіздіктерді қаржылардағы және
елдің, ... ... ... ауытқушылықтарды жоюға
шоғырландыра ... ... ... ... Қаржы
стратегиясының біршама тұрақтылығы кезінде қаржы тактикасы орамдылығымен
(икемділігімен) ... ... ол ... ... ... және басқалардың ширақтылығымен алдын ала анықталады.
Қаржы ... ... мен ... ... байланысты.
Стратегиялық тактикалық есептері шешу үшін қолайлы жағдайлар ... мен ... сала ... ... ... мен ... ... отырып, тактика ... ... ... ұйымдастырудың нысандары арқылы неғұрлым қысқа мерзім ... пен ... ең аз ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Қаржы саясатын экономикалық қатынастар тудырады, өйткені қоғам ... ... ... ... ол ... ... объективті
шындықтың шарттарына сүйенеді. Қаржы қатынастары ... ... ... ... ... ... ... өзара кері ықпал жасай алады:
Экономиканы тездетеді немесе оған кедергі ... ... ... ... ... ... ... болып
табылады:
1)шаруашылық жүргізуші субъектілер қаржысының ... ... ... ... ... ... жай-күйді жою және қаржы жүйесін сауықтандыру;
3)халықты әлеуметтік қорғау жөнінде шаралар кешенін жүргізу.
Қаржы саясатын ... ... оның ... ... ... ... ... бағалаудан өткізіледі, неғұрлым оңтайлы нұсқасы
Үкіметке жіберіледі. Көп нұсқалы жоба математикалық ... мен ... ... ... ... қоса ... өсіп ... қаржы
ресурстарының босалқы қорын жасау қажет, ... ... ... ... ... ... ... оңтайлы үлестерін
анықтау қажет. Қаржы саясатын жасаған кезде қаржы ... ... ... негізгі бағыттарға шоғырландыруға үлкен маңыз беріледі.
2. Қаржы саясатының типтері, міндеттері
Мемлекеттің дамып жетілуі ондағы ... ... ... болады.
Мемлекет қаржылық саясаттың белгілі бір ... ... ... ... ... әсер ... ... жүргізуші теоретикалық
тұжырымдамаларға, басқарушы партиялар мен әлеуметтік топтардың мүдделеріне,
экономиканың және ... ... даму ... ... ... ... отырады. Бұлар осы мемлекеттегі қоғамдық ... ... және ... ... ... ... ... мемлекеттерде қолданылып жүрген 3 ... ... ... ... ... жоспарлы директивалық.
1920-шы жылдардың аяғына дейін көптеген ... ... ... ... ... ... Қаржылық саясаттың бұл үлгісі А.Смит
(1723-1790), Д.Рикардо (1772-1823) және олардың шәкірттерінің ... ... ... Оның ... бағыттарына мыналар жатады:
1) мемлекеттің экономикаға араласпауы;
2) еркін бәсекенің сақталуы;
3) ... ... ... ... ... ... механизмді
пайдалану.
Осының нәтижесінде мемлекеттік шығындар мен ... ... ... мен ... ... ... жасалды.
Қаржылық механизм, қаржылық саясаттың осы мақсаттарына ... ... ... ... азайтуға тырысты. Шығындардың көп
бөлігі ... ... ... ... ... және ... ... бюджетті қамтамасыз етуінде түсім түсіру, салық салу
жүйесінің басты міндетіне ... ... ... негізінен жанама салықтарға,
мүлік салығына сүйенеді, өйткені бұл салықтарды жинау оңай және ... ... ... ... қарапайым болды және Қаржы
министрлігінде жүзеге асырылып отырылды.
ХІХ ғасырдағы өндірістік ... ... ... ... ... ... ... өзгерту мәселесін қойды. Әсіресе, бұл мәселе 20-
шы жылдың ... ... ... ... Бұл ... ... экономикалық, саяси және әлеуметтік проблемалар ... ... Осы ... ... елдерінде реттеуші қаржылық саясатқа көшу
жүре бастады. Басында бұл қаржылық саясаттың негізіне Дж.Кейнстің (1883-
1946) және оның ... ... ... алынды. Олардың
теориясы бойынша мемлекет ... ... ... реттеп отыруы қажет.
Қаржылық саясат ... ... ... ... ... әлеуметтік
қатынастар және экономиканы реттеу үшін қаржылық механизмді қолдануды
өзінің мақсаты ете ... ... ... негізгі құралы мемлекеттік шығындар
болды, осы шығындардың арқасында қосымша сұраныс пайда болады. Сондықтан
мемлекеттік шығындар кәсіпкерлік ... ... ... табыстың өсуін
және жұмыссыздықтың жойылуын қамтамасыз етеді.
Реттеуші қаржылық саясат жағдайында салық жүйесі түбегейлі өзгерді. Бұл
кезде прогрессивті табыс ... ... ... ... ... ... экономикалық субъектілердің қор түрінде пайдаланатын табыстардың
заңды ... ... ... ... ... және осының арқасында
мемлекеттік бюджеттің шығындары жабылып, бюджет ... ... ... ... ... жүйесіне үлкен көңіл бөлінеді.
Осы ... ... ... негізінде тапшылықта бола тұрып
қаржыландыру саясаты жүргізіледі. ... ұзақ және орта ... ... бастайды. Несиелік капитал нарығы – бюджет табыстарының екінші маңызды
көзі ... ал ... ... ... ... қолданылады.
Қаржыларды басқару жүйесі өзгереді. ... ... ... ... ... арнайы тәуелсіз мекемелер пайда болады.
Бюджеттің және ... ... ... ... ... ... ... бақылаумен және мемлекеттік
қарыздарды басқарумен айналысатын органдар бөлініп шығады.
Жалпы алғанда, кейнсиандық реттеуші қаржылық саясат ... ... ... ... көрсетті. Ол 30-60 ж. Батыс ... ... ... ... ... ... тиімді жүйесін
қамтамасыз етті.
70-ші жылдары қаржылық саясаттың негізіне экономикалық теорияның
неоклассикалық бағытымен байланысты ... ... ... ... бұл түрі ... мақсаттан бас тартқан жоқ, бірақ
мемлекеттің экономикаға және ... ... ... шектеді.
Экономиканы реттеу көп мақсатты бола бастады. Экономикалық өсу мен жұмыспен
қамтудан басқа мемлекет ақша ... ... ... ... факторларын, шаруашылықтың құрылымдық ... ... ... механизм бұл жағдайларда қорлардың өсуін ынталандыру арқылы
бюджеттік ... ... ... және ... жүйе арқылы ұлттық
табыстың қайта бөліну ... ... ... ... ... ... ... Салық салудың прогрессивтілік деңгейін азайту және
қысқарту ... орын ... ... ... ... саясаттың әр түрлі өзара тығыз ... айта ... жөн. ... ... механизмнің бірдей немесе
ұқсас реттеу құралдарын, кейнсиандық және де ... ... ... ... елдер қолданылады.
Жоспарлы директивалық қаржы саясаты экономиканы басқарудың әміршілдік-
әкімшілдік жүйесімен жүретін ... ... ... ... ... ... жоспарлы жүйесі экономикалық, әлеуметтік
өмірдің, сонымен қатар қаржылық ... ... ... ... түрде
басқарып отырады.
Бұл жағдайларда қаржы саясатының мақсаты – ... ... ... ... ... (ең бірінші мемлекеттің орталық басқару
органдарына) жинақталуын ... ... ... ... ... ... тұсында қаржы саясатының мақсатымен қатар қаржылық
механизмдер құрылып отырды. ... ... ... ... ... ... ... алу құралдарын жасау қаржылық
механизмнің негізгі мәселесі болды. ... ... ... және ... басқару органдарынан алынып отырылады.
Мемлекеттік кәсіпорындар үшін таза пайданы алудың екі түрлі механизмі
құрылды. Басында мемлекетпен ... баға ... ... ... ... ... ... таза пайдасынан бюджетке ... ... ... ... тамақ өнеркәсібі т.б.). Содан соң басқа да
аударымдар ... ... ... ... ... ... (пайданың
бос қалдықтар жарнасы түрінде). Мемлекеттің ... ... ... ... ... ... болмайды. Және де кәсіпорынның
пайдасы арқылы оның барлық ... ... ... анықталып отырылды,
яғни мемлекет барлық кәсіпорындардың қаржылық механизмін реттейді. Кейбір
жылдары мемлекеттік кәсіпорындарының таза пайдасынан 80% ... ... ... табыстарының қолданылуын реттеу табыс салығы арқылы жүзеге асырылды.
Бұдан басқа ел ... бір ... ... ... ... салу арқылы алынып отырды. Сондай-ақ, халықтың жинақ кассаларға
салған бос қаражаттары да арнайы облигациясыз ... ... ... ... кәсіпорындар үшін де осындай механизм қолданылды.
Жергілікті басқару органдарынан қаражат тарту, жергілікті ... ... ... ... ... жүзеге асырылды. Жергілікті табыстар
жүйесіне көлемі үлкен емес табыстар кірді. Олардың бюджеттегі үлес ... ... ... 10-15% ... ... жергілікті бюджеттің табыстар деңгейі жоғары тұрған
бюджеттерден бюджеттік реттеу тәртібімен бөлініп отыратын ... ... ... ... шығындар мемлекеттік жоспармен ... ... ... ... ... нәтижелерге, өзгерістерге қарамастан
шығындалды. Осыған байланысты көптеген ресурстар өндірістік емес салаларға
жұмсалды: ... ... ... ... ... ... ... және т.б. Әлеуметтік қажеттіліктерге кететін шығындар
ең төменгі мөлшер бойынша қалдықты әдіспен жабылып отырды, бұл ... ... кері әсер ... бір ... ... яғни ... министірлігімен. Ол
халық шаруашылығында қаржылық механизмді қолданудың барлық мәселелерімен
айналысты. Қаржы саясатында өзге басқару органдары болған ... ... ... ... социалистік елдердің барлығында
қолданылды. Ол өзінің жоғары ... ... ... ... кезінде көрсетті (ІІ-ші дүние жүзілік соғыс жылдары ... ... құру т.б.). ... ... ... ету ... ... қаржы саясатын қолдану кері нәтижелерге алып ... ... ... ... ... құлдырауы мемлекет беделінің тез
түсіп кетуі, т.б.
Қазіргі кезде қаржы саясатының көмегімен ... ... ... ... ... ... ... дамуының әрбір нақты кезеңінің ерекшеліктері негізінде қаржы
ресурстарының неғұрлым мүмкін болатын ... ... ... ... ... ... ... өндірістің сфералары арасында, ұлттық
шаруашылық секторлары арасында ұтымды бөлу және пайдалану, ... бір ... ... ... дамудың белгіленген бағыттарын орындау үшін тиісті
қаржы механизмін ... оны ... ... ... Қазақстан жағдайында қаржы саясатының міндеті экономиканы
экономикалық өсудің траекториясына көшіру, ұлттық шаруашылық құрылымын ... ... ... ... өмірді тұрақтандыру, ... ... ... ... ... ... ... меншікті
реформалау, сыртқы экономикалық қызметті ұлғайтып, жандандыру, әлеуметтік
бағдарламаларды қаржыландыру жөнінде шаралар жасап, оларды қаржы ... іске ... ... табылады.
Қаржы саясаты қазірге кезеңде ... ... ... ... ... ... болуы тиіс.
Елдің қаржы жағдайы бірқатар көрсеткіштермен сипатталады:
1) жалпы қоғамдық өнім мен ұлттық табыс
2) инвестициялаудың ауқымы
3) негізгі қорларды жаңартудың қарқындары
4) еңбек ... ... ... ... деңгейі
6) мемлекет бюджетінің тапшылығы
Соңғы жылдардағы Қазақстанның қаржы жүйесі ... ... ... ... Жүйелі төлем ... ... ... ... түра келеді.
Тұрақтандырудың қаржы саясаты өзіне мына міндеттерді міндеттерді
біріктіреді:
1) инфляцияны ... ... ... ... 2% ... ... мемлекет борышын ЖІӨ-нің 48% дейін жеткізу.
Қаржы саясатына ақша-кредит ... ... ... ... бірі - ... банк ... беру ... жолымен
мемлекеттік борышын жабудан заңнамалық түрде бас тарту.
Қаржылық тұрақтандырудың міндеттеріне мыналар кіреді:
1) тұрақты бағалар ... ... ... ... инфляция жылына
шамамен 1,8% тең болатын дамыған елдерде де болады;
2) ... ... ... 2-3% ... мемлекет борышы аз соманы құрауы тиіс және тек ЖҰӨ-нің ... ... ... ... ... талап қаржы саясатын жүргізуде, яғни
дамудың белгілі бір кезеңінің негізгі міндеттерін ... ... ... қаржы жүйесінің барлық буындарында жүргізілетін шараларды
келіскенде кешенді ... ... ... ... ... бөліктері арасында қаржы, кредит, баға белгілеу, ... ... ... ... байланысты қамтамасыз ету болып табылады.
Қаржы саясатының бағыттары ... және ... ... ... Фискалдық саясат ең маңыздысы мемлекеттік бюджет болып табылатын
орталықтандырылған мемлекеттік қорларды ... ... ... ... алу, ... ... өндіру кезінде
ресурстарды орналастыру, оларды бөлу, ақша қаражаттарының ... ... ... бөлу және қайта бөлу әрекеттерін, үкімет
пен жергілікті органдардың экономикалық және әлеуметтік сфераларда ... ... ... ... ... саясат дискредициялық саясат ретінде, яғни ұлттық өндірістің
нақтылы көлемін, жұмыспен қамтылуды (жұмыстылықты) өзгерту, инфляцияны
бақылау, ... ... ... ... ... салықтарымен
және шығыстарымен саналы айла-шарғы жасау ретінде жүргізіледі. Экономикалық
циклдің сипатына қарай ... ... ... ... ... ... ... (дискредициялық емес) фискалдық саясат
экономикалық циклдің түрлі фазаларындағы - ... ... ... ұлттық өнім көлеміне теңбе-тең түрде мемлекет шығындарының және
салық алудың түрленуі ... ... ... ... («кіріктілік тұрақтылықтың») іс-әрекеттерін қажет етеді.
Сондай-ақ бюджет ... ... ... саясатты ажыратады.
1.3 Қаржы саясатының реформалық бағыттары, даму ... ... ... ... ... ... ... Бұл жылдары ІЖӨ көлемі 9,5%-ды құрады. 2003-2005 ... ... ... ... ... дамуы ішкі кредиттік нарықты алға
жылжытуға және өндірістік сектор мен қызмет ету ... ... ақша ... өсуіне жол ашты. Қазақстан Республикасының
Ұлттық банкінің халықаралық резервтері және Қазақстан ... Қоры 2005 ... ... 15084,4 млн ... құрады.
Мемлекеттік бюджетті құрудың басты себебі болып мемлекеттің әлеуметтік
және экономикалық ... өсуі ... ... ... сай ... ... ие елдердің бюджеттік саясаты мен шикізат
саласын дамыту өте ... ... Егер ... шығындарын жабуы
болашақ кезеңдегі экспорттан түсетін пайдаға негізделген ... онда ... ... ... ... дефицитты үлкейтіп, сонымен қоса сыртқы
және ішкі қарыздарды өсіргені жөн, өйткені олар ... соң ... ... ... пайдамен жабылатын болады. ... ... ... және ... ... үнемді пайдаланудың жолдарын
таңдауы мемлекеттің экономикалық дамуына әсер ... ... ... Қоры 2001 жылдың қаңтарында Үкіметтің ... ... ... ... ... 2000 ... ... ұсынылды.
Норвегия мемлекетінің өтіліне қарап Қазақстан Республикасының қоры мына
мақсаттарда құрылды:
1) мемлекеттік ... ... ... және ... мұнай
сатудан түсетін кірістері тәуелділігінен арылту;
2) инфроструктура дамуы мен әлеуметтік жобаларды қаржыландыру;
3) болашақ кезеңдерге қор жинақтау.
Болашақ кезеңдегі ... ... ... ... енді
экономиканың мұнай саласының арқасында қаржыландырылатын ... ... даму ... ... ... ... ... өтеледі. Ұлттық қордың құрылған ... ... ... 48 ... ... қорға жіберіліп отырды және 2005 жылы барлығы 8,1
млрд. доллар болды.
2007-2009 жылдары мұнайға жоғары баға сақталуы көзделіп ... Бұл ... ... ... ... және қолайлы жағдай туғызуда. Бір
жағынан бұл ... ... ... ... туғызады.
Макроэкономикалық тұрақтылықты ... ету үшін ... ... қолайсыз жағдай туындағанда қолданатын қор жинау керек.
2006 ... 1 ... ... Ұлттық қор функциясына оның
концепциясына сай келетін жүйе ... ... пен ... қор ... ... ... ... қамтамасыз ету үшін теңестірілген бюджет тәсілі жасалған.
Мұнда мұнай ... ... ... кірістер Ұлттық қорға бағытталады, ал
республикалық бюджеттің бір бөлігі тек мұнай секторының арқасында құрылады.
Берілген трансферт көлемінде ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді, өйткені мұнай секторы өнеркәсіптерінен
түсетін артық кірістер арқасында анық бола ... ... ... ... таза бюджеттік эффект көрінеді.
2 Қазақстан Республикасының қаржы саясатының ... ... ... ... ... ... мен ... қоғамдық қатынастар саласына ... ... әр ... ішкі және ... ... әлеуметтік, мәдени, қаржылық және
техникалық құралдар арқылы ықпал жасай алады.
Қаржылық саясат - бұл ... ... ... саласы. Қаржы саясаты
қаржы ресурстарының жұмылдырылуына, олардың ұтымды бөлінуіне және мемлекет
өз ... ... ... үшін ... ... ... және ... дамуында қаржылардың әсері қаржы
саясаты арқылы жүзеге асады. Ал, ол ... ... ... ... ... табылады. Әр түрлі қоғамдарда тек мемлекет қана өзінің
қызметтерін, мәселелерін шешуге және көзделген ... ... ... ... ... ... экономикалық және әлеуметтік салалардың
дамуы терең дағдарыс жағдайларына ұшырап тұр. ... ... ... ... негізделген қаржы саясатты жүргізу арқылы ғана дағдарыс
жағдайынан шыға алады. Қаржы саясатының негізгі субъектісі ... ... Ол ... қоғам дамуының қаржылық бағытының негізгі
стратегиясын жасайды және ... ... ... және ... жету
жолдары мен оның қаражаттарын айқындайды.
Мемлекеттік қызметінің негізгі саласы ... ... ... тиісті
нормативті актілерді заңды құжатталуын талап етеді. Қаржы министірлігі мен
Ұлттық банк күші бар заң негізінде ... ... ... ... ... туралы, ақша-несие саясатының негізгі бағыттары, заңды
және жеке тұлғаларға қаражатты беру ... мен ... мен ... ... ... ... Қаржылық саясатты жүзеге асыру процесінде
қаржы жүйесімен шешілетін ... ... ... ... ... ... қозғалысын есепке алу;
2) макроэкономикалық тұрақтандыруды қолдауға және нарықтық ... ... ... ... әдістерінің қажеттілігі;
3) ресурстар жұмылдырудың қайнар көздерін, олардың құрамын, құрылымын
көбейту ... ... ... ... ресурстарын пайдалану және оңтайлы бөлуді қамтамасыз ету;
5) экономикалық және әлеуметтік даму бағытында ... ... ... ... қаржы ресурстарын шоғырлануы;
6) қаржы және ақша несие саясатында баланс жасау;
7) ... ... ... ... және ... құнды қағаздар
негізінде оларды жабу;
8) сыртқы экономикалық қызметті ырықтандыру;
9) ... ... ... ... үшін ... динамикалық
дамуына база жасау және тұрақтандыру мақсатында жекешелендірудің дамуы;
10) мемлекеттің қаржы ... ... ... ... механизмінің
тиісті нормативті актілер түрінде өткізілуі.
Нарықтық экономика жағдайында қаржы саясаты ұзақ мерзімді болжамдарға
негізделеді, қаржылық ... ... ... сүйену керек. Мұндай
қаржы реттеушілері ретінде салықтар пайдаланылады. ... ... ... қайта бөлуді және ... ... ... ... ... орталықтандырылған қорларын қалыптастырады.
Қаржы реттеуші мен ақша несие механизмінің жиынтығы ретінде ... ... ... ... ... мен тәжірибесі, қаржы саясатына
бірнеше ... ... ... ... ... ... саясатын ғылыми тұрғыдан қарау. Ол қоғам дамуының заңдарына
сәйкес және ... ... ... ... есепке алуды
болжайды;
2) нарықты тарихи тұрғыдан қоғам дамуының әр кезеңін ішкі және сыртқы
жағдайдың ... ... ... және ... ... ... ... алу;
3) өткен шаруашылық және қаржы құрылысының тәжірибесін, жаңа
тенденцияларды және ... ... ... ... ... зерттеу;
4) қаржы саясатын жасағанда және жүргізгенде белгіленген кезеңнің даму
мәселелердің қайнар көзі және экономикалық, ... ... баға ... ... ... ... өзара тығыз байланысты
қамтамасыз етуге бағытталған жолмен ... ... ... (комплексный
подход);
5) қаржы саясаты әрекетінің нәтижелері ретінде қаржы ресурстарын ... ... ... ... экономикалық қаржы шараларының салыну ... көп ... ... ... ... ... ... көмегімен нәтижелердің болжамдарында көптеген факторларды
есепке алу;
7) көзделген қаржы шараларын өткізудегі ... ... ала ... ... ... ойда ... ... құтылуға мүмкіндік
береді және кәсіпорын қызметіне жағымды жағдайлар жасап отырады;
8) қаржы саясатының тиімді жасалуына керекті база ... ... ... ... ... кең ... ... қаржы әлеуеті туралы, мемлекеттің объективті мүмкіндігі туралы
экономикадағы істердің жағдайы туралы кең және ... ... ... керек
және электронды есеп техникасын кең көлемде қолдану қажет.
Егер қаржы саясаты ... ... ... ... ... ... ... тарихи жағдайын ескермесе, онда ... ... ... ... ... мақсаты - қоғам дамуының аса ... ... ... ... ... толық жұмылдыру.
Осыған байланысты қаржы саясаты ... ... ... ... ... жасауға шақырады. Мемлекет пайдасына кәсіпорынның табысын
алудың ұтымды нысандарын, сондай-ақ қаржы ресурстарын ... ... ... ... көп көңіл бөлінеді. ... ... ... ... ресурстарын бөлу жолымен оларды пайдаланудың
тиімділігін арттыруға, сондай-ақ оларды экономикалық және ... ... ... ... ... ... беріледі.
Таяудағы мақсат ретінде - мемлекеттік бюджет теңгерімділігіне жету және
экономиканы тұрақтандырудың негізінде ұлттық ... ... ... проблемасын шешу.
Қаржы саясаты мақсатты бағдарламаларды қаржы ресурстарымен қамтамасыз
етуге экономика ... ... көзі ... қаражаттың жиналуына,
өндіріс тиімділігін жоғарылатуға жағдай жасап, жергілікті ресурстарды
пайдалануға мүмкіндік ... ... ... мәселелердің мазмұнын дұрыс анықтау үшін
және қаржы ... ... бөлу ... ... ... ... білу ... салық, бюджет қаржылығы, ақша-несие саясаты.
Салық саясаты қаржы саясатының бөлінбейтін бөлігі ретінде мемлекет
мүддесін жүзеге ... Оның ... ...... ... ... қоғамдық өнімнің бөлігін алу, осы ... орай ... ... ... бөлу ... табылады.
Салықтар өзінің мақсатын және ... ... пен ... ... ... бірыңғай бюджет процесінде жүзеге ... ... ... ... қалыптасуына халықтан және шаруашылық жүргізуші
субъектілердің табыстарын алу көмегімен, ал ... ... ... ... ... ... ... ресурстарын үнемді түрде
шығындауға әсер етеді. Қайта өндіріс процесіне әсер етіп, оның ... ... ... ... ... ... ... ақшалай қаражат қорын бөлуге және оның
сала бойынша пайдаланылуына, мақсатты және территориалды ... ... ... ... оның ... ... байланысты.
Экономикалық және әлеуметті өзгерістерді іске асырғанда мемлкеттің белсенді
ролі бюджет шығыстарының көптеген нақты ... ... Бұл ... қозғалысына байланысты: мемелкет сипатының қызметтері, ақшалай
қаражатты беру ... т.б. ... ... ... ... ... ... экономика қажеттеріне басқару ... мен ... ... ... ... ... ... қатынастарын тұрақтандыру болмаса, онда ... ... ... мүмкін емес. Оның мақсатты бағдарламалары:
1) шаруашылық жүргізуші субъектілердің қарыз ... ... ... жағдай жасаудағы банк несиесінің ролін жоғарылату;
2) несие берудің икемді әдісі;
3) қаржы нарығының қалыптасуы;
4) ақшаның қолма-қол ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру және жинақ ісінің қайта құру болып табылады.
Қаржы саясатын жүргізгенде ... ... ... ... ... ... ... өндіріске ат салысатын барлық қатысушылардың мүдделерін
сақтау, әлеуметтік, ұлттық, кәсіби топтардың ... ... ... ... ... ... қаржы қатынастарын бірыңғай түрде ұйымдастыруды қамтамасыз ету;
3) қаржы жүйесінің барлық салаларының және бөлімдерінде кірістің ... ... ... ... ... және ... салаларында қаржы резервтерін жасау;
5) мемлекет және шаруашылық жүргізуші субъектілердің арасында қаржы
ресурстарының оңтайлы түрде бөлінуі.
Қаржы саясатын ... ... ... ... және жеке ... ... ... қатары қойылуы тиіс.
Қаржы саясатының тиімділігін қамтамасыз ететін ... ... ... ... ... ... ... есепке алу;
нақты тарихи жағдайларды есепке алу;
2) өткен жылдардың өзіндік тәжірибесін және дүниежүзілік тәжірибені
есепке ... ... ... ... ... ... ... қаржы жүйесінің ұтымды құрылымын, қаржы қатынастарын
жоспарлы ұйымдастыруды және ... ... ... ... ... ... жүйесінің барлық салалары мен буындарындағы кірістер мен
шығыстардың тепе-теңдігі;
3) бюджеттегі кірістердің шығыстардан асып түсетін ... ... ... ... ... құру ... ... және әлеуметтік
дамудың маңызды бағыттарына қаржы ресурстарын шоғырландыру;
5) негізгі қаржы ресурстарын мемлекет қарамағына ... ... пен ... ... субъектілер арасында тиімді бөлу;
6) қаржы және кредит-ақша саясатының тепе-теңдігі.
Елдегі жүргізіліп отырған реформаларға сәйкес мемлекеттің қаржы саясаты
мен қаржы жүйесінің ... ... ... қажетті қаржы ресурстарын
жұмылдыруға, оларды бюджетке ... және дер ... ... отыруға,
әлеуметтік-экономикалық дамудың мемлекеттік бағдарламаларында қаралған
шараларды үздіксіз қаржыландыруға және ... ... және ... ... әрі ... пайдалануға, бақылауды ... Бұл ... ... ... ... ... дамуының, қоғамдық өмірдің барлық салаларын қайта құрудың
стратегиясын қаржымен ... ету ... ... қаржы саясаты шаруашылық жүргізудегі нарықтық жағдайға көшу,
баға реформасы, еңбекке ақы төлеу, жаңа ... ... ... салықтың және несие жүйесінің есепке ... ... жаңа ... ... ... Қаржы саясатын қалыптастырудағы мемлекеттік бағдарламалар
Қазіргі уақытта ... ... ... ... ТМД ... неғұрлым реформаланған және дамыған жүйе болып табылады. Жеке
тұлғалардың депозиттеріне ұжымдық ... беру ... ... ... істеуде. Ипотекалық кредит беру және вексельдік қайта қаржыландыру
жүйесі ... ... ... ... ... ... белсенді жұмыс
жүргізілуде, екінші деңгейлі банктердің ... ... көшу ... іске ... ... ... Ақша-кредит
саясаты әлемдік стандарттарға жақындатуға, валюта режимін ырықтандыруға
бағытталған.
Қаржы рыногын мемлекеттік реттеу ... ... зор ... ... ... ... саласында банктерде тәуекелдердің ... ... және ... қадағалау, оның ішінде топтасып қадағалау
әдістерін жетілдіру жөніндегі жұмысты жандандыра түсу қажет.
Негізгі қызметі кредит жағдаяттарын жүргізу және ... ... ... ... ... бюро құру ... көкейкесті сипат алып отыр.
Сақтандыру рыногын дамытуда бірқатар ... ... ... ... ... ... жылдарға арналған қызметі
ел Президентінің 1997 жылғы 10 ... ... ... ... ... 2030 жылға дейінгі Даму стратегиясын іс жүзінде
іске асыруға бағытталатын болады.
Қазақстан Республикасы Үкіметі ... ... ... ел
Президентінің 2006 жылғы 1 наурыздағы «Қазақстан өз дамуындағы ... ... ... (Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша
қабілетті елу елдің қатарына кіру ... және 2007 ... 28 ... ... Жаңа ... атты Қазақстан халқына жолдауларының,
Қазақстан Республикасының 2007-2024 жылдарға арналған орнықты ... ... ... қалыптастырылды.
2008 жылғы біздің, Қазақстан Республикамыздың Президентінің, ... ... ... ... ...... ... мақсаты» атты жолдауы жарық көрді. Қазақстан 2008 ... ... ... ... ... құрылымымен қарсы алды.
Үкімет, Ұлттық банк, Қаржылық бақылау ... ... ... қатерлеріне қарсы жүйелі де жедел іс-қимылдар жасауының
ықпалды ... ... ... ... Қазақстан
экономикасына деген сенімін нығайту керектігі жайлы ... ... ... ... ... ... ... түрде нығайту көзделіп отыр.
Едлің қаржы жүйесінің, әсіресе, банк ... ... ... ... ... Агенттіктің Ұлттық банкпен және ... ... ... атқаратын басты міндеті болу керек екендігі
мәлімделді.
2006 жылы ... ... ... отандық экономиканың
тұрақты өсуі мен дамуын ... ... ... ... ... экономикалық қауіпсіздікті нығайтуға, елдің әлемдік деңгейдегі
бәсекеге қабілеттілігін арттыруға бағытталған жұмысты жалғастырды.
Нақты ... ... 2010 ... ... ... стратегиялық жоспарында қойылған ЖІӨ-ні 2000 жылдың деңгейіне
қарағанда екі еселеу жөніндегі міндет 2008 ... ... ... ... экономиканың ең серпінді дамып келе жатқан секторларының
бірі болып табылды. Ел экономикасына тартылған кредиттердің ... ... 2005 ... ... 82,7 %-ке ... және 4,7 ... теңгені
құрады. Резиденттердің екінші деңгейдегі банктердегі депозиттерінің жалпы
көлемі 2006 жылы 2005 ... ... 88,4 %-ке -3,1 ... ... ... Республикасы Үкіметінің стратегиялық мақсаты:
Үкімет қызметінің орта мерзімді ... ... ... ... ... ... елдің бәсекеге қабілеттілігін арттыру болып
табылады.
Үкімет күш-жігерді Қазақстанның халықаралық ... ... оның ... өмір сүру ... ... үшін қолайлы
институционалдық және экономикалық жағдай жасауға барынша бағыттайды.
Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... ... алғанда, ақша нарығындағы ахуалға және инфляция деңгейіне ... ... ... ... ... ... ... дәлізін
белгілеу жолымен сыйақының ... ... ... Республикасы
Ұлттық Банкінің әсер етуін арттыру жөніндегі жұмыс жалғасатын болады.
Қазақстан Республикасының Индустриялық-инновациялық дамуының 2003-2015
жылдарға арналған ... да ... ... ... ... ... ... институционалдық дамыту 2004 жылы қаржы
рыногын ... ... ... бiрыңғай реттеушi орган құру
жоспарланды, оның қызметi аясында барлық қаржы институттарына ... ... және ... ... мен ... ... ... жүзеге
асырылатын болады.
Экономиканы ырықтандыру жағдайында ... ... ... ... ... ... ету Қазақстан Республикасының қаржы
секторын дамытудың 2007-2011 жылдарға арналған тұжырымдамасын іске асыруды
ескере отырып ... ... ... ... ... ... орнықтылығы мен тұрақтылығын, қаржы секторы
қызметтерінің сапасын және оларға қол жетімділікті арттыруға;
2) қаржы ... ... ... ... ... ... реттеу стандарттарын жақсартуға, оны одан әрі ырықтандыруға;
3) Ұлттық Банк, Қаржы нарығын және ... ... ... мен ... және ... ... ... тұрақтылық мәселелері бойынша
меморандум жасасуға;
4) Қазақстанның банк ... ... ... ... нарықтық ақталған қолдау көрсету үшін ... ... ... ... ... оның ... ... меншік
әріптестік шеңберінде банктік қатысуды күшейтуге;
5) Қазақстанның ... ... ... ... мөлшерін ұстап тұру
қажеттілігін ескере отырып, сыртқы қарыз алуды шектеу жөнінде ... ... ... ... ... тиімді жұмыс істейтін қаржы нарығын құруға және халықты өздерінің
жинақтарын бағалы қағаздарға белсенді ... ... ... ... ... ... ... кеңейтуге байланысты
болады.
Қазіргі кезеңде қаржы секторы өз дамуының сапалы жаңа деңгейiнде ... ... ... оның ... ... ... үшiн негiз ... ... ... ... ... кредиттік рейтингiнің инвестициялық ... ... ... ... ... табысты дамып келе ... ... ... ... ... ... ... әрi -
Үкiмет) және Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi (бұдан әрi - ... қол ... ... ... ... кезеңнiң мiндеттерiн
шешуге көшудi бастауды дұрыс деп есептейдi: таяу ... ... ... және ... ... ... ... отырып, орташа мерзiмдегi болашақта ... ... ... пен ... Банк ... қатынастарды одан әрi ырықтандыру және
жекелеген елдермен ... ... ... ... ... мүмкiндiгi
жағдайында қаржы секторының барлық бөліктерiн ... ... ... ... оның ... уақыттағы дамуын байланыстырады.
2.3 Қазіргі таңдағы Қазақстан Республикасының қаржы саясатын талдау
Қазақстан жағдайларындағы қаржылық саясаттың мақсаты іс-шаралар ... ... ... дамудың, ұлттық шаруашылықтың
құрылымын қайта құрудың, ... ... ... шаруашылыққа ұтымды
біріктіру жолымен сыртқы ... ... ... ... ... қамтамасыз ету, әлеуметтік бағдарламаларды үздіксіз және
ұлғаймалы қаржыландыру жөніндегі қаржылық механизм арқылы іске асыру болып
табылады. Бұл ... ... ... пен қаржылық механизм рыноктық
үдерістерде инфляциядан, жұмыссыздықтан, табыстарынан ... ... ... ... етуі ... ... тиісті қаржылық саясатты және оны жүзеге
асыру механизмін жасау мен ... ... ... рыноктық
реформаларды тереңдету жөніндегі ... ... ... ... ... саясаттың көмегімен шешілетін басты
міндеттердің қатарына мыналарды жатқызуға болады:
а) елдің ... ... ... ... ... негізінде
қаржылық ресурстардың неғұрлым мүмкін болатын көлемін жасаудың жағдайлардын
қамтамасыз ету;
ә) қаржылық ... ... ... ... арасында, ұлттық
шаруашылықтың секторлары арасында ұтымды бөлу және пайдалану, ресурстарды
белгілі бір ... ... ... ... ... ... орындау үшін тиісті
қаржылық механизмді жасап, оны үгемі жетілдіріп отыру.
Қаржылық ... ... оның мына ... ... асырудың
зор маңызы бар:
1) қолда бар нақты қаржылық ресурстарды негіздей отырып, бюджеттерді
жасау, бекіту және ... ... ... өңдірістің барлық
қатысушыларының ... ... және ... ... мүдделерін сақтау;
2) қаржылық қатынастардың жоспарлы ұйымдастырылуын қамтамасыз ету;
3) қаржы жүйесінің барлық ... мен ... ... мен
шығыстардың теңгерімділігі;
4) қаржылық резервтерді жасау (бюджет жүйесінде ... ... ... қаржыларда қаржылық резервтердің асып түсуі);
5) мемлекет пен шаруашылық ... ... ... ... ... бөлу.
Қаржылық саясаттың тиімділігін қамтамасыз ететін жалпы қағидаттарға
мыналарды жатқызуға болады:
а) объективті ... ... ... есепке алу;
ә) нақты тарихи жағдайларды есепке алу;
б) өткен жылардың өзіндік тәжірибесін және ... ... ... ... ... ... етеді:
1) қаржылық саясаттың өндірістің объективті заңдылық дамуына
сәйкестігі, ... ... ... ... ... зор. Ақпарат
тиімді қаржылық саясатты жасаудың базасын ... Кері ... ... ... - қаржылық саясаттың дұрыстығының негізі.
2) шешімдер есеп-қисаптардың және жүргізілетін ... анық көре ... ... ... тиіс.
3) маңызды талап қаржылық саясатты жасап, жүргізуге кешенді ... ... ... ... ... ... ... бағытталуы
тиіс. Баға, кредиттік саясатты және ... ... ... ... Егер ... ... онда оң ... де жету мүмкін емес.
Қаржылық саясаттың айрықшалықты оған арналған ... мен ... ... ... бар. ... ... түрлі жолдары - іс-
шаралардың нәтижелерін болжау және зерделеу пайдаланылуы мүмкін.
Экономиканы дамыту және Қазақстанның ... ... ... эконмиканың қаржылық жағдайын сауықтыру және ақшалай-
кредиттік саясатты жандандыру, отандық өндірушілердің үлесін ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету, шаруашылық
байланыстарды нығайту жөніндегі шаралардың кешені ... ... ... негізгі бағыттары мыналар болып табылады: инфляцияны
ең аз деңгейде ұстау, экономиканы ... ... ... ... ... ... ... сәйкес рынокқа көшу кезеңіндегі қаржылық саясат пен
қаржы жүйесінің қызметі қажетті қаржылық ... ... ... ... мақсатты қорларға толық және ... ... және ... ... ... мен жоспарларында
қарастырылған шараларды қаржыландыруға және ... ... ... ... ... және ... ... бақылауға
бағытталған. Бұл мақсаттар тұрақты экономикалық өсуді қамтамасыз ету
негізінде республиканың ... ... ... қамтамасыз
ету қажеттігінен туындайды.
Қаржылық саясат қазіргі кезеңде қарама-қайшылықты міндеттерді шешеді,
демек, қаржылық саясат баланстандырылған болуы тиіс.
3 Қаржы саясатының Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... қаржы саясатын мемлекет экономикалық
заңдарды негіздей отырып ... ... ... жалпы бағыты
экономикалық тиімділікті арттыруға ... және ... ... ... және пайдалану тиімділігін өсіру болуы тиіс. Қаржы
қайтарымы көрсеткішінің өсуі қаржы саясатының әсерлігін ... ... ... ... ... ... пәрменді нәтиже бере
алмайтындықтан, қаржы саясатын әзірлегенде ... ... және ... үшін нақтылы жағдайларды пайдалану қажет.
Қаржы саясаты Қазақстан ... ... ... ролі өте ... ... ... мемлекет қызметінің салық салу
және экономикаға ықпал ету ... ... ... ... ... ... ... және бюджетті реттеу саласындағы екі
өзара байланысты ... ... ... жағдайында ұзақ мерзімді ғылыми қаржы болжамдарына
негізделген және қаржы ... ... ... ... ететін
тиісті қаржы саясаты материалдық-заттай, ақша ағындарының күнделікті ... ... ... ... ... ... үдемелі
экономикалық өсуін қамтамасыз етудің негізгі өркениетті ... ... Ол ... ... ...... ... мен ішкі және сыртқы борыштың мөлшерін, ... ... ... ... жүйесін жетілдіру, инфляцияның қарқынын төмендету және
т.б. шешу үшін пайдаланылады. Сонымен бірге қаржы реттеуіштерінің жүйесімен
айла-шарғы ... ... ... бір түрде мемлекет пайдаланатын қаржы
саясатына жетудің негізгі құралдары бола бастайды.
Қаржы саясатын ... ... ... ... ... ... Олар қоғам дамуының әрбір кезеңінің өзгешелігін, ішкі, сол сияқты
халықаралық жағдайдың да ... ... ... ... ... ... ескеруі тиіс. Қаржы ресурстарының көлеміне
белгіленген және жұмсалған шығындардың тікелей тәуелділігі жай ғана ... ... ... ... және ... ... барлық
деңгейлерінде қолдап отырылуы керек. Бұл маңызды талапты сақтамау бюджет
тапшылығының, ... ... ... ... ... ... ... ерекшелігін есепке алу оның алдыңғы шаруашылық және қаржы
құрылысының ... жаңа ... мен ... құбылыстарды,
дүниежүзілік тәжірибені мұқият зерделеуді де қажет ... ... ... экономикалық дамудың толғағы жеткен қажеттіліктерін есепке
алу негізінде қаржы саясатын дер кезінде өзгертіп отыруы ... ... ... ... ... және ең аз ... шешуге мүмкіндік
береді.
Қаржы саясаты қаржы ресурстарын шоғырландыруға және зәру міндеттерді
шешуге бағытталған, тап осы мемлекеттің ... ... ... ... ... ... мен қоғамдық әлеуметтік дамуына қаржы
саясатының ... ... ... ... ғылыми негізделген теориясы
негізінде жүзеге асуын талап етеді. Тек ... ... ... ... факторларды біліп, зерделеу оның ... ... ... ... ... ... Экономикалық дамудың тәжірибесі қаржы саясатының экономикадан қол
үзуінің қатаң экономикалық қиыншылықтарға ұрындыратынын, қоғамдық дамудың
міндеттерін іске ... ... ... ... ... ... ... негізделсе және ғылыми тәсілдеме
қаржы саясатының нақтылы қаржы қатынастарынан үзілмейтіндігіне қызмет етсе,
онда қаржы саясаты ... ... ... ... ТМД мен ... Азия ... шеңберінде
негізгі қаржы орталығы ретінде қалыптасуы қаржы секторының жекелеген
сегменттерінің көшбасылық ... ... қол ... жол ... ... ... ... етілетін болады:
1) Алматы қаласының өңірлік қаржы орталығын дамыту және оның тиімді
жұмыс ... ТМД мен ... ... ... ... және қол ... нарық
ретінде Қазақстанның бағалы қағаздар нарығын дамыту;
3) валюталардың негізгі түрлері бойынша ... ... ... нарығының қалыптасуы;
4) қазақстандық қаржы ... ... ... ... компанияларының және басқа да қаржы институттарының)
ТМД мен Орталық Азия өңірінің қаржы ... ... ... кәсіпорындардың инвестициялары мен мүдделерін қолдауды,
өңірлік нарықтарға жылжытуды қамтамасыз етуге ... ірі ... ... ... ... Қазақстанның қаржы секторының мынадай көрсеткіштер: ... ... ... қаржы өнімдерінің деңгейі, сапасы мен
әртүрлілігі ... ТМД мен ... ... көшбасылық бойынша
экономикалық жағынан дамыған елдердің стандарттарына қол жеткізуі.
Бұл ... ... ... ... ... ... кіруі
жағдайында отандық қаржы институттарының орнықты ... мен ... ... маңызды міндеттердің бірі болып табылады.
Қаржы рыногының тетiктерi мен рәсiмдерiн ... ... банк ... үшiн Базель Комитетiнің қағидаттары, сақтандыру
рыногы үшiн ... ... ... ... ... Бағалы қағаздар бойынша комиссиялардың ... ... ... ... ... қағидаттары сияқты қаржы рыногының
жекелеген бөлiктерiнде реттеудiң халықаралық стандарттарын одан әрi енгiзу
жөнiндегi iс-шаралар ... ... ... ... қаржы рыногының дұрыс
және толыққанды инфрақұрылымын қалыптастыру мақсатында Еуропалық ... ... ... ... ... мәселелерi бойынша
жекелеген нормалары мен директиваларын кезең-кезеңмен бейiмдеу ... ... ... ... ... ... мен ... кезеңдегі
жүзеге асатын қаржылық саяси ұйымдастырылған жұмыстарды ескере ... ... ... бүгінгі күнгі өзгерістерге ұласа отырып өзгеруін біле
тұра, біздің еліміздің дамуында ... ... ... өте зор және ... ... ... ... отырып, біз бүгінгі таңда өте қолайлы
саясаттарды ұстанушы мемлекеттер қатарында екенімізге күмән жоқ.
Қорытынды
Бүгінгі таңда ... ... ең бір ... ... бірі ... ... ... қаржы ресурстарын іздестіру, шоғырландыру және
жинақтау және экономикалық саясат жасайтын дамудың ... ... ... міндеттерін шешеді. Сондықтан да қаржы саясатының ең негізгі
субъектісі ретінде ... ... ... ... ... ... ел
экономикасының дамуына зор ықпал етуші болып табылады. Ел ... ... жылы ... ... ... ... ... жоспарларымызға
түзетулер енгізіп болады. Біз оған дайын тұруға тиіспіз,» - демекші, біз
бүгінгі ... даму ... ... ... ... назар аудара отырып, дұрыс саясатты таңдауымыз керек.
Қаржы саясаты - бұл қоғамның әлеуметтік-экономикалық дамуы ... шешу үшін ... ... ... ... нысаналы
қызметі, қаржыны басқарудың түпкілікті мақсаты, оның нақтылы нәтижесі. Ол
мемлекеттің экономикалық саясатының құрамды ... ... ... ... талаптарын, мәселелердің мазмұнын дұрыс анықтау үшін және қаржы
қатнастарының салаларын бөлу үшін, қаржы саясатының дербес бөліктерін ... ... ... ... ... ... ... танысуда оған жалпылама сипаттама беруді дұрыс көрдім.
Бірінші тарауда қаржы саясатының ... ... ... міндеттері мен
қаржы саясатының реформалық бағыттары мен даму потенциалына тоқталдым.
Мемлекеттің қаржы саясатының мазмұны айтарлықтай ... ... ... ... ... оны ... ... асыру стадияларын қамтиды,
олар:
1) экономикалық заңдардың әрекеті, экономиканың ... ... ... ... ... ... қаржының
ғылыми негізделген тұжырымдамасын әзірлеу;
2) экономикалық саясаттың тиісті мақсаттары мен міндеттерін негіздей
отырып, қаржы ... ... және ... шараларын тұжырымдау;
3) белгіленген іс-әрекеттерді қаржы механизмі арқылы ... ... ... ... оны ... және түзете отырып) іс
жүзінде жүзеге асыру.
Тұрақтандырудың қаржы саясаты ... мына ... ... ... ... ... тапшылығын ЖІӨ-нің 2% дейін төмендету;
3) мемлекет борышын ЖІӨ-нің 48% дейін жеткізу.
Қаржы саясатына ақша-кредит ... ... ... ... бірі - ... банк ... беру (эмиссия) жолымен
мемлекеттік борышын жабудан заңнамалық түрде бас тарту.
Қаржылық ... ... ... кіреді:
1) тұрақты бағалар (инфляция нольге жуық). Алайда инфляция жылына
шамамен 1,8% тең ... ... ... де болады;
2) бюджет тапшылығы ЖІӨ-нің 2-3% аспайды;
3) мемлекет борышы аз соманы құрауы тиіс және тек ЖҰӨ-нің өсуімен ... ... ... ... ... бағыттарын қарастырдым. Бұл
тарау өз ... 3 ... ... Онда ... ... ... мен ... қағидалары; түрлері; қаржы саясатын
қалыптастырудағы мемлекеттік бағдарламаларды қарастырдым.
Мемлекеттік қызметінің негізгі ... ... ... саясаты тиісті
нормативті актілерді заңды құжатталуын талап етеді. Қаржылық саясатты
жүзеге ... ... ... ... ... негізгі мәселелер
мыналар:
объективті экономикалық заңдар қозғалысын есепке алу;
1) макроэкономикалық тұрақтандыруды қолдауға және ... ... ... ... ... ... ... ресурстар жұмылдырудың қайнар көздерін, олардың құрамын, құрылымын
көбейту резервтерінің мүмкінділігін анықтау;
3) қаржы ресурстарын пайдалану және оңтайлы бөлуді қамтамасыз ету;
4) ... және ... даму ... ... ... жүйесін
жасау көмегімен қаржы ресурстарын шоғырлануы;
5) қаржы және ақша несие саясатында баланс ... ... ... ... ... және ... ... қағаздар
негізінде оларды жабу;
7) сыртқы экономикалық қызметті ырықтандыру;
8) ... ... ... ... үшін ... ... база ... және тұрақтандыру мақсатында жекешендірудің дамуы;
9) мемлекеттің қаржы саясатын жүзеге асыруында ... ... ... ... ... ... несие қатынастарын тұрақтандыру болмаса, онда ... ... ... ... ... Оның мақсатты бағдарламалары:
1) шаруашылық жүргізуші субъектілердің қарыз қаражатын тиімді пайдалану
ынталарына жағдай жасаудағы банк несиесінің ролін ... ... ... ... әдісі;
3) қаржы нарығының қалыптасуы;
4) ақшының қолма-қол ақшасыз айналымына ақшамен аударудың ... ... ... ... және ... ісінің қайта құру болып табылады.
Қаржы саясатын жүргізгенде қаржы саясатының мынандай қағидалары маңызды
роль атқарады:
1) қоғамдық өндіріске ат ... ... ... ... ... ... кәсіби топтардың нақты қаржы ресурстарын ескере
отырып шешім қабылдау;
2) қаржы қатынастарын біріңғай ... ... ... ... ... ... барлық салаларының және бөлімдерінде кірістің және
шығыстың тепе-теңдікте болуы;
4) қаржы жүйесінде және қаржы салаларында қаржы резервтерін жасау;
5) мемлекет және ... ... ... ... ... оңтайлы түрде бөлінуі.
Қаржы саясатын жүзеге асырудың негізіне ... және жеке ... ... ... ... ... ... қаржылық саясаттың белгілі бір ... ... ... және
экономикалық деңгейіне әсер ететін үстемдік ... ... ... ... мен ... ... ... және әлеуметтік саланың даму сатысы барысындағы ерекшеліктерге
байланысты қолданып отырады. Бұлар осы ... ... ... ... және сақталуын қамтамасыз етеді.
Бағдарламаларда көбінесе Қазақстан Республикасының Президентінің
жолдауына арқа сүйедім. Сонымен қоса ... ... ... ... ... ... ... үшінші бөлімінде Қазақстан ... ... ... ... ... ... анықтадым. Қаржы саясаты
Қазақстан Республикасының нарықтық экономикамын ... ролі өте ... ... ... ... ... салу және экономикаға ... ... ... ... құрылымын реттеу саласындағы ... және ... ... саласындағы екі өзара байланысты бағыттарынан
тұрады.
Қолданылған әдебиеттер
1 Егемен Қазақстан «Қазақстан халқының әл-ауқатын ... ... ... 7 ақпан 2008.
2 «Қаржы-Қаражат» 2007 жыл №2, «Қаржы саясатының реформалық
бағыттары».
3 М.Қожахметова ... ... ... ... ... ... Алматы – 2007.
5 Қ.Ілиясов «Қаржы» Алматы – 2005.
6 Ван Хорн ДжК ... ... ... ... – 1999.
7 С.С.Сахариев «Финансы» Алматы – 2007.
8 В.Д.Мельников «Финансы» Алматы – 2001.
9 В.Д.Мельников «Общий курс финансов» Алматы – ... ... ... ... ... ... В.Д.Мельников «Основы финансов» Алматы – 2007.
12 Нәдіров «Шет мемлекеттер қаржылары» Алматы – 2005.
13 Сахарова «Финансы и кредит» Москва – ... ... ... ... ... экономики
Казахстана» автореферат, Алматы – 1995.
15 В.М.Родионова «Финансы» Москва – 1994.

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 33 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Салықтар елдің орнықты экономикалық дамуын қамтамасыз ету факторы ретінде66 бет
Қазақстан экономикасын дамытудағы мемлекеттік бюджеттің ролін арттыру100 бет
Қазақстан Республикасы аумағындағы ішкі туризмді дамыту84 бет
«Мектеп жасына дейінгі балалардың тілін дамытудағы ойын технологиясының түрі – ұсақ моториканың маңызы».9 бет
«Ұлы Жібек жолының – Қазақстан туристік экскурсияны жандандыру мен дамытудағы маңызы»65 бет
Агроөнеркәсіп кешенің дамытудағы шаруашылық инфрақұрылым саласының ролі35 бет
Агроөнеркәсіп кешенің дамытудағы қызмет көрсету саласының ролі36 бет
Адамгершіліктік қасиеттер мен құндылықтарды қалыптастыру мен бала тілін дамытудағы ауыз әдебиетінің маңызы44 бет
Адамзат қоғамын рухани дамытудағы философияның рөлі19 бет
Аймақты дамытудағы жүргiзiлген инвестициялық саясаттың тиiмдiлiгi48 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь