Антик философиясы туралы

Кіріспе.Антик философиясы.
Негізгі бөлім:
а)Антик философиясының дамуы
б)Ежелгі Грекия дүниетанымының философиясының қалыптасуы
в)Антик философиясындағы софистер
Қорытынды
«Антик философиясы» деген термин мың жылдан аса тарихы бар грек-рим философиясын білдіреді. «Антик» сөзінің латын тілінен аударғанда «көне» деген мағынаны білдіретінін ескерсек, бұл жалпы философиялық ой дамуының бастапқа кезеңін аңғартар еді. Алайда, қалыптасқан дәстүр бойынша антик дәуірі тек бастықтың көне заманын білдіріп, осы грек-рим әлеміне қатысты айтылады. Ал, хронологиялық шеңберіне келер болсақ, антик философиясы өзінің бастауын б.з.д. VII-VI ғасырдан алып, ал оның аяқталуы б.з. 529 жылы император Юстинианның барлық христиандық емес философиялық мектептерді рим түрінде жаптырған датасымен байланыстырылады. А.С. Богомоловтың айтуынша оның ішіндегі үш ірі кезеңді айқындауға болады:антик философиясының қалыптасуы немесе Сократпен аяқталатын ерте классика (б.з.д. VII-Vғ.); классикалық грек философиясы (б.з.д. IV ғ.) эллиндік-римдік философиясы (б.з.д.IIIғ.-б.з. Vғ.). Ал Дж. Реале мен Д. Антисери антик философиясы дамуының төмендегідей жетілдірілген жүйесін ұсынады.
1.Б.з.д. VI және V ғасырлар аралығын қамтитын физис және космос мәселелерімен айналысқан натуралистік кезең. Мұның өкілдері қатарына иониалықтар, пифагоршылар, элеаттар, физик-плюралистер және физик-экликтер жатады.
2.Адам болмысының мәнін айқындаумен тұңғыш айналысқан гуманистік кезең. Бұл кезеңнің басты өкілдері-софистер және әсіресе Сократ.
3.Сезімнен тыс әлемнің ашылуы және негізгі философиялық мәселелерді органикалық түрде қарастырған Платон мен Аристотельдің үлкен сиетезі кезкңі.
        
        Антик философиясы
«Антик философиясы» деген термин мың жылдан аса ... бар ... ... ... ... ... ... аударғанда «көне»
деген мағынаны білдіретінін ескерсек, бұл жалпы философиялық ой дамуының
бастапқа кезеңін аңғартар еді. ... ... ... бойынша антик
дәуірі тек бастықтың көне заманын білдіріп, осы ... ... ... Ал, ... ... ... ... антик философиясы
өзінің бастауын б.з.д. VII-VI ... ... ал оның ... б.з. 529 ... ... барлық христиандық емес философиялық мектептерді рим
түрінде жаптырған датасымен байланыстырылады. А.С. Богомоловтың айтуынша
оның ... үш ірі ... ... болады:антик философиясының
қалыптасуы немесе Сократпен ... ерте ... ... ... грек ... (б.з.д. IV ғ.) эллиндік-римдік ... Vғ.). Ал Дж. ... мен Д. ... ... философиясы
дамуының төмендегідей жетілдірілген жүйесін ұсынады.
1.Б.з.д. VI және V ... ... ... ... және ... ... натуралистік кезең. Мұның өкілдері қатарына
иониалықтар, пифагоршылар, элеаттар, физик-плюралистер және ... ... ... айқындаумен тұңғыш айналысқан гуманистік
кезең. Бұл кезеңнің басты өкілдері-софистер және әсіресе ... тыс ... ... және негізгі философиялық мәселелерді
органикалық түрде қарастырған ... мен ... ... ... ... ... дәуіріндегі эллиндік мектептер мен
пұтқа табынушылық заманы соңына дейін-кинизм, эпикуреизм, ... және ... ... ... ... ... ... ойының діни дәуірі-
неоплатонизм және оның модификацияларының жандану кезеңі.
6.Христиандық ойдың қалыптасуы және грек ... ... жаңа дін ... ... ... кезеңі.
Ежелгі Грекия дүниетанымының жаңа формасы-философияны қалыптастырған
негізгі үш ... ... бірі ... табылады. Оның қалыптасуы да Ерте
Үнді және Ежелгі Қытай жерлерінде байқалған заңдылықтарға сай ... ... ... ... ... ... жемісінің шығыстық
философиясымен салыстырғанда өзіндік ... ... ... қалыптасуына алғышарт болған грек өмірі формалары қатарына,
тағы да ... ... ... ... дін, ғылыми білімнің бастапқы
түрлері, әдеттік сана және тіршілік даналығы жатады.
Грек ... ... ... ... ... ... мектебі өкілдерінен (Фалес, Анаксимандр және Анаксимен), ... ... ... Олар ... ... ... түпнегізін
іздеумен айналысты, нәтижесінде дүниетанымда төңкеріс басталып, философиянң
қалыптасуына әкеліп соқты.
Түпнегіз (архэ)-бұл барлық нәрселердің шығу тегін, ... ... өмір ... және неге ... ... ... негіз. Фалес
барлық нәрсенің түпнегізін су деп пайымдаса, Анаксимандр өзі апейрон деп
атаған шексіздік пен ... ... Архэ ... Анаксиман ауаны,
Геракллит отты атаса, ал Пифагор-сандық ... аса мән ... ... ... түпнегізді неғұрлым философиялық және
абстррктикалық тұрғыда түсіндіруге ... ... ... және ... ... немесе үдерістердің бір бөлігі ғана деген
ой туындамауы тиіс, себебі олар ең ... ... ... Бұл ... бастаудың құдіреттілік қасиеті бар, өйткені ол
мәңгі өмір ... және ... ... дейінгі Алғашқы философтар осы
құдіретті түпнегізді әлемнен ... ... ... әлемнің мәні ретінде
түсіндіргендіктен «натуралистер» деп аталады. Сондықтан Гомер және антие
дәстүрімен салыстырғанда бұл ұғым ... ... ... ... ... ... ... құдайға толы» деп айтқанда барлық нәрсенің өн
бойын түпнегіз қамтиды дегенге меңзейді. Ал өмір ... ... ... ... де жаны ... ... грек ойшылдары әлемдегі бір-біріне үстемдік етуге ұмтылған
қарама-қарсылықтарды аңғара ... ... пен ... ... пен ... т.б.). Анаксимен барлық өзгерістер мен трансформацияларды түсіндірудің
негізі ретінде өзінің үнемі өзгермелі табиғатына орай универсалдық ... ... ... етіп ... ... Ол ... қатар, «тығыздалу»
мен «сиректелу» үрдістеріне динамикалық себеп принципін енгізгендіктен,
себептіліктің ... ... ... үйлесімдіілігін түсіндіріп
бергендіктен милеттің ақыл-ойдың қатаң және логикалық ... ... ... ... бұл ... ... ... әсіресе Гераклтте барлығын басқаратын логос түріндегі түпнегіз-от
ретінде өзінің заңды жалғасын табады. Гераклит сонымен қатар, ... ... ... онан әрі ... ... ... бәрі
өзгереді» деген атақты тезисі осы ағын ... ... ... ... ... ... де ... түйіндерге тоұталады:бір қарама-
қарсылықтан екіншесіне үнемі ... ... ... ... мен күресі идеясы, олардың үйлесімділікке бірігуі, ақиқат пен
танымның көп ... ... дәл осы ... ... ... өз ... пайдаланды.
Философия дүниеге келісімен құдіреттілік (Ксенофан) пен ... ... ... бойы ... ... бұзып, өзінің
жаңашылдық күш-қуатын байқатты. Элейден шыққан ойшылдардың жаңашылдығы
былайша сипатталады: космологияны онтологияға ... ... ... ... ... ... табу («болмыс», «болымсыздық»,
«ойлау»), диалектикалық тәсілді енгізу мен пайдалану арқылы ... ... ... ... ... мен оның тәсілдерін
қолдануды (абсурдқа әкелу принципі) мойындау. ... ... ... күш-қуатын бекітетін тәжірибе деректеріне күмән келтіретін
логос позициясын күшейтуге бағытталған
«Кіші ... ... ... мен ... ... осы ... ... талпыныспен байланысты
болды. Олардың плюралистік концепциялары элейліктердің де, ... ... ... ... Ал бұл үшін ... элемент, немесе төрт
«түбір» ұғымынан өзге біріктіруге және ажыратуға мүмкіндік беретін ... ... деп ... ... ... де ... Анаксагор болса
(Афиныдағы философияның дамуы оның есімімен басталады) әлемдегі сан жетпес
сапалар мен ... көп ... ... ... ... мен ақыл ... олардың бір тәртіпке келуі арқылы
түсіндіреді.
Бұл мәселені түсіндіруге келгенде ең ... және ... ... пен ... ұсынған әлемнің атомистік картинасы болды. ... ... ... ... – атом ... тығыз, онан
әрі бөлінбейтін болмыс) бос ... ... және ... ... формасына, реті мен жағдайына қарай ерекшеленеді,
олар сезіммен ... тек ... ... ... ... ... ал ... түсіну атомдардың өмір сүруін
ақылмен ұғыну арқылы іске асады дей отырып, «ақиқатты» да, ... ... ... ... букіл дүниетанымынан байқалатын атомизм принципі
ғаламның ... мен ... ... сан ... ... пен
кездейсоқтылық туралы ілімдерінде, мәдениет тприхына көзқарасында,
морлаьды зерттеуінде және т.б. ... ... ... ... мүмкіндік
берді.
Антик философиясы тарихындағы ерекше орынды софистер (Протагор,
Горгий және т.б.) алады. ... ... ... ... тұрлаусыз,
ақиқатқа жету жолындағы шынайылықтың орнына жеке мүддені ойлаушылар деп
және тағы да ... ... ... ... ... ... Ү
ғасырдың екінші жартысындағы Грекия өміріне объективті әлеуметтік,
экономикалық, ... ... ... ... ... ... Софистер өз заманының талабын дұрыс ұғын, оған формпа мен дауыс
беріп. Олар аға ... ... ... ... ... ... ... пен қолдауға ие болды. Оларды ... ... ... деп те ... ... ... ... рух
еркіндігін жариялап, бұрынғы әлеуметтік кестені ... оның ... ... ... ... ... Бұл ... бұрынғыдай тек
таңдауллырадың арасында ғана емес, қоғамның барлық қабатына ... ... ... ... тар ... ... ... негізін қалады. «Адам – бар нәрсенің өлшемі» деген ... ... мен ... ... ... ұласқанымен
қатар, сөз өзінің шынайылығынан гөрі ... мен ... ... саятын теориялық жаңалыққа да әкелді. Сондықтан б.з.д Ү ... ... ... сендіру өнері «мемлекет қайраткерінің қолындағы
нағыз штурвалға» айнлды.
Софистер философиялық рефлексияны ... және ... ... ... оның ... ... ретіндегі өміріне бұрынғы
дүниетанмыдағы төңкеріс болып табылды. ... ... ... ... ... ... ... тіл, дін тәрбие немесе басқаша
айтқанда барлық мәдениетке ... ... ... ... ... ... ... гуманистік кезеңнің негізін қалаушылар
болып саналады.
Алайда софистер адамның бұзылған дәстүрлі өмір сүру ... ... ... ... ... Мұны іске ... ... болды,
сондықтан оны антик философиясы тарихының «кіндігі», «философияның бел
ортасы» деп те ... ... та ... ... ... ... адам ... аударғанымен қоймай, адамның мәні – ақыл-ойға
негізделген белсенділік және ... ... ... ... ... жаны ... түйінге тоқталады. Белгілі бір мағынада ... ... ... ... ... ... ... билік,
денсаулық, сұлулық өз табиғаттарында ... ... ... ... тек ... таныммен және дұрыс пайымдаумен басқарылғанда ғана
нағыз игілікке айналады. Сократ бойынша ... ... ... ... қажетті алғышарты («Ізгілік – бұл білім»). Сократ сондай-ақ
бақыттың жаңа ұғымын да ... ... өзі күш ... ... ... ... қана қоймай, өз өлімінің дерегі арқылы ... ... өмір ... Жанды адамның мәнділігі ретінде белгілеуі,
танымды нағыз ізгілік ретінде, өзін-өзі ... ... ішкі ... бағалауы – оның этикасының осы тұжырымдары ... ... ... философиясынан бастау ала отырып, екі түрлі бағытты ұстануға
болатын еді: бір жағынан білместік принципі ... ... ... ... ... ... шығаурға әкелгендей, екінші жағынан нағыз
жоғары білімге жол ... оның ... ... ... ... апологиясы») бір жағынан қарапйым моральдық уағыз
ретінде түсіндірілсе , екінші ... ... ... ... ... оның ... бір ... софистика мен
эристиканы еске түсірсе, екінші ... ... ... ... ... табылады; оның ілімі бір жағынан афиналық ... ... ... ... ... ... ... кеңістігі ашылады.
Платон мен сократшылар деп аталатындар ... әр ... ... ... IV ... ... үшін «жоғары классика» дәуірі болып табылады.
Бұл дәуірде антиктік философиялық ойдың ... ... ... ... ... және Аристотельдің философиялық жүйелері
қалыптасты. Сократтың ең ... ... және ... ... ... ... әр ... және әр алуан қырларымен ерекшеленеді. Оның
шығармашылығында философия мифке қайта ... Онда миф ... оның ... ... серпін береді. Әр түрлі кезеңдерде оның
философиясындағы метафизика мен ... діни ... ... зор ... бөлінсе,қазіргі уақытта платонизмнің мәні ретінде
оның ... ... ... проблематикасына баса назар
аударылады. Платон ілімінің ... ... осы ... ... ғана ... метафизиканың кең ауқымды ерекшелігі,онда жаңа шындықтың
ашылуымен байланысты, яғни физис философиясында бұрын-соңды сөз ... тыс, ... тыс ... ... байланысты болды.
Платонның дәл осы жаңалығы философия дамуындағы материалдылық ... ... ... тән және ... тыс ... ... ... Осы категориялар тұрғысында табиғат пен ғарыш өз ... ... ... тек ... ... ... ғана ... Нағыз және
нақты болмысқа заттардың мәнін, олардың парадигмасын білдіретін идеялар
ғана ие болады. ... ... ... сатылы түрде ұйымдастырылған
жүйе. Оның ең жоғарғы ... ... ... идеясы орналасқан.
Физикалық әлем немесе сезіммен қабылданатын ... ... ... ... ... ... үлгі ... әлем), көшірме (физикалық әлем) және
Жаратушы ... ... ... ... ... ... ... әуел бастан нақтылық түрінде ұшырасатын
ақиқатты ажыратып алу ... ... Бұл ... ... сократтық
майевтика болып табылса, ал «диалектика» термині онда жаңа ... ... ... ... ... ... ... ақиқатты мистификациялау
ретінде қарастырса, ал эротика-абсолютке жетудің ... емес ... адам ... дуалистік болғандықтан (жан мен тән), таным
тазару ретінде, ал диалектика бетбұрыс ... ... ... ... үшін ең ... ... ... метемпсихоз ұғымы әр
түрлі мифтер ... ... ... ... оның бүкіл ой-толғамдарын
қорытындылайтын «Мемлекет» диалогы болып ... ... ... саясаткер философқа айналса (және ... онда ... ... ... ... ... шынайы мемлекет қалыптастыруға
болады. Ал Әділеттілік бүкіл басқа ... ... ... ... өзек ... ... ... мемлекетті сәтсіз аяқталған соң Платон
өзінің «Саясат» және «Заңдарында» «барлық ... ... ... адамдардан құралған нақты мемлекеттің формасын табуға ұмтылады.
Платондық Академияның ең ... ... ... ... ... мен метафизикадан бас тартып, натурализм мен эмпиризмге
бет бұру деп ... ... ... ол ... ... ... оның
ілімін алға жылжыта отырып, оның теориясы ... шыға ... ... мен ... рухы оны ... ... ... бен жүйелеугеалып келді. Ол философиялық білімдердің-
метафизиканың, физиканың, психологияның, этиканың, саясаттың, эстетиканың,
логиканың даму ... ... ... ... Аристотель ең алдымен теориялық
ғылымдарға басымдылық береді, оның ішінде барлық ғылымдардың шыңы ... ... орын ... ... «бастапқы философияға» беріледі. Бұл
жалғандыққа жол ... ... ... таза ... ... ... Оның ... болмыстың төрт себебін зерттеу болып табылады,оның
ішіндегі ең маңыздылары-барлық заттарды құрайтын форма (мәнділік, ... және ... ... ... сезімнен тыс
субстанция-бұл ... және ... ... түпнегіз, Бастапқы
қозғаушы. ... ... ... ... ... зерттей отырып, оның ішкі сипаттамасы ретінде қозғалысты
қарастырады. Оның психологиясы ... ... ... оның
ішіндегі ең терең және даралығымен ерекшеленетіні «Жан туралы» деп аталады.
Стагирит жанды үш құрамда ... ... ... ... ... оның ... екі құрамы барлық жанды заттарға тиесвілі
болса, тек адам ғана осы үш ... ... да ... ие.
Аристотель практикалық ғылымдар қатарына этика мен ... ал ... ... ... жету ... ... ... қадір-
қасиеттер «дұрыс ұстаным» немесе «шет аралықтардың ортасы» ретінде
қарастырылады. ... ... ... өмір мен ... ... жетілген мемлекеттің идеалын ойлап шығарды.
Мәдениет тарихында Аристотель өз есімімен аталатын дәстүрлі логиканың
негізін қалаушы ретінде де белгілі. ... да ол ... ... ... ... ... бойы өзгеріссіз қолданылып, тек
Жаңа заманнан бастап оның екінші белесі, яғни қазіргі ... ... ... даму кезеңіне дейін өмір сүрді.
Егер ақиқатты зерттеу, білімді жан-жақты дамыту философия мен ... ... ... ... ал ... ... міндетін
Аристотель өзгеше түсіндіреді.риторика сендірудің тиімді құралы мен тәсілі
болса, ал ... ... ... құмарлықтардан тазартады,
рационалдылықты күшейтетін эмоционалдық саланы жаңартудың құралы ... ... ... материалистік позицияны ... ... ... ашу, ... ... ашу үшін сезім мүшелері
арқылы алынған шындықты негізге алу керек. Жеке-дара заттар өзгергіш, ... жеке ... ... ... бұл ... ... мен
метафизика ұштасып жатыр. Аристотель сонымен бірге ойлаудың формалары мен
тәсілдерін егжей-тегжейлі саралап шыққан алғашқылардың бірі ... ... ... ... ... ... дүниеге көзқарастардың негізгі түрлерінің бастапқы ... ... ... ол ... философиялық ой-пікірінің
дамуындағы орасан зор маңызын ешқашан жоғалтпайды.
Жоспар
Кіріспе.Антик философиясы.
Негізгі бөлім:а)Антик философиясының дамуы
б)Ежелгі Грекия ... ... ... ...

Пән: Философия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Антик философиясы8 бет
Антик философиясы жайлы39 бет
Антик философиясы туралы ақпарат8 бет
Антик философиясының дамуы12 бет
Антик философия. Софистер4 бет
Антикалық мәдениеттегі философия7 бет
Антикалық философияның даму кезеңдері9 бет
Антикалық әдебиет:түрлі жанрлық салаларының қалыптасуы11 бет
Ежелгі Грекия мен Рим мәдениеті11 бет
Ежелгі дүние философиясы21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь