Табиғат қорғаудың қазіргі кездегі проблемалары

І. Кіріспе
Экологиялық апат зоналары
ІІ. Негізгі бөлім
1. Бізге Каспий мұнайының гөрі бекіресі қымбат.
2. Каспий теңізінде неге қызыл балықтар азайып барады.
3. Арал теңізінің экологиялық ахуалы Қазақстан полигондары.
ІІІ. Қорытынды.
Экологиялық апат зоналарын қорғау.
Арал теңізі - Қазақстанның інжу-маржаны, шөл белдеміндегі бірден-бір көгілдір су айдыны еді. Оның апатқа ұшырағанға дейінгі көлемі -1066 км2, терендігі - 30-60 метр, тұздылығы - 10-12 % болған. Қойнауы кәсіптік бағалы балықтарга бай, жағасы қоға мен қамысты теңіз еді, Сол кездерде жылына 50-150 мың балық ауланса, теңіз жағасынан едәуір мөлшерде бұлғын терісі игерілген.
Арал өңірінің тұрғындары 1970 жылдарға дейін әлеуметтік-эконо микалық түрғыда жақсы қамтамасыз етілген тіршілік кешті. Теңіз өңіріндегі елді мекендерде 17 балық колхозы, 10 балық өңдейтін зауыт және 2 балық комбинаты түракты жүмыс істеген.
1960 жылдардан бастап Арал өңірін игеру қолға алынды. Осы аймак-тағы игерілетін жер көлемі бүрынғыдан Өзбекстан мен Тәжікстанда 1,5, Түрікменсанда 2,4, Қазақстанда 1,7 есеге өсті. Ал Әмудария мен Сырдария бойындағы халықтың саны 1960-1987 жылдар аралығында 2,2 есеге артты. Халық санының өсуіне орай суға деген қажеттілік те артты. Осыған орай, 1970-1980 жылдар аралығында Аралға қүйылатын су мөлшері азайды. Оның негізгі себептері - антропогендік факторлар еді. Екі өзен бойындағы суды мол қажет ететін күріш пен мақта өсіру ісі қаркындап дамыды (Шардара).
Оның үстіне ауыл шаруашылығының басқа да салалары барынша дамыды. Өзен бойлары игеріліп, суды ысырапсыз пайдалану жүзеге асты. Мәселен, Аралға 1960-1965 жылдар арасында 44 мың м3 су қүйылса, бұл көрсеткіш 1974-1978 жылдары 13 мың мал 1990 жылдары екі есеге қысқарды. Нәтижесінде, Арал теңізінің деңгейі 23 метрге дейін төмендеп, оның су айдыны 30-200 км-ге дейін қусырылды. Судың тұздылығы 40 пайызға дейін артты. Оның үстіне скі өзен бойындағы шаруашылықтарда тыңайтқыштар мен химиялык препараттарды колдану бұрын-соңды болмаған көрсеткішке жетті. Тыңайтқыштарды қолдану 10-15 есеге өскен. Осындай антропогендік факторлар Арал өңірін экологиялык апатқа ұшыратты. Қүрғап қалған тсңіз түбінен жыл сайын айналаға зияндылығы өте жоғары 2 млн. т түзды шаңдар көтеріліп, желмен тарай бастады. Сонымен, Арал апатына себеп болған факторларға:
        
        ҚАЗАҚСТАН  РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ  ЖӘНЕ  ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
АБАЙ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ ПЕДАГОГИКА ... ... ... ... ... ... 3БЭК -І топ
Мукакожаева Ж.К.,
Саменова Ж.С.
Тексерген: Айтешова Қ.
Алматы ... ... апат ... Негізгі бөлім
1. Бізге Каспий мұнайының гөрі бекіресі қымбат.
2. ... ... неге ... ... ... барады.
3. Арал теңізінің экологиялық ... ... ... ... апат ... ... теңізінің экологиялық ахуалы
Арал теңізі - Қазақстанның інжу-маржаны, шөл белдеміндегі бірден-бір
көгілдір су айдыны еді. Оның ... ... ... көлемі -1066 км2,
терендігі - 30-60 метр, тұздылығы - 10-12 % ... ... ... ... бай, ... қоға мен ... теңіз еді, Сол кездерде жылына 50-
150 мың балық ауланса, теңіз жағасынан едәуір ... ... ... ... тұрғындары 1970 жылдарға дейін әлеуметтік-эконо микалық
түрғыда жақсы қамтамасыз ... ... ... ... ... ... 17 балық колхозы, 10 балық өңдейтін зауыт және 2 балық комбинаты
түракты жүмыс істеген.
1960 жылдардан бастап Арал өңірін ... ... ... Осы ... жер ... ... ... мен Тәжікстанда 1,5,
Түрікменсанда 2,4, Қазақстанда 1,7 есеге өсті. Ал Әмудария мен ... ... саны ... ... ... 2,2 ... артты. Халық
санының өсуіне орай суға деген қажеттілік те ... ... ... ... ... ... қүйылатын су мөлшері азайды. Оның негізгі
себептері - антропогендік факторлар еді. Екі өзен ... суды мол ... ... пен ... өсіру ісі қаркындап дамыды (Шардара).
Оның үстіне ауыл шаруашылығының басқа да салалары барынша ... ... ... суды ... ... жүзеге асты. Мәселен, Аралға
1960-1965 жылдар арасында 44 мың м3 су ... бұл ... ... 13 мың мал 1990 ... екі ... қысқарды. Нәтижесінде, Арал
теңізінің деңгейі 23 метрге дейін төмендеп, оның су ... 30-200 ... ... ... тұздылығы 40 пайызға дейін артты. Оның ... ... ... ... ... мен ... препараттарды
колдану бұрын-соңды болмаған көрсеткішке жетті. Тыңайтқыштарды қолдану 10-
15 есеге өскен. Осындай антропогендік ... Арал ... ... ... ... қалған тсңіз түбінен жыл сайын айналаға зияндылығы
өте жоғары 2 млн. т түзды шаңдар көтеріліп, желмен ... ... ... ... ... ... ... жердің тарихи-табиғи ерекшеліктерін ескермеу;
ауыл шаруашылығын дұрыс жоспарламау, судың қорын есеп-
ке алмау;
суды өте көп қажет ететін күріш, мақта дақылдарын ... ... ... игерудің агротехникалық шараларын сақтамау және суды
үнемді пайдаланбау;
- табиғат ресурстарын пайдаланудағы жіберілген қателіктер ... ... ... ... негізделмеуі болып табылады.
Осы аталған фактілер Арал теңізі ... ... ... ... ... Бүл жағдайлар адам баласының қолдан істеген
қателігі ретінде дүние жүзіне ... ... ... ... ... казіргі экологиялық апаттар ныша-ны жыл өткен
сайын теңіз суын тарылтуда. Оның ... мен ... ... бітуге жақын.
Топырақтың түздануы өте жылдам жүруде. Арал теңізінде ... ... ... ... 1-2 ... ғана ... ... алынды. Ондағы
түрғындардың әлеуметтік жағдайы төмендеп кетті. ... ... ... ... ... ... 13-20 млн. т деп есептеледі. Тіптен, түзды шаңдар
әсері сонау Орта Азия республикалары аумағына жетіп, ауыл ... ... ... ... ... - 60 %, ... ... %-ға артып отыр. Мүның өзі ... ... ... ... Арал
өңіріндегі климаттың өзгеруі шөл белдемінің табиғи ландшафтарын бірте-бірте
күрделі әрі қайтымсыз антропогендік экожүйелерге карай ығыстыруда.
Арал өңіріндегі антропогендік ... ... ... ... ... тікелей әсер етуде. ... ... ... ... ... ... ... аймақтарға еріксіз
қоныс аударуда.
Қазіргі Арал өңірінде адамдардың денсаулығы күрт төмендеп кетті. Бүл ... ... ... ... ... тас ... сарысу, өкпе-
тыныс жолдарының қабынуы, жүкпалы аурулар республиканың басқа ... ... ... ... ... ... ... дүние жүзі халықтарын толғандыруда. Оның біржола
жойылып кетуі Орта Азия мен Қазақстанды ғана емес көптеген ... ... ... әкелмек. Ал әлемдік климаттың өзгеруі, шәлге
айналу, ... ... ... ... ... Арал мәселесі соңғы 10 шақты жылда географ және
эколог ... ... ... ... ... Арал мәселесі
туралы халықаралық конферснциялар үйымдастырылды. Өркениетті елдер ... ... Олар ... Орта Азия республикалары, Ресей, АҚШ,
Жапония, т.б. мемлекеттер.
Арал теңізін құтқару жөнінде бірнеше гылыми болжамдар мен ... ... ... ... ... мен ... ... суын реттеу аркылы суды
молайту.
Арал теңізін жартылай сақтап қалу.
Каспий теңізінің суын жасанды канал арқылы әкелу.
Жер асты ... ... Арал ... ... табиғи реттеулін немесе толысуын күту.
Әрине, бұл жобалар болашақтың ісі ... ... ... ... Бәрі де ... ... ... Ал оның іске асуы адам-зат
қауымының білімі мен біліктілігіне ... ... ... ... ... ... бағытында батыл да жоспарлы түрде ... ... ... ... ... - адам ... ... оны
сақтап қалу аға үррпақтың болашак алдындағы борышы.
Полигондар
Полигондар - бұл ... ... ... ... ... мен ... ... арнайы табиғат қорғау ... ... ... мақсаты -қалдықтарды көмуге бөлінген жерді
экономикалык түрғыдан тиімді түрде қолдану арқылы ... ... асты мен ... ... улы ... ... ... ретінде пайдаланатын жер 20-25 жылдай мерзімге ... Олар ... ... ... санитарлық қорғау
зонасының ені 3 км —ге тең болуға ... ... ... ауылшаруашылық
егістік жерден және транзитті жолдардан 200 м-ден, орман алқабынан 50 ... ... ... Санитарлық қорғау зонаны көгалдандыру және периметр
бойымен ені 50 метрдей ... ... ... ... ... қарастырылады.
Жергілікті суды қорғау мен санитарлық эпидемиялық ... ... ... ... ... жоне ... жатпайтын улы
қалдыктардың түрлері анык. корсетіледі. Қалдықтар міндетті ... ... Әр ... ... санитарлық ережелерді
негізге ала отырып, қалдықтарды ... ... ... ... ... т. б. ... ... адамдарға арналған қауіпсіздік
техникасының нүсқауларын жасайды. Полигон басшыларымен және жергілікті
санитарлық ... ... ... келісілгеннен кейін бүл
қүжатты онеркәсіи мекемесінің басшысы бекітеді.
Полигондар оңашалау, үйлер салынбаған, жақсы ... ... ... қар ... және ... ... ... астында қалмайтын
жерлерге орналастырылады. Полигонды жиі жел түратын бағытты анықтап, ел
түратын жердің ық ... су ... ... ... ... уылдырық
шашатын және балықтардың мскендейтін жерлерінен томен, су жинауға арналған
ашық ... тыс ... ... ... ... ... жер ... 20 м-ден артык тереңдікте жатуға тиіс, сонымен ... ... ... ... ... ... ... 1 мкм
тәулік артык болмауы керек. Әсірссс ... ... жер ... ... калдықтарды комуге болмайды.
Дүние жүзі бойынша іс жүзінде ... ... ... ... келесі жолдармеп ұйымдастырылады:
кому және жарым-жартылай өидеу жүмыстарын жүрғізуғе
арнайы полигондарды салу;
азот ... ... ... ... ... ... жағатын зауыттарда қалдыктарды жағу;
ферментациялау (мал шаруашылығының ағындарынан биогаз
алу);
бастапқы сорттау, пайдаға асыру және ... ... ... ... қалдықты пиролиздеу - ауасыз жоғары тем-
псратурада (шамамен 1700 °С) қыздыру.
Қалдықтарды ... үшін ... ... жасалады (полигондар,
шламсақтау орындары, тау жыныстарының үйінділерін сақтайтын жерлер және ... ҚТҚ ... ... ... ... ... гидрогеологиялық
және басқа да барлау ... ... ... ... ала отырып,
мемлекеттік экологиялық сараптау қорытындысы жасалып, полигонға ... ... ... ... ... ... мақсатында бүрынғы
бақылаусыз қоқыс тастайтын жерлердің ... ... ... ... салу
кеңінен дамып келе жатыр. Полигондар салу үшін 20-25 жыл оданда көп жылдар
уақытында ... ... ... сазды жер тандалады. Таңдалған
алаңның таба-нына фильтратты ... үшін ... ... ... 1,5 м немесе оданда тереңдеу етіп қазады. Егерде сазды жер
болмаса, ... су ... ... ... полигон салу кажет болса, онда
астаудың түбіне қалыңдығы 0,5 м ... ... ... ... ... ... сурет).
Тоулік ішінде полигонның бір алаңына калдықтарды ор-наластырып, оларды әр 2
м ... ... ... ... ... тәулікте қалдықтарды
басқа алаңға әкеліп орналастыра ... ал ... алаң ... 0,25 ... ... ... Бұл ... қабатпсн жабу және тығыздау
жүмыстарын ... ... ... мен ... ... ... шектейді.
Полиғонның алатын жерінің көлемін азайту максатында қалдыктарды 60 ... ... ... ... ... ... 1934 жылы ... ... 857 мың ... Іле ... ... ... ... аңғарма
дейін оған Талғар
тау жоталары кіреді.
Мақсаты: Іле ... ... ... студентттер: 3 курс, БЭК 1 ... ... ... ... ... ... аға ... М.М.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Адам әрекетінен кейін табиғаттың өзгеруі 6 бет
Атмосфера және климат11 бет
Ауыл мектебі оқушыларының экологиялық тәрбиесін қалыптастырудың теориялық негіздері5 бет
Ерекше қорғауға алынған территориялар24 бет
Жануарлар биотехнологиясының жалпы биологиялық негіздері6 бет
Мемлекеттің табиғатты басқару қызметтері77 бет
Орман,балық жане аңшылық шаруашылығы мен ерекше қорғалатын табиғи аумақтар саласындағы бұзушылықтарды жою бойынша міндетті түрдегі ұйғарым17 бет
Табиғат қорғаудың негіздері12 бет
Табиғат қорғаудың негіздері туралы18 бет
Табиғи ортаны қорғау11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь