Қылмыстық жауаптылықтан және жазадан босату

Кіріспе
Негізгі бөлім
1. Қылмыстық жауаптылықтан және жазадан босатудың
түсінігі және түрлері
2. Қажетті қорғану шегінен асқан кезде қылмыстық
жауаптылықтан босату
3. Жәбірленушімен татуласуға байланысты қылмыстық
жауаптылықтан босату
4. Жағдайдың өзгеруіне байланысты қылмыстық
жауаптылықтан босату
5. Ескіру мерзімінің өтуіне байланысты қылмыстық
жауаптылықтан босату
6. Жазаны өтеуден мерзімінен бұрын шартты тұрде босату
7. Жазаның өтелмеген бөлігін неғұрлым жеңіл жаза
түрімен ауыстыру
8. Жүкті әйелдердін және жас балалары бар әйелдердің
Жазаны өтеуін кейінге қалдыру
9. Ауруға шалдығуына байланысты жазадан босату
10. Төтенше мән.жайлардың салдарынан жазадан
босату мен жазаны өтеуді кейінге қалдыру
11. Айыптау үкімін орындаудың мерзімі ескіруге
байланысты жазадан босату
12. Рақымшылық немесе кешірім жасау актісі негізінде
Қылмыстық жауапкершілік пен жазадан босату ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
13. Сотталғандықтан арылу және оны жою ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
Пайдаланған әдебиет тізімі
Бірінші рет кішігірім немесе орташа ауырлықтағы қылмыс жасаған адам, егер ол қылмыс жасағаннан кейін айыбын мойындап өз еркімен келсе немесе қылмысты ашуға жәрдемдессе неме¬се қылмыс келтірген зиянды өзгеше түрде қалпына келтірсе, қылмыстық жауаптылықтан босатылуы мүмкін (65-бап, 1-бөлігі).
Қылмыстың жауаптылықтан босатудың бұл түрі Қылмыстық кодекстің Ерекше бөліміндегі жеке қылмыс құрамының санкцияларында көрсетілген реттерде ғана қолданылады. Мұның өзінде шын жүректен өкіну деп тану үшін кінәлінің кінәсін мойындап, өз еркімен келуі, шын жүректен өкінуі қылмысты ашуға жәрдемдесу және келтірілген зиянның орның толтыруы белгілері болуы шарт.
Кінәсін мойындап келу деп біткен немесе дайындық арасындағы (дайындалу, оқталу), қылмыстарды істегеннен кейін кінәлі адамның өзінін айыбын мойындап заңда көрсетілген орғанға келуін айтамыз. Кінәсін мойындап келу көп жағдайларда аяқталған қылмысты істегеннен кейін орын алады. Шын жүректен өкіну деп, істеген кінәлінің қылмысы үшін ағынан жарылып өкініш білдіруі; өзін-өзі айыптауы; істеген ісі үшін қандай да болсын жазаны адал өтеуге даяр екендігіне көз жеткізу; іштей қатты күйзеліп, қайғылануы сияқты әрекеттерін айтамыз. Келтірілген зиянның орның толтыру деп кінәлінің өз еркімен ешкімге айтқызбай-ақ келтірген материалдық зиянның орның толтыруы, жәбірленушіден келтірген моральдық зияны үшін кешірім сұрап, істеген іс-әрекеті үшін өзінің айыбын толық мойындап, болашақта оны қайталамауға уәде беруі және тағы басқа әрекеттер жатады. Қылмысты ашуға жәрдемдесу деп тергеу орғандарына болған мән-жайларды айқын баяндауы, қылмысқа қатысқандарды дұрыс анықтап беруді, қылмыстық құралдарды, қолды болған затты табуға көмек беруін, сондай-ақ жәбірленушіге келтірген моральдық зияны үшін одан кешірім сұрауын айтамыз. 65-баптың 1-бөлігі бойынша шын жүректен өкінуіне байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату біріншіден, айыптының бірінші рет онша ауыр емес немесе ауырлығы орта қылмысты істеуі, екіншіден, қылмыс істегеннен кейін: а) айыбын мойындап өз еркімен келуі; б) қылмысты ашуға жәрдемдессе; в) келтірген зиянның орның қалпына келтірсе ғана қылмыстық жауаптылықтан босатылуы мүмкін. Сондай-ақ қылмыс жасаған адам егер ол ұйымдасқан топ немесе қылмысты сыбайластық (қылмысты ұйым) жасаған қылмыстарды болғызбауға, ашуға немесе тергеуге, ұйымдасқан топ немесе қылмысты сыбайластық (қылмысты ұйым) жасаған қылмысқа басқа да қатысушыларды анықтауға белсенді түрде жәрдемдессе, қылмыстық жауаптылықтан босатылуы мүмкін (65-бап, 2- бөлігі). 65-баптың 2-бөлігі жеке адамға қарсы ауыр немесе аса ауыр қылмыс істегендерге қолданылмайды. Демек, бұдан басқа қылмыстарды жасаған адамға сот осы көрсетілген қағидаға сәйкес егер ол ұйымдасқан топ немесе қылмысты ұйым жасаған қылмыстарға қарсы заңда көрсетілген іс-әрекеттерді шын жүректен жасағанда ол қылмыстық жауаптылықтан босатылуы мүмкін.
1. ҚР құқық негіздері. Е.Баянов, Алматы, 2001ж
2. С.Д. Баққұлов Құқық негіздері., Алматы, 2004ж.
3. А. Ағыбаев, 1998 «Жеті жарғы», 1998 ж.
4. А. Ағыбаев, 2007«Жеті жарғы» ЖШС, өнд. толықт., 2007 ж.
5. Табанов С.А.,2003 "Жеті жарғы" ЖАК, 2003 ж.
6. Назарбаев Н.А. Стратегия развития Казахстана до 2030 года. -Алматы, 1997. -34 б.
7. . Құқықтық статистиканың 2006 жылғы мәліметтері
8. ҚР ҚІЖК Алматы-2004 жыл.
9. Фаткуллин Ф.Н. Общие проблемы процессуального доказывания.- Казань: Изд. Казаньского Ун-та. 1973 ж. 173 б.
10. Джакишев Е.Г. Криминалистическая характеристика преступлений и ее значение в определении обстоятельств, подлежащих доказыванию// В кн. Некоторые вопросы борьбы с преступностью в Казахской ССР- Алма-Ата КазГУ, 1987, 77-79 б.
        
        Мазмұны
Кіріспе
Негізгі бөлім
1. Қылмыстық жауаптылықтан және жазадан босатудың
түсінігі және түрлері
2. Қажетті ... ... ... кезде қылмыстық
жауаптылықтан босату
3. Жәбірленушімен татуласуға байланысты қылмыстық
жауаптылықтан босату
4. ... ... ... ... босату
5. Ескіру мерзімінің өтуіне байланысты қылмыстық
жауаптылықтан ... ... ... ... ... ... тұрде босату
7. Жазаның өтелмеген бөлігін неғұрлым ... ... ... ... әйелдердін және жас балалары бар әйелдердің
Жазаны өтеуін кейінге қалдыру
9. ... ... ... ... босату
10. Төтенше мән-жайлардың салдарынан жазадан
босату мен жазаны өтеуді кейінге қалдыру
11. Айыптау үкімін ... ... ... ... босату
12. Рақымшылық немесе кешірім жасау актісі негізінде
Қылмыстық ... пен ... ... ... және ... ... тізімі
Кіріспе
Бірінші рет кішігірім немесе орташа ауырлықтағы қылмыс жасаған адам,
егер ол қылмыс жасағаннан кейін айыбын мойындап өз ... ... ... ... ... ... ... келтірген зиянды өзгеше түрде
қалпына келтірсе, қылмыстық жауаптылықтан босатылуы ... ... ... ... босатудың бұл түрі Қылмыстық кодекстің Ерекше
бөліміндегі жеке қылмыс құрамының санкцияларында көрсетілген ... ... ... өзінде шын жүректен өкіну деп тану үшін ... ... өз ... ... шын ... ... ... ашуға
жәрдемдесу және келтірілген зиянның орның толтыруы ... ... ... мойындап келу деп біткен немесе ... ... ... қылмыстарды істегеннен кейін кінәлі ... ... ... ... ... ... ... айтамыз. Кінәсін мойындап
келу көп жағдайларда аяқталған қылмысты ... ... орын ... ... ... деп, ... ... қылмысы үшін ағынан жарылып өкініш
білдіруі; өзін-өзі айыптауы; істеген ісі үшін ... да ... ... адал
өтеуге даяр екендігіне көз жеткізу; іштей қатты күйзеліп, қайғылануы ... ... ... ... ... ... деп ... өз
еркімен ешкімге айтқызбай-ақ келтірген материалдық зиянның орның толтыруы,
жәбірленушіден келтірген моральдық зияны үшін ... ... ... ... үшін өзінің айыбын толық мойындап, болашақта оны қайталамауға ... және тағы ... ... жатады. Қылмысты ашуға жәрдемдесу деп
тергеу орғандарына болған ... ... ... ... ... ... беруді, қылмыстық құралдарды, қолды болған
затты табуға көмек беруін, сондай-ақ жәбірленушіге ... ... үшін одан ... ... ... ... ... бойынша шын
жүректен өкінуіне байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату біріншіден,
айыптының бірінші рет онша ауыр емес ... ... орта ... ... қылмыс істегеннен кейін: а) айыбын мойындап өз еркімен келуі; б)
қылмысты ашуға жәрдемдессе; в) келтірген зиянның ... ... ... қылмыстық жауаптылықтан босатылуы мүмкін. Сондай-ақ қылмыс жасаған
адам егер ол ұйымдасқан топ ... ... ... ... ... ... болғызбауға, ашуға немесе ... ... ... ... ... (қылмысты ұйым) жасаған қылмысқа басқа да
қатысушыларды анықтауға ... ... ... ... ... мүмкін (65-бап, 2- бөлігі). 65-баптың 2-бөлігі жеке адамға қарсы
ауыр немесе аса ауыр ... ... ... ... ... басқа
қылмыстарды жасаған адамға сот осы көрсетілген ... ... егер ... топ ... ... ұйым жасаған қылмыстарға қарсы заңда
көрсетілген ... шын ... ... ол ... ... ... Қылмыстық кодекстің осы 65-бабының бірінші
және екінші бөлігінде кезделген ... ... ... ... ... ... адам тек осы ... Ерекше бөлімінің тиісті баптарында
арнайы көзделген реттерде ғана ... ... ... ... ... 3-бөлігі). Мысалы, Кылмыстық кодекстің ... ... ... ... шын ... ... қылмыстық жауаптылықтан немесе
қылмыстық жазадан босатудың негізі ретінде көрсетілген. Мысалы, пара
бергендігі үшін ... ... ... ... ... әсер ... заңсыз дайындау, сатып алу, тасу, тұтыну іс-әрекеттері үшін (259-
бап).
1. Қылмыстық жауаптылықтан және жазадан босатудың
түсінігі және ... ... ... ... жауаптылық сот арқылы қылмыс жасаған
кінәлі адамға жаза тағайындау арқылы ... ... ... ... ... ... жаза тағайындаған кезде соттардың
заңдылықты сақтауы туралы» 1999 ... 30 ... ... ... ... бар әрекет жасаған, бірақ қоғамға елеулі қауіп
келтірмейтін адамдарға соттар ... жаза ... ... мен ... қылмыс жасамайтындығы туралы мәселені талқылап,
негіз болған жағдайда ондай адамдарды ҚК-нің 65—68- ... ... ... ... ... ... ... адамды қылмыстық жаза шараларын қолданбай-ақ түзеуге
болатындығы туралы ... ... ... ... және ... ... мән-жайларына және сотталушының жеке басы ... ... ... — деп атап ... (10-тармақ). Осыған
орай кейбір реттерде қылмыстылықпен күресте мақсатқа жету кінәлі ... ... ... ... оған жаза ... ... оны ... өтеуден босату арқылы, сондай-ақ жаза өтеуден мерзімінен бұрын
босату, өтелмеген жазаның бөлігін жеңілірек ... ... ... ... да ... байланысты қылмыстық құқық ... ... ... ... ... жеңілірек жазамен айырбастау туралы институтты
белгілейді. Мұның ... ... ... ... Сонымен бірге
ескерілетін жағдай, қылмыстық жауаптылықтан, жазадан ... ... ... жағы бар. Бұл ... ... жиі ... ... жауаптылықтын сөзсіз бо-луы принциптерін аяққа басады.
Сондықтан да ... ... ... ... ... және ... ... ғана қылмыспен күрес мақсатының қылмыстық жауаптылық немесе
жазаны қолданбай-ақ жүзеге асырылуы жағдайында ғана қолданылуы қажет.
Осы тарауда жасы ... ... ... және жазадан
босатудың негіздері қаралмайды. Жасы толмағандарды қылмыстық жауаптылықтан
және жазадан босату мәселелері ... ... ... заң ... қылмыстық жауаптылықтан босатудың мынадай
түрлері көрсетілген:
1. Шын өкінуіне байланысты қылмыстық ... ... ... ... шегінен асқан кезде қылмыстық жауаптылықтан босату.
3. Жәбірленушімен татуласуына байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату.
4. Жағдайдың өзгеруіне байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату.
5. Ескіру ... ... ... ... ... босату.
6. Рақымшылық немесе кешірім жасау актісі негізінде қылмыстық ... ... ... мен ... ... босату түбегейлі
түрде шартсыз жүзеге асырылады.
Қылмыстық заң бойынша ... деп ... адам жаза ... ... ... босатылуы немесе оның жазасының жеңілірек ... ... заң ... ... ... ... негіздер бойынша жүзеге
асырылады:
1. Ауруға шалдығуына байланысты жазадан босату.
2. Жазаны өтеуден мерзімінен бұрын шартты түрде босату.
3. Жазаның өтелмеген бөлігін ... ... жаза ... ... ... және жас ... бар әйелдерді жазаны өтеуден
кейінге қалдыру.
5. Төтенше мән-жайлардың ... ... ... мен жазаны өтеуді
кейінге қалдыру.
6. Айыптау үкімінің ... ... ... ... ... ... ... немесе кешірім жасау актісі негізінде жазадан босату.
Қылмыстық жауаптылықтан босату, жазадан босату немесе жазаны одан әрі
өтеуден ... ... ... ... қолдану негіздеріне
байланысты болады. Әдетте, қылмыстық ... ... ... ... ... ... ... жауаптылықтан босатудан
басқасы) істелген қылмыстың. коғамға қауіптілігі онша көп болмаған және оны
істеген адамның ... жаза ... ... ... ... ... немесе оны одан әрі өтеуден босату сот үкімі бойынша
белгілі бір жазаға ... соны өтеу ... ... дәлелдеген адамдарға қолданылады.
Мұндай жазадан босату тек заңда белгіленген тәртіппен сот арқылы ғана
жүзеге асырылады.
Қылмыстық жауаптылықтан немесе ... ... ... ... өкілдерінің қатысуы арқылы жүзеге асырылады. Мысалы, жазадан
шартты түрде ... ... ... ... өтеу ... және ... ... ұсынысы болған жағдайда ғана сот арқылы жүзеге
асырылады. Қылмыстық жауаптылыққа ... ... ... ... ... ... ... үкімін орындаудың мерзімі ескіруге
байланысты жазадан босату ... ... ... ... ... ... Қажетті қорғану шегінен асқан кезде қылмыстық
жауаптылықтан босату
Қылмыстық кодекстің 66-бабына сәйкес қоғамға қауіпті қылмыстан болған
үрейлену, ... ... ... салдарынан қажетті қорғану шегінен асқан
адамды сот істің ... ... ... ... ... ... ... ретте қажетті қорғану шегінен асып кісі өлтірген немесе
денеге ауыр жарақат түсірген адамның ... ... ... ... ... ... істелгендіктен қылмыс болып табылады.
Бірақта сот істің нақты мән-жайына қарай ... ... ... ... ... ... болған үрейлену, қорқу немесе асып-сасу салдарынан
қажетті қорғану ... ... ... ала ... оны ... босатуы мүмкін. Егер жоғарыда аталған мән-жайлар орын алмаса,
онда сот айыптыға осы бапта ... ... ... ... осы бап ... ... ... босату немесе босатпауды
сот нақты жағдайларға байланысты ғана ... ... ... ... ... ... кодек[2]стің 67-бабының 1-тармағына сәйкес онша ауыр емес
қылмыс жасаған немесе адамның ... ... ... оның ... ... келтірумен байланысты емес орташа ауырлықтағы ... ... ... ... егер ол ... ... және ... зиянның
есебін толтырса, қылмыстық жауаптылықтан босатуға жатады.
Орташа ауырлықтағы қылмыс жасаған адам, егер ол ... және ... ... ... ... ... қылмыстық
жауаптылықтан босатылуы мүмкін (67-бап, 2-бөлігі).
Қылмыстық Кодекстің 67-бабының 1-бөлігіне ... онша ауыр ... ... ... адам:
а) жасаған әрекеті онша ауыр қылмыстар санатына жатса;
б) ... ... адам ... ... ... жасаған адам жәбірленушіге келтірген ... ... ... ... байланысты қылмыстық жауаптылықтан
босатылады.
Бұл орайда ... ... ... алғаш рет жасағанының не оның
әрекеттерінде қылмыстардың бірнеше мәрте жа-салғанының, жиынтығының немесе
қайталанғанының, оның ... ... үкім ... ... ... ... өтеу ... не сынақ мерзімі ішінде немесе үкімнің
орындалуы кейінге қалдырылған ... не ... ... ... ... ... ... бөлігінде жаңа қылмыс жасағанының маңызы болмайды.
Заңның нақ осы нормасы бойынша орташа ауырлықтағы ... ... ... ... ... қылмыстық жауаптылықтан босатылуға жатады:
а) жасаған әрекеті орташа ауырлықтағы қылмыстар санатына ... ... ... ... ... ... ... ауыр зиян
келтірумен байланысты болмаса;
б) қылмыс алғаш рет жасалса;
в) қылмыс жасаған адам жәбірленушімен татуласса;
г) кылмыс ... адам ... ... ... ... жоғарыда көрсетілген негіздердін ең ... ... ... Қылмыстық кодекстің 67-бабының 1-бөлігін қолдануға
болмайды.
Қылмыстық кодекстің ... ... ... ... ... ... ... жасаған адам, әкеп соққан қылмыс салдарына, сондай-ақ,
оның әрекеттерінде қылмыстардың бірнеше рет жасалғанына, жиынтығына немесе
қайталанғанына ... ... ... болған жағдайда қылмыстық
жауапкершіліктен босатылуы мүмкін:
а) жасаған әрекеті орташа ауырлықтағы қылмыстар санатына жатса;
б) ... ... адам ... ... ... ... адам жәбірленушіге келтірілген зиянның есесін
толтырса.
Осы аталған негіздердің ең ... ... ... ... ... ... ... болмайды.
4. Жәбірленушімен татуласуға байланысты қылмыстық
жауаптылықтан босату
1. ... ... бар ... ... ... егер істі сот ... жағдайдың өзгеруі салдарынан ол жасаған әрекет коғамға қауіпті емес
деп танылса, сот қылмыстық жауаптылықтан босатуы ... ... рет ... ... ... ... қылмыс жасаған
адамды, егер ол адамның содан кейінгі мүлтіксіз мінез-құлқына байланысты ... ... ... ол ... ... деп есептеле алмайтындығы
белгіленсе, сот қылмыстық жауаптылықтан босатуы мүмкін (68-бап).
Қылмыстық кодекстің 68-бабына ... ... ... ... 1-бөлігі) және қылмыс істеген адамның содан кейінгі мінез-құлқының
мүлтіксіз болуына байланысты (баптың 2-бөлігі) ... ... ... емес деп ... ... өзгеруіне байланысты өмірде болатын
объективті елеулі өзгерістердің болуынан ... ... ... ... ... ... ондай іс-әрекеттер жаңа қоғамдық
қатынастарға байланысты әкімшілік құқық ... ... ... ... ... ... мүмкін. Мысалы, соғыс жағдайынан бейбіт жағдайға ... ... ... ... ... ... мәнін жояды.
Осындай іс-әрекеттер істі ... ... ... ... ... ... қауіптілік сипатын жояды, осыған байланысты сот қылмыс
белгілері бар ... ... ... ... ... ... Осы ... екінші бөлігінде бірінші рет онша ауыр емес ... ... ... ... адам, қылмыс жасағаннан кейін, өзінің
өнегелі мінез-құлқымен ... ... онда сот істі ... ... мұндай адам
қоғамға қауіпті емес деп тауып, оны ... ... ... ... онша ауыр емес немесе орташа ауырлықтағы қылмыс істеген адам, істі
сотта карағанда ... бір ... ... ... ... ... ... зор табысқа жетсе, онда сот мұндай адамды қоғамға қауіпті емес деп
танып, оны қылмыстық жауаптылықтан босатуы мүмкін.
[3]
5. ... ... ... байланысты қылмыстық
жауаптылықтан босату
Қылмыстық жауапқа тартудың мерзімінің ескіруі деп қылмыс істеген
уақыттан ... ... ... сол ... үшін ... ... ... жауапқа тартуға мүмкіндік беретін уақыттың өтуін айтамыз. Мұндай
мерзімнің өтуі қолданылатын ... ... ... жояды,
сондықтан да ол қылмыс ескірген қылмыс қатарына ... ... ... ... ... оған ... жинау, істі сотта қарау ... ... ... ... өзі де ... қиындықтарды
туғызады. Сондықтан да жауапқа тарту мерзімі ескірген ... үшін ... ... ... ... ... жоқ. ... кодексте (69-
бап) мұндай жауаптылықтан босатудың негіздері істелген қылмыстың ... ... ... ... қылмыс істегеннен кейін 2 жыл өтсе;
2) орташа ауырлықтағы қылмыс істегеннен кейін 5 жыл өтсе;
3) ауыр ... ... ... 10 жыл өтсе;
4) аса ауыр қылмыс істегеннен кейін 15 жыл өтсе. Ескірудің мерзімі
қылмыс істеген күннен ... және сот ... ... ... ... кезге дейін
есептелінеді. Қылмыс істеген ... деп ... ... орын алған
уақытынан тысқары қоғамға қауіпті іс-әрекет ... ... ... Үзіліссіз қылмыста қылмысқа ... ... ... ... ... оның ... мерзімі есептелінеді. Сөзылмалы
қылмыста ескіру мерзімі ең соңғы іс-әрекетті істеп ... ... ... ... ... көрсетілген мерзім өткенше ауыр немесе аса ауыр қылмыс
істеген адам 69-баптың 1-бөлігінде аталған ... ... ... ... ... жасаса, ескіру мерзімі тоқтатылады. Бұл ретте ескіру
мерзімінің есептелуі жаңа қылмыс ... ... ... ал ... ... адам ... ... біткенге дейін жаңа қылмыс жасаса, әрбір қылмыс
бойынша ... ... өз ... ... жүріп отырады.
Егер қылмыс істеген адам тергеуден немесе соттан бой тасалап жүрсе,
оның ескіру мерзімінін өтуі ... ... ... ... ... бой
тасалаудың өзі кінәлі адамның қоғам үшін қауіптілігін, оның түзелу ... ... ... Мұндай реттерде ондай адамдарды қылмыстық
жауаптылықтан босатуға жол ... ... ... ... ... өтуі ол адамды ұстаған күннен бастап немесе кінәсін мойындап өзі
келген күннен бастап, қайта жаңғыртылады. Бұл ... егер ... ... бері 25 жыл өтсе және ескіру мерзімі тоқталмаса, адам ... ... ... ... ... мүмкін болған ... ... ... ... жауапқа тартудың ескіру мерзімін қолдану жөніндегі
мәселені тек қана сот ... Егер ... ... ... ... адамды қылмыстық жауаптылықтан босату мүмкін деп таппаса, өлім ... ... Бұл ... сот 25 ... ... ... ... айыруды немесе өмір бойы бостандығынан ... ... ... ... байланысты қылмыстық ... ... ... да бар. ... ... 69-бабының 6-тармағында
бейбітшілікке және азаматтың қауіпсіздігіне қарсы қылмыс істеген адамдарға
ескіру мерзімі қолданылмайды.
6. ... ... ... ... ... тұрде босату
Жазадан шартты түрде мерзімінен бұрын босату жазаның алға қойылған
мақсатын тез әрі тиімді ... ... ... ... қылмыстылық пен
қарсы күрес жүргізуге зор үлесін ... Сот ... ... ... ... ... бұрын босатылғандардың қайталамалы қылмыс
жасауы жазаны толық өтеп шыққандарға қарағанда ... ... ... ... ... түрде мерзімінен бұрын босатудын қысқа мерзім ішінде
қылмыстық жазаның алға ... ... ... ... ... көрсетеді. Жазадан шартты түрде мерзімінен бұрын босату деп
сотталған адамды үлгілі мінез-құлқы және ... ... адал ... үкім бойынша тағайындалған жазаны ... ... ... оған ... мерзімі ішінде жаңадан қылмыс жасамау шартын қоюды
айтамыз.
Қылмыстық кодекстің 70-бабына сәйкес:
1. Егер сот ... ... ... ... ... ... бас
бостандығын шектеу, тәртіптік әскери бөлімде ұстау немесе бас бостандығынан
айыру ... етеп ... адам ... ... үшін сот ... ... өтеуді қажет етпейді деп таныса, ол мерзімінен бұрын — ... ... ... Бұл ... адам қосымша жаза түрін өтеуден толық немесе
ішінара босатылуы ... Сот ... ... ... түрде босатуды қолдана отырып,
сотталған адамға осы Кодекстің 45-бабының 1-бөлігінде көзделген міндеттерді
жүктеуі мүмкін, ол ... ... ... ... ... ... ... Жазадан шартты түрде — мерзімнен бұрын босату сотталған адам:
а) кішігірім және ... ... ... үшін ... ... ... ... бірін;
б) ауыр қылмыс үшін тағайындалған жаза мерзімінің кемінде жартысын;
в) аса ауыр қылмысы үшін тағайындалған жаза ... ... ... ... ... ... мерзімінен бұрын, шартты түрде босатылған
адамға, егер мерзімінен ...... ... ... осы ... жетінші
бөлігінде көзделген негіздер бойынша ... ... ... ... ... ... ... нақты өтегеннен кейін қолданылуы мүмкін.
4. Бас бостандығынан айыруға сотталушының нақты өтеу мерзімі 6 айдан
кем болмауы ... ... өмір бойы бас ... ... ... етеп
жүрген адам, егер сот ол бұл жазаны одан әрі өтеуді қажет ... ... және ... 25 жыл бас ... айыруды іс жүзінде өтесе,
мерзімінен бұрын — шартты түрде босатылуы мүмкін.
6. Мерзімінен бұрын — шартты түрде ... ... ... ... жасауды босатылған адамның тұрғылықты жері бойынша ... ... ... ... ал ... ... жөнінде
— әскери бөлімдер мен мекемелердің командованиесі жүзеге асырады.
7. Мерзімінен бұрын — шартты түрде босату ... ... ... ... ... ... ішінде:
а) өзіне әкімшілік жазасы салынған қоғамдық тәртіпті бұзса немесе оған
мерзімнен ...... ... ... қолдану кезінде сот жүктеген
міндеттерді орындаудан әдейі жалтарса, сот осы ... ... ... ... ... ... бұрын — шартты түрде босатудың күшін
жою және жазаның өтелмей қалған бөлігін орындау туралы ... ете ... ... ... жасалса, жаңа қылмысқа жаза ... ... ...... ... босатудың күшін жою немесе оны сақтау
туралы мәселені сот шешеді;
в) қылмыс қасақана ... сот оған осы ... ... ... бойынша жаза тағайындайды. Егер сот мерзімінен бұрын — шартты
түрде босатудың күшін жойса, абайсызда қылмыс ... ... да жаза ... бойынша тағайындалады.
Өлім жазасы түріндегі жаза кешірім ... ... ... ... ... ... ... мерзімінен бұрын — шартты түрде
босату қолданылмайды.
7. Жазаның өтелмеген бөлігін неғұрлым жеңіл жаза
түрімен ауыстыру
Жазаның өтелмеген бөлігін жеңілірек ... ... ... шартты
түрде мерзімінен бұрын босатудың айырмашылығы оның шартсыз, түпкілікті
босатылуында болып табылады. ... ... ... ... ... ... ... жазадан шартты түрде мерзімінен бұрын босатудағы
сияқты сотталған адамның үлгілі мінез-құлқы және еңбекке, ... ... ... е[5]сепке алынады. Сот тәжірибесінде түзелу жолына нақты түскен
адамдарға ғана жазаны ауыстыру қолданылады. Мұндай жағдайда ... ... ... түпкілікті жету жеңілірек жазаны өтеу арқылы-ак, жүзеге
асырылады. ... ... ... жеңілірек жазамен ауыстыру сотталған
адамға мына негіздерде қолданылуы мүмкін:
1. Кішігірім, орташа ауыр және ауыр ... үшін бас бос- ... ... өтеп ... ... сот оның ... өтеу ... мінез-
кұлқын ескере отырып, жазаның өтелмей қалған ... оның ... ... ... Бұл ... адам ... ... түрін өтеуден толық немесе
ішінара босатылуы мүмкін.
2. Жазаның ... ... ... адам ауыр емес және орташа ауыр
қылмыс жасағаны үшін жаза ... кем ... ... бір ... ауыр
қылмысы үшін немесе бас бостандығынан айыру түріндегі ... ... ... ... ерте ... және ... өтелмей қалған бөлігі
кезеңінде жаңа қылмыс жасаған адам жаза мерзімінің жартысын нақты өтегеннен
кейін ... ... ... ... ауыстырылуы мүмкін.
3. Жазаның өтелмеген бөлігін ауыстыру кезінде сот осы ... ... ... жаза ... ... осы Кодексте әрбір жаза түрі ... ... ... кез ... ... ... түрін тандап алуы мүмкін
(ҚК-нің 71-бабы).
Жазаның өтелмеген бәлігі жеңілірек жазамен ауыстырылу ... ... сот ... ... ... немесе ішінара босатуы да,
босатпауы да мүмкін. Бұл мәселе ... ... ... ... Егер
жеңілірек жазамен ауыстырылған ретте, қосымша жаза одан гөрі қатаңырақ
болса, мұндай ... ... адам ... ... қосымша жазадан да
босатылуы қажет. Жаза жеңілірек жазамен ауыстырылу қолданылған адам жазаның
өтелмеген бөлігі ішінде қылмыс істесе, сот ... ... ... ... ... ... сәйкес үкімдердің жиынтығы бойынша жаза тағайындайды да,
бірінші үкім ... ... ... жазаны соңғы жазаға қосады.
8. Жүкті әйелдердін және жас балалары бар әйелдердің
жазаны өтеуін кейінге қалдыру
Қылмыстық ... ... ... және бұл сот ... ... босатудың бір түрі болып табылады. Заңда жазаның қайсы ... ... ... туралы айтылмаған. Бірақ, заңның мәтініне зер
салсақ, жүкті әйелдерді және ... бар ... бас ... ... ... ... қалдыратының аңғарамыз. Заңға сәйкес жеке адамға
қарсы ауыр және аса ауыр ... үшін бес ... ... ... бас
бостандығынан айыруға сотталған әйелдерді қоспағанда, сотталған ... және он төрт ... ... ... бар ... сот тиісінше
бір жылға дейінгі немесе бала он терт ... ... ... ... ... босатуы мүмкін. Демек, жазаның бұл түрін өтеуден босату тек
қана жеке адамға қарсы ауыр ... аса ауыр ... ... ... ... ... мен 8 ... толмаған балалары бар әйелдерге, егер
олар 5 жылдан астам мерзімге бас ... ... ... ... ... сәйкес жеке адамға қарсы ауыр немесе аса ауыр қылмысы
үшін 5 ... ... ... бас бостандығынан айыруға сотталған әйелдерге
72-бап қолданылмайды. Осыған байланысты жеке адамға қарсы ауыр ... ... ... түсінігін анықтау қажет. Жеке адамға қарсы қылмыстарға
адамның ... ... ... зиян ... ... істелген іс-
әрекеттер жатады. Бұған Қылмыстық кодекстін ... ... ... ... қарсы қылмыстар, сондай-ақ басқа тараулардағы террорлық акт,
бандитизм сияқты адам өміріне қастандық жасайтын қылмыстар жатады. Осы ... ... ... ... ... тек қана ауыр немесе аса ауыр ... және сол үшін 5 ... ... бас бостандығынан айыруға
сотталғандарға жазаның бұл ... ... ... ... ... 96-баптағы адам өлтіру, 103-баптағы денсаулыққа қасақана ауыр
зиян келтіру, 125-баптың 2—3 - бөліктеріндегі адамды ұрлау, 129-баптың 2, ... ... ... жатады. Ауыр және аса ауыр ... ... ... ... ... ... ... шектеуден басқа кез келген қылмысты істеген жүкті, жас балалары
бар әйелдерге 72-бапты қолдана беруге ... ... бұл ... ... ... тек ... оның ішінде жүкті және жас ... ... ғана ... ... ... ... құжаттармен
расталады, ал жас балалары бар екендігі арнаулы анықтамалармен дәлелденеді.
Заң бойынша ... ... ... ... ... ... ... жүкті немесе 8 жасқа дейінгі жас балалары бар ... ... ... ... ... ... жазаны өтеуді кейінге қалдыру
немесе жазаны өтеуден босату туралы тура айтылмаған. Бұл мәселені шешу ... ... ... болып табылады. Заңда үкімнің орындалуының кейінге
қалдырылу мерзімі жүкті әйелдерге бір жылға, жас ... ... ... жасқатолғанға дейін деп көрсетілген.
Егер осы баптың бірінші ... ... ... әйел ... ... ... баланы тәрбиелеуден жалтаруды жалғастырса немесе сотталып,
жазасын өтеу кейінге қалдырылған ... ... ... ... ... ... ... түрде ескерту жасағаннан кейін қоғамдық тәртіпті бұзса, сотсол
орғанның ұсынысы бойынша жазаны өтеу мерзімін ... ... ... әйелді сот үкіміне сәйкес тағайындалған жерге ... ... ... ... 2-бөлігі).
Жазаны отейтін жерге мұндай әйелдер қамауға алынып жөнелтіледі.
Бұл ... ... ... ... ... Бала 8 жасқа толғаннан
кейін немесе ол шетінеген жағдайда не ... ... ... ... ... мінез-құлқына қарай оны жазаны өтеуден босатуы немесе оны
неғұрлым жеңілжазамен ауыстыруы немесе сотталған әйелді жазаны өтеу ... ... ... ... ... ... мүмкін (72-бап, 3-бөлігі).
Сот бұл мәселені істің нақты жағдайларын, ... ... ... ... ... белгіленген жағдайларды есепке ала отырып ... ... ... ... өтеу үшін тиісті мекемеге жіберу немесе жібермеу туралы
шешім қабылдау соттың құзыретіне жатады.
Егер сотталған әйел ... ... ... ... жаңа ... сот оған осы ... ... көзделген ережелер бойынша жаза
тағайындайды (72-бап, 4-бөлігі).
9. Ауруға ... ... ... ... ... 73-бабы ауруға шалдығуына байланыс-ты ... ... ... Осы бапқа сәйкес қылмыс ... ... өз ... ... іс ... ... мен ... ұғыну не оған ие болу мүмкіндігінен айыратын психикасы бұзылуы
пайда болған адамды сот жазадан босатады, ал жазасын өтеп ... ... ... одан әрі ... ... ... адамдарға сот осы Кодексте кезделген
медициналықсипаттағы ... ... ... ... (73-бап, 1-
бөлігі).
Аурулығына байланысты жазадан босатуға заңда екі түрлі аурумен ауыру
негіз бола алады. ... ... ... ... ... оны басқару
мүмкіншілігінен айыратын психикалық ауру немесе жазаны өтеуге кедергі
жасайтын басқа қатаң ... ... түрі сот үкім ... ... ... ... ... бірак жазаны өтеуге дейін психикалық ауруға шалдыққан
адамға ... ... ... ... екінші түрі жазаны өтеу барысындағы
адамдарға ... ... бола ... ... және ... ... ала ... қылмыстық заң сотталғандарды аурулығына
байланысты жазаны өтеуден босату институтын жүзеге ... ... ... ... сот ... ... отырып, оларға медициналық
сипаттағы еріксіз шараларды қолдана алады. Олардың ауруханада болған уақыты
жаза өтеу ... ... ... ... ... ... адамдар
жазалануға жатуы мүмкін. Қылмыстық заңға сәйкес психикалық ауруға шалдыққан
адам ... ... ... ... ... осы ... одан әрі
өтеуден босатылуға жатады.
Сот үкімі шыққаннан кейін жазаны өтеуге ... ... ... ... адам соттың шешімі бойынша жазадан босатылып немесе бұл
жаза неғұрлым жеңіл жаза түрімен ... ... Ауыр ... ... ... дертке шалдыққандардан айырмашылығы сол,
мұндай адамдар өзінің әрекеттеріне толық жауап бере ... ... ... ... ауыр ... кедергі келтіреді. Осыған байланысты
мемлекет мұндай адамдарға ... ... ... ала ... босатуды немесе жазаны жеңіл жазамен ауыстыруды қолдана алады.
Жазаны өтеуге ... ... ауыр ... ... ... ... ... жарақат салған немесе қасақана ... зиян ... ... бұл тәртіп қолданылмайды.
Осы баптың бірінші және екінші боліктерінде аталған адамдар, егер ... 69 және ... ... ... ... өтпеген болса,
олар сауыққан жағдайда қылмыстық жауапқа тартылып, ... ... не ... ... ... ... сотталған әскери
кызметшілер өздерін әскери кызметке жарамсыз ететін науқастануы ... ... ... одан әрі ... ... ... жазаның
өтелмеген бөлігі де неғұрлым жеңіл жаза түрімен ауыстырылуы мүмкін (73-бап,
3,4-боліктері).
10. ... ... ... ... мен ... өтеуді кейінге қалдыру
1. Кішігірім және орташа ауырлықтағы қылмысы үшін сотталған адамды,
егер жазаны өтеу өрт ... ... ... ... ... ... мүшесінің ауыр науқастануы немесе қайтыс ... ... ... ... ... салдарынан сотталған адам немесе оның отбасы үшін
оның ... ... аса ауыр ... ... соқтыруы мүмкін болса, сот
жазадан босатуы мүмкін.
2. Ауыр немесе аса ауыр қылмысы үшін бас ... ... ... ... ... сот осы ... 1- ... аталған
негіздер болған жағдайда үш айға дейінгі мерзімге кейінге қалдыра алады (74-
бап, 1—2-боліктер).
Жазадан босатудың бұл түрі тек қана жаңа ... ... ... қылмыстық заңда жазадан босатудың бұл түрі ... ... ... ... ... орт немесе кездейсоқ апат, отбасылық
еңбекке қабілетті жалғыз мүшесінің ауыр ... ... ... немесе
еңбекке қабілетті отбасының жалғыз мүшесінің қайтыс болуы немесе басқа ... ... орын алуы ... ... ... төтен-ше мән-
жайларды нақты жағдайларға байланысты сот анықтайды.
Көрсетілген негіздерден ... сот ... адам мен оның ... ... ... ... аса ауыр зардапқа әкеліп соқтыруы мүмкін болатын
жәйттарды анықтаған кезде де ... ... мен ... өтеуді кейінге
қалдыру мәселесін шешеді. Төтенше мән-жайлардың салдарынан жазадан ... ... аса ауыр емес ... ... ... ... мән-
жайлардың салдарынан ауыр немесе аса ауыр қылмыс істегендер үшін ... ... ... ... жазасын өтеуін сот үш айға ... ... ... Айыптау үкімін орындаудың мерзімі ескіруге
байланысты жазадан босату
Айыптау үкімі белгілі бір себептермен орындалмай қалуы да ... ... оны ... мерзімі ескіреді. Мерзімі ескірген
айыптау үкімі орындалмайды. Ал кінәлі адамдар қылмыстық жазадан ... ... ... ... ... сан ... ... сот
кызметкерлерінің салақтығынан, үкімнің тиісті орғанға ... ... ... ... жоғалуы[7], үкімді орындауды жүзеге
асыратын орғанның ұқыпсыздығынан оның ... ... ... ... жаза өтеу ... жіберілмей қалуы сияқты мәселелерден
туындайды. Көп жағдайларда айыптау ... ... ... жазасын өтеуден
бой тасалап, жалтаруынан орындалмай қалады.
Айыптау үкімі екі түрлі жағдайдың жиынтығы негізінде ... ... ... ... ... ... өтуіне байланысты;
екіншісі, осы көрсетілген мерзім ішінде сотталған адам жазаны өтеуден
бұлтармаса.
Қылмыстық кодекстің 75, ... ... ... орындаудың мерзімін
ескіруі жөнінде белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... күннен бастап мына мерзімдерде
орындалмаған болса, сотталған адам жазадан ... ... ... ... үшін ... — 3 ... орташа ауырлықтағы қылмысы үшін сотталғандар — 6 жыл;
в) ауыр ... үшін ... — 10 ... аса ауыр қылмысы үшін сотталғандар — 15 жыл (75-бап).
Қылмыстық кодекстің осы бабының талабына ... ... ... ... ... ... немесе оның санкциясында белгіленген
жазаның ауырлығына қарай емес, үкім бойынша ... ... ... ... ... ... үкімінің ескіру мерзімі ... адам ... ... ... ... ... ретте ескіру мерзімі
сотталған адамның жазаны өтеуге айыбын ... өзі ... я ... ... ... жаңғыртылады. Сотталған адамның жазаны өтеуден жалтаруы
көзіне қарай откен ескіру мерзімі есептелуге тиіс. Бұл орайда айыптау үкімі
егер оның ... ... ... 25 жыл өтсе және ... ... ... жасау арқылы үзілмеген болса, орындалмауы керек. Жазаны өтеуден
бұлтарудың өзі ... ... ... тиісті қорытынды
шығармағандығын, жазаның алға ... ... ... Сол себепті де мұндай адам-дардың тағайындалған жазаны ... ... жөн ... адам осы ... ... ... ... еткенге дейін
жаңадан қасақана қылмыс жасаса, ескіру мерзімі үзіледі. Мұндай жағдайда
ескіру ... өтуі ... ... ... күннен бастап қайта
есептеледі ... ... ... ... ... ... өлім жазасына немесе өмір бойы бас бостандығынан айыруға сотталған
адамға ескіру ... ... ... ... сот ... Егер сот ескіру
мерзімін қолдану мүмкін деп ... өлім ... өмір бойы ... ... ... ал өмір бойы бас ... айыру 25
жыл мерзімге бас бостандығынан ... ... ... ... ... ... қылмыс жасағаны үшін сотталған адамдарға
ескіру мерзімі қолданылмайды.
12. Рақымшылық немесе кешірім жасау актісі негізінде
Қылмыстық жауаптылық пен ... ... ... ... ... 6-тармағына сәйкес
Республика Парламенті адамдардың жеке айқындалған тобы жөнінде ... заң ... ... ... Конституциясының 44-бабы 15-тармағына сәйкес
белгілі бір жеке адамға ол жөнінде айыптау ... ... ... ... ... ... ... актіні Қазақстан Республикасының Президенті
шығарады (76-бап, 3-бөлігі).
Рақымшылық және кешірім беру Қазақстан ... ... ... ... ... ... Бұл актілер белгілі бір қылмыстар
үшін жауаптылықты белгілеген қылмыстық заңдарды немесе сот үкімін жоймайақ
қылмыстық ... ... ... ... оған сот ... жазаны
жеңілірек жазамен ауыстыра ... ... және ... беруді
қолданудың өзі мемлекеттін. ізгілік ... ... ала ... істеген адамдарға уақытша қателескен адамдар ретінде қарап, оларға
сенім білдіруі болып табылады. ... ... ... елде ... ... ... ... тойларға байланысты қабылданады. Мысалы,
1991 жылы 15 ақпанда Қазақ Советтік Социалисттік ... ... ... Республикасының мемлекеттік егемендігі жөніндегі
Декларациясының қабылдануына ... ... ... ... 1994 жылы 5 қазаңда «Халықаралық ... ... ... 1996 жылы 15 ... ... Республикасының жаңа
Конституциясының бір жылдығына байланысты рақымшылық ... 1999 ... ... бірлігімен сабақтастығы жылына байланысты рақымшылық
жасау туралы», 2000 жылы 29 ... ... ... егемендігі туралы Декларацияның қабылдануының 10 жылдығына,
2001 жылы 2 сәуірде Қазақстан Республикасы ... ақша ... ... 2002 жылы 19 ... Қазақстан Республикасының егемендігінің
10 жылдығына, 2006 жылғы 9 қаңтарда Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... туралы Қазақстан
Республикасының заңдары қабылданды.
Рақымшылық актісінің нормативтік мәні бар. Бұл акт ... ... ... ... ... ... белгілі болғаныңа қарамастан
белгілі бір санатқа немесе топтарға жататын адамдар жөнінде қолданылады.
1991 жылғы 16 ақпандағы ... ... ... ... ... ... бас ... айыру түріндегі жазадан
немесе бас бостандығынан айырумен байланысты емес ... ... ... ... ... жөніндегі жауынгерлік іс-кимылдарға
қатысқандар;
б) КСРО ... және ... ... I және II топтағы мүгедектер; г) ... ... ... ... ... жүкті әйелдер; д) 60 жастан асқан еркектер; 55 жастан
асқан әйелдер босатылады.
1994 жылғы 5 қазаңдағы ... ... ... ... бас
бостандығынан айыру түріндегі жазадан немесе бас бостандығынан айырумен
байланысты емес жазадан ... жаза ... ... ... тәрбиелеу колонияларында ұсталмаған (тағайындалған жаза мерзіміне
қарамастан) ... ... үш ... ... мерзімді қоса бас
бостандығынан айыруға сотталып, еңбекпен тәрбиелеу колониясында ... ... ... 16 ... ... ... I және ... мүгедек балалары бар, сондай-ақ жүкті ... ... ... ... ... ... қаза тапқан әскери қызметкерлердің
жесірлері; соғыс мүгедектерінің және соларға ... ... ... 1941 — 1945 ... Ұлы Отан ... ... ... сондай-ак соларға теңестірілген адамдар; 60 жастан асқан
еркектер, 55 жастан асқан ... I және II ... ... ... ... ... немесе ата-аналық құқыктан айырылған, 16
жасқа дейінгі балалары бар еркектер босатылды.
Рақымшылық актісі ... ... және ... босатуы
мүмкін. Мысалы, 1994 жылғы 5 қазаңдағы «Рақымшылық жасау туралы» Заң осы
заңның 1—3-баптарындағы қылмыстарды 1997 ... 5 ... ... ... ... ... босатты. Рақымшылық актісі негізгі немесе
қосымша жазаданда босатуы мүмкін. Мысалы, 2006 ... 9 ... ... ... ... ауыр емес және ... қылмыстар үшін
сотталған:
1) кәмелетке толмағандар;
2) кәмелетке толмаған балалары немесе асырауында I және II ... ... бар ... ... ... ... I және II топтардағы мүгедектер;
4) зейнет жасына жеткен әйелдер мен ер адамдар жазадан босатылады.
Осы Заңның 1-бабының ... ... ... ауыр емес ... ауыр қылмыстар үшін сотталған адамдар, егер олар тағайындалған жаза
мерзімінің кемінде үштен бір[8]ін өтеген ... (2-6.), осы ... ... ... ауыр ... үшін сотталған адамдар, егер олар
тағайындалған жаза мерзімінің кемінде ... ... ... ... ... осы
заңның 1,2,3-баптарының қолданылу аясына жатпайтын, ауыр қылмыстар үшін
бірінші peт бас ... ... ... ... егер ... жаза ... ... жартысын өтеген болса (4-6.), осы
Заңның 1,2,3,4-баптарының қолданылу аясына жатпайтын, бас ... ... осы ... ... ... рақымшылық жасау
актісін орындау кезінде жазаны өтеп болуына бір жылдан аз уақыт қалған
адамдар ... ... ... (5-6.);
2006 жылғы 9 қаңтардағы «Рақымшылық жасау туралы» Заңның қолданылу
аясына:
1) Қазақстан Республикасы ... ... ... ... сот ... ... бас ... айыру түріндегі жаза
белгіленіп, сотталғандар;
2) бас ... ... ... ... Республикасы
Қылмыстық кодексінің 72-бабына ... сот ... ... ... ... ... және жас ... бар әйелдер;
3) әскери қызметке шақырудан жалтарған әскери міндеттілер және осы
Заң қолданысқа ... ... ауыр емес және ... ауыр қылмыстар
жасаған әскери қызметшілер, егер осы Заң ... ... ... ... ... таяу ... ... әскери басқару орғандарына,
әскери-тергеу орғандарына, ... ... ... ... полиция
орғандарына кінәсін мойындап келген жағдайда;
4) егер бас бостандығынан айыруға байланысты емес жаза ... ... ... ... жазаның осы түрлеріне сотталған адамдар да
жатады (6-6.).
Аталған Заңның ... ... осы заң ... енгізілгенге дейін
жасалған, олар үшін 5 жылға дейінгі бас бостандығынан айыру ... ... ... айырумен байланысты емес жаза көзделген қылмыстар туралы
қылмыстық істі ... бас ... ... ... ... ... мен ... қаралмаған істерді жүргізу тоқтатылады.
2006 жылғы 9 қаңтардағы «Рақымшылық жасау ... Заңы ... ... ... тағайындаған жазаны кысқарту ... ... ... 1, 2, 3, 4, 5, 6-баптарының негізінде ... ... бас ... ... ауыр емес және ... ауыр ... үшін сотталған;
2) егер тағайындалған жаза мерзімінің кемінде жартысын өтеген болса,
ауыр қылмыстар үшін сотталған;
3) егер тағайындалған жаза мерзімінің ... ... ... ... аса ауыр қылмыстар үшін сотталған адамдардың жазасының өтелмеген
бөлігінің жартысы кысқартылатын болып белгіленген (8-6.);
Өзіне қатысты рақымшылық ... ... ... адам оған ... ... рақымшылық жасау қолданылмайды (18-6.).
2006 жылғы 9 қаңтардағы осы Заңның күші:
1) сот ... ... аса ... ... деп ... соңдай-ақ
қауіпті не аса қауіпті деп танылған қылмыстарды ... ... елім ... ... ... тәртібімен бас бостандығынан ... ... ... өмір бойы бас ... ... сотталған;
3) осы Заңның 7-бабының 3) тармакшасында аталған адамдардан басқа, аса
ауыр қылмыстар жасағаны үшін сотталған;
4) Заңның 1-бабының 1, 2,3,4) ... ... ... ... қылмыстар жасағаны үшін сотталғандығы бар адамдар;
5) бұрынғы сотталғандығы заңнамада белгіленген тәртіппен өтелген
немесе алып тасталған ... ... ... ... ... ... қайтадан қасақана қылмыс жасаған;
6) осы Заң қолданысқа ... ... ... ... ... ... өтеудің белгіленген тәртібін ... деп ... ... ... өтеу ... ... қылмыстар
жасаған адамдарға қолданылмайды.
Сондай-ақ, Қазақ КСР Қылмыстық кодексіндегі, Қазақстан Республикасының
Қылмыстық ... ... ... ... ... ... осы
Заңның күші қолданылмайды, Мұндай қылмыстар тізбегі осы Заңның 10-бабының
7,8 тармақшасында нақтыланып ... осы 2006 ... 9 ... заң қолданысқа енгізілетін күнге
қосымша жаза орыңдалмаған болса, рақымшылық жасау қолданылатын ... ... да, ... ... да ... жасау туралы осы заңның 1, 2, ... ... ... жасауды қолдану кезінде оларды жазадан босатумен бір
мезгілде сотталғандығы алынып тасталады.
Рақымшылық актісінің күші осы акт ... ... ... ... ... көрсетілген мерзімге дейін қылмыс жасағандарға қолданылады.
Созылмалы немесе жалғасқан қылмыстарды істеу рақымшылық ... ... ... ... онда бұл ... күші ... да
қолданылады.
Кешірім беру — бұл мемлекет ... ... акт. ... ... бойынша сотталған адам тағайындалған жазадан толық немесе ішінара
босатылады немесе сот ... ... ... жаза ... жеңілірек
жазамен ауыстырылады. Кешірім беру актісі бойынша бұрын жаза өтегендердің
сотталғандық атағы да жойылуы мүмкін.
Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... ... сотталған адамдарға кешірім беру қүқығы
Республика ... ... ... беру ... ... ... оның ... еңбек
ұжымдарының комиссиясының өтініші бойынша жүзеге асырылады. Егер сотталған
адам бас бостандығынан ... ... өтеп ... онда мұндай өтінішті
еңбекпен түзеу мекемесінің әкімшілігі білдіруге кұқылы. Кешірім беру актісі
мемлекет басшысы — Президент ... ... ... ол ... істеген кез келген қылмысының мәні мен ... ... Өлім ... ... бас ... айыру жазасына
ауыстыру; негізгі немесе қосымша жазалардан толық немесе ішінара босату;
бас бостандығынан айыру ... ... ... бөлігін неғұрлым жеңілірек
жазамен айырбастау; сотталғандық атақты жою; сот ... ... ... ... ... ... ... босату сияқты мәселелер
кешірім беру актісі арқылы жүзеге асырылады.
Ерекше реттерде кешірім беру арқылы қылмыс ... адам ... ... мүмкін. Мұндай жағдайда кінәлі адам ... ... беру ... ... ... бір ... шарт қоюмен
байланыссыз болып табылады. Кешірім беру туралы өтініш қанағаттандырылмаған
жағдайда,мұндай тілекті екінші рет қоюға болады.
Кешірім беру мен ... ... ... мынада: кешірім
беру актісі әр уақытта да ... бір адам ... бір топ ... ... яғни бұл ... ... мәні бар. Ал рақымшылық болса,
рақымшылық туралы заңның талаптары мен ... ... ... ... қолданылады, яғни рақымшылық актісінің нормативті мәні бар.
13. Сотталғаңдықтан арылу және оны жою
Сотталғандық дегеніміз кінәлі адамның қылмыс істегені үшін ... ... ... ... ... ... бір құқылық шектеуге душар болу
жағдайын айтамыз.
Қылмыс жасағаны үшін ... адам ... ... ... ... ... күннен бастап соттылықты жою немесе алып тастау көзіне ... ... деп ... Осы ... ... ... ... әлденеше рет
қайталануы, қылмысты ... ... және жаза ... ... ... ... Қылмыстың әлденеше рет
қайталануының түсінігі Қылмыстық кодекстің 11 -бабында ... ... ... ... ... ... қылмысы үшін
сотталғандық атағы бар адамның қасақана қылмыс істеуі болып табылады (13-
бап).
Заң ... ... ... жоқ адамдарға ғана бас бос-тандығын
шектеу (45-бап), тәртіптік әскери бөлімде ұстау (48-бап), жаза ... ... атақ ... ... ... белгілеуге (48-
бап), адамды ауыр немесе аса ауыр ... ... деп ... ... ... бар. Сотталғандық атақ жауаптылықты және жазаны ауырлататын
мән-жайлар ретінде қарастырылады. Мысалы (54-бап, ... «а» ... ... көптеген нақты қылмыс құрам-дарының ... ... ... де ... табуы мүмкін. Мысалы, Қылмыстық
кодекстің ... ... ... ... ... 257-бап, 2-
бөлігі, «в»тармағы. Сотталғандық атақтың кейбір реттерде қылмыстық кұкылық
емес зардаптары да бар (Мысалы, ... ... ... ... өзі оның
моральдық беделіне кір келтіреді). Заңда белгіленген тәртіппен ... және ... ... ... ... деп
саналмайды. Мысалы, Қылмыстық кодекстің 65—69,70—76-баптары.
Жоғарыда көрсетілгендей сотталғандық атақтың ... ... ... ... ... белгілі бір мерзім өткен соң ондай атақ ... ... ... ... арылу және оны жою бір мезетте
оның заңдылық ... ... ... деп ... ... ... ... айыптау үкімі
заңды күшіне енгеннен кейін заңда белгіленген белгілі бір мерзім ішінде ол
жөніндегі үкімнің орындалмауын ... ... ... ... ... соң өзінен-өзі жойылады. Ол үшін соттың арнаулы ... ... ... ... ... ... 3-бөлігіне сәйкес
соттылық:
а) шартты түрде сотталған ... ...... ... ... тәртіптік әскери бөлімде ұстау, әскери кызмет бойынша шектеу немесе
қамау ... ... ... әскери қызметшілер жөнінде — іс жүзінде жазаны
өтеу бойынша;
в) бас бостандығынан айырумен ... ... ... ... сотталған адамдар жөнінде — жазаны өтегеннен ... бір жыл ... ... ... ... ... ... үшін бас бостандығынан
айыруға сотталған адамдар жөнінде — жазаны ... ... үш жыл ... ауыр ... үшін бас ... айыруға сотталған адамдар
жөнінде — жазаны өтегеннен кейін алты жыл өтуі бойынша;
е) аса ауыр ... үшін ... ... ... ... ... жыл өтуі бойынша жойылады.
4. Егер сотталған адам заңда ... ... ... ... бұрын босатылса немесе жазаның өтелмеген бөлігі ... ... ... онда ... жою ... ... нақты етелген
мерзімін негізге ала отырып, негізгі және қосымша жаза ... ... ... ... ... ... 77-бабы, 4-бөлігі).
Сотталғандықтан арылу сот тағайындаған жазаның түрі мен ... әр ... ... ... ... ... және қосымша жазаны өтеген
немесе одан босатылған күннен бастап есептелінеді. Сотталғандықтан ... ... ... ... ... ... ... барлық мерзімі
кіреді. Егер үкім заң күшіне енгеннен кейін ... ... ... атақ үкімді орындаудың ескіру мерзіміне байланысты ... адам ... ... ... ... ... ... мерзімінен бұрын
босатылса немесе оның жазасы ... ... ... ... ... ... ... нақты өтелген уақытынан бастап
есептелінеді.
Сотталғандықтан арылу рақымшылық немесе кешірім беру ... ... ... ... ... Сотталғандықтан арылуды сотталғандық атакты жоюдан
ажырата білу керек. Сотталғандық атақты жою Қылмыстық кодексте ... ... ... ... ... бойынша жүзеге асырылады.
Қылмыстық заңда сотталғандықтан арылудан басқа нақты бір ... ... ... ... ... ... жою туралы мәселесі
де қарастырылған.
Егер сотталған адам жазасын өтегеннен кейін өзін ... ... ... өтініші бойынша соттылықты жою мерзімі өткенге дейін одан ... ... ... ... 5-бөлігі).
Егер сотталған адам соттылықты жою мерзімі өткенге ... тағы ... ... ... жою ... тоқтатылады. Бірінші қылмыс бойынша
соттылықты жою мерзімі соңғы ... үшін ... және ... ... ... ... кейін қайта есептеледі. Бұл жағдайда адам екі қылмыстын ең
ауыры үшін ... ... ... ... олар үшін ... деп
есептеледі.
Бірақ та қылмыстық заңда қанша уақыт өткеннен ... ... ... ... жоя алатындығы көрсетілмеген. Егер
сотталған адам ... ... ... еңбекке, оқуға деген адал
көзқарасымен, үлгілі мінез-кұлкымен ... ... ... сот
белгілі бір мерзімінің өткеніне қарамастан сотталғандық атақты мерзімінен
бұрын жоюға құқылы.
Сотталғандықты мерзімінен бұрын жою ... ... ... ... немесе
одан босатылған адамның тұрғылықты жеріндегі аудандық (қалалық) сот арқылы
міндетгі түрде прокурордың, өзі ... ... ... ... ... ... ... оқу ұжымы өкілінің қарауымен шешіледі.
Сотталғандықты жоюдың тәртібі Қазақстан Республикасы Қылмыстық істер
жүргізу кодексінде нақты көрсетілген. ... жою ... ... ... барлық құкыктық зардаптардың күшін жояды.
[10]
Қолданылған әдебиет тізімі:
1. ҚР құқық негіздері. Е.Баянов, Алматы, 2001ж
2. С.Д. ... ... ... ... 2004ж.
3. А. Ағыбаев, 1998 «Жеті жарғы», 1998 ж.
4. А. Ағыбаев, 2007«Жеті жарғы» ЖШС, өнд. толықт., 2007 ж.
5. Табанов С.А.,2003 "Жеті ... ЖАК, 2003 ... ... Н.А. ... ... ... до 2030 года. -Алматы,
1997. -34 б.
7. . Құқықтық статистиканың 2006 жылғы мәліметтері
8. ҚР ҚІЖК Алматы-2004 жыл.
9. ... Ф.Н. ... ... процессуального доказывания.- Казань:
Изд. Казаньского Ун-та. 1973 ж. 173 б.
10. Джакишев Е.Г. ... ... ... и ... в ... ... подлежащих доказыванию// В кн.
Некоторые вопросы борьбы с ... в ... ССР- ... 1987, 77-79 ... ҚР ... негіздері. Е.Баянов, Алматы, 2001ж
[2] С.Д. Баққұлов Құқық негіздері., Алматы, 2004ж.
[3] А. Ағыбаев, 1998 «Жеті жарғы», 1998 ж
[4] А. ... ... ... ЖШС, өнд. ... 2007 ... ... Н.А. ... развития Казахстана до 2030 года. ... -34 ... ... ... "Жеті жарғы" ЖАК, 2003 ж.
[7] Құқықтық статистиканың 2006 ... ... ҚР ҚІЖК ... ... [9] Фаткуллин Ф.Н. Общие проблемы процессуального доказывания.-
Казань: Изд. ... ... 1973 ж. 173 ... Джакишев Е.Г. Криминалистическая характеристика преступлений и ... в ... ... ... ... В кн.
Некоторые вопросы борьбы с преступностью в Казахской ССР- Алма-Ата КазГУ,
1987, 77-79 б.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қылмыстық жауаптылықтан және жазадан босату туралы32 бет
«Кәмелетке толмағадардың қылмыстық жауаптылығы».5 бет
Жекелеген түрлерi бойынша қылмыстық жазадан босатудың негiздерi мен тәртiбi45 бет
Кәмелетке толмағандардың қылмыстық жауаптылығы27 бет
Кәмелетке толмағандардың қылмыстық жауаптылығы туралы20 бет
Кәмелетке толмағандарға тағайындалатын жаза түрлері мен шектері48 бет
Сот ісін жүргузудің тәртібі және сот шешімдерін орындау18 бет
Қылмыс және жауапкершілік5 бет
Қылмыстық жауаптылық24 бет
Қылмыстық жауаптылықтан босату22 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь