Бәсеке және монополия туралы

Кіріспе
Бәсеке және монополия.
1.1.Бәсеке және оның түрлері .
1.2.Бәсеке және монополия.
2.Өнеркәсіптік маркетинг .
2.1.Фирманың бағалық саясаты және өнім саясаты .
2.2.Өнеркәсіптік тауарларды сату және өткізу проблемалары.
2.3. Өнімді әсемдеу , жарнама және ақпарат жүйесі .
3 . Отандық тауар өндірушілердің бәсекеге қабілеттілік мәселелері .
3.1.Қазақстандағы өдірістің қазіргі жағдайы.
3.2.Отандық тауар өндірушілердің бәсеке қабілеттігі және әлемдік нарыққа шығу жолдары.
Қорытынды
Бүгінгі экономика өзінің негізгі үш субъектісінің өндірушінің , тұтұнушының және өкіметтің өзара іс-қимылымен сипатталады . Қандай да болсын кәіпорын өзінің серіктестерімен нарықтық қарым – қатынаста іс-әрекет етеді . Ал бұл жағдайда тек заманға сай , бәсекелестік қабілеті жоғары өнім шығаратын кәсіпорын ғана жетістікке жете алады .
Нарық жағдайында шаруашылық субъектілерінің табысты жұмыс істеуі үшін осы заманғы ғылыми теория мен практиканың әдіс-амалдарын қолдана білудің маңызы зор,сондықтан нарықтық экономиканың ішінде маркетинг елеулі орын алады .
Маркетинг ( ағылшынша - market + нарық , өткіз ) капиталистік кәсіпорындардың өндірістік өткізу және сауда істерін басқаруды ұйымдастыру әдісі ретінде қолданылды.
Х1Х-ХX ғасырлар аралығында пайда болып , алғашқыда маркетингті өткізуді ұйымдастыру әдісі деп қарады. Дегенмен, маркетинг тек қана тауарларды алумен шектелмейді. Маркетинг өзінің даму барысында бүтін ғылымға , бизнестің өзегіне айналды. Қазіргі таңда маркетинг бәсекенің стратегиясы мен тактикасын, сатып алушыларды өзіне тарту тәсілін , нарықты билеу әдістерін жасайтын , көзделген пайда деңгейін қамтамасыз ететін , нарық және бағаларға белсенді бақылау орнататын жан-жақты ғылым және іс-әрекет саласы болып табылады . Сонымен бірге , оның маңызды міндеті - өндірісті дұрыс бағдарлау үшін нарықты терең зеріттеу .
Тарихи қысқа мерзім ішінде республика күрделі өтпелі кезеңді өткізіп , нарықтық қатынастарын қалыптастырды . Қоғамның барлық күшін біріктіру жетістігінің басты мақсаты – ел халықының әл - ауқатының өсуі .
Президент Қазақстан халқына өзінің Жолдауында еліміздің және оның экономикасын , халқымыздың бәсекеге қабілетті ету жөнінде өте жауапты міндет қойды . Мемлекетіміздің Президенті биылғы
Жолдауын « Бәсекеге қабілетті Қазақстан үшін , бәсекге қабілетті экономика үшін , бәсекеге қабілетті халық үшін » деп атады . Бұл өте маңызды мәселе . Қазақстан өз тәуелсіздігін алғаннан бері халықаралық нарыққа мұнай , газ және қара түсті , сирек , бағалы металдар мен уран өнімдерін шығаратын ел ретінде белгілі бола түсуде . Екінші жағынан біз өзіміз де сырттан көптеген тауарлар аламыз , яғни Қазақстанда ашық экономика қалыптасты .
Мен курстық жұмысымда С. Әкімбековтың « Экономикалық теория » , Я. Әубәкіровтың « Экономикалық теория негіздері » , Р. Дорбнуш , С. Фишердың « Макроэкономика » , Б. Жүнісов , У. Мамбетов , Ү. Байжомартовтардың « Нарықтық экономика негіздері » , « Қазақстан Республикасының бәсекеге қабілеті: жағдайы , мәселелері және артықшылығы » Халықаралық ғылыми – тәжірибелік конференцияның материалдары және тағы басқа әдебиеттер мен газет-журналдар қолдандым . Осы әдебиеттерде нарықтық бәсеке туралы толық мағлұматар алуға болады . Мысалы , « Қазақстан Республикасының бәсекеге қабілеті: жағдайы , мәселе- лері және артықшылығы » атты Хадықаралық ғылыми-тәжірибелік конференцияның материалдарында аты айтып тұрғандай Қазақстан- ның бәсекеге қабілеті туралы қазақстанның және шетелдердегі жоғары оқу орындарының аға оқытушыларының ғылыми шығарма- лары қолданылған . Бұл шығармаларда Қазақстандағы нарықтық бәсекені шетелдердегі бәсекемен салыстыра отырып , дамытуға бағытталған материалдар көрсетілген .
Менің курыстық жұмысымның мақсаты – қазіргі Қазақстанның нарықтық эконмикадағы қызыметін , яғни бәсеке , жетілген бәсеке , жетілмеген бәсеке нарығының түрлерін және өнеркәсіптік маркетинг саласындағы нарықтық сипаттамаларын сату , өткізу , ақпарат және бақылау жүйелерін қарастыру. Сонымен бірге республикадағы отандық тауар өндірушілердің де жай - күйі туралы мағұлматтар қамтылған.
        
        Кіріспе
Бүгінгі экономика өзінің негізгі үш субъектісінің өндірушінің ,
тұтұнушының және ... ... ... сипатталады . Қандай да
болсын кәіпорын өзінің ... ... ...... ... етеді . Ал бұл жағдайда тек заманға сай , бәсекелестік қабілеті
жоғары өнім ... ... ғана ... жете ... ... жағдайында шаруашылық субъектілерінің табысты жұмыс істеуі үшін
осы заманғы ғылыми ... мен ... ... ... ... зор,сондықтан нарықтық экономиканың ішінде маркетинг елеулі
орын алады .
Маркетинг ( ағылшынша - market + ... , ... ) ... ... ... және сауда істерін басқаруды ұйымдастыру
әдісі ... ... ... ... пайда болып , алғашқыда маркетингті
өткізуді ұйымдастыру ... деп ... ... маркетинг тек қана
тауарларды алумен шектелмейді. ... ... даму ... ... , ... өзегіне айналды. Қазіргі таңда маркетинг бәсекенің
стратегиясы мен тактикасын, ... ... ... ... ... , ... әдістерін жасайтын , көзделген пайда ... ... ... ... және ... ... бақылау орнататын жан-жақты ғылым және іс-
әрекет саласы болып табылады . Сонымен бірге , оның ... ... ... ... ... үшін нарықты терең зеріттеу .
Тарихи қысқа мерзім ішінде республика күрделі өтпелі кезеңді өткізіп
, нарықтық қатынастарын қалыптастырды . ... ... ... ... ... мақсаты – ел халықының әл - ауқатының өсуі .
Президент Қазақстан халқына ... ... ... және ... , ... бәсекеге қабілетті ету жөнінде өте жауапты
міндет қойды . ... ... ... « ... ... ... үшін , ... қабілетті экономика
үшін , бәсекеге қабілетті халық үшін » деп атады . Бұл өте ... ... ... өз ... ... бері халықаралық нарыққа мұнай , газ
және қара ... , ... , ... ... мен уран ... ... ... белгілі бола түсуде . Екінші жағынан біз өзіміз де сырттан көптеген
тауарлар аламыз , яғни ... ашық ... ... .
Мен курстық жұмысымда С. Әкімбековтың « Экономикалық теория » , Я.
Әубәкіровтың « ... ... ... » ... ... , С. ... « ... » , Б. ... ... ... , Ү. Байжомартовтардың « Нарықтық экономика негіздері » , «
Қазақстан Республикасының бәсекеге қабілеті: ... , ... ... » ... ...... конференцияның материалдары
және тағы басқа әдебиеттер мен газет-журналдар қолдандым . ... ... ... туралы толық мағлұматар алуға болады . Мысалы
, « ... ... ... ... ... , мәселе- лері
және ... » атты ... ... ... аты айтып тұрғандай Қазақстан- ның бәсекеге қабілеті туралы
қазақстанның және шетелдердегі жоғары оқу ... аға ... ... лары қолданылған . Бұл шығармаларда Қазақстандағы нарықтық
бәсекені шетелдердегі бәсекемен салыстыра ... , ... ... көрсетілген .
Менің курыстық жұмысымның мақсаты – қазіргі ... ... ... , яғни ... , ... бәсеке , жетілмеген бәсеке
нарығының түрлерін және ... ... ... ... сату , ... , ... және бақылау жүйелерін қарастыру.
Сонымен бірге ... ... ... ... де жай - ... ... қамтылған.
Бәсеке және монополия.
1.1.Бәсеке және оның түрлері .
Рыноктық ... ... ... болып еркін таңдау : өндіруші
үшін өндірілетін өнімді таңдау еркі , тұтынушыға тауарды ... , ... ... ... еркі айтылады . Бірақ еркін таңдау экономикалық ... өзі ... ете ... Ал , оны ... күресте ғана
жеңіп алады .
Бәсеке ... ... ... рыноктық экономиканың
қатысушыларының арасындағы ... ... алу және ... ең ... ... үшін бақталастық.
Бәсеке – рыноктық қатынастардың негізгі категориясы , әр түрлі формада
болады және әртүрлі жолдармен іске асырылады . Ол сала ... ... ... және сала ... әр түрлі салалар тауарлары арасында
бола алады . Ол бағалық және ... емес бола ... . ... ... мен ... ... бағасына қарағанда төмен бағамен
сатуға негізделген . Баға төмендету шығынды азайту немесе пайданы ... ғана ... тек ірі ... ғана ... ... ... емес ... техникалық артықшылықтардың арқасында жететін
тауарлардың ... ... және ... ... ... ... ... қалай бәсекелесуіне
байланысты жетілген еркін және жетілмеген бәсек рыногі деп бөлінеді .
Жеке фирмалардың өнім бағасына ... ... әсер ... ... ... , солғұрлым рынок бәсекелік деп саналады. Жетілген ( ... ... ... ) дегеніміз рынокта бір-біріне тәуелсіз көптеген
сатушылар мен ... ... ... ... және тең ... мен
құқтары бар бәсекенің идеалды бейнесін айтады .
Жетілген ... ... ... әрбір фирманың үлесі жалпы
өнімге ... аз ... , ... ... бағаға әсері өте
төмен болады . Ұсыныс ... ... ... ... Қай ... ... пайда таппақ болады .Сондықтан олардың ... ... ... ... екі түрі бар : бірі - ... саласы ішіндегі
бәсекеде , екіншісі - өндіріс салалары арасындағы бәсеке ... ... ... ... ... ... ... қызыметтер
көрсететін кәсіпорындар арасында болады. Олардың жұмыс жағдайлары әртүрлі
болады: көлемі жағынан да , ... ... мен ... да ... ... . Осыған орай кәсіпорындардың өндіретін
біртектес тауарларының жеке құны әр ... ... . ... ... ... жеке ... емес , қоғамдық құнымен өтеді.
Тауардың құны нарық бағасымен белгіленгендіктен , ... ... ... орай ... өзекті құрылымы жоғары кәспорындар басқаларға
қарағанда артық пайда ... . ... ... ... ... . ... пайданы кәсіпкерлердің бәрі алғысы келеді . Сондықтан
олар да кәсіп- орындарын жаңа техникамен ... , жаңа ... және ... ... ... көтереді . Соның нәтижесінде
кәсіпорындардың көпшілігі тауарарының ... ... ... ... ... . Сөйтіп , артық пайда алып ... ... жұрт ... ... ... ... , ... бәсеке бітпейді . Техника мен ... да ... мен ... тиімді ұйымдастырудың арқасында
кәсіпорындардың қайсы бірі артық пайда алмай қоймайды. Демек , ... ... ... ... ... ... арттыра беруге , соның
арқасында өнімдердің қоғамдық ... ... ... ... ... ... ... өндірістің қозғаушы күшінің бірі деуге
болады.
Өкінішке орай , әміршіл-әкімшіл экономикада мұндай ... ... ... ... ... көлемі мен өндіріс шығындары ,
сондай-ақ өнімдерінің бағасы сала басқармасында жоспарланды , ал ... ... алса , ... ... ... , қайта бөліске салды.
Сөйтіп , кәсіпорындардың ынталылығын су сепкендей басып ... ... ... әр ... ... арасында
болады. Бәсекенің бұл түрі өндірістің барлық саласындағы пайда шамаларын
теңестіруге әкеліп ... . Оның ... тең ... – тең ... ... ... ... . Сала ішіндегі ... жеке ... ... ... жол ... , сала ... ... қоғамдық
өндірісті реттеп отырады. Бәсеке ... ... -дың іс ... ... және ... күш ... ... .
Бәсеке қоғамдық өндірісті босаң, икемсіз және қабілетсіз кәсіпкерлерден
тазартып , пысықтар мен тапқырларға жол береді . Соның ... ... ... ... ... қатар нарықтық бәсекенің артықшылықтары мен кемшіліктеріде бар
.
Артықшылықтары:
• қоғамға ... ... ... ... ... пайдалануға
мүмкіндіктің болуы ;
• тез өзгеріп отыратын өндіріс жағдайларына икемді болып , оларға тез
үйлесуге көмектесе алатындығы ;
• тауардың жаңа ... ... ... жаңатехника мен технология
енгізуге , өндірісті ... ... ... ... , ...... жетістік- терді ұнамды пайдалануға
жағдайлар тудыратындығы ;
• өндірушілерді көптүрлі ... ... , ... ... сапасын жоғарлатуға мақсаттандыру .
Кемшіліктері:
• ұдайы өндірілмейтін ресурстарды ( ормандар , ... ... , жер ... , мұхит қоймалары ) сақтауға көмектеспейді ;
• қоршаған ортаны қорғауда негативтік бағытта болады ;
... ... ... тауалар мен қызметтер ... , ... , ... көлік ) өндірісінің дамуын қамтамасыз
етпейді ;
• фундаменталдық ... , ... ... беру ... , ... көп ... ... жағдай жасамайды ;
• еңбек , табыс , демалу құқықтарына кепілдік бермейді ;
• әлеуметтік ... пен ... ... мен ... ... ... ... жоқ .
1.2.Бәсеке және монополия.
Нарықтық қатынас кезіндегі еркін бәсеке кәсіпорындарға табиғи ... ... ... ... , күштілерін одан да нығайта береді .
Сөйтіп , бәсеке қоғам мүшелері ... ... ... ... ... ... айналады .
Капиталистік бәсеке өндірістің шоғырлануына және орталықтануына әкеліп
соғады. ... ... ... ... ... бар ... жинақталады. Бұл оның шоғырлануы болса, орталықтану бірнеше
жеке капиталдың неғұрлым ірі кәсіпорынға бірлесуін көрсетеді.Орталықтану
екі ... іске ... ... ... ... түрде бірлесу /мысалы.
Акционерлік қоғам құру/ . Екінші- ... ... ірі және ... ... ... ... кәсіпорындарды күшпен өздеріне қосып алу жолы .
Өндірістің мұндай шоғырлануы мен орталықтануы монополияны тудырады ... ... ... ... кәсіпорындар табан тіресіп , бірін-бірі
жеңе алмай өндіріс салалары мен нарықты бөлісу және біріңғай баға ... ... ... ... . ... дегеніміз , ол белгілі бір
тауардың едәуір бөлігін өндірудің немесе сатуды өз ... ... ... келісімі немесе бірлестігі . Монополияның мақсаты -
басқаларға қарағанда ... ... ... ... ... табылады . Ондай
пайданы монополистік пайда деп атайды .
Нарық ... ... ... ... ... . ... жеке бір ... , тауардың бір түрін өндіретін көптеген
кәсіпорындар , тұтұнушларға қарсы саясатжүргізетін моно- полистер де болуы
мүмкін . ... ... ... таза ... , таза ... ,
монополистік бәсеке және олигополия деген кейіптері болады .
Таза бәсекеге ... ... ... ... тәуелсіз
кәсіпорындар бір сарындағы өнімдер өндірумен немесе қызмет ... ... ... ... сұраныс икемді болғандықтан ,
олардың бірде - бірі нарықтың бағасына әсер ете алмайды . Таза ... ... ... ... өнімдерді төмен бағамен
ұсынады да , ... ... ... ... ... жұмыс істеу фирмаларды тиімді технология қолдануға , соның
арқасында өнімдерінің бағасын ... ... ... салдарынан
мұндай өндіріс саласында ғылыми-техникалық прогресс қарқындай ... ... ... бір тұтыну заттарын немесе қызыметтерді және
олардың орнына ... ... ... басқалар өндірмейтін фирмалар
жатады . Мұндай жағдайға ие болу үшін фирманың өндіретін өнім ... ... ... ... не өзінің қолында , не бақылауында болу
керек . Сондай-ақ таза манополияға табиғаттық манополия да ... . ... ... ... климаттық және тағы басқа жағдайларға
байланысты басқа ... ... ... ... ... . Таза манополияның ерекшелігі –оның орнын ауыстырушылардың болмауы
. Бұл жағдайда тұтынушы манополияның өнімін сатып алуы керек ... ... ... керек . Өндіретін өнімін , не көрсететін қызыметін
жарнамалаумен манополия айналысуы да ... да ... ... таза ... өз ... өткізу үшін жарнамалау
жұмыстарын жүргізуі мүмкін ,ал коммуналдық ... ... ... өз ... ... ақша ... . Себебі , манополист
газға , суға , электр ... зәру ... бұл ең ... ... сатып алатынын біледі және сатып алуға мәжбүр.
Таза бәсеке жағдайында қызымет ететін жеке фирма бағамен ... , таза ... ... жүргізеді . Таза манополияға қолы
жеткен икемді сұраныс жағдайында жоғары баға орнына ... ... ... ... молырақ жиынтық пайда табуға тырысады . Ал егер ... ... ... ... ... ... ... мөлшерін
азайтады да өнімге жоғары баға белгілейді . Тауарларына жоғары ... ... , ... ... ... сатып алғанда төмен баға
береді . Бұл жолы ... ... жоқ ... тағы да таза ... ... ... ... манополистік бәсекенің айырмашылығы мол . Оның
бастапқы айырмашылығы – белгілі бір салада фирмалардың саны көп ... ... ... ... ... , ... ... келуге мүмкіндіктері шектеледі. Екіншіден , фирмалардың
өнімдері нақтылы және ... ... ... ... ... .
Үшіншіден , экономикалық жағ- дай фирмаларды бағалық және басқа түрдегі
бәсекеге ( жарнама , өнім ... мен ... , т.б. ) ... қылады .
Манополистік бәсеке жағдайында фирмалар пайдаларын кемітпеу мақсатымен
өнімдерінің түрін өзгертіп ... , ... әр ... ның ... шығаруға
дайындық жасайды . Өнімнің жаңа үлгісін немесе жаңа түрін меңгеру , сондай-
ақ оларды тұтынушыларға кең жариялау фирма ... ... ... ... ... тұтынушылар үшін де пайдалы , өйткені тауарлардың
жаңа түрлері ... , ... ... және ... төмендейді .
Сұранысты молайту арқасында кәсіпкерлер де кем қалмайды , олар да барынша
молырақ пайдаға ие ... ... ... ... ... , ол ... ... шектеледі де ,
әрқайсының нарықтағы үлесі күрделі ... . Олар ... өнім ... ... қана ... ... болуы мүмкін . Мұндай жағдайда
фирмалар біріне-бірі ... ... : ... ... ... ... әсер етпей қоймайды . Олигополияның пайда болуына
әртүрлі себептер әсер етеді . Біріншіден , ... ... мол ... ... әрбір санына өндіріс шығындары кем болады . Екіншіден ,
бұл салаға басқа фирмалардың өтуіне кедергілер мол ... . ... ... ... пен патентке ие болу , жарнамаға көп қаржы жұмсау ... , ... ... екі ... ... ... бірігуі олардың мүмкіншіліктері мен нарықтағы үлес салмағын
молайтады .
Олигополия жағдайында баға құрылуының белгісіздігі ... ... ... ... . ... олигополистер таза манополистерге
ұқсайды: бағаны көтеру немесе түсіру арқылы ... ... ... . ... ... бірнеше түрі бар . Олардың ең қарапайым
түрі картель . Оған ... ... ... , көлемі және бағасы
туралы келісімге келеді . ... ... ... келісілген бағамен
өткізу мақсатымен нарықты да өзара бөліседі . ... ... ... ... – ОПЕК атты ... картельді алуға болады .
Олигаполияға қарама - қайшы құбылыс болып олигапсония табылады . Ол
рынокта бірнеше ... емес , ... ... қызымет етуін қарастырады ,
яғни тұтынушылар рыногі манопо -лиясы белең алады .
Таза манополия рынокта ... ... бір ғана ... ... ... , кейбір жағдайда рынокта тек бір ғана ... ... . Ол ... деп аталады жағыз сатып аламын . Монополияның ролі
экономикада екі ... . Оның ... жағы ... ... жоғары сапасымен ерекшеленеді,ал ірі масштабы өндіріс шығындарды
азайту мен ... ... ... ... ... жағы монополия рынокта үстемдік етеді және ... ... ... ... пайда ала отырып , өнімді шығаруды шектейді . ... , ... жоқ ... , монополия техникалық прогресс есебінен
тиімділікті ... ... ... ... ескере келе,мемлекет бәсекені қолдай отырып , монополизмге қарсы
тұруға ұмтылады . Бұл үшін ... ... ... ... ... бәсеке мен монополияның арасындағы ... ... ... ... ... ... пакеті қабылданады.
Антимонополиялық заңдар 1880 ж . АҚШ-та қабылданған . ... ... екі ... жұмыс істейді: бағаны бақылау және
компаниялардың қосылуын бақылайды .
2.Өнеркәсіптік маркетинг ... ... ... және өнім ... ... саясатты айқындауда тауардың өміршеңдік циклі маңызды ... . ... ... ... ... өтуі өндіру мен өткізудің
жағдайларын өзгертуіне соқтырады , ал бұл бағалық саясатта ескерілуі ... ... ... ... , бәсекелестер , табыстырушылар , делдалдар
, алушылар және т.б. әсер етеді .
Мақсатты баға , оның ... және ... ізі ... ... ... және түрлерімен байланысты қалай анықталады?. Бұл
сұраққа жауап беру үшін өмір ... ... ... ... ... ,
бірақ мұны іске асырмай тұрып , екі ... ... ... жөн ... ... ... мен кетуінің аралығы өміршеңдік циклінің ұзақтығы
қысқа немесе ұзын болады . ... , ... ... құятын жанармай есебінде 19
- ғасырдың 70 ... , 20 – ға- ... 20 ... ... ... ... оның ... байланысты өзгергіштігі эластичность
тауардың бағасы өзгеруіне сәйкес сұраным қалай , қанша ... және мұны ... ... деп атайды . Осыған сәйкес тауарды да
икемділі және икемсіз топқа бөледі ... ... ... ... , ... төр ... ... .
1. Икемді қысқа циклді:
2. Икемді ұзын циклді:
3. Икемсіз қысқа циклді:
4. Икемсіз ұзын циклді .
Қолдағы тауардың ... ... ... байланысты бағалық стратегияның
басты екі түрінің бірін қолданады: шапқыншыл және бейімделгіш 7.1-кесте.
Тауардың әр түрлі ... және әр ... ... ... ... ... | |
| ... ... ... ... |бейімделгіш |бейімделгіш ... ... ... ... – |
| | ... ... ... бетсіз баға тағайындау тән.
Баға пайданың мүмкін деген ең жоғары мөлшеріне жеткізетін ... және ... ... ... ... ... қабілеті
мен мүмкіндігімен ғана шектеледі . Мұндай баға тағайындау ... және ... өте ... ... мәртебесін көрсете алатындай
тауарларға қойылады.
Бейімделгіш саясат тауарлардың негізгі ... ... ... ... ... үйрете отырып , рыноктың сыйымдылығын
кеңейтуге бағытталды .
Дегенмен кейбір жағдайларда , ... , ... ... ... сату ... сақтау керек болған жағдайларда,түйдек тұтынылатын
өнімдер рыногында да шапқыншыл баға тағайындау қолайлы болуы мүмкін . ... ... , ... ... белі ... ... саясатпен
салыстырғанда , бағаның күрт жоғарылауы емес , төмендеуімен айқындалады .
Мұндай ... ... жиі ... , ал ... ... жасанды түрде сег-
менттеу және өзінің ... ... ... арқылы оларды жанап өтуге
тырысады .
Бейімделгіш баға тағайындау ... ... ... ... ... ... кешенін іске асырумен тұжырымдалады . Бағалық стратегия
жасауда қандай сыртқы фак- торларға назар аудару ... ... ... ... ... қабілеті:
2. бағаның өзгеруіне жауап-қимылы:
Мінсіз жағдайда бұған қандай да болса маркетинг маманы талпынуы қажет
нарықтың ... ... ... кірістің шағымды бөлінісінің
құрылымы және әр түрлі тауарларды алу үшін әр ... ... ... ... бюджетінің үлестері белгілі болуы қажет . ... ... ... не ... ... ... ... көлемін мақсатты өзгертуді және ... және ... ... ... не ... не түсіруге болады .
Бәсекенің шиеленістік деңгейі :
1. бәсекелестердің бағалық деңгейі :
2. бәсекелестердің ... және ... ... ... ... ... ала соққылауларды немесе жанап өту ... . ... ... ... бағасы мен сапасы артық тар
тиымдылық көрсетпеуі ... ... ... үстемдік пен бәсекелестікке заңды шектеулер :
2. бағаның өзгеруін әкімшілік жағынан ережелеу реттеу
3. бәсекелестермен келіссөздерде бағаны талқылаудың орын ... ... ... саясатының мақсаттарынан аттай отыра , фирма өзінің өнім- ... ... ... беру , ... бәсендету немесе бәсекенің
деңгейін көтеруді көздеп, баға тағайындайды .
Бағаны бәсеке деңгейінде тағайындау . ... ... ... ... ... ... . Әдетте бұл өнімнің ... ... ... қасы және ... ... ... бағасынан хабардар
болғанда орын алады. Тағы бір маңызды шарт ... ... ... ... ... ... ... бәсекелес бағадан төмен . Кейбір фирмалар сатып алушы- лардың
құптауына ие болу үшін ... ... ... деңгейінен төмен
тағайындайды . АҚШ-та кең тараған дискаунт наудес кемітпе бағалы дүкендер
бағаны универмагтардағы бағадан ... ... . ... ... құю ... лары бензиннің бағасы үлкен мұнай компанияларына
Шеврон , Шеля ... ... ... бағасынан төмен тағайындайды
және т. б . ... ... ... ... сіңу мақсатында баға
тағайындау нарыққа жаңа тауарға ... ... ... ... ... бағытталған баға тағайындау тәжірибесін білдіреді .
Баға бәсекелес бағадан ... . Егер де ... жеке - дара , ... ... өзгеше өнім шығарған болса , онда оны ... ... ... артық бағамен сата алады . Мұндай бағалық саясатты
фирмалық ресторандар , көз ... ... ... ... , ... ... үйлері жиі қолдана алады .
Өнеркәсіп ортасында өнім ең сезімтал элемент ... ... . ... ... , көп ... ... аш- ылуына тауар өнім
негіз болады . ... ... өнім ... , ... ... кәсіпорын
тіршілік етеді , ал кейде ... ... , бұл ... ... ... ... ... , жеткіліксіз , ол қажеттікке сәйкес болуы тиіс екенін
мысалы , ... ... , оған қоса оны өз ... жарнамалау керектігін
байқамаған жағдайларда болады.
Классикалық , яғни өнеркәсіпте ескірген құлық-әрекет пен марке- тинг
арқылы ... ... ... айырмашылық дәл осында, бұл
жаңа нарықтық жағдайлардан туған .
Сонымен , ... ... ... сыни ... тудырып , оларды
қысқа , орта және ұзақ мерзімдерде тиімді басқару мүм- ... ие ... , ... талдауға салып оыруы қажет .
Демек , тауар өнім – ... атты ... , жаңа ... ... , ... ... ... және т.б. зерртеп білу қажет. Тауар -
нарық пары . Өнім , егер ол ... ... ... , ... эко- ... ... тұрмайды . Сондықтан сол қажеттілікке сай келуі керек .
Потенциалды тұтынушылар өнімнің тауардың дүниеде бар екенінен хабардар
болуы және оны ... ... ... ... керек. Осындай барлық
жағдай-сәттердің қосылуы тауар-нарық парында көрініс табады .Бұл ... ... ... ... бірақ дәл сол өнім емес тұтынушылардың нақты
сегментінің талап-тілегіне сәйкес келгенін көрсетеді.
Нөлдік кезең – ... . Әлі ... ... тұрып, қандай да
болсын өнімге қажеттік бар екенін ... , оның осы ... ... ... - ... керек . Ұқсас
операцияларды ата-типтік әр түрлі нұсқаларымен өткізу жөн . ... ... ... бар ... көзі ... тұрып , ақша , уақыт шығындайды .
Бірақ таза техникалық зерттеулермен ... қалу ... , ... және ... ... ... нарықты ,
бәсекелестікті , зәрулік түрткілерді зерттеу қажет.
Бірінші кезең-енгізу.
Жасалған өнім ... ... және өте ... ... . Осы ... нөлдік
кезеңнің мәселелерін шешу жалғаса береді,нарықта сынау түрлендірудің
қажеттігін айқындайды , ал олар ... ... өзі ... тиіс ... . ... ... салу ... . Алғашқы серияны өткізу ,
ынталандыру және жарнамалау қымбатқа түседі . ... ... ... бере ... , бұл ... өнім ... жалғастырады немесе өшеді.
Екінші кезең - өсу және даму . Егер өнім ... ... аман өтсе ... , ... , ... ... , енді ол ... кезеңіне кірді , мұны
өнеркәсіптік игеру деп те атайды , себебі тауарды мол ... ... ... келе ... сұранысқа жауап қатуы , егер осы сәтке ... ... ... , ... құралдарына қаржы салу керек.
Бұл кезеңде бәсеке жандана түседі,себебі өнім сұранысқа ие , ... ... ... және ... , ... ... ... әрине , егер фирма мұндай экономикалық жағдаяттан өзіне
олжа таба ... ... ... өте ... , ... өнім тауар
қолдағанды тілейді , ал ... ... , ... ... тық ... ... . ... шебін нығайта түсу керек , себебі аталған
кезеңде өнім әлі максималды тиімділікке ... жоқ ... ... ... ... ... , өнім өткізуге , ақпарат таратуға , қор
жұмсауға .
Үшінші кезең – ... . Бұл ... ... ... ең
тұрақты болғанымен , әрине , кәсіпорын қол жеткенмен тоқтап және ... қала ... . ... ... ақпарат тапсыруға , нарыққа өндіруге
, өндіріске жұмсалатын күш-жігер бір- ... даму ... ... : ... ... ... қуаттау функциясын атқарады , өндіріс
күтпеген өзгерістерге түспейді , ... ... ... өтелген .
Кемелдену кезеңі үш сатыдан тұрады: ... ... ... және солу ... ... ... өнім ... тұтынушыларын жоғалтады , олар өздерінің
қажеттіліктерін жақсы қанағаттандыратын басқа ... ... . ... ... ... , бұл ... қуаттардың , өндірушілердің барлық
жиынтығы бойынша толық пайдалануына және көп жақты бәсекенің өшуіне ... ... ... ... жаңа ... ... ... іздеуге мәжбүр болады ,сол секілді өнімнің өзін ,барлығын қайта
бастап,одан максимум түсіруге ... ... ... және ... ... осы ... ... имиджінің бекуіне себеп бола алмайды.Сондықтан аталмыш өнімді
өндіруді ... ... ... ... ... ... ... келетін
өнімдерді көздеп ,бұл беталыстың болуына кедергі жасау керек .
2.2.Өнеркәсіптік тауарларды сату және ... ... да ... ... тек оның ... ғана ... ... қарым-қатынасы,жарнама,құжаттама және сауда агенттерінің сапары
арқылы сөз болып,бағаланады,яғни осылардың ... ... ... үшін ... ... арасында бәсеке ... ... ... ... ... арта ... өнеркәсіп саласында оның қызметі
фирманың коммерциялық ... ... . ... ... ... типіне және өнімнің түріне байланысты өздері ... ... ... не тұтастай делдал - дестрибьюторларға сеніп тапсырады .
Өнеркәсіп жабдық- таудың өскелең ... ... отыр ... тұтынушылар өздерінің өндірісіне және жөндеуге қажет мыңдаған
бөлшектерді , құралдарды т.т. өз бетінше ... және ... ... . Өндірістік бірлестіктер саны шашыранды рынок және әр сипатты рынок
құрады,себебі машина жасау , металл ... ... ... ... ... ... ... түрлері.
А.Өндірушінің өзіне міндеттеу . Бұл жағдай , егер сөз ірі ... ... ... ... ... ... тікелей аралап
шығатын мүмкіндігі жөнінде болса , шынайы сипатты бола алады .
Ә.Өзара толықтырушы тауарларды ... ... ... ... ... ... ... толықтырушы тауарлардың
бірін сатып алубасқаларын сатып алуға әсер етеді. ... ... ... ... осы ... өндірушілерді бірлесуге
итермелейді.
Б.Жалпы клиенттері бар өндірушілердің бірлестігі.
Бұл оқиғаның алдыңғыдан ... ... ... емес және ... ... кәсіпорындар өз күш-қимылдарын бірлестіруге ынталы.
В.Концессия.
Таратудың бұл түрі өндірушіге көлемді ... ... ... ... ... және аумақтық шашырап ... ... ... береді.
Г.Тауарды кәсіби, тәуелсіз жабдықтаушылар арқылы өткізу .
Кәсіби жабдықтаушылар-көтермешілер сату үшін сатып ... ... ... ... ... бөлу және әр ... ... тауарларын
тарату функцияларын атқарады:өздерінің сатып алу саясатында ... ... ... ... ешкімге бағынышсыз потенциалды клиенттермен
байланыс ... ... ... ... ... ... маңызы үлкен,себебі сөз фирма
саясатының тактикалық емес .стратегиялық мәнінде болып ... ... ... жөнінде ,ал оларды келісімдер және шарттар жасалып
қойған жағдайда ,өзгерту қиынға ... ... ... ... ... ескере .фирманың мақсаттары мен анықталады.
Дистрибьютор таңдау. Қате таңдау болдырмас үшін өндіруші меже-өлшемдер
жиынтығын қолдану ... бұл да ... екі ... бар:-
әсер аймағы көршілес дистрибьюторлар теріс көзқараста ... ... ... ... ... сондықтан олар клиенттерді ренжітпеу
үшін ... ... және ... ... мүддесі – бар тауарды сату .
Бұл, өндіруші қандай өнімді ... ... ... тұтынушыларды қайдан табуды біледі ... ... ... ... бірі-әрбір партнер басқасында
жоқ ақпарат алады.Төменде ақпарат алмасу тізімін ... ... ... ... қарсы қоюға мүмкін техникалық құжаттамаларды
,баға ,мерзім,сатудан ... ... ... ... зерттеу және талдауды ... ... ... ... ... ... ... және тұрақты толықтырмалы толық
құжаттаманы,лайықты ... ... ... ... ... да ... ... ,тауар қолдану ауқымының
кеңеюі туралы ... ... ... ... ... көрсетушілерге арнап тәжірибе стажировка өткізеді .
Дистрибьютор өндірушіге:
-бәсекелестерге қатысты: жергілікті және аймақтық ... ... және ... ... ... ... ... жетістіктерінің бағалануы:сату көлемінің , өткізу
қызыметі ... ... ... ... ... ... пайдаланудағы мүмкін деген қақтығыстар туралы
мәліметтер,клиенттермен өткізілген сынақтар туралы ... ... ... , олардың ұқсас өнімге , өнімді пайдаланудың жаңа
тәсілдеріне деген бағалауы .
2.3. Өнімді әсемдеу , ... және ... ... ... және ... ... . Егер ... шетел рынок- тарында
орын тепкісі келсе , онда ... ... ... ... , ... бұл
өте тиімді тәсіл , мақсат-бір жағынан,өзі туралы сөз тарату болса , ... ... ... байқау .
Өз еліндегі ұқсас көрмелерге де ... ... бұл өз ... сөз ... және ... персоналын қолдауға мүмкіндік тудырады:бұлар
жарнаманы жандандыратын қимылдар , оларды алдын ала және ... ... ... ... ... ... салонда қатысуы туралы клиенттердің мекен-жай тізбесі ... ... ... аз ... ... ... ... тапсыру арқылы құлақ қағыс ету:
- өзінің қатысуы жөнінде ... ... ... ... ... ... ... ашылғанға дейін керек болған жағдайда арнайы баспасөзге ... ... ... беру ... алдындағы қызыметкерге баса көңіл аудару жөн: келушілерді ... олар ... ... ... , ... қойылған сауалдарға жауап
берерліктей білікті болуы керек , ілтипатты қызымет көрсетуге дайын ... ... әсер ... ... ... ... ... анықтағанда өнімнің әсемділігі ... зор ... ... өнімнің қажеттілігі , ыңғайлылығы ,
бағасы , пайдалану ұзақтығы , безендірілуіде осыған кіреді ... ... ... ... ... стандарттар
жүйесі болып табылады , бірақ бұл ... ... ... ... . Бұл жайт жаңа стандарттар қабыл -дағанда еске алынады . ... өз ... ... үшін ... беру мақсатында оларды іске
қосуға асықпайды . ... ... ... ... ... ... және Сони ... арасындағы баға
және сапа қақтығыстары аяқталғанша қабылдамаған . Тауардың жоғары сапалық
сипаттарына технология- ны және ... ... , ... ... ... қызымет етуді жетілдіру арқылы жетуге болады .
Жарнама-нақтылы өндірушінің , ... ... ... ... ... және ... ... , олардың маркасымен осы
тауар мен қызметті сатып алдырту мақсатында ұсыныс,тауар мен ... ... ... ... ... және ... ... тарату каналдарына мыналар кіреді:
1. Тура жарнама :
- почтамен Дикерт мейл деп аталынады:
- жеке тапсырылатын ақпараттық хаттар .
2. Баспасөздегі ... ... , ... , ... ... ... ... жарнама:
- проспект , каталог , буклет , ашық конверт .
4. Экранды жарнама:
- кино , теледидар , ... , ... .
5. ... ... :
- ... аумақты плакаттар,мультипликациялық плакаттар .
6. Сату орнындағы жарнамалар
- дүкендердің сөрелері
- қораптама упаковка
Қораптама қораптау ... ... өте ... роль атқарады ,
өйткені ол тауардың тікелей бір ... . Ол ... дың ... бір тобы ... жарнаманың басқа да шығындарының қосындысынан асып түседі .
Көптеген бәсеклес тауарларға ... мен ... ... ... ... ... табылады және тауардың табыстылығы ... ... ... ... қызыметкерлерінің фирманы дұрыс ... ... бір ... сенім білдіруі ақпараттық жүйені енгізудің керекті
шарты ... ... . ... ... ... , ... бәсекелес
фирманың сатушылары да ақпараттың өте бағалы көздері болып табылады . Бірақ
оларға өз мүдделерін түсіндіріп және ... ... ... ... ... . ... ақпаратқа келсек,оларды жиірек берудің маңызы
зор .
3 . ... ... ... ... ... ... ... өдірістің қазіргі жағдайы.
Қазақстанэкономикасы нарыққа бейімделу кезеңінен жаңа ... ... ... ... мен ... өсу ... ... . Сонымен ,
2000жылдың бірінші жартысында жалпы ішкі өнімнің ең жоғарғы өсімі ... ... ... - 10,5%, ... - 8,6 % , ... –8,5% ... - 5%-ке жетті , экономиканың өсу , оған ... ... ... жаңа саясат әзірлеуді және іске асыруды қажет етті.
Үкімет ... ... ... экономиканың нақты секторын
жандандыруға күш салды . Бірінші кезекте ішкі ... ... ... ... өнім ... ... ... өсуін қамтамасыз ету
міндеті қойылды . Бұл міндет іске асырыла бастады.
Кәсіпорындардың тәуелсіздігі , ... орын тебе ... ... өз ... таңдауға ерікті болған жағдайларда нарық -
өндірісті жандандырудың және оның ... ... ... ... ... басынан бері жеңіл және тамақ өнеркәсібінде өндіріс көлемі ... ... ішкі ... ... ығыстыруға мүмкіндік берді . Мысалы ,
1999 жылдың қаңтар - ... ... ... ... ... ... қысқарды . 1997жылы 103.4 млн . АҚШ доллары ... ... ... 1999 жылы 7.2 млн АҚШ ... дейін , яғни 14.3 есе
кеміді .
Үкімет 2000 жылы ірі ... мен ... ... ... ... және құрал-жабдықтарға , тұтыну тауарларына
қажеттіліктерін сыртқы рыноктан емес , ... ... ... жүзеге асыру жөніндегі жүйелі жұмысты бастады.
Мәселен , ... үшін ... ... бар 11 ... ... көлемін қысқарту жыл аяғына дейін 130 млн АҚШ долларын ... ... ... жолы ... отандық тауар өндірушілермен 3 млрд . ... ал ... ҰМҚ- сы 1 млрд . ... теңгеге өнім сатып алуға шарт
жасасты ... ... ... , ... өзіндік құнының қымбат- тылығы және
олардың бәсекелестік қабілетінің жоқтығы салдарынан отандық рынокты қорғау
өте қиынға соғуда .
Отандық ... ... ... ... ... ... , төбе
жабатын және қаптайтын материалдарды , ... , жер ... , ... ... , газ бен суды есеп ... ... баж салықтары енгізілді . Бұл шаралар көптеген ... ... ... мүм- кін дік туғызды .
Электр энергиясын ... ... ... саясатты
жетілдіру арзан Екібастұз электр энергиясын Оңтүстік аймақтарға ... ашты . ... ... және ... ... жүйелерінің
қосарлас жұмысына және ... ... ... Ресей
Федерациясының тұтынушыларына ... , ... ... , Ақтөбе және
Қостанай обылыстарын ... ... ... электр
энергиясының құны 25-30 %-ке ... ... ... ... ... шығу арқылы Екібастұз ГРЭС-2 станциясы бірлескен
қазақстандық-ресейлік ... құру осы ... ... үшін ... ... ... ... іске асырудың ... зор ... , ... ... ... ... отырып , шикізаттық емес .
Салалардың экспорттық мүмкіндіктерінің пер- ... ... ... ... да кезі ... . Мемлекет ... ... ... мән беретін . Жапония және басқа
елдердің ... үлгі алса , одан еш ... қақ . Бұл ... мен ... ролі ... тай ... тиіс .
Бірталай ішкі мүмкіндіктер құрылымдық ... ... ... ... және ... жаңа ... ... сін қамтамасыз
ететін , ғылым мен өндірісті ... ... ... инновациялық
қызметте жатыр .
Көріп отырғанымыздай , дағдарыс деп даурығып қара ... ... ... ... жағдай соншалық- ты үмітсіз
емес . Іздені , ұмтылыс, нарық талаптарына қарай бейім- делу бар ... осы ... , яғни ... ... қабілетті болуын , импорттық
тауарларға төтеп ... үшін ... ... ... , ... демеу
қажет . Әрине , өнеркәсіптік кәсіпорындар- дың проблеммалары тек ... ... . ... бар , ... бар , ... ... . Ше- шілмейтін түйін болмайды , соның бәрін шешуге
болады . Тек сөз ... ғана ... іс ... ... ... , ... , ... нәтиже керек .
3.2.Отандық тауар өндірушілердің бәсеке қабілеттігі және әлемдік нарыққа
шығу жолдары.
Қазіргі ... ... ... сай отандық тауар өндірушілер мен
ішкі рынокты қорғау , отандық тауарлардың бәсекелестік қабілетін ... ... ... ... ... атап ... жөн ... алмастыру саясаты осының дәлелі ... ... . ... ... ... ... қазірдің өзінде азық-түлік өнімдері
рыногының 70% -ін алып отыр . ... қай ... бол ... потенциалы , әлемдік шаруашылық ... ... ... –табиғи қорлардың молдығынан гөрі , сол елдің
инновациялық белсенділігіне, ғылыми-техникалық жетістіктерді бір ... ... ... болу дәрежесіне тікелей ... ... . ... ... әлемде өте маңызды ресурс ғылыми техникалық потенциал
қалыптасты . Бұл басымдыққа , яғни ...... ... ... ... ... ... , ресурстардың басқа түрлерінен тапшылық көрсе де ... ... , көш ... бола ... . ... , ... ... жоқ немесе өте аз және ... ... ... ие емес ... ... мемілекеттері өз экономикасының ... ... ... ... , әлемдік шаруашылық жүйесінде
алдыңғы орынға шығып отырғаны мәлім .
Қазіргі кезде ... ... ... шамалы,өндіріс
тұтастығын сақтай бермейтін кәсіпорындар мен өндірістер бел алып ... ... ... ... ... бір-біріне қарай- ласқаннан гөрі
шекаралас басқа елдердің өндіріс кешендерімен байланыс ... ... ... онша ... ... емес . Өзімізді өзіміз қолдамай сыртқа қарап
отырғаннан ... ... ... ... ... ... үшін қаржылық
, өндірістік , сауда , ... ... және ... ... ... ... ... жағдайында дами ... осы ... сай ... ... жа ... ... ... өндіріс тиім ілігін үзілісіз арттыруды ... ... ... ... ... ... экономикалық даму дәрежесі сол елде ... ... ... мол болуымен емес , оның қандай
технологиямен ... ... . ... ... ... даму ... ... , керек нәр- сенің бәрі өз елімізде
шығарылсын деу ... ... еді ... ... ... ... отырғандай,өз елінде отандық
өндірісті ... ... ... салыстырғанда тиімді, мемлекет
қазынасына үзбей ... ... ... ... әсер ... . Ал , ... елдерге сату экономиканың тұрақтануына нақты әсер ете ... . ... ... ... ... ... шет ... сұраныс дәрежесінің өзгеріп отыруы :
2. шикізат ... ... ... сатуда шетелдік бәсекелестерге төтеп беру.
Соңғы кезде шикізат сатуда ... ... ... етек алып отыр .
Біздің еліміз ... ... ... мен ... баға ... ,
мемлекет қазынасына түсетін қаржы мөл -шері азайды . Соның салдарынан
бюджеттің ... ... де ... ... . Бұл фактор тек қана шикізатты сату
арқылы экономиканы ... ... ... ... ... негізсіз екенін дәлелдейді . Мысалы , мұнай мен газдың үстінде
отырған Атырау обылысы халқының ... ... ... жоқ ... . Егер аталған обылыста қолда бар байлықты ... ... , ... ... ... ... ... еді . Ол қолда бар байлық -
балық . Бұл обылыстың үлесіне дүние жүзіндегі ... ... ... қара ... ... ... жартысына жуығын
шетелдіктер иемденіп отыр .
Олар - ресейлік Е.Чернов бастаған Германияның ... ... ... ... бір ... 60АҚШ доллар болса, қара уылдырықтың бір тоннасы
- 1200АҚШ доллары .
Бұл баға ... ... ... ... ... ... көтеріледі
. Осындай қолымызда тұрған қара алтынды неге ... ... , ... жоғары бағамен сыртқа сатпаймыз? . Республикада өңдеу өнеркәсібіне
мән берілмегендіктен және ... ... ... . Ал
экономикасы өрге басқан ... ең ... ... ... ... қам
жасаған.
Елімізде отандық тауар өнімдерінің дамуына бірнеше ... бар. ... ... баса ... ... : 1) Өз отандастарын шетелдік тауар
өндірушілерден қорғауға бағытталған салықтық саясат жүргізу ,
2) ет-сүт өнімдерін ... ... ... ... ... , олардың
отандық өнімдерге кедергі жасалуына мүмкіндік бермеу. Осы ... ... ... қайтадан жанданар еді , мал шаруашылығының
дамуына көңіл бөлінер еді , 3) арақ-шарапты ... ... ... ... қана қоймай , оны сыртқа шығаруға монополия ... ... ... ... ... ... бойынша Қазақстанда отандық өнер ... үш ... ... ... мақсатында өнімге
жоғары салық мөлшерін қою: 2) шетел ... ... ... ... ... , ... ымырашылдық: 3)өндіріс орындарының жұмысын ... ... ... ... ... инвесторларына емес , өз еліміздің
мамандарына тапсырған тиімді. ... ... ... ... ... ... қателіктерді ескере отырып , республикада
отандық өндірісті жандандыруға ... ... . ... ... 800 ... ... ... жанданды , оларда 40 мың адам жұмысқа орналасуға
мүмкіндік алды . Әрине , бұл ... , ... ... ... ... , олармен бәсекелестік туғызуға ... ... ... ... ... отандық өндірісті дамыту үшін қаржылық ... ... ... . Бюджеттің табыс түсетін бөлігінің жұмы- сын жақсартып ... ... ... ... жауапкершілігін күшейтетін уақыт
жетті .
Шетелдіктерге басқаруға берілген еліміздің ірі кәсіпорындары бюджеттің
табыс бөлігін негізінен толтырушылар болуы тиіс . Оны ... ... ... басқаруға берілген өндіріс орындарының жұмысын тұрақты
бағалап , ... ... ... ... ... , ... өз
заңдарымызға сәйкес анықтау . Ондағы – мақсат ... ... ... тең ... ... . Кез-келген бәсекелестікке төтеп
беретін кәсіпорындар құру .
Қорытынды .
Бәсекеге қабілетті ... құру үшін ең ... ... ... ... ... қажет . Сондай-ақ елде шағын және ... ... да ... кең жаза ... ... . Ең бастысы ,
біздегі салық жүйесін отандық тауар өндірушілердің еңсесін көтерткізбейді .
Міне , осы ... ... үш ... ... ... ... ... қабілетті отандық өнім шығара қоюымыз екіталай .
Қазақстандықтардың орта ... ... ... ... ... үй ... , денсаулық сақтау мен білім беруде
әлеуметтік қамсыздандыру жүйелік өзгерістердің жаңа ... ... ... .
Шетел инвесторлары Қазақстан өндірісінің дамуына онша мүдделі емес .
Олар аз ... ... ... ғана жұмсап , технологияны ... ... . Ал , ... ... ... экологияны бұзатыны
белгілі . Шетелдіктер Қазақстанның дайын өнімдер шығаруда , ... ... ... ... ... мүддесін қорғайтын заң жоқ .
Үкімет оларды қолдаймыз деп жар ... іс ... ... ... көрсете
алмады . Капитализмнің заңы қатал . Бәсеке- лестікке шыдай алмайды екенсің
далада қаласың . Республикада ... ... ... алған , ешкімге
жалтақтамайтын компаниялар бар . Олардың кейбірінің өнімдері тіпті шетелдік
тауарларды ... ... ... . ... қолдау бол- майтындығын
түсінген компаниялар енді өз мүдделерін өздері қор- ғауға бел байлап отыр .
« ... » , « ... шайы » , « ... тема ... ... » , « ФудМастер » және « Рахат » ААҚ сияқты отандық кәсіпорындар
« сапа » ассоциясын құрды .
Жаһандану және ... ... ... ... ... күш – қуаттық және санаткерлік қабілеттері ... ... ... , ел ... ... төтеп
беру мүмкіндігіне және бүгінгі жағдайда өмір сүре алуына тұғырлы фактор
болып ... ... ... кіріккен , ондағы өзінің қатысты- лығын
ұлғайтып отырған жаңа индустриялы ... ... ... ... ... ... шаруашылық құруды , оның ... ... ... ... ... ... да ... қажет .
Бүгінгі күндегі күн тәртібіндегі мәселе әлемдік қоғамдастықта
Қазақстанның бәсекге ... және ... ... дың ,
менеджерлердің , бизнесмендердің , мамандардың бәсекеге қабілеттілігі
туралы ... отыр . Біз ... өз ... ... ... ... елімізді дмытудың 2010 жылға дейінгі жоспарына сәйкес қол
жеткіземіз ... ... пен ... ... ... ел ... ... интелектуалды дамуына септігін тигізеді .
Біздің ұлттық экономикамыздың бәсекеге қабілеттілігіне оны ... ... ... ғана қол ... аламыз .
Біз ендігі жерде шаруаларымыды да Қазақстанның ғана емес , ... ... ... ... дайындауы- мыз керек .
Біздің Қазақстан капиталының шетелге ... , оның ... ... ... , көтермелеуіміз қажет . Бұл – ... ... , ... ... ... ... аса ... алу мүмкіндігі .
Қазақстан ғылымының алдында отандық ғылымды ... ... және ... ... аса ... ... айналдыру бағытын
жетілдіре отырып іске асыру , ... ... ... және
елдің ұлттық қауіпсіз- дігін қамтамасыз ету , мемлекет әлеуетін арттыруға
үлес қосу тағы басқа үлкен міндеттер тұр . ... да ... және ... аса назар аудару қажет . Ұлттың бәсекеге қабілеттілігі оның білім
деңгейімен анықталады . Білім беру жүйесінің басты ... - ... ... ... , білім беру жүйесін халықаралық деңгейге көтеру ,
бәсекеге қабілетті ұрпақты ... ... , ... ... етіп әзірлеу ,
сөйтіп мемлекет дамуына үлес қосу .
І. Тақырыбы: «Қазақ тілін ... ... ... ... ... қаншалықты игергендігін ,сөйлеу
дәрежелерін,қазақ тіліне тән дыбыстарды қалай игергенін және тіл ... ... және ... ... ... ... ... мәнерлеп ,дұрыс оқу
Мақал-мәтелді жатқа айту.
(3мақалдан кем ... ... ... ... ... ... нүктенің орнына қазақ тіліне тән дыбыстарды қояды.
Олар:ә,ө,ү,ұ,ы,і,қ,,ң,ғ,һ.
4.Кәрзинада не ... үй ... ... ,оқу ... ... ... жұмыс.
(5сұрақ берілген,соған дұрыс жауабын табу)
ІІІ.Әділқазылар :
1.Директордың оқу тәрбие жөніндегі ... ... тілі және ... ... ... ... тілі және ... пәнінің оқытушысы-Хуаныш .Р
ІУ.Ұйымдастырушы:
Қазақ тілі және әдебиеті пәнінің мұғалімі-Аяпберген К.Ш.
Қатысушылар:
1.Лукина Лидия 8 ... тобы .І ... ... ... 7 ... тобы ... ... Александр 9 слесарь тобы І ... Абай 8 ... тобы ... және ... карточка.
Олжас пен Оқан …те тату.
Олар жа…сы ... б…з ... ... өзендер к…п.
Соның б…рі Іле ... ... Іле ... ... бард…қ.
3.карточка.
Алматы ... ... ... ... неше ... жем…с ж…не жидектер …седі.
4.карточка.
Бізді… селомыз үлкен.Селода ... ... ... ... ... бір ... мектеп ... дос ... аты ... …те …демі.
Көз… ... ... ... ... - ... ... ... с…йкімді.
7.карточка.
Наур…з - халы… мейрам…
Мейрам к…ні су, ... д…н, ұн, ... ... ... ... бөлмем ке…, жары… .
Б…лмеде жазу ... ... ... ... …алам,өшірг…ш, қар…ндаш, к…тап жатыр.
Жауабын ... үй ... ... ... кереге
В) жастық
Г) қала
Д) сызғыш.
2.Мынау кімнің қаламы
А) менде
Б) ... ... ... оның
3.Үстелдің үстінде нелер бар ?
А) төсекте
Б) теледидардан
В) кітаптар
Г) орындықтың
Д) сөреге
4.Сан есімді тап . А) ... ... ... ... ... айын ... ... қараша
Г) желтоқсан
Д) маусым

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бәсеке және монополия15 бет
Бәсекелік ортаны қалыптастыру және монополияны реттеу6 бет
Жетiлген бәсеке мен монополия – нарықтық экономиканың қарсы түрлерi27 бет
Монополия ұғымы және оның жетілмеген бәсекелі рыноктағы орны40 бет
Монополия. Монополиялық билік пен бәсеке22 бет
Монополиялық бәсеке35 бет
Монополиялық бәсеке нарығы15 бет
Монополиялық бәсеке туралы11 бет
Монополиялық бәсеке туралы түсінік8 бет
Бәсеке күресі15 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь