Әлеуметтік жұмыскер

Кіріспе
Әлеуметтік жұмыстағы мақсатқа жету жолдары
I . бөлім. Әлеуметтанудағы Әлеуметтік жұмыскерді зерттеудің методологиясы.
1.1. Әлеуметтік жұмыскерді зерттеудің негізгі бағыттары.
1.2. Әлеуметтік жұмыскердің кәсіби сипаттамасы.
Пайдалынылған әдебиеттер тізімі
Қазақстан Республикасы егемендік алғаннан кейін, өзіндік экономикалық бет-бағдар жасады. Сонымен бірге біздің тек қана экономикалық формациямыз өзгеріп қана қойған жоқ, әрі қоғамымыз бүтіндей өзгерді. Жаңа ғасырға аяқ басқан жас мемлекетіміз құрылымында, жас қоғамдық құбылыстар мен жаңа мамандықтар қалыптаса бастады. Соның бірі – Әлеуметтік жұмыс мамандығы. Әлеуметтік жұмыстың пайда болуы қоғамдық қажеттілік болса, және оның мамандық ретінде қалыптасуының бірнеше себептері бар. Соларға өз бетімше қысқаша тоқталып өтсем:
Біріншіден, Қазақстан Республикасы Конституциясында, әсіресе, 1995-жылғы 30-тамызда қабылданған '',...Қазақстан Республикасы өзін демократиялық, зайырлы, құқықтық және әлеуметтік мемлекет ретінде орнықтырады…1 '' – деп, әлеуметтік саясат жүргізе бастауы, жаңа пәннің қалыптасуына әсер етті.
Екіншіден, Кеңестік жүйеде өмір сүрген мемлекетіміз Егемендік алғаннан кейін, әртүрлі деңгейдегі әлеуметтік проблемаларға кездесе берді. Соның бірі түсініктірек болуы үшін “кедейлік” ұғымын алсақ. КСРО-кезеңінде бұл терминмен тікелей ұшыраспағанбыз, өйткені Кеңес елдерінде сол ұғымды ресми мойындаған емес, ал шын мәнінде бұл өзекті мәселе қоғамымызда белең алып бара жатқан соң оны ресми мойындап, нақты зерттеулер, онымен күресу жолдары қарастырылуы өте қажет болды.
Үшіншіден, Қазақстан халқының қоғамы, әлеуметтік топтары өтпелі кезеңге дейін де, өтпелі кезеңде де, өтпелі кезеңнен кейін де Әлеуметтік – экономикалық қиындықтар әсерінен Әлеуметтік қорғаныш қабатынан айрыла бастады. Қоғамымыздағы түрлі әлеуметтік топтар мүддесін қорғайтын мамандар қажеттілігі күнделікті тұрмыстағы ең өзекті мемлекеттік мәселе болуы.
Төртіншіден, қоғамдық келеңсіздіктердің күрделі мәселелерін зерттейтін, реттейтін мемлекеттік әлеуметтік институт қажеттілігі.
Бесіншіден, Тәуелсіздік алғаннан соңғы жылдары,әлемнің дамыған елдерінің модельдерін зерттеу барысында, кез-келген дамыған мемлекеттің өзіндік бекітілген әлеуметтік қамсыздандыру жүйесінің берік екенін көрсетті, сонымен бірге Қазақстанға да әлеуметтік ориентация ( бағдар ) болды.
Алтыншыдан, Республика халқының демографиялық хал-ахуалының нашарлауы нақты зерттеу мен оның алдын-алу ( профилактикасын ) шараларын жүргізуге қажет, демографиялық топтар денсаулығын зерттеу, жақсарту жұмыстарын жүргізу үшін демографиялық ілімдер, әлеуметтік топтар мен олардың психологиялық стимул, мотивацияларын жақсарту үшін – практикада, әлеуметтік жұмыскерлерге сұраныстың артуы.
Жетіншіден, қоғамның әлеуметтік құрылымындағы өзгерістерді толықтай бір арнаға келтіру нәтижесінде ресми түрде тұрақтанған әлеуметтік жұмыс мамандығы қоғамның әр саласымен байланысты болып, қоғамымыздың бүтіндігін құрады.
I. Нормативтік-құықтық акттілер:

1 – Қазақстан Республикасы Конституциясы, 1995-жыл.
2 – Қазақстан Республикасы Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы: " Қазақстан экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында" 2005-жыл, 19-ақпан, " Казахстанская правда " газеті.

II. Кітаптар бойынша:

3 – Е.И. Холостова. " Технология социальной работы ", Москва " Инфра-М " 2001-жыл.
4 – Л. Т. Кожамкулова. "Социальная работа города: Принципы и направления" Алматы "Қазақ Университеті" 2003-жыл.
5 – С. В.Тетерский. ”Введение в социальную работу”, Москва:
Академический проект.2003-жыл.
6 – Е. И. Холостова “Теория социальной работы”, Москва " Юрист " 1998-жыл.
7 – Курбатов. В. И. “Социальная работа”, Ростов – на – Дону:
Феникс. 2004-жыл.
8 – Т. С. Пантелеева. Г. А. Червякова. " Экономические основы социальной работы ", Москва " Гуманист ", 1999-жыл.
9 – П. Д. Павленок. " Основы социальной работы ", Москва " Инфра-М ", 2001-жыл.
10 – А.А. Козлов. " Социальная работа ", Москва: 2005-жыл.
11 – Г. П. Медведева. " Этика социальной работы ", Москва " Гуманист ", 1999-жыл.
12 – Д. Майерс. " Социальная психология ", Санкт-Петербург " Питер ", 1997-жыл.
13 – И. Г. Зайнышев. " Теория и методика социальной работы ", Москва "Союз", 1994-жыл.
14 – А. М. Панов. " Социальное обслуживание населения социальная работа за рубежом ", Москва, 1994-жыл.
15 – Е. И. Холостова. " Словарь – справочник по социальной работе ", Москва " Юрист ", 1997-жыл.
16 – Э. Г. Тучкова. " Право социального обеспечения ", Москва " Юрист ", 1995-жыл.
17 – Г. М. Андреева. " Социальная психология ", Москва " Аспект Пресс ", 1999-жыл.


18 – Ж. Н. Сарсенова. " Әлеуметтік жұмыс ", студенттерге арналған оқу құралы, Алматы, 2004-жыл.
19 – З. Ж. Жаназарова. " Социальная работа с семьей ", учебное пособие для студентов, Алматы " Қазақ Университеті ", 2003-жыл.
20 – П. Д. Павленок. " Введение в профессию "Социальная работа" ", Курс лекции, Москва " Инфра-М ", 1998-жыл.
21 – И. В. Гейц. " Обязательное пенсионное и социальное страхование ", " Дело и сервис ", 2003-жыл.
22 – С. Ю. Янов. " Обязательное социальное страхование ", " Инфра-М ", 2005-жыл.
23 – Л. В. Топчий. " Кадровое обеспечение социальных служб: состояние и перспективы развития ", Москва, 1997-жыл.
24 – Н. Б. Шмелева " Стоновление и развитие социального работника как профессионала ", Москва, 1997-жыл.
25 – С. Ю. Янов. " Социальное страхование и внебюджетные фонды ", " Инфра-М ", 2005-жыл.
26 – И. А. Зимней. " Социальная работа ", Москва, 1994-жыл.
27 – Е. Р. Ярская – Смирнова, Э. К. Наберушкина. " Социальная работа с инвалидами ", Санкт-Петербург, " Питер ", 2005-жыл.
28 – Л. Г. Гуслякова. " Теория социальной работы ", Москва, " Юристъ ", 1999-жыл.
29 – М. В. Фирсов. " История социальной работы в Росии ", Москва, 2005-жыл.
30 – С. И. Григорьев. " Теория и методология социальной работы ", Москва, 1994-жыл.
        
        Кіріспе.
Қазақстан Республикасы егемендік алғаннан кейін, ... ... ... ... ... біздің тек қана экономикалық
формациямыз өзгеріп қана қойған жоқ, әрі қоғамымыз бүтіндей ... ... аяқ ... жас ... ... жас қоғамдық құбылыстар
мен жаңа мамандықтар қалыптаса бастады. Соның бірі – ... ... ... ... ... ... ... қажеттілік болса, және
оның мамандық ретінде қалыптасуының ... ... бар. ... өз
бетімше қысқаша тоқталып өтсем:
Біріншіден, Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... өзін
демократиялық, зайырлы, құқықтық және ... ... ... '' – деп, ... ... ... ... жаңа пәннің
қалыптасуына әсер етті.
Екіншіден, Кеңестік жүйеде өмір сүрген мемлекетіміз Егемендік
алғаннан кейін, әртүрлі деңгейдегі әлеуметтік проблемаларға ... ... бірі ... ... үшін “кедейлік” ұғымын алсақ. КСРО-кезеңінде
бұл терминмен тікелей ұшыраспағанбыз, өйткені Кеңес елдерінде сол ұғымды
ресми ... ... ал шын ... бұл ... ... ... ... бара жатқан соң оны ресми мойындап, нақты зерттеулер, онымен күресу
жолдары қарастырылуы өте қажет болды.
Үшіншіден, Қазақстан ... ... ... ... ... ... де, ... кезеңде де, өтпелі кезеңнен кейін де Әлеуметтік –
экономикалық қиындықтар әсерінен Әлеуметтік ... ... ... Қоғамымыздағы түрлі әлеуметтік топтар мүддесін қорғайтын мамандар
қажеттілігі күнделікті тұрмыстағы ең өзекті мемлекеттік мәселе болуы.
Төртіншіден, қоғамдық келеңсіздіктердің ... ... ... ... әлеуметтік институт қажеттілігі.
Бесіншіден, Тәуелсіздік алғаннан соңғы жылдары,әлемнің дамыған
елдерінің ... ... ... ... дамыған мемлекеттің
өзіндік бекітілген әлеуметтік қамсыздандыру ... ... ... сонымен бірге Қазақстанға да әлеуметтік ориентация ( бағдар ... ... ... демографиялық хал-ахуалының
нашарлауы нақты зерттеу мен оның алдын-алу ( профилактикасын ) шараларын
жүргізуге ... ... ... ... зерттеу, жақсарту
жұмыстарын жүргізу үшін демографиялық ілімдер, ... ... ... ... ... ... ... үшін – практикада,
әлеуметтік жұмыскерлерге сұраныстың артуы.
Жетіншіден, қоғамның әлеуметтік құрылымындағы өзгерістерді
толықтай бір ... ... ... ... түрде тұрақтанған әлеуметтік
жұмыс мамандығы қоғамның әр ... ... ... ... құрады.
Сегізіншіден, бұрыннан бері қалыптасқан,жинақталған теориялық
ілімдер негізінде, әлеуметтік саланы қолданбалы деңгейге жеткізу, себебі
әлеуметтік жұмыс өзінің ... ... ... және ... ... ... және осы екі ... бір-бірімен тығыз байланысты
болса, Әлеуметтік жұмыскер осы теория саласын практикада ... ... ... ... Қоғамымыздағы көптеген
әлеуметтік проблемаларды шешуге өз үлесін қосатын мамандық өте қажет-ақ.
Тоғызыншыдан, ... ... ... бойы ... ... ... біздің мемлекет жоспарлы экономикадан, нарықтық ... ... ... ... ... ... бастыларының бірі әлеуметтік
және еңбек салаларындағы қатынастардың тепе теңдігінің бұзылуы ... ... ... Бұл жерде мемлекеттік түзету мен
әлеуметтік сала маманының реттеушілік ... қана ... ... ... ... ... сфера ахуалының
жақсаруыны және ... ... ... бар реформаларын жүзеге
асыруына көмек береді.
Мемлекеттің арнайы реттеушілік ... ... ... ... ... әлеуметтік сала мамандарының орны ерекше
Яғни, әлеуметтік жұмыскерге деген талап өзінен-өзі туындады емес-пе?
Мәселенің ... ... ... ... ... ... ... сұраныс қоғамымзда үлкен орынға ие.
Әлеуметтік жұмыстың пайда ... ... ... өте көп, ... ... негізгі деген тоғыз түрін өз бетімше түсіндіруге тырыстым. Біздің
мамандығымыз жас мамандық болған ... әрі ... ... ... ... болғандығынан өте әмбебап (универсалды) мамандар-ды
даярлауды өзіне міндеттейді. Әлеуметтік сала аясындағы күнделікті өміріміз
керемет деп ... ... ... ... ... ... ... арқасында бірте-бірте қалыпқа түседі деген игі сеніммен бола
шаққа қарай аяқ ... ... ... ... мемлекетіміздегі жас,
болашақ түлектері ретінде, қоғаммен тікелей байланыстағы пәніміздің ғылыми-
материалдық базасының жоқтығына қарай, ... ... ... өзектілене беруіне қарай, көптеген қиындыққа жолығудамыз,
оны өзіміз шынымен-ақ ... ... ... жаңа пән аумағында алғашқы
түлектер ондай келеңсіздіктерге жолығуы да ... ... ... ... жөнінде бітіру жұмысын жазуға алғаш қалам тартқандардың
біріміз.
Енді, әлеуметтік жұмыс қандай пән?, ... ... ...... ... өтуге тырысайын.
Әлеуметтік жұмыс – әр кезде, тарихи кезеңде мемлекеттің әлеуметтік
саясатына сәйкес көрсетілетін, ... ... ... ... әрі ... ... Бұл ... кең көлемде бәрін
қамтымағанмен, көп нәрсенің мәнін ... ... Ал, ... ... ... ... қоғамның өсуінің, дамуының тұрақтылығы болып
табылатын, адам құқығы мен тұлғаның ... ... ... ... қажетті саяси іскерлік түрі.
Әлеуметтік жұмысты, былайынша, халықтың әлеуметтік, ... ... ... ... ... ... мемлекеттік әрі
мемлекеттік емес арнайы іс - шаралар формасы деп те түсіндіруге болады.
Әлеуметтік жұмыс ... әр ... ... мен атаулар алуы арқылы әр
түрлі тарихи кезеңдер мен мәдениеттерде бұрыннан белгілі. Әлеуметтік ... алғы ... ... ... ... 1750 – ... сәйкес
келеді.2
Бұл кезде ежелгі Вавилонда әділеттік кодтары – азаматтық акттері,
адамзаттың бір – ... ... ... ... ... кедейлерге деген
қамқорлыққа шақыру пайда болған. Көне Грецияда әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... таныс болды. Римде “халықтық дәстүр” ... ... ... ... ... құбылыс ретінде пайда болып кейіннен
әлеуметтік институт дәрежесіне көтеріліп беки түскен.
Әлеуметтік жұмыс әлеуметтік бағдарлық ... ... ... ... әсер ... Огюст Конт, Герберт Спенсер
. т .б).3
Біз ... ... ... ... ... ... Әлеуметтік саясат мәселесіне тоқталып өтуіміз керек. Бұл үшін ... Макс ... ... ... ... да ірі ... ... институт, Әлеуметтік саясат идеяларымен танысайық.
Мысалға, Әлеуметтік институт - Әлеуметтік феномен. Біз қоғам құрған
бетімізде сол феноменді бірге өмірге ... одан ... ... ... ... сол ... ... біртұтас құрамада екенімізді
көрсетеді, яғни бұл біртұтас құбылыс екен – деп ... ... ... ... ... ... ... егер осы Институт жақсы болса,
қоғамымыз сау ал егер ауру болса – ... ... ... яғни ... ... деген. Бұл біртұтастық принципі, ал әлеуметтік саясат осы
біртұтастықтың бір ... ... ... ... идеялар XX – ғасырдың ортасысынан
бастап, әлеуметтік ... ... ... ... қарастырғаннан
басталады. Бұл салаға өз еңбегін қосқандар: Дж. Лус, Дж. ... ... ... ... әлеуметтік жұмыс қоғамдық феномен ретінде пайда болып, ғылым
болып бекігенін білеміз. Ғылым ретінде ... ... ... ... ... XIX – ... ... кейіннен Берлин, Лонданда
жүзеге аса бастауы, әлеуметтік жұмыстың ... ... ... ... және ... ... басшылыққа алатын
құралымен, әдістер таңдауының бәрі тек жалпы моральдық критерий ... ... ... ... ... дәлелдеді.4 Әлеуметтік көмек
адаммен бірге қоршаған ортаның өзгеруіне әкелетін шаралар, ... ... ... бастады. XIX – ғасыр ширегінде, әлеуметтік
жұмыскермен, басты тезис: адамның әлеуметтік ... ... үшін ... бойында қоршаған ортаға бейімделу мен оның ... ... ... ... бұрын отбасын қарастыру керек екені
айқындала түсті.
Әлемдік практикадағы ... ... ... ... ... әкелетін, соған бағытталған іскерлік түрі екені алғы түсінік
болып ... Бұл ... ... әлеуметтік жұмыс, қоғамдағы конфликттер мен
катаклизмдерді тежеуші мықты күш болып, оны реттеуге келгенде ... ... ... көп күш ... алатыны белгілі болып отыр. Бұл тұстан
алсақ, қазіргі Қазақстанда әлеуметтік жұмыс, қоғам ... ... ... ... де, ... ... ... тұрақтылығын сақтауына да көп көмегін тигізуде.
Қазіргі Қазақстан әлеуметтік ... ... ... ... мен адам
өмірінің әлеуметтік мәселелеріндегі басты проблемалық ... ... ... ... және ... ... ... жағдаяттар;
■ Эмоциональды және психологиялық проблемалар;
■ Қажеттілік және кедейшілік;
■ Маскүнемдік және Нашақорлық;
■ Зорлық - зомбылық, күш ... ... ... ... пен ... бұзушылық;
■ Жұмыссыздық пен кәсіби бейімделу;
■ Мүгедектер мен жалғызбасты кәрілер;
■ Жалғызбастылық;
■ Тұрғын үй проблемалары;
... алу, ... ... алушылық;
■ Ата – аналарының балаларына қатысты қатігездігі. т.б
Әрине, тек қана біздің қоғам ... ... тек ... ... сөз ... ... қатар саяси, экономикалық проблемаларда аз емес.
Көрсетілген тізімде әлеуметтік критерийдегі мәселелер.
Әлеуметтік жұмыс, қиын ... тап ... ... ... ... ... ... ол, әлеуметтік бақылаудың ең нәзік құралдарын
жүзеге асырады. Кез – келген әлеуметтік жұмыскердің ... мен ... ... кез – ... әлеуметтік көмек көрсетуде бақылау
элементтерінің болуы, әлеуметтік жұмыс функцияларыда осыдан құралады. ... ... ... жұмыскер бәрінен кімнің мүддесін бірінші болып
қорғайды? Мемлекеттің бе? ... ... бе? Әлде ... бе?
Әрине кәсіби деңгейі, бағдары бойынша әлеуметтік жұмыскер ... одан ... ... ...... , ... мүддесін
қорғауы шарт.
Осындай приоритеттер жүйесін өмірдің өзі үйретеді. Әдетте сол өмір
үшін ... ... ... көбіне өзінің мүдделестерімен ұйымдар
қолдауына ие ... ... ... ... ... әр алуан мынадай мамандықтар
түрін өзіне біріктіреді: Әлеуметтік педагог, Әлеуметтік психолог, ... ... ... Валеолог, Әлеуметтік аниматор, Геронтолог, тар
шеңбердегі арнайы ... ... ... ... ... ... ... Медициналық әлеуметтік жұмыскер. т. б), немесе
арнайы жастық тобымен жұмыс атқарушылар(балаларменен,кәрілермен ... т.б), ... ... ... ... ... жұмыскер,
әскери ортадағы әлеуметтік жұмыскер, экстремальды жағдайлардағы әлеуметтік
жұмыскер, әлеуметтік жұмыс ұйымдары, т.б) 5
Кәсіби іскерлік ретінде әлеуметтік жұмыс 3 – ... ... ... ... ... тұлғалық әрі отбасылық
деңгейіндегі индивидтің ... ... ... мен ... ... жағдайларды
шешу ісінде оның қоршаған ортасы;
2) Топпен әлеуметтік жұмыс; топтар ... ... ... ... ... жастар, т. б), қызығушылығы мен
жынысы бойынша ... ... ... ... ... ... ... нашақорлар мен
алкоголиктер, т. б). Әлеуметтік жұмыскерлер көбіне ассоциалды
және қылмыстық группировкалармен де жұмыс атқарады: (балалар
мен жасөспірімдер ... ... ... ... ... ассоциалды бағытталған жасөспірімдер
тобы .т.б).
3) Тұрғылықты мекен жайы және ... ... ... ... ... ... ... кеңейтуге бағытталған,
жергілікті бөлімдерге ... ... ... ... қауымдастық байланыстарды
бекітуге, ... ... ... ... көмек көрсету шаралары.т.б. 6
Міне осы функциялардың бәрін ... ... ... ... - ... ... болып шығады.
Әлеуметтік жұмыстың басты мақсаты – жақсы әл – ... ... ... ... мен ... ашу, ... қамы, қоғамның қалыпты
әлеуметтік функцияларының орындалуын қадағалау.7
Әлеуметтік жұмыстың ... ... ... ... клиенттің өмірлік
маңызы бар проблемаларын шешуге көмек көрсету.8
Әлеуметтік жұмыстағы орталық ... ... ал ... - ... ... ... әр клиент өмірін сақтандыру мен
одан қорғау шаралары.9
Әр оқулықта әр түрлі ... ... ... де ... ... басты мақсаты, – мемлекет мақсатының айқын бөлігі ол ... ... ... ... ... қиын ... душар болған
индивидттер мәселесін гуманизм заңдылықтарымен шешу, алдын-алу, кез-келген
адамды сол шаралары арқылы ... ... ... ... көмек
беріп, күнделікті өмірдегі әлеуметтік проблемаларды дұрыс шешуге бағыт беру
жолдарын қарастыру. Әрине бұл берілген анықтама да ... ... ... ... ... ... емес, әлеуметтік жұмыс
мамандығының жұмыс аясы өте үлкен екені бізге ... Адам ... ... шешімдер шығарып, дұрыс жолмен бағыт-бағдар беру әр
әлеуметтік жұмыскердің адамдық кәсіби борышы.
Әлеуметтік ... ... жету ... ... танысу, жағдаяттың диагностикасы; (бұл жерде “клиент”
рөлінде, қоғам, әлеуметтік топ, немесе жекелеген адамда ... ... ).
( ... қажеттіліктердің дифференцияциясын анықтау,
мүмкіндіктерді айқындау;
( Мәселенің шешілу жолдарымен, оның жүзеге асуын ... ... ... мен ... ... ... ... мен құндылықтары мыналар
болуы шарт:
–– Жақындарына мейірбандылық көрсету, мәселені бірге түсінушілік, ... ... ... шеше білу ... қатысу;
–– Клиенттің ішкі күшіне сену, жағдайдың ... ... ... ... ... пен ... жасау ниетінің болуы;
–– әлеуметтік білімдер жиынтығын жинақтау;
–– Тәжірибе алу;
–– Әлеуметтік шығармашылық; т.б...
Әлеуметтік жұмыс құрылымы:
Әлеуметке жаңаша ... ... ... қоғамға деген көзқарасын
жаңарту. Ежелден бері адам ... ... ізгі ... жақсылық
қасиеттерінің гуманизм принциптері екенін білген ... ... ... ... ... ... ... білуі қажет. Сол гуманизм
заңдылықтарын өз бойында жаңғыртуы арқылы, жаңа заман, жаңа кезеңге ... ... ... ... арылуы үшін қажет болар бар игі
іс-әрекеттерін аянбай шығара білу.
I – бөлім. Әлеуметтанудағы Әлеуметтік жұмыскерді зерттеудің методологиясы.
1. Әлеуметтік ... ... ... ... ... таза ... пән. Ерекшелігі де сол
қоғамның ... ... ... яғни ... ... әрқилылығын зерттейді, анализ жасайды, гипотеза айтады. XX-
ғасырдан бастап ... ... ... ... ... ... ... шешу жолдарын зерттеуге көп көңіл бөле бастағаны
белгілі болды. Әсіресе 2-ші ... ... ... ... ... –– ... жұмыс деген іскерліктер ілімі пайда бола бастады. Бұл
қоғам талаптарынан туындаған еді. Өйткені, Әлеуметтану ... ... ... негативті әсерлерін анықтағанымен, нақты соны ... ... ... ... бұл ... ... ингибиция деп
атайды. (“inhibition”– ағылшын тілінен аударғанда тежелу, ... ... ). ... бір ... ... ... бір ... әсері келіп
жабыса беруі әлеуметтанушылардың жолына кедергі келтірді. Әлеуметтанушы ... ... бар – ... болуы шарт болды. Сонда барып – Әлеуметтік
жұмыс мамандығы нағыз көзге көріне бастады. Бұрынғы ... ... ... ...... ... мәртебесіне ие болды. Былайынша
алғанда Әлеуметтану екі қанатқа жарылды немесе ... шар ... ... мен ... ... сол шарды қоршаған екі қорғаныш қабаты
болды. Қоғам кеселін ... ... ... ... ... зерттеу
бірінші (ішкі) қабаты Әлеуметтану болды, ал солардағы нақты практикалық іс-
әрекеттер ... ... асуы ... ... (сыртқы) қабат –
Әлеуметтік жұмыс атқарды. Бұл жерде ... ... ... ... екі мақсат бар:
біріншісі: Әлеуметтік жұмыс Әлеуметтану ғылымы аясында пайда болып дамуында
болса,
екіншісі: екі қабаттың ... ... ...... ... ... ... Әлеуметтану танып зерттеп, реттеу шараларын ғылыми
негіздегеннен кейін барып қана, бірінші ... ... ... ... ... я болмаса өзіндік іс- әрекеттерін білдіреді.
Әлеуметтану мен Әлеуметтік жұмысты біріктіретін тағы бір ... ... екі ... да ... ... ... өзгеріс күтуі. Ал қоғамның
өзгерісі негативті немесе позитивті болуы, содан кейінгі тезистегі мәселе.
Енді Әлеуметтік жұмысты зерттеудегі ... ... ... ... қоғамымыз үшін Әлеуметтік жұмыс жаңа құбылыс болғандықтан ... ... ... ... ... ... ... көптеген ғалымдар үшінде пікірталас тудыруда.
Әдіс ––– ғылыми мәнінде– философиялық– ғылыми білімдер жүйесінің пайда
болуы мен ... ... ... ... ... ... практикалық
қолданып, ие болу үшін қолданылатын операциялар мен тәсілдер ... ... ... ... әдіс, адамды шындықтың (действительность)
заңдылықтары мен қасиеттерін білуі ... ... ... ... мен диффинициясы нәтижесінде, ол туралы таным мен
ойланулар әдістен – ... ... ... ... –– ... ... және ... мен ұйымдастырылуы заңдылықтарымен шарттарын зерттеу жүйесі.
Методологиялық ілімдер жүйесінде – ... ... ... ... мен ... ... шаралары қарастырылады. Методологиялық
анализ зерттеленіп отырған объект жөнінде ... ... ... әрі ... ... ету мен процедуралық шарттарын ... ... ... ... ... ... Әлеуметтік жұмыс 3 – түрлі
көзқараспен анықталады:
1) Әлеуметтік жұмыс ғылым ретінде;
2) Әлеуметтік жұмыс –– практикалық іскерлік түрі ретінде;
3) ... ... –– ... пәні ретінде;
Анық бір нәрсе ол, осы 3 - көзқарастың да ... ... ... ... ... ... ... ие де, зерттелінуімен
жүзеге асуында әр түрлі әдістер мен бағыттардың қолдануын талап ... ... ... ... ... басты мақсаты –– Әлеуметтік
шындықты тану болса, практикалық іскерлік түрі ретінде –– осы ... ... ... 3 – ... –– ... жұмыстың оқыту пәні
ретінде пайда болу ... ... ... ... ... беку ... ... жұмыс ғылым ретінде. Ғылым саласы ретінде методологиялық анализі
– ғылым пәні мен объектінің бөлектелуін, жалпы заңдылықтары мен ... ... ... ... ... ұйымдастырылуы шарттары
мен әдістерін талап етеді.Ғылымның пәні мен ... ... ... ... ... басқа ғылымдар жүйесіндегі орнын көрсетеді. Нақты
зерттелініп отырған ғылым объектісі, сол ... ... ... жағы ... ... ... ... ғылым әлі дейін өзінің
объектісін әртүрлі себептері қырынан толығымен суреттей алмайды. Осыған
байланысты, нақты ... ... ... ... ... ... отыр. Кез-келген ғылым өзінің объектісін тануға келгенде, тек, сол
ғылымды тудырған дәстүрді зерттеумен, соның түсінік аппаратын, ... ... ... ... мен ... ... ... басымдық
көрсетіп отырған фрагменттерді тануымен шектеледі. Сол ... де ... мен ... зерттелінетін объект қырларына қарай бөлектеп,
екшелейді. Қазіргі кезде бәрі қабылдаған кез - ... ... ... ... –– сол ғылымдарды өмір ... ... ... ... мен ... анықталған көзқараспен қарау ғана дейміз. Ғылымның
пәнінің анықтамасы, білім аясында жеткен жетістіктерге тікелей байланысты,
әлеуметтік практиканың дамуы ... де ... ... ... өмір ... ғылым пәні ғылыммен бірге
қалыптасып, оның жүйесіндегі ... ... ... ... пәні мен объектінің танымы Әлеуметтік жұмыстың пәні мен теориясының
қалыптасуына әсер етті. ... ... ... ... түрліше бөлінуі тән. Әлеуметтік жұмыстың жеке ғылым ретіндегі
пәні, қоғамдағы әлеуметтік ... даму ... ... мен
заңдылықтары екені қазіргі кезеңдегі Әлеуметтік жұмысты танушыларға белгілі
болып отырған жайт.
Ғылыми білімдер аясындағы ... ... ... ... объективті ғылыми таныммен ... ... ... түсініктерді зерттеуде қолданылатын әдістер ... ... ... ... ... ... алу ... деген қарым- қатынас өте қатал түрдегі
сипатқа ие. ... бәрі ... ... қысылған, өйткені ол алынған
мәліметтер ғылыми негізделіп, объективтілігін анықтауға оң әсерін тигізеді,
ғылымда әдіссіз ... өмір ... егер ... ... ... әдіс ... онда ол туралы ғылыми білімдер де жоқ.
Қазіргі кездегі ғылыми ... ... ... ... ... ... көп әрі көпқырлы. Осыған байланысты түрлі себептерге
бағынатын ... ... ... ... ... әрі олар мына жіктемеге
бағынады: қоғам –– қауымдастық ... ... аясы ... ... мен ... сипаттамасы .т.б.
Бұл жағынан 3- ке бөлеміз:
1) Жалпыламалық;
2) Жалпығылымдық;
3) Арнайы ерекшелетін ғылыми әдістер ... қыры ... ... ... ... ... ... болып табылады, өйткен себебі адам алдында тұрған ... ... ... ... мен ... ... жалпы табиғат заңдылықтарының қағидалары туралы ғылым, адамның
саяси – әлеуметтік қырларын ... ... ... ... адам өмірінің бар қырын, ... ... ... осы ... ... ... ... өзінің басты міндеті
санайды, өйткені оның ... бәрі ... ... ... ... ... ... философиялық ) әдіс, іскерліктің әр түріндегі
субъекттің дүниетанымы әрі методологиялық бағыттарының бірлігі ретінде
түсіндіріледі. Таным тарихында ... ... екі түрі ... ... ... метафизикалық әдістер.
Бұл жалпыфилософиялық әдістер. Метафизикалық әдіс – XIX- ғасырдың ортасынан
бастап диалектикалық әдіспенен ... ... ... диалектика
әдістері, үрдістер мен құбылыстардың, жағдаяттардың бәрі ... ... ... ... ... ... ... негізделеді, дәл қазіргі кездегі ... ... ... ... кез – ... жағдай, үрдіс өзінің
құрылып түзілуімен, ... ... ... ... ал бұл дегеніміз
факторларды жинау мен талқылауда субъективтілікті шеттеді де, біржақтылыққа
әкеледі.
2) Жалпығылымдық әдістер –– іскерліктің бар саласында қолданылады, ... ... ... да. Олар кең ... пәнаралық қолданысқа да
ие. Жалпығылымдық әдістер жіктемесі ғылыми таным деңгейімен тығыз
байланысты.
Ғылыми деңгей екі деңгейден ... ... ... ... ... шынайы өмір сүріп отырған ... ... ... ... ... Бұл ... зерттелінетін
объект туралы ақпараттардың жинақталу үрдісі жүреді, бақылау ... ... ... ... ... ... ... белгіленіп,
эксперименттер жүргізіледі. Осы жерде алынған мәліметтер, ақпараттар алғаш
рет жіктелініп, ... ... ... ... ... ... екі түрі ... Бақылау және 2) Эксперименттер.
Бақылау. Адам ... ... ... орта ... ... тәсілдерімен шынайы болмысында суреттейді. Кең көлемді ... ... ... әдіс бақыланылатын объект спецификасымен
өзгерістерін білу үшін ... ... өз ... ... сіңіреді.
Бірақ жалпы ғылым дәстүрінде, бақылау мен өзіндік бақылауды біріктіретін
ерекше әдіс бар, ол – ... деп ... ... жұмыста бақылау
деп – зерттелініп отырған Индивид немесе әлеуметтік жүйе өзінің көрсеткен
мінез-құлқы мен ... ... ... ... ... ... Ғылыми танымның жетекші әдісі, әлеуметтік, психологиялық
зерттеулердің де нақты құбылыстарды ... ... ... ... ... ... ... орын алуға
бағытталған басты әдіс. Эксперименттің бақылаудан басты ерекшелігі, ғалымды
зерттелініп отырған жағдаятқа белсенді араластырып, оны ... ... ... ... теоретикалық деңгейді, рационалды таным дәрежесінде
жүзеге асады. Берілген ... ... ... ... ... ... ... маңызды жақтары, нәтижелік гипотезалары
кеңінен ... ... ... ... ... ... .2002 классификациясы негізінде)13
• Ғылыми абстракция әдісі, зерттелініп отырған объект немесе
құбылыстың ішкі жағы ... ... ... ... ... және ... ... Зерттелінген объекттің анализі
жасалынып, ... ... ... олар жеке-жеке
зерттеледі. Синтез нәтижесінде әлеуметтік үрдіс туралы біртұтас
картина құрастырылады;
• Индукция мен Дедукция әдісі. Индукция көмегі ... ... ... ... мен ... ... ... Дедукция жалпы нәтижелерден жекелеген нәтижелерге
әкеледі.
• Әлеуметтік жұмыс ... мен ... ... ... ... ... ... технологиясы кең көлемде
әлеуметтік даму үрдісінің әлеуметтік теорияларын ... ... ... ... ... ... Тарихи зерттеулер тек қана тарихи ... ... ... мен үрдістердің пайда болуы
мен дамуын, әлеуметтік заңдылықтардың туындауын ... ... ... ... ... ... проблемаларының құрамын, кезектілігін, приоритеттерін
анықтап береді.
• Қарапайымнан күрделіге өту әдісі. Әлеуметтік үрдістер қарапайым
және күрделі ... ... ... ... ... қарапайым қатынастар жоғалмайды, күрделі ... ... ... ... ... ... ... консепциялар, т.б) ғылыми
таным аспекттісінде кеңірек әрі ... ... ... Сол ... ... әлеуметтік құбылыстардан
күрделісіне көшу, ... ... ... ... ... ... және ... анализ бірлігі – әлеуметтік ... ... ... ... ... ... тек
сапалық жағын суреттеумен шектелмейді. Осы мақсатта олар сандық
өзара байланысты қарастырады, сол ... ... ... ... ... ... өлшемдер шамасымен де
түсіндіріледі. Мысалға, әлеуметтік үрдістердің өлшемін, темп,
пропорция, әлеуметтік даму ... ... ... ... ... бірге статистикалық әдістер, статистикалық анализдер
математикалық процедураларда, эмпирикалық әдістерді орналыстыра
білуімен нақты есептеу, жиналған ақпарлардың ... ... ... ... ... ... – бұл ... бір ғылымға ғана тән
арнайы білім саласындағы таным тәсілдері. Бұндай тәсілдер, мысалы,
Әлеуметтануда – Социометрия ... ...... ... Бұл ... сәйкестендірілген трансформациядан кейін, әлеуметтік
жұмыстағы проблемаларды шешу жолы мен профилактикасында қолданылады.
Әлеуметтік жұмыс пәнаралық ғылым саласы ... ... ... ... ... ғылым салалары негізінде туындағандығынан
(медицина, биология .т.б ), ... ... ...... ғылым салаларына да ... ... ... әр ғылым
саласының түрлі технологияларымен әдістерін қолданады, алдыменен өз пәніне
қарай бейімдеуі де ... ... ... жеке ... ... ... ... Контент-анализ, Эксперттік әдістер (эксперттердің
бағалау әдісі ), ... – тобы ... ... ... ... тағы да ... көптеген әдістермен технологияларды жатқызамыз.
Әлеуметтік жұмыс –– практикалық іскерлік түрі ретінде.
Практикалық ... ... ... ... ... әлі күнге дейін
нақты белгіленіп бір жүйеге келтірілген тәртібі жоқ, ал ол ... ... ... ... практикасында жүзеге асуда, бірте-бірте қалыпқа
келуде. Кәсіби ... ... ... белгілеу – әлеуметтік
жұмысты ғылыми ұйымдастырудағы басты компоненттердің ... ... ... мен суреттемелері, мазмұндық дифференциациясы арнайы әдебиеттерде
әлі күнге дейін жаңадан құрылуда. Егер ... ... ... ... ... ... дайындалған ғылыми жүйесіне сүйенсе,
әлеуметтік жұмыскерлердің практикалық іскерлігінің методологиялық тәуекелі
құрамдас негізінде басқа ... ... ... ғылыми ұйымдасқан теория мен практиканың әдістері үшін ––
методологиялық анализ маңызды рөл атқарады. Ал ... ... ... мен практика орны ерекше. Ғылымда, кәсіби іскерліктің мақсаты
танымға жету мен оны жүзеге асыра білу. Әлеуметтік ... да, дәл ... ... пен оған жету ... ... әлеуметтік жұмыстың
өзіндік мамандық мәртебесіне ие ... ... орын ... ... ... мақсатқа жету жолдары – іскерлік әдісі аталады.
Адамзат қазіргі ... ... өз ... ... іскерлік әдістерін
жинақтаған. Бірақ тапсырмалар мен проблемалардың күрделенуі осы әдістердің
үнемі жаңарып отыруын талап етеді. Айтылғандардың бәрі ... ... ... ... ... ... ... әдістерін суреттеу мен оны жіктеу
төмендегідей ... ... ... ... Әлеуметтік әдістер көмегінсіз, алғашқы әлеуметтік бағдар,
практикалық әлеуметтік ... ... ... де ... осы әдістер, тәжірибелері жалпы алғанда, ... ... өз ... ... Әлеуметтік жұмыстың педагогикалық әдістері:
• Сананың қалыптасу әдістері;
• Іскерлік ... ... ... ... мен қолдау әдістері;
• Тұлғаны ұжымдық іскерлікке қосу әдістері;
• Бірте – бірте күшейетін іскерлікке қосылу ... ... ... ... Психологиялық әдістері:
▪ Психодинамика әдістері;
▪ Психологиялық консультация әдістері;
▪ Психологиялық ... ... ... ... және аутотренинг;
▪ Мінез–құлықты коррекциялау әдісі, түрткілер, қарым-қатынасқа түсу,
өзіне-өзі баға бере білу. т.б.
Әрине, осы ... ... ... ... ... ... ... психологиялық, педагогикалық практикалардың әртүрлі
аспекттерінде жүзіп жүрген өте жас мамандық екенін көреміз.
Әрине, бұл ... ... ... ... да ... ғылыми
негізделіп келе жатқан мамандық екенін мойындауымыз керек. Бұл мәселе
төңірегінде әлеуметтік жұмыс жөнінде ... ... ... ... ... ... ... Ресейлік әдебиеттерде (И.Г.Зайнышев. “Технология социальной
работы” 2002-год.) әлеуметтік ... ... ... ... тобын
бөліп қарау ұсынылып жүр: (бұл әдістер әлеуметтік қолдау мен ... ... ...... ...... әдістер;
Психолого – Педагогикалық әдістер; 15
Әлеуметтік жұмыстың әлеуметтік – экономикалық әдістеріне – әлеуметтік
жұмыскердің, ... ... ... ... моральдық, ұлттық,
отбасылық және басқа да әлеуметтік қызығушылықтары мен ... ... ... ... және ... ... ... жүйесінің тобы, біруақытта
белгіленген көмек ақшалары, патронаждық, тұрмыстық ... ... т. б. ... –– ... ... ... әлеуметтік
жұмысты басқару, ұйымдастыру, нормативті-хұқықтық актілер, құқық бекітетін
өкілеттілік, ... ... ... мен ... ... ... жүзеге асатын әдістер жүйесі кіреді. Бұл топтың негізгі
әдістері: Регламенттеу, қалыпқа келтіру ... және ...... ... ... кезіндегі
жауапкершілік, өкілеттілік бөлу тәсілдері. т. б.
Қалыпқа келтіру (Нормирование) – белгіленген тәртіптер ... ... өз ... ... ... ... бағыт-бағдар береді.
Инструкциялау – клиенттер тарапынан болатын негативті әсерлерден дұрыс шыға
білу жолдары. Әлеуметтік жұмыскердің жұмыс тәртібін түсіндіру. т. б.
Психолого–педагогикалық ...... оның ... мен ішкі
табиғатына әлеуметтік-психологиялық және педагогикалық реттеу механизмі
арқылы жанама әсер ететін ... ... Бұл ... негізгі әдіс –
үгіттеу, сендіру. ... ... ... асады: Әлеуметтік зерттеулер,
кеңес беру, аргументация, (рекомендация) ... ... ... ... ... ... ... әдістері мен тәрбилеу,
әлеуметтік терапия .т. б. ... ... ең ... сипатқа ие әдіс –
әлеуметтік терапия.
Әлеуметтік терапия – жекелеген адамдар немесе топтың ... ... ... ... ... ... ... әдістер
тобы. Әлеуметтік терапия мақсаты – ... ... ... ... ... ... ету, т. б.
Батыстық әлеуметтік жұмыс дәстүрінде сәл басқаша әдістер, үлгілері бар. АҚШ
пен батыс Еуропада, әлуеметтік жұмыс, ... ... ... ... ... әмбебаптық практикалық іскерлік түрі саналады.
Олардың жүйесінде әлеуметтік жұмыс идеялары ... ... ... ... ... ... практикада қалай функцияланады, тиімділігі
қандай, соны ... ... ... Бұл классикалық емес, академиялық
теориялар – “бір объект туралы” деп ... Бұл ... ... ... ... ... жұмыс теориялары” деп те аталынады.
Сәйкесінше, әлеуметтік жұмыс әдістері басқаша ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік
жұмыскер берілген проблемаларды шешу үшін қандай айла қолданады? Бұл
көзқарастар бойынша ... ... ... ... ... ... атқарғанда жұмыс жүйесін қалай ұйымдастырады? Міне,
осының бәрі ... ... ... ... әкелетіні заңды
құбылыс.
Іс-әрекеттердің әлеуметтік-психологиялық ... ... ... ... ... ... ... кім
(клиентпен): Индивид, шағын топ ... ... ... ... ... қарай шетелдік әлеуметтік жұмыс дәстүрі мынадай
тәртіпте жіктеледі:
1. Жекелей (индивидуалды) әлеуметтік ... ... ... ... ... ... жұмыс;
Жекелей (Индивидуалды) әлеуметтік жұмыс – индивидттер-ге немесе отбасыларға
психологиялық, ... ... және ... ... ... ... ... арқылы шешуге көмек беретін
әлеуметтік ... ... ... ... ... – шағын топтардағы өмір сүріп отырған немесе болуы
мүмкін проблемаларға олардың мүшелерімен ... ... ... ... ... ... ... жұмыстың мақсатты әдістері.
Қауымдастықтармен әлеуметтік жұмыс – әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік жұмыс
бағыты мен әдісі.
Әрине, осының бәрін ескерсек, шетелдерде әлеуметтік жұмыс ... ... ... Ал ... ... ... жұмыс оқыту пәні ретіндегі әдістері, әлеуметтік жұмыстың ... ... ... аспектілерін, пән болып қалыптасқаннан бергі
заңдылықтары мен ... ... ... әдістерін көрсетеді.
Әлеуметтік жұмыс Қазақстанда пән болып соңғы 10-жылдық ішінде қалыптаса
бастады, әрі ... ... мен ... ... шетелдер
тәжірибесіне, көбіне Ресей елінің тәжірибелеріне сүйенеді.
1.2. Әлеуметтік жұмыскердің кәсіби сипаттамасы.
Әлеуметтік жұмыс ғылымы аясына өте кең ... ... ... ... ... бірі ол – ... ... басқа ғылымдармен күрделі
байланысты. Өте үлкен шеберлікті талап етеді. ... ... ... ... ... ... жүйесінің басқаруынан
бастап, әлеуметтік министрлік заңдары мен жарғыларын білуге, ... ... ... ... психология әдістерін әсіресе,
“клиентпен” жұмыс істей білу шарттарын үйренуді ... ... ... ... ... Ол идея қарапайым теориялық
ілімнің өмірге қажетті қолданбалы ғылымға айналуын көздеп қана қоймай, сол
ғылым ... ... ... ... ... яғни ... ... маманды ғана емес, сол білімдерді адамзат мүддесіне
пайдалы қолдана білетін мамандар ... ... ... ... ... бар ... шешуге көмектесу үшін кәсіби ... білу - ... ... ... ... анализі мен шешу жолдарымен байланысты дәстүрлі іскерлік
салаларынан ... ... ... ... . т. б. ... ... ... оның өзіндік интегралдық сипатымен
айрықшаланады. Кей ... ... ... ... да,
психологта, педагогта, юристе бола алады. Ол ... ... ... шешу мен ... ... ... әдістер мен
әлеуметтік терапия тәсілдерін қолдана алады. Әлеуметтану ... ... ... ... мен ... ... ... мінез-құлқына бағыттық әсер ету кезінде педагогика тәсілдерін
қолдана ... Өз ... ... сұрақтар жөнінде жауаптарымен
хабарландырғанда әлеуметтік жұмыскер юрист рөліне кіреді.
Әлеуметтік жұмыскер көп ... ... ... де, оның
әмбебаптылығының нақты шекаралары бар. Мысалға, клиенттің өмірлік мәні ... ... ол тек ... ... қана тән ... Сөйткені мен де ол психологты да, юристі де, педагогты ... да ... ... ... ... ... да әлеуметтік
жұмыскерді ауыстыра алмайды. Осы жерде әлеуметтік ... ... әрі ... – көп ... ... ... атап өту керек.
Көп ғылымдармен байланысты болса да әлеуметтік ... сол ... тек ... ғана тән ... ... ... алады. Кәсіби
деңгейі “көрші” ғылымдар территориясын “оккупациялау” мен ... ... бір ... ... айқын ерекшелігі психолог ... ... ... ... – оның ... қарым-қатынасына
көбірек бағытталады, ал медик – адам ... мен ... ... ... – құқықтық мінез-құлқын оқиды, яғни бәрі
дерлік өздерінің қырымен адамды ... ... ... ... оның ... ... ... бірлігі ретінде, бүтін
индивид ерекшелігін толығымен қамтиды. Былайда айтуға болады, егер адамға
бірінші жағдайларда ... ... ... ... ... пен ... ... орында болады. Психолог ... ... ... ... ... ... адамға
құндылық ретіндегі іскерлік болса, әлеуметтік жұмыскер іскерлігі керісінше:
адамнан – жоғарғы құндылыққа – кәсіби ... жету ... ... ... ерекшеліктер әлеуметтік жұмысты біруақытта басқа
ғылымдармен жақындатса, кей жағдайларда ... жеке дара ... ... ... Бұл дегенің әлеуметтік жұмыс басқа ғылымдармен күрделі
байланысты ... ... ... бар ... ғылым екенін дәлелдейді.
Әлеуметтік жұмыскердің негізгі міндеттері мен ... ... ... ... мен ... ... көрсету;
– Оларға экологиялық және рухани сипатта жайсыз әсер ететін ... ... ... ... ... қабатын түзе білу;
– Адамдарға қиын жағдайдан шығуға:
қолдаушылық көрсету, реабилитация ... ... ... ... ... ... Билік көмегіне сүйеніп, қорғансыздарды заңды жолмен қорғау;
– Әрбір клиентті өзіндік мүмкіндіктерін қолдану арқылы өзін-өзі ... ... ... ... ... үйрету;
– Барлық құралдар мен мүмкіншіліктерді қолдану арқылы әлеуметтік көмекті
қажет ... ... болу . т. ... ... кең ... ... ... сұрақтар жүйесі әлеуметтік
жұмыскерді кәсіби ... жету үшін өте ... ... білімдермен
ілімдерді оқып біліп оны ... ... ... ... ... ... профессионалдық деңгейге жету үшін алдымен өзіндік
этикалық стандартты меңгеру шарт. Әлеуметтік жұмыскердің ... ... ... ... болады:
1. Әлеуметтік жұмыскер өтіркпен, алдаушылық, қулық сұмдықпен байланысты
істерге қатыспауы керек;
2. Әлеуметтік жұмыскер өзінің ... жеке ... және ... ... ... ... алуы қажет;
3. Әлеуметтік жұмыскер өзінің кәсіби білімімен практикалық тәжірибесін
шебер ұштастыра білуі керек;
4. ... ... үшін ... ... ... ... ... шарт;
5. Әлеуметтік жұмыскер бір адамға немесе адамдар ... ... ... емес ... іс-әрекеттерді болдырмауға, бар күш жігерін
салуы тиіс;
6. Әлеуметтік жұмыскер ... ... жеке ... ... жету үшін жұмсамауы керек;
7. Ғылыми немесе зерттеулік жұмыстарымен шұғылданып ... ... ... ... ... адамдарға зерттеу анализін алдын-ала
болжапайтуы керек те, оларды өз ... ... ... ... ... болған жағдайда құпиялылығын сақтауды қадағалап,
зерттеуінің адамдарға зиянсыз ... ... ... ... ... жағдайларды талдайтын әлеуметтік жұмыскер кәсіби мақсатта, өзі
тектес кәсібі бір мамандармен ғана жағдайды ... ... бар. ... ... бар ... өз маңызын жоймауы, құпиялылығы жария
болмауы шарт;
9. Зерттеу ... ... ... ... ... ... ... клиент алдындағы этикасы ... ... ... ... ... орында болуы керек.
2. Әлеуметтік жұмыскер клиентпен өзін лояльды, профессионалды ... ... ... ... ... ... клиентпен қарым-қатынасын жеке басының пайдасына құрмауы
керек.
4. Ешуақытта ... ... ... ... ... ... керек. Мәртебесіне, жеке басының Конституциялық ... жол ... ...... ... ... ... басты этикалық шарттардың бірі.
5. Әлеуметтік жұмыскер өз клиентін әлеуметтік қызмет бойынша болуы ... ... ... Егер ... ... ... деп ... басқа
сала мамандарымен де ақылдасуға болады.
6. Әлеуметтік жұмыскер клиентпен жұмысын маңызды себептермен ғана үзе
алады, әрі ол ... ... ... үшін, бар шаралар жүйесін қарастыруы
керек.
7. Әлеуметтік жұмыскер клиент проблемасын шешуде оның ... ... ... ... өзін анықтауға мүмкіндік беруі тиіс.
8. Әлеуметтік жұмыскер клиенттің азаматтық немесе ... ... іске ... ... ... болмайды.
9. Әлеуметтік жұмыскерге осы әлеуметтік жұмыс этикаларын қатаң түрде сақтау
міндетті саналады, әрі оны бұзуға ешқайсысының да құқығы ... ... жету үшін ... ... жұмыскер өзінің қажетті
теориялық, практикалық ілімдерімен қатар осындай ... ... ... ... өз ... ... ... болып табылады.
Әлеуметтік жұмыскердің кәсіби сапасы.
Алдыңғы қамтылған мәліметтермен бірге әлеуметтік ... ... ... ... жіктемелермен де анықталады:
– Әлеуметтік жұмыскер әлеуметтік жұмыс миссиясын, мақсаттылығын ұстанып,
әлеуметтік проблемаларды шешуге ... ... ... ... ... ... Әлеуметтік жұмыскер мамандықтың мақсаттылығы мен ... ... ... жұмыскер әлеуметтік жұмысқа қатысты ... ... өз ойын ... алуы керек.
– Әлеуметтік жұмыскер өз “әріптесімен” зерттеулер нәтижесімен, практикалық
тәжірибесімен бөлісуі шарт. Әлеуметтік жұмыс мамандығының дамуына ... ... ... жұмыскердің жеке басының сапасы қандай болуы керек? ... ... ... ... ... ... ... ала
отырып, оның жеке басының сапасын да ... білу ... ... ... қамқорлық, адалдық,біреудің қайғысына
ортақтаса білушілік, шыдамдылық, адамдық ... ... ... ... ... кезінде қойылатын шарты: басқаларға
назар аудара білу, өзгені тыңдай білу,адамдарға ... ... ... ... ... ... ... өзіне-өзі талап
қоя білу, берілген істі аяғына дейін атқара білу.
III. Электронды желілер бойынша:
9 – www. http: /Room.shtl./.rambler.ru.
Пайдалынылған әдебиеттер ... ... ...... Республикасы Конституциясы, 1995-жыл.
2 – Қазақстан Республикасы Президентінің Қазақстан халқына ... ... ... әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында"
2005-жыл, 19-ақпан, " Казахстанская правда " ... ... ... – Е.И. ... " ... ... ... ", Москва " Инфра-М "
2001-жыл.
4 – Л. Т. Кожамкулова. "Социальная ... ... ... и ... "Қазақ Университеті" 2003-жыл.
5 – С. В.Тетерский. ”Введение в социальную работу”, Москва:
Академический проект.2003-жыл.
6 – Е. И. Холостова ... ... ... ... " ... " ...... В. И. “Социальная работа”, Ростов – на – Дону:
Феникс. 2004-жыл.
8 – Т. С. ... Г. А. ... " ... основы социальной
работы ", Москва " ... ", ... – П. Д. ... " Основы социальной работы ", Москва " ... ", ... – А.А. ... " ... работа ", Москва: 2005-жыл.
11 – Г. П. Медведева. " Этика ... ... ", ... " ... ... – Д. ... " ... психология ", Санкт-Петербург " Питер ", ... – И. Г. ... " ... и ... ... ... ", Москва
"Союз", 1994-жыл.
14 – А. М. ... " ... ... ... социальная работа за
рубежом ", Москва, 1994-жыл.
15 – Е. И. ... " ...... по ... ... ", ... ... ", 1997-жыл.
16 – Э. Г. Тучкова. " ... ... ... ", ... " Юрист ",
1995-жыл.
17 – Г. М. Андреева. " Социальная психология ", Москва " Аспект ... ... – Ж. Н. ... " ... жұмыс ", студенттерге ... ... ... ... – З. Ж. ... " Социальная работа с семьей ", учебное пособие для
студентов, Алматы " Қазақ ... ", ... – П. Д. ... " ... в ... "Социальная работа" ", ... ... " ... ", ... – И. В. ... " ... ... и социальное страхование ", "
Дело и сервис ", ... – С. Ю. ... " ... ... ... ", " ... ", ... – Л. В. Топчий. " Кадровое обеспечение ... ... ... и
перспективы развития ", Москва, 1997-жыл.
24 – Н. Б. Шмелева " ... и ... ... ... ... ", ... 1997-жыл.
25 – С. Ю. Янов. " Социальное страхование и внебюджетные фонды ", " ... ... – И. А. ... " ... ... ", ... ... – Е. Р. Ярская – Смирнова, Э. К. Наберушкина. " ... ... ... ", ... " ... ", 2005-жыл.
28 – Л. Г. Гуслякова. " Теория социальной работы ", ... " ... ... – М. В. Фирсов. " История социальной работы в Росии ", Москва, 2005-жыл.
30 – С. И. ... " ... и ... ... ... ", Москва,
1994-жыл.

Пән: Социология, Демография
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 24 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Еңбек ақының экономикалық табиғаты туралы теориялық және әдістемелік аспектілерді жалпылау негізінде жұмыскерлердің еңбек ақысын басқару ерекшеліктерін зерттеу және энергетикалық кәсіпорын "Западнефтегаз" кәсіпорнының қызметі мен еңбек ақы жүйесін талдау32 бет
Жайрем кен - байыту комбинатының жұмыскерлер денсаулығына өндіріс факторларының әсері54 бет
Жұмыскерлермен еңбекақы бойынша есеп айырысу есебі29 бет
Әлеуметтік жұмыскердің еңбекте себептілік3 бет
Әлеуметтанудағы әлеуметтік жұмыскерді зерттеудің методологиясы55 бет
Банктік қызмет көрсету департаменті11 бет
Басқару кадрларын мотивациялау68 бет
Басқарудың жапондық типінің базалық принциптері9 бет
Гештальттерапия3 бет
Дамыған елдердегі кәсіпкерліктің ұжымдық, құқықтық түрлері, құрылымы5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь