Лизинг арқылы инвестицияларды тарту, лизингтің пайда болуы мен табиғаты, кәсіпорында лизингті пайдалану тиімділігі

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

1 КӘСІПКЕРЛІК ҚЫЗМЕТТЕГІ ЛИЗИНГ ОПЕРАЦИЯЛАРЫНЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .4
1.1 Лизингтік операциялар түсінігі, мәні және маңызы ... ... ... ... ... ... ... ... .4
1.2 Лизингтің түрлері мен жіктемелік белгілері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .7
1.3Лизингтік операциялардың артықшылықтары мен кемшіліктері ... ... ... ..11


2 «АЛЕКС» ЖШС.Ң ШАРУАШЫЛЫҚ ҚЫЗМЕТІН ЖӘНЕ ЛИЗИНГ ПАЙДАЛАНУ ТИІМДІЛІГІН ТАЛДАУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...13
2.1Қазақстандағы лизинг дамуының қазіргі жағдайын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .13
2.2 «Алекс» ЖШС.ң лизинг пайдалану тиімділігін талдау ... .. ... ... ... ... ... ..19


3 КӘСІПОРЫННЫҢ ҚЫЗМЕТІН ДАМЫТУДЫ ЛИЗИНГТІК ОПЕРАЦИЯЛАРДЫ ІСКЕ АСЫРУДЫҢ ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 24
3.1Кәсіпорында лизингті пайдаланудың шетелдік озық тәжірибелері ... ... .24
3.2 Лизингтік операцияларды жетілдіру бойынша ұсыныстар ... ... ... ... ... ..26

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 28

ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТ КӨЗДЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...29
Елдің қаржылық жүйесінің басты тобы болып халық шаруашылығы саласының кәсіпорындары табылады. Негізінде ақша қатынастары: қаржылық, несиелік және т.с. жатқан, әртүрлі экономикалық қатынастардың нақты негізі өндірісте жатыр.
Қазақстан экономикасының дағдарыстан шығуының негізгі шарты Қазақстан шаруашылығын құрылымдық қайта құру болып табылады, ол оларды пайдалану тиімділігін көтеруде инвестицияның өсуінсіз мүмкін емес. Қазақстан инвестицияның өсуін аса қажет етеді.
Өндіріс, айналым саласын қайта құру, шаруашылық жасаудың экономикалық жағдайын терең өзгерту біздің экономика үшін дәстүрлі емес материалдық базаны жаңарту тәсілдерін енгізуді туғызады. Нарықтық қатынастар несиелік-қаржылық жүйені жақсарту мен мемлекеттік инвестицияларды қысқартуды шамалайды, экономикалық қатынастардың әртүрлі субъектілірі қойған мақсатқа жету үшін әртүрлі нұсқалар пайда болады.
ҚР экономика министерствасының ойынша, өндірістің төмендеуіне жол бермейтін бірден бір шешім қаржылық лизинг болып табылады.
Аталған курстық жұмыста лизинг арқылы инвестицияларды тарту, лизингтің пайда болуы мен табиғаты, кәсіпорында лизингті пайдалану тиімділігі қарастырылған.
Осы тақырыпты таңдауда бірнеше себептер болды. Біріншіден, лизингтік қызмет нарығы өте жас және игерілмеген. Екіншіден, лизигтің көмегімен Қазақстан экономикасының аса мұқтаж тобына нақты түрде қажетті инвестиция жіберіледі.
Жұмыстың мақсаты ретінде лизингтік қатынастарға байланысты барлық әдебиеттерді зерттеу арқылы, осындай жаңадан пайда болған қаржылық қатынастардың мазмұнын барынша ашу. Яғни, кез келген субъектілер үшін лизингтің пайдасын біліп, экономикамыздың дәстүрін бұзбай, несиелік жүйеге жұмсақ толықтай кіру жолдарын табу.
1. Қазақстан Республикасының «Қаржы лизингі туралы» заңы, 2004 ж. 10- наурыз
2. Лизинг – решение проблем дефицита, интервью с Началником управления Министерства Индустрии и торговли РК Жаркынам Жаргазиевым
/ «Малый и средний бизнес Казахстана» № 3 (8) 2004 ж.
3. Обзор рынка лизинговых услуг, И. Зюзько , Директор консалтинговой компании «DNT»
/«Малый и средний бизнес Казахстана» №5 (19) 2004 ж.
4. Оценка развития лизинга в Казахстане, Проек международного финансирования корпорации по развитию лизинга в Ценральной Азиии
/ «Малый и средний бизнес Казахстана
5. ҚР азаматтық кодексі және салық кодексі
6. Василев Н.М, М; Дека, 1998 г. Лизинг как механизм развития инвестиций и предпренимательство
7. ҚР «Қаржылық лизингі туралы» заң
/Егеменді Қазақстан 2009 ж., 16 наурыз
8. 1-ші Қазақстандық көрме «ҚАРЖЫ, ЛИЗИНГ, САҚТАНДЫРУ»
/Егеменді Қазақстан 2009 ж., 20қазан
9. Алматыда «Лизинг Қазақстанда» конференциясы өтті
/Егемен қазақстан 2010 ж., 20 сәуір
10. Чем занимается лизинг? Аврамова О.
/Транзитная экономика 2009 ж., № 9
11. «Казагрофинансты» мемлекеттік қолдау, С. Абылаев
/Аграрлық нарық проблемалары 2009 ж., қаңтар
12. ҚР Президенті мен Үкіметінің актілер жинағы 2007ж., № 9
13. ҚР Президенті мен Үкіметінің актілер жинағы 2008 ж., №28
14. Бухгалтерлік Бюллетень 2008 ж., №3-9
15. Лизингтік қызмет нарығы , Айтжанова М.
/Ресми газет, 2005 ж., қыркүйек
16. Аль Пари, 2007 ж., №9
17. Балтус П., Майджер Б. «Школа европейского бизнеса», «Лизинг – ревю», 2009 г., №1
18. КазЭУ хабаршысы. 2008 жыл. №4
19.Г.В.Савицкая « Анализ хозяйственной деятельности предприятия» Москва 2009
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ....................................................................
...............................................3
1 КӘСІПКЕРЛІК ҚЫЗМЕТТЕГІ ЛИЗИНГ ОПЕРАЦИЯЛАРЫНЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ ... ... ... ... мәні ... ... түрлері мен ... ... ... ... «АЛЕКС» ЖШС-Ң ШАРУАШЫЛЫҚ ҚЫЗМЕТІН ЖӘНЕ ЛИЗИНГ ПАЙДАЛАНУ ... ... ... ... ... жағдайын ... ... ... ... ... тиімділігін талдау…...
......................19
3 КӘСІПОРЫННЫҢ ҚЫЗМЕТІН ДАМЫТУДЫ ЛИЗИНГТІК ОПЕРАЦИЯЛАРДЫ ІСКЕ ... ... ... ... озық ... ... операцияларды ... ... ... ... …………………………….………29
Кіріспе
Елдің қаржылық жүйесінің басты тобы болып халық шаруашылығы саласының
кәсіпорындары табылады. Негізінде ақша қатынастары: қаржылық, несиелік ... ... ... ... ... нақты негізі өндірісте
жатыр.
Қазақстан экономикасының дағдарыстан шығуының негізгі шарты ... ... ... құру болып табылады, ол оларды пайдалану
тиімділігін ... ... ... ... ... ... өсуін аса қажет етеді.
Өндіріс, айналым саласын қайта құру, ... ... ... ... ... ... ... үшін дәстүрлі емес материалдық
базаны жаңарту ... ... ... ... қатынастар несиелік-
қаржылық жүйені жақсарту мен мемлекеттік инвестицияларды ... ... ... әртүрлі субъектілірі қойған мақсатқа
жету үшін әртүрлі нұсқалар пайда болады.
ҚР экономика ... ... ... ... ... бірден бір шешім қаржылық лизинг болып табылады.
Аталған курстық жұмыста лизинг арқылы инвестицияларды тарту, лизингтің
пайда болуы мен ... ... ... ... ... ... таңдауда бірнеше себептер ... ... ... ... өте жас және игерілмеген. Екіншіден, лизигтің көмегімен
Қазақстан экономикасының аса мұқтаж тобына ... ... ... ... мақсаты ретінде лизингтік қатынастарға байланысты барлық
әдебиеттерді зерттеу арқылы, осындай ... ... ... ... ... ... ашу. ... кез келген субъектілер үшін
лизингтің пайдасын біліп, экономикамыздың дәстүрін ... ... ... ... кіру ... ... ... ҚЫЗМЕТТЕГІ ЛИЗИНГ ОПЕРАЦИЯЛАРЫНЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1 Лизингтік операциялар түсінігі, мәні және пайда болуы
Қандай да ... ... ... ... ... лизингтің де
бірнеше анықтамалыры бар. Ең ... ... ... тілінен,to lease
етістігінен шыққан – мүлікті уақытша пайдалануға алу және тапсыру. Лизинг-
бұл ... ... ... ... құрал-жабдықтарды, машиналарды, ЭЕМ,
ұйымдастыру техникаларды, өндіріске, сауда-саттыққа және ... ... ... алушыға лизингтік төлем төлеу шартымен, белгіленген
мерзімге пайдалануға ... ... ... беру ... білдіреді.
Экономикалық мағынада лизинг бұл несие, яғни, лизинг берушінің мүлікті
лизинг алушыға уақытша пайдалануға беру ... бұл ... ... ... ... ... беруші ролінде лизинг алушы
шығады. Сауданың объектілері ... : ... ... ... және ... негізгі құрал элементтері саналады. ... ... ... ... ... инвестициялау әдісі ретінде қарастырады,
өйткені бұл ... ... ... ... банк мекемелері
айналысады.
Лизингтік мәміле, ең алдымен, лизинг берушімен, лизинг алушымен және
затының сатушымен ... ... ... ... ... ... келісімдердің жиынтығы болып табылады.
Лизингтің заты болып қандай да болсын пайдаланылмайтын заттар, соның
ішінде кәсіпорындармен басқа да мүліктік ... ... ... ... құралдары мен кәсіпкерлік қызмет үшін пайдаланылатын басқа
да жылжымалы және ... ... ... ... Жер ... да ... ... сондай-ақ федералды заңдылық еркін айналымға
тиым салған немесе олар үшін айналымның ерекше тәртібі орнатылған ... заты бола ... ... лизингті машиналар, құрал-жабдықтар, транспорт
құралдары және т.б.өндіріс ... ие ... жалы ... ... жал ... ... Бірақ бұл көзқарас лизингтің тар
анықтамалар қатарына жатады.
Жоғарыда айтылған анықтамаларды ескере отырып, ... ... ... тырысамын.
Лизинг – бұл сату,сатып алу, жал және ... ... және ... ... кешені. Лизинг беруші өзінің және
тартылған (қарыз) құралдары есебінен инвестициялық және озат пайдаланылатын
тұтыну тауарлары ... және оны ... ... ... алушыға уақытша
пайдалануға және иеленуге бір жылдан аса мерзім беру кезінде пайда болатын
қатынастар.
Аристотельдің өзі «Риторикада», байлық ... ... ... ... ... ал оны (мүлік) пайдалану деп атап өткен екен. Ағылшын ... ... ... өмір ... ... ... дейді: ол лизинг туралы
бірнеше ережені шамамен б.з.д 1760 жылы қабылданған Хаммурапи ... Рим ... да ... ... сырт ... жоқ – ол ... Юстианның Иституцияларынан тапты. Иелену құқығы мен ... бөлу мен ... ... табу ерте кезде-ақ белгілі ... ... ... ... тууы мен таралуы, жаңа-бұл жақсы ұмтылған ескі
екенін тағы да еске салады.
Дәстүрлі ... ... ... ... ... ... ... нүктесін шетелдік зерттеушілер 1877 жыл ... Онда ... ... ... ... компаниясы телефондарды
сатудың орнына жалға бере бастады. ... ... ... олар үшін ... ... ... ғана емес, бірақ қызмет заты ... ... ... ... ... күшті жігер берді. Алғашқы
лизингтік компания « Юнайтед Стейс лизинг корп». 1952 жылы Сан Франсцискода
құрылды. 60 ... ... ... ... лизингті мұхит арқылы
Еуропаға «өткізді», онда алғашқы лизингтік компания «Дойче лизинг ГМбХ»
1962 жылы Дюссельдорфте ... ... 1972 ... ... лизингтік еуропалық
нарығы бар. Лизинг туралы заңдардың алғашқыларының бірі – 1284 ... ... ... жас ... ... деректер бойынша адамзатқа
лизингтің ертеден болуы белгілі. ... ... мен ... ... ... ... ... мемлекетінде де жасалды.
Аристотельдің (б.э.д. 384 / 383 - 322 ж.ж.) ... ... ... а не в ... ... атты еңбегінде лизинг идеясы
туралы пікірлер жазылған. Басқа сөзбен айтқанда, пайда алу ... иесі ... ... ... осы мүлікті пайдалану құқығы болу керек,
соның нәтижесінде пайда алу мүмкін болады дейді. Лизинг ертеде тек ... ... ... ... алумен шектелген жоқ. Тарихи мәліметтер бойынша,
ауылшаруашылық техниканың түрлері және шеберлік ... ... ... ... да ... ... 11 ғасырда лизингтік операцияларға ұқсас мәмілелер
жасалынды: венециандықтар сол ... өте ... ... ... мен ... ... жалға берді. Жүзі аяқталғаннан соң
якорьлар өз ... ... және ... ... ... ... ... ұқсас қатынастарды реттейтін алғашқы
нормативтік акт болған 1284 жылы Уэльс заңы ... (Statute of ... жылы ... тек қана ... ... ... рұқсат
беретін заң актісі шығарылды. Осы заңның мәні: осы уақытта келісімшарт
жасасқан жақтардың мүліктің ... иесі кім ... ... ол ... адастыру мақсатында жүргізілді, сондықтан оны реттеу ... ... ... Форд өз ... ... ... ... кеңінен қолданды. Бірақ автокөліктік лизингтік бизнестің бастамашысы
ретінде Золли Фрэнкті есептейді. Ол 1940 ... ... рет ... ... ... беруді ұсынушы сауда агенті болды.
Жалға беру қатынастарында болатын ... ... 1950 ... деп атауға болады. Осы уақытта өндірістің көптеген құралдары
жалға ... ... ... ... мен ... ... т.б.. АҚШ ... осы құбылысты бағалап, оны
ынталандыратын мемлекеттік бағдарламаны жедел ... ... және ... ... ... ... жаңа ... терминінің
енгізілуін (ағыл. lease – жалға ... ... ... ... ... Осы ... ... 1877 жылы өз
телефон аппараттарын сатпайтыны туралы, оны ... беру ... ... ... ... ... States Leasing Corporation”
американ компаниясы 1952 жылы лизингтік ... ... ... ... ... қоғам болып саналады. Сонымен, АҚШ жаңа
бизнестің отаны болды. 60 ... ... ... ... ... ал 80 ... олар 110 млрд.$-дан асып ... ... ... ... болу ... лизингтік мәміле бойынша серіктестіктер ... ... ... болды. Лизингтік операциялар өте тез АҚШ
шекарасынан өтіп, ... ... ... ... ... бизнестің негізгі түрлерінің бірі ... Өз ... кең ... ... жаңа лизингтік компания-
лар санының өсуі, және лизингтік келісім-шарттарының үлкен модифи- кациясы
экономиканың әртүрлі сфераларында ... ... ... әртүрлі нұсқаларын анықтады. Кейіннен лизингтік компаниялар “қаржы-
лизингтік қоғамдар” деген атқа ие ... ... ... ... ... 50-60 ж.ж. пайда
болды. Бірақ та лизингтік операциялардың дамуына көптеген ... ... ... ... ... келісім-шарттардың заңды түрде қабылдауы
көптеген қиыншылықтардан шығуға мүмкіндік берді.
Мысалы, алғашқы француз ... ... ... 1982 жылы
құрылды. Ал төрт жылдан кейін лизингтік компаниялардың жалпы саны 30 ... 1987 жылы елде ... ... ... 56 ... компания
жұмыс істеді, олардың жылдық келісім-шарттар саны 57 тең ... ... ... ... ... саны 94-ке тең ... ... ірі компаниялары ... ... ... ... ... ... лизингтік компания 1963 жылы құрылды, бірақ та
лизингтік ... кең өріс ... 70-80 ж.ж. ... Олардың ішінен 50 ең
ірі компаниялар “Ассима” ұлттық ассоциациясының мүшелері ... ... ... он ірі ... ... ... санының
жалпы үлесі 80%-ға тең болды.
60 жылдары лизингтік бизнес Азия ... дами ... ... ... ... ... ... “АҚШ – Батыс
Еуропа - Жапония” ... ... ... ... ... ретінде, көбінесе, арнайы лизингтік компаниялар бола алады. Осы
лизингтік компанияларды 75-80%-ға жуық банктер ... ... ... ... Жапония үшін сипатты белгі ретінде ... ... ... пакетіне” дейін ұлғайтты.
КСРО-да лизингтік бизнестің ... 1989 жылы ... ... ... ережелерінің белгілі құбылысы ретінде жалға беру туралы
23 қарашаның 1989 жылы № 810-1 КСРО заңнаманың және 16 ... 1990 ... ... ... ... көрініс табу тәртібі көрсетілген
№ 270 “бухгалтерлік есеп ... ... КСРО ... ... ... болды.
1991 жылдың маусым айында халықаралық кеңес-неміс лизингтік компания
“Евролизинг”құрылып, ал желтоқсан айынан ... өз ... ... ... құрылтайшылары болып, кеңес жағынан КСРО-ның Сыртқы экономикалық банк,
КеңесМорфлот және КСРО-ның ... ... ал ... ... – Еуропаның
бір ірі лизингтік компаниясы “ Насиональ де Пари Банкісі”, ал неміс ... ... ... ірі ... ... - ... ... болды.
1.2 Лизингтің түрлері мен жіктемелік белгілері
Қазіргі кезде дамыған ... ... ... ... ... ... ... Олардың ішінде негізгілері
болып:
- Шұғыл лизинг
- Қаржы лизингі
- Қайтарылатын лизинг
- Тура лизинг
- Сублизинг
Шұғыл лизинг – ... жал ... ... ... бұл ... ... ... амортизациялық кезеңінен аз болады. Яғни,
келісімшартта көрсетілген жал ... ... ... ... ... ... лизингке бірнеше рет беріледі.
Шұғыл лизингтің ең негізгі ерекшелігі –лизинг алушының келісім шартты
уақытынан ... ... ... ... ... бұл ... ... объектіге ағымдағы техникалық қызмет көрсету және басқа қызметтер
түрін көрсету туралы шарттар қарастырылады.
Шұғыл лизингтің негізгі ... тез ... ... ... ... ... оргтехниканың көптеген түрлері) және
техникалық күрделі, үнемі қадағалауды ... ... ... ... және жүк
автомобильдері, әуе кемелері және т.б).
Жалпы лизингтің бұл түрі лизинг алушы үшін ... ... ... келісім-шартты тоқтату моральдық ескірген құралдарды жаңа
бәсекелестік ... ... ... ... ... ... ... егер лизинг алушы бір жолғы жобаларды іске асыру үшін
мүлікті алған болса, оның одан әрі ... ... және сату ... ... ... ... ағымдағы техникалық қызмет
көрсетуі артық персоналды ұстаудағы қажеттілікті төмендетеді.
Сонымен бірге шұғыл лизингтің ... ... ... ... ... ... ... қымбаттылығы, жал төлемдерінің жоғары
болуы;
- аванстар мен алдын ала төлемдерді салу қажеттілігі;
- уақытынан бұрын өтеу ... айып ... ... ... иелерінін тәуелді төмендету мақсатында жасаған басқа да шарттары.
Қаржы лизингі жалға алушының ... ... ... ... ... ... қарастыратын келісім. Келісімнің уақытынан
бұрын жалды ... ... бұл ... мүлік иесінің
құралды сатып алу, оған техникалық қызмет ... ... ... ... ... ... табыс деңгейін қамтамасыз ... бұл түрі ... ... ... және ағымдағы қызмет көрсету
бойынша барлық шығындар жалға алушы ... ... ... ... бұл ... ... келісім уақыты біткен кезде ... ... ... құны бойынша сатып алуға құқылы.
Шұғыл лизингке қарағанда қаржы ... ... ... ... ... ... болады. Былай қарағанда бұл келісім банктің ұзақ мерзімді
несиесіне өте ұқсас ... ... ... ... ... ... кезеңдік төлемдердің төленуін және ... ... ... ... ... оны ... деп атау құқығын
қарастырады.
Қаржы лизингтің объектіліріне жылжымайтын ... (жер, ... ... ... ... ұзақ ... ... құралдары жатады.
Қаржы лизингті қайтарылатын және үлестік лизингтің ... ... ... ... жеке сала ... қалыптасқан бірнеше түрі бар:
Классикалық, қаржылық лизинг - бұл түрі ... ... үш ... және ... ... ... орнайды. Лизинг алушының қарызы бойынша
лизинг беруші керекті мүліктерді алып, оған береді де, осының ... ... ... ... толтырып, үстінен пайда көреді.
Ливередж лизинг – бұл лизингтің ең күрделі тобы ... ... ... көп ... ... байланысты болғандықтан көбінесе қымбат
ғимараттарды реализациялауда қолданылады. Бұл ... ... ... ... лизинг беруші алатын кезде, өз қалтасынан құрал-жабдықтың
барлық құнын емес, тек бір бөлігін ғана ... Ал ... ... ... ... ... ... қаржысын төлейді. Сонда да ... ... ... ... пайдалана береді, салық жеңілдіктері
мүліктің толық құнына есептелінген. Бұл ... ... ... қауіп –
банке, сақтандыру компанияларына, инвестициялық қор мен басқа да ... ... ... лизинг шарттарының 85 пайызынан астамы
левередж ... ... ... ... ... Бұл лизинг бойынша келісімшартта
мүлікті сатушы мен лизингтік мекеме қатысады. Бұл ... әр ... бар. Ең ... жайттағы керек болатын анықтамалар: лизинг
компаниясының аты, мекен –жайы, телефон номері және негізгі ... ... ... ... көрсетіледі, ал лизингке берілетін
мүлікті қолдану жайлы сұрақтарды лизинг мекемесі өзара келісім жасай ... ... ... ... ... атынан көрініс таба алады. Бұл
келісім мынандай шартпен жасалады: егер лизинг ... ... ... сатушы лизингке берілген мүлікті сатып алуға міндетті.
Қайтарылатын лизинг екі ... ... жүйе ... ... Бұл ... кезінде құралдың иесі оны 3 ... ... да, ... 3 тұлға жалға алушымен ұзақ мерзімді жал келісімшартына отырады. Бұл
кезде сатып ... ... ... ... ... инвестициялық,
сақтандыру немесе лизингтік компаниялар көрініс табады. Яғни, келісімнің
нәтижесінде мүлік иесі ғана ... ал ... ... Өз ... ... мүлкіне меншік құқығын кепілдікке ала ... ... ... деп айтуға болады. ... ... ... белсенділіктің төмендеуі кезінде, кәсіпорындардың қаржылық
жағдайының ... ... ету ... ... лизинг – қаржылық лизингтің бір түрі.Лизингтің бұл түрі 3 жақтың
(инвестордың) қатысуымен ... ... ... ... банк,
сақтандыру немесе инвестициялық компаниялар жұмыс істейді. Бұл келісім
кезінде лизингтік ... ұзақ ... жал ...... ... объектіні тартылған қаражаттар есебінен ... ... ... ... ... әдетте сатып алынатын мүлік немесе негізгі құрал
болып ... ... ... ... ... ... ... өтеліп отырады. Сонымен қатар лизингтік ... және ... өтеу ... ... ... мүмкіншілігі
туады.
Лизингтің бұл түрі кезінде жалға алушы жалға берушімен қажетті құрал
жабдықтар мен ... ... ... беру туралы келісім. Лизингтің бұл
түрі кезінде ... ... ... ... ... ... ... мен
негізгі құралдарды жалға беру туралы келім-шарт жасасады. Көп ... ... мен ... ... ... бір тұлға болады. Яғни
келісімшарт тікелей ... ... ... өз ... лизинг
негізінде сататын ірі компанияларға IBM ,Xerox, GATX, ... ... ... ... және ... ... ... жатады.
Мысал үшін, «Даймлер- Крайслер» және BMW концернлері ірі ... ... ... ... және осы ... арқылы
өздерінің автокөліктерін өткізеді.
Сублизинг – сублизинг ... ... ... ... ... 3 ... берумен сипатталатын ерекше
қатынастар түрі.
Сублизинг кезінде сублизингті іске асырылу тұлға ... ... ... ... ... ... 3 тұлғаға уақытша
пайдалануға ... №7ВII ... ... ... ... ... ҚР
Заңына сәйкес лизинг алушының лизинг төлемдерін төлеу бойынша ... ... ... ... ... 3 ... ... салынады. Объектіні сублизингке беру кезінде лизинг берушінің жазбаша
рұқсаты міндетті түрде болуы керек.
Халықаралық сублизинг халықаралық лизингтің бір түрі ... ... ... ... заңдарға сай жүзеге асырылуы керек. Халықаралық
сублизингтің бір ерекшелігі ретінде ... ... ... ... ... ... тек ... келісімшарттарының
мерзімі аралығында ғана өтуін көрсетуге болады.
Лизингтік мәмілеге әдетте бірнеше субъектілер ... ... ... ... ... өз ақшалай қаражатына лизингтік ... жеке ... ... ... және оны ... алушыға белгілі бір
бағаға, белгілі бір жағдайға уақытша пайдалануға, ... ... ... ... ... ... ... ұсынатын жеке және заңды тұлға.
- Лизинг алушы – лизинг затын белгілі бір ... ... бір ... ... бір жағдайда уақытша иеленуге және лизинг келісіміне сәйкес
пайдалануға қабылдайтын жеке және заңды ... ... ... ...... ... сатып алу,сату
келісіміне сәйкес лизинг берушіге белгіленген мерзімде олар ... ... ... заты ... ... ... жеке және ... тұлға.
- Банк (немесе басқа несиелік мекеме), келісім затын сатып ... ... ... ... ... ... субъектілерді бөліп
қарауға болады:
Сақтандыру компаниялары, лизингтік ... ... ... әртүрлі
қауіп-қатерден сақтандыруды жүзеге асыратын: лизинг берушінің мүлкін,
лизинг берушіге несиелік мекеме ... ... ... ... ... ... сақтандыру және басқалары.
Лизингтің қандай да болмасын ... ... ... ... ... ... шетелдік инвесторлардың қатысуымен, өз
қызметін Қазақстан Республикасысың заңдылығына ... ... ... ... болып саналады.
Қазақстан Республикасының «қаржылық лизинг туралы» заңында ... « ... ... ... ... инвентарь,
транспорт құралдары, жер участкілері және де басқа пайдаланылмайтын заттар
– лизинг объектісі бола алады». ... ... ... кез ... ... ұзақ ... тауар, соның ішінде жұмыс күші де қарастырылады.
Дамыған елдерде қаржылық лизингтің ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндік берді:
Көліктік (көліктік ұшақтар, автомобильдер, теңіз кемелері, темір жол
вагондары және ... ... ( ... спутниктер, пошталық жабдықтар)
Ауыл шаруашалығы жабдықтары
Құрылыстық ( крандар, беон ... және т.с) және ... ... операциялардың артықшылықтары мен кемшіліктері
Лизинг негізінде қазақстандық бизнестің дамуы шет ел бизнесмендеріне
Қазақстан нарығында жұмыс істеуге болатындығын және ол «қауіпсіз» екендігін
түсіндіруге ... ... Мұны ... ... ... ... халықаралық тауарлық нарықтарға шығу ... ... ... ... ... Ұзақ ... ... Негізгі құралдарға бір мезгілде үлкен ... ... ... ... ... ... ... төлеу, лизинг
затына байланысты 0 ден 30 %-ға ... ... ... лизинг
затын сақтандыруға кеткен төлемдер болып табылады);
• Залогқа ... ... ... ... ... ... – жоспарды ұсыну қажеттілігінің болмауы;
• Лизингтік төлемдердің иілгіштік графигі;
• Белгілі бір құрал – жабдықтарды импорт арқылы алған кезде ... ... ... ... ... үлкен көлемі алынбайды;
• Халықаралық келісім шартты орындау ... ... ... ... бармайды;
• Лизинг алушының бухгалтерлік есебі жеңілдетіледі. Өйткені негізгі
құралдар бойынша амортизациялық аударым, ... ... және ... ... ... ... ... Қаржылық лизинг ( 3 жылдан кем емес) арқылы алған кірісіне салық
төленбейді.
• Лизинг беруші кеден баждарынан босатылады, ҚР ... ... ... беру ... ...... салықтан
босатылады. [7]
Сонымен қатар, лизингтік операциялардың кемшіліктері де бар. Олар:
• Лизинг тек қана істеп тұрған бизнеске ... ... ... жаңарту, бизнесің диверсификациясы/ кеңеюі).
• Несиелікке қарағанда, лизинг бойынша ... ... ... ... ... ... ... арзан болған жоқ.
• Лизингтік келісім шарт аяқталғанға дейінгі ... ... ... бекітіледі.
• Қаржылық лизинг алғанда ҒТП нәтижесінде моральді тозуы ... ... ... ... шарт мерзімі біткенше төленеді.
• Лизинг берушіге ...... ... ... ... ... ... келісім мерзімі оның амортизациялық
мерзімінен аз болса), ал лизинг алушы үшін лизинг арқылы алған
мүлік құны оны ... ... ... ... жоғары болады.
• Инфляцияның елеулі өзгерісі жағдайында лизинг алушыға ... ... ... құн ... ... алу ... болуы мүмкін.
• Лизингтік келісімге қатысушылардың санының көп болуы лизингтік
операцияны ұйымдастыруда қиындық туғызады, яғни ... ... ... ... дайындауға кететін уақыт шығыны.
• Егер, лизингке алынған құрал – жабдық жұмыстан ... ... ... ... лизингтік төлемдер толығымен төленеді. [5]
Үлкен бір проблема – ол ... ... ... ... болып
табылады.
Келесі бір проблема – ауыл шаруашылықтарындағы сублизингтің дамымауы.
Лизингтік операциялардың артықшылықтары мен кемшіліктерін қарастыра
отырып, ... ... даму ... ... ... тез және ... ауыстыруға мүмкіндік береді, ол отандық
өндірістік көтереді. Ал бұл өз ... ... ... ... және ... ... әсер ... қызмет орта және шағын кәсіпорындарды жаңа құрал – жабдықтармен
қамтамасыз ете отырып, тауар сапасын жоғарылатуға ... ... ... ЖШС–ң шаруашылық қызметін және лизинг пайдалану тиімділігін
талдау
2.1 Қазақстандағы лизинг дамуының қазіргі ... ... ... ... мен ... 15 ... ... бар. Оны
біз келесі этаптарға бөліп көрсетуімізге болады.
Бірінші этап (1989-1992). Ішкі нарықта лизингтің туылуы. Бұл ... ... ... ... Олар бір ... тәртіппен көп
көлемде лизингтік операциялар жасады. Олар ...... ... лизинг» 1990ж., «Инвестлизинг» , «Техника Лизинг», Туран банктің
еншілес кәсіпорны «Туранлизинг» 1991ж. және т.б.
Атап кететін жайт ... ... ... ... ... ... сияқты Қазақстанның да алғашқы лизинг компаниялары жобаларды
қаржыландыруға артық қаражаттары бар банктерде құрылды. 1992 ... ... ... ... банк ... 120 лизингтік
компания және 20-ға жуық ... ... ... ... ... ... бойынша лизингтік қызмет көрсетті:
Аймақтық көтерме делдалдық кәсіпорындар мен ... және ... ... кешеніндегі жабдықтаушы кәсіпорынның пунктерінің
иелігіндегі техникалық құралдарды уақытша пайдалануға беру [9].
Коммерциялық банктердің лизингтік операциялары.
Шет ел фирмалары мен ... ... , ... шет елдік
компанияның халықаралық экспорт,импорт және т.б. Бірінші ... ... ... клиенттері болып корпоративті кәсіпорындар жатады.
Екінші этап (1992-1994). Қазақстан экономикасындағы қолайсыз
жағдайдың ... ... ... ... ... ... 1992
жылғы жаппай ырықтандырудың, баға еркіндігінің ... ... ... маманданған лизингтік кәсіпорындар өз ... ... ... ... көшті.
Үшінші этап (1995-2004) – қазақстандағы лизингтік бизнесті мемлекеттік
қолдау, ынталандыру, яғни лизингтік қызметтің жандану, инфрақұрылымның кең
көлемді дамуы 1995 жылдан ... ... ... ... ... құрыла
бастады. Мұндай нәтижелер ҚР Үкіметімен қабылданған «лизингтік қатынастарды
реттеу» туралы құқықтық – ... ... ... ... ... 1994 жылы ... №266 ... инвестициясы» туралы заңы. Онда
отандық нарықта лизингтік қатынастардың дамуына мемлекет жағынан қолдау
көрсету жағы ... ... ... ... ауыл ... техникасы
нарығы болды. 1995 жылы Америкалық және Батыс Германиялық фирмалар мен ... ... ... қол ... ... жылы ... бойынша өндіруші және өңдеуші өнеркәсіптерге ... ... ... ... ... ... – ақ ҚР Ауыл шаруашылық министрлігі жанынан лизингтік қор құрылды.
«Кең Дала» АҚ 1995ж., «Агро-лизинг» АҚ 1995ж., «Cenral Asia ... ... ... 2003ж. 100% ... ... ... ... бөлігі мемлекеттің қаржыландыруымен жасалды. 1996-2004
ж.ж. лизингтік операцияларға мемлекет есебінен 4,5млрд. тенге ... ... ... ... ... оң және ... ... жағы пайыздық ставканы төмендетсе( 36-40 %-дан 12-15 ... ... жағы ... ... төмендетті. Техниканың негізгі бөлігі
қайтарымдылығы төмен ауыл шаруашылығы ұжымдарына берілді. Олар ... ... ... жоқ ... берілді. Жаппай
қайтарымсыздықтың нәтижесінде мемлекеттік ... қор ... ... ... ... –лизингтік компаниясы «КазАгроФинанс» ЖАҚ
берілді.
2004 жылы 5 ... ... ... ... ... заң ... ... төртінші кезеңі банктік этаптың дамуының бастамасы
болды. Бұл қабылданған заңда ... ... ... ... ... құқықтары мен міндеттері нақты көрсетілген. Лизинг алушының
құқығын қорғауға көп көңіл бөлінген.
Қабылданған заң көптеген ... ... ... ... ... ... Статистикаға жүгінсек 2004 жылы жасалған лизингтік
келісімдердің басым бөлігі әлі де ... ... яғни ... ... құрылған компанияларда. Бұл компаниялар Үкіметтің
ауыл әлеуетін ... ... ... еді. Жаңа ... заң
еліміздің алдыңғы қатарлы ... ... мен ... ... ... ... 2004-2007 жылдары 9 лизингтік
компания ... Бұл ... ... ... – 2007 жылы ... құрылған
АҚШ-тың халықаралық даму агенттігі (ЮСАИД) мен Халықаралық ... ... ... ... ... бағдарламасы.
Аталған бағдарламаның мақсаты еліміздегі шағын және орта бизнеске лизинг
арқылы инвестиция ... ... ... және олардың қатысуымен жасалатын
лизингтік келісімдер көлемін арттыру.
Халқаралық қаржы корпорациясы лизингтік қатынастарды дамытуда дамушы ... ... ... ... ... Ол 35 елде ... қатынастардың
дамуына көмек көрсетіп, 30 жылда 50 елдің лизингтік ... ... ... ... ... [13].
Әлемдік тәжірибеге сүйене отырып, Қазақстанның ... ... ... ... ... – нормативтік базасын талдау, жетілдіру.
лизингтік қызмет нарығы қатысушыларын, банк мамандарын,лизингтік компания
мамандарын ... және ... ... ... ... ... ... те жергілікті де инвесторлармен байланыс орнату.
Лизингтің артықшылықтарын түсіндіре ... БАҚ ... ... ... құқықтық жағдай туғызу үшін мемлекеттік
органдармен тығыз байланыста жұмыс ... ... Шет ... ... ... ... түсіндіру, кеңестік жұмыстар, ... мен жеке ... ... үшін кең ... ... ... керек. Мамандардың бағалауы бойынша Халқаралық қаржылық
корпорациясы 2007 жылы Қазақстанның лизингтік ... ... ... ... қаржыландырған, ол 2006 жылмен салыстырғанда 2 есе көп.
Келісімдердің ... құны 84 млн. $ ... оның 70 % ... және ... ... лизингтік компаниялар ауылшаруашылығын қолдау мақсатында
мемлекеттің қатысуымен ... ... ... ауыл ... 60 %-ға ... «ҚазАгроФинанс» , 27 % «Астана Финанс» ЖАҚ
үлесіне тиесілі болды. Сонымен бірге бұл ... ... ауыл ... ... ... ЖАҚ ... ... [12].
Ал егер тек коммерциялық лизингтік компанияларды қарастыратын ... ... ... ... 50% ... ... жол ... құрайды. Лизингтік компаниялар сұраныс жағдайында бірінші кезекте
өндірістің жоғары өтімді құралдарын қаржыландырады. Бұл лизинг ... ... ... ... ... ... ... жабдықтаушы қазақстандық, ресейлік және шет елдік компаниялар жұмыс
жасауда. 2008 жылдан бастан Қазақстан Республикасының лизингтік ... ... ... Бұл дегеніміз кешенді қайта қарау, яғни лизингтік ... ... ... ... бөлігі Алматы қаласында
орналасқан: Альфа Лизинг, Альянс Лизинг, АТФ ... БТА ... ... ... Груп, Нуринвест.
Агромашлизинг, Астана –Финанс, Зерновая , КазАгроФинанс лизингтік
компанияларының басты офистері Астанада орналасқан.
Еліміздегі лизинг ... ... ... ... нақты
дамуына және ауылшаруашылығы мен шағын кәсіпкерліктің дамуына мол жағдай
жасайды.
Лизингтік қызметтің ... ... ... отын ... ... ... ауыл шаруашылығы салалары жатады.
2008 жылы лизингтік келісімдер көлемін 2 есеге көбейтуді көздеп отыр.
Аталған компаниялардың негізгі талап ... ... және ... ... ... ... ... ерекшеліктер бар: аванстық төлемнің
көлемінде, пайыздық ставкаларында, лизингтік обьектінің минималды және
максималды ... ... ... ... ... ... мың $-ға ... түрленуі мүмкін, ал бірқатар компаниялар ірі
келісімдерді ( 2-4 млн.$ ... ... ... ... ... 18-22 % құрайды. Аграрлық саланы қолдау мақсатында мемлекеттік
субсидия алатын кейбір компаниялар, ауыл шаруашылық ... үшін ... ... ... ... ... ... жорамалы
бойынша лизингтік нарықтың кеңеюі коммерциялық ... ... ... ... 15-17% ... төмендетеді. Яғни Ресейлік
лизингтік ставкаларына ... ... ... ... ... ... бойынша 2006 жылы Қазақстанның лизингтік секторы
кеңейіп 500-600 млн. $-ға көбейеді деген ... бар. ... ... жаңа компаниялар құрылып, банктер лизингтік келісімдерді тікелей
қаржыландыра ... ... ... ... ... басқа Орта
Азия елдерінің көрсеткіштерінен кем емес, тек жасалған лизингтік ... ... ... ... ... Бұрынғы постсоциалистік
елдермен салыстырғанда еліміздің заңдық актілері ... ... ... ... ... ... ... заңдық актілер мен енгізілген
өзгерістер лизингтік қызметтің қарқынды ... ... ... отыр [12].
Сондай-ақ 2008 жылы 10 наурызда қабылданған №532-11 «ҚР Қаржылық
лизинг туралы» заңының қабылдануына байланысты ... ... ... ... ... Лизингтік қызметті құқықтық қамтамасыз етуіміз
қажет, бірақ ол лизингтің дамуына толық жағдай ... ... ... ... ... ... ол жұмыс істейтін экономиканың жағдайына
байланысты. Бірінші кезекте шағын және орта бизнесті қаржыландыратын қаржы
институттарына тәуелді. Соңғы ... ... өсу ... ... ... мен инвестициялаудың ең тиімді
механизмі ... ... ... уақытта лизингтік компаниялардың алдында
өз портфельдерін барынша көп қатысушыларға бөліп ... ... ... ... ... ... ... ал ол өз тәуекелінің ... ... ... ... ... ... ... потенциалы бар. Лизинг икемді және ... ... ... яғни ... ... ... инвестиция тарту құралы,
отандық өндіріс дамуын, шағын бизнеске қолдау ... және ... үшін ... кіріс көзі болып отыр [12].
Азаматтық –құқықтық реттеу. ҚР ... ... ... реттеу 2003 жылы қабылданған. Азаматтық кодекстің 29 ... ... ... және 2004 жылы ... қабылданған ҚР «Қаржылық
лизинг» туралы заңымен реттеледі. Азаматтық кодекске 2008 жылы 18 ... мен ... ... ... Заңға сәйкес қаржылық лизинг (бұдан былай лизинг) –
инвестициялық қызметтің бір ... ... ... ... ... лизинг
алушыға кәсіпкерлік мақсатта уақытша пайдалануға 3 жылдан кем емес ... бір ... ... ... затын келісім бойынша лизингке беру
келесі ... ... ... да жауап беруі керек:
• лизинг затын лизинг алушының меншігіне беру ... ... ... баға ... ... алу ... беру;
• лизинг мерзімі лизингке алынған заттың пайдалану мерзімінің ... ... ... ... ... үшін ... ағымдағы құнының 90%-нан асуы
қажет.
Елімізде дамыған қаржы нарығымен зейнетақы жүйесі жұмыс жасайды. Ал
банктік жүйеміз ... ... ... ... жауап береді.
2008 жылдың 1 қаңтарындағы көрсеткіштер бойынша еліміздегі 35 банк ... оның 3 ... және 15 шет ... ... құралған .
Банктердің меншікті капиталының жиынтығы 38.6% ... 223,4 ... ... ... ... 1,5 ... $ асады)
Банк активтерінің жиынтығы 39,3%-ға өсіп, 1,6 трлн. тенге( валюталық
эквиваленті- 10,9млрд$) .
Қазақстан ... ... ... 2004 ... дами ... Жасалған
лизингтік келісімдердің негізгі бөлігі мемлекеттің 100 % ... ... ... ... ... еді. Бұл ... ауылдағы
әлеуметтік мәселелерді шешу мақсатында «Агро азық-түлік» бағдарлама аясында
Үкіметпен құрылған еді. (кесте 7 ... ... ... ... ... ... ... лизингтік компания құру арқылы жұмыс жасағанды жөн санайды.
Бүгінгі таңда Қазақстанда 20 –ға жуық ... ... ... ... оның 8-і ... банктердің еншілес компаниялары болып
табылады. Олардың үлесіне еліміздегі лизингтің 51% -дан көбі ... ... % ... ... еншісінде. Негізгі құралдарға жасалған
жалпы инвестицияның құрамында лизинг 1% ғана ... Бұл 2006 ... 4 есе ... 3- ... ... ... инвестиция бойынша
|№ |Көрсеткіштер |2008 жыл |2009 жыл ... |
| | | | |+/- |% |
|1 | ... ... |8449,7 |652,3 |108,3 |
| ... ... | | | | |
| |млн ... АҚШ | | | | |
|2 ... ... млн |21,1 |85,2 |64,1 |4есе |
| ... АҚШ | | | | |
| | | | | | |
|3 ... ... ... |1,00 |0,74 |3есе ... ... ... ... ... ... ... есеппен 2008 жылы 168,9 мың ... ... ... ... ең ... құны 1,4 мың $ ... Ал
лизингке берілген мүліктің сол кездегі максималды құны 5,873 мың $ ... ... Атап ... ... ... ... ... пайыздық ставкаларының төмендеуі байқалады.
2008 жылы минималды пайыздық ставкасы 13 % , ал 2009 жылы ... ... ... мен бұл ... ... 9 %-ға ... Сонымен
бірге максималды пайыздық көрсеткіш 2008 жылмен салыстырғанда 2009 жылы 22-
18 % төмендеді.
Лизингке ... ... құны мен ... Лизинг келісім мерзімдері
бойынша негізінен 3-4 жылдық келісімдер жасалған( КазАгроФинанс пен Астана
финанс ... ... ... ... ауыл ... 6-7 жыл ... лизингке берілген) . 2009 жылы орташа лизингтік
келісім 133,1 мың $ ... 2008 жыл ... ... ... ... жылы ... ... минималды құны 500$ құраса,
максималды құны 4 млн.$ болды. Лизингтік ... ... ... ... ... ... 2009 жылдың соңғы көрсеткіштері бойынша
лизингтік компания клиенттерінің 95% шағын және орта бизнес ... ... ... ... ... көздері коммерциялық
банктердің кредиті лизингтік келісімдердің 85% құрайды. Ал қалған ... ... мен ... ... ... өз еншілес компанияларын Ұлттық банк
бекіткен шектеулері бойыша өзінің меншікті капиталының 10% ... ... ... жылы ... 6 лизингтік компаниясы 60 млн.$ несие алған.
Лизинг саласында тәжрибесінің өсуімен ҚЕХС(МСФО)-ға ... ... ... таға ... ... компаниялар сыртқы нарыққа шығару потенциалды
мүмкіндіктер алады.
Лизингтік операциялардың басым бөлігі ... ... мен ... ... ... ... ... бойынша тең емес,
аймақтық экономикалық дамуына сәйкес. 2009 жылы жағдай біршама ... ... мен ... ... ... ... ... керісінше
Астана қаласы мен Солтүстік Қазақстан облыстарында көбейген.
Солтүстік Қазақстан, Астана қаласында ірі ... ... ... ... ... ... келісімдердің басым
бөлігі жасалған [16].
Лизингтік қызмет нарығында шешімін таппай жатқан мәселелер бар. 2008
жылы лизингке ... ... ... ... құрал
жабдықтардың үлесі өскен. Бұл өсім импорталған ... ... ... ... төмендетуіне байланысты. Лизингтік компания жетекшілері айтуы
бойынша импорт кезінде қосымша құн ... ... ... ... ... ... ... қамтылмаған, яғни шектеулі.
Келесі басты мәселелердің бірі ... ... ... ... ... ... ... туралы заңда сублизингті қаржылық лизингтің бір түрі
ретінде нақты көрсетілген. Бірақ та қаржылық ... ... ... ... ... ... және оның дамуын қолдамайды.
Лизинг заты және көлік құралдарына меншік құқығын бөлу мәселесі де
өзектілердің бірі. Қаржы ... ... ... ... ол ... ... ... құқығы лизинг берушіде, ал лизинг ... ... ... ғана ... Тәжрибеде күнделікті лизинг заты болып
табылатын көлік құралдарын тікелей лизинг алушыға да, ... ... ... Екі ... да ... бар, ... ... көлік
құралдарын есептен шығару тәуекелі немесе тіркеу процесінің ... ... ... ҚР ... ... ... ... есепке тіркеуге
алу ережесіне өзгеріс енгізу қажет.
Лизингтік қызмет нарығының даму келешегі ... ... ... ... ... ... халықаралық стандартына жақындаған.
Сонымен бірге акционерлік компаниялардың ... ... ... ... өтуі ... ... айқындылығын көрсетеді. Ал мұндай
қызмет айқындылығы инвесторларды көптеп қызықтырады. Бұл аталған мәселені
шешу әсіресе лизингке ... ... ... біз ... ... тез
жаңартуға мүмкіндік аламыз. Қаржылық лизинг шағын және орта кәсіпкерлікті
дамытуда айтарлықтай ... ... ... ... ... ... жылдары жоғарлауы тиіс. Лизинтік компаниялар жорамалы бойынша
Қазақстанда 2-3 ... ... ... 600 млн. $-ға ... Бұл ... құралдарға инвестицияның 5% құрайды. Лизинг көлемінің ұлғаюы, дамуы
лизингтік компаниялар арасында бәсекелестердің жоғарылауына, ал ол ... ... ... ... ... ... төмендеуіне алып
келеді. Лизингтік қызмет нарығы, инвесторлар және өндірушілер үшін ... ... ... келе жатыр[17].
2.2 «Алекс» ЖШС-ң лизинг пайдалану тиімділігін талдау
«Алекс» ... ... ... ... ... экологиялық таза су шығарумен айналысады. Шығарған өнімдері көптеген
халықаралық сертификаттарға ие. Бұл ... ... ... ... алдыңғы орындардың бірін алады. Кәсіпорын Оңтүстік Қазақстан
облысы, Сарыағаш қаласында орналасқан.
«Алекс» ЖШС бірнеше ... ... ... ... ... жаңа ... алады. Мысалға, қазақстандық
лизингтік компания «Астана Финанс» «Алекс» компаниясымен келісім шарттарға
отырып, құрал-жабдықтарды жалға берді. Жалға беру ... 7 ... ... ... 25 % құрады.
Кесте 1 “Алекс ”ЖШС-ң 2008-2009жж. Негізгі ... ... ... |өлшем |2008 жыл |2009 жыл | ... |
| | ... | | |
| | | | | |(+; -) |% |
|1 ... ... ... |мың тг.|6020639 |6103870 |83231 ... |
| ... | | | | | |
|2 ... ... |мың ... |4983124 |-130885 ... ... құны | | | | | |
|3 ... ... |мың ... |913453 |6823 ... ... шығындары |мың тг.|443919 |421312 |-22607 ... ... ... |мың ... |524744 |62033 ... ... табыс | | | | | |
|6 ... емес ... |мың ... |23865 |4305 ... ... ... | | | | | |
|7 ... ... ... |мың ... |548609 |66338 ... ... | | | | | |
|8 | Таза ... |мың тг.|291787 |296563 |4776 ... ... ... 1 |тг. |59 |44 |-15 ... |тг ... шығындар | | | | | ... ... |% ... ... |
| ... | |2 | |38 | ... ... |% |4,5 |4,7 |0,2 ... ... | | | | | ... ... |% |5,7 |5,9 |0,2 ... ... | | | | | ... ... ... |мың ... |1847632 |1054422 ... |орташа жылдық құны | | | | | ... ... ... |мың ... |2367050 |-213400 ... ... ... құны | | | | | ... ... ... |мың тг |5943,3 |5824,3 |-119 ... ... ақы қоры |мың тг ... |372113 |30310.6 |109 ... ... саны ... |1013 |1048 |35 ... ... ... |мың тг ... |29,58914 |1,47125 |105 |
| ... ... | | | | | ... |Қор ... |% |759 |330 |-429 ... |Қор ... |% |13 |30 |17 ... |Қормен қарулану |мың тг |783 |1763 |980 ... ... ... ... ... ... көрсеткіштер арқылы кәсіпорынның істеп жатқан
жұмыстары тиімді ме, әлде тиімсіз бе екенін анықтай ... Егер ... оған ... іс ... ... асыруға болатындығын анықтауымыз
қажет. Яғни кәсіпорын қызметінің тиімсіз болуына әсер еткен факторларды
жою. Осы ... ең 1- ... ... ... ... ... өсуі мен төмендеуінің негізгі себептерін анықтап білуге тырысамыз.
Кестені қарастыратын ... 2 жыл ... ... ... ... бар екендігін байқаймыз.
Енді сол өзгерістердің себебін анықтап талдап шығуға тырысайын.
1-ші көрсеткіш - өнімді сатудан түскен табыс деп ... және ... жылы 6020639 мың тг. ... 2009 жылы 6103870 мың ... ... оның ... 2009 жылы тауар шығару ... ... ... ... қолдану арқылы өнімнің өзіндік құны төмендеп ... ... ... ... ... құны. Базалық жылы ... мың ... ... ... жылы бұл ... ... теңгеге
дейін төмендеп отыр. Өзіндік құнның төмендеуінің ... ... ... ... ... ... ... шикізатқа,
электроэнергетикаға кететін шығындардың төмендеуі де әсер етуі мүмкін.
3-ші ... – бұл ... ... ... 906630 ... болған болса, 2009 жылы мың 913453 теңгеге жеткен. ... ... 6823 мың ... ... ... ... ... себептерінің бірі өнімді шығаруға кеткен шығындарды азайтуы,
өткізілген ... ... ... өсуі болуы мүмкін.
4-ші ... ... ... болсақ, бұл
көрсеткіш есепті жылы 443919 мың теңге болған ... ... ... мың ... ... ... ... Есепті жылы шығындар 22607
мың теңгеге дейін төмендеп отыр. Оның ... 2009 жылы ... және ... ... ... ... ... мүмкін.
5-ші көрсеткіш – негізгі қызметтен түскен табыс. ... ... ... жылы ... жылмен салыстырғанда табыс
1,13есе, яғни 62007 мың ... өсіп ... 2008 жылы ... ... пайда 462711 мың теңге ... 2009 жылы 524744 ... ... отыр. Себебі табыс өсіп отыр.
8-шы көрсеткіш таза ... деп ... ... ... базалық жылмен салыстырғанымызда, ... жылы ... ... өсіп яғни ауытқушылық 4776 мың теңге ... ... ... өткізілген өнімнен түскен табыс пен жалпы ... жылы өсіп ... ... - ... ... ... жылы ... 5,7%-ды құраса, есепті 2009 жылы ол 5,9%-ға ... ... тең ... ... ... ... әсер еткен
факторларға жалпы табыстың өсуі мен 2009 жылы ... ... ... жатқызуға болады.
11-ші көрсеткіш – сату рентабельділігі ... ... ... бұл ... ... тең ... 2009 есепті жылы ол ... ... ... ... ... Оның ... өткізген өнімнен
түскен табыстың өсуіне байланысты болып келеді.
13-ші көрсеткіш – негізгі құралдардың ... ... ... ... сапасы 2008 жылы 793210 мың теңгені ... ал ... бұл сома 1847632 мың ... ... ... ... ... 1054422
мың теңгені құрап отыр. Көрсеткіш сапасының бұлай ... ... ... жылы ... жоғары негізгі қорларды игеру, яғни ... ... сай ... ... алу ... ... ... – еңбек өнімділігі. Базалыық жылы ... 5943,3 мың ... ... есепті жылы 5824,3 мың теңгеге
тең болып, есепті жылы ... өсіп ... ... әсер ...... ... ... болып отыр.
16-ші көрсеткіш – еңбекақы қоры. Еңбекақы қоры 2008 ... мың ... ... ... ал 2009 жылы ол 20600,1 ... ... ... ... ... Бұл ауытқудың басты себебі
2009 жылы кәсіпорын ... саны ... ... ... ... ... өсуіне әсері мол.
17-шы көрсеткіш – персоналдардың саны. ... 2008 ... саны 1013 адам ... ал ... жылы бұл ... ... өсіп, 1048 адамға жетті. ... ... ... өндіріс
көлемін ұлғайтуға байланысты жаңа еңбек күші ... ... ... жаңадан сатып алынған техникалар ... да ... ... ... ... ... –1жұмыскердің орташа айлық еңбекақы мөлшері.
Есепті жылы бұл ... 28,11789 мың ... ... болса, 2009 жылы
ол 1471 теңгеге жоғарылап,29,58914 мың ... ... ... ... ... жұмыстары көп әсерін тигізді, яғни жұмысты
жақсы істеген жұмысшыға жалақы ... бір шама ... ... ... – қор қайтарымдылығы. Базалық жылы бұл
көрсеткіш 759 %-ға тең ... ... ... 2009 жылы ол 330 ... отыр. Бұл жердегі ауытқу 0,43 есе ... ... Оның ... қорлардың орташа құнының өсуі болып табылуы мүмкін.
20-шы көрсеткіш – қор ... деп ... ... 2008 жылы 13%-ды құраса, 2009 ... жылы 30 %-ға ... ... 17%-ға тең. ... негізгі қорлардың орташа құны
мен өткізілген өнімнен түскен ... әсер етіп ... ... ... негізгі қорлардың орташа құны базалық жылды есептік
жылмен ... ... жылы ол ... өсіп ... ... даа ... осы себеп былуы мүмкін
21-шы көрсеткіш – қор қарулану деп аталады. Бұл ... жылы 783 мың ... тең ... ... жылы ол 2,25 есе ... мың теңгені құрады. Оған әсер еткен 2009 жылы ... ... ... 1054422 мың ... ... ... ... санының ұлғаюы болып табылады.
Кесте 2 «Алекс» ЖШС-ң негізгі міндеттемелерді сипаттайтын көрсеткіштер
|№ |Көреткіштер ... - ) ... ... |
|1 ... ... ... |+0,9 |1,2 |2,1 |
| ... | | | |
|2 ... ... |+0,1 |3,3 |3,4 |
| ... ... | | | |
|3 ... |+5,1 |3,1 |8,2 |
| ... | | | |
| ... ... | | | |
|4 ... |- 73,0 |117,0 |44,0 |
| ... | | | |
| ... ... мерзімі| | | ... ... ... ... ... ... Бұл
көрсеткіш 1 – жыл ... ... рет ... өндірістік цикл мен
айналым жасалатындығын көрсетеді. Менің кәсіпорным бойынша 2008 ... рет ... ... жылы 2,1 рет ... Бұл ... ... капиталын пайдалану тиімділігі жоғарылағанын
көрсетеді. Егер активтің 2008 жылы ... ... 1 ... 2 ... 2009 ... 2 теңге 1 тиынға дейін жоғарылап отыр.
2-ші көрсеткіш меншікті капиталдың ... ... ... қызметтің әртүрлі аспектілері ... ... ... сату ... ... ... ... қаржылық жағынан салынған ... ... ... ал ... жағынан кәсіпорынның меншіктік иесінің
тәуекел ... ақша ... ... анықтайды. Менің
кәсіпорыным бойынша бұл көрсеткіш ... 2008 жылы ... ... ... 2009 жылы 3,4 ... ... ... Бұл кәсінорын
акционерлерінің ... ... ... ... ... ... ... міндеттемелердің ... Бұл ... ... ... ... үшін ... кәсіпорынмен берілген коммерциялық
несиенің ... ... ... анықтайды. Оның ... ... ... ал ...... несиенің
көлемінің өскенін көрсетеді. 2008 жылы ол ... ... ... жылы 8,2 рет болды, яғни несие ... ... ... ... дебиторлық міндеттемілердің айналымының орташа
мерзімі. Ол кәсіпорын бекіткен клиенттерінің төлем ... ... ... ... – тура, ал өсуі – кері әсер береді.
2008 жылы ол 117 күн ... 2009 жылы 44 күн ... яғни тура ... ... ... ... ... ЛИЗИНГТІК ОПЕРАЦИЯЛАРДЫ ІСКЕ АСЫРУДЫҢ
ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ
3.1 Кәсіпорында лизингті пайдаланудың шетелдік озық тәжірибелері
Қазақстандағы лизинг қатынастарын әлі де даму ... ... ... мемлекеттерінде бұл қатынастар өз дамуының жоғарғы дәрежесіне жетіп,
лизинг нарығы қарқынды дамыған экономика механизіміне айналды.
Қазақстанның ... ... ... ... ... экономикадағы
көптеген дағдарыстар мен қиыншылықтарға әкеп соқтырды. Сонымен қатар,
нарықтық ... ... ... ... ... ... болды.
Сондықтан да, инвестициялық бағыттың осы жолда әр ел, әсіресе ... ... ... ... ... түрлі мамандардың лизингке берер ... ол ... сан ... Сондықтан да, әлемдік тәжірибеде лизингтің түрлері де
сан ... ... ... ... ... мемлекеттерде лизинг – ... бір ... ... ... 70- жылдарда лизингтік
операцияларды өсу көлемі қаржылық жағынан 20% шамада болды, ал 80- ... ... ... Ол ... мемлекеттердің экономикалық дамып, ... ... және 1993 ... ... ... ... Италтяда 3 есеге
өсті, Германияда -2,7, Жапонияда - 2,5, Ұлыбританияда және АҚШ шамамен -
2,4 ... 1993 жылы ... ... ... ... машина және
құрал жабдықтар көлемі АҚШ - 33%; ... -25%; ... ... -10% ... жылы ... ... көлемі машина мен құрал-жабдықтарға дүние
жүзі бойынша 280 млрд.АҚШ долларына ... ... ... ... ... лизингтің әлемдік келісімшарттарының 3\1 бөлігі АҚШ
тиесілі болды, ал 17,1% ... ... ... ... мен
Германияның үлесінде 4%. Сол уақытта көптеген уақыт бойы ... ... ... Батыс Европа елдері 70-жылдардың соңынан
бастап бұл салада өз қызметін қарқынды жүзеге ... ... ... ... ... өсу ... АҚШ мен Жапониядағы
инвестициялардан жоғары.
Қазіргі таңда лизингтік нарық толық қамтылған. Ол жайлы мына ... ... ... ... арендалық және банктік ставкаларының
төмендеуі, үлкен ... ... ... ... жайлап басқа қызмет түріне ауысуы, халықаралық фирмалардың
көлемінің өсуі.
Лизинг – капитал салымың тартымды және тиімді ... ... ... ... ... көрсеткіштері бойынша, 80- жылдары
лизингтік келісімдердің өсу қарқыны өндірістік ... ... ... ... ... ... ... даму тенденциясы – ол арқылы қазіргі ғылыми-
техникалық салалардың өкілдерін жүзеге асыру. 70-жылдары ... ... және ... ... ... 80-
жылдары,лизингте бастапқы болған тауарлар ретінде ... ... ... ... ... ғана ... Бұл тауарлардың
тобы қазіргі уақытта да өте жақсы жалға беріледі,бірақ бұл жерде де ... ... ... баса ... аударылады.
80-жылдары баса назарда есептеуіш техника,ақпараттық жүйеге арналған
құрал-жабдықтар,көбейткіш кеңестік техника болды.
Оның дамығанлидердің ... ... ... 10%- дан ... ... ... келісім шарттарда сервистік топтар тауарларына қарай
өсу тенденциясы байқалады.
Батыс елдерде лизингтік ... ... ... ... ... бойынша арнайы заңнама Бельгияда,Францияда,Италиядажәне Германияда
бар.Бірақ та АҚШ пен ... ... ... ... ... ... ... және атақты компаниялардың лизингтік
тәжірибесі ... ... ... ... ... ... ... кезең сайын салу қызметі ... ... ішкі ... ... және лизингтік операцияларды
жүргізу Ережесі болып табылады
Англияда лизингтік келісім шарт-ол ұзақ мерзімді іс-әрекеттер келісімі,ал
нағыз лизингтің ... ... ... деп ... Сондай-ақ
келісім шарттың мазмұнына жалға алынған ... одан әрі ... ... енгізу әрі қарай бұл шарттың лизингтік келісім-шарты деп атала
алмайды.
Лизингтік келісім мынандай болып табылады,егер:
-берілген мерзім бойынша,аммортизациялық уақыттың 75%-дан кем ... ... ... ... ... жартылай төлеуі;
Францияда лизинг бойынша критерийлер:
-құрал жабдықтардың арнайы жалға берілуі үшін алынуы;
-жалға алушы шарт мерзімі аяқталған уақытта мүлікті ... ... ... ... ... ... әрі ... жабдықтарды сатып алу құқығының опционы міндетті ... ... ... ... шарт ... ... мерзімінің 40-тан 80%-ға дейін;
- опционның құны құрал жабдықтың құнымен байланысуы қажет.
Бельгияда лизинг 1967жылдың 10қарашасында жасалған ... ... ... Бұл ... ... ... алушы құрал жабдықты тек қана мамандық мақсатта қолдануы тиіс;
- құрал жабдық болашақ жалға алушышың тапсырысы бойынша арнайы ... ... ... ... ... ... ... істен шығу мерзіміен байланысуы тиіс;
- жалға алу сомаын ... ... ... мерзімге дейін жалға алынған
мүліктің құнын ... ... етіп ... ... ... құн ... одан әрі ... жабдықты сатып алуға құқық опционы
міндетті болуы тиіс.
Лизинг Батыс ... ... ... ... дамуының және
әлемдік нарықта олардың бәсекеге қабілеттілігінің артуына тиімді фактор
болды. ... ... ... ... сонымен бірге ... ... ... ... ... ... ... алу жолы
ретінде,еркін конверттеленілетін ... ... және ... ... ... асыру мүмкіндігі ретінде көрінеді.
Кейбір эксперттердің бағалауы бойынша осы мыңжылдықтың аяғына қарай
өндірілетін өнімнің ... бірі ... ... ... бөлінеді.
3.2 Лизингтік операцияларды жетілдіру бойынша ұсыныстар
Жалпы алғанда республикадағы өндіріс орындарының орта есеппен алғанда 60
- 80%-ның негізгі ... азып – ... ... ... ... ... ... көптеп қолдау
жасауда. Ол бір жағынан лизингтік компания өз қызметін жандандыру арқылы
кәсіпкерлікті дамытуға, ... ... ... ... ... ... компаниялардың қызметін пайдалану арқылы еліміздің көптеген
кәсіпорындары өз құрал – жабдықтарын жаңартуға және сол ... өз ... ... ... ... ... және дамушы елдерде қолдану аясы кеңеюде. АҚШ
және Еуропа ... ... ең ... ... ... ... механизмі
ретінде қарастырылады.
Лизингтің ең басты артықшылығы : лизинг ұсынатын компания кәсіпкерге
пайдалануға берген мүліктің меншік ... ... ... шаруашылық
жүргізу үшін құрал – жабдық сатып алуыңызға өндіріс жабдықтары қажет. Ал
оны сатып алу үшін ... ... Сіз ... ... барасыз да,
лизинг берушімен шартқа отырасыз, алатын жабдығыңыздың құнының 20-30 %-ын
төлеп, қалған құнын ... өсім ... ... жыл ... бірте –
бірте төлеп құтыласыз. Есептесіп болғаннан кейін ... ... ... ... ... ... ... лизингтің пайдасы мен артықшылықтарын түсіне
бастады. Оған 2008 жылы – 291, ал 2009 жылы – 722 ... ... ... ... отыр.
Бұдан бес жыл бұрын ауыл шаруашылығында лизинг ... ... ... ... ... еді. «Казагрофинанстың» қолдауымен
фермерлерге 4 %-ға дейінгі жылдық өсіммен 3 жылдан 7 ... ... ... ... ... Бұл ... «Казагрофинанс»
мемлекеттің қолдауы нәтижесінде жүзеге асырды. Бюджеттік көтермелеудің
нәтижесінде республикамыздың 700–ден астам ... ... 5,3 ... ... ие ... жылы ... ... лизинг бағдарламасы бойынша мал
шаруашылығы кәсіпорындарына технологиялық жабдықтар сатып алуға 500 ... ... ... ауыл шаруашылық Министірлігінің мал шаруашылығы
департаментінің директоры ... ... ... бойынша 2008 жылы
еліміздің ауыл шаруашылығы кәсіпорындары ... ... ... ... ... жуық қаржыға ауыл шаруашылығы техникаларын сатып алды [15].
Соңғы жылдары осы бағдарламаны жүзеге асыру ... ... ... ... ... Айталық, «қаржылық лизинг» туралы ҚР заңына
түзетулер енгізді, лизинг берушілер қосымша құн ... ... ... « Ауыл ... өнімдерін өңдейтін кәсіпорындар үшін
жабдықтарды лизингтік ... ... ... займ беретін банктерді
белгіледі. Олардың ішінде «Валют – Транзит» банкі мен «Казкоммерцбанк» бар.
Бұл банктер конкурс шарттары ... ет ... ... ... ... мен шикізатты өңдеуге 7 жылға 0,5 пайыз жылдық өсіммен лизинг
несиелерін беретін болды.
Лизингтің артықшылықтарын шығыс ... ... ... ... ... ... ... 3,4 млрд. теңге қаржысының 1,2 млн.
теңгеден астамын олар лизинг арқылы ауыл ... ... ... ... Осы ... ... асырудың алғашқы жылы олар не бары 10 млн.
теңгенің көлемінде ауыл шаруашылығы техникаларын ... ... ... ... ... ... ... берді. Төрт жылдың ішінде
лизинг бойынша алынған техникалар боыйнша бірде – бір шағын ... ... ... ... ... ... да ... ескере отырып, лизинг бойынша төлем мерзімін 8 жылға ... ... ... ... өсімі 3 – 4 пайыз шамасында. Ал ... ... ауыл ... ... ... ... сұраныс
ұлғаймақ.
Қорытынды
Қорыта келгенде, Қазақстанда лизингтік нарықтың дамуын, ... ... ... ... ... өте маңызды екеніне
көзіміз жетті. Әлемдік тәжірибеге сүйене ... ... ... ... ... ... көруімізге болады.
Бүгінгі таңда лизинг нарығында 20 жуық компания бар, олардың 15- ... ... ... табылады. Олар лизингтік нарықта белсенді қызмет
жасауда.
Халықаралық қаржылық корпорациясының көрсеткіштері бойынша 2008 ... ... ... инвестиция көлеміндегі лизингтің үлесі 0,3
пайыз болған. 2009 жылы бұл ... 1 ... ... өсіп, 85 млн. АҚШ
долларын құраған. Ал осы жылы ... ... ... айтуы бойынша бұл көрсеткіш 170 млн. АҚШ долларына дейін ... ... ... ... ... ... ... дейін пайыздық
сыйақылардың жоғарылығы және лизинг ... тым ... ... ... ... ... «Қаржылық лизинг» туралы заңына 2005 жылы
10- наурызда жасалған толықтырулар мен өзгерістер ... ... ... берушінің де қажетін біршама қанағаттандырады.
Лизинке әр ... ... ... ... ... беруші мен
импортталған негізгі құрал мүліктері қаржы лизингі үшін және оны ... ... ... ... құн салығынан босатылады. Лизинг алушы өзіне
қажетті құрал – жабдықтарды біршама арзан ... ... ... ... өзі ... ... болса, онда қосымша құн салығы қосылады.
Сондай – ақ ... ... да ... құн ... ... ... лизингтің қазіргі уақыттағы Қазақстанда дамуы көптеген
кәсіпорындар мен ауылшаруашылықтарына үлкен үлесін тигізуде. ... ... олар өз ... ... ... сапалы өнімді өндіруге аз уақыт
жұмсап, жоғары пайда таба алады.
Біздің лизингтік операциялардың даму жағдайы ... ... ... ... ... операциялар халықаралық стандарттарға сай
жүргізіліп жатқандықтан, бірнеше жыл ... біз ... ... ... алар ... бұл ... кезде біз үшін өте
маңызды мәселе. Себебі ... өту үшін ... ... нарыққа сапалы,
бәсекеге қабілетті отандық өнімдер шығара алуымызға көмектеседі.
Пайдаланылған әдебиет көздері
1. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... 2004 ж. ... ...... проблем дефицита, интервью с Началником ... ... и ... РК ... ... ... и ... бизнес Казахстана» № 3 (8) 2004 ж.
3. Обзор ... ... ... И. ... , ... ... «DNT»
/«Малый и средний бизнес Казахстана» №5 (19) 2004 ж.
4. Оценка ... ... в ... Проек международного
финансирования корпорации по развитию лизинга в ... ... ... и ... ... ... ҚР азаматтық кодексі және салық кодексі
6. Василев Н.М, М; Дека, 1998 г. ... как ... ... ... ... ҚР ... ... туралы» заң
/Егеменді Қазақстан 2009 ж., 16 наурыз
8. 1-ші Қазақстандық ... ... ... ... ... 2009 ж., ... Алматыда «Лизинг Қазақстанда» конференциясы өтті
/Егемен қазақстан 2010 ж., 20 ... Чем ... ... ... ... экономика 2009 ж., № 9
11. «Казагрофинансты» мемлекеттік қолдау, С. ... ... ... 2009 ж., ... ҚР ... мен Үкіметінің актілер жинағы 2007ж., № 9
13. ҚР Президенті мен ... ... ... 2008 ж., №28
14. Бухгалтерлік Бюллетень 2008 ж., №3-9
15. Лизингтік қызмет нарығы , ... ... ... 2005 ж., ... Аль ... 2007 ж., ... ... П., Майджер Б. «Школа европейского бизнеса», «Лизинг – ревю»,
2009 г., ... ... ... 2008 жыл. №4
19.Г.В.Савицкая « Анализ хозяйственной деятельности предприятия» Москва
2009

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 28 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Лизинг қатынастарының пайда болуы мен дамуы17 бет
Лизингтің экономикадағы мәні мен мазмұны8 бет
Жал және инвестициялық меншік есебі76 бет
«Казагрофинанс» акционерлік қоғамының қаржы лизингін талдау57 бет
«Лизинг- инвестицияның қысқа мерзімді қаржыландырудың әдісі ретінде»22 бет
Инвестициялаудың ең қауіпсіз түрі - Лизинг27 бет
Коммерциялық банктің лизингтік қызметі, оның инвестициялық тәжірибесі формаларының бірі ретінде86 бет
Коммерциялық банктердің лизингтік операциялары28 бет
Коммерциялық банктердің лизингтік операциялары туралы81 бет
Коммерциялық банктердің лизингтік операцияларының теорилық негізі49 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь