Жалдап адам өлтірудің түсінігі

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

1. ЖАЛДАП АДАМ ӨЛТІРУДІҢ ТҮСІНІГІ

1.1 Жалдап адам өлтірудің криминалистикалық сипаттамасы ... ... ... ... ... ... ... ..6
1.2 Жалдау арқылы адам өлтіруді тергеуде қалыптасатын типтік ситуациялар мен жорамал ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...25
1.3 Тергеушінің ішкі істер органдарының басқа қызметтерімен байланысы...29

П. ТАПСЫРЫСПЕН АДАМ ӨЛТІРУДІ ТЕРГЕУДІҢ АЛҒАШҚЫ КЕЗЕҢІ

2.1 Ақпараттарды жинау тактикалық операциясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .34
2.2 Қылмыскерді іздеу және анықтау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..45
2.3 Сезіктіні ұстау және одан жауап алу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 51

Ш. ТЕРГЕУДІҢ КЕЛЕСІ КЕЗЕҢІ

3.1 Тану үшін көрсету мен сараптама тағайындау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .55
3.2 Тінту ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .57
3.3 Айыпталушыдан жауап алу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 58
3.4 Көрсетулерді оқиға болған жерде тексеру және нақтылау ... ... ... ... ... ... ... 61


Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .65

Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...66
Тақырыптың өзектілігі. Өзінің сипаты бойынша Қазақстан республикасында әлеуметтік және экономикалық қайта құрулар деп атай келе Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаев өзінің Қазақстан халықына жолдауында, «Қазақстанды саяси тұрақты және гүлденген, ұлттық бірлігі бар, әлеуметті әділ, барлық тұрғындардың экономикалық жағдайын қамтитын, тәуелсіз болу керектігін» атап көрсетті[1].
Құқықтық мемлекет құру негізіне қойылған Қазақстан Республикасы Конституциясының гуманизм принцинтерінен қадамдайтын болсақ, адам және оның өмірі, құқықтары және бостандығы жоғарғы құндылық болып табылады. Қоғамдық тәртіпті қорғау, қоғамның қауіпсіздігі және тұрақтылығы, адам өмірін қорғау – құқықтық мемлекеттің басты міндеті.
Адам құқығы жөніндегі жалпы декларация әрбір адамның өмір сүруге құқығы бар екендігін көрсетеді[1]. Адам өмірі заңмен қорғалады, оған қол сұғуға ешкімнің құқығы жоқ. Қазақстан Республикасы Конституциясының 15-баптың екінші бөлімінде ешкімнің өз бетінше адам өмірін қиюға қақысы жоқ, тек қана өлім жазасы ерекше ауыр қылмыс жасағаны үшін ең ауыр жаза ретінде заңмен белгіленетіндігі көрсетілген. Адамның өмірі табиғатпен берілетін ең асыл, бағалы сыйлығы. Адам өмірінің негізгі жауы қызғаныш, билікке таласу, бақталастық, пайда күнемдік және т.б.
Жеке тұлғаларға қарсы қылмыстардың ішіндегі ең ауыры, ауыр жағдайда кісі өлтіру болып табылады. Жалдаумен, қарақшылқпен немесе қорқытып алумен ұштасқан адам өлтіруді саралаған кезде өлтіру пайдакүнемдік ниетпен жасалды деп қосымша саралау белгісін қолданудың қажет емес екендігі заңда кқрсетілген. «Олар бір-ақ рет берілетін адам өміріне-тұрмысына қауіп төндіреді»[1,240б] Ф.Энгельс: «Егерде бір адамның өміріне зорлықпен күш келтіріп, оның салдарынан жәбірленуші қаза болса, біз оны кісі өлтіру деп білеміз, егер ол алдын-ала біліп жасаса, оның біз қасақана кісі өлтіру деп санаймыз»[2,83б]
Соңғы жылдардағы статистикалық мәліметтерге сүйенетін болсақ, 2010 жылы 1704 қасақана кісі өлтіру болса, 2011 жылы оның саны бірнеше есе өскен. Алматы қаласы бойынша 2010 жылы 68 кісі өлімі орын алған, оның ашылуы 83,8 пайызды құраған. Оның ішінде тұрмыстық-жанұялық жағдайда жасалынатын кісі өлтірудің мөлшері азайып, пайдақорлық бағытта жасалынатын кісі өлтірудің саны өскенін байқауға болады. Оның ішінде «кісі жалдау» арқылы кісі өлтірудің санының өсуі. Дегенменде жоғарыда аталған кісі өлтірулермен салыстырғанда әрине, үлесі тым үлкен деуге де болмайды. Алайда, кісі өлтірудің бұл түрі үлкен проблема туындатып, өзекті болып отыр.
Қазақстан Ресупбликасы ІІМ-нің мәліметтеріне назар аударсақ, 2010 жылы кісі жалдау арқылы 25 қылмыс болса, 2011-жылы оның саны 33-ке жеткенін байқауға болады[2]. Дегенменде бұл көрсеткішті нақты деп атауға болмайды себебі, Қазақстанда аталған уақыттардың өзінде дәл мәліметтер жоқ. Оның себебі келесідей:
1.Бородин С.В. Квалификация преступлений против жизни. – М.: «Юр.литература», 1977. -240 б.
2. Маркс К. и Энгельс Ф. Соч., т.2.
3. Донцов В.В. Убийство по «заказу» /Следственная практика. Выпуск 123. –М.: Юрлит., 1979.,
4. Берлибаев Е.Б. Кровная месть руками наемного убийцы /Следственная практика. Выпуск 146. –М.: Юрлит., 1985.
5.Васильев А.Н. Проблемы методики расследования отдельных видов преступлений. –М.: Изд. МГУ, 1978. -72 б.
6. Селиванов Н.А. Советская криминалистика: система понятий. –М.: Юрид. литер. 1982. 152 б.
7. Видонов Л.Г. Криминалистические характеристики убийств и системы типовых версий о лицах, совершивших убийства без очевидцев (Методические реокмендации к использованию систем типовых версий). –Горький, 1978. -120 б.
8. Бородулин А.И. Убийства по найму: Криминалистическая характеристика. Методика расследования. Под ред. проф. Р.С. Белкина. - М: Новый Юрист, 1997. -80с.
9.Агафонов В.В.,Филиппов А.Г. Криминалистика.М.:2004.-138 б.
10. Лавров В.П. Криминалистические проблемы установления способа сокрытия тяжких преступлений против личности /В кн. Вопросы криминалистики и судебной экспертизы по делам о тяжких преступлениях.-Караганда, 1985.-176 б.
11. Зуйков Г.Г: Установление способа совершения преступления. –М.: ВШ МВД СССР, 1970. -43 б.
12. СеливановН.А., Соя-Серко Л.А. Расследование убийств. М.: Манускрипт, 1994. -224 б.
13. Бородулин А.И. Убийства по наиму: Криминалистическая характеристика. Методика расследования / под ред. проф. Р.С.Белкина. –М.: Новый юрист, 1997. -80 б
14. Сорокотягин Д.А. Виктимологический анализ при расследований преступлений / В кн. Криминалистическая виктимология. –Иркутск, 1980.
15. Центров Е.Е. Криминалистическое учение о потерпевшем. –М.: Изд. МГУ, 1988г. -159б.
16. Вермель Г.Г. Осмотр трупа на месте происшествия. Уч. пособие. – Екатеринбург. -1994. 32 б.
17. Криминалистика /Под ред. И.Ф. Герасимова, Л.Я. Драпкина. –М.: Высшая школа, 1994. -528 б.
18. Белкин Р.С. Курс криминалистики. Т3: Криминалистические средства, приемы т рекомендации. –М.: Юристъ, 1997. - 480 б
19. Драпкин Л.Я. Особенности информационного поиска в процессе расследования и тактики следствия /В кн. Проблемы повышения эффективности предварительного. – Ленинград, 1976.
20.Кулибаев Т.А. Расследование и предупреждение убийств совершаемых путем найма преступников. Авт.реферат диссертаций. Алматы, 2000г
21. Бахин В.П., Байжасаров Б.З., Когамов М.Ч. «Методика расследования заказных убийствң А.,2000
22. Герасимов И.Ф. Некоторые проблемы раскрытия преступлений. –Свердловск: Средне -Уральское кн. Изд. 1976. -184 с
23. Шиканов В.И. Алгаритмы и организация решений следственных задач / Сб. Науч. Тр. –Иркутск: Изд. Иркутского университета, 1983. -200 б.
24.Руководство для следователей (изд. Второе, переработанное). Ч2. –М.: «Юр.литер», 1982. 446 б.
25. Ищенко Е.П. Проблемы первоначального этапа расследования преступлений. Красноярск. Изд. Красноярск. Университет., 1987. -168 б.
26. Рассейкин Д.П. ОМП и трупа при расследовании убийства. –Саратов, 1967. 152 б.
27. Косоплечев И.П. ОМП при расследовании преступлений связанных с применением огнестрельного оружия. М-1961 г.
28.Попов В.И. Осмотр места происшествия. Учебное пособие. Алма-Ата: Казгосиздат, 1956. - 26 б.
29. Васильев А.Н. Проблемы методики расследования отдельных видов преступлений. - М.: Издательство МГУ, 1978. - 72с.
30. Гинзбург А.Я. Осмотр места происшествия, освидетельствование. Учебно-практическое пособие. – Алматы: ТОО «Аян Эдет», 1998, -114 б.
31.Селиванов Н.А. «Убийство как его раскрыть», Белкин Р.С. Тактика следственных действий. М., 1997.
32.Соя-Серко Л.А. Организация следственного действия. М.,1974.
33.Гинзбург А.Я. Осмотр места происшествия, освидетельствование. Учебно-практическое пособие.А., 1998.
34. Жәкішев Е. Криминалистік тактика: Оқу құралы. – Алматы: «Жеті Жарғы», 1997. -92 б.
35. Еникеев М.И. ,Э.А. Черных «Психология осмотра места происшествия» Учебное пособие.-М.: Юридическая литература,1994,234 б.
36. Образцов В.А., Донцов В.В. О некоторых методах установления преступников по делам об умышленных убийствах. Следственная практика. Вып.131.- М.: «Юридическая литература»ғ1981,128 б.
37.Леви А.А., Михайлов А.И. Обыск. Справочник для следоваеля. –М.: «юрид.лит., 1983, 94 б.
38.Петров М.И. Криминалистика.М.- 2006,232 б.
39.Ларин А.М. Работа следователя с доказательствами.-М.:,1970.166 б.
        
        Мазмұны
КІРІСПЕ
............................................................................
........................................3
1. ЖАЛДАП АДАМ ӨЛТІРУДІҢ ТҮСІНІГІ
1.1 Жалдап адам ... ... ... ... адам өлтіруді тергеуде қалыптасатын типтік ситуациялар
мен
жорамал.....................................................................
..........................................25
1.3 ... ішкі ... ... ... ... ТАПСЫРЫСПЕН АДАМ ӨЛТІРУДІ ТЕРГЕУДІҢ АЛҒАШҚЫ КЕЗЕҢІ
2.1 ... ... ... ... ... ... ... ұстау және одан жауап
алу................................................................51
Ш. ТЕРГЕУДІҢ КЕЛЕСІ КЕЗЕҢІ
3.1 Тану үшін ... мен ... ... ... Көрсетулерді ... ... ... ... ... ... ... сипаты бойынша Қазақстан республикасында
әлеуметтік және экономикалық қайта ... деп атай келе ... ... Н.Ә.Назарбаев өзінің ... ... ... ... ... және ... ... бірлігі бар,
әлеуметті әділ, барлық тұрғындардың ... ... ... болу ... атап көрсетті[1].
Құқықтық мемлекет құру негізіне қойылған Қазақстан Республикасы
Конституциясының гуманизм принцинтерінен қадамдайтын болсақ, адам және ... ... және ... ... ... ... табылады. Қоғамдық
тәртіпті қорғау, қоғамның қауіпсіздігі және тұрақтылығы, адам өмірін қорғау
– құқықтық ... ... ... ... ... жалпы декларация әрбір адамның өмір ... бар ... ... Адам ... заңмен қорғалады, оған қол
сұғуға ешкімнің құқығы жоқ. Қазақстан Республикасы Конституциясының ... ... ... ... өз ... адам ... қиюға қақысы жоқ,
тек қана өлім жазасы ерекше ауыр ... ... үшін ең ауыр жаза ... ... көрсетілген. Адамның өмірі табиғатпен берілетін ең
асыл, ... ... Адам ... ... жауы ... ... таласу,
бақталастық, пайда күнемдік және т.б.
Жеке тұлғаларға қарсы қылмыстардың ішіндегі ең ауыры, ауыр жағдайда
кісі өлтіру болып табылады. ... ... ... ... ... адам ... ... кезде өлтіру пайдакүнемдік ниетпен жасалды
деп қосымша саралау белгісін ... ... емес ... ... ... ... рет берілетін адам өміріне-тұрмысына қауіп
төндіреді»[1,240б] ... ... бір ... ... ... күш
келтіріп, оның салдарынан жәбірленуші қаза болса, біз оны кісі ... ... егер ол ... ... ... оның біз ... кісі өлтіру деп
санаймыз»[2,83б]
Соңғы жылдардағы статистикалық мәліметтерге сүйенетін болсақ, 2010
жылы 1704 қасақана кісі өлтіру ... 2011 жылы оның саны ... ... ... ... ... 2010 жылы 68 кісі өлімі орын алған, ... 83,8 ... ... Оның ... ... ... кісі ... мөлшері азайып, пайдақорлық бағытта жасалынатын
кісі ... саны ... ... болады. Оның ішінде «кісі жалдау»
арқылы кісі өлтірудің санының ... ... ... ... ... ... әрине, үлесі тым үлкен ... де ... кісі ... бұл түрі ... ... ... ... болып
отыр.
Қазақстан Ресупбликасы ІІМ-нің мәліметтеріне назар аударсақ, 2010 ... ... ... 25 ... ... 2011-жылы оның саны 33-ке жеткенін
байқауға болады[2]. ... бұл ... ... деп ... ... ... ... уақыттардың өзінде дәл мәліметтер жоқ. ... ... ... кісі өлтіру белгілері бар қылмыстар негізінен қылмысты
іздеу бөлімінің есебінен ... ... ала ... ... ... ... ... бұл қылмыстардың ... дәл ... ... басшылар немесе басқа да қылмыскерлер бұл қылмыстың
нақты дәрежеленуін білмейді;
-жалдау арқылы кісі өлтіру басқа да ... ... ... ... кісі ... бүркемелеу әрекеттері жасалынады (бақытсыз жағдай,
мәйітті жасыру, шабуыл ... ... ... және ... арқылы кісі өлтіруді жаңа қылмыс түрі деп санауға ... ол ... ... ... де орын ... б]. ... ... бұл қылмыстарды жанұялық-тұрмыстық жағдайда жасалынған, қылмыс
құрбандарының арасында ұзақ ... ... ... ... қызғаныш, кек алу, пайдайкүнемдікті жатқызуға болады. Жәбірленушінің
жеке басын тиянақты зерттеу, оның ... ... ... тез ... ... ... Мұндай жағдайда ... ... ... ... ... ... ... ретінде
тұрмыстық заттар (пышақтар, балталар) және аңшы қарулары қолданылған.
Ю.М.Антонян көрсеткендей «...кісі өлтіру зорлық түрі ретінде ... ... ... және ... ... ... ... сайын
қоғамның дамуына сәйкес өзгеріп отырған[3,12б]. Қазіргі таңда ... ... ... ... басқа, орындаушылар, жалдаушыларда өзгерді.
Жалдау арқылы кісі өлтіруді тергеу ... ... Л.Г. ... ... М.Ч. ... ... ... Л.А.Соя-Серко.,
А.С.Жиенбаевтың ғылыми зерттеулері арналды. Жалдау арқылы кісі өлтіру
сұрақтарына ... ... ... ... де ... ... ... қылмыстарын тергеу әдістемесі ғылыми негізде фундаметальді,
кешенді зерттеулерді қажет етеді.
Жоғарыда ... ... ... ... ... мақсаты мен міндеттері жалдау арқылы кісі өлтіруді тергеудің
теориялық сұрақтырының мазмұндарын ... ... ... тиісті білім
деңгейін бекіту. Аталған мақсат келесідей міндеттерді шешуді ұсынады:
-«Жалдау арқылы» адам өлтіруді ... ... ... ... арқылы» адам өлтірудің криминалистикалық сипатталуын беру;
-Тергеушінің ІІО-ң басқа қызметтерімен байланыс ... ... ... ... ... мен ... қозғау;
- «Кісі жалдап» адам ... ... ... ... ... ... және ... Жұмыс барысында автор арнайы:
жүйелік-құрылымдық, логикалық, статистикалық және социологиялық әдістер
қолданды.
Жұмыстың теориялық ... ... ... ... ... жедел іздестіру қызметі теориясы, криминология, сот
психологиясы саласындағы ... ... ... қайнар көзі ретінде Қазақстан Республикасының Конституциясы, ҚР
ҚК., ҚР ... ... ... ... заңы және ... да ... ... құрамы мен көлемі. Жұмыстың ... мен ... ... және ... ... анықталған. Жұмыс дипломдық жұмысын
орындауға арналған арнайы әдістемелік нұсқаға сай орындалды, үш негізгі
бөлімнен, қортынды мен ... ... ... ... ... АДАМ ... ТҮСІНІГІ
1.1 Жалдап адам өлтірудің криминалистикалық сипаттамасы
Қылмыстардың криминалистикалық ... ... ... ... ... ... ... тәсілінде, механизмінде және қылмысты жасау
жағдайында байқалатын, қылмыс ... оның ... және ... ... ... сипаттайтын жүйені ұсынады
Криминалистикалық сипаттаманың түсінігі 60-жылдың аяқ кезі 70-жылдың
басында пайда болды. Қылмыстардың ... ... ... ... оның ... ашуда және тергеуде алатын орны ... ... ... ... ... ... және басқа да криминалист ғалымдардың
еңбектерінде көрініс тапты. Дегенменде қазіргі ... ... ... ... қылмыстардың криминалистикалық сипаттамасының
түсінігіне бірыңғай пікір жоқ.
Мысалы, ... ... ... ... әрекет механизмі және қылмыстық іздердің ... ... ... ... ... ... ... үшін мәліметтерді
қосады[5,72б]
Н.А.Селивановтың пікірі бойынша ... ... ... ... құрамына байланысты бірқатар
әртүрлі элементтерден қалыптасады. Н.А.Селиванов оларды ... ... ... ... тәсіліне жағдайына және тәсіліне,
қылмыскердің жеке ... ... ... жағы деп ... ... пікірі бойынша криминалистикалық сипаттама тергеудегі
қылмыс құрамын, қылмыс жасау механизмін, осындай істерге ... ... және ... ... ... ... ... сондай-ақ бірқатар виктимологиялық аспектілерді түсіну
анықтауды санайды.
Бірқатар ғалымдар, ... ... «.. ... ... егер де олар ... ашуға ықпал етсе, белгілі қылмыс
санаттарының барлық ... ... ... ... нақтылай келе Г.А. Мозговых ... ... ... келе ... ... ... ... ашу және
тергеу үшін ... ... ... түрлерін сипаттайтын,
криминалистикалық маңызды белгілер мен ... ... ... ... ... ... ... мен пікірлерін талдай
келе, біз қылмыстардың криминалистикалық ... ... ... ... ... ... күрделі екендігі туралы пікірге келеміз.
Біздің пікірімізше қылмыстардың ... ... ... жалпы саны қарастырылудағы қылмыс санатының ... ... кісі ... кең қанат алуы, олардың ашылуының
қиындығы криминалистика ғылымынан жаңа тергеу ... ... ... етеді. Соңғы жылдары кісі өлтірудің сипаты күрт өзгерді.
Егерде ертеде отбасында кісі өлтірудің саны жоғары ... ... ... ... жеке бас пайда үшін немесе пәтерін иемдену ... кісі ... ... ... ... қатынастарда кісі
өлтіру, адамды ұрлау, адамдарды кепілдікке алумен байланысты кісі өлтірулер
орын алып ... Кісі ... ... ... ... ... ... жасалынады.
Криминалистикалық сипаттамасының негізі болып қылмысты жасау ... ... ... ... ... Кісі өлтірудің жиі кездесетін
біртектес тәсілдері атыс қаруларын, доғал заттарды, қолмен және ... ... ... ... суға ... ... немесе қозғалыстағы
автотранспорттан құлату, жәбірленушіні дәрменсіз жағдайға жеткізіп, оны
кісі өлтіру үшін қолдану ... ... ... болады.
Кісі өлтіру тәсілі - кісі өлтіруге дайындалу, ... ... ... ... ... және ... қарулар мен құралдардың, сондай-
ақ олардың көмегімен іске ... ... ... кісі ... ... қылмыскердің өз құрбанын алдын-ала оқып
білуі, қылмысты айқын іске асыру үшін ыңғайлы орын мен ... ... ... ... сипатын қамтиды.
Кісі өлтіру тәсілі қылмыскердің жынысын, ... ... ... ... ... және ... да ... қандай да бір қаруды
қолдануды игеру дәрежесін анықтауға мүмкіндік береді.
Кісі өлтіруді жасыру тәсілдеріне мәйітті ... оның ... кісі ... ... мәйітті басқа жерге ауыстыру, мәйітті
танымайтындай етіп ... кісі ... ... ... киімін, аяқ-
киімін, жәбірленушінің заттарын жасыру, өзін-өзі өлтіру ... ... ... ... табиғи өлімімен өлгендігін көрсететін
жағдайларды жасауы табылады.
Көптеген ... ... ... жалдау арқылы адам өлтірудің
криминалистикалық сипаттамасының құрамына ... ... ... ... ... отырған қылмыс түрі бойынша, ... ... ... бір ... адамның мәйіті табылғаны туралы хабарлауына
қарай алынады. Мәйіттің денесінен оқпен атылған ... ... ... ... қаза болғаны туралы, сұрақ тудырмайды. ... ... ... ... ... тұлғаның кім екені бірден ... ... ... сол ... ... ... немесе соған жақын
жерде, жұмыс орнында жасалады немесе оның ... ... ... болады. Осы көрсетілген алғашқы деректер ... ... ... іс ... қиындық туғызбайды, олар бірден
алғашқы тергеу әрекеттерін жүргізе бастайды. Алғашқы деректердің сипаты мен
мазмұны әдеттегідей, болған ... ... тән ... ... ... ... адам ... ісі бойынша өзіне тән тергеулік жәйлер
болып табылатыны: кім екені ... ... атып ... ... ... жәй ... жасаған тұлғалардың белгісіздігімен,
қылмыс жасау ... ... және ... орнында қалған қылмыс
іздерінің өте аздығымен сипатталады.
2. Қылмыс жасау ... адам ... ... ... адам ... ... ... өзгешеліктері бар, ол ең алдымен оның алға қойған мақсаты
мен мүмкіндіктеріне қарай ... Бұл ... ... ... ... мен тәжірибелілігіне байланысты болады. Жалдау арқылы
адамды өлтіру, оны жүзеге асыру алдында, алдын-ала тыңғылықты ойластыру мен
ұзақ дайындық ... ... ... ... ... ... туралы шешім қабылдау және жалдаушының қылмыс жасауға
қатысушыларды (делдалды, орындаушыны) талғап алуы;
- қылмыс жасау ... және ... ... ... ... ... ... күн тәртібі мен жұмыс кестесін анықтау
мақсатында, оған бақылау жүргізу;
- ... ... мен оны ... ... ... ... өлтіру туралы шешім қабылданғаннан соң, жалдаушы өзінің
таныстарының арасынан ... ... ... ... ... ... іздестіре бастайды. Осы қылмысқа қатысушыларды іздестіру мен
таңдау бірнеше күннен бірнеше айға дейін созылуы мүмкін. Осылай ... ... ... ... ақысы мен оны қалай ... ... ... жасалынады. Төленетін ақының көлемі, ... ... жеке ... және ... ... ... ... байланысты
болады және төленетін ақы бірнеше жүзден бірнеше мың ... ... ... ақының бір бөлігі, кейбір жағдайларда, қымбат заттармен
(автомашина, құнды заттар және т.с.с.) берілуі ... ... ... ... ... бір ... ... өлтіру алдында, ал екінші бөлігі
тапсырыс орындалғаннан кейін немесе кісі өлтірілгеннен толығымен төленеді.
Орындаушыға құрбан ... ... ... ... ... жері, жұмысы,
күн тәртібі және т.б.) толығымен беріледі, оның фотосуреті тапсырылады.
Кейбір ... ... ... шатыстырып алмау үшін,
орындаушыға оны тікелей көрсетеді. Орындаушы осы қылмысқа қатысушылармен
бірге (делдал, дем ... ) ... ... ... үшін ... ... уақытты таңдап алу мақсатында, құрбандарының соңынан ... ... ... ... ... орын мен ... ... алуға, мынандай
жағдайлар ықпалын тигізеді:
- болашақ құрбанның күн тәртібін анық білу;
- қылмыс орнында ешкімнің болмауы мен шабуылдың кенеттен жасасалуы;
- ... ... ... ... ... ... ... жасырын және ешбір кедергісіз кету мүмкіндігі.
Қарастырылып отырған іс ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді:
1. Зардап шеккеннің тұрған жерімен ... оның ... ... ... ... ... ... (көшелер, үйлердің
аулалары, үйлерге ... ... ... аралары).
2. Зардап шеккеннің қызмет ... ... ... ... істейтін ғимараттың жанындағы бөлмелер ... ... ... ... Автомашиналар (жүріп бара жатқан кезде, тоқтаған кезде, ... ... ) және ... да ... ... ... да ... жасау тәсіліне өзінің ықпалын тигізеді
және барлық жағдайда зардап шеккеннің күн тәртібін ... ... ... арқылы кісіні өлтіру таңғы ... жиі ... ... ... сағат 08-ден 11-ге дейін.
А.И. Бородулин осы қылмыс жәйінде, былай деп өте ... ... ... осы ... бекер басымдылық бермеген себебі,
жұмыс істейтін тұлғалардың көбінің жұмыс күнінің басталу уақыты, негізінен
нақты ... сол ... олар ... белгілі бір уақытта шығады.
Таңғы уақытта 08-ден 11 ... ... ал ... ... 23 ... дейін.
Таңғы мезгілде адамды өлтіру, негізінен зардап шегушінің тұратын ... ... ал ... ... қызмет орнында немесе оның күн
тәртібіне ... ... ... ... ... ... сағат 12
мен 15-тер арасында.[8,80б].
Қарастырылып отырған қылмыс бойынша, адамды өлтіру үшін қолданылатын
тәсіл де, басқа ... ... ... ... ... жоқ. ... орындаушы немесе орындаушылар, өздерінің болашақ құрбанын белгілі
бір жерде, алдын-ала күтеді де оларға оның нақты бір ... ... ... ... құралы арқылы хабарлайды, содан кейін жоспарланған қылмыс
әрекеті жүзеге асырылады.
Осы айтқандарды мына мысалдан көруге ... ... ... Юрий Кимнің өлтірілуі туралы іс бойынша, қылмыскерлер
өздерінің қылмыстық ... ... ... ... ... шегушінің күнделікті
қалалық емханаға ем алу үшін, келіп тұратын ... ... ... ... ... ... ісіне қатысушылардың бірі – Иманәли
Мырзагелді, емхананың маңында жүреді, ... ... ... емін алу ... ... кезде, жалдамалы кісі өлтіруші оны күндіз дауысы ... бар ... ... дәл кеудесіне тақап тұрып, атып өлтіреді.
Жалдау арқылы кісі өлтірудің өзіне тән өзгермейтін сипатының ... ...... ... әрекеттері бұл, қылмыс жасау тәсілінің
бір қыры ретінде көрініс табады.
“Тапсырыспен“ адам өлтіру, оның өзіне тән ... ... ... ... және оған ... ... сипаттағы тұлғалар
(ұйымдастырушылар, делдалдар, орындаушылар және ... да ... ... ... кісі ... ... ең бір өзіне
тән ... мен ... ... ол, көп ... ... ... және оны өлтіруге ешқандай себебі жоқ, тек қылмыстық тапсырысты
орындағаны ... ақы ... ... үшінші бір тұлғаның кісі өлтіруді
ұйымдастыруға қатыстырылуы болып табылады.
“Тапсырыспен“ адамды өлтіру қылмысын жасыру ... ... 4 ... олар өз ... ұсақ ... ... мүмкін. Оларға
жататындар:
1. Мәйітті жасыру.
2. Материалдық нысандарды жасыру.
3. Адамның өлтірілуін басқаша өзгертіп көрсету.
4. Нақты деректерді жасыруға бағытталған ... ... ... – мынандай тәсілдер арқылы ... ... ... ... ... жойып жібермей, еш жерге
жасырмай, оны қылмыс орнынан ... ... ... тастау;мәйітті
басқа жерге апарып жасыру, бет-әлпетін бұзу, бөлшектеу, жойып
жіберу; қылмыс орнында жартылай, ... ... ... ... оның бет-әлпетін бұзу, бөлшектеу.
Осыларға қатысты айта кететін жәй, зардап шеккеннің мәйітін жасыруға
байланысты әрекеттер тергеу тәжірибесінде кездесіп тұрады, бірақ ол ... ... ... ... ... ... Өйткені, көп
жағдайларда қылмыскерлер, өздерінің өлтірген адамдарының мәйіттерін, сол
қылмыс орнында ... ... ... ... ... ... қаржылық-несиелік жүйелердің жетекшілерінің, қылмыс әлемінің
басшыларының мәйіттерін жасыру жағдайлары мүлде орын алмаған. Одан ... ... жеке ... ... ... қарамағындағыларға
психологиялық әсер ету мақсатында, әдейі ... ... ... ... етіп жасалады, сөйтіп олар өздерінің күшін көрсетпек болады және
бұрын қарсы ... ... ... мәжбүр ету (мысалы, акцияның
бақылау пакетін сату, несие беру, қылмыстық топтарға пара беру).
Негізінен мәйітті жасыру мынандай ... орын ... ... ... ... екеуінің арасындағы дау-дамайлар, жек
көрушілік және басқада қайшылықтар екендігі айқын немесе ... ... ... ... және ... ұйымдастырушы туыстық немесе басқа да жақын
қатынастағы жағдайда болғанда (бірге тұрып ... ... ... кәсіпкерлікте бірлес болуы).
Мәйітті жасыру көбінесе ауылдық жерде, кішігірім ... және ... ... ... ... орын ... Бұлай
болу себебі, ауылдық жерде және басқа да ... аз ... ... ... болу ... өте ... ... жерде дау-дамайды,
ұрыс-керісті және басқа да өмір ... ... өте қиын ... ... қаза ... ... ... анықтау, едәуір жеңілге түседі.
Осы себептен, кішігірім тұрақтарда адамды өлтіруді ... ... ... мәйітті жасыруға тырысады және мәйіттің кім екендігін
екендігін анықтауға ... ... үшін ... ... ... ... адамды өлтіріп және оны жасырғаннан кейін ... ... ... ... ... ... ... өздері хабарлайды, нақты ... ... ... ... ... ... оларды
іздестіруге “белсенді“ түрде ... ... ... ... қорғау
органдарының ештеме бітірмей жүргендігі туралы ... ... ... оның ... көп пәтерлі үйлерде, ... ... ... ... ... кімдермен қарым-қатынас жасап
жүргендерін және ... ... ... ... ... олардың отбасыларының қандай қатынаста екендіктері туралы,
хабарсыз болады сол ... ... ... ... ... ... да немесе құрбандарына шабуылды үйдің кіре берісінде немесе сол
үйдің айналасында ұйымдастырса да ... ... ... адамды өлтіру
тонау мақсатында, бұзақылық ниетте жасалды деген дәлелдерді алға тартуға
болады.
2. ... ... ... ... ... тәсілдер арқылы іске асырады:
- қылмыс жасау құралдарын жасыру;
- автомотокөліктерді жасыру;
- құрбан ... ... ... ... және ... да ... ... адам өлтірудегі белгілердің ішінен мынаны айта ... ... ... ... ... ... сол қылмыс
жасалған ... ... ... немесе жол-жөнекей қашып бара жатқан
кезде, сол қарудан құтылу мақсатында, оны ... ... ... ... ... ... ... қылмыс жасау және қылмысты жасыру ... ... ... мұны ... ... санақ та
растап отыр, “ ... жалдамалы “ кісі өлтіруші, 70% - ... ... ... қаруын, адамды өлтірген жерде қалдырып кетеді “.
Қаруларды бақылау мен есепке алу бойынша, қазіргі ... орын ... ... орай, солардың иелерінің кім екендігін ... ... ... ... ... ... ... тастап кету
арқылы, өздерінің ол орыннан ещқандай қауіп-қатерсіз кетулерін қамтамасыз
етеді, “ із суытпай “ ... және ... ... ... ... төмендетеді. “Тапсырыспен“ кісі өлтіргеннен кейін, қылмыс қаруынын
өзінде қалтыру өте сирек кездеседі және бұл әрекет өзіне тән ... ... ... ... қылмыс қаруын қалтырмаған жағдайларда олар
кейінірек, сол қаруларды жерге көміп тастайды, суға, көлшіктерге ... ... ... ... бір айта ... жәй, ... болған жерде қаруды тастап кету,
қылмысты ... ... ... бірі ... ол, экономикалық
жағынан әрқашанда тиімді болып келмейді себебі, қазіргі ... ... ... ... “Тапсырыспен “ кісі өлтірудің деңгейінің өскеніне қарай,
қылмыстық кәсіпкерліктің жаңа түрлері туындай бастады, ол ату ... ... ішкі ... жақсылап тұрып өңдау, содан бұл ату қаруының
ұқсастыру белгілері жойылып кетеді. Ал, ату ... ... ... ... ... жіберу бұрыннан белгілі. Ал енді ату ... ... ... кезде жаңа тәсілдері пайда бола ... ... ... жоқ ату қаруын қолдану.
Қылмысты жасыру мақсатында және тергеу жұмысына ... ... ... ... ... үшін ... автомобилдерді жиі қолдана
бастады. Оны қылмыскерлер қылмыс орнына баруға және сол ... тез ... қалу ... сонымен қатар, торуыл ретінде және ізіне түсу
мақсатында ... ... ... түсу үшін ... Қылмысқа
дайындалу барысында қылмыскерлер, басқа біреудің автокөлігін алып қашып
кетеді де ... ... ... нөмерлерді қояды, немесе
тіпті нөмерлерін алып ... Ойға ... ... ... ... бұл ... құтылады. Бұл жерде қылмыскерлер, қылмыс жасаған
жерде ату қаруларын қалдырып ... ... ал ... соңынан
қуушылардан әбден құтылып, жасырынғаннан ... ... ... ұзақ ... ... ... ... олар жақсы біледі. Әдетте
ішкі істер органдарының ... ... ... ... жерден
қылмыскерлер автокөлікпен қашып кетті деген, хабар түскеннен ... ... ... аумағында, олардың жолын кесу мақсатына, арнайы
шаралар қолға ... ... ... ... білетіндіктен,
автокөліктен тез құтылуға тырысады. Автомобиль тек қылмыс жасау орнына тез
жету үшін ғана қолданбайды, ... ... ... ... ... тез ... қалуды қамтамасыз етуге қажет, бұл барлығынан да ... ... ... ... ... да ... ... Бұл арқылы олардың
көздеген мақсаты, өздерінің автокөліктің ішінде болғандығы туралы, дерек
беретін іздерді ... ... ... ұсақ ... иісі бар
іздерден және т.с.с.) жойып жіберуге қол ... ... ... ... ... ... жіберу әрекеттері жиі кездеседі.
Мұндай тәсілге әдетте, қылмыстық ... бар, ... ... ... ... бар тұлғалар барады. Егер мәйітті жасыру
әрекеті орын олған ... онда оның ... мен аяқ ... және ... да ... жойылып жіберіледі. Бұл әрекеттер мәйіт табылып қалған
жағдайда, оның кім ... ... ... ... мақсатында істеледі.
Тапсырыс берушінің қылмысты жасыру тәсіліне, қылмысты басқаша көрсету
өзіне алиби жасау жатады ол, қылмыс ... ... ... ... ... ... басқа қалаға кетіп қалу, зардап шеккеннің туыстарымен,
әріптестерімен бірге болған оқиға ... ... ... және ... ... әрекетіне, қылмыс жасауға қолданған қаруларды жоюып
жіберу әрекеттері де жатады, адамды өлтірушінің басқа бір жаққа кетуі, ... ... ... ... ... ал ол өз ... ... сатысының жұмыстарына, қылмыскерді әшкерелеуге кедергісін
тигізеді.
3. Адамның өлтірілуін басқаша өзгертіп көрсету.
Бұл әрекет осындай материалдық жағдайлармен байланыстағы, әр ... ... ... ... олар ... ісін ... бағытта
жүргізуге ықпал етуі мүмкін. “Тапсырыспен“ адам өлтіру ... ... өте ... ... ... бұл тәсіл кейде кездесіп те ... ... ең бір ... тән ... ... ... қылмысты басқа бір қылмыстық оқиға сияқты етіп ... ... ... ... оқиға емес сияқты етіп көрсетуге
бағытталуы.
Болған қылмыс ісін басқа бір ... ... ... ... бір
іздерді қалдыру арқылы, бөлек бір ... ... ... ... ... ... немесе зорлау мақсатындағы кісі ... ... я ... ... ... жүргізіп келе жатып,
жол ережесін ... ... адам ... ... және т.б.) ... орын ... ... етіп көрсету.
Болған жағдайды қылмыстық оқиға емес сияқты етіп көрсету, зардап
шеккеннің өлімі ауыр ... ... ... ... болған деп
көрсетуге тырысады.
4. Нақты деректерді жасыруға бағытталған тәсілдер.
Бұл тәсілдерге жататындар:
- куәгерлердің мәлімет алуына кедергі жасайтын, ... ... ... барысында мәлімет алуға кедергі жасайтын, жасыру тәсілдері.
“Тапсырыспен“ адам өлтіруде куәгерлердің мәлімет алуына ... ... ... ... кең ... ... бірі болып
табылатыны, қылмыс жасау орны мен уақытын нақты белгілеп алу. Бұл ... ... ... оны ... адам ... және бұл ... сәйкес жүзеге асыруға, ешкімнің ешқандай кедергісі
тимейтіндей етіп ... ... адам ... көп жағдайларда, құрбанның тұратын
жерінде ... ... ... жасау үшін баспалдақ алаңын,
лифтінің кабинасын, үйге немесе кіреберіске тақау ... ... ... шабуыл жасау үшін көбінесе таңғы уақытты жиі, ал ... ... ... ... ... ... ... бекер тәуір көрмейді
себебі, жұмыс ... ... ... ... ... олар дәл бір ... ... үйдерінен шығады. Ал олардың
жұмыстан үйлеріне қайту уақыты әрқилы ... ол ... ... ... ... және өздеріне қауіп төндірмей әрекет істеулеріне
ыңғайсыз болып саналады. Қылмыскерлердің өздерінің адамды ... ... ... көп уақыт құрбанды күтуі, оларға ашылып қалу қаупін туғызады
және күтпеген ... ... болу ... ұлғая түседі сонымен қатар,
көптеген бөтен тұлғалар оларды көріп қоюлары мүмкін[9,139].
Тікелей үйде адамды өлтіру саны ... ... ... Бұл ... ... адамдардың үйге кіруінің күрделілігіне байланысты. Әдетте,
адамды өлтіруді ұйымдастырушы жақын туыстары немесе басқада ... ... ... оны ... өз үйінде өлтіреді. Өлтіруді
ұйымдастырушы болашақ құрбанының үйіне, ... ... ... ... ... ... ... құлпысының кілтін береді,
есікті жаппай қалдырып кетеді, ... ... ең ... ... ... ... ... кедергі жасайтын, жасыру
тәсілдеріне жаатындар:
- басқа бір аумаққа уақытша немесе тұрақты тұруға кетіп ... ... ... үшін, оның орындаушыларын басқа жақтан шақыру
(қаланың басқа бір шетінен, ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік құқық қорғау басқармасының
қызметкерлерінің пікірлері бойынша - ... ... ... ... жеткізіп тұратын орталық Балтық өңірі болып отыр, ... ең ... ... Бұл жерде, ең басты мәселе қылмысты жасыру
(жалдамалы кісі өлтірушінің Эстонияға ... ... ... ... жағы – ... орта есеппен 15 мың долларға кісіні ... ал ... ... ... 30 – 50 мың ... келіседі.
Подполковник Голованов – Мәскеудің қылмысты ... ... ... - ... ... “тапсырыспен “кісі өлтіру, келімсек
жалдамалылар арқылы іске ... деп ... ... ... ... деректер алуға кедергі жасайтын
тәсідердің қатарына, ... ... ... ... ... ... бұл ... қатысы жоқ екендігін көрсету мақсатында,
өздерін жалған алибимен ... ету ... ... ... ... қатысушысы, басқа қатысушының алибиін растай алады (мысалы, делдал
орындаушының немесе ... ... ... ете ... аталған тәсілдердің қатарына ... ... да ... орындаушы кісіні өлтіргенін мойнына ала отырып, оның себебін
қандайда бір жеке басының қамы үшін ... ... ... ... ... ... деп ... мәлімет алуға кедергі жасайтын тәсілдерге, олардың көзін
жоюға ... ... ... ... Егер де, қылмыскерлер
құрбанына шабуыл жасаған кезде, сол жерде оның туыстары, ... ... ... ... ... болса, онда қылмыскерлер
олардың ешқайсысын тіпті ... ... да, ... ... жойып
жібереді. Қылмыскерлер оқиғаны көргендер мен куәгерлерге, ... ... бас ... талап етіп, қысым жасайтын
жағдайларда кездесіп қалады.
Қылмысты жасыру мен ... ... ... “тапсырыспен“ кісі
өлтірудің тағы бір ерекшелігі, осы әрекеттерге зардап шеккендердің ... ... бір ... байланысты, қылмыстық ой іске аспай қалған
жағдайларда) немесе құрбан болған ... ... ... жүрген тұлғалар қатысу мүмкіндігі. Көбінесе егер ... ... ... ... ... ... ... айналысатын тұлға
болса, мұндай құбылыстар жиі ұшырасып отырады.
Тергеу ісіне қарсы әрекет жасауда, ... ... ... тән ... ... бірі ... табылатыны – орындаушылар мен
делдалдардың көзін жою.
“ Тапсырыспен “ кісі өлтіруде, ең жиі құрбан болатындар:
- мемлекеттік және ... ... ... ... ... қылмыстық топтар мен қауымдастықтың мүшелері мен ... осы ... бір ... ... ... бар, “ ... ортаның көсемдерінің “ тапсырыспен “ ... 38% ... – 1996 ... ... 13 ... ... көсемдері (47
өлтірілген адамдардың ішінен) өлтірілген яғни, біздің ... ...... ... ... ... ортасының көсемдерінің
өлтірілуі 28 % құрайды “.
- ... ... пен ... ... органдарының
өкілдері, саяси партиялар мен қоғамдық қозғалыстардығ басшылары;
- құқық қорғау ... (ІІМ, ҰҚК, ... сот, ... ... ... БАҚ қызметкерлері ( телевидение, радио, баспа );
- ұсақ және ... ... ... ... да ... топқа жататындар:
- бұлардың өлтірілуі арам тамақтықпен өмір ... ... ... ... ... қарамағында жекешелендірілген үйі және бағалы мүліктері бар
тұлғалар; байланысы бар тұлғалар.
- несиелік қарыздарға қатысты байланыстары бар ... ... ... асыруға қатысушылардың өз қылмыстарын
жасыруға бағытталған ... ... ... ... ... ... басталады. Адамды өлтірудің тәсілі мүмкіндігінше куәлердің аз болуын
іздестіру арқылы ...... ... ... және ... ... ... зардап шеккендермен бірге өлтірілу жағдайлары,
тергеу ... ... ... ... ... Салахутдинов З.,
тұрғын үйдің маңында тапаншамен Мильграм д-ны бірнеше рет ... ... ... ... ... кетпек болғанымен, тапаншаның атылған
дауысын естіп ... ... ... Д., оны ... алу ... ... қуып береді. Сол кезде, Салахутдинов қуғыншыдан құтылу мақсатында,
оны да атып кетеді. (12. № 8030000151 қылмыс ісі ).
Мысалы, ... Ю., “ ...... ... ... Шынтасовты
өлтіргеннен кейін, өлтіруді тапсырған Ақпаев Е., оны ... ... ... Қант ... ... ... ... Шелкунов жол-
жөнекей тапаншаны бөлшектеп, оның бөліктерін ... ... ... тастап кетеді. Мильграмды өлтіруші Салахутдинов, ... ... ... ... 15 000 АҚШ ... ... Ресей
Федерациясының аумағына ауып кетеді.
Шет ... ... ... ... олар ... ... ... құралы атылатын қаруларды сол оқиға болған жерге
тастап кетеді. Сол арқылы олар, ... ... бар ... ... ... ... жағдайлар бізде де кездесіп қалады. Айталық,
2000 жылдың сәуір айында РГП “ КАЗСПЕЦТЕХНИКА “ – ның ... ... ... ісі ... ... орнын қарау барысында, адамды өһлтірген қару
табылады – тапанша маркасы ПМ дыбысын бәсеңдететін құрылымымен ... ... соң, оны ... ... кейде сол қылмысты іске
асырған орындаушының өзінің көзін ... ... ... ... ... ... ... осы қылмыс туралы, біреу-міреуге айтып қою мүмкіндігі
мен қолға түсіп қалған жағдайда, осы қылмысты тапсырушыны әшкерелеп ... ... ... ... ... ... ... келтіруге болады, 2010 жылдың 27 ... ... ... емханалық комплексінің аумағында Сағындықов ... атып ... ол ... ... ... және қылмыстық
топтармен байланыста болған. Тергеу барысында аталған тұлғаны төлем ... ... К.А. ... ... атып ... ... Кейінірек
қылмысты жасыру мақсатында, қылмысты ұйымдастырушылар Пархоменконың өзін
атып өлтірген, ал оның ... ... ... ... ... ( 13. ... қылмыс ісі ).
Тергеу және оперативтік қызметкерлері алдына ... ... ... ... жасаған қылмыстарын жасыру тәсілдерін жақсы
білу өте маңызды.
Осыған байланысты В.П. Лавровтың мынаны меңзеуі өте ... ...... ... ... ... және ... – қылмыс ісін
күрделі жағдайда тергеу әрекетінің жүргізілуі бойынша, тіпті қылмыстың
болғандығының белгісіз ... ... ... ... ісі ... ... қарсы жасалып отырған кедергілерді жеңіп шығуға және қылмыс
ісі бойынша шындықты анықтауға қол жеткізілді деген ... ... ... ... ... ескеру арқылы, қылмысты
ашу жолының бағыттары мен әрбір тергеу жүргізу ... ... ісін ... ... қарулар.
Жалдау арқылы адамды өлтіру бойынша криминалистикалық ... ... оның қару және ... ... ... ... ... ерекше орын алады.
Қаруды талғау, қылмыс ... ... алға ... ... болады. Шаруалық-тұрмыстық мақсаттағы заттар
(аспаздық пышақтар, балталар, ... ... ... ) өте ... ... ... отырған сипаттағы қылмыстардың негізгі
мақсаты, адамды ... ... ол, ... ... ... ... көп жағдайда бұл атылатын қару арқылы жасалады.
Көбінесе орындаушыға атылатын қаруды тапсырма беруші (жалдаушы) алдын-
ала әкеп береді немесе ол өзі ... ... алып ... ... ... қару ... ... тәсіліне қарай талғанып алынады. Жалдаушы
қылмыстың қай кезде жасалатыны туралы ... ... ... түрінің ерекшелігі мынада, жалдау арқылы адамды ... ... ... ... ... ... бар тапаншалар,
автоматтар, көздегіші бар мылтықтар, шолақ мылтықтар), жарылғыш заттар,
сонымен қатар, әртүрлі ... ... улы ... және тағы ... ... арқылы адам өлтіру қылмысын тергеуді қиындататын жағдайлардың
бірі болып табылатындар, қаруды басқа ТМД ... алып келу ... жоқ ... ... ... “тапсырыспен“ кісі өлтіру жарылғыш
заттарды қолдану арқылы жүзеге ... ... да ... ...... “ кісі ... ... ретінде, Р. деген азаматтың
өлтірілуін айтуға болады. Бұл қылмыс мынандай ... ... ... екі ... ... “Ауди“ автокөлігі табылады, соның
салонының ішінде жарылғыш құрылымды іске қосып жарған, ... ... ... орындығында отырған Р. деген азамат қаза ... ... ... М. ... ... ауыр ... алады. Жарылғыш
заттардың техникалық сараптамасының актісінен анықталғаны, аралас жарылғыш
қосындылары бар, ... және ... ... ... ... 150-200 грамм тротилдік эквиваленттегі тұманданбайтын ... ... ... ... (15. № ... кісі өлтірген кезде, кейде ... ... ...... ... арналған заттар ( балта, аспаздық пышыақ,
біз, ... және ... ) ... өлтіру мақсатында қолданған қару туралы деректер, оқиға болған
жерді қарау кезінде және қылмысты ... ... ... ... ... ал ... қылмыскерді әшкерелеу барысында
қолданылуы мүмкін.
Қылмыстың ізін жасыру ... ... мен ... ... ... Өзі ... кісі өлтіру жағдайын бет
перделеу көбінесе жәбірленушіге жақын адамдармен жасалынады. Жәбірленушіге
бөгде адам, кісі ... ... ... алыс емес ... ... ... ... жермен көмеді немесе биіктерден тастап жібереді.
Жалдау арқылы кісі ... ... ... ... ақпараттар
негізінен қандай да бір орындарда мәйіттерді ... ... ... ... ... Атыс ... қолдану әсерінен қалдырылған
дене жарақаттары жәбірленушінің ... ... ... ... ... ... ... болмаса, жәбірленушінің жеке басын анықтау
қиынға түспейді себебі, көптеген жағдайларда жәбірленушілер ... ... ... ... өлтіріледі. Аталған алғашқы ақпараттармен ... ... ... ... ... ешқандай күмән болмауы
тиіс. Алғашқы ақпараттар сипаты және мазмұны, белгілі ... ... ... ... кісі өлтіру қылмыстары бойынша ондай типтік ситуация адам
мәйітінің атыс қаруын қолдану ... ... ... ... жеке ... ... болып табылады. Бұл ситуацияда
қылмысты жасаған қылмыскер, қылмыс мотиві, ... аз ... ... ... ... жасау тәсілі қылмыстардың криминалистикалық сипаттамасының
негізгі элементінің бірі ... ... ... атап ... ... ... ... қылмысты жасау жағдайына, уақытына, орнына ықпал
ететін, қандай да бір ... ... ... ... және ... қозғалымдағы әрекеттер ... ... ... ... ... арқылы кісі өлтіру алдын ала тиянақты дайындалу, ... ... ... ... ... ... ... ұзақ уақытқа созылуы
мүмкін. Ондай дайындық өзіне келесілерді қамтиды:
- кісі өлтіру ... ... ... және ... ... ... анықтау;
- болшақ құрбанның күн тәртібін және жұмыс тәртібіне бақылау жүргізу;
- қылмыс ... және ... ... ... ... жасау.
Атыс қарулары орындаушыға жалдаушымен тікелей берілуі мүмкін, кейбір
жағдайларда ол делдал арқылы ... ... ... де ... атыс ... және басқа да қаруларды орындаушы өзі
табатындығы көрсетілген. Қайдай жағдай ... ... ... ... ... ... таңдалады. Қылмыстың ізін жасыру мақсатында қылмыс
тобымен алдын ала ... ... ... ... ... құрбанның жұмыс тәртібімен танысып, қылмыс орнын, уақытын өзі
таңдауы мүмкін. ... ... ... ... ... нақты қай күні
болатындығы хабарланады. Қылмысты жасауға дайындық ... ... ... созылуы мүмкін.
Көптеген жағдайларда қылмыс жасау орнын, уақытын таңдауға келесідей
факторлар әсер ... ... ... күн ... ... оқып зерттеу;
- адамдар аз болатын орын және кенеттен шабуыл жасауға ... ... ... ... ... және ... кету ... болуы.
Ғылыми әдебиеттерді және басқа да қайнар көздерді оқу қылмыс ... ... ... ... ... ... ... жерлерімен байланысты немесе оның жақын
туыстары және таныстары ... ... ... ... ... жәбірленушінің өндірістік қызметтерімен байланысты орындар;
- автокөліктер және ... ... да ... ... ... ... ... түрі тұрғылықты мекен
жайы бойынша -54,9 пайызды, ... орны ... -21,6 ... құрайды.
Сонымен қатар, Н.А.Селиванов және Л.А.Соя-Серко атап өткендей «Мәйітті табу
орны, қылмыс ... ... ... ... ... ... ... уақыты қылмысты жасау тәсіліне әсер
етеді. Көптеген жағдайларда ... күн ... ... азанғы сағат 08-11 аралығында жасалатындығын байқауға болады.
А.И.Бородулин көрсеткендей: «Тәуліктің бұл ... ... ... ... ... ... уақыты таңғы уақытта басталады сондықтан
олар осы уақытта жұмысқа шығады»[13,80б]. Кешкі уақытта ... 23 ... ... ... мекен-жайына жақын жерлерде жасалынады. Күндізгі
уақытта кісі өлтіру сағат 12-мен 15 аралығында жәбірленушінің ... ... ... ... кісі ... жасау тәсілі.
Жалдау арқылы кісі өлтіруді жүзеге ... ... ... ... ... айырмашылығы бар, ол мақсатқа жету мүмкіндіктерімен,
жүзеге асыру ... ... ... ... көп ... мінезіне және кәсіптілігіне байланысты. Кәсіби дайындығы жоқ
киллердің ... - ... ... жәй кісі ... әрекетін
сипаттайды.
Кәсіби өлтірушінің әрекетінің тәсілі, бірінші кезекте ... ... ... орындалулар тек жоғарғы класты мамандарға
тән. Мысалы түнгі уақытта ұзақ арақашықтық дәлдеген орындарына нақ ... т.б. ... ... кәсіби киллерлер өздерінің жылдамдығымен және
шешімді әрекеттерімен, кісі көп ... ... ... оқиға болған
орындардан кедергісіз кетуімен, сондай-ақ, ... ... ... ешқандай із
қалдырмауымен ерекшеленеді. Келесі жағдай, киллер ... ... ... ... барысында және ашылмаған жалдау арқылы кісі өлтіру тәсілдерін
салыстыруда, ортақ жасау тәсілін анықтауды кейбір ... ... - ... ... ... ... және ... құралдарды
қолданып әртүрлі тәсілдермен жасалуы мүмкін.
Екінші - кейде тапсырысты орындауда, екінші жақтың ... ... ... Бұл әрекетте қарым-қатынасты шешу бойынша тапсырысқа тән
болады.
Үшінші - ... ... ... ... әртүрлі мақсатты
анықтайды. Мысалы - жою, ... ... ... көрсету және тағы
басқалар. Сол себепті орындаушының оқталу тәсілдерінің, сырттай ұқсас
тәсілдерін қол ... ... ... ... қажет автокөлікті
жару орнымен, жарылғыш құрылғыларды қою тәсіліне, оның түріне, қолданылған
жарылғыш заттардың санына және сипатына) ал ... ... ... -
оқталуды орындау технологиясына және мазмұнына.
А) тапсырыс беруші жағынан: делдал таңдау; киллер ... қару ... алу; ... ... ... ... ету; орындаушымен толық
есептесу үшін қажетті ақша дайындау; ... ... ... ... жүзеге асыру кезеңіне алиби дайындау.
Б) орындаушы жағынан: жәбірленушімен таныстық, оның өмір сүру шартымен
және жұмысының тәртібін оқып-танысу; ... ... ... ... ... ... ... таңдау; қаруды тексеру; тапсырушымен байланыс
орнату.
Зерттеліп отырған мәселені талдау ... ... ... кісі ... ... әртүрлі тәсілдер арқылы жүзеге
асырылады.
Бірінші ... атыс ... ... ... ... арқылы кісі
өлтіру. Кісі өлтірудің жалпы 55 пайызын құрайды.
Екінші топты жарылыс құрылғыларын қолдану арқылы кісі ... ... ... 8 ... ... ... - бұл ... шабатын-кесетін суық және басқа ... ... ... кісі ... Кісі өлтірудің жалпы 20 ... ... - ... ... ... ... да бір затпен
өмірге қауіпті органдарына ұрып-соғу, сондай-ақ демалу жолдарын тұншықтыру,
улау ... кісі ... Кісі ... ... 3 ... ... ... кісі өлтіруді жасырудың тәсілдерін қарастырайық:
Бірінші топқа, жәбірленушінің мәйітін жасырумен байланысты тәсілдер
кіреді. Олар:
- мәйітті жабусыз, ... ... бет ... танымайтындай
етіп зақымдаусыз қылмыс орнын ауыстыру;
- мәйітті жабусыз, ... ... бет - ... ... ... ... ... орнын ауыстыру;
- қылмыс орнында мәйітті жартылай немесе ... жою, беп- ... етіп ... ... ... топқа басқа да материалдық объектілерді жасыруға ... ... ... ... жасау қаруын жасыру;
- қолданылған автокөліктерді жасыру;
- қылмыскердің киімдерін, аяқ киімін және басқа да жеке ... ... ... ... ... ... пайда болған әр
түрлі материалдық сипаттағы іздер.
Үшінші топқа тергеуді шатыстыруға бағытталған әртүрлі комбинациялы
тәсілдерді ... ... ... ... ...... да ... жағдайын жасап, көрсетуге, сондай-ақ
тәсілдер қылмыстық емес сипаттағы көрініс жасауға бағытталады.
Төртінші топқа бар мәліметтерді жасыруға бағытталған. Олар;
- ... ... ... ... ... жасау
тәсілдері;
- тергеу әрекеттерін жүргізу барысында мәліметтер алуға кедергі жасау
тәсілдері және тағы басқалар.
Кісі өлтіруді жасау орны көп ... ... ... ... ... және онда ... ... болып тапсырысты орындау
қауіпсіздігі табылады.
Қылмыс іздері. Жалдау арқылы кісі ... ... және ізін ... тән ... ... Кісі ... дайындық барысында
қылмыскерлер қылмысты ашуға, шындыққа толығымен ... ... ... ... және әдістерді қолданады, ондай іздер көп емес.
Іздер ішінде идентификациалау үшін ... қол ... ... ... транспорт құралдарының іздері, биологиялық тектегі іздер (қан,
сілекей, адамның ... ... ... заттар) микроіздер
кездеседі.
Жалдаушылар. Бірде – бір жалдау арқылы кісі ... оның ... ... ... ... еркі және ойы ... асырылады.
Ұйымдастырушылардың 70 пайызын еркектер құрайды. Шұғылдану түрі және
өзара қатынасу ... ... олар ... топтарға бөлінеді:
- қылмыстық топтардың көсемі;
- комерциялыұқ құрылылымдардың басшылары;
- тұлға ... ... ... мүшелері, бұрынғы жұбайлары және т.б.
Қылмыстық топтардың көсемдері басқа бәсекелес қылмыстық ... ... ... тапсырады.
Коммерциялық құрылымдардың басшылары өздерінің бизнес бойынша
партнерларын (50%) және ... ... (45%) ... кісі ... ... ... ... күрделі
тапсырма, ол ұйымдастырушымен көмекшіні анықтағаннан соң шешілді.
Егер де ертеректе орындаушы ретінде тұрақты мекен жайы жоқ, жоғары ... ... ... ... кәсіби қылмыскерлер болса, соңғы жылдары
кісі өлтіруді үнемі табыс көзіне ... ... ... ... ... тек қана орындаушы іздеумен ғана емес, ұйымдастырушы мен
орындаушыны ... ... ... кей жағдайларда ас, тұрғын үй,
автокөлік дайындауда және қылмыс ізін жасыруға ... ... ... кісі ... ... ... ... болып келесі
тұлғалар табылады: - ... ... ... (50% ... ... ... және мүшелері (30%); - мемлекеттік және қоғам
қайраткерлері (10% шамасында).
Мәліметтер бойынша негізінен бизнес сферасының әр ... ... жиі ... ... ... ... ... таныстары, содай-
ақ мемлекеттік орган және мемлекеттік мекемелердің лауазымды адамдары.
Қылмыскерлердің ... ... ... ... ... ... бағытын, жүргізілетін тергеу
әрекеттерінің және жедел іздеу шараларының ... ... ... ... ... қылмыстар адамдардың топтарымен кем дегенде екі
немесе үш ... ... ... және ... ... ... ... түрде бөлінеді. Қарастырылып отырған қылмыстарды жасауға екі немесе
үш адамның ... ... ... ... ... мен тапсырмалар мен
негізделеді.
Қарастырылып отырған қылмыстарға алдын ала дайындалу, тиянақты қылмысты
жасау ... ... ары ... ... ... ізін жасыруға
бағытталған әрекеттердің болуымен, қылмысты жасауға арнайы дайындықтардан
өткен тұлғалармен жасалынуы сипатты ... Бұл ... ... ... ... ... үшін асқан ұйымшылдықпен және араларында
рөлдерді бөлуімен ерекшеленеді.
Қазақстан Республикасында тапсырыспен кісі өлтіруді орындаушылар онша
жоғары ... ... ... және де ... ... ... келеді, оны төмендегілерден байқауға болады:
1. Жақын және алыс қашықтықтан атып кісі өлтіру үшін ... ... ... ... ... кәсіби орындаушылар жәбірленушімен
және оның оқ қағарларымен жақын байланысқа келмейді, сонымен қатар ... аз ... ... ... көрінбеуге тырысады.
2. Қылмыс қарулары өздерімен ... алып ... ... ”тапсырыс”
бойынша қылмысты орындау барысында өте қымбат бағалы қарулар пайдаланылады,
ол кәсіби орындаушыларға тән ... ... ... қылмыстар
барысында қарудың кез-келген түрі пайдаланған.
3. Бір ғана эккземплярдағы қаруларды оның ... ізі ... ... түсуі, ал Қазақстанда жасалынған қылмыстар бойынша көп
жағдайларда кісі өлтіру барысында қолданылған қару ... ... ... ... ... ... ... кездерде,
жәбірленушіге көптеген жарақаттар келтіру орындаушының кәсіби дәрежесінің
төмендігін, өзінің әрекетіне сенімсіздігін байқатады.
Әлеументтік жағдайдың көрсеткеніндей, ... ... ... ... ... жасауға барлық мүмкіндіктері бола тұра, тұрақты
жалақы алмайтын тұлғалармен ... ... ... ... ... соңды сотталғандар. Көп жағдайда ”тапсырыспен” кісі
өлтіруді орындаушылар жалдаушылар мен ... ... ... ... ... байқалды.
Жәбірленушілердің жеке бастары туралы мәліметтер.
Криминалистикалық сипаттаманы оқу барысында жәбірленушінің жеке басы
туралы мәліметтер маңызды ... ... ... және ... ... ... өте ... және біріншінің процесуалдық толық
болуымен ғана ерекшеленеді. Бұл жөнінде А.Долгова нақтылай келе ... ... ... жиі салыстырылады». Бұл жағдайда
қылмыс құрбаны ретінде қылмыспен моралды, ... және ... ... ... тұлға танылады. Ол тұлғаны «жәбірленуші» деп тану
қаулысын шығарғанға немесе шығарылмағанға байланысты емес»[4] деп ... ... ... ... келесілерді анықтауға
мүмкіндік береді:
- қылмысты жасау мотивін анықтауды;
- қылмыскер туралы версиялар қозғауға;
- қылмыскерлерді іздеуге мүмкіндік ... ... ... ... іздестіру шараларын дұрыс жоспарлау мүмкіндігін туғызады.
Жәбірленуші туралы мәліметтерді бағалау ... ... ... ... ... және ... ... мүмкіндік
береді. Жәбірленуші туралы мәліметтер тек қана дәлелдемелердің ... ... ғана ... ... ... болған қылмысты ашуға өз септігін
тигізеді. ... ... ... ... ... оқу, сондай-ақ, қылмыстардың өз кезінде және ... ... жеке ... ... ... ... ... айтады. Көптеген ахуалдарда тергеудің ағымы және
қылмыстың ашылуы ... ... ... ... байланысты
болады.
Жәбірленушінің жеке басы туралы мәліметтер қылмысты ... ... ... бар-жоқтығы туралы мәліметтерді нақты анықтап,
бағалауға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, ... ... ... және оған кім ... ... деген сұрақтарға жауап алуға болады. Бұл
жинақталған мәліметтер қылмыскерді анықтап жою үшін ... ... В.П., ... Б.З., ... М.Ч. жас ... бойынша
келесідей пайыздық мәліметтерді ұсынады ”20 жасқа дейін-7,3 пайыз, 20-30
жас- 42,7 пайыз, 30-40 ... ... 40 ... ... 26,6 ... қатар көптеген жәбірленушілер 25-пен 45 жас аралығындағы еркек
жынысты тұлғалар екендігін де атап ... ... ... А.И.
”тапсырыс” бойынша кісі ... ... ... ... негізгі
жәбірленушілерді бөледі:
- үлкен мемлекеттік лауазым иелері және ... ... ... ... ... ... ... қылмыстық топтардың және қоғамдастықтардың мүшелері және көсемдері;
- жоғары өкімет органдарының, басқармаларының, қоғамдық қозғалыстардың,
саяси ... ... ... қорғау органдарының қызметкерлері;
- бұқаралық ақпараттар құралдарының өкілдері;
- орта және шағын бизнес ... ... да ... ... өзінің иеленуінде пәтерлері немесе жер участкілері бар тұлғалар;
- кридиторлық-дебиторлық қарыздарға қатынасы бар тұлғалар;
- қызғаныш, кек алу, ... ... ... ... ... ... тұлғалар жатқызылады.
Жалдау арқылы кісі өлтіру қылмыстарында жәбірленушінің виктимологиялық
мәліметтерінен алғанда, жәбірленушілердің мінез-құлықтарына қарай ... ... ... арасында күресте бәсекелестік салдарынан болған құрбандар
сондай-ақ құқықбұзушылыққа қарама-қарсы әрекет етушілер. Бұл ... ... ... және ... ... адал ... Жәбірленушінің өзінің мінез-құлқының кері мінездері өлімге себеп
болған. Мұндай жағдайларда жәбірленушілердің өздері заң ... ... ... ... ... ... жасау орындарды жалдаушымен немесе орындаушының ... Ол орын ... ... кісі ... ... ... болуы тиіс. Г.Г.Зуйков көрсеткендей ”мәйітті табу және ... ... ... ... бір орын ... ... оның ... іс
бойынша жағдайды тез арада анықтауға ... ... ... Е.Е. ... бойынша қылмысты жасауға оқталу орындары
бойынша келесілерді ұсынады:
- үйлерге кіре берістер мен ... ... ... ... ... ... ... пәтерлер-8,8 пайыз[15,159б].
Жоғарыда көрсетілгендей ”тапсырыспен” кісі өлтірулер көп ... ... ... ... ... босаған немесе
күзеттің қырағылығы төмендеген және ... ... ... көрсетуіне
мүмкіндіктері болмаған кездерде жасалынады.
Кісі өлтіруді жасау уақыты және орны ... күн ... ... ... ... ... ... қолайлы уақыт
таңдалады. Вермель И.Г. мәліметтері бойынша оқиғаның болу ... ... ... кешке-35 пайыз, түнде-13 пайыз»[16,32б] .
Тәжірибенің көрсеткеніндей жалдау арқылы кісі ... ... атыс ... ... ... ... жасалынған,
ол орындаушының кәсіби дайындығының төмен екендігін байқатады. ... ... ... бойынша, А.Никитин 31.07.97 жылы сағат 18-19
аралығында ... ... ... ... ... авто ... ... көңілдесін үйіне шығарып салып, қайта
машинасына келе жатқанда орындаушы ”ПМ” тапаншасымен қарама-қарсы келіп екі
метр қашықтықтан атып ... ... авто ... ... ... артынан қуып келіп орындаушы тағы да екі рет атып ... ... ... атып ... ату ... көрсетілгендерді қорыта келе көптеген криминалист ғалымдардың
пікірі бойынша қылмыстардың криминалистикалық сипаттамасы абстракты түсінік
және олардың ... ... ... ... тұрақтылықты
иемденбейді. Көптеген жағдайларда ол мүмкін-статистикалық ... ... ... ... ... ... тақырып бойынша
элементтер арасында өзара ... ... ... ... ... ... ... сипаттама оның негізгі
бағытын анықтап, тергеу ... ... ... үшін ... ... ... арқылы адам өлтіруді тергеуде қалыптасатын типтік
ситуациялар мен жорамал
Тергеулік типтік ситуация ... ... бар және ... ... ... ... ... ашуда, тергеуде жоғарғы тиімділік танытады.
Яғни, тергеу нақты ... да бір ... ... ... және ... ... өндірісінде алатын орны туралы
сұрақтарды криминалист ғалымдар Р.С. ... ... ... ... және ... да ... өз еңбектерінде қарастырған.
«Тергеулік ситуация» дегеніміз - қандай да бір ... ... ... нақты тапсырмаларды жинау, тексеруге байланысты
қылмысты ... ... бір ... ... ... ... ары ... тергеу бағыты анықталады. Криминалистикалық
әдебиеттер типтік ситуациялар әр түрге бөлінеді: жәй және күрделі, алғашқы,
кейінгі және қортынды ситуациялар, ... ... ... және ... ... ... тікелей типтік ситуацияға есептелген, оған
қоса онда типтік версиялар ескерілгендіктен, тергеу әрекеттерінің реттігі
анықталатындығын»[18,480] көрсетті. Қылмысты тергеуді ... ... ... ... қылмыстық сот өндірісі саласындағы басқа да объективті
шындықтағы белгілі ортада, басқа нақты ... ... ол ... ... ... бір кезеңде пайда болатын шындық жағдайы. Ол
шындық жөнінен тергеуші ... ... ... ... ақпараттарға, қылмысты
көріністейтін ақпараттар арқылы талқылай алады.
Қалыптасқан тергеулік ахуалдар ... ... ... жүзеге
асыруға бағытталған тергеу әрекеттерін және тергеу ... ... ... ... П.Я. ... ... ... тергеулік
ахуалдардың дәрежеленуін ұсынады:
- пайда болу уақыты бойынша тергеу процесінде ... ... ... Бұл ... ... оған ... ... факторларға сәйкес
динамизмі, өзгерімділігі анықталады;
- қылмыстық сот өндірісіне қатысушыларға байланысты: даулы және ... ... ... ... жету бойынша, тергеу үшін қолайлы және
қолайсыз болып бөлінеді. Қандай да бір ... жету үшін ... ... ... немесе қолайсыз ахуалда, тергеу ахуалын бағалап болған соң
қажетті әрекеттерді жүзеге асыруы тиіс [19,31б].
Қылмыстардың ... ... ... ... тергеудің алғашқы
кезеңінде қалыптасатын біртектес тергеулік ахуалдарды қарастырамыз. ”Жеке
әдістеме - деді Р.С. ... - ... ... ... ... олар
тергеулік болжамдар мен бірігіп, тіртекті тергеу әрекеттерінің кезектілігін
анықтайтындығын көрсетті.
Нақты осы ... ... ... ... ... жеке әдістемені
құруда маңызды рөл ойнайды және ... ... ... ... ... ... Кулибаев келесідей жиі кездесетін келесідей жалпы тергеулік
ахуалдарды көрсетеді ”тергеу тәжірибесін және ... ... ... ... ... ... біздің қарастырып
отырған тақырыптың қылмыстық іс қозғаған сәттің алғашқы кезеңінде келесідей
ахуалдар және алғашқы ... ... ... ... ... ... ... бөліктері табылды;
- тұлғаның із-түзсіз жоғалып кетіп оны өлтірді деп ... ... ... оның ... табылған жағдайда келесідей ахуалдар
қалыптасуы мүмкін:
- жәбірленушінің жеке басы ... және кім ... ... ... ... ... ... жеке басы анықталған, алайда кім ... ... ... ... ... алғашқы мәліметтерді
игеруі мүмкін және олар ... ... ... ықпал етеді,
тергеудің бағытын анықтайды, жасалынған қылмыс туралы ақпараттардың тіптен
болмауы ... аз ... ... ... ... қылмыс жасаған тұлға
туралы және жасалынған қылмыстың ”тапсырыспен” жасалғандыңын анықтауда кері
әсерін тигізеді. Дегенмен де ... ... ... аяқталуы,
қылмыстарды ашу бойынша алғашқы кезеңде тергеу әрекеттерін және жедел іздеу
шараларын тиісті бағытта жүргізуіне тікелей байланысты ... ... ... 2007 ... 11 ... № 1 ... қаулысында
көрсетілгендей жалдау арқылы кісі өлтіруді көрсететін ... ... ... жататындар:
- «кісі өлтіру» атыс қаруларын, жарлығыш құрылғыларды қолдану ... және т.б. Кісі ... ... жәбірленушінің тірі қалуына
ешқандай мүмкіндік қалдырмайтын құралдарды қолдануы және де ”бақылау” ату
жасалынуы;
- ... кісі ... ... немесе снайперлік қаруларды
қолдану, транспорт құралдарын және ... ... ... ... куәларды қалдырмау, қылмыс орнында автоматты немесе снайперлік қаруды
қалдыру;
- мотивтері: міндеттерді орындамау, қаржылық ... ... ... ... қызметтік, жанұялық қатынастар;
- жәбірленушіге қатысты қорқытып алушылық деректерін анықтау;
- жәбірленушінің алатын әлеуметтік жағдайы.
В.П. Бахин және оның ... тобы ... ... кісі ... тағы да ... ... ... ашық сипатта болуы және қылмыскердің ерекше қатыгездігі
(қылмыстың күндізгі уақытта, күзеттің болуына қарамастан жасалынуы);
- ... ... ... ... ... (ұзақ қашықтықтан атуы
бір немесе екі қолымен ... дәл атып ... ... ... ... ... ... өте сирек кездесетін арнайы автоматты және жартылай автоматты
қаруларды ... ... ... ... онан кету жолында қаруды қалдыру (кейбір
жағдайларда өте қымбат қаруларда қалдырылады);
- қылмыс жасау ... ... ... сол ... немесе кейінен жойып жіберу;
- мәйітті жасыру үшін ешқандай шаралар қолданбауы. Жалдау арқылы кісі
өлтіру ... ... ... ... ... шаралар
қолданылмағанымен кейбір жағдайларда, егер тапсырушы және жәбірленуші өте
жақын қарым-қатынаста сондай-ақ, кісі ... ... ... тым ашық
немесе басқаларға белгілі болған жағдайларда мәйіттер жасыру ... ... ... ... белгілері болмағанда (ақшаларды, құнды заттарды,
жәбірленушінің құжаттарын және басқа да заттарды алмауы );
- ... ... ... ... үшін ... ... ... өмір тәртібінің бөліктері есептеу;
- жәбірленушінің әлеументтік жағдайы[21,93б].
А.И. Бородулиннің пікірі бойынша «жалдау арқылы» кісі ... ... ... ұсынады:
- қылмыс оқиғасының орнының көз алдында болуы (кісі өлтіру);
- қылмыстың аса ... ... ... ... ... автоматты немесе жартылай автоматты атыс
қаруларының, жарылыс құрылғыларының қолданылуы;
- қылмысты жасау бойынша алдын ала ... ... ... ... ... бұл қылмыстар жасалынғанда басқа қылмыстардың белгілерінің болмауы;
- қылмыс орнында қаруларды қалдыру;
- мәйітті жасыруға ... ... ... ... ... ... ... көптеген зақымдар келтірілуі;
- кісі өлтірудің кешенді тәсілдерін қолдану;
- қылмыс орнында қалдырылған заттардың көптілігіне қарамастан, қылмыс
орнында іздердің өте аз ... ... ... түсу ... ... қылмыс жасау орнын және
уақытын таңдау;
- қылмыс жасау барысында жәбірленушінің жанында болған куәларды жоюға
бағытталған шаралар ... ... ... және ... ... болуы (қылмыстық
ортадағы жағдайы); - жәбірленушінің мәйітінің жанынан ... ... ... ... ... ... көрсететін белгісіз тұлғаның
мәйітінің ... ... ... және ... болғанның өзінде, жалдау арқылы
кісі өлтіру жасалғандығына ... ... ... жөн, ... ... ... ... толығымен анықталған жағдайда ғана сенімді
болған қажет.
Көрсетілген ... ... ... ... жәбірленушінің жеке
басы туралы ақпараттарды, өмір сүру ... ... ... ... бағалай келе нақты қалыптасқан тергеулік ахуалға байланысты жалдау
сипатына қарай ... ... ... ... ... ... ... жақын туыстарының
бірі. Бұл болжамға байланысты жалдаушылар жәбірленушілердің қандай да ... ... ... кек алу үшін ... ... ... ... А. Никитин, сондай-ақ М. Ким және Р.А. Абдулходжаев пайда
күнемдік мақсатта А.М. ... ... ... қасахана
өлтірген.
2008 жылдың тамыз айының басында Абдулходжаев Руслан ... ... ... және М. ... ... ... ... арасында дұрыс емес
қарым-қатынастың бар ... және ... ... ... ... ... көру ... он мың АҚШ долларын материалдық сыйлық ретінде
кісі өлтіруді орындаушыны табатындығын айтып, Руслан оған ... ... ... ... А. ... шарттарын айтып, ол қылмысты орындауға
келіскен.
Сонан соң, А. ... А.М. ... өмір сүру ... ... сонымен қатар қажетті ақпараттарды Руслан, Ким арқылы Никитинге
жеткізіп отырған. Сөйтіп, 2008 жылдың 31 қазан 19 сағат 30 ... ... ... ... ... А. Никитин өзінің
қылмыстық әрекетін жүзеге асырған.
2 жорамал. Кісі өлтіруді ұйымдастырушы ... және ... ... версияда жәбірленуші үлкен мемлекеттік ұйымдардың
немесе ... ... ... Қылмыстың мотиві болып өзінің
бәсекелесін жою немесе кек алу ... ... ... МАК ... бас ... болып табылатын И.С.
Мильграм өлімін айтуға болады.
Көрсетілген ұйымның басшысы болып отырып И.С. Мильграм қаржы сұрақтарын
жеке өзі шешкен. Сондай-ақ ... ... ... пайдаланып «Мамыр» кіші
кәсіп директоры В.Ю. Лиге келісім шарттарға қол қоюын талап еткен. Осыған
байланысты Мильграм мен Ли ... ... рет ... ... ... қараша айында Ли басшысымен арасында қатынастың өршігенін
және өзін жұмыс ... ... ... ... ... кісі ... сотталған З.Р. Салахутдиновпен сөз байласып, оның жасаған ... ... мың АҚШ ... сый ақы ... ... ... жылы желтоқсан айының 21 күні сағат 12. 30 ... ... ... ... Абай және Фурманов ... ... ... ... ... ... ... мен қоса оның
жүргізушісі Тарасовты да өлтірген.
3 жорамал. Кісі өлтіру ұйымдасқан қылмыстық ... ... ... Бұл ... ... ... ... күресіп жүрген тұлғалар болып ... ... ... ... ... ... ... қарсы тұруға
әрекет жасағандар.
Мысалы, «Қордай» кедендік бекетінің бастығы Шынтасовтың қылмыстық ісін
тергеу барысында анықталғаны: Өздерінің қылмыстық ... ... ... Ақпаев Эрнест және Ербол,”Қордай” кеден бекітінің бастығы
Б.Шинтасовты ... ... ... ... Шинтасов өзінің қызметін
адал атқаруымен олардың қылмыстық ... ... ... ... ... ... ... қаласынан Ю.Щелкуновты
алдырып, 1800 АҚШ долларына және 120 мың тенгеге ... ... Және де ... ... ... ... жүзеге асырып
Шинтасовқа қарсы бірнеше рет оқ ... ... ... ... ... ... қайтыс болған.
Көрсетілген жәбірленушіден басқа бұл версия бойынша қылмыстық топтардың
көсемдері де болуы мүмкін.
Бұл ұсынылғандар ... ... ... ... ... ... ахуалдар болып табылады.
Осылайша жалдау арқылы кісі өлтіруді тергеудің алғашқы кезеңінде тергеу
органдары атыс қаруынан қалдырылған жарақаттарымен мәйітті табу ... ... ... Бұл ... ... ... істі ары қарай тергеу
үшін версия құруға, оларды тексеруге және қылмыстық істі ... ... ... ішкі ... ... басқа қызметтерімен
байланысы
Қазақстан Республикасының Қылмыстық іс жүргізу кодексінің 64-бабының 1-
бөлігіне сәйкес, тергеуші - өз құзыреті шегінде ... іс ... ... тергеуді жүзеге асыруға уәкілеттік берілген лауазымды адам.
Өзінің құзыреттерін жүзеге асыру кезінде тергеуші ... ... ... Тергеуші, қылмыстық істі қозғау барысында анықтау
органдарына, жедел іздестіру органдарына тапсырмалар мен ... ... ... бір жекелеген тергеу әрекеттерін жүргізуді талап етуіне
құқылы ... ... ... тапсырмалар мен нұсқаулар анықтау органдары
үшін міндетті болып табылады. ... ... ... ... ... ... іс бойынша оның мақсат-міндеттерін орындау
бойынша ... ... ... атқарады. Әсіресе бұл жағдай, тергеу
міндетті анықтау қызметіне ... ... ... қылмыс оқиғасын
анықтаған кезде, тергеу міндетті болса, істі қозғап, ... ... Бір ... ... ... ... ... материалдарды істі
қозғамастан табыс етеді.
Тергеу-жедел тобы жүйе ретінде әртүрлі ... ... ... ... Ауыр және аса ауыр ... тергеу барысында
жедел-іздестіру тобы қылмыстардың сапалы ... ... ... ... ... ... ... білімі, кәсіби деңгейі, мүмкіндігі және
жеке сезімталдығы ... роль ... ... ... ... ... ... Ф.Ю.Бердичевскийдің, И.Ф.Герасимовтың, Л.Я.Драпкин,
Е.Ғ.Жәкішевтің, Б.М.Нұрғалиевтың және ... да ... ... ... ... тез және ... ашылуы, алдағы тапсырмаларды шешуі,
тергеушінің ... ... ... ... мүмкін емес.
”Тапсырыспен” кісі өлтірудің ішінде ерекше маңыздысы қылмысты ашу ... ... ... және ... ... ... әрекеттесуді дұрыс
жолға қоя білу.
Тергеуші де, анықтама органыда бір-біріне әкімшілік тәуелділікте емес
және олардың әрқайсысы қылмыстық іс бойынша ... жету үшін ... ... қолдануы тиіс.
Мұндай өзара әрекеттесудің мазмұны Б.А. Викторовпен нақты берілген.
”Өзара ... ... ... және ... ... ... ... бірігуінде, әрекеттерді орындау барысында
заңдылықты қатаң сақтау ... ... әр ... ... міндеттерін
тергеушінің басқаруымен нақты орындау” деп көрсетті.
Тергеушінің анықтама ... ... ... ... нысанда,
қылмысты тергеу үшін тергеу жедел тобын құру арқылы жүзеге ... құру ... ... ... актілерде көрсетілген.
Тергеушінің анықтама органымен өзара әрекеттестігінің ... ... ... ашу және ... ... ... ... кешенді түрде ... ... ... ... ... жоғарғы қоғамдық резонанстан,
қылмыстың қауіптілігінен туындайды. Бұл өзара әрекеттестік және ... ... ... ... ... ... тергеу ахуалына
байланысты жүргізілетін тергеу және ... да ... ... ... тобы үздіксіз әрекеттестікте болуы болуы тиіс, сонымен
қатар ... ... ... ... ... ... ақпараттар алмасу қажет.
Өзара әрекеттесудің негізі болып бірігіп жасаған тергеу әрекеттері мен
жедел ... ... ... ... ... кісі ... ашу ... жедел қызметкерлердің
барлық жұмыстары тергеушімен тығыз байланысты жүргізілуі тиіс. ”Тапсырыс”
бойынша кісі өлтіру қылмыстарын тергеудің ... ... ... жедел-
іздестіру заңында белгіленген тәртіп бойынша жедел жолдармен ... ... дер ... ... ары ... ... ... іздеу шараларының ... ... ... ... ... да ... ... айналысып, олар туралы
дер кезінде тергеушінің хабардар етуі ... ... де ... ... ... ... ... жүргізу бойынша тапсырма бергенде
оларды жүзеге асырудың құралдары мен әдістерін анықтап көрсете алмайды.
Тергеушінің ... ... ... ... бір ... интелектуалды - ақпараттар сипаттар, тергеушіні
қоректендіретін, тергеу әрекеттерінің ... ... ... бір ... бастапқы мәліметтер қамтиды. Бұл тергеу жедел
тобының үздіксіз қызметінің шарты ... ... ... ... және ... ... ... болуы, әрбір қатысушының қызмет
өкілділігінің қатаң тәртіптілігі ... ... ... ... мен ашу, ... бойынша күнделікті
әрекет ететін топ құрамының қызметкерлерінің топтық ... ... ... ... ... ... ... жұмыс жасауларына
байланысты ... ... ... әрекет ететін жедел-тергеу топ
қүрамына - барынша тәжірибелі тергеушілер, ... ... ... ... кісі ... ... жасалған
қылмысты ашуға байланысты, топ қүрғанда ... ... ... ... ... ... оның ... өтілі
мен ептілігі ескеріледі. Жедел-тергеу топтарының жұмыстарындағы ... ... ... ... мен ... топ құрамы
мүшелерінің қасақана кісі өлтіру қылмысымен байланысы жоқ басқа шаралар мен
айналысуына, сонымен қатар ... ... ... ... ... ... орындарымен, транспорт құралдарымен қамтамасыз ... ... кең ... түрі ол жедел тергеу тобының ”ізін
суытпай” қылмыстарды ашу мақсатында бірігіп ... ... ... кісі ... ... ... ... тергеушімен
жедел тергеу қызметкерімен ... ... ... ... яғни патрульдік полиция, жол ... ... ... кезеңде кезекші бөлімнің де алатын орны ерекше
екендігіне тоқталып өткен жөн.
Заң және криминалистикалық ... ... ... ... әрекеті туралы сұрақтар толығымен қарастырылған[23,184]. Қылмыстың
тез және толығымен ашылуы, алдағы ... ... ... ... ... ... мүмкін емес. «Жалдау арқылы» кісі өлтірудің
ішінде ерекше маңыздысы қылмысты ашу және тергеу бойынша ... ... ... ... ... дұрыс жолға қоя білу.
Жалдау арқылы жасалған кісі өлтіруді ашу бойынша жедел ... ... ... ... ... ... ... Жалдау
арқылы бойынша кісі өлтіру қылмыстарын тергеудің барлық кезеңі ... ... ... ... тәртіп бойынша жедел жолдармен алынған
ақпараттарды тергеушіге дер ... ... ары ... ... жедел іздеу шараларының реттілігін анықтаумен қатар,
тергеушіні ... ... да ... ... айналысып, олар
туралы дер кезінде тергеушінің хабардар етуі керек. Дегенмен де ... ... ... жедел жұмыстарды жүргізу ... ... ... ... ... құралдары мен әдістерін анықтап көрсете
алмайды.
Бүгінгі таңда жедел-іздестіру тобының қызметі қылмыстық іс ... ... ... та ... және ... ... ... кісі өлтірулерді ашу бойынша тергеу жедел ... ... ... ... ... ... кең ... түрі ол тергеу жедел тобының ”ізін
суытпай” қылмыстарды ашу мақсатында бірігіп ... ... ... Кулибаев ”көптеген қылмыстардың ашылуы сәттілігі тергеушімен жедел
іздеу уәкілінің өзара ... ... ... міндеттерді атқаруымен
тікелей байланысты, ол келесілерді жүзеге асыруға мүмкіндік береді:
- қылмыс туралы ішкі ... ... жеке ... тез ... мүмкіндік береді;
- қылмыскерді іздеп табу бойынша және осы мақсатта қолданылатын
күштерді және ... ... ... шараларын жүзеге асыру үшін
жоспарлауға ... ... ... ... нақты қажетті кезеңдерін жоспаралуға мүмкіндік
туғызады деп көрсетті [20,35б].
Тергеуші және анықтама ... ... ... ... ... ... мен ... арқылы шешеді: тергеуші-тергеу
әрекеттері арқылы, жедел ... ... ... ... ... бұл ... ... шаралары қылмыскердің іс-әрекетін
жорамалдауға, ... ... ... тоқтатуға, іс бойынша маңызды
мән-жайларды анықтауға мүмкіндік береді.
«Жалдау» арқылы кісі ... ... ... ... ... қызметінің өзара әрекеттестіктерінен басқа сыртқы
қызметтің, яғни ... ... жол ... учаскелік
инспекторлардың, бастапқы кезеңде кезекші бөлімнің де алатын орны ... ... ... ... ... ... түскен соң, жедел кезекші бірден патруль
қызметкерлеріне, яғни ... ... ... учаскелік
инспекторға хабар беруі тиіс.
Егер де оқиға ... ... ... жүрген патурльдік полиция
қызметкерлері болса, олар ... ... ... ... ... ... олардың ізіне түсуге мүмкіндіктері туындайды.
Тәжірибенің көрсетуі бойынша ... ... ... «тез ... ашу ... ... ... Қылмыстарды
жасау барысында егер де, транспорт құралдары қолданылған болса, тез ... ... ... ... ... жөн. Жол ... көмегімен қаладан шығу жолдарын бекітулер жүргізуде өте
тиімді.
Учаскелік инспекторлар мен өзара әрекеттесу негізі, сондай-ақ ... ... ... ... тобы ... дейін оқиға орнына
ешкімді кіргізбеу, қажеттілігіне қарай ... ... ... ... тергеуші келгенге дейін ұстай тұру немесе мекен-жайы туралы
мәліметтерді жинап ... ... ... ... жасалған орындарда жәбірленушілерге
дәрігерлік көмек керек болса оны ұйымдастырып, ... авто ... ... ... аты жөнін және де қай ... ... ... алу. Бұл әрекеттерді тек қана ... ғана ... ... қатар, патрульдік полиция қызметкерлері
де атқарауы мүмкін.
П . ТАПСЫРЫСПЕН АДАМ ... ... ... ... ... ... тактикалық операциясы
Тергеудің алғашқы кезеңінде маңызды тактикалық операциялардың бірі
«ақпараттарды ... ... ... әрекетін жүргізуге дайындық
әрекеттері.
Бұл тактикалық операцияның мақсаты, тек қана дәлелдемелік ақпараттарды
жинау ... ... ... ... құру ... келген тергеу оқиға туралы және ... ... ... ... ... ... ... тактикалық
операциялар жинау барысында қандайда бір қылмыстылықтың жасалуы туралы
білім ... ... ... ... үшін ... бағыт алу үшін, қандай
қылмыс түрлерін тергеу әдістемесіне ... ... ... ... Қылмыстық істі жоспарлау ... бір ... ... және ... да әрекеттерді тиімді жүргізуге
септігін тигізеді.
Қылмыстық істерді тергеу барысында әртүрлі сипаттағы ақпараттарды жинау
әрекеттері жүргізіледі. Олардың мақсаты, қылмыс механизмі, қылмыскерді ... ... ... ... қылмыс объектісі туралы дәлелдемелік ақпараттар
алу.
Жалдау арқылы кісі өлтіру ... ... ... ... ... алға ... міндеттер есебінен келесідей тактикалық
операцияларды бөлуге ... ... ...... механизмі туралы ақпараттар жинау;
- тактикалық операция – ... және оның ... ... ... операцияларды мұндай түрге бөлу әртүрлі міндеттерді ... ... ... ... жүргізу ерекшеліктеріне байланысты.
Мұндай тактикалық операциялардың мақсаттарның бірі ... ... ... үшін ... ... анықтау.
Тактикалық операция – қылмыстың механизмі туралы ақпараттар жинақтау.
Бұл операцияны өздігінше қылмыс ... ... ... ... ... ... ... ол қылмыскердің жеке басы,
қылмыс оқиғасына ... ... ... және т.б. Ақпараттарды жинау
әртүрлі тәсілдер арқылы жүзеге асырылады. ... оның ... бірі ... ... ... ... ақпараттар жинау. Осыған
байланысты қылмыс ... ... ... ... ... ... ... тергеу әрекеттерін қарастырайық.
Оқиға болған жерді қарау. Кісі өлтіру қылмыстары ... ... ... ... ... ... ... белгілері бар адам мәйітінің табылуы
немесе ондай қылмысқа ... ... кісі ... ... ... келеді.
Дегенменде, тәжірибе көрсеткендей кез-келген кісі өлімі ... ... ішкі ... ... ... ... тобы ... орнына қарау жүргізуге міндетті. Оқиға болған жерді және ... соң, кісі ... ... байланысты қылмыстық іс қозғалып, ары
қарай зорлық белгілері анықталмаған жағдайда ол ... іс ... ... ... ... ... хабарлама түскен соң тергеуші ең ... ... ... ... ... қолданылғандығын немесе ондай әрекеттер
жүргізілмегендігін ... ... ... ... ұйымдастырылмаған болған
жағдайда тергеуші телефон арқылы учаскелік инспекторға немесе жергілікті
басқару органдарының қызметкерлеріне ол ... ... ... ... ... қызмет ететін ауданы мен аумағында оқиға ... ... ... ... ... ... бастауымен материалдық
іздердің қалдырмауын және де бар іздердің ... ... үшін ... ... ... ... ... дәрежеге жету керек.
Осы мақсатта тергеуші көрсетілген ... ... бір ... ... тиіс, қылмыс дерегі анықталса, оқиға болған жерді күзету
жөнінде қандай қандай шаралар жүргізу керектігі туралы тиісті ... ... ... болған жерді күзету шаралары тек қана тергеуші
келгене дейін қоршауды ... ... ... мәйіттің табылған жерінің
және ауа райының атмосфералық жағдайын да ескеріп, шауын-шашынның ... және ... да ... ... ... кетпеуі үшін шаралар
қолданылуы тиіс, мысалы мәйіттің үстін және мүмкіндігінше ... ... ... жабу және т.б. ... Егер де жәбірленуші ауыр
халде тірі болса, онда оған жедел медициналық көмек көрсету жөнінде ... қай ... және ... жағдайда жәбірленушінің табылғанын есте
сақтап қалу керек. Олар оқиға болған жердің ... ... ... ... олар ізін ... ... ізіне түсуіне және ұстауына
мүмкіндігі бар ... ... ... ... болған жерге күзету жөнінде мәселені шешкен соң, келесі
жағдайларды ... ... қай ... және ... болды (нақты мекен-жайы);
-кісі өлтіру атыс қаруын немесе суық қаруды ... ... ... ... адам мәйіті ашық аумақта табылса, мысалы, орманда, алаңда, онда
кісі өлімі қашан болғандығы анықталынады, ... адам ... ... ... қаңқасы қалуы мүмкін;
-мәйіт табылған жерге жақын мекен бар ма[25,93б]
Осы мәліметтерді оқиға ... ... ... ... ... ... ... оқға болған жерді қарауға тиянақтыдайындалу үшін ... ... ... ... ғана ... ... ... ізтестіру
қызметкерлері болуы қажет. Аса ... ... ... де баруы мүмкін. Оқиға болған жерді қарауға мамандарды
қатыстыру үшін ... ... ... ең алдымен сот- ... ... ... Егер де оның ... да бір ... қатысуы
мүмкін болмаса, онда басқа дәрігерді ... жөн. ... ... ... ... үшін ... сараптама жүргізуді тапсырылатын
дәрігер хирургті шақырған дұрыс болады. Егер де ... та ... ... ... ... жөн, ... ол төменгі дәрежедегі маман болмауы
керек. Оқиға болған ... ... ... ... ... да ... ... шығуы тиімді екендігін ерекше атап көрсеткім келеді.
Тергеу тәжірибесі көрсеткендей, ... ... кісі ... ... ... ... ... тікелей байланысты.Кісі өлтіру қылмыстары
бойынша ... ... ... ... ... ... маман
криминалистің көмегін пайдаланған жөн. Бұл қарау, тәжірйбесі аз тергеушімен
жүргізілген жағдайда аса ... ... ... ... ... қарау жүргізуге маман
криминалистерді ... ... ... ... ой ... ... ... маман криминалистерді
қатысрырумен шектелмеуі керек[26,56б].
Кейін тергеуші қажетті ... ... ... алу керек,
тергеулік чемодан немесе портфель үнемі толық дайындықта болу керек. Бірақ
оқиға ... ... ... алдында оны тексеру жөн болады.
Егер кісі өлтіру қаруын қолдану арқылы жасалған болса, оқиға болған
жерге түрлі-түсті жоне қара ... ... ... ... ... ... алу ... Тергеуші қарау қезінде қызметтік іздеу иттерін
қолдану ... ... ... ... тергеушіге оқиға туралы түскен мәліметтің көлеміне байланысты
шешіледі. Ол болуы мүмкін мәйіт орманда, айдалада, су қоймаларында табылған
жағдайларында ... ... ... ... ... уақыты шамамен
анықталады) және сол сияқты. Егер оқиғадан кейін қандай да бір атмосфералық
жауын-шашын болған ... да ... ... ... ... ... ... орманда, айдалада қатты шіру немесе қаңқаланған жағдайда
табылса, ол ... ... ... көп уақыт өткенін көрсетеді, ... ... ... ... ... ... тергеушімен алынған мәліметтердің көлемі аз ... ... ... ... иттерін қолдану мәселесін шешу оңай емес. Сондықтан
қызметтік іздестіру иттерін қолдану үнемі оң жаққа шешілуі тиіс.
Егер кісі ... атыс ... ... ... ашық жерде жасалынған
жағдайда атылған ... табу ... ... ... ... тергеушінің қол астында электронды іздеу құралы болмаған
жағдайда атылған қауыздарды табу үшін ... ... ... іздеу
иттерін қолдану қажет.
Кейбір криминалистикалық оқулықтарында қызметтік іздеу иттерін қолдану
мүмкіндігі туралы негізделмеген онша ... емес ... ... ... болған уақыттан бір тәулік өткеннен кейін қызметтік іздеу
итін қолдану ... емес ... Тағы бір ... ауа ... ... ... керек. Минус жиырма градустық суықтықта және плюс отыз
градус ыстық күнде, сондай-ақ жаңбыр жауған ... және ... жел ... ... иті із бойынша жұмыс жасай алмайды.
Бірақ, қызметтік іздеу итін қолдану тәжірибесі көрсеткендей ... иті ... ... ... ... екі, үш ... соң ізді ... Бұл оқиға болған жерде қылмыскермен қалдырылған ізге және оның
қандай ... ... ... ... Ал ауа райының
температиурасына байланысты иттер ... ... ... латынын ескеру
қажет. Мысалы, иттер оңтүстік аумақтарда плюс отыз бес градус, солтүстік
аумақтарда минус ... ... ... ... ... ... ... тұрғылықты мекені жоқ орманда, ашық алаңда табылған
жағдайда тергеуші оқиға ... ... ... ... ... ... ... баруы керек. Жұмыс жедел және тез сипатта болуы қажет.
Оқиға болған жердің жағдайының өзгеру қауіпі ... ... ... мен ауа ... ... тез арада жетуі керек. Уақыт
факторы мұнда аса маңызды орын алады. Оқиға болған ... ... ... байланысты өзгеруі мүмкін. Мысалы, ... ... ... ... ... ... олар өздерінің іздерін қалдыру, өлген
адамдардың туысқандарының бөлмені ... ... ... ... ... кіргізуі, жерден столдың үстіне қоюы және қанды жуып жіберуі.
Қылмыскерлер мен қылмысқа қатысушы тұлғалар ... ... ... жағдайы
қасахана өзгертуі мүмкін.
Тергеуші оқиға болған жерге келген кезде, қарауға кіріспестен бұрын
бірқатар шараларды ... ... олар ... тірі ... жағдайда
алғашқы медициналық көмек көрсету, жедел іздестіру шараларын қолдану, қарау
жүргізу үшін жағымды ... ... Ол ... ... ... ... жерде адамдар болса, онда оларды шығарып жіберу
керек. Оқиғаның куәсі болған тұлғаларды, ... ... ... тұлғаларды,
жәбірленуші мен тұратын тұлғаларды, жалпы куәларды ешқайда кетпеуін және
жақын маңда ... ... ... ... ... ... тексеру туралы
тасырма беріп, егер жәбірленуші тірі болған ... оған ... ... ... қылмыскердің жеке басы туралы қылмысты жасау
ниеті туралы сұрастырып алу қажет, өйткені жәбірленуші өліп ... ... ... ... ... ... ... жүргізуге дәрігер
шақыртылады, оған алдын ала ешқандай затқа тиіспей жәбірленушіге абайлап
өтіп, ... ... ... мәйіттің позасын өзгертпеуі ескертіледі.
-оқиға болған жерді күзету дұрыс ұйымдастырылғанын тексеру, ... ... ... жерінің шекарасын кеңейтеді. Тергеуші оқиға болған
жерге келгенге дейін күзету ... ... онда ... ... іздеу итінің кинологымен бірге оқиға болған жерді шолып
қарап ... ... итті ... ... ... жерді анықтап алу
қажет. Ит ізге түскен кезде, қарауға қатысушыларға қылмыс болған ғимаратқа
бірден кірмеуі тиіс, егер ... ашық ... ... ... ... керек. Біраз уақыт күту қажет, өйткені ит ізден айырылып қалған
жағдайда бастапқы нүктеге қайтып келуі мүмкін. Ол бірнеше рет ... Ит ізге ... ... ... ... жедел уәкіл жүруі тиіс.
Қызметтік іздеу итін қолдану фактісі және оның нәтижелері ... ... акті ... оған ... өзі және жедел уәкіл қол ... ... иті ... ... ... ... алынған заттарды, жүру
бағытында түсіріп алған немесе лақтырып жіберген заттарды және басқа да
дәлелдемелік ... ... ... ... ... ... ... заттар қызметтік іздеу итін қолдану туралы ... ... ... Рассейкиннің айтуынша және ҚР ҚІЖК-нің 116-шы бабына ... ... ... ... Бұл ... тергеуші куәгерлердің қатысуымен
заттарды қарау хаттамасын толтырады.
Егер қызметтік іздеу иті бір тұлғаға әкелсе, ол тұлғаны ұстап ҚР ҚІЖК-
нің 226-шы ... ... ... ... оның ... ... қылмыс іздерін (қан іздері, ... ... ... ... ... ... денесінде пайда болған зақымдарды) анықтау
мақсатында куәландыру жүргізіледі, ол туралы тиісті хаттама толтырылады.
Қызметтік іздеу итін ... ... және оның ... ... оқиға
болған жерді қарау хаттамасында көрсетілмейді. Өйткені қызметтік іздеу итін
қолдану жедел іздестіру шарасы болып ... ... ... ... оның қай ... ... ... жеке белгілерін анықтап, оның ізіне түсуді және
ұстауды ұйымдастыру қажет. Егер ... ... ... ... оның ... жерін және басқа да болуы ... ... ... жақын достарынан сұрастырып, ұстау шараларын қолдану керек.
Ұстауды жедел уәкіл ... ... ... Ал ... оқиға болған жерге
қарау жүргізе береді.
-жедел іздестіру тобының құрамына кіретін ... мен ... ... мәйітті бірінші тапқан тұлғалардан, жәбірленушімен бірге
тұратын және көршілерінен сұрастыру ... ... ... ... жүргізіледі, мұнда оқиғаның негізгі жағдайлары, жәбірленушінің
жеке басы туралы мәліметтер анықталады. Сұрастыру ... ... іске ... ... ... ... ... оны кейін куә ретінде
жауап алу үшін аты ... ... жеке ... ... алады.
Сұрастыру барысында тұлғалардан оқиға болған жердің ... ... ... ... анықталады. Ерекше сұрастыруды мәйітті бірінші
тапқан тұлғалардан нақты ... Олар ... ... ... ... босатып немесе шешіп тастайды, мәйіт бетімен жерге қарап жатса,
оны төңкеруі де мүмкін. ... ол ... ... ... ... ... ... өзгертілгені нақты анықталады. Мұндай сұрастыру осы
қылмыстық іс ... ... ... ... ... ... 86-шы ... куәгер ретінде өздерінің қатысуымен ... ... ... және ... ... ... іске ... және қылмыстық ізге түсу органына тәуелсіз, кәмелеттік жасқа толған
азааттар ғана куәгерлер бола алады. ... ... ... ... ... ... ... өмір сүру қалпын білетін және оның пәтеріндегі
жағдайды білетін тұлғаларда шақырылады. ... ... ... ... ... қажет. Куәгерлерді таңдау барысында басты шарт олар ... ... ... ... тиіс және болған оқиғаға, қылмыс жасаған
тұлғаларға және ... ... ... ... керек. Сонымен
қатар, бұрын соңды жәбірленуші мен немесе сезіктімен бас араздығы бар тұлға
куәгер ретінде қатыса алмайды.
Оқиға болған жерді ... ... ... кем дегенде екі куәгер
қатыстырылуы керек, дегенмен де қажеттілігіне қарай онан да көп ... ... ... ... ... ... басталғаннан бастап,
аяғына дейін қатысуы міндетті.
Қарау басталар алдында тергеуші, оларға ҚР ... 86-шы ... ... мен міндеттерін түсіндіріп, қарау жүргізу кезінде
тергеушінің ... ... ... ... және ... ескертуі қажет. Қажет болған жағдайда қараудың нәтижелерін
жариялауға болмайтынын ... бұл ... ... соң ... ... ... айтатын болсақ, ҚР ҚІЖК-нің 222-ші ... ... ... ... ... қарау сезіктінің, айыпталушының,
жәбірленушінің, куәнің сондай-ақ ... ... ... ... қылмыстары бойынша оқиға болған жерді қарауға сезікті ... ... ... ... екі ... Кісі ... ... болса,
онда қарауға жәбірленушінің қатысқаны жөн, егер оның денсаулық жағдайы
мүмкіндік берсе. Ал қарауға ... ... ... тиімді және дұрыс
болады. Бұл сұрақ қалыптасқан ахуалға нақты жағдайға байланысты шешілуі
тиіс.
Қарауға ... ... ... ... болған жерді шолып шығып,
қарауды қай жерден және ... ... ... шешіп, яғни қараудың
әдісін анықтап алу қажет.
Кейде криминалистика әдебиеттерінде оқиға болған жерді ... құру ... ... ... ... ... ... Н.П. Косоплечев былай жазған: ''оқиға болған жерді қараудың
жоспарын құру үшін ... ... ... ... ... қылмысты анықтаған тұлғаларды сұрастыру нәтижесінде, сондай-ақ
қараудың алғашқы кезінде ... ... ... ... ... ... ... тергеушіге көмектесу, қарау тәртібін және ... ... ... ... анықтау, қарастырылуға жататын
сұрақтарды белгілеп алу, олар:
-болған оқиғаның ... ... ... жеке ... ... ... анықтап алу;
-қарау жүргізуге қолданылатын қажетті ғылыми-техникалық құралдарды
анықтау мақсатын көздейді. ... ... ... ... ... ... ... тапсырмаларды және қарауға қатысып отырған
маман мен шешілуге тиіс ... ... ... ... болған жерді қараудың жоспарын жазбаша түрде жасау ... ... ... ... ... табылады. Біріншіден Н.П. Косоплечев
ұсынғандай жоспарды құру аса көп ... ... оның ... ... ... ... ... мүмкін емес. Бәрімізге мәлім болған
оқиғаның механизмін, қылмыс жасау ... ... жеке ... анықтау
оқиға болған жерді қараудың нәтижесінде де барлық уақытта ... ... ... ... тергеуші қарау басталар алдында мұндай мәліметтерді
білмейді. Сондай-ақ қарау басталар алдында маманмен шешілуі тиіс ... ... ... ... бұл ... ... ... болған жерді
қарау кезінде немесе ... ... ... ... іздестіру
уәкілдеріне берілетін тапсырмалар (мысалы, ізін суытпай қылмыскердің ізіне
түсу) оқиға болған ... ... ... ... ... бұл тапсырмалар
жазбаша түрдегі жоспарлауды қажет етпейді ... ... ... ... ... шекарасын және ғылыми техникалық құралдарды анықтап
алу сияқты шешімдер ... ... ... жоспарлауын қажет етпейді,
бұл шешімдер мен жүзеге асырылатын сұрақтар кезінде жүргізіледі.
Мәйіт ... ... ... ... ... көптеген қылмыстарды тергеу оқиға болған жерді
қараудан басталады.
Оқиға болған жерді және ... ... ... ҚР ... 221, ... ... ... жүргізіледі.
Оқиға болған жерді қараудың тәсілінің көз-қарасы бойынша, оқиға ... ... ... ... ... ... ... ортаға қарай жүргізілуі
мүмкін. Орта деп қылмыс жасалған бөлме немесе белгілі бір жердің ... ... ... бұл ... ... яғни ... ... сол объектіге бағытталған, мысалы адам мәйітті, ... ... ... ... ... және тағы ... Кісі ... бойынша мұндай орта болып, негізінен адам мәйіті есептеледі.
Оқиға болған ... ... ... жүргізген дұрыс болды: ортадан, ... ... ... ... ... Бұл сұрақ бойынша криминалистердің
пікірлері әртүрлі болады.
Біреулер қарауды әрқашан ... ... ... ... керек деп
есептейді. Мұндай көз-қарасты мысалы, С.А. ... В.И. ... ... ... ... Мұндай ой-пікір ең ... ... ... ... ... яғни ... не орналасқан; мысалы адам
мәйіті, мәйіттің үстіндегі зақымдарды есепке ала отырып, не ... ... неге көп ... ... ... екенін біліп содан кейін переферияны
қарау керек деген тұжырымның негізініде құрылған. Осылайша В.И. Попов былай
жазады: ... ең ... ... ... ... ... ... яғни
оқиға болған жердің ортасында орналасқан (мәйіттің немесе бұзу ... ... ... зерделеу). Бұл оқиғаның мәнін түсінуге және оқиға
болған жерде ары қарай нені ... ... ... неге көп ... керек
екенін түсіне алады. Сонымен оқиға болған жерді ... ... ... ... ... ... ... керек''.
Бірақ та В.И. Попов жоғарыда айтылған пікіріне мәні бойынша ... ... «Сол ... ... пікірімен келісуге болады, тергеуші
оқиға болған жердің ортасына қарап жүрген ... ... ... ... ... ... ... ұрынбас үшін, қарау ортасымен
переферияда бір ... ... ... ... болған жердегі жұмысты
ұйымдастыру қажет»[28,26б]
А.И. Мироновтың пікірінше, ... ... ... ... ... яғни ... тапқан жерден бастау керек'', ''ең алдымен қараудың
басты объектісін-мәйітті дұрыстап, мұқият, толығымен ... шығу ... ... ... ... ... ... оқиға болған
жерді қарау кезінде кісі өлтірудің қаруын, оқты, қауызды ... ... ... ... мысалы профессор И.Н. Якимов ... Э. ... ... ... перифериядан бастау қажет, ондан
кейін ортаға қарай жылжып ... жүру ... деп ... Ал профессор
А.И. Винберг және Б.М. Шавердің пікірі бойынша қараудың реті ... ... ала ... ... ... ... ... қалыптасқан
ахуалға байланысты тергеушімен шешілуі тиіс.
Менің ойымша, соңғы қөзқарас дұрыс болып ... Тек қана ... ... ... оқиға болған жердің жағдайы тергеушіге неғұрлым
дұрыс шешім қабылдауға мүмкіндк береді.
Сонымен қатар,осы шешімге байланысты біз жалпы ұсыныс бере аламыз, ... ... кісі ... ... бойынша оқиға болған жерді қарау үшін,
қарауды ... ... ... ... ... ... Бұл оқиға болған
жер ғимарат болып табылған жағдайда қатысты болады. Мысалы, бір жағдайда
мәйіт кіре ... ... ... ... онда ... жақындап
келу үшін бүкіл бөлмеден немесе оның көп бөлігі арқылы өту қажет.
Басқа жағдайда бір немесе екі бөлме ... өту ... ... ... ... ... ... па? Әрине дұрыс емес, өйткені мәйітке бара
жатқан кезде қарауға ... ... ... бүлдіруі мүмкін немесе
өздерінің іздерін қалдыруы мүмкін. Кейін олардың іздері ... деп қате ... ... қарау айтарлықтай көп уақыт алады, осы уақытта қарауға ... мен ... ... ... ... оның ... бөлігіне
өзгерістер әкелуіне қауіп пайда болады. Сондықтан да осындай жағдайларда
қарауды перифериядан бастап, мәйітпен ... ... ... ... ... үстіндеі зақымдардың сипаты жөнінде мәліметтерді айтатын болсақ,
онда қарау ... ... ... ... ... сот-медициналық
сарапшы жақындайды, ол жәбірленушіге өлімнің келгенін анықтайды.
Сарапшы әрқашанда мәйіттің үстіндегі зақымдардың сипаты ... ... ... Бұл ... А.И. ... пен В.И. ... ... периферияны
қарауға соншалықты маңызды мәні жоқ, өйткені қарау кезінде біз ... ... ... ... ... ... емес. Сондықтанда
оқиға болған жерді қарау ... ... ... ... ... және ... түрде жүргізілуі тиіс. Кейбір кезде қылмыскерлер ... ... кісі ... ... ... ... ... атыс қаруы.
Қылмыскерлер қылмыс қаруын оқиға болған жерде қалдырып кеткен жағдайда,
әдетте қаруды табу қиындыққа әкеп ... ... тек қана бір ... ... ... кезінде субъективті тәсілді жеке тәсіл ретінде
қолданбайды.
Профессор ... ... және ... тәсілдері жеке-жеке
қолдану тиімсіз болады деп есептейді. Өйткені ... ... ... ... ... ... ... мүмкін, ал объективті нақты қарау
артық болуы мүмкін, ... ... ... әдетте жағдайға байланысты
кезектеседі [29,72б].
Кейбір әдебиеттерде оқиға болған жерді қарау кезеңдері екіге бөлінеді
деп айтылған. ... ... ... және ... қарау
(динамикалық). Жалпы қарау барысында тергеуші оқиға орнының ... ... ... және ... Ол не ... және ... ... туралы мәліметтерді және оқиға орнының ... ... орын ... ... ... үлкенірек аумақ қарауға жатуы
тиіс. Әйтпесе, іздер мен заттай дәлелдемелердің ... ... ... ... ... ... ... көрінісін бекітеді (бағыттаушы,
жалпы және түиінді фото, бейне ... ... ... ... ... ... үшін ... және басқа да қажет заттарды өлшейді. Әсіресе
қарау ашық жерде, жаңбыр астында ... қар ... ... іздер мен
заттарды сақтау үшін шара қолданылады. Жағымсыз іздер мен ... ... шара ... Жағымсыз мән-жайларды атап өтеді. Оқиға орнын қараудың
ең тиімді тәсілін теңдеу маңызды болады. Оқиға болған жерді қарауда ... ... ... ... ... ... шетінен ортасына дейін немесе ортасынан
шетіне дейін қарау;
-орталық шеңберлер арқылы қарау;
-сызықты қарау ... ... орны ... ... ... ... (оқиға орны квадраттарға және секторларға бөлінеді).
Аталған тәсілдерді араластыра үйлестіріп қолдануға да болады. Оқиға
орнын ... ... орны ... ... ... ешбір
бөлшек, ешбір зат және қылмыстық іс үшін маңызы бар ... із ... ... ... ... ... ... негізгі сұрақтарға жауап алуы тиіс;
-не, қайда және қашан болды?
-кім, неге және қалай, кімнің көмегімен оны жасады;
-қылмыстың нәтижесі қандай.
Егжей-тегжейлі қарау ... орны ... ... ... ... әр ... ... талдап, оптикалық құралсыз көрінбейтін заттарды
айқындайды. Бұл сатыда оқиға орнының жабдық бөлшектерін бейнелейтін ... фото ... ... ... Қарау барысында асығуға болмайды,
ешқандай ұсақ зат назардан тыс қалмауы ... Егер ... ... қатысы бар ешқандай зат табылып, алынған жоқ'' деп ... ... ... ... қылмыстың және қылмыскердің іздері ... ... ... ... бұзу ... ... ... атудың және
т.б. іздері. Тергеуші оларды тауып, ... ... ол оған ... ... ... ... ... тұлғаны әшкерелеуге көмектеседі.
Егжей-тегжейлі қарауды қызу ойлау қызметінсіз жүргізу мүмкін ... ... ... ... мен ... ... түрде бекітуге болмайды,
өйткені ол қылмыстық іске ... бар ... мен ... ... ... бұл сатысында тергеуші айқындалған іздер мен заттардың
іске қатыстылығын анықтайды. Әлі табылған ... ... ... ... ... ... ... бағалайды және оларды
алудың тиімді тәсілдерін таңдайды.
Оқиға орнының жағдайын және ... ... ... ... ... жеке сипаттамалары туралы, жүрісі, қылықтары, күші,
бойы, ептілігі және т.б. ... ... ... ... ... ... ... олардың арасында кінәлі
адамды іздеу керек тұлғалар ... ... ... ... ... ... таңдау;
-тосқаулардағы осал жерлерді білуі;
-жәбірленушінің әдеттерімен өмір салты туралы хабардар болуы;
-қылмыскер мен жәбірленушінің таныс болуы;
-қылмыс ... ... ... ... ... ... ... криминалистикалық роль атқарады. Оқиға
орнын ... ... ... ... қылмыстың тетігін, қылмыскердің
техника мен жабдықталуын, оның физикалық ерекшеліктерін және тағы ... ... ... ... ... барлығы мұқият қаралып зерттелуі керек.
Қарау кезінде барлық іздерді тез уақытта анықтауға мүмкін ... ... ... іздер тергеушінің мұқият ... ... ... Қарау жүргізу кезінде тергеуші асықпай, қандай уақыт аралығында
қарау жүргізетінін белгілемеуі керек.
Үй-жайды қарау. ... ... бар ... үй ... ... ... ... және өндіріс орындарын, көрме залдарын және басқаларды
қарау барысында алынуы мүмкін. Оларды қараудың ... ... мен ... ... ... ... жеке ... табу
және жалпы жағдайға зерделеу. Қозғау белгісін беретін жабдық ... тағы ... ... ... оқиға орнын қарау ережелерін ескере
отырып, сағат ... ... ... жүргізген жөн.
Қарау тек қана мәйіт табылған үй жайда ғана жүргізілмей, сонымен ... ... ... аулада қылмыскердің аяқ ізін, көлік құралдарының ... да ... ... табу үшін ... ... ... ... бөлігінде бүлініп кету және жойылып кету қауіпі бар. Қарауды толық және
нәтижелі жүргізу мақсатында жалпы ережелерді ... ... ... ең алдымен үй жайдың кіре беріс жерінен бастау қажет, кең қабырға
бойымен сағат тілі бойынша жүріп отырады. ... тілі ... ... бөлмені
айналып жүргізіледі. Үй жайлардың аумақты қарау жүргізуден қиындығы, үй
жайларда әртүрлі объектілердің ... ... ... киім және ... ... ... ... оқиға болған жердің жаппай көрінісін
фотосуретке түсіріп алу қажет. Оқиға болған жерді бағдарлаушы ... ... ... ... алдында немесе қарау жүргізгеннен кейін түсіріледі.
Үй жайды ... ... ... ... ... ... аудару
қажет, әсіресе кісі өлтіру түнгі немесе кешкі уақытта, есіктер жабық тұрған
кезде жасалынса. Ол ... ... ... ... ... ... ... жағдайы бұзылмаған болса, жәбірленуші өзіне
таныс адамға ашқанын және сезіктімен жақсы ... ... үй ... терезе арқылы кіре алады, сондықтан қарау кезінде
терезенің ілмектеріне және ... ... ... ерекше назар аудару
қажет. Қылмыскер үй жайға шатыр ... ... еден ... ... мүмкін.
Қарау кезіндегі үй жайдағы заттар мен жиһаздар нақты қаралуы қажет, бірақ
нақтылық деңгейі ол заттың іске қатыстылығымен ... ... ... хаттама толытырылып, оқиға болған жердің сызбасы жасалады.
Мекен жерлерді қарау. Олар оқиға орны болғанда ... ... ... аумақ көлеміне байланысты болады. Мәселен, ол үлкен
болған сайын оған қатысушылар саны да ... ... көп ... ... ... жүргізу үшін оларды белгілі арақашықшық арқылы
сан тізбектеп қоюы ... ... ... мен ... арасында жедел
байланыс болуы қажет. Ол тергеушіге оқиға туралы хабардар болуға ... ... ... ... ... ... кең жағдайда ашық
жерлерде (ашық алаң, орман, су қоймасы), ... ... ... жері ... ... ... жер бола бермейді. Қылмыскерлер
қылмыс жасаған орынды жасыру мақсатында ... су ... ... ... ... ашық аумақта табылған жағдайда
тергеуші мәйітке сырттай қарау жүргізіп, аумақты ... ... ... ... ... ... ... шегу іздерін және басқа да
заттай дәлелдемелерді мәйіттің айналасындағы жерді мұқият зерделеу маңызды
болып табылады. ... ... жер кісі ... ... жер ... ... үшін ... айналасындағы барлық жағдайда зерделеп
алу қажет.
Мысалы, қан іздерінің ... ... ... және мөлшері әдетте бұл
сұрақты шешуге мүмкіндік береді. Немесе мәйіттің жанында шөптердің ... және ... ... ... немесе жатқан ізі болса, ... ... ... ... ал ... ... ... іздері болуы мүмкін. Барлық осы іздер және оған тән белгілер
мәйіттің табылған жері кісі жасалған жер екендігін ... ... ... аумақ бойынша, жақын бағдарларда
пайдаланып (ағаш, жыра, тас және т.б), ... ... ... ... ... қарау жүргізген дұрыс болады.
Көптеген криминалистикалық әдебиеттерде қарауды спираль бойынша немесе
қараудың радиусын ... ... ... ... ... керек деген
ұсыныстарды кездестіруге болады[30,114б]
2.2 Қылмыскерді іздеу және анықтау
«Іздеу» ... ... ... ... қызықтыратын
қылмыскерлерді, заттарды және басқа да ... ... ... тергеу және жедел іздестіру шараларын жатқызуға болады.
Куәсіз ... ... кісі ... ... ... ... ... ақпараттарды тасушы қайнар көздерінің ... екі ... ... ... жағдайда, бұл қылмыстық оқиғаларды
зерттеу нәтижесінде алынған мәліметтер, екіншіден – жәбірленушінің мінез-
құлқын зерттеу нәтижесінде алынған ... ... ... ... ... анықтаған дұрыс болар. Олар:
- процесуалды (тергеу әрекеттерін ... ... емес ... ... және ... да ... арқылы кісі өлтіру алдын ала тиянақты дайындалу ... ... ... ... қылмысты жасауға қатысатын тұлғаларда шектеулі.
Біз қарастырып отырған қылмыс санаты ... ... ... ... ... тиіс. Мұнда «құрбан - жалдаушы» тізбегін
зерттеу қажет[21,36]. ... ... ... ... ... тергеу бойынша
кім маңызды мәліметтерді бере алатындығын, яғни куәгерлерді анықтау болып
табылады. Ондай куәгерлерді ... ... ... ... жақын аула және
пәтер аралық аралау барысында табылады.
Куәгерлерді ... ... ... ... ... ... жүргізілуі
тиіс. Сонымен қатар, оқиға болған жерге жақын ... ... ... ... жасайтын куәгерлерді де анықтауға шаралар бағытталуы
тиіс. Куәгерлер болып, қылмыс орнына жақын жерлерде тұратын тұрғындар ... ... ... көше ... вахтерлар сол үйлерде
орналасқан дүкендердің немесе дүңгіршіктердің иелері болуы ... ... ... ... ... ... көзімен көргендер;
-жәбірленушінің күзетшілері /оқ қағалары/ және жүргізушілері;
-жәбірленушінің ... ... ... қызметтестері және
таныстары;
-қылмысқа дайындалу ... ... ... да куәлар.
Көптеген авторлар оқиға бойынша куәларды іздеп табу барысында
”Бұқаралық ... ... ... ұсынады [31,62].
Жоғарыда көрсетілгендерге, куәлардың бөлінуіне байланысты жауап алу
барысында келесілер анықталынады:
а/ қылмысты-көрген ... ... ... қылмыс орнына келу жағдайы;
-оқиғаның орны және уақыты;
-куә оқиғаны қандай жағдайда бақылады;
-жарық және көру ... ... ... барысында қандай да бір кедергілер болды ма, олай ... ... ... ... ... ма, олай болса қарым-қатынас сипаты қандай,
жеке басының ерекшеліктері;
-кісі ... ... ... ... ... куәгерге бұрын соңды белгілі ... ма, ... ... ... ... ... ... сақтап, тани алады ма?
-кісі өлтіруші мен жәбірленушілердің кездесу жағдайы;
-кісі өлтірудің тікелей жағдайы;
-кісі өлтірушілерде қандай да бір қару ... ма, ... ... ... ... ... немен аяқталды, ол қалай қарай атты ... ... ... кісі ... мен жәбірленуші қандай да ... ... ма, қай ... ... өлім түсті;
-жәбірленуші өлген соң басқа қандай да бір әрекеттер болды ма;
-жәбірленуші қандай да бір қарсылық көрсетті ма, ол неде ... ... ... ... жағдай қалай болды;
-кісі өлтіруші қай бағытқа қарай кетті, онда ... ... ... оқиға болған жерден қанша уақыт өткеннен кейін кетті;
-қылмыс орнында басқа куәлар болды ... ... және ... ... алу ... ... ... болған оқиғаның сипатына қарай келесілер анықталынады:
-жүретін бағыт бойынша үнемі жүретін бе ... ... ... бір ... ... ... ма;
-күн тіртібінен ауытқу және басқа да жоспарланбаған орындарға барулар
болды ма, оның себебі неде және де ол ... ... ... ... ... және жүру ... ... кім жауапты;
-қылмыс барысында күзетшілер немесе жүргізуші қарама-қарсы қару қолдану
болды ма.
в/ ... ... ... ... ... алу ... жәбірленушінің жеке басын сипаттайтын
сұрақтар қойылады:
-жәбірленушінің өмір сүру жағдайы қандай;
-қызмет ету ... түрі және күн ... ... және ... ... өлтіруге дейін жәбірленушінің мінез-құлқы;
-жәбірленушінің ешкіммен ұрысуы болған жоқ па, олай болса кіммен қашан;
-жәбірленушіге қатысты қорқытулар ... ма, олай ... ... ... алу ... ол ... эмоционалды жағдайлары ескерілуі тиіс.
г/ Қылмысты жасауға дайындық куәларын қылмыс жасалған ... ... ... ... ... ... ... Жекелегенде аула
немесе пәтер аралық қарау барысында:
Олардан келесілерді анықтау қажет:
-олар жүріс-тұрысы сезікті тұлғаларды байқаған жоқ па;
-қылмыс болған аумақты ... ... ... ... ... жатқан
тұлғаларды байқаған жоқ па, ол тұлғаларды тани ала ... кісі ... ашық ... ... ерекшеліктермен
сипатталады, ол ерекшеліктерді жауап алу ... ... жөн. ... ауыр қылмыс тез және күтпеген жерден болатын кісі өлтірудің
куәгері болып, үлкен ... ... ... ... ... ... өте
үлкен әсер етеді. Л.А. Соя-Серко ұсынғандай нақты барынша жоғары көрсетім
алу үшін ... ... ... ... ... ... анықтауға
бағытталған бөліктерге бөлінуі” тиіс. Қылмыстың жағдайы қатаң хронологиялық
тәртіпке бөлу арқылы жүзеге асырылады, ол болған ... ... ... мүмкіндік береді”[32,102б].
Сондай-ақ, В.Н. Карагодин жауап алу барысында ”оқиға болған орынның
сызбаларын, куәгерлерге, қылмысты ... ... ... ... және ... жауап алу барысында, олардың
эмоциональді түрде ... ... ... ... ... ... шығараған жөн. Мұндай жағдайларда бірінші ретте жауапталушыны ... ... оның ... ... ... ... ... жағдайларда
жауап алу әрекетін кейінгі уақыттарға қалдыруға да ... ... ... ... ... да бір қорқыныш сезімде болса,
онда оларға құқық қорғау органдары жағынан қорғау болатындығын түсіндіру
керек. ... жеке ... оқу ... ... ... қылмыскерлерге қатыстылығы туралы сұрақ маңызды болады.
Мұндай тактикалық тәсілдерді қолдану жауапталушылардың алған белгілі
позицияларына байланысты ... ... және ... ... ... ... ... сезімін және басқа да
жағдаларын ескерген дұрыс.
Сезіктіден ... алу. ҚР ... 216-шы ... ... ... ... ... Сезіктіден жауап алу ол ұсталған ... ... төрт ... ішінде осы Кодекстің 134-ші бабында көзделген ... оған ... ... ... ... қаулы жариялаған кезден
бастап жүргізіледі.
Егер сезікті ұсталған немесе күзетпен қамауға алынған болса, ол ... ... ... ... ... ... қатысуын
тез арада қамтамассыз ету мүмкін болмаған жағдайда тергеуші оның қатысуын
сезікті ұсталғаннан немесе ол ... ... ... ... ... төрт
сағаттан кешіктірілмей қамтамасыз етуге міндетті.
Жауап алу басталар алдында тергеуші сезіктіге сезік келтірудің мәнісін
хабарлайды, сондай-ақ оған айғақ беруден бас ... ... ... ... ... алу ... күмән туралы және өзінің пікірінше іс үшін
маңызы бар басқада барлық мән-жайлар бойынша ... ... ... жағдайларда сезіктіден жауап алу осы Кодексте ... алу үшін ... ... ... ... Республикасы қылмысытық іс жүргізу кодексінің 218 ... ... ... ... вхаттама толтырудың тәртібі көрсетілген
болса, 219 бабында жауап алу барысында дыбыс және бейне ... ... ... Ол ... ... ... ... мазмұны
барысында да қарастырылып өтілген.
Жауап алушы-тергеуші әр куәгерден, жәбірленушіден қандай көлемде және
қандай мәлімет ... ... білу үшін ... ... ... ... ... есепке алуы керек.
Жауаптың қалыптасу процесі бірнеше кезеңнен құралады. ... ... не ... ... бір ... ... ... екінші-осы
қабылдап алған мәліметті ойда сақтау, үшінші-осы ... ... ... ... жеткізу қабілеті.
Болған оқиғаны қабылдап алу, оқиғаға ... ... ... ... бір себептерге байланысты.Бұл себептер объективті және
субъективті болып екі ... ... ... ... бөгет болатын жағдайлар, субъективті-есту, көру мүшелерінің
қабілеті. Қабылдауға ... ... ... ... ... ... шұғыл,
тұғылтаяң уақытта қабылдау, жарықтың көрінеу жағдайының нашар ... ... ... ... ... жатқан оқиғаны алыстан көру, ауа райының ... қар не ... ... ... қабылдау, осының бәрі оқиғаны толық
және анық көруге, есітіп қабылдауға ... ... ... ... ... сапасына кері әсер етеді. Сондықтан жауап ... осы ... ... ... ... ары ... ... да тергеу әрекеттерін жүргізу мен
жалғасып жатады. Атап айтатын ... ... ... ... бір ... ... да бір ... анық көрдім деді делік. Дегенмен де
тергеушінің ол көрсетім бойынша күдігі туындайды. Осы ... ... ... ... ... ... экспериментін жүргізеді.
Болған оқиғаны есіне түсіріп, жауабын толық айтып жеткізу ... ... ... әр ... ... алғанда бұл мұқият ... ... ... не ... болған оқиғаның мән-жайын еркін ... ... не ... ... ... бойынша, жауап бергеннен
кейін, жауабын өз қолымен жазуына құқы бар. ... ... ... ... жауап беруші адамға қосымша сұрақтар қойып, істің кейбір
мән-жайларын нақтылайды. Көрсетілгендерде ары ... ... ... ... ... мен ... ... әрекетіне жалғасуы мүмкін. Себебі,
көрсетілген ... ... ... да ... ... ... іске
қатысушыдан көрсету арқылы сұрақтар қойып ... ... ... ... ... ... ... заңда көрсетілген тәртіпті ескеруі
тиіс;
-қойылған сұрақтар анық және түсінікті болуы, куәгерді не жәбірленушіні
шатыстырмауы ... ... ... қоюға болмайды;
-берілген сұрақтар куәгерді не жәбірленушіні кемітіп,қорлауға,қорқытуға
болмайды.
Жауап алғанда осы тергеу әрекетін жүргізуге қолайлы, тиімді ... ... Егер ... ... ренжіп, қобалжып отырса, оның
көңілін жұбатып, жайландырып, ... ... ғана ... ... ... керек.
Әрине жауап алғанда куәгердің не жәбірленушінің мінез-құлқын, ... ... ... қызба, сабырлылығы ескерілудің
маңызы айрықша. Себебі ... бәрі ... ... ... ... ... ұстауына негіз болады.
Сезіктіден жауап алу барысында тергеуші оған, қандай қылмыстық әрекет
бойынша сезіктелініп ... ... және ... ... Және де ол ... ... қол ... жауап алудың басында тергеуші, айыпталушының оған қатысты
тағылған айыпты мойындайтындығын немесе мойындамайтындығы туралы ... ... ... ... Онан ары ... айыпталушыға, оған тағылған
айып бойынша көрсетім беруін ұсынады. Айыпталушының айтқандарын тыңдап
тергеуші ... ... ... ... ... үлгіде, қылмыстық іске кез-келген қатысушылардан жауап
алу процесі үш кезеңге ... жеке басы ... ... ... ... бөлімін толтыру/;
-еркін айту;
-сұрақ-жауапты кезең;
-қортындысын бекіту кезеңі[33,53б].
Жоғарыда айтылып ... ... ... айту ... оған ... ... дегенмен де әрине тергеуші анықтаушы және нақтылаушы
сұрақтар қоя ... ... де ол ... ... ... ... екі ... міндетті болып табылады: үшінші-сұрақ-жауап кезеңі
факультативті сипат ... ... ... айту барысында жауапталушы
тергеушінің ... ... ... ... жауап берген болса, онда қосымша
сұрақ қоюдың ... ... жоқ. Оны ... алу ... ... ... ... байланысты анықтайды.
Жалдау арқылы кісі өлтіру қылмыстары үшін орындаушыдан ... ... ... жағдайларда делдалдың ... ... ... жауап алудың тактикасы бірқатар шарттарға
байланысты болады. Мұндай тактикалық ... ... ... ... ... ... ... дәлелдемелердің болуымен;
-жасалған қылмысқа қатысушының рөлі және дәрежесімен;
-жауапталушының жеке ... ... алу ... ... ... ... ... Бахин, Б.З. Байжасаров, М.Ч. Қоғамовпен ... ... ... ... ... ... ... немесе айыпталушылар
қылмыс үстінде ұсталмаса, олардың кісі ... ... ... ... үшін ... ... сол ... жауап алу көптеген
жағдайларда даулы ахуалдарда өткізіледі.
Даулы ахуалдарда тактикалық тәсілдерді ... ... ... ... ... ... Селиванов ”бірінші ретте /еріктік сапасы төмен тұлғалардан/ кімнің
әрекеті қосылқы болған тұлғалардан жауап алуды ұсынады”. Бұл ... ... ... ... ... ... қолданған тактикалық
тәсілдері жүргізілуі қажет, яғни қылмысты жасау барысында айтарлықтай ... ... ... ... ... мән-жайды жеңілдететін жағдайлар
болған тұлғалар[31,82б].
Сонымен қатар тергеу әрекетін жүргізу барысында, қылмысқа қатысушылар
арасында болған ... ... ... ... ... Мысалы,
ұйымдастырушы жауаптылықтың барлығын делдалға ... ... ... ... ... үшін ... дұрыс.
Соңғысына қылмысты ұйымдастыру немесе басқа да әрекеттердің аударылып
жатқандығы туралы түсіндірген жөн. Сондай-ақ ... тек ... ... ... оның ұйымдастырушыны білмейтінлігін
ескеріп, оның ... ... ... үшін ... ұсыну қажеттілігіне байланысты әсіресе ауыр қылмыстар
қатысты, егерде қылмыскерлер қылмысты қасахана ... ... ізін ... ... ... ... қарай жүргізілу тәртібін
қолданған дұрыс. Жауап алу барысында ғылыми-техникалық құралдарды ... ... жүру ... және ... ... ... ... Сезіктіні ұстау және одан жауап алу
Адамды ... ... ... ... ... ... ... ұстау
туралы шешім қабылдайды. Жалдау арқылы адамды өлтірудің ерекшелігі мен
күрделілігін ... ... ... дәлелдеу барысында құқық қорғау
қызметкерлерінің алдында кімдерді бірінші ұстау керек ... ... ... ... керек екендігі туралы мәселе пайда болады.
Ғалымдардың пікірлері бойынша, бұл мәселеде асығыс шешім шығарылмауы
керек. Бұл жерде, ең ... ... ... ... ... ... бар
дәлелдерді жан-жақты саралап алу керек, яғни, жаңа дәлелдер алу мүмкіндігі,
әрбір күдіктінің адамды ... ... рөл ... ... ... ... ... олардың өздерін қалай ұстауы мүмкін екендігін дұрыс
болжау жасау керек, содан ... ... ... ... ... ... ... шығару керек. Қылмыс жасағандардың ... ... ... бірақ бұл көп күштер мен құралдарды қолдануды қажет етеді, сонымен
қатар, ол бірқатар тергеулік әрекеттер мен ... ... ... ... ... барлығы тергеу мен анықтау қызметкерлерінің өзара жұмыла
әрекет істеулері мен келісімді жұмыс істеулеріне ... ... ... ... ... ... ... тыңғылықты дайындалуды талап
етеді. Бұл тұлғаның жеке басының ... қару ... ... күтпеген
жағдайда дереу әрекет ісеуге дайындығы, соның ішінде, жан ... ... ... ... ... ұстау жоспарын тыңғылықты
жасауды талап етеді. Мұндай тұлғаны ұстаудың ... ... ... ... бейтарап ету үшін, күтпеген жағдай ретінде жасалуы керек.
Ұстауды ойдағыдай жүргізу үшін, ұсталатын тұлғаның психологиялық ... ... ... ... ... ... ... “Жоғары деңгейдегі
қауіптілік, ширығу, қатігездік, долдану, өшпенділік, сонымен ... ... пен ... ... ... қызбалықпен әрекетжасауға және
жанұшыра қарсылық көрсетуге ықпал етеді “[35,234б].
Қылмыскерді ұстаудың ... ... ... ... ... түрде тосқауыл жасау өз септігін тигізеді. Тосқауыл, белгілі бір
жерге келіп жүретін тұлғалардың барлығына да және ... ... ... “қарсы алу“ мақсатында да жасалады. Бір қатар жағдайлар да,
тосқауыл, ... ... ... ... соң, ... ... ... жоғары деңгейдегі дайындығы бар ... ... ... ... ... алу керек, немесе, оператвтік байланыс
және техникамен қамтамасыз ... ІІМ ... ... бөлімшелерін шақыру
керек.
Қылмысқа басқа (тапсырушы, делдал) қатысушыларды ұстау аса қиыншылық
тудырмайды, дегенмен, оларды да ұстау үшін ... ... ... ... ... басқа қатысушыларды ұстау үшін, міндетті шарт болып
табылатыны, бұл әрекетті жасырын ... ... Олар ... ... ... ... ... керек, бұлай болмаған жағдайда ... ... қалу ... ... ... Осы ... ... аңыз (ұсталғанның жол сапарға, ... ... ... және ... ... ... ... отырған қылмыс бойынша, егер күдіктілер қылмыс үстінде
ұсталмаған болса, оларға, мойындарына қойылып отырған кінәләрдің ... ... ... тән, сол ... ... алып ... оқиғаның
барлық жағдайларын анықтау, тексеріліп отырған деректерді растайтын
мәліметтердің негіздері, ... ... ... жүргізіледі.
Сезіктіден жауап алу барысында әрбір жеке жауапқа дәлелдерді кезек-
кезегімен көрсетуге де ... ... ... ... ... бірден
көрсетуге де болады. Ьұл жерде, ... ... ... ... белгілі бір әсер еткені өте маңызды. ... ... ... ... ... мәнін ған ескеріп қоймай, сонымен қатар, жауап ... ... ... мән ... ... ... ... көрсету тәртібіне қарасты мәселелер, тергеуші, жауап алу
барысында нақты пайда болған жағдайға байланысты, жауап алып ... жеке ... ... ... оның ... ... ... және оның қандай рөл атқарғандығына байланысты шешуі ... ... ... ... отырып және сараптама жүргізу мен
іздерді зерттеу барысында алынған ... ... ... ... ... ... мен ... жүйесіне қандай мәні бар екендігіне
түсініктеме беріп ... ... ... ... бұл ... жауап алудың
басқа да тәсілдерімен (моральдік жағынан ынталандыру, ... ... ... жәйларды түсіндіру) үйлестіріліп
отырылуы керек.
Сезіктіден қайшылықты жағдайда жауап алу ... ... ... ... орынды болады, айталық, тергеушінің болған оқиға
жәйлі толығымен біледі деген ойға қалдыру. Бұл ... ... ... ... ... (қылмыс жасау құралдары, қылмысқа қатысушылар
және т.б.) білген жағдайларда ғана ... ... олар ... ол ... берушіге хабарлап айтады, бірақ ол бұл ... ... ... ... айтпайды. Бұл жауап берушіге тергеушінің ... ... ... біледі екен деген ой тудырады. Тергеуші осы тәсілді қолдануда
қылмысты жасау жолы туралы мәліметтерге сүйенуі керек, ... ... ... өмір жолы ... қолда бар деректерге де сүйенуі керек.
Жалдау арқылы кісі өлтірудің ... ... ... осы
қылмысқа итермелеушілерден жауап алу ... ... ... ... ... ... көз ... екендігі жәйлі, психологиялық
тәсілді қолданған өте орынды болады. Бұл тәсіл жауап берушіні ... оның осы ... ... өте ... ... ... ... тәсілдерімен үйлестіріп отырылуы керек. Жауап алуды осылай жүргізудің
нәтижесінде, жауап берушінің өзін осы ... ... ... ... ... айырылғаны мен қылмыстық жауапқа
тартылғандығы үшін, жек көрушілік мінез пайда болуы ... ... ... ... ... өтуіне байланысты, тергеуші, жауап
берушіге қылмыстық жауапкершілікті жеңілдететін жағдайларға ... және ... ... ... алынған мәліметтердің жиынтықтарын
көрсетеді ( ҚР ҚК ... ... ... ісі ... ең ... ... шаралары (өлім жазасы)
тағайындалған бабтарға сәйкес, күдіктілердің көбі ... ойда ... сол ... олар шын ... ... беру ... пе, әлде ... деген шешім қабылдай алмай, екі ойлы болып ... және ол, ... ... оның осы ... сотта ескеріле ме деген ойда болады.
Бұл жағдайларда жауап берушіге, осындай қылмыс ... ... ... ... ... мойнына алғандарына байланысты, жазалардың
жеңілдеткендігі туралы, шығарылған үкімдердің көшірмелері мен ... ... ... ... ... ұсынылады. Сонымен қатар, өздерінің
қылмыстарын мойындамағаны үшін, оларға ... ... үкім ... ... ... мен ... кімдер екендігі туралы мәліметтер
көрсетіледі.
Материалдарды оқушы сенімді түрде нақты ... ... ... ... олар егжей-тегжейлі талғанып алынуы керек, сол арқылы ол
қылмысты шын жүректен ... ... жаза ... шарасын анықтау кезінде,
бұлар ескерілетініне көзін жеткізеді.
Жауап алу барысында дыбыс жазуды ... тек оны ... жолы ... ... ... ғана ... ... бар болып қана қоймайды,
сонымен қатар, кейбір тактикалық тәсілдерді жүзеге асыруға да ... ... ... ... ... аса сақ болу ... себебі, дыбыс жазуды
қолдану кейбір жағдайларда, күдіктіге ... алу ... ... ашық айтуға кедергі жасайды, жауап беруші мен күдіктінінің
әрекеттер ... ... ... ... ... ... Дыбыс жазуды
қолдану қосымша уақытты, құралдар мен күш ... ... ... және ... ... ... қол ... Сол себептен “... күдіктіден
жауап алу барысында дыбыс жазудың ... осы ... ... ... ... деген деректер пайда болған жағдайда, өте
пайдалы ... ... осы ... күдіктінің өтірік айтуын,
жалтаруы мен ... ... ... ... ... ... ... болса, оны жәбірленуші мен куәлерге көрсету ... ... және ... өміріне қауіп туып тұрғаны туралы деректерге қарай,
осы әрекеттер арқылы қылмыс ісіне маңызы бар ... ... ... түрде алуға мүмкіндік туады “[36,128б].
Жауап алу біткеннен соң таспаға жазылған дыбыс ... ... осы ... ... ... мен ... ... олар
таспаға қосымша жазылып, толықтырылады.
Бұл қылмыс ісі бойынша жауап алу ісі өте ұзақ ... ... ... тек ... қылмысты ғана қамтып қоймайды, сонымен
қатар, оны ұйымдастырудағы әрекеттер мен қылмысты ... ... да және ... ізін ... әрекеттерін де қамтиды.
Тұлғалардың көрсетулерін барынша жік-жігімен саралай отырып, осы ... ... ... ... ... ... бар ... жанама
куәлендіретін, басқа да жағдайлар туралы деректерді анықтау керек. ... алу ... ... беруші өзнің көрсетулерін асығыс жасамау ... ... ... және ... ... ... біраз уақытқа үзіліс
жасау керек. Кейбір жағдайларда бұл жауап берушінің шаршауына байланысты,
оны дем ... мен жеке ... ... алу үшін ... Мұндай жағдайда
жалғыз бір тергеушінің жауап ... ... өте қиын ... ... ол ... шаршайды. Осыған байланысты ... ... екі ... ... ... Екінші тергеушінің жауап алуға қатысуы,
қосарласа әсер ету тәсілін қолданумен қатар, ... ... ... толықтыруға мүмкіндік береді. Күдіктіден жауап ісіне анықтау
органының қызметкерінің қатысқаны өте пайдалы болады..
Ол ... тек ... ... ... қана ... ... ... тактикалық тәсілдерді қолдануға ... ... ... ... ... тұлғаның жеке басы
туралы білуі және оны жауап алу барысында тергеушінің қолдануы, ... өте ... ... көмегін тигізеді.
Осыдан басқа, оперативтік қызметкер жауап берушіден дереу тексерілуі
керек деректерді алуы ... ... ... шараларын
жүргізу кезінде, қолданылуы мүмкін деген деректерді алуы мімкін. Тергеуші
мен ... ... ... алу ... ... ... ... керек және заңға толығымен сәйкес келуі керек, ал кейбір
жағдайларда, жауап ... ... ... ... ... керек.
Ш. ТЕРГЕУДІҢ КЕЛЕСІ КЕЗЕҢІ
3.1 Тану үшін ... және ... ... істі тергеуді ... ... ... тану үшін көрсетудің, қылмыстық іс жүргізу заңына
сәйкес келетін, бірқатар тактикалық ережелер ... ... және ... алып ... осы ... ... жоғары сапада жүргізуді
қамтамасыз етеді. Тану үшін көрсетудің алға қойылған тікелей ...... ... – осы ... әрекетті жүргізуді, заңмен
бекітілген тәртіп ... ... ... біте ... жатады. Өз
кезегінде, тану үшін көрсетудің нәтижесінің әсерлілігі, оны ... ісін ... ... ... ... байланысты болады. Тану
үшін көрсетуге заңмен бектілген тәртіп,қылмыс ісін жүргізуде ... ... ... бере ... ... іс ... заңы, танушыға
анықтау жүргізу кезінде, ұқсастықтың бар, не жоқ екендігін ... ... ... ... ... Осы көрсетілген тәртіпті
бұлжытпай орындау, танушы жағынан ... ... ... жібермеуге
көмегін тигізеді, сонымен ... ... ... осы тергеу әрекетіне
қатысушы басқа ... ... ... да бір арам ... ... ... ... қылмыс туралы дәлелдерді алу кезінде, белгілі
бір мәні бар.
ҚР ҚІЖК 228-бабының 1-тармағына сәйкес “ ... ... ... ... ... ... тану ... тұлғаны, немесе
затты көрсете алады “.
Тану әрекетінің мақсаты болып табылатыны, танушының өзіне көрсетіліп
отырған тұлғалардың, заттардың, ... ... да ... арасынан,
өзінің бұрын байқағанын, немесе білетінін нақты тану.
Жалдау арқылы кісі өлтіруде, тану ... ... ... ... ... атап ... ікісі өлтіруді орындаған тұлға.
Тануға көрсету алдында, танушылардан ... ... ... ... ... ... ( айып тағылушыны ), заттарды қандай жағдайға
байланысты ... мен ... ... ... байланысты тани
алатындықтары туралы.
Тану үшін көрсетілетін тұлға, танушыға, сырт ... мен ... ... айырмашылықтары жоқ, кем дегенде үш кісінің ... ... ... ... ... ... жасаған тұлғалардың тез
арада кетіп қалу үшін қолданған автокөліктері де, тану ... ... ... ... ... жүзеге асырылады және оның
құрамалық бөлігі болғандықтан, қылмыс ісі ... ... ... ... ... ... ... Тергеудің осы сатысында
сараптаманы жүргізу, негізінен ұқсастырушылық сипатта болады.
Күдіктіден, ... ... ... ... ... мен ... жағдайда, осы қылмыс ісі бойынша соттық-баллистикалық сараптама
тағайындалады. Бұл жағдайда, ... ... ... ... ... ... оқиға болған жерде табылған және күдіктіден алынған бытыра (картечь)
ерітіп дайындау қатарына жатама?
- салыстырылып отырған патрондар, ... ... ... бір
топқа жатама?
- мәйіттен алынған және күдіктінің өзінен табылған бытыра (картечь)
дацндау жағжайы мен сақтауына қарай бір ... ... ... ... ... ... мен ... алынған патрондар бір
ғана құралдарды қолдану арқылы жабдықталған емес ... ... ... ... және ... алынған тығындар (бытыралар,
төсемдер) бір ғана материалдардан дайындалған емес пе?
- оқиға болған жерден табылған ... ... ... ... ... жабдықталған емес пе?
- соңғы тазалаудан кейін, осы қарудан ату әрекеті жүргізілген бе?
- соңғы атудан кейін ... ... ... ... ... киімдері мен денесін тексерген кезде,
мынандай мәселелер ... ... ... ( ... ... ) ... қалған іздер бар
ма?
- егер ондайлар болса, атқан кезден қанша уақыт ... ... ... ату іздерінің орналасу жағдайы, қолданылған
қарудың түрі мен ... ... ... ... жататынын көрсететін
деректер бар ма, егер бар болса бұл қару солардың қайсысына жатады?
- күдіктіден алынған киімдерде ату мен ... алып ... ... ... киім қалталарының ластануы қару алып жүргеннің салдары емес пе?
- күдіктінің (айыпталушының) ... ... ... ... ... ... болып табылатын, ұсақ бөлшектердің жабысқандары бар
ма?
Оқиға болған жерден ... ... ... ... қолдың, аяқ-киімнің, қанның іздері сараптаманың нысандары болып
табылады. Оқиға болған ... ... ... ... және ... жасау
кезінде, күдікті осы киіммен болды деп болжанған киім, материалдардың,
заттар мен бұйымдар ... ... ... үшін ... шешу ... ... сұрақтар қойылады:
- салыстырылып отырған нысандардың ортақ тектік және ... бар ... ... ... ... ... кездеме талшығы, күдіктінің киімінің бір
бөлігі емес пе?
Осы қарастырылып отырған қылмыс ісі бойынша, таспаға жазылып алынған
сөйлеген дыбысты ұқсастыру мақсатында, ... ... ... ... ... адам ... ... бойынша тінтуді жүргізудің, қылмыс
жасау жолына, қылмыс іздері мен адамды ... ... ... ... ... тінтілетін тұлғаның жеке қасиеттеріне және
жасалған қылмыста олардың әрқайсысының атқаратын рөлдеріне ... ... ... ... ... ... ісі бойынша күдіктілерді ұстаған сәтте
тінту жүргізіледі, немесе ұстау әрекеті аяқталғаннан кейін жүргізіледі ... ... ... мәні бар заттар мен құжаттарды тауып және алу ... ... және ... қалдырылмайтын әрекеттердің бірі болып
табылады.
Тінтудің мәні мазмұнына ғалымдардың барлығы бірдей түсініктеме береді,
ол, қылмыс ісіне мәні бар ... ... және алу, ... ... ... табу ... белгілі бір орындардың
аумағына, жеке азаматтарға өз ереіктерінсіз тексеру жүргізу[37,94б].
Тінтуді жүргізу – бұл көп ... ... ... ... табылады,
өйткені, мұның нәтижесін алдын-ала нақты айту мүмкін емес. Жалдау ... ... ... бойынша тінтудің жемістілігі, көбінесе қылмысты жасау
жолын. Қолданылатын құралдарды, ... ... ... ... жеке ... ... ... білгенге, сонымен қатар, оны жүргізуде
қолданылатын қандай да бір ... ... ... және ... техникалық құралдардың орынды қолдануына байланысты болады.
Тінту жүргізу барысында, жалдаушының ... ... ... немесе олай емес екендігін анықтауға мүмкіндік беретін әртүрлі ... мен ... ... аса ... аудару керек. Әдетте,
мекен-жайларды, ата-тегі мен есімі, телефон номері ... ... ... бетіне, жыртылған қағаздың бетіне, кітапшаның
парағына, блокнотқа, ... мен ... ... ... ... ... отырған қылмыс бойынша тінту күдіктілер жағынан өте
белсенді қарсылық ... ... ... ... ... ... кезінде, оның жоспарын тыңғылықты жасауы керек және ... ... ... ... ... ... ... жайында
В. И. Попов былай деп жазады: “ бұл ... ... көп ... ... ... мен сапасына, оның ... ... және осы ... ... қаншалықты құпия жүргізілгеніне
байланысты болады “[28,66б]
Тінтудің жемісті жүргізілуіне, тергеушінің оперативтік қызметкермен
бірге ... ... ... ... ... Жедел-іздестіру
қызметкердің қолында қандайда бір заттардың, алдағы тінтуге жататын
нысандардың қай ... ... ... ... ... ... ... тұлға мен оның от басының мүшелері туралы мәліметтер ала алады.
Тінту жүргізу үшін, ... ... ... алу керек және оларға
алда қандай әрекеттер жүргізілуі мүмкін екендіктеріне ... ... ... ... және жасырын жүргізілуін қамтамасыз ету үшін,
автокөлікті тінту жүргізілетін орыннан бір шама қашықтықта қалдыру ... ... ... оның ... ... ... ... Кенеттен жүргізілген тінту тінтілуші жағынан белсенді қарсылық
көрсетуге мүмкіндік бермейді және оның осы қылмысқа ... ... және ... мен ... ... ... ... бермейді,
сонымен қатар, тінтілушілерге үлкен психологиялық әсер етеді, осыдан барып,
қылмыс ісіне мәні бар ... мен ... ... соң, тінтілушінің
тергеуге қарсы ... ... ... және бұл, ... оған ... ... ... етуі мүмкін.
Бір күдіктіге жүргізілген тінту басқаларға берілген белгі болуы мүмкін
екендігін естен шығармау керек. Сол себептен, тінтуді бәріне ... ... ... осы ... ... ... ... оперативтік
және басқа да қызметкерлерді жұмылдыра отырып, тінтуді бірінен кейін бірін
жүргізу керек. Осы арқылы әр ... ... ... ... ... ... ... мүдделі тұлғалармен байланыс жасауларының және
бірігіп қарсылық көрсетулерінің жолы қиылады.
Тінтілетін нысандар мыналар ... ... ... және ... ... құрылыстар, қызмет кеңселері, гараждар мен қылмыс
жасады деп ... ... ... ... мамандарды (криминалист, химик және т.б.)
жұмылдыру керек, олар, нақты ... ... ... тәсілдерді,
тінтуді тез және тиімді жүргізілуін ... ... ... ... және рет-ретімен қолдану жолдарын талғап алу үшін, көмектерін
тигізеді. Тінтуге мамандардың ... ... ... ... ... жеңілдетеді.
Қылмыс ісіне мәні бар ... мен ... ... ... ... жатқан заттардың қай жерден және қалай ... ... ... ... берілуі керек. Табылған заттарды ғана
емес, сонымен қатар, олардың табылған жерлерін (көзге ... ... ... ... және ... ... фото суретке түсіріп алу ... ... ... ... деп ... “ ... ... табылған заттарды,
сонымен қатар, осы заттар, құжаттар мен бағалы заттар қай жерден және қалай
табылғанын, өздері жеке ... ... ... Іздестірілудегі заттардың
жасырылу тәсілдерінің өздері, көп жағдайларда қылмыс ісі бойынша, дәледік
мәнге ие болады, сондықтан бұл ... ... ... ... ... “..
Тінту жүргізу хаттама жасаумен аяқталады, ол жерде нысандарды табу,
алу және хаттау, техникалық ... ... ... ... ... ... ... кейін осы тергеу әрекетіне ... ... ... өздерінің қолдарын қояды.
3.4 Айыпталушыдан жауап алу
Сезіктіні ұстағаннан кейін, егер оның ... мен ... ... ... болса, одан бірден жауап алу ... ... ... алу, ... ... өзінің жауабын белгілі бір бағытта
құруға, өзіне пайдалы түсініктеме дайындауға мұрша бермейді.
Сезіктіден алғашқы жауап алу ... ... ... ... ... ... беру сұралады. Кезекті жауап ... ... көп ... ... мен ... ... ... тінту мен куәләндіру нәтижелері болады, міне ... ... ... ... пайдалануына, жауап алуды мақсатты түрде
және тиімді пайдалануына мүмкіндік алады.
Жәбірленуші, куәге қарағанда ... ... ... ... ... Көп жағдайда ол қылмыс ісін тікелей көрген тұлға
болып табылады, сол ... ол ... зиян ... ... ... қарағанда, нақты куә бола алады.Оның көрсетулері куәлерден гөрі
едәуір толық болады, ол, тергеушіге ... ... ... ... жасауға, дәлелдерді табуға септігін тигізеді.
Айыпталушыдан жауап алу, тергеу әрекеттерінің ең ... және ... ... ... көрсетулері бірінші жағынан қылмыс ісі бойынша дәледік
деректер болса, ал енді екінші ... кінә ... ... ... ... қорғану құралы болып табылады.
Тергеуші жауап алуға дайындалу барысында қылмыс ісінің ... ... алуы ... атап ... ... қылмысты жағдайын
көрсететін жәйләр, жауап алынатын тұлғаның жеке қасиеттерін зерттеу, кінә
тағылғандардан жауап алу ... ... ... ... ... ... ... жәйлерді анықтау.
Тергеуші кінә тағу үшін, кінәліні өзінің жасаған қылмысын ... ... ... күші бар ... ... ... соң, ... алуға кіріседі. Әдетте, тергеуші кінә тағылғаннан жауапты қөзбе-көз
жеке жүргізеді.
Айыпталушыдан ... алу ... оны ... ... жаап алу ... ... шығарылған қаулымен таныстырады. Күдіктіден жауап ... ... ... ... ... керек, оған өз еркімен
болған жәйді мазмұндауға мүмкіндік беру ... ... ... оның ар-
ожданына тимеу керек, ... ... ... алу ... ... ... ... арқылы адам өлтіру, бұрын-соңды сотталған, арнайы
дайындығы бар тұлғалар ... ... ... алу ... психологиялық
қатынас орнату өте қиынға соғады. Көп жағдайда жауап алу ... ала ... ... ... тергеушінік міндеті болып табылатыны
– кінә тағылғанның тергеу ісін алдап кету әрекеттерінің жолын ... алу ... кінә ... ... ... баға беру ... Кінә тағылушы өзінің кінәсін жартылай, немесе толығымен мойндауы,
немесе кінәні мойнына алмауы мүмкін. Кінәні ... ... ... алу, ... ... болады. Бірақ та тергеуші кінә тағылушының
көрсетулерін жәй белгілеп отырмауы керек, ол, тек сол ... ... ... оның ... болғаны, себептері, не нәрсенің итермелегені, қылмыс
іздері мен қылмыскерлерді жасыру туралы нақты мәліметтер алу ... ... ... алу ... ... ... ... реті әртүрлі болуы мүмкін. Хронологиялық
тәртіпте мазмұндау, қылмыстың жасалу алдындағы жағдайлардан ... ... және ... ... ... ... ... біткеннен соң, тергеуші, кінә тағылушыға сұрақтар қоя бастайды.
Кінә тағылушыға ... ... ... ... ... ... ... немесе теріске шығаратын жауаптарды бердірмеу мақсатында
құрастырылуы керек. Демек, берілетін ... ... өте ... ... ... ... адам өлтіру қылмысы ұймдасқан топтар арқылы
жасалатындықтан, бірнеше ... ... ... іс ... ... ... ... жауап алу кезінде, тергеуші, жалған көрсетулер мен
өздерінің кінәсін толығымен теріске шығаратын жауаптармен кездесіп ... ... ... ... ... ... ... жауаптан құтылу, немесе, өзінің кінәсін ... ету, ... ... үшін жаза алу; ... ... ... олармен дос
болғанына, немесе пайдақорлық мақсатында және ... ... ... ... ... беруді міндеттемейді, сондай-ақ жалған жауап беруге тыйым
салмайды. Осыған байланысты, тергеуші, кінә тағылушының мүмкін ... ... мен ... ... ... ... оның ... болмай, нақты шындықты анықтауға міндетті[38232].
Осыларға байланысты, кінә ... ... ... қате ... ... ... ... соқтыруы мүмкін екендігін түсіндіру керек: ол,
тергеу ісінің созылып ... ... ... ... ... ... оның ... жеңілдететін, немесе оның жауаптылығын мүлдем
жоққа шығаратын жағдайларды анықтаудың қиынға түсуі. Кінә ... ... ... ... мәліметтерді беруі, оның өзіне пайдалы
екендігін түсіндіру керек. Кінә ... ... оның ... ... ... болған оқиғаны ... ... ... ... ... ... кезіндегі қобалжуларына
байлаысты, қателіктер кетуі мүмкін. Осыған ... ... ... ... ... ... ... егер ол бұрын сотталған болса, онда
жазаны қай жерде өтегені, қай ... ... және ... ... ... бастау керек. Көрсету барысында оған ... және ... ... ... солардың ішінде, дұрыс жауап берілген сұрақтар да
болады. Оған өтірік айтуға да ... ... де ... ... ... ... болудан қазірше тоқтала тұруы керек. Хаттама жазылып болғаннан
соң, оған қол қойылғаннан кейін, жауап берушінің бұл ... ... ... деген сенімге келгеннен кейін, оған ... ... ... ... ... ... түсіндіруі керек.
Бірақ мынандай да жағдайлар болады, кінә тағылушы ... ... ... ... анық бола тұрғанына қарамай, әрі қарай бұлтағын жалғастыра
береді, ал, тергеуші оның ... ... ... әшкередеген кезде, ол
өзінің кінәсін жартылай мойындайды да, біраздан соң ... ... бас ... ... ... ... алулардың барлығы күткен
мақсаттарға бірден жеткізбегенімен, қайткенде де кінә тағылушыға өзінің
белгілі бір ... ... ... ол ... әрі ... ... екеніне көзі жетеді, содан ол қылмысты мойынға алуды ... ... алу ... кінә ... ... ... өзінің
көрсетулерін дұрыс жазбады деген арыздар болмауы үшін, оны оның жеке өзіне
оқытып, таныстыру керек. Осы ... ... ... ... ... ... ... деген жазу жазғызылуы керек.
Жауап алу барысында, көрсетулердің барлығы хаттамаға жазылуымен қатар,
дыбыс жазу ... ... ... өте ... ... Жауап алынып
болғаннан соң, таспаға жазылған дыбыс, ... ... ... ... мен ... ... енгізіледі.
3.5 Көрсетулерді оқиға болған жерде тексеру және нақтылау
Дәлелдерді зерттеу тәсілдерінің тиімділерінің бірі болып ... ... ... ... ... мен ... деп аталатын тергеу
әрекеттері.
Оқиға болған жерде көрсетулерді тексеру мен ... ҚР ҚІЖК ... анық ... ... жерде көрсетулерді тексеру – бұл, болған оқиға туралы,
оның деректік жағдайлары мен жеке ... ... ... ... ... ... анықтауға бағытталған, дербес тергеу әрекеті. Оқиға
болған жерде көрсетулерді тексеру, тергеліп ... ... ... ... орны мен сол ... ... ... жауап алынған тұлғаның
көрсетулері, болған оқиғаға түсініктеме беру кезінде ... ... ... ... ... сол ... оған келу және кету ... туралы,
өзінің және басқа қатысушылардың ... ... ... ... ( ҚР ҚІЖК ... ... ... әрекетінің мәні, жауап алынған тұлғаның тергеліп ... ... ... ... ... ... берген мәліметтеріне сәйкес,
оқиға болған жерде ... ... ... ... қайтадан
көрсетуінде.
Оқиға болған жерде көрсетулерді тексеру мен нақтылаудың нәтижелері
сенімді дәлелдер ... ... ... және сот тәжірибесі көрсетіп отыр
және оның, қылмыстық істі дұрыс шешу үшін, ... мәні бар. ... ... ... ... ісі ... көрсетулерді оқиға болған жерде тексеру мен
нақтылау, тергеу әрекеті ретінде, ... ... ... осы ... дем ... және ... ... “ операциясын жүргізу барысында жүзеге асырылады.
ҚР ҚІЖК 238-бабына сәйкес аталған тергеу әрекеті мынандай мақсатта
жүргізіледі:
- болған ... ... ... салыстыру арқылы, оның сенімді
екенін анықтау;
- тексеріліп отырған әрекеттердің бағыты мен орнын нақтылау;
- жаңа деректерді анықтау.
Қылмыс ісін ... ... мен ... ... ... ... оқиға болған жерде тексеру мен нақтылауды, алдын-
ала тергеу барысында барынша сенімді және толық ... ... ... ... ... ... ашуға көмегін тигізбек болған
тұлғамен жүргізген дұрыс болады. Соған қарамай, тергеу ісін бір ... ... ... ... ... сол ... сын ... қарау керек.
Қылмыстың объективтік көрінісін анықтау мақсатында, тергеуші, оқиға ... ... ... ... мен нақтылау әрекеттерінің нәтижелерін,
қылмысқа қатысқандардың басқаларының көрсетулерімен саралап ... ... ол ... ... мен кінә ... ... әрекетін жүргізудің реттерін белгілейді. Тактикалық көз ... ... ... ... ... бұл ... әрекеті
сенімді және толық деректерді алуға және бұрынғылардың алғашқы жауап ... ... ... ... қалыс қалып қойған кейбір
жағдайларды анқтап, нақтылауға септігін тигізеді. Осы ... ... ... ... ... ... ... жағдайларда оқиға болған жерде көрсетулерді тексеру мен нақтылау,
кінә тағылғандардың, немесе ... сол ... өз ... ... және олар ... және ... қарсы әрекетерге
қатысқан басқалардың іс-әрекеттері туралы мәліметтер береді, кей жерлерін
толықтырып ... ... Бұл ... ... ... және ... ... толығымен анықталмай қалады, олар жалпы дәлелдік тізбекте өте
маңызды рөл ... ... ... және ... кейінгі жағдайларды
толығымен анықтау, бұрын алынған дәлелдерді тексеруге және жаңа ... ... ... ... ... А. М. ... ... деп жазады:
“ Дәлелдерді тексеру – бұл, ... ... ... ... мен ... ... ... айтуға мүмкіндік беретін,
деректерді жинау болып табылады. Сол ... ... ... ... ... ... іздестіруден, табу мен бекітуден тұрады “[39,167б].
Оқиға болған жерде адам өлтіруді орындаушының (орындаушылардың)
көрсетуін ... мен ... ... ... ... талдап
анықтау керек:
- қылмыс жасалған орынды;
- болашақ құрбанды өлтіру жәйін талқылау ... оның ... ... ... ... оның төлем ақыны және қылмыс жасау үшін ... ... мен ... ... ... жерін;
- қарулар мен басқа да заттарды сақтаған жерін;
- қылмыс жасау мақсатындағы дайындалған орынды;
- қылмыс ... ... оның ... орындары;
- қылмыс жасау орнына бару мен ол жерден қайтқан қозғалыстарының
бағыттарын;
- қылмыс жасағаннан ... оның ... ... қылмыс ісіне мәні бар қаруларды, басқа заттарды оның жойған, немесе
жасырған жерлерін;
- қылмыс ... ... оның осы ... қатысушылармен кездескен
жерін.
Адамды өлтіруді жалдаушыдан (тапсырушыдан) осы ... ... ... ... ... анықтап алу керек:
- делдалмен, орындаушымен кездескен жерлерді, адам ... ... ... ... қатысты материалдар мен төлем ақының берілген
жерлерін;
- қылмыс жасалғаннан кейін, тергеуге ... ... ... жоспарлары
нақтыланған және адамды өлтіргені үшін берілетін төлем ақыны ... ... және ... ... ... ... ... делдал мен дем берушіден, жоғарыда көрсетілген
мәселелер анықталады және нақтыланады.
Тексеру мен нақтылауды ... ... ... көп болуына
байланысты, көрсетулерді тексеру мен ... жеке ... ... ... жүргізуге болады. Мысалы, ... ... ... ... ... ... тексеріледі және нақтыланады, содан кейін,
жасалған қылмыс ісі жәйлі, одан ... ... ... ... ... іс-әрекеттері.
Көрсетулері тексеріліп отырған тұлғалардың болған оқиға туралы еске
түсіруін жандандыру ... ... ... ... ... ... ... жолдарын, қандай ретпен көрсететінін өз еріктеріне
беру ... ... ... оқиғаны тексеруде, оны басынан аяғына дейін
бір тізбекте жүргізбеуге де болады, есте ... ... бір ... ... және т.б-ға қатысты, тексеруді бастауға болады.
Бұл тергеу әрекетін жүргізу ... ғана ... ... ... ... ... ... да қиындықтар туғызады. Оқиға
болған жерге қайтадан келу ... ... ... шаршап-
шалдығуына әкеп соғуы мүмкін, ал ол өз ... ... ... ... ... мүмкін. Мұндай жағдайда, бұл тұлғалардың
психологиялық ширығуын ... ... ... оларға жүргізіліп
отырған тергеу әрекетінің маңызды екендігіне көздерін жеткізу, түсініктеме
беру және ... ... ... ... Сол ... осы ... дайындау сатысында және соны жүргізудің ... ... ... ... тұлғалармен дұрыс психологиялық ... ... аса ... ... керек.
Осы тергеу әрекетінің дайындалу бөлігі аса ... ... ... ... ... ... ... жазбаша жасауы керек,
бұл жерде ол, тексеруге жататын ... ... ... қозғалыс
бағыттарын, қатысатын тұлғалардың тобын, ... және ... ... ... ... ... көрсетеді. Кұдіктінің
көрсетулерін салыстыру ... ... ... ... осы ... мүмкін деген қозғалыс бағыттарының белгілерін анықтап алған
жөн болады. Осы ... ... ... ... ... ... ... себебі, ол, жауап алынған тұлғадан, дереу тексерілуі керек
қосымша ... алуы ... ... ... ... кезде қажет болып қалатын мәліметтерді алуы мүмкін.
Оқиға ... ... ... ... мен нақтылау кезінде, оларды
бекітудің ең тиімді тәсілдерінің бірі болып табылатыны – бейне ... ... ... ... ... сәттері сол қалпында түсіріліп алынады.
Бейне жазуды барынша толық және ... ... ... ... ... шақырған өте дұрыс деп санайды.
Егер бір жағдай бойынша көрсетулер, ... ... ... ... ... және ... болса, бұл жерде бейне жазу жұмысы,
мүмкіндігінше бірдей орындардан жүргізілуі керек. Бұл ... ... ... мен ... ... және оның ... дұрыс
бағалауға мүмкіндік юереді.
Адам өлтіруді орындаған тұлғаның психофизиологиялық ерекшелігін,
сонымен қатар, осы ... ... ... ... ... ... ... жойып жіберу мүмкіндігін ескере отырып, осы тергеу ... ... ... ... ... қосу керек, сөйтіп оқиға жәйін
көрсетуші тұлғаның ... ... ету ... болған жердегі көрсетулерді тексеру мен нақтылаудың нәтижелері,
қаттама мен оған ... ... ... мен үлгілерде бекітіледі.Бейне
жазулар, жоспарлар мен үлгілер ... ... ... ... ... ... ... куәлерден жауап алу барысында, жүргізілген
тінту кезіндегі алынған деректермен салыстырылады.
Қорытынды
”Тапсырыспен” кісі ... ... ... ... қоғамдық
дүрбелең туғызуы біздің қарастырған ... ... ... ... көрсетілгендер ”тапсырыспен” жасалған кісі ... ... қиын және өте ... екендігін байқатып, ондай
қылмыстық істерді тергеуді кәсіби деңгейі ... ... ... ... ... тиім тергеу және нәтижелі қортындыларға
жету тергеушінің анықтама ... ... ... ... ... және ұсыныстарды сауатты түрде
қолдануға, тергеу әрекеттерімен жедел-іздеу ... ... ... байланысты.
Жұмысты орындау барысында жүргізілген зерттеу криминалистикалық ғылыми-
техниканы және мамандарды белсенді түрде қатыстыру қылмыстарды тиімді ... ... ашу ... ... ... ... ”тапсырыспен” кісі өлтіруді әртүрлі
аспектілерде зерттеуге ... ... онда ... ... ... кісі ... жасаудың механизміне, қылмысты жасау жағдайына
/уақыты және орны/, жәбірленушінің жеке басы, қылмыскердің жеке ... ... ... ... ... ... ... материаларын зерттеу көрсеткендей, кісі
өлтірудің бұл түрін ашу және ... аса ... ... Сол
себепті, мұндай қылмыстар болған жағдайда, яғни ”тапсырыспен” кісі өлтіру
белгілері байқалған реттерде, тергеудің алғашқы кезінде-ақ, ... да ... ... ... өзара әрекеттескен жөн, тек қана бір ішкі істер
органдарының қызметкерлерімен жүргізілетін шаралар өз дәрежесінде болмайды.
Кейде айыпты адамның қылмыс ... ... ... ... да, қылмыстық
істің дұрыс бағытта, анық жүргізілмеуінен, бұлтартпас дәлелдерді заң
талаптарына ... ... ... бере ... олардың
жеткіліксіздігінен, сот іс бойынша – қайта тергеуге жіберуге мәжбүр болады.
Сондықтан, тергеуші қызметіне жақсы деп ... ... ... ... ... ... тергеуге, сот органдарына, адамдарға ... ... ... сол үшін оқуға түскен студенттер арасынан мемлекеттік
тапсырыс бойынша ... ... ... ... еді. Іс ... ... дипломы
бар, бірақ білімі шамалы, тергеудің қыр-сырын білмейтін, ... саны ... ... ... мәлім. Оған күнделікті сотта
қаралып жатқан қылмыстық істердің сапасы да куә.
Қолданылған әдебиеттер
1.Бородин С.В. ... ... ... ...... 1977. -240 б.
2. Маркс К. и Энгельс Ф. Соч., т.2.
3. Донцов В.В. ... по ... ... ... ... ... Юрлит., 1979.,
4. Берлибаев Е.Б. Кровная ... ... ... ... ... Выпуск 146. –М.: Юрлит., 1985.
5.Васильев А.Н. ... ... ... ... ... –М.: Изд. МГУ, 1978. -72 ... Селиванов Н.А. Советская криминалистика: система понятий. –М.: Юрид.
литер. 1982. 152 б.
7. ... Л.Г. ... ... ... и ... ... о ... совершивших убийства без ... ... к ... ... ... ... ... 1978. -120
б.
8. Бородулин А.И. Убийства по найму: Криминалистическая ... ... Под ред. ... Р.С. ... - М: ... ... -80с.
9.Агафонов В.В.,Филиппов А.Г. Криминалистика.М.:2004.-138 б.
10. Лавров В.П. Криминалистические проблемы установления способа сокрытия
тяжких преступлений ... ... /В кн. ... ... ... ... по делам о тяжких преступлениях.-Караганда, 1985.-176
б.
11. Зуйков Г.Г: ... ... ... ... –М.: ВШ МВД
СССР, 1970. -43 б.
12. СеливановН.А., Соя-Серко Л.А. Расследование убийств. М.: ... -224 ... ... А.И. ... по ... ... характеристика.
Методика расследования / под ред. ... ... –М.: ... ... -80 ... Сорокотягин Д.А. Виктимологический анализ при ... / В кн. ... ... ... 1980.
15. Центров Е.Е. Криминалистическое учение о потерпевшем. –М.: Изд. МГУ,
1988г. -159б.
16. Вермель Г.Г. ... ... на ... происшествия. Уч. пособие. –
Екатеринбург. -1994. 32 б.
17. Криминалистика /Под ред. И.Ф. Герасимова, Л.Я. Драпкина. –М.: ... 1994. -528 ... ... Р.С. Курс ... Т3: ... ... т рекомендации. –М.: Юристъ, 1997. - 480 б
19. Драпкин Л.Я. ... ... ... в ... и ... ... /В кн. Проблемы повышения
эффективности предварительного. – Ленинград, ... Т.А. ... и ... ... ... ... ... Авт.реферат диссертаций. Алматы, 2000г
21. Бахин В.П., Байжасаров Б.З., Когамов М.Ч. ... ... ... ... ... И.Ф. ... ... раскрытия преступлений. –Свердловск:
Средне -Уральское кн. Изд. 1976. -184 ... ... В.И. ... и ... решений следственных задач / Сб.
Науч. Тр. –Иркутск: Изд. Иркутского университета, 1983. -200 ... для ... (изд. ... переработанное). Ч2. –М.:
«Юр.литер», 1982. 446 ... ... Е.П. ... ... этапа расследования преступлений.
Красноярск. Изд. Красноярск. Университет., 1987. -168 б.
26. Рассейкин Д.П. ОМП и ... при ... ... ... 1967.
152 б.
27. Косоплечев И.П. ОМП при расследовании преступлений связанных ... ... ... М-1961 г.
28.Попов В.И. Осмотр места происшествия. Учебное пособие. Алма-Ата:
Казгосиздат, 1956. - 26 ... ... А.Н. ... ... ... отдельных видов
преступлений. - М.: Издательство МГУ, 1978. - ... ... А.Я. ... ... ... ... Учебно-
практическое пособие. – Алматы: ТОО «Аян Эдет», 1998, -114 б.
31.Селиванов Н.А. «Убийство как его ... ... Р.С. ... ... М., 1997.
32.Соя-Серко Л.А. Организация следственного действия. М.,1974.
33.Гинзбург А.Я. Осмотр места происшествия, освидетельствование. ... ... ... ... Е. Криминалистік тактика: Оқу құралы. – Алматы: «Жеті ... -92 ... ... М.И. ,Э.А. ... «Психология осмотра места происшествия»
Учебное пособие.-М.: Юридическая литература,1994,234 б.
36. ... В.А., ... В.В. О ... ... ... по ... об умышленных убийствах. Следственная практика.
Вып.131.- М.: «Юридическая литература»ғ1981,128 б.
37.Леви А.А., Михайлов А.И. ... ... для ... ... 1983, 94 ... М.И. Криминалистика.М.- 2006,232 б.
39.Ларин А.М. Работа следователя с доказательствами.-М.:,1970.166 б.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 85 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Нарықтық дамудың күрделілігі мен алуан түрлілігі16 бет
Жалдамалы кісі өлтірудің қылмыстық-құқықтық сипаттамасы78 бет
Жалдау арқылы кісі өлтіруді тергеу72 бет
Ауырлатылған жағдайда кісі өлтіру63 бет
Адам өлтірудің қылмыстық-құқықтық сипаттамасы59 бет
Адам өмірі Қазақстан Республикасының Қылмыстық Заңымен қорғау объектілері ретінде18 бет
Ауырлатылған мән-жайлары бар кісі өлтіруді саралау76 бет
Жаңа технологиямен өсірілген күздік бидайдың морфо – анатомиялық құрылымына экологиялық факторлардың әсері туралы ақпарат38 бет
Жеке адамға қарсы қылмыстардың құқықтық сипаттамасы24 бет
Кісі өлтіру70 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь