Ежелгі үнді философиясы

Кіріспе..
Негізгі бөлім: Ежелгі үнді философиясы
1) Жайнизм
2) Буддизм
3) Локаята (Чарвака).
Қорытынды: Философия ғылымының міндеті
Пайдаланылған әдебиеттер
Философия — барлық қоғамдық ғылымдардың түп атасы. Ол — үнемі дамып, адамзат ақыл-ойының жетістіктерімен толықтырылып отыратын ғылым. Сондықтан бұл пәнді дүние жүзі өркениетті елдерінің бәрі де бағалайды. Өкінішке қарай, кешегі Кеңес одағындағы барлық республикаларда коммунистік идеология жеке-дара үстемдік құрып тұрған кезде орта, арнаулы орта және жоғарғы оқу орындарында философия марксизмнің үш негізінің бірі — маркстік-лениндік философия тұрғысынан ғана оқытылды. Сондықтан философияның негіздері, заңдары мен категорияларына, әлемдік философия дамуының тарихында дүниеге келген түрлі философиялық ағымдар мен бағыттарға сыңаржақ көзқарас үстем болып, дәлірек айтқанда, оларға тек маркстік-лениндік әдістеме тұрғысынан баға беріліп келді. Әрине, марксизм де — әлемдік философия дамуынан өзіне лайықты орын алатын ілім, сондықтан оны философия тарихынан мүлде сызып тастауға болмайды. Мәселе оны үстем философиялық ғылым ретінде қарастырмай, дүние жүзілік философиялық ой-сананың дамуы контексінде қарастыруда. Егер бұрынғы Кеңес дәуірінде философтар әйтеуір оның үстемдігін, бірден-бір дұрыстығын дәлелдеуге тырысып келсе, ендігі мақсат — оның әдістемелік негізін, ұстаған бағыт-бағдарын, ішкі мәнін талдау арқылы марксизм-ленинизмнің қасаң қағидаға, догматизмге негізделгендігін, қате-кемшіліктерін ашып көрсету. Сонымен қатар оның бүгінгі қоғамдық дамудың қажетіне жарайтын тұстарын да шығармашылықпен дамытып, ғылым игілігіне айналдыру.
1) Д. Кішібеков. Ұ.Сыздықов «Философия» Алматы 2002ж
2) Ғабитов Т.Х «Философия»
3) Аденов С.Т Қожамқұлов «Электрондық оқулық «Философия»
4) Ж.Алтай, А.Қасабек, Қ.Мұхамбетали.”Философия тарихы “
        
        Жоспары:
Кіріспе..
Негізгі бөлім: Ежелгі үнді философиясы
1) Жайнизм
2) Буддизм
3) Локаята (Чарвака).
Қорытынды: Философия ... ... ...... ... ... түп атасы. Ол — үнемі
дамып, адамзат ақыл-ойының жетістіктерімен толықтырылып ... ... бұл ... ... жүзі ... ... бәрі де ... қарай, кешегі Кеңес одағындағы барлық республикаларда ... ... ... құрып тұрған кезде орта, арнаулы орта және
жоғарғы оқу орындарында философия ... үш ... бірі — ... ... тұрғысынан ғана оқытылды. Сондықтан ... ... мен ... ... ... ... дүниеге келген түрлі философиялық ағымдар мен бағыттарға ... ... ... дәлірек айтқанда, оларға тек ... ... баға ... келді. Әрине, марксизм де — ... ... ... ... орын ... ... сондықтан оны философия
тарихынан мүлде сызып тастауға болмайды. Мәселе оны ... ... ... ... ... ... философиялық ой-сананың дамуы
контексінде қарастыруда. Егер бұрынғы Кеңес дәуірінде философтар әйтеуір
оның үстемдігін, бірден-бір ... ... ... ... ... — оның ... негізін, ұстаған бағыт-бағдарын, ішкі мәнін
талдау арқылы марксизм-ленинизмнің ... ... ... ... ашып көрсету. Сонымен қатар ... ... ... ... ... тұстарын да шығармашылықпен
дамытып, ғылым игілігіне айналдыру.
Ертедегі үнді философиясы
Ертедегі Үндістан төрт кастаға бөлінген. Бірі - ... ... ... ... - ... ... ... үшіншісі -дін
басы бос қоғам мүшелері (вайшилер), төртіншісі - ... ... ... ... ... ... ... Оларда меншік те болмады.
Шудралар қоғам ... ... ... теңсіздік жағдайы діни
ұғымдармен орнықтырылып ... ... ... масайрап, үстемдік құрып
кетті. Өйткені брахманизм мифологиялық ... ... ... оның төрт ... ... ... немесе құдайларды дәріптеу
мен оларға арналған ғұрыптарға тірелген болатын. Әрбір веда кейін өз алдына
брахмандар дамытқан ... ... діни ... ... кітабы)
айналады, оны таратқан шайқылар, сондай-ақ упанишадтар ... ... ... ... ... ... ... веданың нағыз шын берілген
қолдаушысы жоғары каста - ... ... Ең ... ... ... ... тұрғандар рахаттан безген диуаналар еді. Біздің заманымыздан
бұрынғы VII—VI ғасырларда брахманизм ... ... ... пайда болды.
Олардың ішіндегі бастылары джайни қалыптасты.
Джайнизм - этикалық ілім. Оның негізі — адам ... тән ... ... ... Джайнизм - материяны жансыз дүние затына ... зат ... не ... ... ... ... қаралады, оған
материядан басқа кеңістік, уақыт, ... ... та ... Ал жанның
басты белгісі джайнизм бойынша - сана. Жан мәңгі, оның ... ... ол ... ... өмір сүреді, Бұл оны шектегендік болып
табылады. Материалдық ... - ... ол, ... белгілі бейнеге
келтіреді. Құмарлық, кұштарлық білмегендік болады. Олай ... ... ... ... ... ... Сондықтан джайнизмнің. мақсаты -
жанды денеден ажырату, оған еркіндік беру. Джайнизмнің ... ... де ... Мәселен, ахинсы принципі. Мәнісі - ешбір тірі жәндікке
кішкентай да зиян келтірмеу. Ол жер ... ... оған ... ... ... ... экеледі. Жайнизм мокша тіршілік пен
тіршілігі жоқтардың арасын толығымен алшақтатса, карма оларды ... ... ... ... ... ... Карманың өзі көп түрлі болады.
Онын бірі денеміздің табиғатын, бізді дүниеге әкелген жанұямызды ... ... ... ... — тіршілік пен тіршілігі жоқтарды
біріктірудің негізі ... ... ... ... ... сансардан азат болу үшін "үш қазынаны" сактау керек. Олар: ... ... ... ... ... ... ... — тиртханкалар деп аталатын
24 әулиенің іс-әрекетіне сену ... ... ...... ... ... ... салмақтылықты т.б. сактау. Ал шынайы білім —
жанның, сезім мүшелері мен ақыл-ойға сүйенбей алған білімі. Мұндай ... ... жан ... ... ... мен ... байланысады. Ал
түйсіктер, ақыл-ой болса мұндай байланысқа кедергі жасайды. Танымның ... өз ... үш ... ... ... сатысында — жан алшақтығы және
ұсақ заттарды түйсінеді, екінші сатысында — өз бойындағы ... ... жек ... жеңген жан адамдардың қазіргі және өткен
кездегі ойларын тіке-лей білуге мүмкіндік алады, ал үшінші сатысында — ... ... ... ... ... ... дарыдық.
Жайналардың пікірінше, әлем бірінін үстіне бірі орналаскан көп қабаттан
тұрады. Төменгі екі қабатында — әзәзіл (перілер), ортаншы кабатта — ... ...... ал ең ... ... — құдайларға ұқсас джиндар
орналасқан. Шындап келгенде, жайналардың ... ... жок, оның ... ... ... ... дәлелдердін бәрі негізсіз, қате,
сондыктан да ... ... 24 ... және ... ... ... ... келе дигамбар және шветамбар деген екі сектаға бөлініп
кетті. ... ... ... ... де ... адамдар сенеді.
Буддизм - біздің заманымызға дейінгі ХІ-Х ... діни ілім ... еді. Ол ... ... ... көксеген тап-тар арасында пайда
болды. Бірақ кейін үстем таптар оны ... ... ... ... ... ... ... буддизм құлдық қоғам пайда болған соң
ірі ... ... ... ... ... ... ... сияқты
дүниежүзілік ірі діндерге жатады. Оның негізін салған - Сиддхартха Гаутама
Будда (б. з. д. 623-524 жж,). Ол ... ... ... ... шакья
тайпасы патшасы отбасында дүниеге келген. Кейін патша сарайын тастап, жеті
жыл жер кезіп, ... ... ... ... ... ... бір ... шаршап отырғанда оның санасына даналық нұр енеді. Сол кезден бастап
ол будда дінінің негізін салушыға айналады. Бұл дін ... ... ... т.б.) кең ... ... ... фи-лософиядан гөрі діни
этикаға негізделген. Мақсаты - адамдарды түрлі ... ... ... ... ... ... іздестіру. Буддизмде төрт басты мәселе бар: 1) өмір
азапқа толы; 2) ол ... ... бар (ол - ... ... ... ... құштарлық, тыйымсыз әуестік);
3) азаптарды тоқтатудың мүмкіндіктері бар; 4) азаптан құтылудың ... ... ... ... ... Олай ... бұл дін бойынша, адам
өмірі, оның рахат, ... ... ... ... ... ... азаптан құтылу о дүниеде емес, осы дүниеде ... Ол үшін ... ... ... ... Оны «нирвана» дейді. Буддизм кейін бірнеше
ағымдарға бөлінеді. Ертедегі үнді философиясында материалистік ағым ... Оны ... ... ... ... ... бұл ... басқа о
дүние бар дегенге сенбестік білдіреді. Табиғаттағы заттар ауа (жел), от
(сэуле), су, ... ... ... ... ... ... алғашында өзін
құрған бөлшектерге ... ... ... ... пен ... азапты жою мүмкін емес, бірақ жеңілдетуге, азайтуға болады.
Локаята ... ... мұк ... дегенге сенуді, құдайы беруді
бос қиял, жалған сенім деп ұғындырады. ... шығу ... ... ... ыдырып, таптық қоғамның, мемлекеттің пайда болуы. Сонымен ... ... ... - ... ... жер өңдеумен айналысатындардың пайда
болуы. Олар бұрынғы топтар: діни ... ... ... ... ... ... болды. Сөйтіп, үнді философиясы сол кезден бастап осы
заманға Дейін буддизм, джайнизм, локаятадан ... 6 ... өмір ... ... ... ... ньяя, вайшешик, миманса. Мәселен, санкхья б.
з. б. VI ғасырда пайда болды. Ол философия бойынша дүние екі ... бірі - зат, ... -жан. Ол ... ... себепкер, біріне-
бірі бастама. Олардан басқа ешқандай себепкер жоқ. Йога бағыты санкхьядан
шығады. Бірақ олар дүниеде ... ... ... ... деп ... Олар
Құдай бар деп, соған сенеді.
Йогтар тән талабын басуды уағыздап, ләззаттан бас ... ... ... ... демін, тамақтануын реттеудің ережесін жасады. Йогтар екі
түрге бөлінеді. Бірі - өмірден ... ... - ... ... ... өзін тек ... ... Ньяя философиясы - таным ілімі, логикалық
қорытындыларға негізделген бағыт. Олар дүниені тану, сезіну, оны ... ... ... дейді. Жалпы алғанда ньяя философиясы - тұрпайы
материалистік бағытқа жатады. Ол б. з. ... ... ... ... Вайшилер философиясы б. з. б. VI—V ғасырларда
дүниеге келді. Ол атомистік ... ... Ньяя ... ... ... да ... көбірек мән берді. Адамның «меніне»
бостандық беру үшін оны рухани азаптан, қыспақтан ... ... ... ... - от, су, жер, жел атомнан кұралады. Қозғалыс сапа емес, қасиет дейді.
Бірақ бұл материалистік пікірді олар идеализмге ... ... ... ... ырық, күш бар екенін мойындайды.
Буддизмге сенушілер Үндістанның езінен гөрі одан тыс мемлекеттерде көп
кездеседі ... ... ... Цейлон т.б.). Ал Үндістанның өзінде
буддизмнің орнын брахманизм басады .
Локаята (Чарвака). (Лока — "аймақ, ел, кеңістік, ... жер, ... ... ...... ... ... деген мағыналар береді).
Локаяттар Веда ілімдерін жоқка шығарады. Осы ... Веда ... ... ... ілімдерін сынға алады. Веданың дінбасылары,
локаятиктердің пікірінше, халықты ... ... ... ... ... ... дене өлгеннен кейін жан да өмір сүрмейді. бұлардың
пікірінше, әлемдегі барлықденелер, заттар махабхутдеп аталатын
4 түпнегізден тұрады. Олар: ауа (ваю), от ... су (ап) және ... ... ... және ... ... ... өзіне тән
күштің, белсенділіктін арқасында өзара байланысқа түсіп, бірігіп, ыңғайы
келгенде, бұрын жеке ... ... жоқ ... — сана пайда болады.
Алденелеролгенде, олар қайтадан өздерін өмірге ... ... ал ... махабхутгармен бірге сана да жойыладъг.
Локаяттар өмірдін мәні бақытта, ал бақыттың кезі — ләззат деп ... ... ... пен ... ... бірақ, қасірет
буддизмдегі сияқты өмірдіңмәні емес, оны толығымен жою мүмкін ... ... ... өз ... ... ... құбылыстарды танып-
білуде ақыл-ойдан, сырт күш туралы ілімдерден, ... ... ... тек сезім мүшелері арқылы ала аламыз. Кейінірек келе, локаяттар
сушикши (нәзік) және дхурта ... ... деп ... екі ... тарихы
Философия ғылымының зандылықтары басқа ғылымдар зандылықтарын жокқа
шығармайды. Өйткені оның заңдары басқа ғылым зандарын бірдей қамти ... ... ие. ... ... және ... өмір ... ... философия бұдан 2500 жыл бұрын грек ... ... ... Бұл ... ... дейінгі V ғасыр шамасы. Ол - Афины
демократиясының гүлденген дәуірі, философияның әбден ... ... тұсы ... Ол кезде философияда материалистік және идеалистік,
диалектикалық және антидиалектикалық бағыттардың ара жігі ашылып, ... ... еді. ... ... одан ... бұрын шығыс
елдерінде дүниеге келді. Ең алғашқы дүние танымдық ... ... ... ... Бұл ... екі ... қүралған: mifos - аңыз, Іоgоs -
ілім. ... ... жазу ... ... ... ... ... дүниеге келді. Барлық діндер мифологияда кездесетін ертегі, аңыздарды
пайдаланды. Ал дін еш ... ... ашып ... Олар тек ... етті. Әр нәрсенің себебін білгісі келгендер мұндай ... ... ... Олар әр нәрсенің түбіріне ... ... ... ... ... ... философ деп атады. Бұл гректердің
ертедегі екі сөзінен ... ұғым (philio - ... ...... қосылып "философия" деген сөзді туғызады). Арабтар бұл сөзді тіліне
жеңілдетіп ... деп ... ... ... ... ... сөз ... шеңберімен шектелмейді. Ол сонымен бірге дүниетаным, өмірлік позиция,
іс-әрекет. Философия ... ... ... бастап мифологиямен қатар және
онымен бірге діни ... ... ... шыңдалып, дамыған.
Философтарды ойландырған мәселе-лер қашанда мыналар болатын: Дүние қалай
құралған? Рухани ... ... ... ... деген не? Адам
өмірінің мәні неде? Дүние ... ме? ... осы ... ... ... ... адам санасын оятуда мифологияның да рөлін жоққа шығаруға
болмайды. Ол зерек адамдардың даналық ... ... ... ... Егер дін мифо-логияны қабылдал, оның қағидаларын, аңыздарын бүтін-
дей қолдану негізінде калыптасқан болса, ... ... ... ... ... ... ... философия дегеніміз материя мен сана, таным мен ... мен ... ... ... ... дамуы барысында жинақталған,
жүйеленген ғылыми ой-пікірдің теориялық жиынтығы. Ол ... ... әр қилы ... ... философиялык ағымдар мен бағыттардан
тұрады. Мен осы рефератта көне замандарда ... Үнді ... ... осы ... философиялық ағымдарға дейін талдау
жасап, оларды табиғат пен ... ... ... ... әдісстемелік негізін ашып көрсетуді мақсат еттім. Өйткені
философияның ... ... де ... ... Д. ... Ұ.Сыздықов «Философия» Алматы 2002ж
2) Ғабитов Т.Х «Философия»
3) Аденов С.Т ... ... ... «Философия»
4) Ж.Алтай, А.Қасабек, Қ.Мұхамбетали.”Философия тарихы “

Пән: Философия
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ежелгi Үндi және Ежелгi Қытай философиясы17 бет
Ежелгi Үндi философиясы туралы ақпарат12 бет
Ежелгі Үнді және Қытай философиясы4 бет
Ежелгі Үнді және Қытай философиясы туралы6 бет
Ежелгі үнді философиясы жайлы4 бет
Ежелгі үнді философиясы. Жайнизм және буддизм9 бет
Ежелгі дүние философиясы21 бет
Ежелгі философия3 бет
Философия - дүниегекөзқарастың ғылыми-теориялық түрі4 бет
Философия пәні мен қызметі173 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь