Қазақстан Республикасының қазіргі экономикалық дамуындағы кластерлік жүйені енгізудің өзекті мәселелері мен бағыттары

1. Қазақстан Республикасының қазіргі экономикалық дамуындағы кластерлік жүйені енгізудің өзекті мәселелері мен бағыттары
2. Қазақстандағы кластерлік талдаудың алғашқы қадамдары.
3. Қазақстан Республикасындағы кластерлік саясаттың бағыттары мен болашақтары.
Қазақстан экономикасы жаңа сатылық және сапалық бағытқа қадам басты. Әлемдік экономиканың жаћандану жағдайында бізге бәсекелестікке қабілетті экономика құру қажет. ұзақ уақыт бойы экономиканың өсуі тек шикізат көзімен байланысты болып келген мемлекетіміз үшін, алдағы күндері қарқынды қадам жасау міндеті алға қойылды. Осы мақсаттағы бірінші нақты қадам Қазақстанның 2003-2015 жылдарға арналған Индустриялық – инновациялық даму Стратегиясының қабылдауынан басталды.
Бүгінгі таңда елімізде бірқатар кластерлік жүйе бойынша нақты жұмыстар қолға алынған. Бәрі бірдей жүріп кетпесе де, алғашқы талпыныс қорытындыларының өзі Қазақстанның прогрессивті бағытқа бет бұрғанын көреміз.
Қазіргі уақытта елімізде кластер түсінігіне көптеген мамандар мән бере бермейді жәнеде қате мағынада түсінік береді. Сонымен "кластер" түсінігі ұйымдасқан өндірістік топ жүйесі, бірнеше өнеркәсіп топтарының бірігіп белгілі жердегі материалдық шикізат өнімдерін өңдеу арқылы халық сұранысындағы тауарды шығарумен қатар жаңа жұмыс орындарын ашу арқылы әлеуметтік-экономикалық мәселелерді шешу. Кластерлік саясатты мұнай және газ өңдеуде Қазақстанның Батыс аймақтарында, көмір өндіруде, түрлі-түсті металдарды өңдеуде Қазақстанның Орталық аймақтарында, сонымен қатар ірі агро-шаруашылық Қазақстанның Оңтүстік және Солтүстік аймақтарында іске асыруға болады. Кластердің дамуына кері әсерін тигізетін факторлар:
- халықтардың білім деңгейі;
- жұмыс күшінің төмен деңгейде болуы;
- технологияның ескіруі мен жетіспеушілігі;
- қоғамдық институттардың төмен деңгейде дамуы;
- қажетті қаржы көздерінің жетіспеушілігі мен қорларының болмауы.
Қоғамымызда жүргізіліп отырған саясаттар мен обылыс әкімшіліктерінің іс-әрекеттері кластердің қалыптасуына кері әсерін тигізуі мүмкін. Жоғары оқу орындары мен арнайы-техникалық мектептердің орталық оқу бағдарламаларында қарастырылмаған болса, Қазақстанның жеке аймақтарында кластерлердің қажеттілігін толық қанағаттандырмайды. Аймақтарда кластердің шеңберінен тыс жұмыс істеуге ниеттенген жеке компаниялар, кластердің дамуына кері әсерін тигізеді.
Кластердің дамуын ынталандыру жолдарында ең басты мәселені М. Портер ішкі сауда, инвестиция мен ішкі бәсекелердің дамуына тікелей оң бағытта әсер етеді деген. ¤йткені, ішкі бәсеке жергілікті ұйымдар мен институттардың өзара дамуын айқындайды. Ал, ішкі сауданың дамуы, халықаралық нарыққа шығу мақсатына жол ашады.
Экономиканың тезде қарқынды дамуына байланысты, бизнестің дамуына көп жағдайлар мен әсер ететін факторлар мен қоғамдық институттар тек еліміздің екі бас қалаларында(Астана және Алматы) және сол қалалардың аумағында шоғырланған. Кластерлік саясаттың бұл аймақтарда дамуы бірінші кезеңде экономиканың тез қарқынды өсуіне әсер етсе, ал мұндай жағдайдың болмауы, басқа аймақтардың дамуын қиын жағдайға түсіруде.
1. Қаржы қаражат // N5, 2005ж // Алматы
2. Ақиқат // N5, 2005ж // Алматы
3. Транзитная экономика // N3, 2005ж // Алматы
4. Экономика и статистика // N3, 2004 // Алматы
5. Қаржы және қаражат // N6, 2005 // Алматы // 58-62 бет.
6. Аль Пари // N2,3., 2004ж // Алматы // 82-90 бет.
7. Аль Пари // N2, 2005ж // Алмаы // 103 бет.
8. Егемен Қазақстан // 18.11.05. // 1бет.
9. Егемен Қазақстан // 30.12.05. // 5 бет.
10. Егемен Қазақстан // 27.01.06. // 3 бет.
        
        Қазақстан Республикасының қазіргі экономикалық дамуындағы  кластерлік
жүйені енгізудің өзекті мәселелері мен бағыттары
Қазақстан ... жаңа ... және ... ... ... ... экономиканың жаћандану жағдайында бізге ... ... құру ... ұзақ уақыт бойы экономиканың өсуі тек шикізат көзімен
байланысты ... ... ... ... ... ... ... қадам
жасау міндеті алға қойылды. Осы мақсаттағы бірінші нақты қадам ... ... ... Индустриялық – инновациялық даму Стратегиясының
қабылдауынан басталды.
Бүгінгі таңда елімізде бірқатар кластерлік жүйе бойынша нақты жұмыстар
қолға алынған. Бәрі ... ... ... де, ... ... өзі Қазақстанның прогрессивті ... бет ... ... елімізде кластер түсінігіне көптеген мамандар мән бере
бермейді жәнеде қате мағынада ... ... ... ... ... өндірістік топ жүйесі, бірнеше өнеркәсіп топтарының бірігіп
белгілі жердегі материалдық ... ... ... арқылы халық
сұранысындағы тауарды ... ... жаңа ... ... ашу ... ... шешу. Кластерлік саясатты мұнай және
газ ... ... ... ... көмір өндіруде, түрлі-түсті
металдарды өңдеуде Қазақстанның Орталық аймақтарында, сонымен қатар ... ... ... және ... ... ... болады. Кластердің дамуына кері әсерін тигізетін факторлар:
- халықтардың білім деңгейі;
- жұмыс ... ... ... ... ... ... мен ... қоғамдық институттардың төмен деңгейде дамуы;
- қажетті қаржы көздерінің жетіспеушілігі мен ... ... ... ... ... мен обылыс әкімшіліктерінің
іс-әрекеттері кластердің қалыптасуына кері әсерін тигізуі мүмкін. Жоғары
оқу ... мен ... ... ... ... қарастырылмаған болса, Қазақстанның жеке аймақтарында
кластерлердің қажеттілігін толық қанағаттандырмайды. Аймақтарда кластердің
шеңберінен тыс ... ... ... жеке компаниялар, кластердің
дамуына кері әсерін ... ... ... ... ең басты мәселені М. Портер
ішкі сауда, инвестиция мен ішкі ... ... ... оң бағытта
әсер етеді деген. ¤йткені, ішкі ... ... ... ... өзара дамуын айқындайды. Ал, ішкі сауданың ... ... шығу ... жол ... ... ... дамуына байланысты, бизнестің дамуына көп
жағдайлар мен әсер ... ... мен ... институттар тек еліміздің
екі бас қалаларында(Астана және Алматы) және сол ... ... ... ... бұл ... дамуы бірінші кезеңде
экономиканың тез қарқынды өсуіне әсер етсе, ал ... ... ... ... ... қиын ... ... Мысалы, экономикасы
жоғарғы қарқында ... ... ... ... мен Осака қалаларында
өнеркәсіптердіœ 50% шоғырланған, яғни ... екі ... ... ... ... кең байтақ жері, минералдық шикізатқа бай болуымен
қатар, ауылшаруашылық жерлерімен жергілікті халықтарымен бірнеше аймақтық
кластерлік білім ... деп ... ... 2003 ж. ... ... Қ.Р 2015 ... дейін
индустриялды-инновациялық дамыту стратегиясы бекітілді. Жарлықта қара және
түсті ... ... ... ... ... ... ... туралы айтылды.
Ірі кластерлерді дамытатын Қазақстанда жоғары технологиямен
қамтамасыздырылған ... бар. ... ... ... ... даму ... ... кластерлік талдаудың алғашқы қадамдары.
Қазіргі Қазақстанның экономика мектеп өкілдері экономикалық талдаудың
жаңа әдістерін және мемлекеттің ... ... ... ... білу ... ... талдау белгілі бір жердің экономикалық
ядросы болып табылады. Мысалы, Н.Капаровтың ... ... ... ... ... ... ... асуы мүмкін:
- Батыс Қазақстан: Қазақстан бекіре балық уылдырығын өндіру кластері;
- Оңтүстік ... ... ... ... ... ... шығару кластерін (және Египеттік тәжірибесін пайдалану арқылы,
мақта кластерін жүзеге асыру);
- Алматыда: генетикалық таза ... ... ... ... өңдеу
кластері;
- Шымкент және Алматы обылыстарында: шарап ... және ... ... ... ... оқу орындарымен
байланысып шарап өндірісін ... және ... ... Солтүстік Қазақстан: астықты өңдеу және шығару кластері;
- Тайланд және ... ... ... сәйкес, кең байтақ
Қазақстан территориясында туристік кластерді дамыту;
- Каспий теңізімен ... ... ... ... ... Еуропа мен Азия елдерінің ... ... ... ... ... ... ... макроэкономикалықта және
микроэкономикалық деңгейде қабылданған шешімдерді атқаруда үзідксіз іс
әрекет құралы болады. Сондықтан біздің ... ... ... мен ... тәжірибесін ала отырып, кластерлік талдауларын пайдаланып
еліміздің спецификалық ... ... ... ... ... кластерлік талдау Қазақстанда бірінші рет іс жүзінде
2003 ж. Еуро Одақтың көмегімен Қазақстанда теориялық ... ... ... ... индустрияның даму кезеңінде кластерлік
тәсілді қолданудың маңызы зор. Сонымен қатар Елбасының 2005 ж. ... ... ... оның ... ... ... айтты.
Айтып өткеніміздей "кластер" индустриалдық процесстің негізінде, ... ... ... және бір ... ... өнеркәсіптің ядросы. Сонымен
қатар, ол технологиямен және бірінші кезекте ... ... ... ... құру ... - ол ... сапалық мерзімін
ұзарту емес, оның максималды да ... өнім ... ... ... ... топтау.
Кластерлік теорияның негізін салған американдық профессор, ... ... әр ... ... бәсекелестік қабілетін зерттеп қарастырып өз
ойын былай тұжырымдады, жоғары ... ... ... ... бір ... ... орналаспайды. Олар дүниежүзілік сауда
бәсекелестігіне жете ... ... ... ... және ... әсерлерін тигізіп отырады. Фирма, яғни
бастапқы кластер, жоғарғы ... жете ... ... сапасын бағалап, бағасын көтеруді талап етеді де, ұсынушылардың
өзара бәсекелестігін көтереді.
Кластермен байланысты фирмалар жаңа ... ... адам ... инвестиция жасайды, сонымен қатар кластер
көптеген тығырықтардан шығып кетуге көмегін тигізеді.
Кез келген өндірісте, өнеркәсіпте кластерлік ... ... ... заң ... ... мамандар, жаңа технология, қаржылық,
ақпараттық қызмет қажет. Ең басты орында ‡кімет пен заң ... ... Олар ... сапалы өнімді заңды және қажетті басты ... ету ... ... Президенті Н. Ә. Назарбаев өзінің 2004 ж. 19
наурыздағы Қазақстан ... ... ... ... ... міндеттер қойды: "Біздің іс жүзінде барынша ... ... ... ... енгізуіміз қажет. Соның бір мысалы:
индустрияны дамытуға кластерлік тұрғыдан келу ... ... ... ... ... ... Д. ... "Кластер – біздің экономиканың бәсекеге қабілеттілігін
арттырудағы аса маңызды стреженді бөлігі ретінде, аграрлық ... ... ... деп ... ... тиімділігін арттыру мәселесі – шикізатты, қосымша
құнды жоғары өнім алу үшін тереңірек өндеуді ұйымдастыру және ... ... ... ... ... ... ... қалыптастыру жөніндегі жұмысты жүйеге
келтіруді талап етеді. ‡кімет басшысы Даму Банкінің ... ... ... ... кезең – кезеңімен қаржыландыру арқылы,
тоқыма өнеркәсібінің дамуына ... ... ... қолдайтынын
білдірді. Мәселен, Оңтүстік Қазақстан облысында мақта ... ... ... ... ... Семейде жүн дайындау және оны өңдеудің жобасы
қаржыландырылмақ, сондай – ақ ... ... ... ... ... ... ... да қаралып жатыр. ҚР Президенті Н. Ә. ... әр ... ... ... қалыптастыру меселесіне
ерекше көңіл бөлуі, жаңа ... ... ... ... ... ... ... әлеуетін анықтайтын экономика
секторларын дамыту” туралы айтты. Ол, ... ... ... жасауды,
мұнай, химияны, құрылыс индустриясын және жеңіл өнеркәсіпті ... ... ... бар ... ... ... мәселен,
Оңтүстік Қазақстанда мақта және шарап ... ... ... ... өнімдерін өңдеудің болашағы бар.
Белгілі американдық ... ... ... өзінің "Халықаралық
бәсекелестік" атты кітабында компьютер ... ... ... " ( яғни ... ... ... ) деген түсінікті енгізді.
ЭЕМ–да ақпарат жүйесі құрылатын сияқты, экономикада да ойдағыдай
бәсекелесуші фирмалар тобы салалық, ... ... ... ... ... ... ... қарай пайда болады. Бәсекелестіктің
нәтижесінде тауардың жетілу және жаңару артықшылықтарымен ... ... ... ... ... қалыптасады, кеңейеді, тереңдейді,
дамиды, бірақ олардың сондай-ақ қысқаруы да, бір бағытты ... да, ... ... ... ... ... ... түрлерін, қоғамның экономикалық
даму жетілуіне қарап анықтайды. Егер ... ... ... тек ... ... айқындаса, онда іс басқа, ... ... ... жағдайға айналса – ол бір басқа, ал енді
қозғаушы күш ретінде ... ... ... ... ... ол іс ... басқа.
Біздің тағы да бір басшылыққа алуға тиісті М. Портердің әдістемелік
ұстамы – ол экономикалық өркендеу көзін, не ... ... не елді ... ... ... дұрыс емес деп санайды. Нақты атап ... бұл елде ... сала ... ... табысқа қол жетті?
Басқаша айтқанда неге осы елге негізделген фирмалар өз саласындағы ең жақсы
шетелдік фирмаларға ... ... ... ... алады
және оны қолдан шығармайды?
Атап айтқанда, сол елдің ... өз ... ... ... ... алатынын және ұстап тұра алатынының себептерін
түсіне білу, жеке фирманың саясатын жасау кезінде ғана ... ... ... ұлттық экономикалық міндеттерге жету үшін де қажетті дұрыс амал деп
қарастырды.
Бәсекеге қабілетті ұлттық өндіріс салалары бүкіл ... ... ... ... ... бағынышты салалардан тұратын
кластерлерге байланыстырылған. Мысалы, Италияда экспорттың 40 %-ға ... ... киім ... ... тұрғын үйді көркейтумен
байланысты өндіріс салалары кластерлерінің үлесіне тиеді.
Кластерлердің пайда болуы ұлттық артықшылықтардың себептерімен ... және ... ... ... ... ... ... Бір
бәсекеге қабілетті сала өзара ... ... ... ... бәсекеге қабілеттілігін жасауға көмектеседі. Мұндай сала ... ... мен ... аса ... ... алу қабілетін арттырады.
Мұндай саланың елде бар болуы жабдықтаушы саланың бәсекеге қабілеттілігінің
өсуін анықтаушы ... ... ... ... ... ... да елде ... қабілетті тұтынушы салалардың дамуына
мүмкіндік туғызады. Олар ... ... ... ... ... ... ынталандырады, жаңа өндірушілерді
туындатады. ... ... ... оның ... ... ... ... қолдау көрсете бастайды. Тиімділік, пайда ... ... ... ... Бір ... белсенді бәсекелестік
кластердің басқа салаларына тарайды, соның арқасында бір-бірімен байланысты
өндірістік жүйелер ... ... ... ... ... ... толып жатқан кластерлерінің болуы ішкі ... тобы ... әсер ... ... ... процесін тездетеді. ¤зара байланысты
салалар кластерінің барлық ... ... ... та ... ... инфрақұрылымға, адам ... ... бұл өз ... жаңа фирмалардың жаппай пайда
болуына әкеліп соғады. Кластер тұтас алғанда ірі капитал ... ... ... ... ... ... ... бағыттары мен
болашақтары.
Премьер – Министр Даниал Ахметовтің ... ... ... ... ... мақта–тоқыма кластерін құру жөніндегі жобаны
іске асыру ... ... ... ... ... ... ... мен мекемелер, Қазақстан Даму
банкі, азық-түлік келісім-шарт корпорациялары және Оңтүстік ... ... ... ... ‡кімет басшысына мақта кластерін
дамытуды қамтамасыз ету жөніндегі ... ... ... ... ... ... еркін экономикалық аймағын құру жөніндегі
жобаның мақсаттарын әзірлеу барысы туралы хабардар етті.
Кеңесте ... ... ... ... ... шара ... аясында іс жүзінде орындалғаны атап өтілді. Қарашаның басында
Оңтүстік Қазақстан ... ауыл ... ... ... ... ... ... мақта және лизингтік компания
таныстырылды. Осы ретте, мақта өндірушілер ... ... ... олар ... ... ... компания иелерімен олардың 49 %-ға
дейінгі акциясын сатып алынды. Алғашқы ... шарт ... ... ... ауылшаруашылық техникаларын лизингке беру қолға
алынды, оның біріншісі – "Кетебай" ... ... Арыс ... ... ...... орталықты ұйымдастыру жөнінде
жұмыстар жүргізілуде және Атакент ... ... ... жаңа ... басталды.
Бұдан басқа, мақта нарығы қатынасын реттеп отыратын ... ... ... заң ... ... ... ... ж. арналған республикалық бюджетте 254 млн. теңге мақта сапасына
сараптама жасауға, 2500 млн. теңге көктемгі – далалық және ... ... үшін ... Бұдан басқа, отандық тауар өндірушілер іске
асыратын ... ... ... тыңайтқыштардың құнын төмендету
(40 %-ға ... ), ... ... ... өндірушілерге су
жеткізу жөніндегі қызметке төленетін ... ақша ... 40 %-ға ... ... ... аймағын құру үшін негіз ... ... 6-шы ... ... ... қысқа мерзімде жобаны іске
асыруды бастауға мүмкіндік берді. Бүгінде ... ... ... жалпы
алаңы 200 га. жер көлемінде құрылыс жұмыстары кеңінен бастау алған. ... ... ... "Оңтүстік" Еркін экономикалық аймақ аясында
инвестициялық салық жеңілдіктері, кедендік баж салығынан босату, ... ... ... ... ... ... ... үшін әлемдік бренд тарту,
өнімнің түрлері мен сапасын жақсарту, мақта кластерін дамыту және ... ... (ЕЭА) құру ... ... ... ... ... іске асыру жөнінде барлық ... ... ... ... ... кешенін диверсификациялау (әр тараптандыру,
жіктеу, бөлу) және өндірілген ... ... ... ... ... ... ие өндіріс салалары бойынша кластер
стратегиялық ... ... ... ... ... ... ... тізбегі
шикізат өндірушілер, біздің жағдайда шитті мақта өндіруші диқандар. Мақта
өндірісінің базасы тұрақты және ... ... ... ... өрге басатындығы белгілі.
Мақта кластерінің негізі – шаруа қожалықтарын ... ... ... ... айналысатын шетел мемлекеттерінің ... ... ... ... ... ... елдердің көп жылдық іс–тәжірибесінде ауыл-
шаруашылығын қолдау саясаты, ... - ... ... ... ... өндірушінің табысын қолдауға бағытталған, сонымен бір
уақытта өндіріс көлемі және баға бақылауға алынған.
Біздің пікіріміз бойынша, ең ... ... – ұсақ ... жер көлемінің бірлестіру, ірілендіру, мақта – жоңышқа
ауыспалы егіс ... ... ... ... және ... ... техникалық прогресті және жаңа агротехнологияны кең
қолдану.
АҚШ мақташыларының ... ... ... ... ... егістік көлемін белгілеу қажет, біздің жағдайда оның ... ... 70-75 % ... ... т. б. дақылдар орналастыруға
ауыспалы егіс жүйесін ... ... ... ... ... ... ірілендірілген шаруа қауымдастығында агро технологияны кешенді
механикаландыру үшін автоматты-машина жүйесін ... ... ... ... ... ... құнын арзандатуға қол
жеткізеді.
‡шінші, мемлекеттік ғылыми өндірістік орталықтар ... ... жаңа ... ... ... ... және суперэлита
сұрыптардың өндірісін ұйымдастыру және бақылау;
• мемлекеттік мамандандырылған өңдеу кәсіпорындарын ашып, тұқым ... ... ... ... бақылауы;
• жаңа агротехнологияны және ауыспалы егіс жүйесін енгізуде жобалау,
іс жүзінде жүргізу;
• ақпараттық – ... ... ... ... шығарылатын көлемді
бағаның коньюнктурасын анықтау, шаруа ... ... ... ... ... ... жобалар
дайындау.
Бесінщі, мақта өнімдерінің ... ... ... ... оның ... мақта өнімдерінің сапасын халықаралық стандартқа ... ... ... өндіруші мен өңдеуші кәсіпорындарының арасындағы келіспеушілікті
тәуелсіз шешу;
• мақта өнімдерінің бәсекелестік стратегиясын ... және ... ... ... және өңдеушілерді қолдауды ұйымдастыру
мақсатында Оңтүстік Қазақстан облысында "Мақта ... және ... ... - несие" бөлімін ұйымдастыруды қажет.
Осы мәселелер Қазақстан ‡кіметі және уәкілетті ұйымдар жағынан оңтайлы
шешілсе, яғни өндірушілерге ... ... ... ... ... экономикалық кеңістікте өзінің тиімді нарығын жеңіп ... ... ... ... баға белгілеудің маңызы.
Мақта кластерінің негізгі мақсаты ... ... ... бәсекелестікке қабілетті және төтеп беретін түпкі өнім шығару.
Бәсекелестіктің тоғысу барысында ... ... ... ... ... ... Баға – тауардың бір өлшемі үшін төленетін және ... ... ... тауар құнының ақшалай өлшемі.
Нарықтық қатынаста төмендегідей негізгі бағалар қолданылады :
• тауар биржалық баға;
• бөлшек сауда бағасы;
• икемді баға;
• көтерме сауда ... ... ... шарт ... прейскуранттық баға.
Бұдан басқа да ондаған түрлі бағалар қолданылуы мүмкін, олар әрқайсысы
нақты экономикалық шаруашылық жағдайға байланысты қолданыс ... ... ... ... ... облысында қалыптасқан өндірістік-экономикалық
жағдайда, жоғарыда аталған өндірістік топтың бастамасы – ... ... ... болғаны тиімді. Ол үшін ... ... ... ... қарым-қатынас келісім шарттары,
өндірістің ашықтығы, басымдылықтар анықталып, түбегейлі ... ... ... ... ... ... жасалуы шарт.
Кластердің бастапқы тізбегін құрайтын шаруа (фермер) қожалықтарының өз
еркімен бірлескен қаумдастығының маңызы бар. Олар өз ресурстарын бірлестіру
жолымен ... ... ... ... сату және ... беру
стратегиясын жасайды, жарнамалар шығарады, бағаны белгілейді, жеткізіп беру
немесе сату ... ... ... ... ... және ... сату ... шетелдің озық менеджмент және маркетингтік стратегиясын,
жаңа тәсілдерді енгізудің тиімділігі зор. Ол үшін ақпараттық ... баға ... ... ... тиімді мезгілдерін анықтау
негізгі мақсат болады.
Елімізде ... ... ... ... құрылыс материалдар
кластерін жолға қою басты маңызға ие болып отыр, себебі елімізде кең түрде
қанат жайған ... үй ... ... ... және ... ... ... ірі қалаларда тұрғын үйлер мен көрікті ƒимараттар
салуға көптеп инвестициялар тартылып ... ... шешу ... ... ие ... құрылыс кластері жүйесін игерудің жобасы жасалды. ‡кімет
қаулысына сәйкес Астанада аймақтық даму ... ... ... ... 9 түрлі өнім шығаратын зауыт пайдалануға берілді. "Азия-
Ақмола" ... ... ... ... ... ... Ал "АмитехҚарасайПайп" кәсіпорны су ... мен ... шыны ... ... ... ... ... зауытының
өнімдеріне қазірдің өзінде сұраныс артып отыр.
Астанада индустриялық парк ашудың негізгі мақсаты – ... ... ашу. Бұл ... салу үшін 500 млн. АҚШ ... ... ... Құрлыс материялдарын өндіру ісіне қарқын ... ... ... ... орны ... болады. Парк салу үшін 480 гектар жер бөлінді.
Онда кәсіптік-техникалық мектеп жұмыс істейтін ... бір ... ... саяси бағыттарында алюминий кластері
Павлодар облысында отандық ... ... ... кластері
көмекке келмек. Облыс алдағы 10 жылда өнеркәсіп ... ... ... есе ... ... Бұл ... қол ... Қазақстанда салынатын
электролиз зауыты мүмкіндік жасайды. Жылына 125 мың тонна ... ... ... ... ... іске қосу 2007 ... ... жоспарланып
отыр. Зауыттың екінші бөлігі іске қосылған жағдайда 250 ... ... ... ... салу үшін қажетті инвестиция көлемі 850 млн. АҚШ
долларын құрайды. Осы зауыт ... ... ... ... ... ... ... оңтүстік батыс өңірінде балық кластері аграрлық
саланы индустрияландыру мақсатында ауылшаруашылық өнімдерін ... ... үшін ... ... ... Сондай бір бастама
бойынша Қызылорда облысының Арал ... ... ... ... ... ... зор ... айтады. Кіші Аралға су келуіне
байланысты және де басқа да су көздерінен ... ... ... ... ... ... болады деген болжам бар. Барлық өнім ... ... ... бұл ... ... ... бірнеше
есе арта түседі. Қазірдің өзінде балықты бастапқы өңдеу ... ... ... ... істеп тұр. Болашақта балық консервісін ... ... ... ... ... ... ... құрылысы қолға алынбақ.
Қорыта келе мен айтар едім:
Елімізде қысқа мерзім ішінде мемлекеттік даму институттарының жүйесін
қалыптастыра отырып нақты іс жүзінде өндірістік ... ... ... ... ... ... арқылы жүргізу керек. Даму
институттарының жалпы жиынтық капиталы 141 млрд. теңгеге ... ... Даму ... қазірдің өзінде 1 220,1 млн. доллар тұратын 75
жобаны қаржыландыруға көшті. ... ... ... ... не ... Республикасының Президенті Н. Ә. Назарбаевпен кездескен М.
Порттардің өзі айтқан “Осындай кең ... ... ие ... ... ... ... әр түрлі өндірістік салаларда қолдануына
болады” деді.
Менің ойымша Қазақстанда “медицина кластерін” ... ... ... ... ... ... тәжірибесімен бастау керек. Негізгі
орталықты Астана қаласынан бастау керек.
• Қаржы қорын жасау қажет. ... ... ... ірі компаниялар
спонор болуы керек.
• Астана қаласынан ... ... сай, ... ... ... ... тұрғызу қажет.
• Барлық медициналық іс–тәжірибелерді орталыққа жинау керек. Алдымен
Қазақстан бойынша, кейін шетелдерден.
... ... және ... ... ... ... көлемінде ... ... ... ... ... ... ... Қазақстанда өз орнын табуы үшін, алдымен ғылыми
орталықтар құру керек. Ал ... ... ең ... ... ... ... ... мен ғалымдар болуы керек.
Барлығы да қаржы көздеріне келіп тіреледі. Менің ойымша мемлекеттік
және ... ... бұл ... ... аспайды.
Кластердің басынан аяғына дейінгі үдірістің схемасы:
Пайдаланылған әдебиттер ... :
1. ... ... // N5, 2005ж // Алматы
2. Ақиқат // N5, 2005ж // Алматы
3. Транзитная экономика // N3, 2005ж // ... ... и ... // N3, 2004 // ... ... және ... // N6, 2005 // Алматы // 58-62 бет.
6. Аль Пари // N2,3., 2004ж // ... // 82-90 ... Аль Пари // N2, 2005ж // ... // 103 ... Егемен Қазақстан // 18.11.05. // 1бет.
9. Егемен Қазақстан // ... // 5 ... ... ... // ... // 3 ... ... саласы
Жоѓары оќу орындарыныњ, институттардыњ жобалары
Даму институттары
Билік
Бизнес
Ќ±ќыќ ќорѓаушы ±йымдарыныњ ... ... ... ... ... ... жєне басќа да ќаржылыќ орындар
Облыстыќ єкімшілік м‰шелері
Салаѓа ќажетті ж±мыскерлер
Технологиялыќ ќызметтер
Салаѓа ќажетті материялдар
Шыѓарылѓан µнім

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Германияның орталық Азиядағы саясаты (1992-2009 жж.)167 бет
Германияның Орталық Азиядағы саясаты (92-2009 жж.)137 бет
Б. Эльконин бойынша тұлға дамуы18 бет
Жаңа инновациялық ойлар енгізу9 бет
Мінез – құлық функциялары мен мінез – құлық дамуындағы үш саты15 бет
Мектеп психологының іс-қағаздары3 бет
Мектепке дейінгі мекемелердегі психолог қызметі5 бет
"Экономикалық жүйенің дамуы үшін қажетті алғы шарттар мен жағдайлар."4 бет
"экспертті жүйенің қолданылу аудандары"5 бет
N сызықты теңдеулерден тұратын жүйенің жауабын табатын программа құру15 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь