Мектеп жасына дейінгі баланың ойлауын дамыту

Тақырыбы:
Мектеп жасына дейінгі баланың ойлауын дамыту.
Кіріспе бөлім:
Ойлау. Ойлау туралы жалпы ұғым.
Негізгі бөлім: Мектеп жасына дейінгі баланың ойлауын, ой.өрісін дамытудың маңызы мен міндеттері.

І. Мектеп жасына дейінгі балалардың ойлауының түрлеріне сипаттама.
а) Көрнекі .бейнелі ойлау.
ә) Логикалық ойлау.
б) Көрнекі іс.әрекет ойлау.

ІІ. Мектеп жасына дейінгі баланың ойлауын дамытудың мәні мен жолы.

ІІІ. Ойлау әрекетін қалыптастыруда үлкендердің тигізетін ықпалы.

Қорытынды бөлім:
Мектеп жасына дейінгі балаларға ойлау қабілетінің қажеттігі.
І. Адамның өз өмір тіршілігімен күнделікті іс - әрекетінде әр алуан мәселелерді шешіп отыруына тура келеді. Осындай мәселелермен күрделі істерді шешіп отыруына ортамызда бізге әлі беймәлім құбылыстар мен сыры ашылмаған нәрселердің көп екендігін көреміз. Соған орай біз дүниенің сыр сипатын ұғыну үшін заттар мен құбылыстардың өзара қатынастарының құпиясын тереңірек білуді оларды айтып көрсетуді мақсат етеміз. Міне осындай мақсат мүдделерге жету жолында әр бір адам өзінің іс - әрекетінде заттар мен құбылыстардың белгісіз қасиеттерін, ерекшеліктерін кездестіріп отырады. Өйткені әлі шексіз, әлемдегі нәрселердің сырын құпиясын білу үшін ойлану толғануды қажет етеді. Мысалы: Оқушы оқу материалының мәнін түсініп, есеп шығаратын болса, мұның өзі оған жаңалық ашқандай болып есептеледі. Сонымен ойлау дегеніміз, элементтік жағдай мен ұштасқан тілмен тығыз байланыста психикалық процесс. Бір сөзбен айтқанда ойлау -сыртқы дүниедегі болмыстың жалпы жанама жолмен біздің санамыздағы ең биік сатыдағы ойына, ойлау адамның өмір тәжірибесімен практикалық іс-әрекеттер нәтижесінде пайда болып тікелей сезім процесінің шеңберінен асып түседі. Сыртта ауа -райын білу үшін мен үйден шығып білуім қажет, бұл айналадағы дүниені түйсікпен қабылдаулар арқылы, тікелей таңу жолы. Кейбір кезде біз сыртқа шықпай-ақ үйдің сыртына ілінген темометрді көріп-ақ ауа-райының қаншалықты жылы -суық екенін байқауымызға болады. Білудің мұндай түрін жанама түрде білу деп атаймыз. Білім алудың екінші жолы бұл неғұрлым күрделі бірақ оны алуға түйсіктермен қабылдаулар, заттар мен құбылыстар туралы дұрыс мәліметтер бере алмаған күнде мүмкіндік береді. Бір мысал келтірейік: Шыны стаканға ыстық су құямыз біз оны алдымен ыстық суды стакан сынып кетпесін деп аз -аздап құямыз. Осы нақты стаканның қалай боларын білмейміз бірақ ыстық құйғаннын стаканның сынатының талай рет көргенбіз. Стаканның сапасын / ыстыққа төзімсіздігің / мен барлық шыны стаканда болады деп қорытамыз.
1. К. Жарыкбаев Психология
2. А.П. Усова Балабақшада тәрбиелеу
3. В.С. Мухина Педагогикалық және жас ерекшеліг психологиясы
4. Т. Тәжібаев Жалпы психологиясы
5. Л.А. Венгер
В.С. Мухина Психология
6. Алдамуратов Жалпы психолгия
7. О.С. Багданова Адамгершілікке тәрбиелеу бағдарламасы
8. Ж. Аймауытов Психология
9. Жарыкбаев Жалпы психологиясы
10. Қазақтың мақал-мәтелдері.
        
        Баланын өміріндегі барлық ерекшеліктері тек қана ойлау  арқылы  жүзеге
асады. Ата -ана ... ... ... тек қана жақсылықпен
өсуіне ... ... ... мен даму бұл тек қана ... іске ... ... 2030 жыл
Жоспар:
Тақырыбы:
Мектеп жасына дейінгі баланың ойлауын дамыту.
Кіріспе бөлім:
Ойлау. Ойлау туралы жалпы ... ... ... ... ... баланың ойлауын, ой-өрісін дамытудың
маңызы мен міндеттері.
І. Мектеп жасына дейінгі балалардың ойлауының түрлеріне сипаттама.
а) Көрнекі ... ... ... ... ... ... ойлау.
ІІ. Мектеп жасына дейінгі баланың ойлауын дамытудың мәні мен жолы.
ІІІ. Ойлау әрекетін қалыптастыруда үлкендердің тигізетін ықпалы.
Қорытынды ... ... ... ... ... ... қажеттігі.
І. Адамның өз өмір тіршілігімен күнделікті іс - ... ... ... ... ... тура ... Осындай мәселелермен
күрделі істерді шешіп отыруына ... ... әлі ... мен сыры ... ... көп екендігін көреміз. Соған
орай біз ... сыр ... ... үшін ... мен ... ... құпиясын тереңірек білуді оларды айтып көрсетуді
мақсат етеміз. Міне ... ... ... жету жолында әр бір
адам өзінің іс - ... ... мен ... ... ... ... отырады. Өйткені әлі шексіз,
әлемдегі нәрселердің сырын ... білу үшін ... ... ... ... ... оқу ... мәнін түсініп, есеп шығаратын
болса, мұның өзі оған жаңалық ... ... ... ... ... элементтік жағдай мен ұштасқан тілмен тығыз байланыста
психикалық процесс. Бір сөзбен айтқанда ... ... ... болмыстың
жалпы жанама жолмен біздің санамыздағы ең биік сатыдағы ойына, ... өмір ... ... ... ... ... болып
тікелей сезім процесінің шеңберінен асып ... ... ауа ... ... мен ... шығып білуім қажет, бұл айналадағы дүниені түйсікпен
қабылдаулар арқылы, тікелей таңу ... ... ... біз ... ... сыртына ілінген темометрді көріп-ақ ауа-райының қаншалықты жылы -суық
екенін байқауымызға болады. Білудің ... ... ... ... білу ... ... алудың екінші жолы бұл неғұрлым күрделі ... оны ... ... ... мен ... ... ... мәліметтер
бере алмаған күнде мүмкіндік береді. Бір мысал келтірейік: Шыны стаканға
ыстық су құямыз біз оны ... ... суды ... ... ... деп аз
-аздап құямыз. Осы нақты стаканның қалай ... ... ... ... ... ... ... рет көргенбіз. Стаканның сапасын /
ыстыққа төзімсіздігің / мен барлық шыны стаканда ... деп ... күн ... ... болса», «бөлшектеніп сыну», «салқын
болса, «бүтін күйінде сақталу» қасиеттерін есте сақтамай ... ... ... фактілермен құбылыстарды дерексіздендіру, қорыту жанама
түрде жүргізу ... ... және ... ... ... ... қол ... таным процесі ойлау деп аталады.
Ойлаудың физиологиялық негіздері - үлкен мен ... ... ... нерв ... Бұл ... рефлекстер екінші
сигналдардың әсерінен туады, екінші ... ... ... ... ... ... сигнал системасы негізінде ... ... ... ... ... ... бір-бірімен тығыз байланысты,
екінші сигнал системасының екеуінде қоршаған дүниеден ... ... ... сөздердің адамдар үшін реалдық маңызы, егер адам олар арқылы қандай
да бір нақты заттар мен ... мен ... ... онда ... ... ... ... қалады.
Ойлаудың әлеуметтік тегі жоғары да айтылғандай біздің ой ... ... ... табылатыны сөзбен тығыз байланысты. Адам ойлаған
кезде ол өзінің ойын атап ... ... ... ол ... айтып отырған кең өрісті сөйлем формасында
жасалады, ... ... ой ... ... ... ... ... Сөйтіп біз бұл іштен айтуды әрқашан
байқай бермейміз. Ойлау жемісінің сабақтастығы оны кейінгі ұрпаққа ... сөз ... ғана ... ... Бұл ... ... ... ойы ғылымды техниканы және мәдениетті жасай алмаған болар еді. Ойлау
қорытындысының ауызша және ... ... ... өтілуіне балаларға бұрын
қол жеткен білімді дайын күйінде бере ... және ... өз ... ой
әрекет жасауға ұмтылдырады сөйтіп ойдағыдай оқытуға мүмкіндік береді. Ой
әрекеті процесінде адамдарды ойлаудың әдістері ... ... ... ... ... мына ... келуі мүмкін:
І. Анализ және синтез. Қандай да затты ... ... ... біз ... ... бөлеміз сонан кейін олардың әрқайсысын
жеке ... ... ... соң бұл бөліктердің атқаратын қызметтері
айтылады. Бүтінді бөлшекке бөлудің мұндай әдісін ... ... Ал ... ... адамға ой операциясын жасауға тура келеді. Заттық жеке
бөліктен ... ... ... ... де тура келеді. Егер
өсімдіктің жеке ... ойша бір ... етіп ... ол туралы
түсінік ала алмаймыз.
Жеке элементтерді немесе бөлімдерді бір бүтін етіп ... ... ... бен ... -ойлаудың аса маңызды әдістері. Ойлаудың көптеген
әдіс ... ... ... ой ... ... ... айтқандай аналитикалық
синтетикалық әрекет. Ойша анализ және синтез ... ... ... ... болу ... туды. «Жаңғақты шағудың өзі, »-деп жазды
Энгельс ... ... ... бен ... ... ой
операцияларында творчествомен байланыста және күрделі ой ... ... ... - бұл заттар мен ... жеке ... ... ұқсастықпен айырмашылықты белгілеу. ойлау
процесәнде салыстырудың маңызы зор. К.Д. ... ... ... ... ... ... дүниедегінің бәрін біз тек салыстыру
арқылы білеміз » деп есептеді.
ІІІ. ... және ... ... ... ... заттардың
бір қатар белгілеріне немесе сол заттардың өздеріне көңіл аударуға қандайда
бір белгісін немесе қасиетін ... алып ... тура ... ... ... көзіне жақсы көрінетін түс ретінде жасыл түс туралы айтып
жасыл түспен боялған нақты затты ... ... ... ... ... маңыздырақ» -дейміз, бірақ нақты қай күш туралы әңгіме болып
отырғанын ... ... ... ... күші ме т.с. ол жағын
түсіндіріп жатпауымызға болады.
Заттарды бір қатар қасиеттерін ойша ... ... ... бір ... ... ... ... алып қарауда абстракциялау
деп ... Ал егер біз ... бір ... айтсақ немесе ол заттың нақты
белгісін атап көрсеткен мұнда нақтылау деп ... . ... ... ... яғни ... қасиеттері бар заттарды,
құбылыстарды ойша ... ... ... ... «метал»
деген ұғымды ... бұл ... ... ... шойынның, мыстың т
.б. ортақ белгілерін бөліп алып қарап оларды біз ... ... ... ... ... ... қорытуда әрқашан мәнді белгісі алына бермейді. ... ... ... ... бір ... ... шамамен
дұрыс жасау үшін ол таптың жүздеген адамдарына өте ... ... ... деген болатын. Ойлаудың негізгі формалары бір нәрсе туралы ойлағанда
әрқашанда ұғымға сүйеніп отырамыз.
Ұғым ... зат ... ... туралы оның жалпы сондай-ақ мәнді
қасиеттерін бейнелейтін ой. Егер мен ... бар төрт ... ... ... бұл ... не үшін жасалғанын түсінемін, ... стол ... ... Ұғым ... ... болып табылатын елестен ерекше, ... үй ... ... мен нақ осы үйді ... ... ... тұрамын. Бірақ мен «Үй адамның баспанасы» деп ... ... бір үйді ... Кез ... үй жөнінде қорытылған ұғымды
пайдаланамын. Сонда ұғым елестен гөрі ... ... ... мың ... бар ... ... көре ... бірақ мың бұрыш
деген ұғым бар, біз ... ... ... ... ... білеміз. Мысалы: Далада «жаңбыр жауып ... ... ... жоқ» ... ... ... -ойлау формасы, мұнда бір нәрсе мақұлданады не
теріске шығарылады, пікірде көбінесе ... ... ... ... ... ... заңы туралы ғылым». Бір немесе бірнеше
пікірлерден жаңа ... ... ... ... ой ... ... Ой ... индуктивтік және дедуктивті болып бөлінеді.
Индукция ... -бұл ... ... ... ... 1 ,2, 3, 4, т.б. ... ... соншалық жеңіл болатыны анықталғаннан ... ... ... ... ... да өзі ... шығарған судың
салмағы қанша ... ... ... ... ... қорытынды
жасалады.
Дедуктивті ой қорытындылары немесе әдетте айтыларындай дедукция
денгеніміз -бұл ... ... ... ... есептеледі. Мысалы:
Қандай дене біткеннің бәрі қызса үлкендігін ... ... ... ... де ... уақытта біраз қызарады ... ... ... ... ... ... ... мысалы геометриядағы теорема
дәлелдері және белгілері алдағы ережелерге негізделген бірі ... туып ... ... ... ... Ойды байқау және
эксперимент әдістері мен зерттеуге болады. Адам қалайша ... ... ... ... Міне ... ... зерттеуге болады.
Мәселен жазушының, ғалымның шығармашылығын, сөз ... ... ... ой түйінділерін зерттеу барысында көптеген мағлұматтар
алуға болады. Әрбір ұғымның маңызын ... ... ... ... ... байланысын, қатынасын ешуақытта ашуға болмайды. Адам
талқылау арқылы ғана бір ұғымға келеді. Талқылау әр кезде ой әрекеті ... ... үшін адам ... ... ... салыстырып
оларды бөлшектеп не болмаса біріне қосып оларды абстракцияға айналдырып не
болмаса ... ... ... айырмашылықтарын белгілеп
отыруы тиіс.
ІІ. Мектепке дейінгі балалардың ... мен ... жеті ... ... ... отырып зерттелетіні мәлім. Баланың ойлау әрекеті үнемі
дамып мазмұны жағынан өрістеп отырады. Сәбилік ... ... ... негізі қаланатынын өзіміз білеміз. Балалар сыртқы бағдарлау іс-
әрекетімен заттар мен құбылыстар ... ... мен ... ... ететін мәселелерді шешуден бейнелерді пайдалана отырып
қарапайым ойлау іс-әрекеттердің көмегімен ойша ... ... ... балалардың ой қызметіні мынада: Олардың білімі мен заттар ... ... ... мен ... білуден емес, айналадағы болмыс
обьектілеріне қызығудан ... ... ... ... мен
құбылыстарға тек қана қызықтырып қоймайды, ... ... ой ... тілін жетілдіру арқылы олардың ойлауын да дамытады. Бірақ ... өте аз. ... ... ... дамитындығын ұмытуға болмайды және
логикалық сын көзбен қарай отырып, ойлауға ... ... ... ... ... ... формасы қалыптасады.
Сәбилік шақтың аяғында бала заттар мен ... өзге ... ... ретінде қолдануын игере бастаған кезде ... ... ... игерудің бастамасы жататынын білеміз.
Мектепке дейінгі балалардың ой ... ... ... ... мен ... мен ... ... қатынасы мен байланысын білуден
емес айналадағы болмыс обьектілеріне қызығудан басталады. Тәрбиеші
балаларды ... мен ... ... ортаға тек қана қызықтырып
қоймай, сонымен қатар ... ... ... ... ... ... дамытады. Мектепке дейінгі балалардың ой қызметінің ерекшеліктері
өзара қатынасымен байланысын ... ... ... ... қызығудан басталады. Мектепке дейінгі ... ... ... ... арасындағы ... бөлу мен ... ... ететін күрделі де сан ... ... ... тура келеді. Ойында, ... ... ... еңбек және оқу тапсырмаларын орындауда бала үйреніп
алған іс-әрекеттерді жай ғана пайдаланып қоймайды, жаңа ... ... ... ... ... өзгертеді.
Балалар саздың ылғалдық дәрежесі мен оның бейімдігін, ... мен оның ... ... ... ... оның ... жоғары
секіру күшінің дәрежесі арасындағы т.б. байланыстарды ... ... ... ... ... өздерінің іс-әрекеттерінің нәтижелерін
алдын -ала көріп, жоспарлауға мүмкіндік береді.
Ойлаудың ... ... ... ... ... ... практикалық іс-әрекеттерінен шығатын міндеттерді ... ... ... тану үшін кеңірек пайдаланады.
Бала алдына танымдық міндеттер қоя бастайды, байқалған құбылыстарға
түсінік іздестіреді. Мектеп ... ... ... ... ... ... үшін өзіндік эксперименттер «жасауға кіріседі»,
құбылыстарды бақылайды, оларды талқыға ... ... ... Балалар
өз тәжірибелерімен байланысы жоқ құбылыстар жөнінде, олар ... ... де ... оқып ... кітаптардан да пікірлесу
мүмкіндігін алады. Мысалы: Әділет өзінің үлкен ағысының қағазды орап ... ... соны бұл да ... ... ... ... ... қолының дірілдегенін байқайды. Бұл экспериментті басқа да өздерінің
жолдастарына жасауды ұсынады. Әрине балалардың ... ... ... шыға ... ... ... ... мен тәжірибесі жетпейді.
Мектеп жасына дейінгі балалар ... ойда жоқ ... ... және ... үлкендердің күлкісін келтіреді.
Мектеп жасына дейінгі балалар заттардың ең қарапайым көзге анық
көрінетін ... мен ... ... ... анағұрлым
күрделі және байланыстықтарын түсіне білуге көшеді. ... ... ... бірі ... мен ... қатынасы. Мектепке дейінгі түрлі
жастағылар өздерінің көз алдында өтіп жатқан құбылыстардың себептерін қалай
анықтайтынын үш ... ... ... ... белгілі бір себептердің
табатындығын көрсетеді.
Ал ... ... төрт ... балалар заттардың себептері
заттардың өздерінің қасиеттерімен байланыстылығын түсіне бастайды. Мектепке
дейінгі ересек балалар заттардың ... ... ... ... ... ... тұрақты қасиеттерін де көрсете бастайды. Қайсібірі
құбылыстардың қалай өтетіндігін ... ... мен ... ... ... мектепке дейінгі ересектерге құбылыстар себептері
жөніндегі ... ... ... ... сол ... дұрысырақ
түсіндіруге мүмкіндік береді.
Эксперименттердің бірінде мектепке ... ... ... ... соң бірін көрсетіп, қалқитыны немесе бататыны ... айта білу ... ... ... ... көрсетіп тастағанда,
ол бататындығын атап көрсетті, өйткені ол темірден жасалған. Ал енді ағашты
көрсетіп суға ... бала оның суға ... ... ... ... ол ... ... жеңіл жеген мағынада. Ал ендігі ... ... ... ... мұны бала ... деп тұжырымдады,
себебі ол темірден жасалған деген болатын, бірақ ол қалбыр ... ... ... де суға ... ... ... айтып
түсіндіру қажет, өйткені қалбыр іші қуыс немесе бос, сондықтан ... ... ... ... ... соңында кейбір механикалық,
физикалық және ... ... мен ... ... ... ... ететін біраз күрделі міндеттерді шеше білу дами ... ... ... ... мына ... ... ... дәрежеде шеше
алады.
Орманда екі аңшы келе жатты, күн батып бара жатқан сәт еді, ... әлі алыс ... екі аңшы ... ... ... ... Олар
қарды таптап, баспана жасай бастады. Осы сәтте аңшылар шай ... келе ... ... еш жер таба алмайды. Дегенмен екінші аңшы өзінің тапқырлығымен су
тауып келетіндігін айтып қолына шәйнекті ... кете ... ... ... қойылады, қайдан аңшы су әкелуі мүмкін, өйткені еш ... не ... не су жоқ ... ... ... балалар бұл шешімді
қалай табу керек.
Баланың ойлауына түсінікті міндеттер ... ... ... ... ... жаңа ... игеруімен байланысты.
Шындығында қардың суға айналатындығын білмейінше аңшылар ішетін шай
жөңіндегі, тапсырманы немесе ... ... ... тегіс бет арқылы,
қозғалыс оңай ... және ... ... ... ... ... ... емес.
Білім алу балалар ойлауын дамытудың міндетті шарты болып табылады.
Білім қорының біраз артуы, әлі ойлаудың дамуын ... ... ... өзі, ойлаудың нәтижесі болып табылатынын ойлау міндеттерін
шешеітін іс ... Егер бала өз ... ... ... байланысты болып келетін
оған үлкендер көрсеткен ... мен ... ... білуіне
бағытталған ойлау іс-әрекеттерін орындай білмейінше үлкеннің түсіндіруінде
ұқпайды. Өз тәжірибесінде ешбір сабақты ала-алмайды. Игерілген жаңа ... одан әрі ... ... ... іс-әрекеттерінің жаңа міндеттерін шешуде пайдаланады.
Бала қандай білімді ... ... ... ... ... оның ... игеретіндігіне байланысты, ойша бейнелермен іс-әрекет ... бала ... ... іс-әрекеттермен оның нәтижесін көз алдына
елестетеді және осы жолмен өзінің алдында ... ... ... Бұл
өзімізге таныс көрнекі бейнелі ойлау. Белгілермен іс -әрекеттерді орындау
нақтылы заттарды дерексіздендірудірек ... ... мен ... ... ... ... ... ойлау болып табылады.
Зерттейтін ережелерге бағынады, сонымен ойлау міндеттері қабылданып
отырады. Ойлаудың қалыптастыруды талап ... ... және ... ... шешу мүмкіндігі жағдай мен заттар, құбылыстардың шешімі
үшін мәнді әрі ... ... ... ... ... де байланыстыра білу мүмкіндігіне тәуелді.
Егер бала осындай жағдайда ... ... ... ... ырықсыз оның қалқып жүретінін немесе батып кететінін алдын
ала айтуға тырысса ол тек кездейсоқ шешімді ғана ... ... , ... ... ... шынында жүзу үшін айтарлықтай мәні жоқ. И.М.
Сеченов айтқанда «Сәбидің ... ... ... ... тек ... ағзаның қарқынды дамуы» -деп көрсеткен. Баланың ойлауының дамуы
әр кезде дүниетанымының әсерінен ... Бұл ... Н.Н. ... және А.М. ... көрсете білген. Бала әр кезде есепті де басқа
заттармен құбылыстардың ... ... ... ... ... мен ... ... көре біледі. күнделікті өмірде бала әр
түрлі.
Күнделікті өмірде әр түрлі ... мен ... мол ... өзі шеше ... ... ... ... экспериментіне
сүйеніп сол эксперимент арқылы біз баланың ойлауының дамуын нақты біліп
отырамыз. ... А.А. ... ... жүргізгенде мынадай
қорытындыға келді, 1ж 4 ай баламен 2ж7 ай ... ... ... ... түрі ... жоғарырақ стол үстінде тұрған вазадан конфетті
алуға бұйрық береді. Бірақ ... бұл іс ... ... бірі сонымен
қатар баланың бойы да жетпеуі мүмкін. Бірақ осы бұйрықты қайталап «қолынды
соз», «төңкеріп алма», деген ұғымдары 7-9 ... ... ... ғана
жүзеге асуы мүмкін. Дегенмен бала 2-7 күн ... ... ... ... ... ... бала еске ... арқылы ғана бұйрықты бұрынғысынша
атқарады.
Мектепке дейінгі балалық шақта балаларды ойлаудың тек қана бір ... ... ... ... ... , сөйлемдермен ғана ойлау ... ... ... ... сөз ... ... үшін ... дүниемен
тығыз қарым-қатынаста болуы қажет. Ойлау барысында бірінші ... ... ... Жай ғана ... ... бала ойлау жүйесін
арттырып отырады. Баланың үлкендермен жинаған қорын тәжірибесіне ... ... ... ... ... ... ... 4 жасар бала «доп»,
«машина», «ыдыс» деген ... ... әр ... кездестіретініне көзі
жетеді. Мұнда балалар бақшасында, досының үйінде, ал 1,5 жастағы баланың
ойлауы тек өзінің ... ... бұ ... ... ... тек ... ғана ... ал «шуба» десе бала тек ғана ... ұзын ... ... ... біз күнделікті жүргізе алуымызға болады.
Мектепке дейінгі шақта балаларда екі түрлі операция қатар ... ... ... ... ал ... ... ... табылады. Бұл
операциялар форма мен көлемге байланысты жүзеге асырылып отырады. Салыстыру
мен ажыратуға мысал: 2 ж3 ... ... ... Эльдана сенің мамаң мен
тәтеңнің көйлегі бірдей, / ... ... ... де ... ал ... ... ... әр түрлі / бұл кезде Эльданаға үлкен де күрделі шешім
қабылдауы қажет екендігін көріп тұрмыз, өйткені ... бәрі ... ... ... ... ... бере алмайтындығына біздің көзіміз
жетеді. Бірақ түсіндіру барысында Эльдана жетістікке жете отырып, ... ойын ... ... ... ... ... ойлауының түрлері әртүрлі
болып қалыптасады, баланың ең алғаш біз көрнекі ... ... одан ... ... ал одан соң көрнекі ... ... ... ... ... мінез-құлқының қоршаған дүниеге деген
білімін арттыруға болады.
а) Бейнелі ойлау -мектеп жасына ... ... ... ... Ол
қарапайым формалар сәбилік шақта көріне бастайды. Баланың ... ... ... ... қолдану мен байланысты шағын ауқымды
практикалық мәселелерді шешуде байқалады.
Қарапайым мысал ретінде ... ... ... ... атауға
болады. Іс-әрекеттің тікелей нәтижесі доптың қабырғаға ... ... Ал ... нәтижесі баланың қолына доптың оралуы. Мектепке дейінгі
кішкентайлар мұндай ... ... ... ... жәрдемі мен
яғни көрнекі бейнелі ойлаудың денгейінде шешеді. ... ... ... ... ... ... жасай отырып бала заттармен жасалатын
нақты іс-әрекетпен оның нәтижесін көз ... ... және осы ... ... тұрған міндетін шешеді. Көру арқылы пайда болады. Жанама
нәтиже беретін мәселелерді ... ... ... ... жаңа түрі
қалыптаса бастайды, мұны көрнекі схемалық деп атауға да ... ... ... ... ... ... ... ниетіне
байланыссыз-ақ обьективті өмір сүретін байланыстар мен қатнастарды
бейнелеуге ... ... ... Көрнекі схемалық ойлау бейнелі
сипатты сақтайды, бірақ бейнелердің өзі ... ... ... ... ... мен олардың қасиеттері емес олардың арасындағы байланыстар
мен қатынастар сипатталады. Схемаланған бейнелерді жасау және оны ... бала ... ... ... ... ... ... негізделген
ойлау іс-әрекеттері заттардың байланыстары мен қатынастарының күрделі
түрлерін мектеп ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Қорытылған білімді меңгеру мен пайдалануға ... ... ... ... Мектеп жасына дейіңгілердің бейнелі ойлауын дамыту бірден
бір бағыт болып есептелінеді. Ойлаудың көрнекі схемалық формалары ... ... де ... ... ... байланыстары мен
тәуелсіздіктерін әкеліп жеткізеді. Сонымен қатар міндетті шешу немесе ішкі
іс-әрекет жасау нәтижесінде ... бала ... ... ... ... деп
атаймыз.
ә) Дайын байланыстарды немесе үлкендер көрсеткен байланыстарды пайдаланудан
оларды өзі орнатуға көшу -бала ойлауын дамытудың маңызды басқышы. алғашында
жаңа ... ... іс ... ... ... арқылы жүзеге асады, сонын
өзінде балаға кездейсоқ жағдай көмекке келеді. Баланың ... ... ... көмегімен орындалатын ойлаудың түрін көрнекі іс-әрекет ойлау
деп атаймыз. Балалар көрнекі іс-әрекет ойлауын қоршаған дүниеде ... ... ... ... үшін пайдаланылады. Кейбір ... ... ... ... ... ... көмегі
арқылы қол жетеді. Дегенмен бұл әрекеттердің қабылдау қызметінің қалыптасуы
үшін негіз болып табылатын ... ... ... бар. ... сыртқы қасиеттерін анықтауға және есепке алуға ... ... ... ... ... бір ... ... мүмкіндік беретін
байланыстарды іздестіруге бағытталған. ... ... ... ... ... ішкі ... ... жасау үшін бастапқы пункт болып
табылады. Сәбилік шақтың өзінде-ақ балада сырттай байқап қарамастан іштей
ойша орындайтын ... ... ... Мысалы: Таяқты жеке заттарды
жақындатып алу үшін пайдаланған бала, бұл ... ... рет ... ... ... ... алу үшін де пайдаланады. Процесс барысында ... ... ... оның ... ... ... оның бейнесімен
заттар мен іс-әрекет жасайды. Заттардың функциясына қарай қорытынды жасау
алдымен іс-әрекет үстінде пайда болады да, сөз ... ... ... ... ойлау баланың ең біріншіден ақыл ойының дамуына көмектеседі.
Болашақ сәбилер тәрбиелеу ... ... ең ... өзінен тәрбиені
бастау керек.
б) Логикалық ойлауды дамыту үшін ... ... ... ... Бұл уақытта бала бір затты белгілеуге өзге бір заттың, суреттің
көмегімен оның орнын ... ... ... ... ... және әсіресе көрнекі -бейнелі ойлау сөйлеумен ... ... ... ... ... ... ... жасайды.
Олардың алдына практикалық және танымдық міндеттер қояды, оларды ... ... ... сөз арқылы айтып жеткізетіндері, әлі де ... ... ... бар ... ... ... ... алмайды. Ұғымдарды
қалыптастыру үшін түсініктерді қалыптастыра алады. Ұғымдардың өзінде ... ... ... ойлаудың логикалық формаларын да балалар
ғылыми білімдер негізін игеру барысында меңгереді. Нақтылы ... ... ... жүгіртумен алмастыру, сол іс-әрекеттің барлық негізгі
кезеңдерін сөз арқылы көз алдына елестету бала үшін ... саты ... ... ... ... ... ... ойлау іс-әрекеттерінің
ерекше түріне математикалық ... айта ... ... да бала
толығымен логикалық ойлауды меңгерді дей қою бұл өте қате шешім.
психикалық дамудың жалпы ... ... ... бейнелі
ойлаудан жоғары тұруының мәнін түсінуге болады. Логикалық ойлау бейнелі
ойлау негізінде қалыптасады, ... ... ... ... ... ... де ... тезірек логикалық ойын қалыптастыру деген
мағынаны білдірмейді. ... ... ... ... ... ... жүргізілуі қажет екендігіне біз тоқтала кетуіміз керек.
Дамыған көрнекі-схемалық ойлау, логикалық ойлау ... ... ... ... ойлауды толығымен игеріп болған сәтте ... ... өз ... ... ... ... ... баланың
өмірінде үлкен атқарады. Баланың қарым-қатынас жасауына, сурет салуына,
құрастыруда т.б. міндеттерді жоғары дәрежеде дамып ... ... ... ... ... болғанда / санды толықтай меңгеруінде/ пайдалана
білу қажет. Осымен соны бала ... ... етіп ... ... логикалық ойлау дегеніміз -бейнелер мен іс-әрекеттерді
орындау, нақтылы заттардан деректерді ... ... ... ... мен ... ... ретінде пайдаланылады. Белгілер мен ... ... мен ... ... ... ... болып табылады.
Логикалық ойлауды мектеп ... ... ... түгелдей
қалыптастыруға белсене көмектесу қажет ... біз ... ... ... бала тез меңгере қоймаған мен де бірте-бірте менгеріп алуына
көмектесу қажет.
2.Мектепке дейінгі шақта баланың ... ... ... ... ... ... ... ересек адамдардың миының салмағынан
жақындап 1200-13500 граммға дейін жетеді. Баланың әр бір ... ... ... ... өрістей бастайды.
Қазіргі кезде бала организмінің қарқынды даму заңдылығына сүйеніп осы
6 жастан бастап оқыта бастаймыз Республикамызда халыққа білім беру ... әрі ... жас ... ... ұзақ ... арналған
бағдарламалық жобасында баланың мектепке барып ... 7 ... ... ... шешім баланың табиғи дамуын дұрыс бағалап, оның ... ... ... кең өріс ... даусыз. Мектеп жасына дейінгі
балалардың ойлау жүйесін ақыл-ойын дамытудың бір сыпыра тиімді ... ... ... ... даму ерекшеліктерін
салыстыра отырып іздестіру ... ... ... ... балалардың ойлау
әрекеті олардың ... өмір ... ... ... ... түрлі заттарды ұстап олармен қарым-қатынас жасау барысында ... ... ... ... ... ... балабақшада өтілетін
сабақтарда ойындарда әсіресе, танымын өрістетіп есептеу тәсілдері бейнелеу
өнерімен ... ... салу мен ... ... ... ... ... мол дидактикалық ойындарда әр бір ... ... ... ой ... ... Өздеріне мазмұны бұрыннан
ертегілермен әңгімелер кейіпкерлері бейнесін кескіндеуге ... ... ... ... қиялының дамуы олардың өздеріне
бұрыннан таныс заттардың жаңа бір қырлары ... әсер ... ... ... ... ... Бала күнделікті өмірде өздерін қоршаған
ортадағы бейтаныс заттармен де жиі-жиі ... ... Сол ... ... ... ... ... мәселелердің сыры балаға мүлде
түсініксіз болып қалуы мүмкін.
Дегенмен бала күнделікті өмір ... сол ... ... ... ... қалған құпияларды қалай да танып білуге ұмтылуы ... ... ... ... пайдалы әсерін тигізеді. Бұл ... ... ... ... оның ... айқындығы, оның ұшқырлығын
жетілдіре түседі. Баланың ... ... ... тек оның білім
көлемімен ғана емес сонымен оның өсіп жетілуіне оған әлі де ... ... ... ... анықталады. Баланың өсіп жетілуіне және ой
өрісінің дамуына қоршаған ортамен ... ... ролі де ... ... ... ... балалық шақта баланың өсу қарқыны қалай бағыттаса
солай формалары бір денгейде жетіліп отырады.
3.Мектеп жасына дейінгі балалардың ... ... ... ... ... ... өмірдегі іс-әрекеттеріне еліктеп
отыруының ерекше ... ... ... мен ... ... ... қоршаған ортадағы заттар мен құблыстар ... ... алып ... жинақтайды.Әр түрлі әрекеттер жасаудың әдіс-
тәсілдерін менгереді. олардың ... ... пен ... ... Ең ... ... ... үлкендердің еңбегі өте көп.
Ал баланын үйренуіне мұндай білім ... ... өте ... ... ... түрде әдіс-тәсілдерсіз -ақ күнделікті өмір ағысымен
орайласып жүзеге асады.
Баланың ... ... ... ... ... ... ересектердің ролі маңызды. ... ... ... ... ... үлкендермен тығыз қарым-қатынаста болғанын білуге болады.
Баланың ақыл-ойының даму денгейі тек оның білім ... мен ғана ... ... өсіп жетілуіне балаға беймәлім жүйесін ... ... ... Осы ... ... ой ... жете бермейтін
құбылыстарды кездестіргенде ... ... «не ... «ол ... ... жиі ... Ересектерге қойылатын ондай сұрақтар баланың
танымдық әрекеттерін дамытып, ... ... ... ... мен
мағлұматтарын өрістетіп ... ... ... ... деген
құштарлығын оның дүниетанымымен ойлау әрекетін дамыту жолындағы қозғаушы
механизм деп санау керек.
Ересектер сәбиге ... ... ... ... мен ... мақсат қоя
білуге дағдыландырады. Ойлау баланың іс-әрекет жасауы мен ... ... ... ... жетіледі.
4.Мектепке дейінгі балаларда балабақша да болсын не болмаса отбасында
болсын ойлау ... ... өте ... ... бала әр кезде
ақыл ойын жинайды» демекші баланың ақыл ойының ... мына ... ... ... ... ... орта өлі ... болсын,
мейлі ол тірі болсын бірақ біз балалардың толығымен ойлау ... ... ... ... ... денгейде назар аудара алуымыз қажет. ... ... ... ... ... ... тығыз байланыстағы
психикалық процесс.
Балалрмен ойлайды, ... ... ол ... Кеудеге ақыл ойлайды.
Тұяқбай Манашұлы
Қолданылған әдебиеттер:
1. К. Жарыкбаев ... А.П. ... ... тәрбиелеу
3. В.С. Мухина Педагогикалық және жас ... ... Т. ... ... ... Л.А. ... Мухина Психология
6. Алдамуратов Жалпы психолгия
7. О.С. Багданова ... ... ... Ж. Аймауытов Психология
9. Жарыкбаев ... ... ... ...

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мектеп жасына дейінгі балалардың таным үрдісінің дамуы30 бет
Мектеп жасына дейінгі балалардың ойлауын дамытудың психологиялық негізі41 бет
Мектеп жасына дейінгі балалардың бейнелеу және құрастыру әрекеттерін дамыту90 бет
Мектеп жасына дейінгі балалардың музыкалық қабілеттерін дамыту ерекшеліктерін талдау20 бет
"тірек- қимыл жүйесі, жас ерекшелігі. баланың аяқ киіміне, жеке басына қойылатын гигиеналық талаптар."20 бет
"тірек-қимыл жүйесі,жас ерекшелігі.баланың жеке басына қойылан гигиеналық талаптар"9 бет
1. Тірек-қимыл жүйесі және оның жасқа байланысты ерекшелігі. 2. Баланың аяқ киіміне, жеке басына қойылатын гигиеналық талаптар.3. Балалардың дене тәрбиесін ұйымдастырудың күнтізбелік жоспарын жасау5 бет
Адам болмысы мен ойлауының жалпы формалары29 бет
Ана мен баланың денсаулығы8 бет
Бір жасар баланың дене даму ерекшеліктері8 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь