Ұдайы өндіріс теориясы

КІРІСПЕ 3

1. ЭКОНОМИКА ІЛІМІ КЛАССИКТЕРІНІҢ ЕҢБЕГІҢДЕГІ ҰДАЙЫ ӨНДІРІС ТЕОРИЯСЫ 4
2. ҚОҒАМДЫҚ ҰДАЙЫ ӨНДІРІСІҢ ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ПРОПОРЦИЯСЫ 6
4. ҚОҒАМДЫҚ ҰДАЙЫ ӨНДІРІС ТИІМДІЛІГІНІҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРІ 13

ҚОРЫТЫНДЫ 16
ҚОЛДАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР 17
Өндіріс әрдайым токгамауы керек. Өндірілген материаддықжәне рухани игіліктер тұтынылады. Адамдар өмір сүруі үшін, еңбек істеуі үшін тағам өнімдеріне, киімге, тұрғын — үйге және тағы басқаларға ие болу кажет. Қоғам өндірісті бір жылға ғана емес, бір айға токтатса, онда онын жойылуы әбден мүмкін. Өндірістін ең басты міндетіне айкындылығына, оның үздіксіздігі және түракты түрде түрленуіЗнде. Өндіріс процесінің коғамдык түрі кандай болмасын ол алдыменен үзіліссіз болуы керек, яғни белгілі бір сатылары кезеңмен қайталанып және кайта кайталанып жүріп отыруы кажет. Өндіріс процесінің түракты кайталануы және узіліссіз жанғыруы ұдайы өндіріс деп аталады.
Ұдайы өндірісті екі типке бөліп қарайды: жай және ұлғаймалы. Өндіріс процесінін көлемі мен ауқымыныц узіліссіз өзгермеген күйде жаналануын жай удайы өндіріс дейміз. Өпдіріс процесінің көлемі мен масштабынын еселене үзіліссіз кайталануы және жаңғыруын ұлғаймалы ұдайы өндіріс дейміз.
Жай ұдайы өндірісте өндіріс нәтижесінде алынған қосымша құн өндірушінің өзіндік тұтынуына жұмсалады. Егер қоғам жай ұдайы өндіріс шеңберінен шыға алмайтын күйде болса, онда ол өзінің болашағын «жеп қояды». Демек, оның заттық негізі — алдыңғы циклде жиналған ұлтгық байлықты жояды.
Ұлғаймалы ұдайы өндірісте қосымша құнның бір белшегі тағы да қажет өндіріс құрал-жабдығы мен жұмыс күшін сатып алуға жұмсалады.
        
        Тақырыбы: ҰДАЙЫ ӨНДІРІС ТЕОРИЯСЫ
ЖОСПАРЫ
КІРІСПЕ 3
1. ЭКОНОМИКА ІЛІМІ КЛАССИКТЕРІНІҢ ЕҢБЕГІҢДЕГІ ҰДАЙЫ ӨНДІРІС ТЕОРИЯСЫ
4
2. ҚОҒАМДЫҚ ҰДАЙЫ ӨНДІРІСІҢ ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ... 6
4. ... ... ... ... ... ... 13
ҚОРЫТЫНДЫ 16
ҚОЛДАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР 17
КІРІСПЕ
1. ЭКОНОМИКАІЛІМІ КЛАССИКТЕРІНІҢ ЕҢБЕГІҢДЕГІ ҰДАЙЫ ӨНДІРІС ТЕОРИЯСЫ
Өндіріс ... ... ... ... ... рухани
игіліктер тұтынылады. Адамдар өмір сүруі үшін, еңбек істеуі үшін ... ... ... — үйге және тағы ... ие болу ... ... бір жылға ғана емес, бір айға токтатса, онда онын ... ... ... ең басты міндетіне айкындылығына, оның үздіксіздігі және
түракты түрде түрленуіЗнде. Өндіріс процесінің коғамдык түрі ... ол ... ... ... ... яғни ... бір сатылары
кезеңмен қайталанып және кайта кайталанып жүріп отыруы ... ... ... ... және ... ... ... өндіріс деп
аталады (сурет 11-1 караңыз).
Сурет -1. Ұдайы өндіріс процесінің кұрамдас бөлігі
Ұдайы өндірісті екі типке бөліп ... жай және ... ... ... мен ... ... ... күйде жаналануын жай
удайы өндіріс дейміз. Өпдіріс процесінің көлемі мен масштабынын ... ... және ... ... ... ... ... ұдайы өндірісте өндіріс нәтижесінде алынған қосымша құн
өндірушінің өзіндік ... ... Егер ... жай ұдайы өндіріс
шеңберінен шыға алмайтын күйде болса, онда ол ... ... «жеп ... оның ... ... — алдыңғы циклде жиналған ұлтгық байлықты жояды.
Ұлғаймалы ұдайы өндірісте қосымша құнның бір белшегі тағы да ... ... мен ... ... сатып алуға жұмсалады.
Алғашқы рет қоғамдық ұдайы ... ... ... XVIlI-ші ғасырдың
ортасында физиократтар мектебі («физио» - табиғат, «кратос» - өкімет деген
грек сөздерінен тұрады) жүзеге асырды. Оның ... ... ... ... Кенэ ... жж.) ... және осы туралы ол ... ... ... (1758 ж.) еңбегінде баяндады. Мұнда жай қоғамдык
ұдайы өндірістің жиынтық ... ... ... ... қалай бөлінетіндегі
керсетілген. Франсуа Кенэ қоғамдағы ұдайы ендіріс ... ... ... Ол ... ... терминін дүние әкедді.
Қоғамдық ұдайы өндірісті барынша ... әрі ... ... ... ... асырып және оны «Кацрталдың» екінші томында баяндады. К. Маркс
қоғамдык өндірістің екі бөлімшесінін ... ... ... жай және ... ... өндіріс мәселесін шешетін
механизмді ашты.
Қоғамдық ... ... ... ағылшын экономисі Джон Мейнрад
Кейнс белгілі дәрежеде мән берді. Өзінін ... ... ... ... ... ... дағдарыстан соң, Дж.
Кейнс ұлғаймалы өндіріс процесінің ... ... ... ... ... ... басты себебі тұрғындардың телем қабілетіне
сүранымның темендеуі деп есептеді.
Кейистік теорияны жалғастырушылардын бірі - ... ... ... ... ... Онын ... ұдайы өндіріс процесінің бұзылуы
сүранымның артта қалуымен болады, ал ол ... ... ... ... ... ... не ... болып отыр? Ендеше, осы
мәселені шешіп көрелік.
2. ҚОҒАМДЫҚ ҰДАЙЫ ӨНДІРІСІҢ ҚҰРЫЛЫМЫ ЖӘНЕ ПРОПОРЦИЯСЫ
Қоғамдык өндіріс дәстүрлі түрде тек кана ... ... ... және онын екі ... ... өндіріс күрал-жабдығының өндірісі;
2. тұтыну заттарынын өндірісі.
Бірінші бөлімше ... ... ... ... ... ... - адам ұшін ... заттарын ұдайы өңдіреді. Адам — қоғамнын басты
өндіргіш күші. Жалпы алғанда жиынтық коғамдык өнім ұдайы ... ... ... ... өткеріледі. Жоғарыда атап өткеніміздей, ұдайы өндіріс
жәй және ... ... Жәй ... ... ... ... ... ауқымда қайталанады және жағырады. Бұл жағдайда барлық қосымша
өнім өзіндік тұтынуға жұмсалады. Ұлғаймалы ... ... ... ... ... ... және жацғырады. Бұл жағдайда косымша өнімнін
бір бөлігі өндірісті ұлғайтуға ... ... ...... ... ұлғаймалы ауқымда еселеп өндіруді қамтамасыз ету үшін,
ендіріс құраддарын өндірудің ауқымды қарқыны ендіріс кұралдарыньщ және де
сондай-ақ тұтыну заттарын ... ... ... ... ... ... ... тұрғындар санының өсу қаркынынан қалмағаны дүрыс. Ол үшін жыл сайын
косымша мөлшерде өндіріс құраддары талап етіледі. ... ол тек ... ... ... ... үшін ғана емес, оның бір бөлшегі өндіріс
ауқымын ұлғайтуға жұмсалады.
Өндіріс ... ... ... ... ... ондағы қоғамдык өнімнін
өткерілуін қамтамасыз ету керек, яғни оның ... және ... ... ... ... ... ... Жәй ұдайы өндірісте осы бөлшектер
сол өз мөлшерінде қалпьша ... ... ... ... өндірісте —
еселенген түрде болады. Ол үшін екі ... ... ... ... кана ... ... бірге олардьщ ішкі пропорциясынын
сақталуы талап етіледі.
Жәй ұдайы ... ... ... ... ұдайы өндірістегі бастаудың негізі жөй ұдайы өндіріс
болыгт табылады. Біріншіден, жәй ... ... ... ... ... ... өнім екі бөлімиіедегі өндіріс құралдарына кеткен
шығындарды қалпына ... ... (с + v +m) = Іс + ... ... бөлімшенің өнімі екі бөлімшедегі жаңадан кұрылған
құнға тең:
II(c + v + m) = l(v + m)+II(v ... ... ... ... ... құны екінші бөлімшенің
қалпына келтіру қорына тең ... ... + m) = IIc. ... ... оидіріс кезіндегі өткерілу шарттары.
Біріншіден, бірінші бөлімшенін енімі екі ... ... ... шығындардан көп болуы керек:
I(c + v + m)>Ic + IIc.
Екіншіден, екінші бөлімшенін енімі екі бөлімшедеп жанадан ... аз ... ... (с + v + m) < I (v + т) + ... ... бөлімшенің жаңадан қүрылған қүны екінші бөлімшенің
қалпына келтіру қорынан көп болуы керек:
Тек осы шарттарды жүзеге асырғадда ғана ұлғаймалы ... ... ... ... ... ұлғаймалы ұдайы өндірісті жүзеге асыру ... ... пен ... ... талап етіледі.
Осыдан мынандай қорытынды жасаймыз:
а) екінші бөлімшенің ұлғая дамуы бірінші бөлімшеге байланысты: ә)
коғамдық өнімнің өткерілуі тек ... ... ... өз ... белгілі пропорциялардың болуымен ғана мумкін;
б) пропорциялардын бұзылуы қоғамдык өнімнің ... ... және ... ... ... дағдарыскд соқгырады.
Қоғамдық ұдайы өндірістің бірінші және екінші белімшелері арасындағы
пропорциялар экономиканьщ дамуы үшін аса ... орын ... ...... өсу ... заңы -бар ... жөн. ... құрал-жабдығын өзара өндірудін икемді оптималды
сипатта ... ... ... ... яғни ... бөлімше өніміне нүқсан
келтірмеуі керек. Әйтпесе бұл тұрғындардың өмір сүру ... ... ... Бұл құбылыс әкімшілдік-әміршілдік экономика жағдайыңца
байқалған, сөйтіп бүл занды дәледденбеген ... ... ... ... бірінші бөлімшесінің дамуьша үлкен көлемде ... ... ... ... жұмсалатын күрделі қаржы үлесі
жайлап азая бастайды. II бөлімшеге деңсаулық сактау, мәдениет және адамның
өмір сүруін ... ... ... ... салалар жатады.
Дамыған елдерде II дүниежүзілік соғыстан кейінгі ... ... ... ұдайы өндірісіің екінші бөлілйиесінщ
пайдасына ... ... ... болды. Ол өзгерістер барлык,
әлеуметтік инфрақұрылымдарды — сауда, мәдениет, ... ... ... т.б. әр ... ... объектілерін салуға, яғни тұтыну
кешені объектісінің пайдасьша ... ҒТП ... ... ... ... ... ... негізінде
шикізат, материал, электроэнергия өндірісінің шығындарын қыскартты. Кешенді
механизациялау мен автоматизациялау материалдық өндіріс саласынан еңбек
ресурстарын ... ... ... ... ... үшін ... ... ғасырдың екінші жартысында барлық дамыған еддердің тұрғындарынын өмір
сүру деңгейлерінің көтерілгендігі байкалды.
Бүгінгі қоғамдық өндіріс тек кана ... ... (I және ... ... ... ... емес саланы, ІІІ-ші ... ... емес ... пен ... көрсету өндірісін және коғамдык
вндірістің IV бөлімшесін құрайтын — соғыс экономика салаларын ... II, III және FV-ші ... ... баланстылык
пропорциясын аныктаған кезде мынаны ескерген жөн: III жөне IV-ші бөлімшелер
материаддык игіліктерді өндірмейді, тек IV ... ... ... ... ... Бүл FV-ші ... ... конверсияланғанда,
яғни азаматтық өнім өндіруге көшкенін айтамыз. Мынандай түжырым жасауға
болады: III мен Ғ/-ші ... ... және осы ... ... тауармен қамтамасыз етілуінің материаддык кайнар көзі қоғамдык
өнім болып табылады. Бұл қоғамдық өнім I және ... ... ... ... ... ... В.И. мен Журавлева Г.П. түжырымдауы
бойынша, дамыған материаддық емес сала ... ... және ... ... I және II-ші ... ... мен құрылымын өзгертеді.'
Шартты мысал-мен көрсетейік:
I (c+v+m) = 400c + 200v + 100v I
II (c+v+m) = 300c + 200v + ... және V-ші ... ... сомасы 600 құраса. онда бұл
белімшелер былай болады:
III (c+v+m) = 200c + 150v + 50m IV (c+v+m) = 100c + 50v + ... ... X (I+II) + X (III+IV) = ... ... мәліметтен бірінші бөлімше енімін қаншылықты өндіруге
болатындығын анықтаймыз:
I (c+v+m) = Іс + Пс + Шс + ... (c+v+m) = I (v+m) + II (v+m) + III (v+m) + IV (v+m) Erep He + ... IVc, яғни 300c + 200c + 100c = ... I (c+v+m) = 400c + 300v + 300m = 1000, I (v+m) + II (v+m) + ... + IV (v+m) = ... + 700 + 200 + 100 + 1600, II (c+v+m) = 300c + 400v + 300m = ... = lie + IIIc + ... ендірістің күрделенген қүрылымын ескере отырып, ұдайы
өндіріс шартгары өзгереді:
I ... = ... ... = ... және И-ші ... ... ... функционалдык тәуелділік
былай болады:
I (v+m) > lie.
1 Общая экономическая теория ... ... / Под ... В.И.. ... Г.П. - М., 1995, с. 358.
Демек, қоғамдық өндіріс күрылымы ұдайы өндірістің қарқыны мен аукымына
кысым ... Тек ... ... ... ... ... калыпты жолға түсуіне мүмкіндік жасайды.
3. ҰЛҒАЙМАЛЫ ҰДАЙЫ ӨНДІРІСТІҢ ТИПІ МЕН КӨРСЕТКІШТЕРІ
Жай және ұлғаймалы ұдайы өндірісті ... ... ... ... ... ... ... ұдайы өндіріс процесі артығырак
кездеседі. Мұнда өндіріс үлкен ... және ... жаңа ... ... ... ... ... өндіріс екі типте болады: экстенсивті және
интенсивті. Экстенсивті ... ... ... ... ... ... ... енбек пен материалдык - затгай ресурстарды косу
аркылы жүзеге ... ... ... ... ... бүрынғыша
калады.
Өндіріс аукымын каркывдату жұмыс істейтіндер санының өсу, жұмыс күшін
ұлғайту. жаңа жерді игеру есебінен жүзеге ... және ... ... ... ... ... етеді. Бұл ұдайы өндірістін корды сыйымдау ... ... түрі ... табылады. Ол коғамдағы ресурстардын
шектеулігін үнемі алдыңға ... ... оны ... ... ... ұдайы өндірістіц интенсивті түрі принципті тұрғыдан мүлде
өзгеше болмақ. Экстенсивтіге карағанда, интенсивті түрінде ... ... ... ... ... өндіріс құрал-жабдығымен және
кәдімгедей білікті кадрларды ... ... ... ... Бүл кезде
өндіріс көлемінің өсуі ресурстың ұлғайуын талап етпейді.
Нақты өмірде интенсивті және ... ... ... ... ... ... ... болады.
Интенсивті ұлғаймалы ұдайы өндірісте өте өнімде техника мен технология
қолданылады, сондыктан жұмыс күшіне ... ... ... ... ... мен ... талап күшейеді.
АКДІ-да жеке кәсіпорындардьщ жүмыскерлер ... ... ... жыл ... ... 30 ... долл. асады және бүл жоғарғы ... ... ... шығындармен пара-пар. Нәтижесінде ... ... ... ... ... жүзеге асады.
Ұдайы өндірістің интенсивті жолы жүмыс күшініц бір бөлігін босатады,
сөйтіп олар ... ... ... ... колданыс табады.
Сондыктан да ұдайы өндірістін интенсивті жолы тауар мен кызмет керсету
өндірісі саласығіың және материадцык. емес ... ... ... ... және т.б.) ... ... кең мүмкіндіктер жасайды.
Қоғамдық өндірісті ... ... ... пен қызмет көрсету
саласымен шектелмей, сонымен қатар материалдық емес ... мен ... ... да ... Бір ... ... болсақ, интенсификация кен
мағынада кешенді сипатқа ие болады және ... ... ... ... ... ... айырбас, тұтыныска таратьшады.
Интенсификацияның ірі резервтері — өндірістік тұтыну және ... сала мен ... ... ... ... Ұдайы өндірістің
интенсивті типы көптеген түрлер мен ... ... ... ... ету үшін ... ... ... жаңалау мен өндірісті модернизациялау;
— ресурстарды дүрыс қолдану және үнемдеу;
... ... ... ... қозғалыстар;
— кадр біліктілігін көтеру және оны үнемдеу;
— еңбек тәртіптілігін кушейту, еңбейке мотивацияны күшейту;
... ... ... ... жетілдіру;
— сырткы экономикалық байланыстарды рационализациялау;
— өндірісті гуманизациялауды көтеру.
Өндірісті гуманизациялау — бүл ... ... ... ... және ... ... ... яғни өндірісте
адамға қалыпты жағдайды жасау:
— ауыр кол ... мен ... ... ... үшін ... ... енбектін бірыңғайлығын жойып, оны ауыстыру үшін жағдай жасау;
— тау-кен, - металлургия, — ... ... ... ... адам игілігі және оның д^нсаулығын сактау үшін прогрессивті
техника мен технологияны ... ... ... ... мен ... ... ушін өндірісте
жағдай жасау.
Интенсификаішяның төмендегідей түрлері бар:
1. ресурсты сактаушы, мұнда бір өнім ... ... ... ... ... ... ол мына бағыттарды қамтиды:
— еңбекті сактау;
— материалды сақтау;
— энергияны ... ... ... табиғатты сақтау.
2. ресурсты Соійымдылау, мұнда бір өнім бірлігіне шығынды ... ... ... ... шығынның өсуі өнімнің өсу карқынымен бірдей
болады.
4. ҚОҒАМДЫҚ ҰДАЙЫ ӨНДІРІС ТИІМДІЛІГІНІҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРІ
Экономикалык тиімділік — адамньщ қайрат-куатының ең ... ... ... — бұл бір ... ... ... көлемі, өнім
бірлігіне деген және т.б.) шығынды кысқартуға қол жеткізу.
Рыноктык экономикаға өтуде ең ... ... ... ... гуманистік максатымен кабыстыра қарауды ұйғарады. Казіргі жағдайда
сырткы экономикалык байланыстар мен әлемдік ... ... ... арта түсуде, сондықтан да тиімділік ұғымы интернациональдық
категорияға ... ... ... ... қауымдастыктағы еддердің технико-
экономикалық қана емес, ... ... ... ... ... Сондықтан саналы түрде барлық елдердін күш-жігерін ... ... ... ... ... ... ... орта мен
адамзатка зиян келтіретін, лоқсытатын өндіріс қалдыктарын жою, ... үшін ең жаңа ... ... ... өсуі бұл кездейсоқ нәрсе емес, занды ... ... ... экономикасында өндіріс тиімділігі артуынын экономикалық
заңы объективті іс-әрекет жасайды. Бұл заң ... заң, ... ... ... ... ... қарсы
әсер ететін факторлар кедергі жасайды. Өндіріс тиімділігінің барынша ... ... ... интенсивті типінде жүзеге асады.
Қоғамдық өндіріс тиімділігінің ең басты көрсеткіштеріне жататындар:
1. қоғамдық еңбектің өнімділігі, ол жиынтык қоғамдық өғіімнің ... ... ... ... ... ... қатынасымен
анықгалады:
______жқө_______
Еңбек өнщдшіп = Кәсіпорын деңгейінде:
атқара;ьіңцар саньІ
т, _ .... 0 ... ... ... Т ... қор ... ... ... (ҮТ-НД) негізгі және айналмалы
қордың орташа ... ... ... ҮТ (ұлттық табыс),
Негіз айнл. мұңдағы K^er - негізі қорлар, Қ^ - ... ... қор ... ... Kopjfap (негізі және айналмалы) құнының
жүмыс істейтіндер санына қатынасымен ... ... ... = ... '
4. ... материалдық сыйымдылығы (материал мен шикізат шығыньшың
өнім бірлігіне қатынасымен өлшенеді):
Материаддық шығындар Материаддықсьшымдылық =------Q ... ... ... еңбек сыйымдылығы (жүмыс істейтіндер санының өндірілген
енім саньша қатынасымен анықталады):
Жүмыс істейтіндер саны еңбексыйымдылығы =-----q (өнімнің саны)
Қоғамдық өндірістің ... ... жеке ... ретінде аныкгау
мүмкін емес, соңдыктан интеградды көрсеткіш қодданьшады:
Өндіріс тиімділігі: v + m ... Т — тірі ... ... ... ... М — ... ... ағымдағы шығыны; Ф — өндірістік
қорларға бір мезгілдегі салымдар; Ү — ... ... ... және ... мен салымдарды сомалауға мұмкщдікжасайды.
КАТЕГОРИЯЛАР МЕН ТЕРМИНДЕР
Ұдайы өндіріс: жай және ... ... ... ... I, II, III және IV-ші ... ... қор ... ұдайы өндірістің ресурсты сақтау түрлері,
интенсивті және ... ... ... ... ... Өндірісті интенсификациялау бағытгары: еңбекті ... ... ... сақтау, корды сақтау, табиғатты сақтау;
интенсификациялаудың ... ... ... ... ... ... ... кор қайтарымы, қор карулылығы, материалдык
сыйымдылык, еңбек сыйымдылығы, қоғамдык ... ... ... ...

Пән: Өнеркәсіп, Өндіріс
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Адам Смит ілімі8 бет
Ж.Б. Сэйдің экономикалық көзқарасы8 бет
Классикалық мектеп теориясы. Сэй заңы классикалық дихотомия24 бет
Макроэкономиканың пәні және әдісі3 бет
Нарықтық экономикадағы ғылыми техникалық прогресс3 бет
Статистика пәнінен оқу-әдістемелік жиынтық200 бет
Фотометриялық шамалар. Жарықтың жұтылуы. Бугер заңы8 бет
Қоғамдық өндіріс туралы мәлімет15 бет
Өндірістік шығындар туралы концепциялар4 бет
«Қоғамдық ұдайы өндірістегі ақшаның мәні, функциялары және рөлі»6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь