Құқықтық мәдениеттің түсінігі және түрлері


1) Құқықтық мәдениетті түсінуге негіз болатын мәдениет пен өркениеттің түсінігі.
2) Құқықтық мәдениеттің түсінігі және түрлері
3) Құқықтық мәдениеттің құқықтық мемлекеттің қалыптасуындағы рөлі.
4) Құқықтық мәдениеттің даму кезеңдері. Құқықтық мәдениеттің типологиясы
Мәдениет - адамзат жасайтын және адамдардың рухани қажеттіліктері мен мүдделерін қанағаттандыруға бағытталған материалдық және рухани құндылықтардың жиынтығы.
Қоғамның мәдениеті бірнеше түрге бөлінеді: саяси, экономикалық, әлеуметтік, парасатгылық, инабаттылық, экологиялық құқықтық т.б. мәдениет жүйе-салалары. Олар бір-бірімен тығыз байланыста қоғамның экономикалық саяси, әлеуметтік дамуына сәйкес дамиды. Сонымен қатар олар қоғамның әр саласындағы қарым-қатынастарды реттеп-басқарып отырады. Мәдениет салаларының арақатынасы бірлестікте және дербестікте дамып қоғамның экономикасын, әлеуметтік жағдайын жақсартып, нығайтып отырады. Жақсы дамыған экономика, мәдениеттің жан-жақты нығауына мүмкіншілік жасайды. Мәдениеттің жақсы дамуына мемлекетпен бірге бірлестіктер, одақтар, ұжымдар зор үлес қосады. Жоғары деңгейі мәдениетке құқықтық мемлскет жол ашады.
Сонымен, қоғамның парасаттылық инабатгылық тәрбиелік т.б. деңгейі мәдениеттің деңгейімен айқындалады. Ал мәдемиеттің деңгейі коғамның экономикасының, саяси - әлеуметтік деңгейіне байланысты.
Қоғамда бұл екі жақты байланыс бір елдід, бір мемлекеттің шеңберінде ғана болады. Мәдениеттің дамуына сыртқы қолайлы жағдай зор әсер етеді. Мысалы, дамыған елдердін мәдениеті артта қалған елдерге үлгі болып, олардың рухани байлығын, сана - сезімін көтеріп, мәдениетін дамытады.
Мәдениетгің мазмұны туралы ғылымда бірнеше пікірлер бар, оларды үш топқа бөлуге болады: аптропологиялық, социологиялық, философиялық көзқарастар - жіктеулер:
1. антропологиялық жіктеу - мәдениет адамдардың іс-әрекеті мен қоғамның тарихи даму процесінде қалыптасқан материалдық және рухани жетістіктер. Бұл концепцияның өкілдері мәдениеттің мазмұнын жақсы түсіну үшін қоғамның барлық саласының жетістіктерін біріктіріп зерттеуді жақтайды;
2. социологиялық жіктеу - мәдениет қоғамның даму процесінде қалыптаскан рухани жетістіктер. Бұл комцепцияның өкілдері мәдениеттің мазмұнын түсіну үшін коғамның әлеу меттік және идеологиялық жетістіктерін біріктіріп зерттеуді қостайды;
3. философиялық жіктеу – мәдениет қоғамдағы барлық материалдық және рухани құбылыстардың жиынтығы - деп түсіндіреді. Бұл концепцияның өкілдері мәдениеттің мазмұнын түсіну үшін қоғамдағы барлық құбылыстардың объективтік және субъективтік заңдылықтарын зерттеп, ғылыми тұрғыдан қорытынды тұжырымдар жасауды дұрыс дейді.
Антагонистік қоғамдағы материалдық және рухани мәдениет үстемдік етуші таптың мүддесіне бағындырылған. Әрбір ұлттық мәдениетте демократиялық элементтер болады. Өйткені әрбір ұлтта еңбекші және қанаушы бұқара бар, олардың өмір сүру жағдайлары демократиялық идеологияны туғызбай қоймайды.
1. ҚР Конституциясы 30 тамыз 1995 ж. (21.05.2007 ж. Енгізілген өзгертулермен қоса)
2. Қазақстан Республикасының құқықтық саясат тұжырымдамасы. 20.09.2002ж. // Егемен Қазақстан 07.09.2002 ж.
3. Ибраева А.С. Ибраев Н.С. Теория государства и права. Учебное пособие. Алматы. 2003г.
4. Ибраева А.С. Правовая культура: проблемы теории и практики. Алматы. Жеті жарғы. 2002г.
5. Ғ.С. Сапарғалиев, А.С. Ибраева Мемлекет және құқық теориясы. Оқулық. Астана. Фолиант баспасы. 2007ж.
6. Жоламан Қ.Д. Мемлекет және құқық теориясы. Алматы. 2005ж.
7. Ағдарбеков Т.Ж. Мемлекет және құқық теориясы. Оқулық. Алматы 2001ж.
8. Кенжалиев З.Ғ. Көшпелі қазақ қоғамындағы дәстүрлі құқықтық мәдениет (теориялық мәселелері, тарихи тағылымы). Алматы. 1997ж
9. Гороховская Т.В. Типы и уровни правовой культуры личности //Вестник КазНУ серия юридическая. № 4(36) 2005г. 20-24 беттер.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Құқықтық мәдениеттің түсінігі және түрлері

Үлгi жоспар:
1) Құқықтық мәдениетті түсінуге негіз болатын мәдениет пен өркениеттің
түсінігі.
2) Құқықтық мәдениеттің түсінігі және түрлері
3) Құқықтық мәдениеттің құқықтық мемлекеттің қалыптасуындағы рөлі.
4) Құқықтық мәдениеттің даму кезеңдері. Құқықтық мәдениеттің
типологиясы

Мәдениет - адамзат жасайтын және адамдардың рухани қажеттіліктері мен
мүдделерін қанағаттандыруға бағытталған материалдық және рухани
құндылықтардың жиынтығы.
Қоғамның мәдениеті бірнеше түрге бөлінеді: саяси, экономикалық,
әлеуметтік, парасатгылық, инабаттылық, экологиялық құқықтық т.б. мәдениет
жүйе-салалары. Олар бір-бірімен тығыз байланыста қоғамның экономикалық
саяси, әлеуметтік дамуына сәйкес дамиды. Сонымен қатар олар қоғамның әр
саласындағы қарым-қатынастарды реттеп-басқарып отырады. Мәдениет
салаларының арақатынасы бірлестікте және дербестікте дамып қоғамның
экономикасын, әлеуметтік жағдайын жақсартып, нығайтып отырады. Жақсы
дамыған экономика, мәдениеттің жан-жақты нығауына мүмкіншілік жасайды.
Мәдениеттің жақсы дамуына мемлекетпен бірге бірлестіктер, одақтар, ұжымдар
зор үлес қосады. Жоғары деңгейі мәдениетке құқықтық мемлскет жол ашады.
Сонымен, қоғамның парасаттылық инабатгылық тәрбиелік т.б. деңгейі
мәдениеттің деңгейімен айқындалады. Ал мәдемиеттің деңгейі коғамның
экономикасының, саяси - әлеуметтік деңгейіне байланысты.
Қоғамда бұл екі жақты байланыс бір елдід, бір мемлекеттің шеңберінде
ғана болады. Мәдениеттің дамуына сыртқы қолайлы жағдай зор әсер етеді.
Мысалы, дамыған елдердін мәдениеті артта қалған елдерге үлгі болып, олардың
рухани байлығын, сана - сезімін көтеріп, мәдениетін дамытады.
Мәдениетгің мазмұны туралы ғылымда бірнеше пікірлер бар, оларды үш топқа
бөлуге болады: аптропологиялық, социологиялық, философиялық көзқарастар -
жіктеулер:
1. антропологиялық жіктеу - мәдениет адамдардың іс-әрекеті мен қоғамның
тарихи даму процесінде қалыптасқан материалдық және рухани
жетістіктер. Бұл концепцияның өкілдері мәдениеттің мазмұнын жақсы
түсіну үшін қоғамның барлық саласының жетістіктерін біріктіріп
зерттеуді жақтайды;
2. социологиялық жіктеу - мәдениет қоғамның даму процесінде қалыптаскан
рухани жетістіктер. Бұл комцепцияның өкілдері мәдениеттің мазмұнын
түсіну үшін коғамның әлеу меттік және идеологиялық жетістіктерін
біріктіріп зерттеуді қостайды;
3. философиялық жіктеу – мәдениет қоғамдағы барлық материалдық және
рухани құбылыстардың жиынтығы - деп түсіндіреді. Бұл концепцияның
өкілдері мәдениеттің мазмұнын түсіну үшін қоғамдағы барлық
құбылыстардың объективтік және субъективтік заңдылықтарын зерттеп,
ғылыми тұрғыдан қорытынды тұжырымдар жасауды дұрыс дейді.
Антагонистік қоғамдағы материалдық және рухани мәдениет үстемдік етуші
таптың мүддесіне бағындырылған. Әрбір ұлттық мәдениетте демократиялық
элементтер болады. Өйткені әрбір ұлтта еңбекші және қанаушы бұқара бар,
олардың өмір сүру жағдайлары демократиялық идеологияны туғызбай қоймайды.
Қазіргі замандағы мәдениет мазмұны жағынан алғанда өте кең байтақ, ол
өткендегі барлық мәдениет атаулының ең прогресшіл және ең жақсы жақтарын
заңды түрде қабылдап, дамып келеді.
Мәдениет түсінігіне тек ғылым, ағарту, өнер, тіл және әдебиетпен ғана
шектеліп қоймай, оған "сезім мәдениеті" де кіреді. Мәдениеттің маңызды
сипаты, оның интернационалдығы. Мәдениеттің экономикалық негізі, оны
стихиялық дамудан сақтайды, Мәдениеттің үзіліссіз даму процесінде бірте-
бірте ой еңбегі мен дене еңбегі арасындағы айырмашылықтар жойылады, адамның
жеке басының үштесімді жан-жақгы дамуына жағдай туады.
Қоғам мәдениетінің негізгі салаларының бірі - құқықтық мәдениет. Бұл
қоғамдағы мәдени құндылықтарды сақтау, жаңғырту, дамыту, оларға азаматтарды
баурау жөніндегі қатынастарды қүқықтық нормалар арқылы реттеп - басқару.
Құқықтық мәдениет қоғамдағы мәдениеттің деңгейінен жоғары бола алмайды. Бұл
объективтік процесс.
Құқықтық мәдениет қоғамның құқықтық санасының, айнасы деуге болады.
Өйткені бұл мәдениет адам қоғамының өткен формацияларының құқықтық
мәдениетінің жетістіктерін жинақтап, біріктіріп отырады.
Құқықтық мемлекеттің ең маңызды белгісі - халықтың құқықтық мәдениетінің,
құқық қорғаушылары мен басқа да лауазымды тұлғалардың кәсіби мәдениетінің
болуы. Бұл белгі құқықтық мемлекетті құрудың міндетті шарты.
Құқықтық мәдениет — қоғамның құқықтық болмысының сапалық күйі. Бұл күй
құқықтық актілердің, құқықтық және құқық қолданушылық қызметтің қаншалықты
деңгейде екендігін білдіреді.
Осы сапалық күй тұлғаның құқықтық санасын, құқықтық дамуын, оның жүріс-
тұрыс еркіндігі дәрежесін, мемлекет пен тұлғаның өзара жауаптылығы деңгейін
де білдіреді. Және де бұл күй қоғам дамуына және қоғамның тіршілік ету
жағдайларына ықпал жасап қолдау көрсетудегі қол жеткізілген деңгейін де
көрсетеді.
Құқықтық мәдениет (кең мағынада) дегеніміз нақты іс-қимыл, әрекет жасау
үстіндегі заң қондырғысы компоненттерінің жиынтығы жөне құқық жөнінде, оның
жүзеге асырылуы туралы, мемлекет органдарының, лауазым иелерінің іс-
әрекеттері жөнінде адамдардың жалпы түсінігі мен пайымдаулары.
Құқықтық мәдениет (тар мағынада) дегеніміз тұлғаның құқық туралы ой-
пікірлері, сезімдері мен пайымдаулары және де саналы түрдегі
қажеттіліктері. Осы қажеттіліктер тұлғаның құқыққа сай мінездерінен, жүріс-
тұрыстарынан көрініс табады.
Құқықтық мәдениеттің 3 түрі бар:
- жеке түлғаның құқықтық мәдениеті
- қоғамның құқықтық мәдениеті
- кәсіби топтың құқықтық мәдениеті
Жеке тұлғалардың мәдениеті қоғамдық мәдениетті дамытуға шешуші үлес
қосады. Құкықтық мәдениет жалпы-халықтық байлық, ол адам қоғамының тарихи
цивилизациялық жетістігі.
Құқықтық мәдениет жеке тұлғалардың білімінің деңгейіне қарай үшке
бөлінеді: күнделікті, профессионалдық, теоретикалық.
Күнделікті мәдениет жалпы қоғамдық мәдениеттің көлеміндегі дәреже. Бұл
дәреже еңбектенсе өсуі мүмкін. Профессионалдық мәденнеттің бір немесе
бірнеше саласын игеру. Теоретикалық мәдениеттің теориясын жақсы білу.
Тұлғаның құқықтық мәдениеті - құқықты білу, ұғыну (түсіну) және
құрметтеуден (құрмет тұтудан) тұрады. Ал мұның өзі құқықтық ұйғарымдарды
жете түсініп барып орындаудан білінеді (көрінеді).
Қоғамның құқықтық мәдениеті дегеніміз - адамзаттың құқық саласында
белгілі бір қоғамның құқықтық шындықтарын көрсететін, құқықтық сана
деңгейін және қоғамдағы заңдылық пен құқықтық тәртіпті, заң шығарушылық
жағдай мен заң техникасын қоғамның ұғынып білуін айтамыз. Қоғамның құқықтық
мәдениетті құқықтық шындықтар саласында адамзатпен жиналған құндылықтар
жүйесін құрайды.
Ол құндылықтар:
1) құқықтық сана;
2) заңдылық пен құқықтық тәртіп;
3) заң шығарушылық жағдайы;
4) заңи практика.
Кәсіби топтың құқықтық мәдениеті дегеніміз белгілі бір қоғамның
әлеуметтік, саяси, құқықтық буынында лауазым иелерінің мемлекеттік қызметін
кәсіби тұрғыдан ой-тұжырымдарын, пікірінің қоғам ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Құқықтық норманың түсінігі, түрлері, құрылымы
Ұлттық құқықтық мәдениеттің қалыптасуы
Құқықтық мемлекет: түсінігі,түрлері және белгілері
Нормативтік-құқықтық актілер түсінігі,түрлері
Әкімшілік — қүқықтық режимнің түсінігі және түрлері
Азаматтық-құқықтық қатынастың түсінігі мазмұны және түрлері
Еңбектік құқықтық қатынастардың түсінігі, түрлері және мазмұны
Трансакция түсінігі және түрлері
Құқықтық мәдениеттің жастардың құқықтық белсенділігін қалыптастырудағы ролі
Құқықтық мемлекеттің түсінігі және қағидалары
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь