Ақша-несие саясаты – мемлекеттің экономикалық саясатының құрамдас бөлігі

Кіріспе
I Ақша.несие саясаты . мемлекеттің экономикалық саясатының құрамдас бөлігі
1.1 Ақша.несие саясатының экономикалық мәнi және оны жүргiзу құралдары
1.2 Міндетті резервтік талаптар. ақша несие саясатының құралы ретінде
ІІ ҚР.дағы ақша.несие саясатының даму кезеңдеріндегі. міндетті резервтік талаптар рөлі
2.1 ҚР.да ақша.несие саясатын жүргізу
2.2 Міндетті резервтік талаптардың нормативі

3 ҚР.ның ақша.несие саясатының қазіргі даму ерекшеліктері

Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
Ақша-несие саясаты мемлекетті реттеу саясатының бір бағыты болып табылады. Ақша-несие саясаты - нарықтық экономиканың тірегі ретінде экономикалық дамудың ажырамас элементін білдіреді.
Ақша-несие саясаты Қазақстан Республикасында Ұлттық Банкі мен елдің банктік пайыздық ставкаларын, валюта курсын, төлем қабілеттілігін анықтау жолымен іске асады. Сонымен қатар ақша массасы көлемінің кеңеюіне немесе оның қысқаруына бағытталуы мүмкін.Ақша-несие саясаты бүгінгі таңда несиелеуге болатын экономика секторын дұрыс таңдай білуге, сондай-ақ несие беру мүмкіндігі туралы, төлем балансы сұрақтарын шешуде банк үшін бірінші реттік маңызы бар басқа факторлар мен қарыз алушының несиелік қабілетіне қарап өз клиентін таңдаудағы біліктілігіне негізделеді.
Ақша-несие саясатының ең ақырғы мақсаты - бағалардың тұрақтылығын, толық жұмыс бастылықты және ВНП-ның нақты көлемінің өсуін қамтамасыз ету болып табылады.
Ақша-несие саясатының негізінде жалпы экономиканың хал-ахуалына ақшалардың және ақша-несие саясатының әсер ету процесін зерттейтін ақша теориясы жатады.
Ақша-несие саясатының мақсаты - елдегі қаржы нарығының тұрақтылығын сақтауға, сақтандыру нарығының, бағалы қағаздар нарығының әрі қарай дамуына және банк жүйесінің нығая түсуіне, экономикалық нақты секторды банктердің несиелеуінің әрі қарай өсіру үшін жағдай жасауға, сондай-ақ жинақтаушы зейнетақы қорларының жетілдірілуіне мүмкіндік туғызады және ұлттық валюта тұрақтылығын, яғни оның төлем қабілеттілігі мен басқа шетел валюталарына қатысты тұрақтылығын қамтамасыз етуді көздейді.
Монетарлық саясаттың бағыттары мен тактикалық мақсаттары ұлттық экономиканың күй-жағдайымен анықталады. Тәуелсіздік алуынан кейін Қазақстан Республикасы өзіне инфляциясы өсіп бара жатқан, құлдыраған экономиканы мұраға алды. Бұдан былай бұл процестер тек әрі қарай күшейді. Қазіргі кезде Ұлттық банктің жігерінің арқасында, сауатты ақша-несие саясатын жүргізуінің арқасында жағдай тұрақтандырылған болатын. Қазіргі экономисттердің көпшілігі ақша-несие саясатын үкіметтің шамадан тыс үстеміне және дербес индивидумдардың шаруашылық дербестігінің азаюына тудырмайтын демократиялық қоғамдағы ұлттық экономиканы мемлекеттік реттеу құралы деп қарайды. Біздің өмірімізге, Қазақстанның жаңа тарихына қарап біз ақша-несие саясатын зерттеудің өзектілігіне көзімізді жеткізе аламыз. Қазақстанның ақша-несие саясаты, табиғи америкалық, ағылшын немесе қандай болмасын басқа да монетарлық саясатын жүргізуші нарықтық экономикасы дамыған елдердегідей болуы мүмкін емес, демек бұл тақырып тағы ұзақ зерттеуді талап етеді. Ақша-несие саясатының теориясы жеткілікті толық өңделген, бірақ ол қазақстандық экономика реалияларына бейімделуге мұқтаж екені анық.
1. Мұхамедиев Б.М.,Дуламбаева Р.Т.,Рахматулаева Д.Ж. «Макроэкономика»: Оқу құралы.-Алматы:Қазақ университеті,2010ж.
2. Мамыров Н.Қ., Макроэкономика. Алматы, 2003ж [16, б.236-264]
3. Қазақстан Республикасының Статистика агенттігі 2011 жыл,www.stat.kz
4. Ақша, несие, банктер. Ғ.С. Сейітқасымовтың жалпы ред. — Алматы: Экономика, 2001.
5. Шеденов О. Жалпы экономикалық теория. Алматы, Экономика 2007. – 680 б
6. Қаржы нарығын тұрақтандыру, 03.07.2011ж. www.goverment.kz
7. Егемен Қазақстан. 2001. 13 қараша.
8. Қазақстан Республикасы Президентінің 1997 жылы 13 карашадағы Жарлығымен 15 караша Ұлттық валюта - тенге Күні, Қазакстан Республикасы каржы саласы кызметкерлерінің кәсіби мейрамы болып жарияланды (ҚР ПҮАЖ, 1997. №49. 454-бап.)
9. Ұлттық Банкінің жылдық есеп беруі (2009-2011 жылдар).
10. Қазақстан Республикасының 2012 жылға дейінгі стратегиялық даму жоспары. «Елорда» - 2002 ж 159 – 161 б
        
        Мазмұны
Кіріспе
I Ақша-несие саясаты – мемлекеттің экономикалық саясатының құрамдас бөлігі
1.1 Ақша-несие саясатының экономикалық мәнi және оны жүргiзу құралдары
1.2 Міндетті ... ... ақша ... ... ... ретінде
ІІ ҚР-дағы ақша-несие саясатының даму кезеңдеріндегі- міндетті резервтік
талаптар рөлі
2.1 ... ... ... ... ... ... ... нормативі
3 ҚР-ның ақша-несие саясатының қазіргі даму ерекшеліктері
Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
Кіріспе
  Ақша-несие саясаты мемлекетті реттеу ... бір ... ... Ақша-несие саясаты - нарықтық экономиканың тірегі ретінде
экономикалық дамудың ... ... ... Ақша-несие саясаты Қазақстан Республикасында Ұлттық Банкі мен елдің
банктік пайыздық ставкаларын, валюта ... ... ... анықтау
жолымен іске асады. Сонымен қатар ақша массасы көлемінің ... ... ... ... ... ... ... таңда
несиелеуге болатын экономика секторын дұрыс таңдай білуге, сондай-ақ несие
беру мүмкіндігі ... ... ... ... ... банк үшін ... ... бар басқа факторлар мен қарыз алушының несиелік қабілетіне
қарап өз ... ... ... негізделеді.
Ақша-несие саясатының ең ақырғы мақсаты - ... ... ... ... және ВНП-ның нақты көлемінің өсуін қамтамасыз ету
болып табылады.
Ақша-несие саясатының негізінде жалпы экономиканың ... және ... ... әсер ету ... зерттейтін ақша
теориясы жатады.
Ақша-несие саясатының мақсаты - ... ... ... ... сақтандыру нарығының, бағалы қағаздар нарығының әрі қарай ... банк ... ... ... экономикалық нақты секторды банктердің
несиелеуінің әрі қарай ... үшін ... ... сондай-ақ жинақтаушы
зейнетақы қорларының жетілдірілуіне мүмкіндік туғызады және ұлттық ... яғни оның ... ... мен ... ... валюталарына
қатысты тұрақтылығын қамтамасыз етуді көздейді.
Монетарлық саясаттың ... мен ... ... ... ... ... Тәуелсіздік алуынан кейін Қазақстан
Республикасы өзіне инфляциясы өсіп бара жатқан, ... ... ... ... ... бұл ... тек әрі қарай күшейді. Қазіргі
кезде Ұлттық банктің ... ... ... ... ... арқасында жағдай ... ... ... ... ... саясатын үкіметтің шамадан тыс
үстеміне және дербес ... ... ... ... ... қоғамдағы ұлттық экономиканы мемлекеттік реттеу
құралы деп ... ... ... ... жаңа тарихына қарап
біз ақша-несие саясатын зерттеудің өзектілігіне ... ... ... ... саясаты, табиғи америкалық, ағылшын немесе қандай
болмасын ... да ... ... ... ... ... елдердегідей болуы мүмкін емес, ... бұл ... тағы ... ... ... ... саясатының теориясы жеткілікті ... ... ол ... экономика реалияларына бейімделуге мұқтаж
екені анық.
Курстық ... ... екі ... ... ... ... тізімінен тұрады. Кіріспеде курстық жұмыстың
таңдалған тақырыптың көкейкестілігі негізделген, зерттеу процесінде ... ... мен ... анықталған, жұмыстың құрылымдық мазмұны
берілген.Сонымен қатар ... ... ... ... ... және ... ... монографиялары,
периодикалық баспаның ... ... ... ... ...... ... саясатының құрамдас бөлігі.
1.1 Ақша-несие саясатының экономикалық мәнi және оны жүргiзу құралдары
Нарықтық экономикаға көшу мен ақша-несие саласында мемлекеттiк ... ... ақша ... баға ... әсер ... ... пен ұсыныстың тепе-теңдiгi ақша теориясы мәселелерiне мүдделiлiктiң
артуына ықпал еттi. Баға ... ... мен ... тиiмдiлiгiн
өзгертуде ақша мөлшерiнiң артықшылығын мойындау, айналымдағы ақшаның сандық
теориясының негiзгi мазмұнын құрайды.
Ақшаның осындай әсерi ... ... И. ... ... ... ... бөлiгi болып табылатын айырбасты
теңестiруде келтiрiлген:
MV=PQ,
(1)
мұнда:
M-айналымдағы ақша мөлшерi немесе ақша ... ... ... ... ... ... ... деңгейi;
Q- тауарлық мәмiлелердiң мөлшерi (ұлттық өнiм);
Iс жүзiнде бағалардың өзгеруi айналымдағы ақша мөлшерiмен ғана емес,
сондай-ақ тауарлар бағасының өзгеруiмен де ... ... ... ... теориясының тұжырымдамасы ақша айналымы жылдамдығының
тұрақты шамасы (V) мен ... ... саны (Q) үшiн ... ... ол iс ... болуы мүмкiн емес. Сандық доктринасының басқа өкiлi
(кембридждiк) ағылшын экономисi А. Пигу ақша ... мына ... P ... ақша ... ... ... ... келетiн жылдық кiрiс үлесi;
P –баға деңгейi;
К- өндiрiстiң нақты мөлшерi;
Экономистер ұзақ жылдар бойы ... өсу ... ... ... ... тұжырымдамаларына қатысты пiкiр таластыруда.
Нарықтық экономика iштей тұрақсыз өзгермелi жүйе ... ... ... онда ... рөл ... Реттеушiлер қатарында
мемлекеттiң монетарлық саясаты маңызды орын алады; ақша ... ... ... өзгеруiне әкелiп соқтырған пайыздық
мөлшерлеме ... ... ... ... ... ... әсер арқылы атаулы жалпы ұлттық өнiм (ЖҰӨ) өзгередi.
Кейнсиандық теорияның негiзгi теориялық ... ... ... ... ... ... тауарлар мен қызметтер сатып алуға арналған мемлекеттiк шығындар;
NX– таза экспорт;
Кейнсиандықтар мемлекеттiк реттеу процесiнде тоқыраған экономиканы
тұрақтандыру ... ... ... ... ... мен ... құрылымының өзгеруiне негiзгi маңыз бередi. ... ... ... ... пен инфляция ... ... ... ... көп ... ... тұжырымдаға
сәйкес нақты пайыздық мөлшерлемесiнiң деңгейiн төмендетумен ... ... ... мөлшерлеме) монетарлық саясатты ынталандыру ақша
ұсынысын көбейтедi және инвестициялық сұранысты арттыруға жетелейдi.
Осыған байланысты ЖҰӨ мультипликациялық тиiмдiлiгi ... ... ... жұмыссыздық азаяды, халықтың кiрiсiнiң ... ... ... Ақша ... ... олардың қысқа мерзiмдi
артықшылығы пайда болады. Халық артқан ақша запастарын тауар ... ... ... салымдарда жинақтайды. Ақша сұранысы артып, тиiсiнше
бағалар да өседi. Халық пен ... ... ... ... де ... Егер ақша ұсынысын азайтса, онда пайыздық мөлшерлеменiң
өсуiмен тепе-теңдiк белгiлiнедi.
Монетаризм нарықтық ... - ... ... ... ... жүйе деген сенiмге негiзделген. Ол инвестициялар мен ЖҰӨ ... ... ақша ... мен ... ЖҰӨ ... ... ... Осы бағыттың бас теоретигi М. ... ... ... ... ... ... ... қолдауға негiзделген “ұзақ мерзiмдi
тепе-теңдiк монетарлық саясаттың ақша тәртiбiн” ... ... ... теңдеуi бойынша осындай өсу шамасы:
(M=(Р((Y
(4)
мұндағы:
(M- ақша өсiмiнiң орташа жылдық қарқыны, ұзақ ... ...... ... ... ... қарқыны, ұзақ мерзiмдi пайызы;
(Y – ЖҰӨ өсiмiнiң орташа жылдық қарқыны, ұзақ ... ... ... ... ... ... ... жетiлдiрдi.
Теориялық ақша үлгiлерi синтетикалық нысанды иелендi, оларға екi теорияға
тән мемлекеттiк ақша-несие ... ... де ... ақша ... әсер ... ... ... ақша-несие
саясатындағы монетарлық тұжырымдама ережелерi ... ... ... орай ... iске ... ... (мысалы,
ақша жиыны төмендегенде төленбеген ақшаның өсуi). Iс ... ... шешу үшiн ... ... ... қарама-қайшы үрдiстердi
байланыстыру, естi тиiмдi шараларды пайдалану қажеттiлiгi туындады.[1]
Ақша айналымының жылдамдығы төмендедi, жинақтаулардың нақты сектордан
алып-сатарлық сипаттағы ... ... ... өту ... 83 ... ... мен ... ақша мөлшерiнiң
байланысын зерделеу айналымдағы ақша мөлшерi мен инфляция ... ... ... ... ... экономикалық тәжiрибеде ақша-несие саясатын реттейтiн
әртүрлi құралдар пайдаланылады:
- ашық нарықтағы яғни, құнды қағаздар ... ... ... ... ... ... ... деңгейлi банктердiң орталық
банктен қарыздары бойынша пайыздарын реттеу;
- ... ... ... өзгеруi.
Ақша-несие саясатының басқарушы құралдары: қайта қаржыландырудың
пайыздық мөлшерлемесi, ... ... ... және үш айлық мекамдар
бойынша сияқы мөлшерлемесi ақша эмиссиясын ... ... ... ... процесi тетiгiнiң негiзiн құрайды.
Орталық банк ... ... ... ... және ... келiсiм бойынша осы кезеңдегi монетарлық ... ... ... ақша ... ұсыныс мөлшерiн қалыптастырады.
Iс жүзiнде ақша және ... ... ... ... және экономиканы дамуын реттеудi теңгеруге тиiс.
Ақша-несие саясаты мемлекеттiк жалпы экономикалық саясат бөлiгiн, оның
элементерiнiң ... ... ... ... ... ... да саясат түрлерiмен қатар) бiрiн ... және ... және ... тiкелей белгiленедi. ... өсу ... ... ... ... ... ... төлем балансы осындай түпкiлiктi мақсат болып
табылады.
Әртүрлi ақша ... ... ... ақша ... М0 , М1 , ... т.б. ... ... ... ... қарайық:
М0 - айналымдағы банкноттар (орталық банк шектерiнен тыс) және орталық
банктегi екiншi деңгейлi банктердiң шоттарындағы қаржылар.Бұл ақша ... ... ... ...... ... ... ақша белгiлерiнiң мөлшерi мен
кәсiпорындардың, мекемелердiң, ұйымдардың кассаларындағы ... – М1 ... ... және ... пайдалану режимдi заңды
және жеке тұлғалардың депозиттерi, халықтың, кәсiпорындардың, мекемелердiң,
ұйымдардың жедел салымдары, банк жинақтау сертификаттары, ... ... ... банк ... - М1 басқа халыққа, банктерге, кәсiпорындар мен ұйымдарға тиесiлi
шетел валютасындағы ... және М2 ақша ... ... ... ... саналады. М4 соңғы
көрсеткiшi жеке де, сондай-ақ өндiрiстiк ... ... ... ... жоғары төлемге қабiлеттi жиынтық сұранысын
сипаттайды.[2]
Осы ... ... ... сипаттама берейiк:
|Ақша-несие |Ықпал ету құралы ... ... ... | | ... | | ... ... ... ... ... ... ... |
| ... ... ... ... |
| | ... ол ... ... ... басқыншылық |өсуiне әкеп ... |
| | ... ... ... ... |Ұлттық ... ... ... |ЖIӨ ... |
| | ... |
| ... резевтерiнiң мөлшерi|демонетизациясын салықтардан|
| | ... ... |
| |5. ... ... ... әкеп ... |
|Несие саясаты |Ұлттық банкiнiң операциялары |Ақша массасының депозиттiк |
| ... ... ... әсер ету ... ... ... ... |
| | ... ... ... |
| |Пруденциалдық шаралар | |
| ... ... ... ... валютаның бағамын |
|Саясат | ... ... ... |
| | ... |
1- ... ... ... құралдары
Ресми есеп мөлшерлемесi - орталық банктiң мөлшерлемесi, ол ... ... ... ... ... ... несиелер ретiнде енiншi
деңгейлi банктер мен несие мекемелерiне несие бередi. Орталық банк ... ... ... ... төмендетiп, екiншi деңгейлi
банктердiң мүмкiндiктерiне несие алу үшiн ... ... ... ... өз ... экономикалық өсуге, ақша жиынының артуына, нарық пайызының
жоғарылуына әсер етедi. Орталық банктiң ... есеп ... ... ... тиiстi өзгерiстерiн туындата отырып, төлем балансы мен
валюта ... ... ... ... ... елге ... ... капиталының тартылуына ықпал етедi, осының нәтижесiнде төлем
балансы жанданады, тиiсiнше, шетелдiк валютаның бағамы төмендеп, ал ... ... ... ... төмендеуi керi нәтижелерге
әкелiп соқтырады.
Ашық нарықтағы құнды қағаздармен жүргiзiлетiн операциялар- орталық
банктiң қысқа мерзiмдi ... қоса ... ... керi ... жасай
отырып, коммерциялық және қазынашылық вексельдердi, ... мен өзге де ... ... ... ... жөнiндегi
операциялары. Орталық банктiң мұндай iс-қимылдары екiншi деңгейлi
банктердiң ... ... ... бар ... ... ... әсер етедi.
Егер орталық банк ашық нарықта құнды қағаздарды сатса, ал екiншi деңгейлi
банктер ... ... ... онда соңғылардың ресурстары мен тиiсiнше
олардың клиенттерге несие беру мүмкiндiктерi сарқылады. Бұл ... ... ... және ... ... артуына әкелiп соқтырады.
Орталық банк нарықта екiншi ... ... ... ... ... ... ... қосымша ресурстар ұсынады. Несие беру жөнiндегi олардың
мүмкiндiктерiн кеңейтедi. Ашық ... ... банк ... ... және ... құнды қағаздарды реттеуге және
соңғы есепте ақша нарықтағы сұраныс пен ұсыныстарды реттеуге ықпал етедi.
Мiндеттi резервтер- банктер мен ... ... ... ... ... әдетте, пайызсыз шотта ашылған несие ресурстарының бөлiгi.
Екiншi ... ... олар ... ... ... резервтер
нормасын арттыра немесе төмендете отырып, орталық банк банктер мен ... ... мен ... ... ... ... ... немесе кеңейтедi.
Осы негiзгi құралдардан басқа дүниежүзiлiк банк тәжiрибесiнде орталық
банктердiң ... ... ... ... кең ... жақсы
пысықталып және кеңiнен пайдаланылады. Оларды қайсыбiр елдiң нарықтық
немесе өтпелi экономикалық ... ... ... ... туралы сөз
қазғалады. Оларды қысқаша сипаттап өтейiк.
Капиталдар нарығын бақылау- акциялар мен облигациялар шығару тәртiбi,
сырттан қарыз алу шектерiн ... және ... қол ... жаңа банктер мен несие мекемелерiн, оның
iшiнде шетелдiктердi ашуды ... ... ақша ... ... пен ұсыныс мөлшерiне ықпал
ету үшiн едәуiр мөлшердегi валюта сатып алу-сату.
Шектеу (таргеттеу) - ақша ... ... ... ... ... | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 ... ... орташа, % |9-10 |5-7 |4-6 |4-6 ... (ТБИ) ... % |9-10 |6-8 |5-7 |5-7 ... ... ... %|9,0 |7-8 |7 |6,5 |
2- ... ... ... ... ақша-несие саясатындағы
инфляцияны таргеттеу ... ... ... ... ... ... тұрақты орналастыру мен ... ... ... ... несие мекемелерi үшiн белгiленедi.
Нарықтық экономика жағдайында экономикаға ықпал ... атап ... ... ... ... ... ... iскерлiк белсендiлiктi
арттыруға немесе төмендетуге қол жеткiзiледi. Мұның өзiнде ... ... ... ету шешушi болып табылады. Олар кәсiпкерлерге
арзан несиенi көбiрек ұсынса, соңғылар соғұрлым өз iсiн ... ... ... ... жетiлдiредi, экономикалық өсудi жеделдетедi.
Көрсетiлген құралдардың әртүрлi қиыстырулары орталық ... осы ... ... стратегиясына байланысты “қымбат”
немесе “арзан” саясат жүргiзуге жол ашады. Орталық банк аталған құралдардың
көмегiмен ақша-несие саясатының мақсаттарын ... ... ақша ... (қатаң монетарлық саясат) немесе пайыздық мөлшерлеменi белгiленген
деңгейде ұстайды (икемдi монетарлық саясат).
Ақша-несие саясатының ... ... ... ... тығыз байланыстырған жағдайда ғана ... ... ... ақша ... ... ... (немесе орталық
банкі шығарған қолма-қол ақшалар плюс орталық банкідегі шоттар) ... ... тең ... ... ақша ... ... ... (ақша базасы) несие мультипликаторына көбейтудің туындысына
тең болады, яғни М=к*МС немесе к=, мұндағы М – ақша ... Мс ... ... ... ақша базасы, к – несие мультипликаторы.
x ... LM ... ... ... Орталық банк халыққа құнды қағазды сатты ... ... ақша ... ... да, ... ақша ... да азяды, нәтижесінде
LM қисығы солға– жоғары жылжиды. Бұл суретте көрсетілген;(1-сурет,а)) ә)
егер Орталық банк ... ... ... ... онда ... ... базасы орталық банкінің іс-қимылын бейнелесе, ... ... ... ... және ... ... ... ақшаларының құрамына қатысты мінез-құлығын бейнелейді.
Мультипликатордың көптеген формулалары бар. Ең ... ... ... ... а — ... резервтердің банкілік депозиттерге
қатысты коэффициенті; b – ... ... ақша ... ... ... ақша нарығындағы тепе- теңдікті көрсетеді. LM қисығының
графигі-ақша ұсынысының (Ms) ... бір ... ақша ... ... ... ... ... мөлшерлемесі мен жиынтық ... ... ... M LM
R R
R M ... Y ... LM ... графигі
Ақша нарығы. ... ... ... мөлшерінің Y- ден ... ... ге - өсуі ... ... ... пайыз
сұранысты өсіреді, демек ... ... ... ... ... R-ге ... ... мөлшерлемесінің динамикасы немесе d және ... мәні өте ... ... онда ... және таза экспорт
жоғары сезімталды болады: Бұл 3-суретте көрсетілген:
IS IS' ... Y1 ... ... және таза ... ... ... ... тікше LM қисығы мен жатық IS қисықтарының тіркемесінде
ынталандырылған ақша-несие саясаты өте тиімді ... ... ... ... Бұл ... ... ... динамикасына ақшаға
сұраныс аз сезімталдық білдіреді.
Жалпы LM қисығы нені ... Ақша ... ... ... мөлшерлемесінің сәл ғана төмендеуінде ақша нарығы тепе-теңдікте
болады. R динамикасына егер І және Хn өте ... ... да, ... мұндай әлсіз төмендеуі, инвестиция мен таза ... ... ... ... Сондықтан жалпы өнім көлемінің өсімшесі өте аз шама
(5-суретте).
R
LM
LM’ (жатық)
IS ... ... Бұл ... жалпы өнім көлемінің өсімшесі өте аз шама.
Тікше орналасқан IS қисығының және жатық орналасқан LM ... ... ... тиімсіздігі төмен болады. Бұл жағдайда
пайыз мөлшерлемесінің мәні аз ... ... ... Хn мен І ... өте төмен болады, сондықтан өнімнің ... ... өте ... және (Y0Y1)-ге тең.(6-сурет)
Жиынтық сұраныстың AD теңдеуін тепе-теңдік Y алгебралық ... ... ... Р ... ... шығаруға болады.
Жалпы түрде оны бұлайша жазуға болады:
Y=α+βG – γTa + θ*M/ ...... ... шығындар;
M/P-нақты ақша.
R
LM1
LM2
IS
Y
P
AD2
AD1
Y
6-Сурет Ынталандырушы монетарлы саясат
Мемлекеттік шығыстардың өсуі, салықтардың қысқаруы немесе ақша ұсынысының
артуы жиынтық сұраныс ... оңға ... ... ... ... IS және LM қисықтарының, ынталандырушы
фискалды және ... ... ... сай ... ... ... ... талаптар- ақша несие саясатының құралы ретінде
  Нарық жағдайында банк ... екі ... ... ... ... және коммерциялық (депозиттік) банк. Коммерциялық банктердің
негізгі функциясы несие беру және ... ... ... шаралардың
нәтижесінде коммерциялық банктер ақша ұсынысын кеңейтеді. Банк жүйесі ... ... ... банк ... ... айналымға шығарады, мемлекеттің алтын
резервтерін сақтайды, коммерциялық банктердің ... ... ... шот ... ... ... ... банк халықаралық ақша
нарығында сатушы
және сатып алушы қызметін орындайды және шет ... ... ... ... ... ... орталық банк ақша-
несие саясатын қалыптастырады және жүзеге асырады, коммерциялық банктердің
іс-әрекетін қадағалайды және ұйымдастырады. Орталық банк пен ... ... және ... тыс секторлардың шешімдері нәтижесінде
экономикадағы ақша ұсынысының өзгеруіне ықпалын тигізеді.
         Орталық банк ақша ... ақша ... және ... ету ... ... Ақша ... нақты көлемі коммерциялық банк
операцияларының  нәтижесінде несиені қабылдау және беру арқылы ... ... ... мемлекеттік ақша-несие саясатын анықтайтын
және жүзеге асыратын орган болып ... ... ... ... ... саясатының басты мақсаты: ұлттық валютаның тұрақтылығын, яғни оның
төлем ... мен ... ... ... ... ... етуді көздейді.
         Ақша-несие - бұл айналыстағы ақша жиынын, ... ... ... ... ... банк ... қызметін реттеуге бағытталған
шаралар жиынтығы. Ақша-несие ... ... ... Ұлттық банк болып табылады. Ал ақша-несие саясатының Ұлттық
банк ... ... ... ... қолма-қол және қолма-қол
ақшасыз жиынының жиынтығы ... ... ... жағдаятына байланысты ақша-несие саясатының екі типі
болады:
1)    рекстрикциялық ақша несие саясаты;
2)    экспанциялық ақша ... ... ... ... ...... деңгейлі банктердің
несиелік операциялар көлемін шектеуге және ... шарт ... ... ... ... арттыруға бағытталатын шаралар жиынтығы.
        Экспанциялық ақша-несие саясаты – несие беру ... ... ақша ... ... ... ... және ... төмендеуіне байланысты сипатталады. Соңғы жылдардағы ақша-
несие саясатының басты көздеген бағыты: инфляцияны төмендету және ... ... ... ... өзі жүргізетін операциялар бойынша ресми қаржыландыру
мөлшерлемесін, сол ... ... да ... ... белгілейді. Ресми
қайта қаржыландыру мөлшерлемесін ақша ... ... ... ... сұраныс пен ұсынысқа, инфляция деңгейіне байланысты белгілейді. ҚҰБ
мүдделендіру мөлшерлемесі саясатын мемлекеттік ақша-несие саясаты жүзеге 
асырылатын аумақтағы нарықтың ... ... ... ету ... ҚҰБ ... ... басты мақсаты – айналыстағы теңге ... ... ... ... ... ... соның нәтижесінде ақша жиыны
және инфляцияның өсуін төмендетуді қамтамасыз ету болып табылады. Жоғары
пайыз мөлшерлемесі, шын ... ... үшін ... өз ... ... ... Демек, жаңа пайыз саясаты алдағы ... ... ... ... ... ... нәтижелеріне қол жеткізуге тиіс. [4]
ІІ ҚР-дағы ақша-несие саясатының даму кезеңдеріндегі- міндетті резервтік
талаптар рөлі
2.1 ҚР-да ... ... ... ұсынысы
Соңғы жылдардағы ақша ... ... ... ... тəн. Ақша ... ... ... маусымдық (ең жоғары) төмендеуінен жəне ... ... ... ... ... ... ... бəсеңдеуі
болды. 2011 жылғы ... ... ... ... ақша
агрегаттарының өсу қарқыны өткен жылдың осындай кезеңіне ... ... ... ... Ақша ... динамикасы ( өткен кезеңге қарағанда)
Ақша базасы
Ақша базасы 2011 жылғы 3-тоқсанда 402,9 млрд. теңгеге ... ... Оның ... ... факторлары таза ... де жəне сол ... ... Банктің таза ішкі
активтерінің де өсуі болды. Ал ... ... ... ... ішкі ... ... ... еді (3-кесте).
Шетел валютасын едəуір əкелінуіне негізделген, шетел ... ... асып ... ... ... халықаралық
резервтерінің өсуіне ... ... ... Таза ... 2011 ... 3-тоқсанның соңына таман 2,9% ұлғая отырып, 6823,9
млн. ... ... ... ... ... ... өтеу ... қордың активтерін толықтыру ішкі нарықта валютаны ... жəне ... ... ... ... ... ... бейтараптандырылды. Нəтижесінде, таза ... ... ... ... ... ... оның əлемдік нарықтағы бағасының
4,7% өсуі нəтижесінде 6,4% ұлғайды.
| ... ... ... ... базасы |2,7 |19,3 |3,7 ... ... ... |10,4 |14,6 |1,5 ... ішкі активтер |-15,6 |-12,1 |1,9 ... таза ... |-48,8 |-79,7 |-6,6 ... ... талаптар |-36,0 |-17,9 |5,2 ... ... |35,6 |61,8 |-9,7 ... да таза ішкі ... |41,2 |3,3 ... Ақша ... ... ішкі активтердің 2011 ... ... өсуі ... ... ... ... ... өтеу көлемінің ұлғаюы
аясында төмендеуі нəтижесінде ... ... ... ... ... ... ... көлемі номиналдық құн бойынша 5%
төмендеді). Сонымен ... ... таза ішкі ... бойынша болды.
Таза ішкі активтер құрылымында Үкіметке таза талаптар біршама
төмендеді, бұл ... ... ... ... 6,4% ... ... 2011 жылғы 3-тоқсанда ақша базасының ... ... ... ... қарағанда неғұрлым бірқалыпты
өзгерістермен сипатталды.
Екінші деңгейдегі банктер ... ... ... ... ... ... активтері 2011 жылғы 3-тоқсанда
1110,5 млрд. теңгеге дейін 11,3% ұлғайды. Бұл өсу ... ... ішкі ... ... ... ал сол ... таза ішкі активтері азайды (4-кесте).
| ... ... ... |
|Таза сыртқы активтер |-11,0 |-25,1 |-7,4 ... ... |7,9 |13,9 |10,2 ... ... ... |22,9 |14,7 |-3,9 ... таза ... |10,7 |15,2 |21,1 ... ... |6,5 |13,3 |12,7 ... да ішкі таза ... |-12,3 |-15,4 ... |6,9 |10,2 |11,3 ... ... ... ... ... ... шолу
Таза сыртқы активтердің құрылымындағы өсу банктердің ... ... ... жəне сол ... олардың алдындағы
міндеттемелер бойынша болды. ... ... ... ... 2011 ... 2-тоқсанмен салыстырғанда 3-тоқсанда 45,0% өсуімен
қамтамасыз етілді. Резидент ... ... ... арнайы
мақсаттағы кəсіпорындар – ол банктердің өздерінің ... ... 2011 ... 3-тоқсандағы инфляцияға шолу 10 еншілес ұйымдарынан
(SPV) депозиттер, ... ... ... ... ... ... ... Міндеттемелердің резидент ... ... ... ... жоғары абсолюттік өсу
көрсеткіші банктердің ішкі таза активтерінің 7,4% төмендеуіне алып келді.
Банк жүйесіндегі ... ... ... өсуімен қатар
резидент еместерден ... мен ... ... ... ... ... қарқынын сақтауға мүмкіндік жасады.
Екінші деңгейдегі банктердің экономиканың ... ... ... ... 2011 ... ... 12,7% ... талап 21,1% өсті. Қорытындысында, басқа да ішкі таза
активтердің 15,4% жəне ... ... ... 3,9% ... ... ... екінші деңгейдегі банктердің ішкі ... ... ... ... ... ақша ... 1312,2 ... теңгеге дейін
9,3% өсті,бірақ ол өткен жылдың осындай кезеңіндегі өсу ... ... (10,4%). Оның ... ... ... депозиттік ұйымдардың
ішкі активтерінің ұлғаюы болды (5-кесте).
| ... ... ... ... ... |8,5 |13,9 |9,3 ... ішкі ... |10,1 |8,0 |-2,8 ... ... |7,2 |18,9 |20,0 ... таза ... |-22,8 |-93,8 |729,2 ... ... |6,6 |13,4 |12,6 ... да таза ішкі |-3,5 |-1,1 |-7,7 ... | | | ... Ақша ... 2011 ... ... ... ... базасы өсуінің жалғасуы
олардың несие нарығындағы ... ... ... ... ақша ... ... кезеңдегі динамикасы айтарлықтай
дəрежеде экономиканың ... емес ... ... ... ... анықталды. Депозиттік ұйымдардың экономикаға талаптарының 2011
жылғы 3-тоқсандағы өсуі өткен кезеңмен салыстырғанда 12,6% болды.
2011 ... ... ... ... ақшаның өсу
қарқынының ... банк ... жəне ... ... өсу ... ... ... соңғыларының ақша массасының құрылымындағы үлесінің 76,6%-дан
76,2%-ға дейін ... ... ... ... ... ақша ... қарқынының ақша базасының кеңею қарқынымен салыстырғанда ... ақша ... ... ... ... ... ... келді (6-кесте).
| ... ... ... ... массасы |8,5 |13,9 |9,3 ... ... |2,6 |15,0 |10,9 ... | | | ... |10,4 |13,5 |8,8 ... | | | ... Ақша ... құрамдас бөліктері өзгерістерінің 2011 ... ... ... ... ... ... құралдары жəне операциялары
2011 жылғы 3-тоқсанда қаржы нарығындағы ахуал екінші деңгейдегі
банктер өтімділігінің ... ... ... ішкі ... ... ... ... белсенділігінің ... ... ... Ұлттық Банктегі екінші
деңгейдегі банктердің корреспонденттік теңгелік ... ... ... 2011 ... ... ... тоқсанмен салыстырғанда 37,5%
өсті.Қаржы министрлігінің ... ... ... ... 57,7
млрд. теңгені құрады, бұл 2011 жылғы 2-тоқсаннан 54,9% көп. ... ... ... бюджетінің тапшылығын ... ... ... ... келді.2011 жылғы 3-тоқсанда 55,2 млрд.
теңге).
Екінші жағынан, айналымдағы ... ... ... ... көлемі қаржы нарығы қатысушыларының, ... ... ... ... қажеттілігін қанағаттандыруға
жеткіліксіз болып отыр. Нəтижесінде ... ... ... жəне ... ... инвестициялық басқаруды жүзеге
асыратын ұйымдар ... ... ... ... ... мəжбүр болды. Осыған байланысты, зейнетақы ... ... ... жəне осы ... қағаздардың қысқа мерзімділігін
ескере ... ... ... ... ... өтімділігін
реттеу бойынша Ұлттық Банктің тиімді ... ... ... ... кез ... ... ЗАИБЖҰ-ға немесе ЖЗҚ-ға ноталарды сатып жібере
алады.[3]
Қаржы ... ... ... ... ... ... тежеп отыр, өйткені бағалы қағаздар ... ... ... ... ... ... Сол ... Банктің де қысқа мерзімді ... ... ... ... ... көтеру үшін мемлекеттік бағалы қағаздардың
меншікті портфелін ... ... ... ... көрсетілген факторларға қарамастан, Ұлттық Банк 2011
жылғы 3-тоқсанда қаржы ... ... ... ... жоқ: құралдарды пайдалану бұрынғы деңгейде сақталды не азайды.
2.2 Міндетті резервтік талаптардың нормативі
Міндетті резервтік ... ... 2011 ... ... жоқ жəне өтеу ... ... жəне ... айларда
жартылай немесе толық басталатын банк міндеттемелерінің 6%-ын ... ... ... нормативін бірінші тəсілмен орындайтын
банктердің саны 2011 ... ... ... 33-ке ... ... ... ... талаптардың нормативін сақтады.
Резервтік активтер орташа алғанда 2011 жылғы 3-тоқсанда резервтеудің
қажетті көлемінен 2,4 есеге асып түсті. ... ... ... ... ... ... байланысты мəселелердің
жоқтығын жəне артық резервтік активтер ұстауына ... бар ... ... ... ... ... тəсілмен 2
орындайтын банктердің (2 ... ... ... ... ... ... үлесі қыркүйек айының соңында міндетті резервтік
талаптардың нормативін бірінші тəсілмен орындайтын банктердің ... ... ... ... жəне банк ... ... əсер ... жоқ.[5]
Депозиттік операциялар
Екінші деңгейдегі банктердің артық өтімділігін реттеу ... Банк ... ... ... ... жəне ... ... қатар банктерден депозиттер тарту ... да ... 2011 ... ... ... Банк ... банктерден 97,1 млрд. теңге депозиттер ... бұл ... ... 21,4% ... ... ... ... мерзімі бойынша қысқа мерзімді
ноталар (2011 жылғы 3-тоқсанда шығарылған ноталардың орташа мерзімі 249,62
күнді ... жəне ... ... ... репо
операцияларының арасындағы аралық операциялар ... ... 86% 14 ... ... мерзімді депозиттер болды
(мұнда орташа алынған ставка 14 күндік мерзімдегіге 2,04% жəне 14 ... ... 1,86% ... ... ... бөлігі 2,47%
орташа алынған ставка бойынша «бір ай» мерзіммен орналастырылды (8-сурет).
Банктермен орналастырылған депозиттердің ең ... ... 50 ... ал ең ... ... – 3,0 ... теңге болды. 2011 ... ... ... ... ... 1-ден 14 күнге дейінгі мерзімге
тартылған валюта ... ... 1,6% ... ... ... 334 млн. ... болды.
8-сурет Ұлттық Банкте орналастырылған депозиттер көлемі және мерзімдері
Заемдар беру
2011 жылғы 3-ші тоқсанда Ұлттық Банк 2,4 ... ... ... заемдарын берді. Бұл ретте «овернайт» заемдары бойынша ресми
ставка ... ... ... ... қалды – 8%.
Ұлттық Банк 2011 жылғы 3-ші тоқсанда күндізгі ... ... ... ... заемдардың басқа түрлерін, ... ... ... ... ... ... заемдарды екінші деңгейдегі
банктерге ұсынған жоқ.
3 ҚР-ның ақша-несие саясатының ... даму ... ... өту жағдайында және экономикалық дағдарысты
жоюда, макроэкономикалық тұрақтылыққа қол жеткізуде ҚР банк ... ... ... ... ... екі ... ... жүйенің қызмет
етуіне байланысты жасалған талдауда, ... ... ... ... бөлігі банктер қызметін реттейтін нормативтік ... ... ... және оның іске ... іс ... бақылау
жасау механизмдеріндегі кемшіліктермен сипатталады.
  ҚР Ұлттық банкі ... ... ... орындайтын және ақша
айналымын реттейтін, ұлттық валютаның тұрақтылығын қамтамассыз ететін
негізгі буын ... ... ... банк ... ... Ұлттық банктің үкіметтен белгілі бір тәуелсіздігі - оның ... ... ... ... іс ... ... жағдай. Ұлттық банктің мұндай тәуелсіздігі еліміздің экономикалық
тұрақтылығы үшін маңызды.  
  Дегенмен ... ... ... ... ... істеуі мүмкін емес.
Үкіметтің экономикалық саясатының негізгі элементі - ақша-несие және ... ... ... ... банк ... ... ... макроэкономикалық бағыты Ұлттық банктің ұзақ мерзімдегі саясатын
анықтайды. Сайып келгенде кез ... ... ... әрі ... ... ... ... тоғысады.[4]  
  Кез келген Ұлттық ... ... - ... ақша ... ... мен ... ... тұрлаулылығын қамтамасыз ету, банк
жүйесінің өтімділігі мен ... ... ... ... ... ... ету. Осы ... атқару үшін Ұлттық банк
негізінен мынадай қызметтерді орындайды:  
•Банкноталарды монополиялы түрде эмиссиялау;
•ақша-несиелік қатынастарды реттеу; 
•сыртқы экономикалық ... ... ... болу;
•үкімет банкісі болу.
Осы аталған қызметтер Ұлттық банктің балансында көрініс табады.
  Ақша-несиелік саясат ... үшін ... ... ... ... мен ... бар, олар: қайта қаржыландырудың ресми
мөлшерлемелері, банкілерге қойылатын ... ... ... ... ... шығарылымы, ашық нарық операциясын жүргізу, кредиттік
және депозиттік операциялар, вексельдерді қайта есепке алу және т.б.
  Оларды пайдаланудың ... ... ... жж. ... ... ... ... болады.[6]  
  Сонымен қатар болашақта артық өтімділікті «депозиттерге тарту» ... ... ... ... ... бар. ... ... қысым көзі
сырттан (сыртқы валюталық түсімдер) болса, артық өтімділікті шексіз азайту
бұл операцияның ... ... ... ... ... ... реттеу бағытында шаралар қолдану қажет.
  Институционалдық жағынан қарасақ несие жүйесі валюта ... ... оны ... экономиканы реттеп атқару үшін белсенді пайдаланады.
Ақша-несие жүйесі қоғамдық ұдайы ... ... ... ... ... мен ... ... күшейтіп, бос ақша
қаржыларын елдің экономикасына қолдануға септігін тигізеді.
  Мемлекеттік бюджет тапшылығы оны ... бос ... ... ... ... Бұл ресурстар мемлекет ішінде (үкімет, қаржы-несие
ұйымдары) және ... ... ... ... шоғырланады.
Қаражаттарды тартудың басты тәсілі болып мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... басты буындарының бірі
және несие қатынастарының жиынтығы.
  Ақша-несие жүйесінде мемлекет мынадай ... ... ... ... ... ... және ... Мемлекеттік несие ақша-несие қаражаттарын қайтару шарты негізінде қайта
бөлу ... ... Бұл ... жеке ... ... бос ақша қаражаттарын шоғырландырумен байланысты. Бұл қызметте
мемлекеттік несие жинақтарды ... бір ... ... ... ... ... бос ақша ... мемлекеттік билік органдарының
қарамағына жұмылдыру және оны мемлекеттік шығындарды ... ... пен ... және жеке ... ... туындайтын қатынастар. Несие
көмегімен орташа жинақтар мемлекетте жинақталады және оның қажеттіліктерін
өтеуге бағытталады.
Қазіргі кезде ақша-несие саясатының жалпы бағыты ... ... ... ... осы ... мәні ... азайып келеді. Бірақ,
пайыздық саясаттан толық бас тарту ... ... ... осы ... ... тиімділігінің маңыздылығы зор. Мысалы, АҚШ ... ... бас ... ... бірі ... ... ... Швеция елдерінде ресми пайыздық ставка инфляцияға қарсы реттеу
құралы және ұлттық валюта бағамын реттеуші ретінде пайдаланылады.[6]
Әлемдік тәжірибеде ... ... ... әсер ету ... ... байқалуда. Бірақ, көптеген жағдайларда ... ... ... ... резервтер келеміне әсер ететін әдістер арқылы
ставкаларды тікелей белгілеуді ауыстыруды болжайды.
Нарықты экономикасы ... ... ... ... ... мөлшерде көп тәжірибе жинақталған. Бірақ осы ... ... ... ... ... ... нәтижеге қол
жеткізбейді. Сондықтан макроэкономикалық реттеудің мақсаттары мен әдістерін
таңдау кезінде экономиканың дамуының нақты тарихи жағдайын ... ... ... iске асыру мақсатында Қазақстан Ұлттық ... ... ... ... ... ... беру;
2) депозиттер қабылдау;
3) валюталық интервенциялар;
4) Қазақстан Ұлттық Банкiнiң қысқа мерзiмдi ноталарын шығару;
5) мемлекеттiк және басқа да бағалы ... ... алу және ... iшiнде керi сатып алу құқығымен;
6) коммерциялық вексельдердi қайта есепке алу;
7) Қазақстан Ұлттық Банкi Басқармасының шешiмi ... ... ... ... ... қайта қаржыландырудың ресми ставкасын ақша
рыногының жалпы жай-күйiне, қарыздар ... ... пен ... ... және ... ... қарай белгiлейдi.
Мемлекеттiк және басқа да бағалы қағаздарды сатып алу мен ... ... ... ... ақша-кредит саясаты шеңберiнде жүзеге
асырады.     
Қазақстан Ұлттық ... ... ... ... ... ... рыногындағы рыноктық сыйақы ставкаларына әсер ету
мақсатында ақша-кредит ... ... ... ... ... белгiлейдi.
Қазақстан Ұлттық Банкi ақша-кредит саясатының қабылданған бағдарларына
сәйкес банктердiң қарыз алуының жалпы көлемiн реттейдi.
Банктерге ... ... беру мен өтеу ... ... мерзiмдерiн және лимиттерiн Қазақстан Ұлттық Банкi айқындайды.
Қазақстандағы инфляцияға ... ... ... диспропорцияны
бірте-бірте жоймай елестету мүмкін емес.
Инфляцияға қарсы саясаттың басты ... - ... ... ... ... ... тұрақтандыру, залалды және шамалы рентабелді
шаруашылық субъектілерін қысқарту болып табылады. Бұған халық тұтынатын
тауарлаға ... ... ... ... ... ... және
өндірістің тиімділігін көтеру арқасында қол жеткізіледі. Шетел несиелерін
солай пайдаланған ... ... ... ... ... ... аса мол
пайда табу. Шетел ғалымдарының пайымдауынша, Қазақстандағы аса пайдалы
салаларға — түсті ... ауыл ... ... ... ... ... және туризм жатады. Сондықтанда осы салалар басымдылықлен
дамуы қажет. Сырткы саудамен айналысатын ... ... ... ... ... ... керек. Бір сөзбен айтар болсақ, тұрғындардың
өмір денгейіне әсер ететін инфляцияның келеңсіздігін төмендету үшін шаралар
жүйесін іске қосқан жөн.
|Көрсеткіштер |2008 ... |2009 |2010 |2011 | |1. ... ... % |6 |4-6 |4-6 |3-5 | |2. ... ... жылдың соңына |7,5 |6-
7 |5-6,5 |4,5-6 | |3. ... ... млн АҚШ ... |3008 ... |3673 | | |өзгерістер, % |16 |11,5 |5,5 |3,7 | |4. |Ақша ... | | |
| | | ... ... |207 |237 |268 |304 | | |өзгерістер, % |18,1 |14,8 ... | |5. ... ... | | | | | | ... ... |707 |865 |1008 |1168 | |
|өзгерістер, % |22,7 |22,4 |16,6 |15,9 | |6. ... ... ... | | | | | | ... ... |544 |671 |788 |910 | ... % |22,3 |23,3 |17,4 |15,5 | |7. ... беретін банктің
несиелері | | | | | | |млрд теңге |439 |571 |718 |866 | | ... ... |30,1 |25,7 |20,8 | |8. ... ... ... ... | | | | | | |өлшенген мөлшерлемесі, % |13 |11,0 |9,0 |7,5 | ... ... ... теңгедегі несиенің орташа | | | | | | |өлшенген
мелшерлемесі, % |17,5 |16 |15 |13,5 | ... 2009 - 2011 ... ... ... ... негізгі
көрсеткіштерінің, болжамы
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі қалыптасып ... ... ... ... 3 ... ... ... негізгі бағыттарын
әзірлейді, оларда инфляция бойынша мақсаттық ... ... ... ... ... қол ... жөніндегі шаралары айқындалады. Орта
мерзімді кезеңге арналған саясаттың ... ... ... ... ... Банкі саясатының болжамдылығын арттырады
және қаржы нарығы қатысушылары үшін оны дамыту бағытындағы ... ... ... ... алғанда бір жылда(%)
Базалық сценарий кезінде ағымдағы операциялар ... ... ... ... Бұл ... ... ... еместер
алдындағы, өтеу мерзімдері 2010-2011 жылдары басталатын ... ... ... қарыз алу есебінен қайта қаржыландыра
алмайтыны болжанады. Осы жағдайларда банктердің сыртқы ... ... ... Республикасының тәуелсіздік алғанынан бері Ұлттық Банкінің
ақша-несие саясатын жүргізуде өте қиын ... ... ... осы ... ... арқасында еліміз қысқа уақыт мерзімде экономиканың
құлдырау кезеңінен шыға алды десек те ... Осы ... ... ... ... ... принциптерін қолдана отырып тиімді ... ... ... ... ... ... – монетаризм принциптеріне негізделіп фискалды
саясатты ... ... ... коньюнктураның жіңішке
бағдаршысы болып табылады. Ақша-несие саясаты ... ... ... әсер ете ... және оларды несиелерін тікелей ұлғайту ... ... ... ... ... ... орталық банкі екені
түсінікті, ол қазіргі уақытта ақша-несиелік реттеудің төрт негізгі ... ... ... олар ... ... қайта қаржыландыру
көлемін реттеу, резервтік талаптар саясаты, ашық нарықтағы операциялар және
несиелеуді шектеу.
Ақша-несие саясаты экономикалық ... тек бір ... ... ... оның ... ... елдің жоғарғы органдарымен
анықталатын глобальды стратегияның бір бөлімі болып келеді. ... ... ... ... ... тек қана анықталған жалпы мақсатқа жетуге
жағдай ... Өз ... ол ... ... ... ... ... ақша-несие саясаты көбінесе “ағымға қарсы жүзуді” көрсететін
сияқты, ол депрессия ... ... ... ... ... ... ... үшін экономикалық өсуді тұрақтандыруға
бағытталады.
Осы ... жету үшін ... ... құралдарын пайдалану
жеткілікті түрде өте жылдам нәтижелер береді. Алайда бұл нәтижелерді ешкім
алдын-ала кепілдей алмайды, өйткені ... ... ... ... ... ... ... осы резервтерді қарыз беру үшін
күштей алмайды. Банкілік ... ... ... ... ... ... жаңа ... олардың барлық деңгейдегі
филиалдары мен бөлімдерін жасау, экономикалық мақсаттылық және нәтижелілік
принцибімен банкілік қызмет ... ... ... ... ... ... реттеуді қамсыздандыру процесі
демократизациялануға тиісті. Екі ... ... ... ... ... ... ... клиентура, қорлардың пайдалы
орналастырылуы үшін ... ... ... ... ... ... ... Мұхамедиев Б.М.,Дуламбаева Р.Т.,Рахматулаева Д.Ж. «Макроэкономика»: Оқу
құралы.-Алматы:Қазақ университеті,2010ж.
2. Мамыров Н.Қ., ... ... 2003ж [16, ... ... ... ... ... 2011 жыл,www.stat.kz
4. Ақша, несие, банктер. Ғ.С. Сейітқасымовтың жалпы ред. — ... ... ... О. ... ... ... ... Экономика 2007. – 680 б
6. Қаржы нарығын тұрақтандыру, 03.07.2011ж. www.goverment.kz
7. Егемен Қазақстан. 2001. 13 қараша.
8. Қазақстан ... ... 1997 жылы 13 ... ... караша Ұлттық валюта - тенге Күні, Қазакстан Республикасы каржы саласы
кызметкерлерінің кәсіби мейрамы болып жарияланды (ҚР ПҮАЖ, 1997. №49. 454-
бап.)
9. Ұлттық ... ... есеп ... ... жылдар).
10. Қазақстан Республикасының 2012 жылға дейінгі стратегиялық даму жоспары.
«Елорда» - 2002 ж 159 – 161 ...

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 28 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ақша-несие саясатының теориялары8 бет
Мемлекеттің ақша-несие саясаты туралы ақпарат33 бет
Ақша-несие саясаты – мемлекеттің экономикалық саясатың құрамдас бөлігі87 бет
"Ақша-несие саясаты"7 бет
1922-1924 жж. ақша реформалары9 бет
«Қоғамдық ұдайы өндірістегі ақшаның мәні, функциялары және рөлі»6 бет
Ағымдағы операциялар шоты15 бет
Ақша - несие саясатының ресурстары30 бет
Ақша айналымы21 бет
Ақша айналысы және оның дамуы31 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь