Бастауыш сынып мұғалімінің педагогикалық шеберлігі және оны қалыптастыру мәселелері

Мазмұны

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 2.4

І тарау. Бастауыш сынып мұғалімінің педагогикалық шеберлігі және оны қалыптастыру.
1.1. Бастауыш сынып мұғалімінің тәрбие ісіндегі педагогикалық міндеттері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5.11
1.2 Бастауыш сынып оқытушысының тәрбие және оқыту әдістерінің ролі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .12.25
1.3 Бастауыш сынып оқытушысының педагогикалық әдептің орны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...26.28

ІІ тарау. Бастауыш сынып мұғалімінің педагогикалық шеберлігі және оны қалыптастыру мәселелері.
2.1. Педагогикалық әдеп туралы жалпы ұғым ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 29.34
2.2. Педагогикалық әдеп және оны меңгеру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... 35.46

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .48

Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...49.50
Кіріспе
Білім мен тәрбе берудің ең басты міндеті – мектептің іс-әрекетіне психологиялық тұрғыда ықпал ету. Мұның дәлелі – қазіргі кезде мектепте жүргізіліп жатқан психологиялық-педагогикалық жұмыстар. Психологияда алға қойылған мақсат әр оқушының жеке адамдық қасиеттерін жан-жақты жүйелі зерттей отырып, оларды дамуына қолайлы жағдай туғызу. Бұған тек психологтар ғана емес, сынып жетекшілері мен пән мұғалімдерінің және ата-аналарды ықпалы зор. Жеткінектерді жай-күйін, ынтасын, ықыласын, қызығушылығын есерсек олар жалаң теориямен оқуға ынталы емес. Сол себепті олардың білім алуға белсенділігі мұғалімнің талабына, оқушымен қарым-қатынас орната алу шеберлігіне байланысты. Бұл үшін мұғалім психолог болу қажет.
Шығармашылық адамын тәрбелеу мектеп қабырғасынан басталады. Сондықтан бұл процесті жаңа технологиямен ұйымдастырудың маңызы зор. Оқушы ұстаз жетекшілігімен орындаған шығармашылық жұмысының нәтижесінде өзінің ішкі мүмкіндіктерін дамытады. Сол себепті қабілетті дер езінде байқап, оның дамуына түрткі бола білу керек.
Оқушыны жалықтырып алмаудан сақтанып, төмендегі тәсілдерді тиімді пайдалану қажет:
- бала ойын ашуда тіл шеберлігіне көңіл бөлу;
- білімін қосымша әдебиеттермен толықтыру;
- жақсы сөздермен «сені қолыңнан келеді», «сенің болашағың зор»-деп, үнемі шабыттандыру.
Демек, әр ұстаздың алдындағы сәулелі мұрат шәкіртіне білім беріп қана қоймай , әр баланың «менін» ашу. Сол «менді» шығармашылық тұлғаға жетелеу. Күллі ғажайыптың ішіндегі ең тамашасы – жақсы тәрбиеленген адам.
Жоғарғы дегейдегі білім мен адамгершілікке баланы баулитын ұстаздың бойында адам баласына тән барлық қасиеттер табылуы тиіс, себебі мұғалім бала қарап тзелер айна іспетті. Бала қабілетінің ашылуы үшін мұғалім назарында мынадай бағыттар болу керек:
Оқу мен тәрбе егіз екенін бір сәт те естен шығармаған жөн, соның нәтжесінде ғана сапалы білім мен саналы тәрбиеге қол жеткізуге болады. Ол жайлы Әл-Фараби: «Адамға ең бірінші білім емес, рухани тәрбие берілуі керек, тәрбиесіз берілген білім – адамзаттың жауы, ол келешекте оны барлық өміріне апат әеледі» деген.
Педагогика ғылымы - тәрбиелеу, оқыту, білім беру, даму туралы заңдылықтарды айқындап, негіздерін ашып, оның принциптерін белгілеп береді. Педагогикалық заңдылық іс-әрекет, үрдіс туралы білім негіздерімен қаруландырса, ол педагогикалық принцип іс-әрекеттің бағдарын, үрдісті қалай кұру жөніндегі білімдік ұстанымды ұғындырады. Педагогикалық үрдістегі заңдылық педагогикалық іс-әрекетпен құбылыстағы тұрақты байланыс, қайталанып тұратын қозғалысқа тән бірлестікті танып түсінуге жол ашады. Таным түсінікті білудегі сырткы байланыспен ішкі байланысты білу үрдістің жүзеге асуындағы ортақ мән мазмұнды меңгертеді.
Айталық, әлеуметтік жағдайға байланысты сыртқы әсерлердің ықпалы ішкі құбылыстарды өзгертсе, оның нәтижесі белгілі бір заңдылықты айқындайды. Педагогикалық үрдістегі заңдылықтардың бастары мынау:
І. Тәрбие-әлеуметтік жағдаймен байланысты зандылық болғандықтан ол нақты тарихи кезеңдегі тәрбиенің сипатын, қоғамдағы кажеттілікті айқындайды, сондай-ақ әкономиядағы, ұлттық мәдениеттегі ерекшеліктерге тән мәнді білгізеді.
2. Оқыту мен тәрбиеге қатысты зандылық бұл құбылыстардың өзара бірлігі мен тұтастығын, өзара байланыстылығын сипаттайды. Бір-біріне қабыса келген тұтастық тұлғанын болмысын айқындайды.
3. Тәрбиенің іс-әрекетпен байланысындағы зандылық педагогикадағы басты мәселе. Өйткені баланы әр түрлі іс-әрекетке қосып, түрлі жұмыстарды атқаруға машықтандыру барысындағы дағдыға бейімдейді.
4. Тәрбие және тұлғаның белсенділігіне байланысты зандылықтардың
педагогикадағы орны ерекше. Мұғалім кейде оқушыға кейде объекгі
тұрғысында қарағанымен де ол субъекті. Сондықтан әр бір оқушының еркі
мен зейініне, дербестігіне мән беріп, іс-әрекеттегі құлқы мен белсенділігін
ескеру үлкен табыска жеткізетіндігін естен шығармаған абзал.
4. Тәрбиенің қарым қатынастағы зандылықтарының да орны зор. Тәлім
тәрбиедегі мақсат мұғаліммен оқушының қарым қатынасы барысында
орындалып жүзеге асатын құбылыс. Баланың қалыптасуына ықпал ететін
өзара қарым қатынастың әсері екендігін назарда ұстау керек.
6. Басқа да зандылықтардың педагогикалық үрдістен туындағандығы оқыту
мен тәрбие талаптарына байланысты кеңестер мен ережелерде гиісті
нұсқаулар бөлімінде ескертілген.
Пайдаланылған әдебиеттер

1. Қоянбаев Ж.Б., Қоянбаев Р.М. Педагогика. Астана, 1986ж.

2. Әбиев Ж., Бабаев С., Құдияров Н. Педагогика. Алматы, 2004ж.

3. Біржанұлы Қ., Мусин С. Педагогика тарихы. Алматы, 1986ж.

4. Сағындықұлы Е. Педагогика. Алматы, 1999ж.

5. Савин Н.В. Методика преподавания педагогики. М., 1987ж.

6. Подласый И.А. Педагогика. М., 1998ж.

7. Тілеуова С.С., Әліпбек А. Педагогика. Ш., 2006ж.

8. Тілеуова С.С. Жоғары мектеп педагогикасы. Ш., 2005ж

9. Педагогикалық ізденіс. А., 1990ж.

10. Әбенбаев С.Ш. Тәрбие теориясы мен әдістемесі.

11. Асылов Ұ. Педагогикалық әдеп. 2004ж.

12. Синица И.Е. Педагогикалық әдеп шеберлігі.

13. Жарықбаев А. Әдеп және жантану.

14. Қабылдиев Ж. Қазақ этнопедагогикасы.

15. Қоянбаев Ж.Б. Педагогика. Астана, 2004ж.

16. Нұрғалиева Қ. Кәсіптік білім. Алматы, 2002ж.

17. Пидкасистый А.Д. Педагогика. М., 2004ж.

18. Табылдиев Ә. Қазақ этика педагогикасы бір ғана әдеп. Алм., 2005ж
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
...............................................2-4
І тарау. Бастауыш сынып мұғалімінің педагогикалық шеберлігі және оны
қалыптастыру.
1.1. ... ... ... тәрбие ісіндегі ... ... ... ... тәрбие және оқыту әдістерінің
ролі........................................................................
.............................................12-25
1.3 Бастауыш ... ... ... ... ... Бастауыш сынып мұғалімінің педагогикалық шеберлігі және оны
қалыптастыру мәселелері.
2.1. ... әдеп ... ... ... әдеп және оны ... мен ... берудің ең басты міндеті – ... ... ... ... ету. ... ... – қазіргі кезде мектепте
жүргізіліп жатқан психологиялық-педагогикалық жұмыстар. ... ... ... әр ... жеке адамдық қасиеттерін ... ... ... ... ... ... жағдай туғызу. Бұған тек психологтар
ғана емес, сынып жетекшілері мен пән мұғалімдерінің және ... зор. ... ... ... ... ... олар жалаң теориямен оқуға ынталы емес. Сол себепті олардың білім
алуға белсенділігі мұғалімнің талабына, оқушымен қарым-қатынас ... ... ... Бұл үшін ... психолог болу қажет.
Шығармашылық адамын тәрбелеу мектеп қабырғасынан басталады. Сондықтан
бұл процесті жаңа технологиямен ұйымдастырудың маңызы зор. ... ... ... ... ... ... ... ішкі
мүмкіндіктерін дамытады. Сол себепті қабілетті дер езінде ... ... ... бола білу керек.
Оқушыны жалықтырып алмаудан сақтанып, төмендегі тәсілдерді ... ... бала ойын ... тіл ... ... ... ... қосымша әдебиеттермен толықтыру;
- жақсы сөздермен «сені қолыңнан келеді», ... ... ... шабыттандыру.
Демек, әр ұстаздың алдындағы сәулелі мұрат ... ... ... ... , әр ... ... ашу. Сол ... шығармашылық тұлғаға жетелеу.
Күллі ғажайыптың ішіндегі ең тамашасы – жақсы тәрбиеленген адам.
Жоғарғы дегейдегі білім мен ... ... ... ұстаздың
бойында адам баласына тән барлық қасиеттер ... ... ... ... ... тзелер айна іспетті. Бала қабілетінің ашылуы үшін ... ... ... болу ... мен ... егіз екенін бір сәт те естен ... жөн, ... ғана ... ... мен ... тәрбиеге қол жеткізуге болады. Ол
жайлы Әл-Фараби: «Адамға ең ... ... ... ... ... ... тәрбиесіз берілген білім – адамзаттың жауы, ол келешекте оны ... апат ... ... ... - ... ... білім беру, даму ... ... ... ... оның ... ... ... заңдылық іс-әрекет, үрдіс ... ... ... ол ... принцип іс-әрекеттің бағдарын, үрдісті қалай
кұру жөніндегі білімдік ұстанымды ұғындырады. Педагогикалық үрдістегі
заңдылық ... ... ... ... ... ... ... тән бірлестікті танып түсінуге жол ашады.
Таным түсінікті білудегі сырткы байланыспен ішкі ... білу ... ... ... мән ... ... әлеуметтік жағдайға байланысты сыртқы әсерлердің ықпалы ішкі
құбылыстарды өзгертсе, оның нәтижесі ... бір ... ... ... ... ... ... Тәрбие-әлеуметтік жағдаймен байланысты зандылық болғандықтан ол нақты
тарихи кезеңдегі ... ... ... ... ... ... ... мәдениеттегі ерекшеліктерге тән мәнді
білгізеді.
2. Оқыту мен тәрбиеге қатысты ... бұл ... ... бірлігі
мен тұтастығын, өзара байланыстылығын ... ... ... ... ... ... ... Тәрбиенің іс-әрекетпен байланысындағы зандылық педагогикадағы ... ... ... әр түрлі іс-әрекетке ... ... ... машықтандыру барысындағы дағдыға бейімдейді.
4. Тәрбие және тұлғаның белсенділігіне байланысты зандылықтардың
педагогикадағы орны ерекше. ... ... ... ... объекгі
тұрғысында қарағанымен де ол субъекті. Сондықтан әр бір оқушының ... ... ... мән ... ... ... мен белсенділігін
ескеру үлкен табыска жеткізетіндігін естен шығармаған абзал.
4. Тәрбиенің қарым қатынастағы зандылықтарының да орны зор. Тәлім
тәрбиедегі мақсат мұғаліммен оқушының ... ... ... жүзеге асатын құбылыс. Баланың қалыптасуына ықпал ететін
өзара қарым қатынастың әсері екендігін назарда ұстау керек.
6. Басқа да зандылықтардың педагогикалық ... ... ... ... талаптарына байланысты кеңестер мен ережелерде гиісті
нұсқаулар бөлімінде ескертілген.
І тарау. ... ... ... ... ... және ... Бастауыш сынып мұғалімінің тәрбие ісіндегі педагогикалық міндеттері
Жалпы заңдылықтардың ықпал аймағы тәрбие ... ... ... ... әрі оның аса ... бірліктері арасындағы байланыстарды танытады.
Бірак тәрбие процесі, біз білетіндей, педагогикалық процестің ... ... осы ... ... ... келуі табиғи құбылыс. Бұл
процесте даму және қалыптасу заңдылықтары ... ... ... ... ... ... Ең ... оның тәрбие мақсатына бағытталған
ықпалы көптеген жағдайларға ... ... ... өте күрделі
диалектикалық сипатының болуы.
Тәрбиенің мақсатқа бағьпталған ықпалын киындататын жағдайлар ... бала ... ... әр ... ... тән ... ... көзқарасы мен ынта-ыкыласы, әдеті мен ... ... ... ... өзі ... ішкі жағдайдың игілігіне
айналатын адам санасының шеңберіне ... ... ... ... ... ... ... мәні дамудың қай жағдайда
жүрудің нәтижесінде ... ... ... ... ... оның осы ... іс-әрекетінің сипаты маңызды ролъ
ойнайды. Тәрбие процесінде адамнын қоғамдық ... ... ... деп ... бірқатар қарама қайшылықтар тән Олар сыртқы және ішкі
қарама қайшылықтар болуы ... ... ... ... ... ... маңызды салаларын қалыптастыруға оның қоғамға, адамдарға, өзді-
өзінің қатынастарын жасауға және олардың шеңберін кеңейтуге ... ... ... ... ... онын ... және
қоғаммен практиқалық қатынастарының жүиесін құру. Өзінің табиғаты жағынан
тәрбие ісі педагогикалық ... ... ... ... камтиды.
1. Педагогикалық жағдайлардын, тәрбиелік әсерлердің нәтижесін
талдау, жоспарлау жұмысын ... ... ... білімінің деңгейін
анықтауды, оның қоғамдық мәнінің дамуын белгілеқді, нақты педагогикалық
міндетті шешуді және қалыптастыруды, оны шешудің жоддарын анықтауды,
тәрбиенің кұралдары мен ... ... ... ... ... ... ... жобасын кұру және жүзеге асыру. Бұл өзінің
мазмұны жағынан педагогикалық ... ... ... ... ... ... мен шағын топтардын,жеке
оқушымен дұрыс қатынастарды шешудің, оқушылар тәртібінің әлеуметтік
психологиялық шарттары мен себептерін ... ... ... ... жасау бірлігінің болуын тапап етеді.
3. Тәрбиелік ықпалдарды реттеу және оларға түзетулер енгізу. Бұл
мазмұны жағынан педагогикалық міндетгерге енгізілген түзетулерді ... ... ... ... ... ... ... немесе
қабылдауын камтамасыз етеді, қоршаған ортаға сай баланы дамыту үшін
кажетті ... ... ... ұжым мен ... ... қарым
қатынасты реттеуді, бағыттауды, дамытуды, пайда ... ... ... ... достык пен жолдастық қатынастарды нығайтуды
талап етеді.
4. Қорытынды есепке алу және бақылау. Өз ... ... ... ... ... ... педагогикалық теория мен
тәжірибені сәйкестендіре білу деген сөз.
Тәрбие - бұл педагогикалық ... Олай ... ... мен ... ... байланыс мәселелерін қарастырайык. Бұл
жерде зандылықтарды атауға болады. ... ... ... бір келкі
болмау заңы көрініс береді,себебі тәрбиеленуші мүмкіндіктері тәрбиеші
талаптарына әркашан сай келе ... ... ... ... ... мәселе, сұрактарды еркінде жеңіл шеше білетін оқушы практиқалық
тапсырыстарды орындауда,қарапайым еңбек ... ... ... ... ... танытып, едәуір қиналып
қалады. Сонымен тәрбие зандылықтары тәрбие процесінің жағдаяттары, ... ... ... ... ... бейнелейді.
Оқу заңдары және заңдылықтары.
Оқу теориясының негізгі кұрылымы бірліктері - бұл ғылым ... ... мен ... ... меи заңдылықтар құбылыстар,
процестер мен олардың нәтижелері арасындағы жалпы, обьектив, тұракты және
қайталанып ... ... мен ... мәнін ашады.
Дидактиқалық процестін негізін ... аса ... және ... мен ... оқу приқіптері немесе джидактиқалық принциптер деп
аталады. Бұл принциптер ... ... оқу ... ... ... зандылықтардың мән- мағнасы ашылады, мұғалімдер мен оқушылардың
кызметгері реттеледі, барлық оқу пәндерін ... және ... ... олар ... ... ... ... Принциптер дидактиқалық
процестің біртұгас конқепқиясын кұрай отырып, табиғи бірлікте әрекетке
келеді. Қазіргі ... оқу ... ірге ... Я.А. ... ... ... ... , оқудың негізі -табиғи сәйкестік принципі, ал
барша қалған ... осы ... ... сай бірізді іске асырылып
барды. А.Дистерверг бұл ... жаңа ... ... ... ... Бұл ... 1) оқу ... ; 2) оқытушыларға; 3)
оқушыларға қатысты болады. К.Д.Ушинский тиімді оқуға қажет ... ... ... ... сай болуы, бірізділік, табиғилық, тұрақтылық, игеру
біріктігі, анықтығы, оқушылардың ... ... ... аса ... өте женіл болмауы, дұрыстык.
Қазіргі заман гуманистік дидактикасында оқу приқиптері табиғи сәйкестік
басты принципінің төңірегінде жүйелі біріккен. Бул ... ... ... 1) ... және ... 2) көрнекілік; 3)
жүйелік және бірізділік; 4) берктілік; 5) түсіністік; 6) ғылымилық; ... -күй; 8) ... мен ... ... ... ... (норматив) қызметін атқарады. Олар
мұғалімгет кейдір жағдайларда кандай әрекетке ... ... тек ... ... ... коймайды, жалпы зандылықтар ретінде бұл принциптер
педагогикалық әрекеттер бірлігіне ... ... ... ... ... ... ... Принциптерді білу және оларды оқу-тәрбие
процессінде толықтай іске ... ... ... ... ... ол ... ... анықтауда алдымен ескеріледі.
Педагогиканың принциптік талаптары ережелер ... ... ... Ереже - бұл педагогикалық іс- әрекеттің ... ... ... ... ... суреттемесі (описание). Көбіне оқу
ережесі деп қандай да принципті колданудың жеке тараптарын ашып ... ... ... негізгі заңдары мен заңдылықтарына шолу.
Оқу барысында диалектиканың жалпы зандары мен педагогиканың ... ... ... ... ... ... кіретіндер: қарама-карсылықтар бірлігі
мен тайталасы заңы, сандық жинақтың сапалық өзгерістерге келу ... ... ... ... процесінде қарама-карсылықтар бірлігі мен тай-таласы заңы іске
косылыды. Қарама-карсьшыктардың туу ... ... ... жағдайлар,
тұлға мүмкіндіктерінің өзгеруі, білім беру аймағында қапыптасқан соны
талаптар оқу ... ... ... ... ұғымдар және көзқарастармен
сәйкессіздікке ұшырауы. Бұл өз кезегінде оқу мазмұны мен ... ... сай ... талап етеді.
Сандық жинакгык сапалық өзгеріске түсу заны да оқу процесінде көрініс
береді. Тұлғаның бүкілдей сапалық ... ... ... ... ... ... ... ауысуы жоқгы жоқка шығару заңы тетіктеріне ... ... және ... жаңа ... адамның өткен кездердегі
жинақтаған тәжирибесі негізінде қаланады. Соңғы өмір кезеңдңрінде пайда
болған сапалар бұрынғы ... ... ... Жоқка шығару
тетігі оқу дағдыларының қалыптасу процесінде көрінеді, яғни ... көп ... ... ... ... ... беру ... оқыту процесінің мәні өте зор, өйткені осы кездегі
қоғамдық-өндірістік қатынастың дамуы оқудың ... ... ... ... ... барысында оқушы және оқытушылар
ұжымы біржағынан оқыту обьектісі, екінші жағынан оқыту субьектісі болады.
Осыған орай ... ... ... мен ... ... ... ... етулеріне зор сүйеніш болады. Оқытудың субьектісі мен
обьектісі арасында әр ... ... ... ... ... ... компоненттері бар. Олар оқытудың мақсаты, мазмүлы, формалары мен
әдістері, сонымен қатар ... Бұл ... ... ... ... іске ... педагогикалық процес сонда ғана
татымды нәтиже береді. Оқыту процесінің нәтижелі болуы оның ішкі қозғаушы
күштеріне ... ... күш деп ... ... оларды
орындауда оқушылардың мүмкіндігі арасындағы ... ... ... талап оқушылардың мүмкіншілігіне, яғни даму дәрежесіне сай келсе,
онда қайшылық даму процесінің көзіне айналады.
Оқыту ... ... тән ... бар. Оқыту процесі тәрбие
процесіне ... ... онай ... тез іске ... тез ... ... ... әрбір сабақ үстінде
бакылау,жаттығу жұмыстары мен сұрақ-жауаптар аркылы оқушылардың ... ... ... тез ... шығаруға болады.
Сыныптағы оқыту процесіне,му_ғалім мен шәкірттердің іс-әрекеттеріне сырткы
факторлар әсер етпейді. ... ... ... ... мен ... реакқияны оқушыларға басқаша дәлелдеп түсіндіруге болама ... ... ... ... болмайды, өйткені, бұл реакқияның нәтижесінде
тек кана тұз бен су пайда болады. Мұндай реакқияны ... ... ... ... ... ... белгіленген тәрбие шараларын тез
іске асыру, тексеру және нәтижесін анықтау мүмкін емес. ... ... ... ... ... ... ... әсер етеді.
Педагогикада диапектиканың барлық зандары ... ... ... ... ... деп ... ... және
тәрбие процесінің диалектикасы оның өзара байланысында, үздіксіз ... және ... ... ашылады. Педагогикалық процестің
зандылықтары Ю.К.Бабанскийдің, И.Я.Лернердің еңбектерінде кең көлемде
баяндалғын. Осы ... ... ... ... ... негізінде сипаттауды кажет деп таптык.
Құбылыстар мен процестер арасындағы дамуды ... ... ... зандылық деп аталады. Оқыту процесінің ... ... ... ... ... ... атауға болады.
Оқытудың қоғамның мұқтаждығына және байланысты заңдылығы.
Мектепте бұл зандылықты іске асыру еліміздін ... ... ... ... ... мүмкіншілігі ғылыми-
техникаға сәйкес дамып отырса, соғұрлым ... ... ... ... процесс тиімді ұйымдастырылып, жеке адамның
дамуына игі әсер ... ... ... және дамудың өзара байланыс зандылықтары.
Оқыту процесі білім беру, тәрбие және даму ... ... ... жеке ... жан ... дамуына көмектесе отырып білім беру,
тәрбие және оқыту функқияларының бірлікте іске асуына ... ... іске ... адам ... белгілі зандылықгарды, білімді меңгеру
негізінде ғана іске асады. Егер оқушы оқуды өзімнін міндетім деп ... ... ... оқуды да жаксы ұйымдастыруға болмайды.
Оқыту процесінде баланың таным белсенділігі кемиді, тереңдейді, ақыл-ой
кабілеті, білімді өз бетімен ... ... ... ... ... ... нәтижесінде пайда болған сұрактардың жауаптарын табады.
Оқыту іс-әрекеті шешуші роль атқарады. Оқыту іс-әрекетінің ... ... ... ... білім беру процесіне тән болып, оқудың бүкіл
жүйесін қамтиды. Олардың арасында аса көп еленетіндері:
-оқу мақсаттары. Оқу мақсаты қоғам ... ... ... ... мен ... ... ... практикасының даму
деңгейі мен жетістіктеріне байланысты;
-оқу мазмұны. Оқу мазмұны қоғамдық кажеттермен оқу мақсаттарына, ғылыми-
техниқалық және ... ... ... ... ... мен ... даму деңгейіне, оқу
мекемелерінің материалды-техниқалық және әкономиқалық заңдылықтарына сәйкес
келеді;
-аку сапасы. Оқу сапасы өткен кезендегі оқу ... ... ... ... мен ... мұғалімнің ұйымдастыру —
педагогикалық шеберлілігіне,оқушының оқып-үйренуге ... ... ... ... ... әдістер тиімділігі әдістерді білу мен қолдану
ептілігіне , оқу ... , ... жеке ... ... ... қабілеттілігіне , материалдық -техниқалық камсыздығына, оқу
процесінің ұйымдастыруына тауелді;
-оқуды басқару. ... ... ... оқу ... кері ... ... реттеу-түзету ықпалдарының орынды келуіне орайласады;
-оқуға ынталандыру. Оқу нәтижесі шәкірттің білім игеруге ... ... ... мен оқу ... ... тән ... оқу әрекетіне мүмкіндік
жасаушы сыртқы жағдайлар.
Жеке заңдылықтар оқу жүйесінің кейбір тараптарына орай іске қосылады. Оқу
процесінің жеке заңдылықтары:
-дидактиканың тек ... тән (оқу ... ... оқу ... ... жабдықтарына, оқытушының кәсіби шеберлігіне байланысты);
-таным теориясына сай (оқу нәтижесі ... ... ... және ... ... ... (оқу ... шәкірттердің оқу мүмкіндіктеріне, зейін
деңгейімен тұрақгануына, ой- ақыл ерекшеліктеріне байланысты );
-әлеуметтік (жеке адамның дамуы төңірегіндегі ... ... ... ... ... ... қоршаған ортаның акыл-парасат дәрежесіне,
мұғалімнің оқушымене қатынас жасау стиліне байланысты);
-ұйымдастырушылық (оқу ... ... оның ... сол процестің оқушыда оқуға болған ынтаны, қажеттікті
тәрбиелеуге бағытталуына, ... ... ... ... канағаттандыруына тікелей байланысты);
Оқу заңдылықтарының нақты көріністері принциптерде және оларға орай
қабылданған ережелерде ... ... мәні ... мәселемен бірқатар ғалымдар
айналысып, жан-жақты қарастырған.
А.Ф.Кактерев, М.А.Данилов: «біртұтас педагогикалық процес – оқытудың және
тәрбиенің бірігуі», ... ... ... ... тәрбие және оқыту әдістерінің ролі
Оқыту әдісі дидактиканың негізгі құрамды бір бөлігі ... ... ... процесі оның мақсаты, мазмұны, әдістері және ұйымдастыру
формаларының біртұтастығы ... ... ... сөз ... ... деген сөзінен шыққан. Метод деген
ұғым белгілі ақиқатқа, шындыққа, мақсатқа жетудің ... ... ... Оқыту әдістері туралы әрбір автор өз анықтамасын береді.
Қысқаша ... ... ... - ... ... жол, ... белгілі жолмен тәртіпке салынған іс-әрекет - деген
анықтама береді.
Оқыту әдісі - оқушыларға білім беру және ... ... ... мен ... ... ... ... қарым-қатынасының тәсіл
-амалдары - деген де пікір айтылады.
Оқыту әдістері - оқытушы мен ... ... ... ... ... ... ... дағды қалыптасып, оқушылардың дүниетанымдылығы
мен қабілеттілігі артады.
Оқыту әдістері - мұғалім оқушылардың бірлесе ... ... ... - ... мен ... ... әрекетінің барысында
білім алу жолдары.
Оқыту әдістері - мұғалім мен ... ... ... ... ... және таным процесін жетілдіру.
«Әдіске» қатысты анықтамаларда бәріне ортақ пікір: «белгілі бір
мақсатты ... ... мен ... ... ... ... -қатынас және
іс-әрекет»
Олай болса оқыту әдістері - оқытудың мақсат міндеттеріне сай ... ... ... ... мен ... ... амал -
тәсілдері мен құралдарының жиынтығы болып табылады. Мұғалім ... ... ... ... ... ... ... әрекетін
ұйымдастыруда өзінің іс-әрекетін оқушылардың таным ... ... ... ... ... ... ... әдістеріне қатысты амал-
тәсілдерімен қатар оның құралдарын да пайдаланады.
Оқу құралдарына оқу ... ... және ... құралдар
жатады.
І. Оқу кітаптары - оқулықтар оқу - әдістемелік ... ... ... жинағы т.б.
2. Көрнекі құралдар - ... ... ... ... альбомдар, тарихи, эканомикалық -географиялық карталар т.б.
З. Техникалық құралдар - ... , ... ... компьютер т.б.
Сабақтар жүйесінде оқытудың әр алуан әдістерін мұғалімнің пайдалана
білуі ... ... ... ... ... Бұл ... былай дейді: «қандай мұғалім болмасын, әдістерді неғұрлым көп
білуге тырысуға, оларды көмекші шара ретінде ... ... ... ... ... қиыншылығының қандайын болса да, оны оқушының кемшілігі
емес, қайта өзімнің сабақ оқытудағы кемшілігім деп қабылдауға тиісті. ... ... табу ... ... ... ... ... ұмтылуға
тиісті».
Сондықтан, әрбір мұғалім сабаққа дайындалу барысында оқу материалын
оқушыларға қалай меңгертуге болатыны жайында ... ... ... ... ... ... ғылым негіздеріне сай терең де ... ... ... ... ... ... және ... міндеттерін
шешудегі мұғалімнің басшылық ету тәсілдері амалдары мен ... ... ... ... ... ... ... топтастыру
Оқыту әдістері педагогика саласында талас тудыратын күрделі
мәселелердің бірі ... ... ... орай ... таңда оқыту
әдістерінің ... және ... ... ... ... ... ... зерттеуші авторлар (С.И.Архангельский, С.И.Зиновьев,
Н.В.Кузьмина, Т.А.Ильина, Н.Д.Никандоров т.б.) оқыту ... ... ... ... әр ... ... ... ұсынады.
Ғылыми педагогикалық әдебиеттерде топтастырудың жиырмадан астам
түрі бар ... ... ... ... ... ... ... түсіндірмелі хабарлау әдісі;
2. репродуктивтік әдіс;
3. проблемалық баяндау әдісі;
4. эвристикалық әдіс.
2. 0қытудың мақсаттары мен құралдарына қарай ... ... жаңа ... беру ... ... мен ... ... әдісі;
7. техникалық құралдармен жұмыс істеу әдісі;
8. білімді тексеру әдісі;
-проблемалық, программаланған оқыту ... ... ... ... тәсілдеріне қарай (Ю.К.Бабанский):
9. оқу-танымдық әрекеттерді ұйымдастыру:
10. оқуға ынталандыру;
11. оқытудағы бақылау және өзін-өзі бақылау ... ... ... және психологиялық сипатына қарай (Р.Г.Лемберг):
12. ауызша баяндау әдісі;
13. есеп шығару әдісі;
14. өнер құралдарын пайдалану әдісі.
5. Мұғалім мен ... ... ... ... ... жаңа ... игеру әдісі;
16. өзіндік білім әдісі;
17. проблемалық әдіс;
1. практикалық әдіс;
2. көркем әдебиет пен өнер құралдарын пайдалану әдісі.
Солардың ішіндегі ең көп ... - ... ... ... ... ... ... сөздік немесе ауызша баяндау әдісі;
4. көрнекілік әдістер;
5. тәжірибелік әдістер
Бұл әдістің ерекшелігі: егер мұғалім оқу ... ... ... білім алу көзі мұғалімнің сөзі ... ... ... ... ... ... ... қолданса, онда білім алу көзі
көрнекіліктер болып есептелінеді т.с.с.
З.Оқыту әдістеріне жалпы сипаттама
Білімді меңгеру қандай жолдармен ... ... іске асса ... ... ... ... білім берудің мазмұны сияқты, оқытудың
жалпы мақсаттары және ... ... ... ... білім берудің көздеріне қарай қолданылатын ... ... ... ... ... ... кітаппен жұмыс.
Көрнекі әдістер: иллюстрация және демонстрация.
Тәжірибелік әдістер. Лабораториялық, практикалық, графикалық, әр ... ... ... ең көп ... ... әдіс - ... немесе
мұғалімнің ауызша баяндау әдісі. Бұл әдіс оқыту процесінде басқа әдістерге
қарағанда, ... роль ... ... «Сөз - ең ... ... оны еш ... ... алмайсың...»- деп оның
маңызына ерекше ... ... сөзі ... ... ... ... ... ырғағы мен
мимикасы мәнерлі және бай болғаны ... Бұл ... ... болу үшін
Ы.Алтынсаринның пікірін келтіпейік: «Мұғалім балалармен істес болады: егер
олар бір ... ... онда ... ... ... ... ... алмағаны үшін өзі-өзі кіналауы керек. Мұғалім балалармен
сөйлескенде ашуланбай, күйгелектенбей, сабырлылықпен ... ... мен ... ... қолданбастан әрбір затты ықыласпен,
қарапайым тілмен түсіндіру керек».
Бұл әдісті қолданғанда мұғалім оқушыларға білім берумен ... ... ... ... ... ... ойлау т.б. процестерін)
байланысты да әрекет жасайды.
Мұғалімнің оқу материалын ... ... көп ... ... ... ... құралдарды пайдаланумен ұштастырылады.
Ауызша баяндаудың тағы бір ерекшелігі, оқытушының түсіндіруі мен
оқушылардың ұғыну процесінің қатар жүруінде. ... ... ... ... және ... ... ... сай қатар
қолдану керек.
Түсіндіру - оқу материалын мұғалімнің ... ... ... де
сындарлы баяндауы. Оның себебі, түрлі заңдылықтар мен ережелерді түсіндіру
белгілі дәрежеде логикалық жүйелілікті қажет етеді.
Түсіндіру әдісінің мақсаты ... ... ... ашып ... мен ... талқылау. Сондықтан мұғалімнің оқу материалын
түсіндіруінде әрқашанда пайымдау, қорыту, дәлелдеу көп ... ... ең ... ... - ... ... жаңа
мәселені айқын, ашық етіп қойып, оқу материалын тыңғылықты баяндап шығу.
Түсіндіру әдісінің табысты ... ... ... ... ... ... білгендігіне де байланысты.
Түсіндіру әрқашанда заттар мен фактілердің, құбылыстардың мәнін ... ... ... ... ... жаңа ... баяндауда
оны терең және түсінікті ұғынуларына мүмкіндік ... ... ... жас ... ... және пән ... ... отырады.
Әңгіме - мұғалімнің сабақ барысында оқушылармен араласуының неғұрлым
қолайлы тәсілі болып табылады. Сөйтіп, оқушыларға жаңа білімді түсіндірудің
неғұрлым ... және ... ... ... ... ... бір ... көркем суреттей
отыра, өз сөзін әр түрлі көркем шығармалар (картина, фотосурет) мен көтнекі
құралдарды қолдану арқылы ... ... ... ... ... мен ... ... түсініп, ұғынуына көмектеседі.
Бұл әдісті қолдану барысында мұғалім мен ... ... ... ... ... ... түрлі міндеттерін орындауға бағытталады: жаңа
білімді хабарлау, оны бекіту мақсатында қолданылатын әңгіме; ... ... ... өткенді қайталау, оны тексеру және бағалау
үшін қолданатын әңгіме.
Әңгіме әдісі көбінесе бастауыш немесе орта буын ... ... ... ... ... ... қолдану ұзақтығы, берілетін оқу
материалының сипатына ... ... ... - ... мен ... арасында жаңа білімдерді хабарлау,
пысықтау, қорытындылауды дұрыс ұйымдастырылған сұрақ-жауап тәсілінде
қолданылады. Сондықтан ... ... аса ... ... ... Бұл ... нәтижелі пайдалану мұғалімдер тарапынан өте мұқият
дайындықты талап етеді.
Әңгімелесу барысында мұғалім оқушылардың жеке басының ... ... ... ... ерекшелігін танып біледі,
баяндалып отырған немесе өтілген оқу материалын олардың ... ... ... ... ... асау ... қолданылады.
Бұл әдіс, сонымен қатар, сұрақ жауап ... ... да іске ... ... ... сұрақтары дәл, жинақы, оқушының ойын оятуға, дамытуға
бағытталған ... ... - ... ... ... әдісі ретінде ол өзінің құрылымы,
баяндалатын оқу материалының дәлдігі сабақтың өн бойында тыңдаушыларының
ойлау ... ету ... ... ... ... ... ... әдетте жоғары сынып аралысында көптеп қолданылатын әдістің
бірі. ... ... ... жаңа оқу ... ... ... ... сөзіне зейін қоя тыңдайды, мазмұнын қадағалап
отырады.
Дәрісбаянның басқа ауызша баяндау әдістерінен тағы бір ерекшелігі,
мұғалімнен жаңа ... ... ... оқушыларға оның жоспарымен, қажетті
әдебиеттер тізімі мен ... ... ... Оқушылардың лекция
жоспарымен алдын-ала танысуы, оның мазмұнын баяндауда мұғалімнің ойын жақсы
ұғынуға көмектеседі.
Ол үшін лекция мақсатының ... ... оның ... ... ... ... болуы мұғалімдер тарапынан үлкен шеберлікті
қажет етеді.
Дәрісбаян барысында баяндалған оқу материалының ... ... ... ... оны өз беттерінше қайталап оқуы, дағдылануы да
қажеттілік болып табылады.
Дәрісбаян және әңгіме ... оқу ... ... ... ... ... ... де, оқушылардың өз ойын, пікірін айтып,
кеңес алуға қолайлы жағдай туғыза алмайды. Бұл ... ... ... ... дәрісбаянға дайындалу барысында оның мазмұнына, амал-
тәсілдеріне және ... ... ... Дәрісбаянның мазмұнын ол оқу
бағдарламасы, оқулық және оқу құралдарына ... ... ... ... барлық мәселелердің ішінен түйінді мәселелерді
айырып, ғылымның соңғы жаңалықтары мен табыстарын озат ... ... ... бір бөлігін оқушыларға оқулықтан, басқа
әдебиттерден өздігінен оқып алуға тапсырмалар беріп отыруды оқытушы мұқият
ойластыру қажет. ... ... ... ... ... оқытушының
шеберлігі лекцияның тиімділігін арттырудың кепілі.
Оқулықпен және кітаппен жұмыс істеу әдісі - ... ... ... қабылдау, сыныпта алған білімдерін бекіту, біліктілік пен дағды
қалыптастыруда тиімді әдіс болып табылады.
Кітап - білімнің сарқылмас қайнар бұлағы. Ол ... ... ... ... оны терең игеруіне көмегін тигізеді. Оқулық және кітаптың
көмегімен оқушылар сабақта немесе сабақтан тыс кездерінде ... ... ... ... ... ... ... білімдерін
толықтырып отырады.
Оқушылар оулықтармен және басқа оқу кітаптарымен жұмыс істей отырып,
белгілі ... ... ... ... ... ... дамытады, өздігінен жұмыс ... ... ... істеу оқушы үшін оқытуда күрделі тәсіл болып танылады.
Қазіргі мектеп тәжірибесіне жүгінсек, көптеген жағдайда, оны ... ... оқи ... ... қолдана білмейтіндер кездеседі.
Кітапты немесе оқулықты оқи отыра, оның ... ... ... ... ... деректер мен қағидаларын жеке қарастыру, жетекші
идеаларын ашып көрсете немесе өз ... ... ... ... ... жөн. Ол үшін ... оқу ... құрылымымен жалпы танысу, оны
көз жүгірте қарап шығу, содан кейін барып кейбір маңызды ... ... ... оған ... жаттығу жұмыстарын жасау, ең соңында оқығанын есінде
сақтауға күш салуға дайындалуы тиіс.
Екінші ... ... ... ... оқушыларды дауыстап оқуға,
одан кейін тез, іштей оқуға, оқығанды өз сөзімен айтып беруге дағдыландыру
қажет.
Мәтінмен жұмыс істегенде ... оның ең ... ... ... ... жоспар жасауға қорытынды мен тұжырымдар жасауға үйрету
керек. Егер ... ... ... қолдана білсе, онда ол оқығандарын тек
жаттап алуға дағдыланады.
Кітаппен ... ... ... мәнді психологиялық ерекшелігі бар.
Кітап оқу мұғалімнің сөзін тыңдауға қарағанда оқушының ақыл-ой күші мен
ерік-жігерін көп ... ... Ол ... ... ... іс-әрекетін
жандандырып, оның білім деңгейін, дүниетанымын арттырады. Қоғамға, өмірге,
адамдар арасындағы қарым-қатынаста басқаша көзқараспен қарауға тәрбиелейді.
Яғни , ол білім беру көзі ғана ... ... ... ... ... де, ... үй тапсырмасын кітап немесе оқулық көмегімен
орындау барысында қажетті уақытты ... ... ... ... есеп беру ... айтарлықтай кемшіліктер бар. Барлық оқушылар
бірдей біздің жоғарыда айтқан кітаппен жұмыс жасау ... ... оның ... ... сақтамайды. Соның негізінде білім
мазмұны нашар меңгеріледі.
Сондықтан оқушының ... өз ... ... ... ... ... ... және өзіне-өзі бақылауды үйрету, ұйымдастырып отыру
мұғалім тарапынан жауапкершілікпен көңіл аударып отыруды қажет ... ... оқу ... оқушылардың көзімен көріп, нақтылы
түсінулеріне мүмкіндік береді.
Бұған демострация, иллюстрация және бақылау тәсілдері жатады.
Демонстрация (көрсету) оқушыларды құбылыстар, процестер және ... ... ... ... ... ... ... бұл
түрі оқылып отырған құбылыстың қозғалысын анықтау, заттың ішкі құрылысы
және сыртқы ... ... ... ... ... ... ... нысананы көрсету негізінен сыртқы көрінісінен ... ... ... ... ... т.б.). ... ... оның ішкі
құрылысы немесе жекелеген ... ... ... ... ... ... ... тарапынан біртұтастық жағдайында қабылданады.
Демонстрациялау көбінесе оқушылардың практикалық оқу әрекетімен ұштаса
жүргізіледі. Приборлар мен нысандарды демонстрациялау нәтижесінің табысты
болуы ... ... ... болады.
- көрсетіліп отырған нысананы барлық оқушыларға жақсы көрінуі тиіс;
-оқу ... ... ... ... жұмыстары жүргізіліп ,
соңынан нысана алынып ... ... Оны ... алдынала көрсетуге
болмайы;
-көрнекі құралдарды бақылау барысында ... ... ... нүсқауы
бойынша жұмыс істеуі тиіс;
-көрсету кезінде мұғалімнің ауызша баяндауы оқушылардың ... және ... ... ... ықпал етуі тиіс;
-оқушыларды бақылау жұмысытары нәтижесіне қорытынды жасай білуге
дағдыландару т.б.
Оқытуды ... ... ... оқу ... ... әрі ... ... туғызады, олардың ойлау әрекетін жандандырып, ... ... ... ... және ... ... танытып оқып үйренсе, шын ... бұл әдіс ... ... ... ... оқытуда проблемалық және
ізденушілік жағдайға итермелейді.
Сабақ барысындаоқытудың демонстрациялау әдістерінен қолдануда ... ... ... магнитафон, радио үнтаспа,киноскоп,
эпидиоскоп, теледидар, видеофильм секілді техника ... ... мен ... кейбір жағдайа қажеттігіне сай табиғи ортада
көрсетуге болады (мысалы, табиғат, оның ... ... ... техникалары, өндіріс құралдары т.б.)
Иллюстрация - демонстрация әдісімен тығыз байланыста ... ... ... ... ... ... чертеждар,
портреттер, картограммалар, модельдер) көрсетуде қолданылады.
Иллюстрация әдісінің нәтижелі болуы, негізінен оның қолдану тәсілдерін
мү_ғалімнің қаншалықты меңгергеніне байланысты ... ... ... мен мұғалімге оқу материалын табысты меңгеруге ... ... ... , ... ... жеңіл меңгеруге септігін тигізеді.
Мектеп тәжірибесі көрсеткендей сабақта иллюстрациялы материалдарын
көптеп қолдану, оқушылардың назарын нақтылы оқу ... ... ... ... көрнекті құралдарды
пайдаланудың дидиктикалық қолданысын және таным процесінде олардың ролін
алдын-ала жақсылап ойластырып алу ... ... ... ... ... тиімді көлемін де анықтауы қажет.
Бұл әдістің ішінді ең басты рөл атқаратыны - бақылау әдісі. Ол ... ... ... ... ... ... сабақа нақты заттар мен көренкі және техника ... ... ... ... ... ... орындау барысында ерекше орын алады. Бақылау мұғалімнің
басшылығымен ... ... және ... тыс ... ... ... ... оқушылардың өздерінің қлауы бйынша кеңінен
іске асырылады. Дұрыс қолданған бақылау әдісі оқушылардың байқағыштық ,
логикалық ... ... ... ... ... ... ... тәсілдерді қолдана
білуге байланысты:
- байқаудың ... ... ... ... ... ... ... арқылы
олардың көптеген белгілерінің ішінен ең ... ... ... ... ... қортындылар мен тркырымдар жасау.
Байқайтын нәрселердің , бейнелердің ... ... ... ... ... ... бақылау;
7. экскурциялық бақылау;
8. лабораториялық бақылау;
9. техникалық бақылау;
10. оқушылардың өздігінен дербес ... ... ... ... ... ... - бақылау.
К.Д.Ушинский «Бақылау-логикалық ойлаудың негізі»,-деп жай ... ... ... ... ... ... ең ... балаларды жан-жақты
бақылауға үйрету керектігін де ескертеді.
Бақылау өткізудің ... ... ... ... ... ... нәрсені жан-жақты бақылауға, оның
неғұрлым көп және ... ... ... ... көру,
есту, дәм, иіс т.б. маңызы зор. Бақылау тек көру т.б. ... ... ғана ... ол ... ойлау әрекетімен тығыз байланысты болуы
керек.
2. Мұғалім ... ... ... бен ... ... ... ... ажырату, топтастыру, қорытындылау сияқты ойлау процестерін
қолдануға басшылық етуі қажет.
3. Мұғалім оқушылардың бақылауын ... ... ең ... ... ... нәрселердің мөлшерін немесе көлемін анықтап,
жоспарын жасап беруі керек.
Тәжірибелік әдістер. Оқушылардың сабақта алған теориялық ... пен ... ... және жетілдіре түсу мақсатында олардың
практикалық жұмыстарының маңызы ерекше.
Оқытудың негізгі дэстүрлі ... ... ... ... ... оқу-тәжірибе участогінде оқу приборлары және техника
құралдары көмегіне сүйеніп оқу тәжірибелерін жүргізеді.
Оқытудың ... ... ... ... ... физика
пәндерінде жиі қолданылады.Аталған пәндердің мазмұны зертханалық жұмыстарды
қажет етеді.
Зертханалық жұмыстар жаппай ... ... ... ... ... ... Жаппай түрде жүргізгенде сыныптағы оөқушылардың ... ... ... ал жеке оқушылар ... ... ... әр ... ... да, ... ол ... зертханалық жұмыстары мектеп жанындағы ... ... ... ... кезеңі болып бөлінеді.
Дайындау кезеңінде оның мақсаты белгіленеді, жоспары жасалады және
оқушылардың қажетті аспаптарымен, реактивтермен, басқа да оқу ... ... ... ... барысында мұғалім әр оқушының қойған тәжірибесін му-қият
бақылайды және қажет ... ... ... ... ... бірнеше тәсілмен өткізуге болады.
Біріншіден, әр оқушы өзінің орындаған жұмысын хабарлайды, екіншіден ,
ұжымдық түнде орындалған ... ... ... ... ... ... жұмыстардың нақтылы қорытындылатын мұғалімнің өзі
жинақтап, оқушылар орындаған жұмыстардың нәтижесін қорытып баяндайды.
Графикалық жұмыстар барлық пәннен орындалады. ... ... ... ... ... ... ... оқушылар әрекеттері
жатады.Графикалық жұмыстар география мен тарих , сурет сабақтарында кеңінен
пайдаланылады.
Тәжірибелік әдістердің ішінде ең көп ... - ... ... әдіс ... ... мен ... қалыптастырады. Оқу барысында
теоиялық меңгеру жаттығу арқылы орындалады. Сондықтан, бұл әдіс барлық
пәндерді оқытуда ... ... ... ... тіл мен ... сонымен бірге, шет
тілдерін оқу пәндерінде көбірек ... ... осы ... ... теориялық білімдерін ысықтау арысында практикалық
жұмыстарын атқарады. Мысалы, есеп сабақтарында жазбаша есеп ... ... ... ... ... және ... жұмыстарын орындау т.б.
Жаттығу оқушылардың оқу жұмысын өздігінен орындау белсенділігін
арттырады. Өзіндік ... ... ... ... ... ... да ... Оқушылардың осындай жұмыстары жазбаша
жаттығу деп аталады.
Ауызша жаттығу оқушының оқу материалын ауызекі баяндауға дағдылану
мақсатын көздейді. Бұны негізінен үш ... ... ... Бірінші -ғылыми
пәндердің ережелері мен қағидаларын жатқа айта білу.
Екіншісі - оқу материалынң мазмұнын ауызекі баяндау. ... ... ... ... оқу, ... ... немесе өздерінің
жазған шығармаларын ауызша айтып беру.
Оқыту ...... ... ... кезеңдерінде оқытудың мақсат
сіндеттерін орындау барысында оқушылардың ... ... ... ... , ... ... ... таным әрекетінің
белсенділігін арттыруға септігін тигізетін әдістерге айрықша назар ... ... ... және ... ... жүйесінде оларды
таңдай білуі
Оқыту әдістерін жетілдіру бүгінгі күнің басты мәселесі болып отыр.
Оқыту әдістерінің ... ... ... жаңа ... ... ... ... педагогикалық зерттеулерде айрқша маңыз
беріледі.
Алайда, оқыту ... ... құру - ... ... ... ... қолдануда біржақты асыра сілтеушілікке жол бермеу керек. Тіпті әр
тақырыптың өзі де оқытудың ерекше тәсілдерімен жолдарын ... ... , ... әр түрлі әдістерді қолдану қажет.
Сабақтың тақырыбы мен мақсатыны , оқу ... ... ... ... ... ... сәйкес, сабақтың құрылысы мен оқу
әдісін үдайы толықтырып отыруды мұғалім өзі белгілеп, өзі таңдап алады.
Олай болса , оқыту әдісін мұғалімнің ... алуы ... ... ... келеді.
І. Оқыту әдістерін оның мақсат-міндеттеріне. Оқушылардың жас және
таным әрекетінің ерекшеліктеріне сай қолдану.
2. Қолда бар ... ... және ... ... ... ескеру.
З. Мектептің географиялық орналасуын ескеру. Мысалы, оқытуды қала
мектептерінде оқушылардың ... ... ... ... ... ауыл ... мектеп жанындағы учаскелерге, ... ... ... бару жағдайымен байланыстыру.
4. Мұғалімнің іс-тәжірибесінің ... ... , ... ... ... ... іске асыру.
Оқытудың нәтижелі өтуіне негіз болатын түп қазық - ... ... ... ... тақырып өтсе е , ең алдымен , оның мақсатын анықтауы
тиіс. Бұл мұғалімнің өзіне қажет. Себебі оқылатын оқу ... ... ... идеясын немесе оқушылардың назар аударатын ... ... ... тиіс және ... ... бекітілуге қажетті қосымша
материалдарды анықтау жұмыстарын атқармай ... оның ... ... ... ... оқытушысының педагогикалық әдептің орны
Педагогтық әдеп - мұғалімнің ең етене кәсіптік ... ... да ... бір ... белгісі болатынын өздеріңіз білесіздер.
Ол белгі адамның ... ... ... сөзінен, тіпті киім киісінен
де байқалуы мүмкін. Мұғалім кәсібінің ерекшелігі ең ... оның ... ... Әнші үшін үн немесе музыкант ұғу ... ... ... үшін ... әдеп сондай қажет.
Педагогтық әдеп - оқуда да, тәрбиеде де өте-мөте қажет, оның ролі ... ... ... Әдеп ... ... ... балалар өздеріңе
ауыр тигенімен эйтеуір бірдеңе үйренер. Алайда, ... ... ... ... ... ... ... ынта, ықылас,
талғамды күштеп қалыптастырмайды. Қалыптастыру үшін амал ... ... ... ... құрмет тұтулары керек.
Педагогтық әдептілікте, мұғалімнің оқушылармен тек сабақ үстінде ғана
емес, сабақтан тыс кезіндегі ... ... отыр ғой. ... көбінесе
ескертпе жасағыш, сол арқылы өздерінінң артықшылығын көрсетуге, үстемдігін
жүргізгендеріне мэз. ... ... олар ... ызыңы естілгендей»
тыныштықта отыруын талап етеді. Ол мұғалімдер, сірә, оқушыларды бұлай тырп
еткізбей ... ... ... ... ең ... ... деп
түсінсе болады. Мұндай тәртіп пен нағыз тәртіптің екі арасы жер мен көктей
екенін айтып жатудың қажеті бола ... әдеп ... ... Оған ... ... ... оқушылардың түсінігін,
тәжірибесін біліммен байытып, моральдық санасын
қалыптастыруға сапасын қалыптастыруға, программалық материалдың ... ... қана ... ... ... де ... ... әдеп - сақталмайынша оқушылармен тіл табысу мүмкін емес, ... ... ... ... ... ... жоқ. ... белгілі психолог М.Д. Левитов дұрыс айтып көрсеткеніндей, педагог
әлептен құр қол болса, оқушылар ... ... ... ... ... ... қиын ... неше түрлі жаман әдеп-қылықтардың пайда болуына
себеп болады. Левитовтың ... ... әдеп ... ... тұйықтыққа, сенімсіздікке, жаман оқуға бастап, ... ... ... ... бәрін теріс істеуге бейім тұратын көрінеді.
Педагогтық шеберлік — тек қана ... ... ... ... сауаттылығы ғана емес, ол — әр сөзді оқушыларға жеткізе білу,
олардың толық қабыл алуы, толғанып бойға сіңіруі.К.Д. ... ... ... ... қаншама жетік білгенімен» педагогтық
әдептің қыр-сырын меңгермейінше бұған оның қолы ... ... ... ... ... жайында әңгіме қозғала қалса, ба-лалар жүрегіне
жол табу, олармен байланыс мәселесі алдымен айтылуы тиіс. Бұл, ... ... ... келе ... Оның ... ... де сезініп-
біліп жүрген шығарсыздар.
«Әдеп» (такт) сөзі (латынша tactus) «жұғысу» , «адамдар арақатынасының
түрі» мағынасында қолданылады. Әдеп - ... ... ... ... ... ... ... адамдарға басқаларға барынша жақсылық
жасауды, қуаныш әкелуді тілеп түру тән. ... ... ... адам сақ та сергек. Ол өзін ... оған ... ... ешкімнің көңіл-күйін бұзбауға тырысады.
Балаларды оқыту мен тәрбиелеу ісінде ... әдеп ... ... пайдаланудың өзі педагогтық әдеп болып есептеледі. Әдетте,
әдепті адамдарды олардың кішіпейілділік, басқаны ... ... ... ... ... ... пікіріне құлақ асушылық,
ұстамдылық, байсалдылық, әзілкештік сияқты мінез-құлық белгілеріне ... ... әдеп - ... ... ... ... сияқты
мұғалімнің кәсіптік сапасы. Ол педагогтық білім мен ... ... ... ... ... педагогтық шеберліктің құрамдас бөлігі ... ... - ... адам ... сыйлау деп анықтама беруге
болады. Педагогтық кейбірулері педагогтық әдеп деп - ... ... ... ... ... ... енді ... мұғалімнің жалпы
мәдениетінің құрамдас бөлігі: үшінші біреулері - пәнді жетік білу және оның
методикасын жақсы меңгерудеп есептейді.
Педагогтық әдеп ... өзі, шын ... ... әдеп ... ... бері келе ... анықтама.
Педагогтық әдеп көбіне -көп оқушылармен бүкіл оқу-тәрбие ... ... ... лайық шара ретінде анықталады. Жөнсіздікке жол
беру - ... ... ... ... ... да ... ... бірақ олар шектен шықпайды. Педагогикада ... ... ... қашан да педагогтық әдептің бұзылуына апарып соқпай қоймайды.
Оқушыларға ықпал ететін әдіс-тәсілдерді салаларда шек-шаманы шамалау, сөз
жоқ, педагогтық ... ... ... бірі ... ... әдеп ... ... бүкіл оқу-тәрбие жұмысының барысында
ұстанатын жөнге лайық шара ... ... ... жол ... ... айырады. Тәжірибелі педагогтардың да ... ... ... олар шектен шықпайды. Педагогикада шектен тыс шара қолдану,
қашанда педагогтық әдептің бұзылуына апарып соқпай зққоймайды. Оқушыларгғ
ықпал ... ... ... ... ... сөз ... ... манызды; шарттарының бірі боп табылады.
ІІ тарау. Бастауыш сынып мұғалімінің ... ... және ... ... ... әдеп ... ... ұғым
Педагогтық әдеп, кең мағынасында алғанда -мұғалімнің ... ... ... ... ... ең ... ... қоданып, оқушыларды
еліктіріп әкететін кәсіптік сапасы.
Оқушыларға біздің тарапымыздан болатын әрбір педагогтық әдіс-тәсіл, әрбір
ескертпе ... ... ... ... не ... оған нұқсан
келтірмейтіндей болуы керек. Мұғалімдер өз талаптарын оқушылардың қалай
орындайтынына ... ... қана ... сонымен қатар, іреніш тумау жағын да
ойластырғаны жөн.
Әр нәрседен хабары мол ... ... ... ... жол таба
біледі. Жол таба ... ... ... ... ұстамдылық,
ілтипаттылық, дәйектілік, талап қоя білушілік, зейінділік, қалжыңдай
білушілік, орынды мысқыл, ... әзіл ... ... ... ... мол болуы.
Шынайылық пен ашық әңгіме де біраз әңгіменің түйінін шешіп ... ... жаны қас адам ... ... ... адам ... ... ықпал-әсер ететін әдіс-тәсіл қорының молдығы қажетті нәрсе
саналмағанымен , мұғалімнің педагогтық әдепке ие екенін ... ... ... ... әдіс-тәсілін нақты іс-қимыл мен нақты жағдайға
сәйкес қолдана білу талап етіледі.
Әрбір әдіс-тәсілдің орынды қолданылғаны ... ... ... ... ашу-ызаның бетін қайтарады.
Педагогтық әдеп - творчество, ақыл-ой әрекеті айрықша іскерлік. Әдепті
мұғалім педагогтық әр ... ... мол ... ... қана
қоймай, сонымен қатар оларды ақыл таразысына ... ... ... да ... - ... ... ... түсінетін әдепті
мұғалім дөрекі, добал мұғалімге қарағанда өзін көтеріңкі сезінеді. Әдепті
мұғалімге оқушылардан көз айырмаудың қажеті жоқ. Оның ... ... мен ... ... Сондықтан да , ондай ... ... ... ... ... ... ... алады. әдепті мұғалімнің мінез-құлқын түгелдей
(дауысы, ... ... ... ... ... ... ... болу әдетіне, мінезінің ажырамас бір бөлігіне айналады. Бойына
осындай әдет-дағдылар ... ... ғана ... ... жол ... әр ... ие болуы қажет.
Оқытуды ұйымдастыру формалары туралы түсінік
Оқытуды ұйымдастыру формасы — ... ... ... іске асырудағы
мұғалім мен оқушылардың іс-әрекеттерінің ... ... ... ... мақсаты, мазмұны мен әдістері бірыңғай жүзеге асады.
Қоғамның даму тарихында жас үрпақты оқытудың ұйымдастыру тәсілдері де
өзгеріп ... ... ... ... тарихында, оның негізінен үш
түрлі формасы қалыптасқан: жеке-дара, топтық және сынып-сабақтық жүйе.
Жекелеп оқыту жүйесі көне және орта ... ... ... жеке
оқушының орындаған жаттығу жұмыстарын тексеріп, мэтінді оқытып тыңдайтын,
қалай оқу керектігін көрсететін, үй тапсырмаларын, жеке не бірнеше ... ... ... де ... мектебінің алғашқы жылдарында оқу ісінде балалардың ... ... ... ... әдіс ... ... Бұл
әдіс бойынша, оқу сыныптары 3-4 топқа ... Әр ... ... ... ... және ... ... балалар)
белгіленді. Бригадирлер өз тобындағы оқушылардың орындаған тапсырмаларын
жинақтап, мұғалімге бригада ... ... ... ... ... қарай,
бригадаға оқушылар білімінің бағасы қойылды. Мұндай жағдайда оқушының жеке
басының ерекшелігімен санасушылық ... ... тек ... ... ... кең ... Сынып-сабақ жүйесінің негізін қалаған Ян Амос
Коменский болды. Ол ... ... ... және ... ... ... оқу ісін жүйелі ұйымдастыруды үхынды.
1. Оқушыларды сыныпқа жас шамалары мен таным қабілеттері
бойынша топтастыру.
1. Сыныптағы оқушылар құрамының әркезде ... ... Жеке ... ... оқу кестелері арқылы алмакезек оқыту.
2. Оқытуды оқу жоспарына, оқу бағдарламалары және оқулықтарға
негіздеу.
3. Оқытуды жылдың тұрақты бір мезгілінде бастап, аяқтау.
6. ... ... тек ... ... ... формасы оқыту жұмысын ұйымдастырудың негізгі формасы
ретінде күні бүгінге дейін маңызын жойған жоқ. Себебі, ол ең ... ... ... ... ... түрде баяндауына мүмкіндік
береді. Сондай-ақ, сабақ баланың оқу әрекетінің сыныптан тыс және ... де ... ... жетекшілік рөлін атқарады.
Сабақ - оқыту жұмысын ұйымдастырудың басты формасы болғандықтан, ... оның ... ... мен ... ... ... орны ерекше болды.
Сабақта оқушыларға білім берумен қатар, олардың ... мен ... ... ... ... көзделеді.
Сабақ - күрделі психологиялық және дидактикалық процесс, онда оқушылармен
педагогикалық ... ... және ... міндеттері іске асырылады.
Мұғалім сабақты пысықтау, бекіту және соған орай оқушылармен практикалық
жұмыстарды орындау барысында олардың ... ... ... ... ... мен қатаң санасып отыруы керек. Сондықтан, олармен
жеке дара ... ... және ... әрі ... ... ... ... - мұғалімнің бір мезгілде барлық оқушыларды бірыңғай оқытуы
болғанымен де, негізінен ол оқушының жеке дара жұмысының түрі. ... ... оны ... шама-шарқысы, дайындық жағдайына байланысты өзінше
қабылдап, меңгереді.
Соған орай жеке дара жұмыс әр ... өз ... ... істеуге, білімді
саналықпен ұғынуға дағдыландырады, оларды қоршаған ортадағы құбылыстардың
заңдылықтарын оқып білуге ... ... ... ... ... жеке дара ... ... Оқулықпен жұмыс істеу.
2. Практикалық жұмысы: ауызша, жазбаша жұмыстары (есеп шығару,
шығарма жазу, диалог құру т.б.)
3. Мұғалімнің ... ... әр ... ... ... дара ... оқушыларды өз бетімен білім алуға ынталандырады, тәртібін
күшейтіп, оқуға ықыласын ... ... ... оқу-таным әрекетін
ұйымдастыруда жеке-дара жұмыс түрінен басқа олардың топтық және ұжым ... ... ... ... ... танымдық жұмыстары сабақ барысында оқу міндеттерін
шешуде, өзара көмекке негізделген екі, ... алты ... ... тобының
белгілі бір жұмыс көлемін атқаруын көздейді.
Жұмыстың бұл түрі ... екі ... іске ... ... ... (однородный) және бірнеше бөлшекке бөлу (диференция) жағдайында
ұйымдастыру.
Оқушылардың бірыңғай, біркелкі оқу жұмыстары мұғалімнің барлығына ортақ
бірыңғай ... ... ... ... ... әрекеттесу жағдайында
орындауы жатқызылады.
Ал бөлшекке бөліп оқыту — бір ... ... ... әр ... ... ... тобы ... орындалуы қарастырылады.
Жұмыстың бұл түрі топ ішінде оқушылардың тапсырманың мақсатын, мазмұнын,
оны орындау тәсілдерін бір-бірімен өзара ақылдасып шешуі, оның ... ... ... Оқушыладың осындай өзара бірлесіп
атқаратын оқу-танымдық жұмыстары ... жеке дара ... ... ... ... келеді. Әрі уақытты аз және тиімді пайдалануға
мүмкіндік туғызады.
Сонымен қатар бір сыныптағы оқушылардың оқу міндеттерін топ ... ... ... ... ... олардың ортақ іске деген жауапкершілік
сезімін тудырады.
Мұндай жұмыс барысында оқушылардың өз ... ... ... ... маңызы ерекше.
Мұғалімнің топтық жұмысты нәтижелі ұйымдастыру шартына:
1. оқушыларды өздігінен жұмыс істеуге үйрету;
2. жолдастарымен ақылдасуға үйрету;
3. оқушылардың жекелеген ... оқу ... ... ... ... ... жекелеген топтарына үлестіру
іскерлігінің болуы т.б.
Оқытуды осындай тәртіппен ұйымдастыру оқушылардың тәрбиесіне атап
айтқанда ... ... алу ... ... ... ... ұжымдық
қарым-қатынасын, жауапкершілігін, әсерленушілігін (күйінішін, ... ... ... ... ... ... ... - ортақ мақсатты көздейтін жұмыс.
Алайда, бұл ортақ мақсатқа жету жолында оқу ... ... бір ... ... ... жол ... Оған сыныптағы оқушылардың жеке-дара
және топтық жұмыстарының элементтері кіреді.
Сондықтан ұжымдық жұмыстың ерекшелігі, өз бетімен істейтін дара ... ... ... әрбір оқушыға өзінің алдына қойылған міндеттерін
жақсы ұғынуға көмектеседі.
Фронталдық жұмыс ерекшелігі - бір ... ... ... ... бәріне ортақ бірыңғай тапсырманы мұғалім басшылығымен біркелкі
жағдайда орындауы.
Қазіргі кездегі сабақты ... ... ... ... бірі - оның ... мен ... тәжірибесінде бір типті сабақтар болмайды. Сондықтан, оқыту
жұмысын жүйелі әрі нәтижелі жүргізу үшін, оны ... мәні ... Сол ... ... ... ... классификациясын ойдағыдай білуі
шарт.
Сабақ классификациясы (жіктелуі) - сабақтарды құрылысы жөнінен топастыру,
түрге бөлу. Дидактикада ... ... ... ... маңыз
береді. Бұл мәселе турасында педагогикалық ғылыми еңбектерде ортақ пікірлер
әлі де қалыптаспаған. Қоғам дамыған сайын оқу жүйесінің ... ... және ... орай ... ... әдіс-тәсілдерінің де
өзгеріп, жаңарып отыруы сөзсіз.
Сонымен қатар, сабақты жіктеу әрбір пәннің ерекшеліктеріне де ... ... И.Н. ... ... жіктеуді оқу материалының мазмұны мен
дидактикалық мақсатына және ... ... ... ... С.В.Иванов
оқыту процесінің ерекшеліктеріне қарай анықтайды. Ал, Данилов пен Есипов
сабақтың негізгі дидактикалық мақсаттарына қарай ... ... ... топтастыру ұстанымдары әртүрлі болғанымен де, ішкі мазмұндары бір-
біріне ұқсас келеді.
1. Сабақтың басталуын ұйымдастыру. Оқушыларға сабақтың мақсат-
міндеттерін ... ... ... ... ... ... оқу материалдарын қайталау, пысықтау.
3. Оқушылардың өз бетінше жұмыс істеуі. Түрлі жаттығулар мен
практикалық және лабораториялық жұмыстарын атқаруы.
4. Сабақты қорытындылау, үйге ... ... ... ... оқушылардың қабылдап, меңгеруі барысында сабақтың пысықтау
және бекіту кезеңдері де белсенді қызмет атқарады. Себебі ... ... ... ... ... әр ... ... элементі болып
табылады. Алған білімді бекітпейінше, оны ... да ... ... ... білімді бекіту сабағы өзінің құрылысы жөнінен әр алуан болып
келеді.
Мұғалімнің түсіндіруі ... оның ... ... ... өз
бетінше жаттығу істері және ... ... ... ... ... ... ... қоса атқарылады.
Оқу жұмысының мұндай алуан түріне қарамастан мұғалімнің сөзі жетекші рөл
атқарады.
Мұндай сабақтарда бұрынғы ... оқу ... ... ... ... ... ... тексеру жұмыстары да кіреді.
2.2. Педагогикалық әдеп және оны ... ... ... ... ... әдеп мұғалімнің жан-
жақтылығының, оның идеялық сенімін, жүріс-тұрыс мәдениетінің, жалпы және
арнаулы білімнің, ... ... ... ... ... ... ... педагог болмай тұрып, әдепті педагог ... ... әдеп ... еске сақтау және жаттығу жолымен жасалмайды. Ол
мұгалім ізденісінің нәтижесі, ол оның ақыл-ойының ... ... ... әдеп әр ... әр ... және әр ... ... беруі мүмкін.
Бұл оның жас мөлшеріне, ... ... тағы ... ... ... әдеп әр ... дара ... әдепті дамытуга септігін тигізетін жекелеген психологиялық
және педагогтық жайттарды бөліп көрсетуге болады:
а) Байқағыштық Бұл ... ... ... ... бірі.
Байқағыш мұғалім шәкірттерінің ішкі әлеміне терең үңіліп, көңіл — күйлерін
қабақтарынан ... әр ... ... ... ... ... бәрі оған әрбір оқушының тілін табуға, әрбір оқушының оның
сезімдері мен ойларына өз сезімдеріндей қуанып, өз ой, ... ... ... ... ... мұғалім шәкірттері талап-тілектерін қалай орындайды, қарсыласу
бола ма, жоқ па, бәрі-бәрін тап басып анықтайды. Байқағыш мұғалім мәселен,
сабақ үстінде, оқушылардың ... ... жоқ, жаңа ... ... тыңдап, қайсысы құлықсыз тыңдап отыр - бәрін қалт жібермейді.
Байқағыштық педагогтық мамандық сияқты аңғару, сезу арқылы жүре ... ... ... жол табу ... ... іздестірілсе,
сезімталдық - байқағыштық тәсілдері де соған ұқсайды.
ә) Ілтипаттылық. Әдетте, оқушылар, өте жақсы көретін мұғалімдері ... ... ... де ... ауыр алып ... Дауыс көтеру,
жазықсыз жазғырту, әділ қойылмаған баға ғана емес, мұғалімдері көзге ілмей,
өтініштерін құлықсыз, жүрдім-бардым тыңдаса да, ең ... ... жай - ... ... де ... ... ... мұғалім оқушыларға жаңа материалды түсіндірумен қатар оларға
назар аудара да білуі керек. Бұл да педагогтық әдеп саласына жатады.
Әдебі ... ... ... ... ... ... ... іске салғандай қып айтып, өз ойларын жеткізе алмай, ... ... ... ... біреулері сұрақтың оған бәлендей
қатысы жоқпай ... ... ... ... ... үндемей бағады.
Мұндай мұғалімдердің оқушылармен тіл табысуы қиын.
б) Сенім. Педагогтық әдеп ... ... ... арта білу
қабілетін де қамтиды. Әрбір ... ... ... ... ... ... ... сене білуі тиіс.
Оқушыға сенім арту тәлім-тәрбие жұмысының принципі деп Макаренко әдемі
айтқан.
«¥стаздық дастан» - ... ... ... ... ... ... жұмыс өнімсіз де көңілсіз. Өнімсіз де көңілсіз болатыны -
тиімсіз. Демек, оқушыларды өз шамалары мен ... ... ... ... ... ... дегеніміз, былайынша алып қарасақ, істеген
істің жартысы деген сөз.
в) Әділдік Мұғалімдеріңіздің қандай ... ... ... ... ... ... көп: ... деп жауап қатады.
Әділ мұғалімнің оқушылар кейбір ресімшілдігін, біртоғалығын, ... ... ... де ... алады. Егер мұғалім әділ ... ... мол, ... ... ... мектепте одан беделді адам қайсы
!
г) Төзім және сабыр сақтау. Мұғалімнің педагогтық әдеп әлемі үшін ... ... ... ... қасиеттердің үлкен, тіпті көп жағдайда шешуші мәні
бар. Бұл, әрине, өртеніп ... ... ... мұғалім еш нәрсеге
ашуланбауы тиіс деген сөз ... А. С. ... ... ... ... неге ... тұтеп, жарылып кете жаздайтын да реттері бар. Сондай
жағдайларда оған өзін ақылға жеңдірмей ... ... ашу ... ... ... келтірмей-ақ қояйын, бақылаудан айырылып қалып, өздерін өздері ұстай
алмай ыңғайсыз мінез танытып ... ... аз ба? Бұл ... ... ... ... ... кебісінің беделден де, ... да ... ... ... та ... ... ешқандай да шешім қабылдауға болмайды. ... ... ... ... ... ... «Мен сенімен жеке
әңгімелесемін», «Сенімен айналысуға ... ... ... тұр» — ... ... ... іздестіргені жөн. Ашуы басылған соң мұғалім
басқашалау ойлайды, шешімі ақылға сыйымды болады, ол ... ... ... бір ... ... ... әдеп ... жүректеріне жол табу. Бұл тым
жалпылама ұғым. Педагогтық әдеп ... өзі не ... ... ... әдеп ... бірер ауыз сөз. «Әдеп» (такт) сөзі (латынша
tactus) «жұғысу», «адамдар ... ... ... қолданылады.
Әдеп — адамдардың езара жақсы қарым-қатынас жасауына қажетті жағдай. Әдепті
адамдарға басқаларға барынша жақсылык жасауды, куаныш ... ... ... ... адамдармен карым-қатынаста әдепті адам сақ та ... Ол ... оған ... ... ... ешкімнің көңіл-күйін бұзбауға
тырысады.
Көңіл-күй жайында менің көбірек қазып айтып ... ... оқу ... да, ... ... кезінде де — оны ескермеуге болмайды. Қайсы бір
арсы-гүрсі мінезді мұғалімдер қайдағы бір орынсыз әзіл, ... ... ... ерсі ... ... жанды жеріне тиеді. Ондай
мұғалімдерді оқушылардың суқаны сүймейді. Олар өз ... ... ... тіл табысу өте қиын. Осындайлардың кесірінен
коллективтерде көпшілікті шаршаткан қаншама жанжалдар болып жатады.
Әдепсіз ... ... ... ... ... та оның ... жарақаттауы
мүмкін.
Әдептен алыс мұғалімдер шәкірттеріне де, қызметтес әріптестсріне де ... ... ... мен ... ... ... әдеп ... педагогикаға
кіріктіріп пайдаланудың өзі педагогтық әдеп болып есептеледі. Әдетте,
әдепті адамдарды олардың ... ... ... ... ... тапкырлык, елгезектік, өзгенің пікіріне кулак ... ... ... ... мінез-кулық белгілеріне қарап
тануға болады екен. Мұндай айрықша ... ... ... бойында да
болуы тиіс. Әдепті мұғалім ересек адамдармен қалай сыпайы және ... ... де ... тек ... гөрі сақ және ықыласпен
сөйлесуі керек. Мен мұны әлде де баса айтқым ... ... ... әр ... өзін ересектердің арасында ұстауы — бір ... ... де, ... ... ... — мүлдем басқа әңгіме көрінеді.
Алайда, зер ... ... ... әдеп бар да, ... әдеп бар ... ... ... де мәдениетті адамның бойынан педагогтық әдеп табыла
бермейді. Педагогтық әдеп — медицина қызметкерлерінің дәрігерлік ... ... ... ... ... негізі оқушыларға деген шын ықыласта және ... ... ... адалдықта жатыр.
Оқушылардың тиетін нәрселер адамның ар-ожданын кемсітушілік әрекеттер.
Рас, кейде олар әдеп ... ... ... тәртіпті бұзады. Ол
үшін оларға ақырын-жекірудін кажеті жоқ, кайта өз ар-намыстарын қорғап қана
коймай, басқалардың ар-намыстарын ... үшін де ... ... ... етудің орынына біз кейде оқушылардың сағын сыидыруға, олардың өз ар-
намыстарын қорғау жолындағы ынта-ықыластарын тұншықтыруға тырысамыз, сөйтіп
тәрбиеге ... зиян ... ... ... ... көшейік.
Педагог атауы түгел құптарлықтай аныктамаларын талдауға өкінішке орай,
сіздерге ұсына аамаймыз. ... ... ... ... оқушыны баурап алатын табиғи кабілеті десе, енді береулері ... ... ... кұрамдас бөлігі; үшініші біреулері—пәнді
жетік білу және оның методикасын жақсы менгеру деп ессптейді. Бұл
айтылгандардың қай-қайсысында да педагогтык әдептің ... ... ... ... меңгеру кейбір мұғалімдерге қарағанда екінші бір
мұғалімдерге жеңілдеу соғатыны күмәнсіз, бірак мұны ... туа ... ... деу ... Сол ... педагогтық әдепті мұғалімнін жалпы
мәдени тәртібі, немесе оның жалпы методикалык сауаттылығымен қатар қою
да қате. Педагогтық әдеп ... ... ... ... қасиеттерімен
жымдасып жататыны рас, бірак өзіндік ерекшеліктері болады. Сезім ... ... ... т. с. с.) онын ... ... ... әдеп
дегеніміздін өзі, шын мәнінде, психологиялық әдеп деген К. Д. ... келе ... ... әдеп көбіне-көп оқушылармен бүкіл оқу-тәрбие жұмысының
барысында үхтанатын және лайық шара ... ... ... ...... ... ... Тәжірибелі педагогтардың да кейде
шамдануы мүмкін, бірақ олар шектен шықпайды. Педагогикада шектен тыс ... ... ... ... ... ... ... қоймайды.
Оқушыларға ықпал ететін әдіс-тәсілдерді сараларда шек-шаманы шамалау, сөз
жоқ педагогтық әдептің маңызды шарттарының бірі боп ... ... ... ... ... сенімсіздеу және қателеу жауап беріп түрған оқушыны
жетелеп, мүгалім сұрақтар ... ... ... ... көмектесіп,
оны көңілдендіріп, ойын бір арнаға бағыттайды. Жаңағыдай емес, оқушы сарт-
сұрт, үсті-үстіне ... бере ... ... ... ... ... ал сонғылары оқушыны тіпті састырып, жаңылыстырып,
аяғында ауа жайылтып жібереді. Бұл жерде мұғалімнің ... озып ... — оның ... ... тым жиілетіп жібергендігі.
Басқа мысал. Мұғалім жана материалды түсіндіріп, оқушылар ұйын ... ... ... ... ... ... ... өзімен өзі болып,
оқушылардың бәрін де ұғып ... ... ... ... ... ... ... шаршап, жалыға бастады. Сөйтіп, әп-әдемі басталған сабақ
оқушыларды ... әрең ... ... ша-мадан тыс әрекет
етіп, жөнсіздік жасады.
Қандай да болмасын, оқушылармен жұмыс барысында артық кетудің кері
әсері ... ... ...... ... ... жетектеп, артық шафқат — ... ... ... ... көп ... ... солғұрлым көп күлетінін кім
білмейді? Тіпті сіз, егер, оқушылар алдында өз беделеңізді ... тыс ... ... ... ... де ... «Еш ... ештемені
былыктырмауды» Макаренко педагогтық іскерлікке жатқызған.
Педагогикалық әдеп-творчество, ақыл-ой әрекеті, айрықша іскерлік. Әдепті
мұғалім педагогтық әр түрлі әдіс-тәсілдердің мол арсеналын ... ... ... ... ... ... салып елщеп, орнымен пайдалана
да біледі. Бір қарағанда көмекші құрал ретінде елеусіздеу ... ... ... іскерлік оқушыларға қорғау салатын әдіс-
тәсілдерді іріктеу үстінде ... ... ... ... ... ... көрген-білгені шамалылау мұғаліммен ... ... ... қоймайды. Дәнекерлік қызмет аткаратын мүлдай айла-
тәсілдер айналаға жылу беріп, мұғалім мен ... ара ... ... әзіл мен ... ... ... ішінде
Оқушылардың мінез-күлықтарының кыр-сырын нәзік түсінетін әдепті мұғалім
дөрекі, добал мұғалімге карағанда өзін көтеріңкі ... ... ... көз ... қажеті жоқ. Онын оқушылармен байланысы сенім мен
өзара сыйластыкка кұрылады. Сондықтан да, ондай мұғалім оқушыларымен ара-
тұра жеңіл әзілдесіп, қайсы ... ... ... жасай алады.
Әдепті мұғалімнің мінез-күлкы түгелдей (дауысы, жүріс-тұрысы, қалпы) табиғи
болады. Оқушыларымен әдепті қарым-қатыста болу әдетіне, мінезінің ажырамас
бір бөлігінс ... ... ... әдет-дағдылар сіңген үхтаз ғана
шәкірттерінің жүрегіне жол табады. Буған әр педагог ие болуы қажет.
2. ... ... ... ... әдеп ... ... оның ... сенімінің, жүріс-тұрыс мәдениетінің жалпы және
арнаулы білімінің мамандығына байланысты ... ... ... жынтығы
іспетті. Шебер педагог болмай тұрып, әдепті педагог болмак жоқ. Педагогтық
әдеп жаттау, еске ... және ... ... ... Ол ... нәтижесі, ол оның акыл-ойынын көрінісі болып ... ... ... еліктеу деген болмайды.
Педагогтық әдеп әр мұғалімде әр тұрлі және әр ... ... ... Бұл оның жас мөлшеріне, темпераментіне, мінез-кұлқына, тағы басқа
да ерекшеліктеріне байланысты. Педагогтық әдеп әр мұғалімнің дара қасиеті.
Накты ... есеп бір ... ... ... ... ... ал оқушылардың жұрегіне жол табудын тәсілдері екі бастан саналуан.
Әр мұғалімнің педагогтык әдебі бірқатар ұқсас жайттарды ... ... бір ... және ... сыиыспайды. Мұғалімнін оқушылармен тіл
табысуы көбіне оның жағдайға ой ... ... ... оған басқа
жағдайлардан да гөрі айрықша маңыз беруіне байланысты. Әрбір нақты жағдайға
оқушылардың ... ... ... білу де ... ... ... Ал, ... нақты жағдайга қалай карайтыны көбінесе олардың
мұғалімдермен ара қатынасына ... ... ... әр ... дара ... бағынбастан
педагогтык әдепті дамытуға септігін тигізетін жекелеген психологиялық және
педагогтық жайттарды бөліп көрсетуге болады. Аталған жағдайлардан ... ... ... ... ... ... сйяқты
қасиеттерді бөліп алып қарауға болады.
3. Байсалдылық- Бұл педагог мамандығының ... ... ... ... ... ішкі ... ... үңіліп, кеңіл-күйлерін
кабақтарынан танып, әр қайсысынын мінез-құлык ерекшеліктерімен санаса
біледі. Мұның бәрі оған әрбір ... ... ... әрбір оқушының оның
сезімдері мен ойларына өз сезімдеріңдей куанып, өз ой, сезімдеріңдей күйін-
жайын қабылдауына мүмкіндіктер береді.
Байкағыштық педагогтық ... ... ... сезу ... жүре бара
калыптасады. Адамның жан-дүниесіне жол табу тәсілдері қалай іздестірілсе,
сезімталдык-байқағыштықтәсілдері де соған ұксайды.
Ілтипаттылык. Әдетте, оқушылар, өте ... ... ... ... ... сөйлесе дс көңілдеріне ауыр алып калады. Дауыс көтеру,
жазықсыз ... әділ ... баға ғана ... ... ... ... күлықсыз, жүрдім-бардым тындаса да, ен болмағанда қастарына
жақындап жай-жапсар білмесе де ... ... ... ... ... ... үшін әдейі тәртіп бұзатын бірді-екілі балалардың
да бар ... ... ... ... болмасын мұғалімдер тарапынан оқушыларға ілтипат болмаса,
мұның өзі олардын араларына түбі сызат-жарықшақ түсірмей коймайды.
Сенім. Педаготық эдсп мұғалімнің оқушыларға сенім арта білу ... ... ... оқушы өзінің оқудағы табысының ынтаға, тырысуға байланысты
екеніне сене ... ... ... арту тәлім-тәрбие жұмысының принципі деп Макаренко ... ... ... арту ... ... ... тиісті орын
алған. Демек, бұл жұрттың бәріне әлімсактан белгілі нәрсе. Сол себепті де
мысал келтірмедім. «¥стаздық дастан» — ... ... ... ... ... Колониядағыларға Макаренконың ең ащы шындыкты батыра
айтуына болатын еді ғой, бірак ол ешқашанда ... ... ... жараламады.
Тәжірибелі мұғалімдерде кездесетін оқушыларға деген сенім оларды еңбекке
қатыстыру да маңызы зор көптеген тәсілдердің ... ... ... ... біреуінен түбі ештеме шықпайтынына көзі жетсе де сыр
бермейді.
Сенімсіз жұмыс өнімсіз де көңілсіз. ... де ... ... ... ... оқушыларды өз шамалары мен мүмкіншіліктеріне деген саналы
сенімге тәрбиелеу керек. Сенім дегеніміз, былайынша алып қарасак істеген
істің ... ... ... ... ... ... өз шамаларына деген сенімін
колдап, күшейту үшін олардың алғашкы жетістіктерін өсіріп көрсетуге саналы
түрде барады.
Оқушыларға ... ... ... бар ма, жоқ па деп ... ... дәрігерлік этикажайын ойлап кетемін.
4. Төзім және сабыр сақтау. Мұғалімнің ... әдеп ... үшін ... ... ... ... қасиеттердің үлкен, тіпті көп жағдайда шешуші мәні
бар.
Ашу үстніде ешкдндай да ... ... ... ... ... ... шешім қабылдамауы үшін: «Мен сенімен жеке әңгімелесемін»,
«Сенімен айналысуға кәзір уакытым ... түр» — ... ... ... ... жөн. Ашуы ... соң ... басқашалау ойлайды,
шешімі ақылға сыйымды болады, ол шешімін ... яғни ... ... ... ... өзін өзі ... ... сиякты касиеттср ұстаздың белсенді
кұралы болуы қажет. Тәжірнбесі аз, жас ... көп ... ... ... ... лап етпе ... нерв жүйесі жағдайларынан
көреді. Нерв жүйелері ... ... әлде ... осал байырғы
мұғалімдер, әдетте, ... ... ... мәселе нервте емес,
керісінше, ол әркімнің өзіне тапсырылған іске жауапкершілігі мен өзін-өізі
ұстай білу дағдысына ... Олай ... ... пен ... пен дағдыға үдсас болды. Өзін өзі ұстай ... ... ... әдепке қарадүрсіндеу келеді.
Басқа мамандық иелері сияқты педагог та ... ... ... күні ... көре білуге және оларды жеңе білуге дайын ... ... ... кең ... баланын психикалық
күрделілігіне мән бермеумен алмастыруга болмайды. Инженер, мәселен, әрдайым
өзі жұмыс істейтім материалдар кедергісін есепке алып ... Сол ... та неше ... кедергілерге кездесетінін жадынан шығармай, ұшырасады-
ау деген кедергілерді есепке алып отыруы тиіс.
Мұғалім — өмір тасын калаушы. Оның негізгі міндеті балаларға өз ... Одан да ... ...... ... ... азамат етіп
шығару.
Қиын жағдайларда оқушыларға ықпал ететін бір жаксы тәсіл — сабыр ... ... ... әдеп алғышарттарының бәрі, бір-бірімен тығыз
байланысты болса ғана күшті. Біреуі жетіспей тұрса, соның өзі ... ... ... ... ... ... онын іскерлік ... ... есте ... ... ... болу үшін ... бірер ереже мен
әдіс-тәсілді білу аз. Педагогтық әдеп — мұғалімнің тұрақты шығармасы.
Қай оқушыға қандай ... ... ... ... қандай талап қойылады,
оны оқушылар капай қабылдайды — ... ... ... ... ... ... бір шара ... бұрын әр педагогтың өз шәкірттерінің ... ... ... ... ... ... Ересек
адамдарды қалай кұрметтеп, қалай сақ аралассақ балаларды да солай, одан ... ... сақ ... ... ... ... педагогтык әдепке
кайшы келетіндер көбіне-көп: сөзіме кұлак аспады, дауыс ... өзін ... ... ... ... ұлататын, кінамшіл мұғалімдер.
Енді педагогтық әдепті меңгеруде ... ... ... бір-екі ауыз сөз.
Педагогтық әдеп адаммен бірге туатын сапа емес ... ... ... Ол ... басқа санасы сияқты жүре бара пайда болады. ... ... ... дайындықсыз өзінен өзі келеді деген сөз емес.
Педагогтык әдеп ... ... ... ... ... ... жинақтамас бұрын,—педагог көп окып, көздеген максаты,
пәні және өз ... ... ... жатпай-тұрмай ойлануы керек.
1. Педагогикалық әдеп - мұғалімнің кәсіптік сапасы
Педагогтык әдеп, кең мағынасында алғанда — мұғалімнің ... ... ... ... ... ең ... ... қолданып, оқушыларды
еліктіріп әкететін кәсіптік сапасы. Оқушыларға ... ... ... ... ... әрбір ескертпе мұғалімнің беделін жоғары
көтеретіндей, не болмаса оған нүксан ... ... ... өз талаптарын оқушылардың қалай орындайтынына маңыз беріп қана
қоймай, сонымен қатар, реніш тумау жағын да ойластырганы жөн.
Ешкашанда не ... ... ез ... ... ... теріс
мінез-кылықтарына көз жү-мып ... ... кез ... ... ... ... бірақ оқушыларына да, өзінің мұғалім атына
да ақылмен, құрметпен қарайтын, педагогтық әдептен ... мол ... ... ... ... ... мұғалім, қайсар және өз дегенінен
қайтпайтын адам.
Әр нәрседен хабары мол әдепті мұғалім ... ... жол ... Жол таба ... ... ... ерік-жігер, ұстамдылық,
ілтипаттылық, дәйектілік, талап қоя ... ... ... ... мысқыл, ептілік, әзіл-оспаққа үйірсектік, көзқарас және
дауыс ырғағының мол ... ... ... ... ғана ... ... ... жасау мүмкіншіліктерінің біразын жоғалтып
алады. Оқушылармен жұмыс барысында ешқандай ымыраны ... де бар. ... ... ... ... ... Сабағын
түсінбегенде, күлкі буғанда, класта ... ... ... ... ... сөйлейді.
1. Сонда калай, мұндай жәйттерге мән бермеу ... ... беру ... бірак түрліше мән беру керек. Белсенді емес деп
оқушыларды кыран жапқандай қылудың кажеті қанша? Одан да олардың
белсенділігін көтеріңіз. Оқушылар ... ұғып ... ... ... Сол ... ... түсіндіру керек. Күлді екен деп мен өзім,
мысалы, оқушыларға айқайламаған болар ем. ... ... ... ... ... жасыра алмайды. Мү-ғалім ашуланса, олардың күлкісі тіпті
қозып кетеді. Одан да ... ... ... ... өзің де қосылып
күліп, содан кейін құлаққа жағымды үнмен бір ... ... ... ... ... ... мазмұнына көшу керек. Мысалы, такта кір
болса, оқушыларға реніш білдіруге де болады немесе ... ... ... ... соң оларға естірте: «Егер сіздерге такта сүрту қиын ... ... — десе де ... ... жолы тақта айнадай жалтырап
тұрады. Оны, ... ... ... ... ... ететін әдіс-тәсіл қорының молдығы кажетті нәрсе
саналмағанымен, мұғалімің педагогтық әдепке ие екенін білдірмейді. ... ... ... ... ... іс-қимыл мен нақгы жағдайға
сәйкес колдана білу талап етіледі.
Әрбір ... ... ... ... ... ... әзіл-
қалжың ашу-ызаның бетін қайтарады.
Педагогтык әдеп — творчество, ақыл-ой әрекеті, айрықша іскерлік. Әдепті
мұғалім педагогтық әр ... ... мол ... ... қана
қоймай, сонымен қатар оларды ақыл таразысына салып өлшеп, ... да ... Бір ... ... ... ... елеусіздеу
көрінгенімен, әдепті мұғалімнің бойындағы іскерлік оқушыларға козғау
салатын әдіс-тәсілдерді іріктеу ... ... ... жалпы жұмыс
барысында тік мінезді, көрген-білгені шамалылау мұғаліммен ... ... ... коймайды. Дэнекерлік қызмет аткаратын мұндай
айла-тәсілдер айналаға жылу ... ... мен ... ара ... Жеңіл әзіл мен мү_ғалімнің тапқырлығы осының ішінде.
Оқушылардың мінез-құлықтарының қыр-сырын нәзік түсінетін әдепті ... ... ... қарағанда өзін көтеріңкі сезінеді. Әдепті мұғалімге
оқушылардан көз айырмаудың қажеті жоқ, Оның ... ... ... ... ... ... Сондықтан да, ондай мұғалім оқушыларымен ара-
тұра жеңіл әзілдесіп, кайсыбіреулеріне мысқылмен
ескерту жасай алады. Әдепті мұғалімнің ... ... ... ... ... ... болады. Оқушыларымен әдепті карым-қатыста ... ... ... бір бөлігіне айналады. Бойына осындай әдет-
дағдылар сіңген ... ғана ... ... жол ... Бұған әр
педагог ие болуы қажет. Ол үшіи не істеу ... — оны ... ... ... педагогтық әдеп – бұл мұғалімнің оқушылар алдындағы
абыройы ... ... Ал, ... ... ... заман оқушыларының
алдында мұғалімге бірден бір қажет болып табылады.
Педагогтық әдеп әр мұғалімде әр ... жэне әр ... ... беруі
мүмкін. Бұл оның жас мөлшеріне, темпераментіне, мінез-құлқына, тағы басқа
да ерекшеліктерне байланысты. Педагогтық әдеп әр ... дара ... ... есеп бір ... шығарылады, бірнеше тәсілмен шығатыны
сирек, ал оқушылардың жүрегіне жол табудың тәсілдері екі бастан сан алуан.
Әр мұғалімнің педагогтық ... ... ... ... ... жарамды
белгілі бір схемаға және формулаға сыйыспайды. Мұғалімнің ... ... ... оның ... ой ... карай білуіне, оған басқа
жағдайлардан да гөрі айрықша маңыз беруіне байланысты. Әрбір нақты жағдайға
окушылардың қалай ... ... білу де ... ... ... Ал, окушылардың нақты жағдайға қалай қарайтыны көбінесе ... ара ... ... ... ... ... ... ықпал-әсер етуі тәп-
тәуір нәтиже берсе, екінші бір мұғалімдерде оның керісінше болатын жайттері
жоқ емес. Тіпті, бір мұғалімнің айтқан мәні шамалы, ... ... ... ... жеңіл әзілдей әсер етсе, екінші мұғалімнің айтқан сөзі
ерсілеу естілуі ... ... ... ... әр мұғалімнің дара
ерекшеліктеріне бағынбастан педагогтық әдепті ... ... ... пспхологиялық және педагогтық жайттарды бөліп көрсетуге болады.
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Қоянбаев Ж.Б., Қоянбаев Р.М. Педагогика. Астана, 1986ж.
2. Әбиев Ж., Бабаев С., ... Н. ... ... ... ... Қ., Мусин С. Педагогика тарихы. Алматы, 1986ж.
4. Сағындықұлы Е. Педагогика. Алматы, 1999ж.
5. Савин Н.В. Методика преподавания педагогики. М., ... ... И.А. ... М., ... ... С.С., Әліпбек А. Педагогика. Ш., 2006ж.
8. Тілеуова С.С. Жоғары мектеп педагогикасы. Ш., 2005ж
9. Педагогикалық ізденіс. А., 1990ж.
10. ... С.Ш. ... ... мен әдістемесі.
11. Асылов Ұ. Педагогикалық әдеп. 2004ж.
12. Синица И.Е. Педагогикалық әдеп шеберлігі.
13. Жарықбаев А. Әдеп және ... ... Ж. ... ... ... Ж.Б. Педагогика. Астана, 2004ж.
16. Нұрғалиева Қ. Кәсіптік білім. Алматы, 2002ж.
17. Пидкасистый А.Д. Педагогика. М., 2004ж.
18. Табылдиев Ә. Қазақ ... ... бір ғана ... Алм., ... ... ... ... сезімді
Білімді
Қабілетті
Қарым-қатынасшыл
Эрудит
Іскер

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 47 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Педагогика мамандығының пайда болуы мен қалыптасуы6 бет
Балабақшадағы әдістемелік жұмыстардың формалары5 бет
Болашақ бастауыш сынып мұғалімдерінің технологиялық құзыреттілігін қалыптастырудың педагогикалық шарттары22 бет
Кәсіби қазақ тілінде сөйлеу дағдылары5 бет
Педагог-ұйымдастырушының құзырлығын дамытудағы шеберлігі3 бет
7 -арна: кәсіби деңгейі мен шығармашылық шеберлігі50 бет
А.С.Пушкиннің шығармаларын аударудағы Шәкәрім Құдайбердіұлының шеберлігі80 бет
Ж.Аймауытовтың аудармашылық шеберлігі108 бет
Журналист шеберлігі16 бет
Инновациялық технология мұғалімнің кәсіби шеберлігін дамытудың негізі ретінде58 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь