Компания капиталының құрылымы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

1. Компания капиталының экономикалық негіздері
1.1. Компанияның қаржы ресурстары және олардың
қалыптасу көздері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
5
1.2. Компания капиталының түсінігі және жіктелуі ... ... ... ... ... ... .. 11
1.3. Компания капиталының құнын басқарудың
нарықтық экономикадағы маңызы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
12

2. Компания капиталының құрылымы мен құнын бағалау
2.1. Компания капиталының құрылымын талдау ... ... ... ... ... ... ... .. 14
2.2. Капитал көздерінің құнын бағалау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 17
2.3. Капиталдың жалпы құнын бағалау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 20

3. Қазақстандағы компаниялардың капитал құрылымын қалыптыстыруды жетілдіру
3.1. Қазақстандық компанияларда капиталдың
қалыптасу ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
24
3.2. Компаниялардың капиталды қалыптастыру тәсілдерін
жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
27

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 29

Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 30
Нарықтық экономика жағдайларында компаниялардың өзінің қаржылық-шаруашылық қызметін қажетті қаржы ресурстарымен қамтамасыз ету олардың өз мойындарына түсіп отыр. Жоспарлы экономика жағдайларында компаниялар қаржылық мұқтаждықтар мен қиындықтарға душар болған жағдайда мемлекеттің және оның орталықтандырылған қаржы жүйесіне арқа сүйейтін еді. Алайда нарықтық қатынастардың орнауы мен дамуы аталған мәселені компаниялардың өз иықтарына жүктеп отыр.
Компаниялардың меншікті және қарыз қаражаттар тарту нәтижесінде қалыптасқан капитал құрылымы оның қызметінің тиімділігін, бәсекелсетік ортадағы өміршеңдігін, қызметінің түпкі мақсаты болып табылатын табыстылығын анықтап беретін бастапқы фактор болып табылады. Әрине, компаниялар өз қызметі барысында меншікті капиталға арқа сүйейді. Олардың кәсіпкерлік табыстан алған табысы – бизнестің дамуының бірден-бір көзі болып табылады. Алайда, меншікті капитал компаниялардың экономикалық-әлеуметтік дамуы мәселелерін шешу үшін жеткіліксіз, сол себепті компаниялар өз қызметі барысында шеттен қаражаттар тартуларына мәжбүр болады. Дәлірек айтсақ, қарыз қаражаттар тарту кәсіпкерлікті дамытудың басты шарты болып табылады.
Компаниялар үшін оңтайлы капитал құрылымын қалыптастырудағы ең маңызды сұрақтар – бұл қажетті қаржы ресурстарын қандай бағамен тарту керек екендігі. Компанияның нарықтық экономика жағдайларындағы басты стратегиялық мақсаты өзінің ағымды және келешектегі нарықтық құнын арттыру және оны қолдау болып табылады, ал бұл жетістікке жетудің бірден бір жолы – капиталдың құнын тиімді басқару. Капитал құны неғұрлым жоғары болса, компания қызметінің тиімділігі де соғұрлым төмендей береді және керісінше. Сол себепті компанияның қаржы менеджерлері капитал құрылымын қалыптастыру көздерінің құнын анықтауға үлкен назар аударулары қажет. Міне, осы соңғы мәселе курстық жұмыстың зерттеу объектісі болып табылады.
Жұмыстың мақсаты – компаниялардың капитал құрылымын және оның құнын анықтаудың теориялық және әдістемелік негіздеріне сүйене отырып, оңтайлы капитал құрылымын қалыптастыру жолдарын іздестіру болып табылады. Осы мақсатқа қол жеткізу үшін жұмыс өз алдына келесідей негізгі сұрақтарға жауап табуды міндет қойып отыр:
- компаниялардың капиталының экономикалық негіздерін қарастыру;
- компаниялардың капиталының құрылымын және құнын бағалау және талдау әдістемелерін игеру;
- қазіргі таңдағы қазақстандық компанияларда капиталды қалыптастыруды жетілдіру жолдарын қарастыру.
1. Арыстанов А., «Корпоративные облигации как инструмент долгосрочного финансирования», Рынок ценных бумаг Казахстана, 2001, №12
2. Дүйсенбаев К.Ш., «Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау», Алматы – 2001
3. Жүйриков К.К., «Роль и значение финансового капитала в рыночной экономике», Банки Казахстана, 2004, №9
4. Ковалев В.В., «Финансовый анализ», Москва – 1998
5. Ковалева А.М., «Финансы фирмы», Москва – 2002
6. Мейірбеков А.Қ., «Кәсіпорын экономикасы», Алматы – 2003
7. Үмбетәлиев А., «Кәсіпорын экономикасы және кәсіпкерлік», Алматы – 2002
8. Турганалиев Е., «Управление стоимостью капитала в системе корпоративного финансового управления», Финансы Казахстана, 2002, №6
9. Тургулова А.К., «Особенности формирования заемного капитала на практике казахстанских предприятий», Финансы Казахстана, 2004, №6
10. Шеремет А.Д., «Теория экономического анализа», Москва – 2003
11. Шим Джей. К, «Финансовый менеджмент», Москва – 1997
        
        Мазмұны
|Кіріспе………………………………………………………………………… |3 |
| | | ... ... ... ... ... | ... ... ... ресурстары және олардың | |
| ... ... |5 ... |Компания капиталының түсінігі және жіктелуі…………………….. |11 ... ... ... ... басқарудың | |
| ... ... ... …………………………………… |12 |
| | | ... ... ... ... мен ... ... | ... ... ... ... ... |14 ... |Капитал көздерінің құнын бағалау……………………………………. |17 ... ... ... ... ... |20 |
| | | ... ... ... капитал құрылымын қалыптыстыруды | |
| |жетілдіру | ... ... ... ... | |
| ... ... ... |24 ... ... ... ... ... | |
| ... жолдары …………………………………………………….. |27 |
| | | ... |29 |
| | ... ... ... |30 |
| | ... ... ... ... ... ... ... қажетті қаржы ресурстарымен қамтамасыз ету олардың өз
мойындарына түсіп ... ... ... жағдайларында компаниялар
қаржылық мұқтаждықтар мен қиындықтарға ... ... ... ... оның ... ... жүйесіне арқа сүйейтін еді. ... ... ... мен дамуы аталған мәселені компаниялардың өз
иықтарына жүктеп ... ... және ... қаражаттар тарту нәтижесінде
қалыптасқан капитал құрылымы оның ... ... ... өміршеңдігін, қызметінің ... ... ... ... ... беретін бастапқы фактор болып табылады. Әрине,
компаниялар өз қызметі ... ... ... арқа ... ... ... ... табысы – бизнестің дамуының бірден-бір көзі
болып табылады. Алайда, меншікті капитал ... ... ... мәселелерін шешу үшін жеткіліксіз, сол себепті компаниялар
өз қызметі барысында шеттен қаражаттар тартуларына мәжбүр болады. ... ... ... ... ... дамытудың басты шарты болып
табылады.
Компаниялар үшін ... ... ... ... ең ... – бұл ... ... ресурстарын қандай бағамен тарту керек
екендігі. Компанияның нарықтық экономика жағдайларындағы басты стратегиялық
мақсаты өзінің ... және ... ... ... ... және ... болып табылады, ал бұл жетістікке жетудің бірден бір жолы ... ... ... ... ... құны ... ... болса,
компания қызметінің тиімділігі де соғұрлым төмендей береді және керісінше.
Сол себепті компанияның қаржы менеджерлері капитал құрылымын ... ... ... ... ... аударулары қажет. Міне, осы соңғы
мәселе курстық жұмыстың ... ... ... табылады.
Жұмыстың мақсаты – компаниялардың капитал құрылымын және оның құнын
анықтаудың теориялық және әдістемелік негіздеріне ... ... ... ... ... ... ... болып табылады. Осы
мақсатқа қол жеткізу үшін жұмыс өз алдына ... ... ... ... міндет қойып отыр:
компаниялардың капиталының экономикалық негіздерін қарастыру;
компаниялардың ... ... және ... ... және ... ... таңдағы қазақстандық компанияларда капиталды қалыптастыруды
жетілдіру жолдарын қарастыру.
Аталған міндеттерді орындау үшін ... үш ... ... ... ... ... ресурстарының түсінігі мен оларды ... ... ... ... мен жіктелуіне, нарықтық
жағдайларды капитал ... мен ... ... ... ... тарау барысында компания капиталының құрылымын талдау және құнын
бағалау әдістері игеріледі.
Үшінші тарауда қазақстандық ... ... ... ... ерекшеліктері мен оны жетілдіру мәселелерін қарастыратын
боламыз.
1. Компания капиталының экономикалық негіздері
1.1. ... ... ... және ... көздері
Нарықтық экономика жағдайларында кез-келген компания үшін ... ... ... ... (қаржы ресурстарымен)
қамтамасыз ету мәселесі маңызды ... ... ... табылады.
Қаржы ресурстары дегеніміз, жалпы ... – бұл ... және оның ... міндеттемелерін орындауға, өндірісті
қаржыландыруға бағытталатын ақша қаражаттарының ... ... ... ресурстары өндіріс барысын дамытуға, өндірістік емес ... ... және ... ... ... ... бағытталады.
Компания қызметін қаржы ресурстарымен қамтамасыз ету – бұл өндіріс
барысын қаржыландыру нысандарының, әдістерінің және принциптерінің ... ... Бір ... айтқанда компанияның қаржы ресурстарының
көздерін қалыптастыру деп компания капиталының қалыптасу процесін айтады.
Компанияның ... ... ... ішкі және ... көздері болады.
Ішкі қаржыландыру көздері дегеніміз – бұл компания қызметі барысында
қалыптасатын меншікті ... ... ... ... алынған табыс, амортизациялық аударымдар, ... ... ... ... ... ... бөлшектерді сатудан
түскен қаражаттарды жатқызуға болады.
Ішкі ... ... ... компаниялар сыртқы қаражат көздерін
тартуға да мүмкіндіктері бар. Сыртқы ... ... ... ... ... ресурстарының сыртқы инвесторлар мен кредиторлар
салымдары есебінен қалыптасуын білдіреді. Сыртқы қаражат көздерін тартудың
негізгі нысандары – ... ... ... банктік несиелер тарту,
коммерциялық несиелер ... ... және ... ... және ... ... көмектер алу және басқалар болып
табылады.
Қаржы ресурстарының қалыптасу ... ... ... ... ... көздерінің құрамында табыстың маңызы ерекше. Табыс ... ... ... ... көзі. Нарықтық қатынастар
жағдайларында акционерлер мен қаржы менеджерлері, ... ... ... ... ... ... ... даму перспективаларына
сәйкес дивидендтік және ... ... ... ... ... ... табыс - өндірістік активтердің және
өндірілетін өнімнің ... күші ... ... ... ... құралдар мен материалдық емес
активтердің тозу құнын көрсетеді. ... ... ... ... ... шыққанша амортизациялық қорға жинақталып, компания
қызметі үшін қосымша бос қаражаттарды ... ... ... немесе оның басым бөлігі акционерлер арасында ... ... ... ... ... ... ... етуде маңызды роль атқарады.
Қаржы ресурстарының сыртқы көздеріне тоқталатын болсақ, компаниялар
үшін қаражаттар тартудың ... ... ... ... бар. ... ... құрылымында құнды қағаздар эмиссиясы ... ... ... ... ...... ... аз уақыт ішінде тарту болып табылады. Құнды қағаздардың бастапқы
және қосымша эмиссиялары болады. Бастапқы ... ... ... ... ... Қосымша эмиссия қаржылық қиындықтарға душар болып, қосымша
қаражаттарға мұқтаж болған жағдайда жүзеге асырылады.
Компаниялар өз ... ... үшін ... ... ... ... ... (облигациялар, акциялар, опциондар, фьючерстер,
варранттар), алайда ... ... ең ... ... – бұл
акциялар мен облигациялар.
Акция – бұл оның иегеріне (акционерге) ... ... ... және ... кезінде компания мүлкіне құқық беретін құнды ... ... ... ... ... ... меншікті капиталды
ұлғайту туралы шешім қабылданған жағдайда қосымша ... ... – бұл ... ... ... болып табылады. Қосымша қаражаттар
қажет болған жағдайда компаниялар облигациялар ... ... ... бір
мерзімге және пайыздық төлемдер төлеу негізінде несие ... ... ... ... ақша ... мұқтаждығы банктік несиелер арқылы да
қанағаттандырыла алады. Несиелеу ... ... ... ... ... ... бірі ... табылады. Банктік несие
дегеніміз – бұл ... ... бір ... ... ... ... ... қолдануға банктердің берген қаражаттары
болып табылады. Әдетте несиені кепілдендіру нысаны оның құнын ... ... ... ... ... ... сенімді (өтімді) болса,
соғұрлым несиенің құны да төмен ... ... ... ... бойынша
төмендетілген пайыздық мөлшерлемелерге үміт арта алады.
Компанияның қаржы ресурстарының қалыптастырудың тағы да бір ... ... ... ... Коммерциялық несиелеу деп, жалпы алғанда,
компаниялардың бір-бірін өзара несиелеуін ... ... ... сатып алу
барысында сатып алушы компания өндіруші компаниямен есеп айырысу мерзімін
белгілі бір уақытқа кейін ... өз ... ... компания көрсеткен
қызметі үшін мәмілеге ... ... ақы ... ... бар. ... ... – тауар нысанындағы несие болып табылады.
Коммерциялық несиені қолданудың бірқатар артықшылықтары бар: тауардың
сатылуын жылдамдатады; айналым ... ... ... тигізеді; банктік несиелермен салыстырғанда қарыз алушы ... ... ... көзі ... ... компанияларға бір-біріне қаржылық
жәрдем көрсетуге септігін ... ... ... ... ... несиелер қаржыландырудың бірден-бір көзі болып табылады.
Қазіргі таңда кең етек жайып келе ... ... ... көзі ... ... ... ... – бұл мүлікті сатып алумен және оны
белгілі бір мерзімге ақылы негізде жалға берумен және лизинг алушы ... ... өтеу ... ... ... ... түрі болып
табылады. Лизинг өндірістік құралдарға инвестициялар салуды ұзақ мерзімді
қаржыландырудың тиімді нысаны болып табылады. Лизинг компанияға өзінің ... өзге бір ... ... ұзақ ... ... ... ... Лизинг компанияды техникалық қайта құру ... роль ... ... ... ... ... ... тағы бір
жолы – факторингтік операциялар болып табылады. Факторинг – ... ... ... алу ... ... ... пайда болған, алайда әлі
өтелмеген дебиторлық ... ... ету ... факторингтік компанияға
немесе банктің факторингтік бөлімшесіне ... ... ... ... ... ... ... қажетті қаржы
ресурстарымен қамтамасыз етіп, оның балансындағы дебиторлық қарызды өндіріп
алу құқығын өз қолына алады. ... ... ... өз ... ... ... ... талап етеді.
Факторингтік операциялар есеп айырысуды жылдамдатуға, ... ... ... ... ... ... ... септігін тигізеді. Факторингтік қызметтер, бірінші кезекте,
дебиторлық қарыздың уақтылы ... ... ... ... ... ... ... үшін өте қолайлы. Осылайша, факторингтің
компаниялар үшін ... ... ... ресурстары компанияның өндірістік, инвестициялық және қаржылық
қызметтері барысында ... Олар ... ... ... ... өзгеріп отырады.
1.2. Компания капиталының түсінігі және жіктелуі
Компанияның өндірістік ... ... ... ... ресурстары
оның ақшалай нысанындағы капитал болып табылады. ... ... ... ... жиынтығы болса, капитал – ... ... ... ... ... Осыдан келе, компания
капиталы дегеніміз – бұл ... ... ... салынған және
осы айналымнан табыстар алып келетін ақша қаражаттары болып табылады.
Қаржы ресурстары мен капитал арасындағы басты айырмашылық – ... ... ... оның капиталынан көп немесе тең болады. Қаржы
ресурстары мен капиталдың тең болуы ... ... ... ... ... және оның ... қаржылық міндеттемелерінің
жоқтығын білдіреді. Сәйкесінше, егер ... ... ... ... ... онда ... ... қаражаттары өндіріс барысында толық
қолданылмай жатқандығының куәсі болады.
Капитал компанияды құрудың және ... ... ... ... ... ... ол компания активтеріне инвестицияланған
материалдық, материалдық емес және ... ... ... құнын
сипаттайды. Өндіріс барысында қызмет етуі арқылы капитал ... ... ... ... ... мүдделерін
қамтамасыз етеді. Сол себепті де ол компанияды басқарудың негізгі объектісі
болып ... ал оны ... ... ... ... ... ... міндеттерінің бірі болып табылады.
Компания капиталының құрамы оның бірнеше белгілері ... ... ... ... ... ... және ... капиталды бөліп
көрсетуге болады. Меншікті капитал ... – бұл ... ... ... бастапқы капиталы мен қызмет етуі барысында ішкі
қаржы ресурстарының есебінен қалыптасқан және оның жеке ... ... ... ... ... ... құрамына жарғылық
капиталды, резервтік ... ... ... ... ... ... ... дегеніміз – бұл компанияның өндіріс барысына
орналастырылған қаражаттарының ... ... ... ... ... ... құрамына өндірісті қаржыландыру үшін қайтарымды ... ақша ... мен ... да ... Капиталдың барлық нысандары белгілі бір ... ... ... компанияның міндеттемелері болып табылады.
Инвестициялау объектілері бойынша негізгі және айналым капиталын бөлуге
болады. Негізгі ... ... ... құралдар мен материалдық емес
активтеріне салынған қаржы ресурстары болып табылады. Айналым капиталы,
сәйкесінше, компанияның ... ... ... ... салынған
бөлігі болып табылады.
Қолдану мақсаттарына қарай ... ... ... кездеседі:
өндірістік, несиелік және спекулятивтік ... ... ... өндірістік активтеріне салынған қаражаттарын сипаттайды.
Несиелік капитал ... ... ... ... қолданылатын
қаражаттарын (банктерге депозиттер салу, облигациялар сатып алу және
т.с.с.) сипаттайды. Спекулятивтік ... ... ... алу – ... яғни баға ... негізделген операцияларында
қолданылады.
Өндірістік процеске қатысу нысанына қарай капиталдың жіктелу механизмі
түсінікті ... ... ... ... ... кезеңінде ақша нысанындағы капитал
компанияның ұзақ мерзімді және ... ... ... ол ... ... ... ... кезеңде өндірістік капитал
өнім өндіру барысында тауарлық ... ... ... кезең - өнімді
сатуға байланысты тауар нысанындағы капиталдың ақша нысанындағы ... ... ... ... Сонымен қатар капитал қозғалысының нысандары
өзгерген сайын оның құны өзгеріске ұшырап ... ... ... ... ... ... ... жағдайларда қаржыны басқару принциптері компаниялар үшін аса
маңызды мәселе болып ... ... даму ... ... ... басқарудың негізгі мақсаты – компанияның нарықтық құнын
арттыру. Компанияның нарықтық ... өсуі оның ... ... ... әрі ... даму үшін қаржы ресурстарын ... алғы ... ... ... ... да бір көзін тарту компания үшін
шығындармен байланысты: акционерлерге дивидендтер төлеу, банктерге – ... үшін ... ... – капитал салымдары үшін ... және ... ... мен ... ... бір ... ... байланысты жұмсалған шығындардың жалпы сомасы капитал құнын
анықтайды.
Капитал ... ... ... ... ... ... болып табылады. Бұл концепция тек қаражаттар ... ... ... ... ғана ... Компанияның инвестицияланған
капиталы компанияның нарықтық құнын арттыруға қол жеткізетін табыстар ... ... ... құны» және «компанияның нарықтық ... ... ... ... бар. Компания капиталының құны
акционерлердың, ... және ... ... өтеу бойынша шығындарды сипаттайтын қатысты (салыстырмалы)
көрсеткіш болып табылады. ... құны ... және ... құндық бағасын абсолюттік көрсеткіш бойынша сипаттайды.
Капитал құнын анықтау қажеттілігі келесі жағдайлармен түсіндіріледі.
Біріншіден, бұл көрсеткіш компания қызметін ұзақ мерзімді перспективасы
тұрғысынан ... ... ... ... құны ... үшін ... ... тартымдылығын көрсетеді; қарыз
қаражаттардың құны ... ұзақ ... ... ... ... береді.
Екіншіден, капиталдың жалпы (орташа салмақталған) құны капитал
салымдарының бюджетін ... ... ... ... бірі ... капитал құны қаржылық инвестициялардың ... ... ... ... ... ... өлшемін компания өзі белгілейтіндіктен, жекелеген қаржы
құралдарының табыстылығын ... ... ... ... ретінде
капитал құнының көрсеткіші қолданылады. Бұл ... ... ... ... ... қана ... сонымен қатар осы
инвестициялардың нақты бағыттары мен түрлерін қалыптастыруға мүмкіндік
береді.
Төртіншіден, компания ... құны ... ... ... ... капитал құрылымын басқару барысында қолданылады. Қаржылық
леверидждің деңгейі қарызға тартылған қаражаттардың көлемі мен ... ... ... ... ... ... ... сәйкесінше акциялар бойынша табыстың артуына алып келеді. Сол
себепті, акционерлердің игілік жағдайын ... ... ... ете
отырып, осы мақсатқа қол жеткізетін капитал құрылымын қалыптастыру керек.
Сәйкесінше, капитал құрылымын ... ... әсер етуі ... ... ... ... ... оның құны барынша төмен болған
жағдайда қалыптасады.
Кәсіпкерлік қызмет тұрақты болған сайын, өндіріс барысы ... ... ... ... ... нақты бір компания және оның
бизнесі үшін оңтайлы ... ... яғни ... және ... оңтайлы қатынасы қалыптасады. Осы оңтайлы құрылымды қолап
тұруға ... ... ... сомасын сипаттайтын көрсеткіш компания
капиталының құнын көрсетеді және қаржы ... мен ... ... ... ... ... атаумен белгілі. Бұл көрсеткіш
компанияның өз қызметіне салынған қаражаттардың ... ... ... ... етіп ... және ... ... қаржыландырудың
қалыптасқан жүйесі бар компанияларда капиталдың орташа салмақталған құны
қосымша ... ... ... біршама уақыт бойында өзгеріссіз қалып
отырады, алайда белгілі бір шегіне жеткенде оның мөлшері арта бастайды.
Сонымен, ... ... ... деңгейі аталған компанияның
нарықтық құнын сипаттайтын маңызды көрсеткіш болып табылады. Қолданыстағы
барлық қаражат көздерінің құнын төмендету ... ... ... арттыруға алып келеді, сәйкесінше, егер қаржыландыру көздерінің құны
неғұрлым ... ... ... ... құны да соғұрлым өз деңгейін
төмендетіп алады. Бұл, ... ... ашық ... ... ... қатты әсер етеді, өйткені олардың акцияларының
бағасының артуы немесе кемуі ... ... ... төмендеуіне
немесе өсуіне байланысты болып келеді. демек, капитал құнын ... ... ... ... өзінше дербес бағыттарының бірі болып
табылады.
2. Компания капиталының құрылымы мен құнын бағалау
2.1. Компания капиталының құрылымын талдау
Компанияның ... ... екі ... ... капиталдың
орналасу тұрғысынан (активтер) және оның ... ... ... ... және ... ... құрылымын талдау барысында активтер ... ... ... ... ал меншікті капитал мен
міндеттемелер ... ... ... ... ... ... көрсеткіштерді динамикалық тұрғыдан талдау (көлденең, немесе
деңгейлес, талдау) ... ... ... ... ... және ... ... мүмкіндік береді. Мысалға, активтер құнының динамикасы
компанияның өндірістік қуаты ... ... ... ... ... ... (тікелей, немесе сатылас, талдау)
да ерекше маңызды. Бұл компания қызметінің өндірістік ... ... ... ... ... активтерін динамикалық және құрылымдық талдау арнайы талдау
кесетесін құру арқылы орындалады. Мұндай талдаудың ... ... ... ... ... ... ... мен құрылымы
мың теңге
|Көрсеткіштер ... басы ... соңы ... |
| | | |ы ... | | | |% |
| ... ... ... ... | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 ... барлығы |2265 |100,0 |2914 |100,0 |+649 |128,7 ... ... |1465 |64,7 |1971 |67,7 |+506 |134,5 ... ... |800 |35,3 |943 |32,3 |+143 |117,9 |
| - ... |600 |26,5 |653 |22,4 |+53 |108,8 ... | | | | | | |
| - ... қарыз |85 |3,7 |94 |3,2 |+9 |108,2 |
| - ақша ... |115 |5,1 |196 |6,7 |+81 |170,4 ... ... ... ... компанияның жалпы салынған
капиталы жыл соңында 2914 мың ... ... жыл ... 649 мың ... 28,7% артқанын байқаймыз.
Компания активтерінің артуына, бірінші кезекте, ... ... ... ... өсуі ... ... ... Негізгі құралдардың көлемі жыл
басындағы 1465 мың ... жыл ... 1971 мың ... ... яғни ... ... Бұл компанияның өзінің өндірістік ... ... ... ... ұстанып отырғанын көрсетеді.
Ақша қаражаттары талданып отырған кезеңде 81 мың теңгеге немес 170,4%-
ға өскен. Бұл өз ... ... ұзақ ... ... өсуіне
байланысты баланс өтімділігін қамтамасыз етуге септігін тигізетіні сөзсіз.
Демек, компания қосымша қаражаттар тарту барысында кредиторлар үшін ... ... ... ... ... ... капиталдың түрлерін басқарудың өз мазмұны мен
мақсаттары бар. Бұл өз ... ... ... және ... ... де ... Сол ... капитал құрылымын талдау барысында
зерттеушілер үшін компанияның ... ... ... ... ... ... ... болып табылады. Бұл талдаушылар үшін
компанияның қаржылық тұрақтылығын, қарыз қаражатардан тәуелділігін, ... ... ... ... мүмкіндік береді. Сонымен қатар,
компания активтері мен олардың қалыптасу ... ... ... мүдделі
тұлғалар компанияның өтімділігі, несие қабілеттілігі туралы ... ... ... және ... ... ... талдау мысалы 2.2-
кестеде берілген.
2.2-кесте
Компанияның меншікті капиталы
және міндеттемелері
мың теңге
|Көрсеткіштер ... басы ... соңы ... |
| | | |ы ... | | | |% |
| ... ... ... ... | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 ... көздері, барлығы |2265 |100,0 |2914 |100,0 |+649 |+128,7 ... ... |1932 |85,3 |2468 |84,7 |+536 |+127,7 ... ... |333 |14,7 |446 |15,3 |+113 |+133,9 |
| - ұзақ ... |– |– |– |– |– |– ... | | | | | | |
| - ... ... |81 |3,6 |169 |5,8 |+88 |+208,6 ... | | | | | | |
| - ... қарыз |252 |11,1 |277 |9,5 |+25 |+109,9 ... ... ... ... ... мен ... ... (жалпы қаржыландыру көздері) талданып
отырған кезеңде 2265 мың теңгеден 2914 мың теңгеге ... яғни 649 ... ... ... ... ... динамикасына көз салатын болсақ, онда меншікті
капиталдың 536 мың ... ... ... ... аңғарамыз. Бұл
аталған компанияның өзінің қаржылық-шаруашылық қызметінен алынатын ... ... ... ... ... ... яғни компания
қызметінің тиімді екенін білдіреді.
Қарыздық міндеттемелер жыл басындағы 333 мың теңгеден жыл соңында ... ... ... ... 133,9%-ға өскен. Компанияның ұзақ мерзімді
несиелерінің жоқ ... ... ... толық қысқа мерзімді несиелер мен
кредиторлық қарыз есебінен қаржыландыратынын ... ... ... ... ... көз ... ... компания өзінің өндірістік қызметін негізінен меншікті капитал
есебінен ... ... ... ... ... ... ... жыл басында 85,3%-ды құраса, жыл соңында 84,7%-ды
құраған, яғни оның ... ... ... ... ... қарыз капиталдың
үлесінің аз екендігін ... ... 14,7% және 15,3%), ... ... қаржылық тұрақтылығына кері әсерін тигізе
қоймайтыны анық. Керісінше, бұл ... ... ... ... жоғары екендігінің айғағы болып табылады.
2.2. Капитал көздерінің құнын бағалау
Капитал құны компаниялардың өзінің активтерінің нарықтық ... ... ... қалу үшін ұсанатын табыс мөлшері болып ... ... ... ... білу ... сұрақтар үшін маңызды: ... ... ... қабылдау; капиталдың оңтайлы құылымын
қалыптастыру; ұзақ ... ... ... ... ... ... жаңа обликацияларға ауыстыру; айналым капиталын басқару.
Компания капиталының әрбір қалыптасу көзі өзінің құнына ие ... ... ... ... келесідей тәртіппен анықтауға
болады:
ki – салық салынғанға дейінгі қарыз капиталдың құны;
kd = ki (1- t) – ... ... ... капиталдың құны, мұнда t ... ...... бар ... ... – бөлінбеген табыстың құны (капиталдың ішкі құны);
ke – ... ... құны ... ... ...... ... жалпы немесе орташа салмақталған құны.
Қарыз капиталдың құны. Қарызға тартылған капиталдың салық салғанға
дейінгі ... (ki) ... ... Бұл үшін ... ... ... келетін ішкі табыс мөлшерін (немесе өтеу кезіндегі табысты)
есептеу керек. Облигациялардың табыстылығын есептеудің қарапайым ... I – ... ... ... төлемі; M – облигацияның номиналдық
құны; V – облигацияны сатудан ... ... таза ... ... n ... мерзімі (жыл, тоқсан, ай).
Пайыздық табысқа салық салынатындықтан, ... ... ... ... ... ... керек: стоимость долга, учитывая
налогообложение:
kd = ki (1- t). ... ... құны 1000 ... ... ... ... ... мөлшерлемесі жылдық 8%, мерзімі - 20 жыл, ... таза ... 940 ... ... мөлшерлеме 40% тең. Бұл жағдайда
қарызға тартылатын капиталдың құны мынаған тең ... ... ... ... ... қарыз капиталдың құны:
kd = ki (1- t) = 8,56%(1-0,4) = 5,14%.
Артықшылығы бар акциялардың ... ... бар ... құны ... ... ... жылдық дивидендтерді (dp) оларды сатудан түскен
таза табысқа бөлумен ... = dp/p. ... ... бойынша дивидендтерге салық салынбайтындықтан,
есептеу әдістемесіне ешқандай өзгеріс енгізудің қажеті жоқ.
2.2-мысал. ... ... ... ... дивидендтердің
мөлшері 13 теңге, акциялардың сатылымдық құны 100 теңге. Акцияларды
орналастыру құны 3%. ... ... бар ... ... құны ... тең
болады:
kp = 13/97 = 13,4%.
Сыртқы (акционерлік) капиталдың құны. Қарапайым акциялардың құны (ke)
әдетте ... ... ... акцияларына инвесторлардың талап
ететін табыс мөлшері ретінде есептеледі. Қарапайым акциялардан тұратын
акционерлік капиталдың ... ... үшін ... екі ... әдіс
кеңінен қолданылады: Гордон үлгісі және негізгі құралдарды бағалау әдісі.
Гордонның экономикалық өсім ... мына ... ... = D1/(r - g). ... Po – ... ... құны (нарықтық бағасы); D1 – ... ... ... r – инвестордың талапты табыс мөлшері; g – ... ... r ... ... ... отырып, қарапайым
акциялардың құнын есептеуге қажетті формуланы аламыз:
r = ke = D1/Po + g. ... ... ... ... құны 400 ... құрайды. Жыл
соңында төленетін дивидендтің мөлшері 40 теңге; дивидендттің мөлшері жылдық
6% ... өсіп ... деп ... Сонда мұндай қарапайым акциялардың
құны мынаған тең болады:
ke = 4/40 + 6% = ... ... ... ... жаңа ... ... құны
айналымдағы акцияның құнынан жоғары болады. Егер f – қарапайым акцияны
орналастыру құны болса, онда ... ... ... ... = D1/Po(1 - f) + g. ... ... ... ... ... ... ... пакетін сатуды жоспарлап отыр, ал олардың сатылым құны ... ... = 4/40(1 + 0,1) + 6% = ... ... ... ... ... үшін алдымен келесі
әрекеттерді орындап алу керек: тәуекелсіз ... ... ... ... ... ... акцияның бета-коэффициентін
(b) анықтау; құнды қағаздар қоржынының ... (rm) ... ... табыс мөлшерін бағалау:
ke = rf + b(rm - rf). ... ... ... 7%-ға тең, ... бета ... тең және құнды қағаздар қоржынының табыс мөлшері 13%, сонда:
ke = 7% + 1,5 (13% - 7%) = ... ... ... ... 7%-ы тәуекелсіз мөлшерлемеден және
9%-ы тәуекел үшін үстеме бағадан ... ... ... ... құнды
қағаздар қоржынынымен салыстырған жүйелік тәуекелдерге тәуелділігі 1,5 ... ... ... ... ... табыстың құны. Бөлінбеген табыстыұ құны (ks) қолданыстағы
қарапайым акциялардың құнымен тығыз байланысты. Себебі бөлінбеген ... ... ... ... құны ... ... ... мөлшерімен барабар болып келеді, яғни ke = ks.
2.3. ... ... ... ... құны ... бөлінбеген табыс, қарыздық міндеттемелер секілді
капиталдың құрамдас бөліктерінің орташа салмақталған құны ... ... ... ... шартты түрде ko деп белгілеп, келесі
формула бойынша анықтауға ... = Σ ... ... ... ... ... көзінің пайыздық
үлесі әрбір капитал көзінің құны = Wdkd + Wpkp + Weke + Wsks,
мұнда Wd – ... ... ... ... ... ...... акциялардан түскен капиталдың пайыздық үлесі; We –
қарапайым акциялардан түскен капиталдың пайыздық ... ... ... Ws – бөлінбеген табыстан түскен капиталдың ... ... ішкі ... kd, kp, ke және ks – ... ... ... ... қарапайым акциялардан және
бөлінбеген ... ... ... салмақтаудың бастапқы, мақсатты және маржиналды
әдістері болады.
Капитал құнын ... ... ... қолданыстағы капитал
құрылымына негізделеді және капиталдың осы құрылымы оңтайлы, яғни келешекте
қоданылуы тиіс, деп шешкен ... ... ... капитал құнының
екі түрі кездеседі – баланстық құн ... және ... құн ... ... ... құнын баланстық құн бойынша салмақтау
әдісі мәні келесідей: қолданыстағы қолданыстағы капиталы үшін қолданылған
қаржыландыру әдістері ... ... ... – бұл ... құрамдас бөлігінің баланстық құнын барлық капитал көздерінің жалпы
сомасына бөлу болып ... ... ... құн ... салмақтау
мысалы келтірілген.
2.6-мысал. Компанияның қалыптасқан капитал құрылымыны ... ... ... ... капитал құрылымы
теңге
|Қаржыландыру көздері |Баланстық құны ... % |
| ... | ... ... құны 1000) |20 000 000 |5,14 ... ... (номиналдық |5 000 000 |13,4 ... 100) | | ... ... (номиналдық құны |20 000 000 |17,11 ... | | ... ... |5 000 000 |16,00 ... |50 000 000 |– ... ... және жалпы құнын салмақтау келесідей тәртіп
бойынша есептеледі.
2.4-кесте
Капиталдың баланстық және жалпы құнын салмақтау
теңге
|Қаржыландыру көздері ... құны ... % ... |
| ... |луы, % | ... % |
|Облигациялар |20 000 000 |40,00 |5,14 |2,06 ... ... |5 000 000 |10,00 |13,40 |1,34 ... ... |20 000 000 |40,00 |17,11 |6,84 ... ... |5 000 000 |10,00 |16,00 |1,60 ... |50 000 000 |100,00 |– |11,84 ... ... ... компания капиталының жалпы құны kо =
11,84%.
Нарықтық құны ... ... ... ... ... ... нарықтық құнын барлық капиталдың жалпы ... ... ... ... ... орташа салмақталған құнын есептеудің бұл
әдісі ең тиімді болып есептеледі, себебі қаржылық ... ... ... ... ... сатудан алынатын табыстың нақты сомаларын
көрсетеді.
2.7-мысал. ... құны ... ... үшін ... ... ... ... ақпарат ретінде құнды қағаздардың нарықтық
бағалары ... ... ... – 90 ... әрбір акция үшін;
қарапайым акциялар – 80 теңге әрбір ... ... ... ... ... – 20 000 000/1 000 = 20 000; ... ... – 5 000
000/100 = 50 000; қарапайым акциялар – 20 000 000/40 = 500 ... ... ... ... келесідей тәртіппен
орындалады:
2.5-кесте
Капиталдың нарықтық құнын салмақтау
теңге
|Қаржыландыру көзі ... ... ... құны |
| ... ... | ... |20 000 |1 100 |22 000 000 ... ... |50 000 |90 |4 500 000 ... ... |500 000 |80 |40 000 000 ... |– |– |66 500 000 |
40 млн. ... ... ... ... ... 4/1 ... бөлінуі тиіс (капиталдың бастапқы құрылымындағы 20 млн. ... ... ... мен 5 млн. ... ... ... өйткені бөлінбеген табыстың нарықтық құны ... ... ... ... ... ... ... есептелу әдісі 2.6-
кестеде берілген.
Сонымен, 2.6-кестеден байқағанымыздай, нарықтық салмақтау әдісі бойынша
компания капиталының жалпы құны kо = ... ... Егер ... қарамағында ұзақ уақыттар бойында
қалыптасқан мақсатты капитал құрылымы (меншікті және ... ... ... бар ... онда ... осы ... мен оның құнын
салмақтаудың бұрынғы әдістері өзгеріссіз сақталып қала береді, яғни ... ... ... ... ... сай ... құны салмақтау бойынша капиталдың
жалпы құнын анықтау
теңге
|Қаржыландыру көздері |Нарықтық |Салмақ-тал|Құны, % ... |
| ... |уы, % | ... |
| | | | ... % ... |22 000 000 |33,08 |5,14 |1,70 ... ... |4 500 000 |6,77 |13,40 |0,91 ... ... |32 000 000 |48,12 |17,11 |8,23 ... табыс |8 000 000 |12,03 |16,00 |1,92 ... |66 500 000 |100,00 |– |12,76 ... ... ... ... ... арналған
аралас құрылымын қажет етеді. Бұл әдіс компанияның орташа салмақталған
капитал ... ... үшін ... алады, алайда оның бір кемшілігі бар.
Әрбір капитал көздері бойынша капитал құны компанияның аралас ... ... ... тәуелді болады. Егер компания өзінің
қолданыстағы капитал ... ... ... компанияның капитал
көздерінің құнын есептеу, нәтижесінде капиталдың ... ... ... өте ... ... ... ... капитал құрылымын қалыптыстыруды жетілдіру
3.1. Қазақстандық компанияларда капиталдың
қалыптасу ... ... ... ... ... ... басқару жүйесі
қалыптасып, қаржылық менеджменттің ... ... ... ... ... Осы орайда компаниялардың алдындағы басты
мәселе – меншікті капиталды қалыптастыру және ... ... ... ... өтеу ... табылады. Компаниялардың капиталы меншікті
қаражаттар және қарыз қаражаттар тарту ... ... ... ... ... ... үшін қарыз қаражаттар
тарту олар үшін бірқатар қиындықтар ... ... ... ең ... ... бірі – ... бойынша пайыздарды өтеу болып табылады. Елімізде Салық ... ... ... ... ... ... ... екі
еселенген пайызынан асатын пайыздық төлемдер өзіндік құнның ... ... ... ... табыстың есебінен жабылатын. Осылайша, елімізде
қарыз капиталды қолдану барысында салықтық ауыртпалық жоғары болатын. ... ... ... ... жағдайына кері әсерін тигізетін.
Салық кодексін қолданысқа енгізгеннен кейін (94-бап) салық салу ... ... ... ... ... ... мәселені түпкілікті шеше
алмады. ... ... ... ... ... таза табысы
есебінен жабылады.
Экономиканың нақты секторының жандануымен және салмақталған ақша-несие
саясатының жүргізілуімен ... ... ... түсті. Банктер
компаниялардың айналым активтерін ... ... ... ... ... ... компанияларға берген несиелері жыл сайын артумен
келеді (3.1-кесте).
3.1-кестеден байқайтынымыз, 2004-2007 жылдар ... ... ... ... 276,2 мың ... 987,1 ... ... өскен. Бұл
жалпы ішкі өнімнің 21,9%-ын құрайды. Аталған көрсеткіш ... ... ... ... ... ... құрылымында орта және ұзақ мерзімді несиелердің көлемі артқан.
Бұл банктердің тартылған депозиттерінің артуымен және ... ... ... Несиелеу мерзімін ұзарту компанияларға қаржыландыру
саласын ... ... ... ... олар тек айналым
активтерін қаржыландыруға ғана емес, сонымен қатар басқа да мақсаттар ... ... ... ... ... басым бөлігі өнеркәсіпке, ауыл шаруашылығына,
көлік және байланыс саласына бағытталған. Бұл ... ... ... үшін ... Республикасының несие нарығы
мың теңге
|Банктік несиелер |2004 |2005 |2006 |2007 |
| ... |% ... |% ... |% ... |% ... ... несиелер |276,2 |100 |489,8 |100 |672,5 |100 |978,1 |100 |
| ... |135,3 |49,0 |141,3 |28,8 |211,8 |31,5 |435,4 ... Шет ел ... |140,9 |51,0 |348,5 |71,2 |460,7 |68,5 |542,7 ... ... мерзімді |143,2 |52,0 |241,1 |49,2 |289,0 |43,0 |369,8 ... Орта және ұзақ ... |48,0 |248,7 |50,8 |383,5 |57,0 |608,4 ... Экономика салаларына | | | | | | | | |
| ... ауыл |144,5 |52,3 |271,3 |55,5 |383,3 |56,9 |505,4 ... | | | | | | | | ... ... және ... | | | | | | | | |
| ... |91,8 |33,2 |151,3 |30,9 |197,9 |29,4 |276,7 ... Өзге салалар |39,9 |14,5 |65,4 |13,5 |91,7 |13,5 |196,0 ... ... ... | | | | | | | | |
| ... активтеріне |166,0 |60,4 |319,7 |65,3 |435,6 |66,3 |510,0 |52,1|
| Негізгі құралдарға |27,7 |10,0 |41,0 |8,4 |54,9 |8,4 |116,3 ... ... және ... |14,9 |8,5 |27,3 |5,6 |30,8 |4,7 |106,8 |10,9|
|құруға | | | | | | | | |
| ... ... |6,6 |2,4 |20,8 |4,2 |42,1 |6,4 |63,3 |6,5 |
| Өзге де ... |55,3 |20,0 |72,3 |14,8 |93,4 |14,2 |154,0 ... ... ... |74,2 |26,9 |122,0 |24,9 |146,5 |21,8 |196,5 ... алғанда, нақты секторға берілген орта және несиелердің артуы
қазақстандық ... ... ... ... ... ... ... элементі – корпоративтік ... ... ... артықшылығы – бұл қаржыландыру
құралының икемділігі және ... ... ... ... ... ... корпоративтік облигациялар нарығының негізігі
тенденциялары келесідей:
эмитенттер санының артуы ... ... ... саны ... ... 2006 жылы – 46, ал 2007 жылы – 68 ... жығылған);
облигациялар бойынша табыстылықтың төмендеуі (2004 жылы облигациялардың
табыстылығы 10,45% ... ... 2005 жылы – 10,14% 2006 жылы – ... жылы – ... ... ... ұзаруы (2004 жылы облигациялардың
мерзімі ... ... 6 жыл ... 2007 жылы олардың мерзімі 8 ... ... ... ... ... ... айналымының
басымдылығы (акциялармен салыстырғанда облигациялар айналымының үлесі 2004
жылы – 41,9% ... 2005 жылы – 67,4%, 2006 жылы – 64,9%, 2007 жылы – ... ... ... ... ... вексельдердің
маңызы үлкен. Меншікті капитал компанияды ... ... ... ал ... ... ... компанияларға «нақты ақша
қаражаттарын» тартудың маңызды механизмі болып табылады. ... үшін ... – олар ... ... ... ... ... сонымен қатар олар есеп ... ... ... ... активтерінің көлемі мен айналымдылығын арттыруға мүмкіндіктер
береді.
Отандық компаниялар ... 1997 ... яғни ... ... ... ... ... туралы»
Заң қабылданғаннан бастап қолдана бастады. Алайда, ... ... ... ... ... ... 2006 жылы Қазақстан қор
биржасында вексельдердің 8 эмитенті тіркелген болса, 2007 жылы ... ... ... ... ... ал ... ... вексельдер бойынша нақты есеп
айырысатын тек «Алматы-Құс» АҚ ғана.
Сонымен, қарыз ... ... ... ... ... ... дамуының басымдылығын көрсетеді. Қор биржасының вексельдер
секторында даму тенденциялары байқалмайды, демек қарыз капитал көзі ... ... роль ... ... ... ... ... жетілдіру жолдары
Қазақстандағы компаниялардың қазіргі таңдағы өзінің қаржылық-шаруашылық
қызметін жүзеге асыру ... ... ... ... ... бірқатар мәселелердің бар екендігін көрсетеді. Атап айтар
болсақ, экономиканың нақты секторындағы ... ... ... ... келесідей мәселелер кездеседі:
несиелеудің негізгі объектісі ... ... ... активтері
қарастырылады, ал ұзақ мерзімді активтерге салынған несиелердің үлесі
болмашы ғана;
несиелердің ... ... ... ... емес ... беру ... түрде кепілдендіру шарттарын, бірінші кезекте
жылжымайтын мүлік арқылы кепілдендіру, қарастырады.
Қазіргі таңдағы банктік несиелеу жүйесі нақты ... ... үшін ... ... ... ... ... активтердің
жетіспеушілігінен экономиканы қажетті қаражаттармен қамтамасыз етуге
мүмкіндіктері жетпейді, ... ... ... ... ... ... ... күрт өсіп кету қаупі де жоқ емес.
Осы орайда нақты сектордағы компанияларды несиелеуді ... ... ... ... ... ... ... отандық
инвестицияларды ынталандыруға келіп тіреледі.
Жаңадан ашылған, жас компаниялар үшін ... ... ... ... ... ... механизмдерінің бірі – облигациялық
міндеттеме бойынша шығындарды ... ... ... ... ... ... ... бір бөлігін жергілікті билік
органдары субсидиялауға мүмкіндіктері бар. Бұл жағдайда ... ... ... ... ... қол жеткізеді: компаниялар –
қаржыландырудың тұрақты көзі болып табылса, мемлекеттік органдар – салынған
капиталдың қайтарымдылығының кепілі ... ... ... ... ... ... ... дамуына, осы ... ... ... ... мәселелерді шешуге мүмкіндіктер берер
еді.
Еврооблигациялар шығару арқылы қаржы ресурстарының халықаралық нарығына
шығу отандық компаниялардың ... ... ... маңызды бағыты
болып табылады. Алайда, еврооблигациялардың ... ... ... ... Басқа салар бойынша еврооблигациялар шығарушы эмитенттер ... ... ... қалыптастырудағы вексельдердің
ролін біржақты бағалау қиын. Америка Құрама ... ... ... ... ... ... 8 есе ... Ресейде,
керісінше, қысқа мерзімді міндеттемелер басым, ал Қазақстанда вексельдер
арқылы операциялардың ... ... ... ... ... небәрі 0,003% ғана құрайды. Осы ... ... ... ... ... ... ... керек.
Аталған мәселелермен қоса ... ... ... ... ... ... ... асыру қажет: лизингтік
қызметтер нарығын жетілдіру, шағын несиелер беруші ұйымдарды ... ... ... ... ... ... ... құнды қағаздар
(опциондар, фьючерстер, варранттар) нарығын жетілдіру және тағы басқалар.
Бұл компаниялардың ... ... ... ... ... жасап қана қоймай, еліміздің экономикалық өсуіне, әлемдік нарықта
жетекші орындарға ие болуына да қолайлы жағдайлар жасайды.
Қорытынды
Нарықтық экономика жағдайларында ... ... үшін ... ... ... ... ... ресурстарымен)
қамтамасыз ету мәселесі маңызды басқару объектісі болып табылады.
Қаржы ресурстары дегеніміз, ... ... – бұл ... және оның ... ... ... ... бағытталатын ақша қаражаттарының жиынтығы болып табылады.
Қаржы ресурстары ... ... ... ... емес ... қолдауға және дамытуға, ... ... ... ... ... процесті дамытуға бағытталған қаржы ресурстары
оның ақшалай ... ... ... ... ... ресурстары
компанияның жалпы қаражаттарының жиынтығы болса, ...... ... ... салынған бөлігі. Осыдан келе, компания
капиталы дегеніміз – бұл ... ... ... салынған және
осы айналымнан табыстар алып келетін ақша қаражаттары болып табылады.
Капитал ... ... және ... ... экономикалық базасы
болып табылады, ... ол ... ... ... ... емес және ақшалай қаражаттардың жалпы құнын
сипаттайды. Өндіріс ... ... етуі ... капитал компания
иелерінің, басшыларының, жұмысшыларының, сондай-ақ ... ... ... Сол ... де ол ... басқарудың негізгі объектісі
болып табылады, ал оны ... ... ... ... менеджментінің ең
маңызды міндеттерінің бірі болып табылады.
Капитал құнын анықтау қажеттілігі келесі жағдайлармен түсіндіріледі.
Біріншіден, бұл ... ... ... ұзақ ... ... сипаттайды. Мәселен, меншікті капиталдың құны потенциалды
инвесторлар үшін ... ... ... ... ... құны компанияның ұзақ мерзімді несиелер тартку мүмкіндіктерін
анықтап береді.
Екіншіден, ... ... ... ... құны капитал
салымдарының бюджетін әзірлеу барысында шешуші көрсеткіштердің бірі болып
табылады.
Үшіншіден, ... құны ... ... ... ... көрсеткіш ретінде қарастырылады. Инвестициялардың
тиімділік өлшемін компания өзі белгілейтіндіктен, ... ... ... ... ... ... базасы ретінде
капитал құнының көрсеткіші қолданылады.
Төртіншіден, компания капиталының құны қаржылық ... ... ... капитал құрылымын басқару барысында қолданылады. Қаржылық
леверидждің деңгейі ... ... ... ... мен ... ... Қаржылық леверидж компанияның қаржылық тәуекелін
арттырады, сәйкесінше ... ... ... ... алып ... Сол
себепті, акционерлердің игілік ... ... ... мақсат ете
отырып, осы мақсатқа қол жеткізетін капитал құрылымын қалыптастыру керек.
Сәйкесінше, капитал ... ... ... әсер етуі ... ... ... капитал құрылымы оның құны барынша төмен болған
жағдайда ... ... ... екі ... ... ... ... (активтер) және оның қалыптасу көздері тұрғысынан
(меншікті капитал және ... ... ... талдау барысында активтер олардың
өтімділік ... ... ... ал ... капитал мен
міндеттемелер олардың төлем мерзімдерінің деңгейіне қарай топастырылады.
Аталған көрсеткіштерді динамикалық тұрғыдан ... ... ... ... компания капиталының өсуін немес кемуін және өсу
қарқынын анықтауға мүмкіндік береді. ... ... ... динамикасы
компанияның өндірістік қуаты туралы ақпараттар береді.
Компания капиталын құрылымдық талдау (тікелей, немесе ... ... ... ... Бұл ... ... өндірістік бағыты туралы
мәліметтерді түйіндеуге мүмкіндіктер береді.
Компания капиталының жалпы құны оның ... ... ... ... ... құнын салмақтаудың бастапқы, мақсатты
және маржиналды әдістері болады.
Капитал құнын бастапқы салмақтау компанияның қолданыстағы капитал
құрылымына ... және ... осы ... ... яғни ... ... деп ... жағдайда қолданылады. Бастапқы капитал құнының
екі түрі ...... құн ... және ... құн ... салмақтау капиталдың қаржылық инвестицияларға арналған
аралас құрылымын ... ... Бұл әдіс ... ... ... құнын есептеу үшін қолданыла алады, алайда оның бір кемшілігі бар.
Әрбір ... ... ... ... құны компанияның аралас құрылымымен
байланысты қаржылық тәуекелдерден тәуелді ... Егер ... ... ... құрылымын өзгертетін болса, компанияның капитал
көздерінің құнын ... ... ... жалпы салмақталған құнын
есептеу өте қиынға ... ... ... Арыстанов А., «Корпоративные облигации как инструмент долгосрочного
финансирования», Рынок ценных бумаг Казахстана, 2001, №12
2. Дүйсенбаев К.Ш., «Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау», ...... ... К.К., ... и ... ... ... в рыночной
экономике», Банки Казахстана, 2004, №9
4. Ковалев В.В., ... ... ...... Ковалева А.М., «Финансы фирмы», Москва – 2002
6. Мейірбеков А.Қ., «Кәсіпорын экономикасы», Алматы – 2003
7. Үмбетәлиев А., ... ... және ...... ... Е., «Управление стоимостью капитала в системе корпоративного
финансового управления», Финансы Казахстана, 2002, №6
9. Тургулова А.К., «Особенности формирования ... ... на ... предприятий», Финансы Казахстана, 2004, №6
10. Шеремет А.Д., «Теория экономического анализа», ...... Шим ... К, «Финансовый менеджмент», Москва – 1997
-----------------------
Қаражат көздерінің құрылымы
Ішкі қаражат ... ... ... ... ... ... ... қаражат көздері
Жарғылық капиталға салымдар
Құнды қағаздар эмиссиясы
Коммерциялық несиелер
Басқа да қаражат көздері
Банктік ... ... ... ... ... ... қарай
Меншікті капитал
Қарыз капитал
Кәсіпорынға қатынасына қарай
Өндірістік процеске қатысуына ... ... ... ... ... ... ... нысанындағы капитал
Қолдану мақсатына қарай
Несиелік капитал
Өндірістік капитал
Айналым капиталы
Негізгі капитал
1.2-сурет
Кәсіпорын капиталының жіктелуі
Ақша нысанындағы капитал
Тауар нысанындағы капитал
Өндірістік нысандағы капитал
1.3-сурет
Капиталдың өндірістік процеске қатысуы

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«компания капиталының құрылымын оңтайландыру»140 бет
Компания капиталының құрылымы мен құны32 бет
Капитал құрылымын оңтайландыру26 бет
"Dala Group" компаниясының қарыз капиталын тарту саясатын талдау 60 бет
Компания капиталы25 бет
Компанияның меншікті капиталы: құрамы, құру технологиясы мен көздері80 бет
Компанияның қарыз капиталын басқару50 бет
"Модильяни мен миллер үлгілері"11 бет
ААҚ «Тұк казхром» кәсіпорынның экономикалық қызметін талдау21 бет
ААҚ «Тұк казхром» экономикалык қызметін талдау36 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь